Turkmen - The Book of Jubilees or Lesser Genesis

1-NJIBAP

Ýubileýler

1YsraýylogullarynyňMüsürdençykmagynyňbirinji ýylynda,üçünjiaýyňonaltynjygününde,[2450Anno Mundi]HudaýMusabilengürleşip:«DagdaMaňaçyk, Mensaňaikidaştagtaberjek,olardakanunwebuýruklar bar,senolaraöwretmegiňüçin».

2MusaHudaýyňdagynaçykdyweRebbiňşöhratySinaý dagyndagaldy,bulutbolsaaltygünläponykölegede galdyrdy

3OlýedinjigünbulutyňiçindenMusanyçagyrdywe Rebbiňşöhratynyňgörnüşidagyňdepesindeýanýanot ýalyboldy

4MusadagdakyrkgünwekyrkgijeboldyweHudaýoňa kanunyňweşaýatlykyňähligünleriniňbölünmeginiňöňki wesoňkytaryhynyöwretdi

5Olşeýlediýdi:«Budagdasaňaaýtjakherbirsözüme ýüregiňigönükdirweolarykitapdaýaz,şondaolaryň nesillerişugünSinaýdagyndaseniňbilenmeniňarasynda baglaşanähtibozup,edenähliýamanlyklaryüçinolaryterk etmedigimigörsünler».

6Şeýdip,bularyňhemmesiolaryňbaşynagelende,olar ählihökümlerindeweähliişlerindeMeniňolardanhas dogrudygymyweMeniňhakykatdanamolaryňýanynda bolandygymyboýunalarlar

7Şugünsaňayglanedýänşusözleriňhemmesiniözüň üçinýaz,sebäbiMenolaryata-babalaryYbraýyma, YshagaweÝakubaantiçip:'Seniňnesliňesüýtwebal akýanýurdybererin'diýip,antiçmezdenöň,olaryň pitneleriniweboýnunyňberkliginibilýärin.

8Olariýip-içerlerwedoýarlar,özlerinihiçbir kynçylykdanhalasedipbilmeýänbaşgahudaýlaratarap öwrülerler.Buşaýatlykolaragarşyşaýatlykhökmünde eşidilerSebäbiolarMeniňählitabşyryklarymy,hatda olaratabşyrýanlarymyhemunudarlar,başgamilletleriň yzynadüşerler,olaryňhapaçylygynaweutançlaryna eýererlerweözhudaýlarynagullukederler,bularolarüçin jenaýat,kynçylyk,betbagtçylykweduzakbolar 9Köpadamheläkbolar,ýesiralnyp,duşmanyňelinedüşer, sebäbiolarMeniňhökümlerimi,tabşyryklarymy,ähtimiň baýramlaryny,Sabatgünlerimi,olaryňarasyndaÖzüm üçinmukaddesedenmukaddesýerimi,ýurduňortasynda Özümüçinmukaddesedençadyrymywemukaddesýerimi terketdiler,adymyonuňüstündegoýup,onuňşolýerde ýaşamagyüçin

10Olarözlerineseždeedilýänýerleri,Aşerabutlarynywe oýmabutlaryýasap,herbiriözüneseždeeder,şonuňüçin azaşarlarweçagalarynyjynlaraweýürekleriniňähliýalňyş işlerinegurbanbererler

11Menolaragarşyşaýatlyketmeküçinşaýatlaryibererin, ýöneolardiňlemezler,şaýatlaryhemöldürerler,kanun gözleýänleriyzarlarlar,gözümiňöňündeýamanlyketmek üçinählizadyýatyrarlarweüýtgederler

12Menolardanýüzümigizlejek,olarysürgün,talaňwe ýoketmeküçinbaşgamilletleriňelineberjek,olaryýurduň ortasyndançykaryp,başgamilletleriňarasynadargadaryn.

13OlarMeniňählikanunlarymy,ählitabşyryklarymywe ählihökümlerimiunudarlar,täzeaýlara,şenbegünlerine, baýramçylyklara,ýubileýlerewekanunlaraynanmazlar 14Şondansoňolarbütinýürekleri,bütinjanyweähligüýji bilenbaşgamilletleriňarasyndanMaňatarapöwrülerler Menolaryählibaşgamilletleriňarasyndanýygnaýarynwe olarMenigözlärler,şondaolarMenibütinýürekleriwe bütinjanybilengözleýänlerinde,Menitaparlar

15Menolaradogruçyllykbilenbaýparahatçylygyaçaryn, bütinýüregimwebütinjanymbilendogruçyllyk ösümliginiaýyraryn,olarnäletdäl-de,bereketbolar,olar guýrukdäl-de,başbolar.

16Menolaryňortasyndamukaddesöýümigurarynwe olaryňbilenýaşaryn,olaryňHudaýybolaryn,olarbolsa hakykatwedogruçylykbilenMeniňhalkymbolarlar.

17Menolaryterketmerinweolarytaşlamaryn,çünkiMen olaryňHudaýyRebdirin»

18Musaýüzüniýereýykyp,dogaetdi:«Eý,RebHudaýym, Özhalkyňywemirasyňyterketme,olarýürekleriniň ýalňyşlygyndaazaşsynlarweolaryduşmanlarynyň,başga milletleriňelineberme,ýogsamolarolaryňüstünden hökümsürüp,Saňagarşygünäetmeginesebäpbolarlar» 19ÝaReb,rehimdarlygyňÖzhalkynyňüstündebolsunwe olardadogruçylruhdöret,weSeniňöňüňdeolary aýyplamakweolaryählidogrulykýollaryndandüşürmek üçinolarahökümsürmeküçin,olaryňSeniňhuzuryňda ýokbolmagyüçin,olaryňüstündenagalyketmegineýol bermäň

20EmmaolarSeniňhalkyňwemirasyň,Senolary müsürlileriňelindenbeýikgüýjüňbilenhalasetdiň.Olarda arassaýürekwemukaddesruhdöret,şondansoňebedilik günälerinedüşmesinler»

21RebMusaşeýlediýdi:«Menolaryňgarşylygyny, pikirleriniweboýnunyňberkliginibilýärin,özgünälerini weata-babalarynyňgünäleriniboýunalýançagulak asmazlar».

22Şondansoňolarbütindogrulygy,bütinýürekleriwe jany-tenibilenMaňatarapöwrülerlerMenolaryň ýürekleriniňwenesilleriniňýüreginiňsünnetinikeserin, olardamukaddesruhdörederinweolarytämizlärin,şonda olarşolgündenebedilikMendenýüzöwürmezler

23OlaryňjanyMaňaweählitabşyryklarymaýapyşar,olar Meniňtabşyryklarymyýerineýetirerler,MenolaryňAtasy bolaryn,olarbolsaMeniňçagalarymbolar.

24OlaryňhemmesidiriHudaýyňogullarydiýiler,her perişdeweherruhbiler,olarmunuňMeniň çagalarymdygyny,Meniňdogruçyllykdawedogruçylykda olaryňAtasydygymyweolarysöýýändigimibilerler.

25Budagdasaňayglanedýänşusözlerimiňählisini,ilkinji wesoňkysözlerimi,kanunda,şaýatlykda,hepdelerdewe ýubileýlerdeebedilikbolupgeçjeksözlerimiýazypal,Men aşakdüşüp,ebedilikolaryňbilenbileýaşaýançam»

26Olhuzurdakyperişdäşeýlediýdi:«Musaüçin ýaradylyşyňbaşyndanbaşlap,mukaddesjaýymolaryň arasyndaebedigurulýançaýaz»

27RebhemmeleriňgözünegörünerwehemmelerMeniň YsraýylyňHudaýydygymy,Ýakupyňähliogullarynyň

AtasydygymyweSiondagyndaebediPatyşadygymy bilerler.SionweIýerusalimmukaddesbolar».

28Ysraýyldüşelgesiniňöňündeýörenperişdekanunyňwe şaýatlygyňdöredilenwagtyndanbaşlap,ýubileý hepdeleriniňdöredilenwagtyndanbaşlap,herýylüçin, ýubileýleriňählisanyüçin[herýylüçin],gökleriňweýeriň täzelenýängünündenweolaryňähliýaradylyşlarygök güýçlerineweýeriňähliýaradylyşlarynagörätäzelenýän gününden,RebbiňmukaddesjaýynyňIýerusalimdeSion dagyndagurulmagynaweYsraýylyňsaýlananlarynyň hemmesiüçinşypa,parahatçylykwebereketüçin täzelenmegineçenli,şolgündenweýeriňähligünlerine çenliýyllaryňbölüniştablisalarynyaldy.

2-NJIBAP

1Rebbiňsözünegörä,huzuryňperişdesiMusabilen gürleşip,şeýlediýdi:«RebHudaýyňähliişleriniwe ýaradanzatlarynyňhemmesinialtygündetamamlap, ýedinjigüniSabatgünibelläp,onyählinesillerüçin mukaddesedendiginiweähliişleriüçinalamathökmünde belländiginiňdolytaryhynyýaz».

2SebäbiilkinjigündeOlýokardakygökleri,ýeri,suwlary weöňündehyzmatedýänähliruhlaryhuzur perişdelerini,mukaddesperişdelerini,ýelruhynyň perişdelerini,bulutlaryň,garaňkylygyň,garyň,dolunyňwe aýazyňperişdelerini,sesleriň,gökgümmürdisiniňwe ýyldyrymyňperişdelerini,sowukweyssyruhlaryň perişdelerini,gyşyň,ýazyň,güýzüňwetomusyň ruhlarynyňperişdeleriniwegöklerdeweýerdebolanähli jandarlarynyňruhlarynyýaratdy.(Ol)çuňluklarywe garaňkylygy,agşamwegijäni,şeýlehemýüreginiň bilimindetaýýarlanýagtylygy,daňywegündiziýaratdy

3ŞondabizOnuňişlerinigördükweOňaöwgüleraýtdyk weähliişleriüçinOnuňöňündeöwgüleraýtdyk,sebäbiOl birinjigündeýedisanybeýikeserdöretdi

4IkinjigünOlsuwlaryňortasyndaasmangabynydöretdi weşolgünsuwlarbölündi-olaryňýarysyýokarygaldy, ýarysybolsatutuşýerýüzüniňortasyndabolanasman gabynyňaşagynadüşdü.Bu(Hudaýyň)ikinjigündöreden ýeke-täkişiboldy

5ÜçünjigünOlsuwlaryňbütinýerýüzündenbirýere geçmeginiweguryýeriňpeýdabolmagynybuýurdy.

6SuwlarOnuňbuýrugyýalyboldyweolarýerýüzünden çekilip,bugökgatlagyňdaşyndakybirýeregaýtdylarwe guryýerpeýdaboldy.

7ŞolgünOlolarüçinaýratynýygnanýanýerlerinegörä ählideňizleri,ähliderýalary,daglardakyweýerýüzündäki suwlaryňýygnanýanýerlerini,ählikölleri,ýeriňähli çygyny,ekilentohumlary,ähliösýänzatlary,miweli agaçlarywetokaýagaçlaryny,EremdeErembagynywe olaryňgörnüşlerinegöräähliösümlikleridöretdi.

8HudaýüçünjigündeşudörtbeýikişidöretdiDördünji gündebolsaGüni,Aýyweýyldyzlaryýaratdyweolary asmanyňgiňişliginegoýdy,bütinýerýüzüneýagtylyk saçsyn,gündizbilengijänidolandyrsynweýagtylygy garaňkylykdanbölsün.

9HudaýGüniýerýüzündegünler,şenbegünleri,aýlar, baýramçylyklar,ýyllar,ýyllaryňşenbegünleri,ýubileýler weýyllaryňählimöwsümleriüçinulyalamathökmünde belledi

10Olýagtylygygaraňkylykdanbölýärweabadançylyk üçinýerýüzündeösüp-ösýänählizatlaryňgülläpösmegini üpjünedýär

11Oldördünjigünşuüçgörnüşidöretdi.Bäşinjigünbolsa suwuňçuňlugyndaulydeňizjandarlarynydöretdi,sebäbi bularyňhemmesiOnuňelleribilenilkinjigezekýaradylan etlerdi:balyklarwesuwdahereketedýänählizatlar,uçýan ählizatlar,guşlarweolaryňähligörnüşleri.

12Günolaryňüstünde,ýerýüzündäkiählizatlaryň üstünde,ýerdenösüpçykýanählizatlaryňüstünde,miwe berýänähliagaçlaryňweählietleriňüstündedogdy 13Olbäşinjigündeşuüçgörnüşiýaratdy,altynjygünde bolsaýerýüzündäkiählihaýwanlary,ählimallaryweýer ýüzündehereketedýänählijandarlaryýaratdy

14Bularyňhemmesindensoň,Oladamy,erkekweaýal ýaratdyweoňaýerýüzündäki,deňizlerdäkiählizadyň, uçýanlaryň,haýwanlaryňwemallaryň,ýerýüzündäkiähli hereketedýänleriňwetutuşýerýüzüniňüstündenhöküm sürdi.Oňabularyňhemmesiniňüstündenhökümsürdi. 15OlaltynjygündeşudörtgörnüşiýaratdyJemiýigrimi ikigörnüşbardy 16Olaltynjygündeähliişlerinigöklerdäkiweýerdäki, deňizlerdäkiweçuňluklardaky,ýagtylykdawe garaňkylykdaweählizatdakyählizadytamamlady 17Olbizealtygünişläp,ýedinjigünbolsaähliişden sabatysaklamagymyzüçinulyalamat,Sabatgüniberdi 18Şeýlehem,ählihuzurdakyperişdelerwe mukaddesleşdirijiperişdeler,buikiulytoparOlbize gökdeweýerdeÖzübilenSabatgünisaklamagybuýurdy 19Olbizeşeýlediýdi:«Ine,Menählihalklaryňarasyndan Özümebirhalksaýlaryn,olarSabatgününisaklarlar,Men olaryhalkymhökmündeÖzümemukaddesederinweolara bereketbererin;MenSabatgününimukaddesedip,Özüme mukaddesedenimýaly,Menolaryhembereketlärin,olar Meniňhalkymbolar,MenbolsaolaryňHudaýybolaryn» 20MengörenlerimiňhemmesiniňarasyndanÝakubyň neslinisaýladymweonyilkinjioglumhökmündeýazdym weonyebediwebakyÖzümemukaddesetdim;weolara Sabatgününiöwrederin,şondaolarSabatgününiähli işlerdensaklasynlar».

21Şeýdip,Olşolýerdeýedinjigünbiziňbilenşenbegüni iýip-içmek,şeýlehemählizadyýaradanHudaýaşükür etmeküçinalamatdöretdi,sebäbiOlählihalklardan tapawutlybirhalkyÖzünebereketberip,mukaddesetdiwe olaryňbiziňbilenşenbegünibilebolmagyüçin

22OlÖzbuýruklarynyhemişeÖzünehoşboýyslyhoşboý yshökmündeýokarygaldyrdy

23AdamdanÝakubaçenliadamzadyňýigrimiikibaşlygy bardyweýedinjigüneçenliýigrimiikidürliişedildi;bu bereketliwemukaddesdir;birinjisihembereketliwe mukaddesdir;webubirimukaddeslikwebereketüçin hyzmatedýär.

24Şeýlehem,ýedinjigünSabatgününimukaddesleşdirip, bereketledigiýaly,olara(Ýakupweonuňnesline)ilkinji şaýatlykwekanunyňhemişebereketliwemukaddesleri bolmakygtyýaryberildi

25Olgökleri,ýeriweýaradanählizadynyaltygünde ýaratdyweHudaýýedinjigüniähliişleriüçinmukaddes etdi;şonuňüçinOlonuňüçin:"Olýerdebirişedenher kimöler,onyhapaedenbolsahökmanöler"diýiptabşyrdy.

26Şonuňüçinysraýylhalkynaşugünimukaddes saklamagy,hiçhiliişetmezligiweonyhapaetmezligi tabşyr,sebäbiolbeýlekigünlerdenhasmukaddesdir 27Onyharamedenadamhökmanöler,ondabirişeden adambolsaebediöler,şondaysraýylhalkybugüninesiller boýybelläp,ýurtdanaýrylmaz,çünkibumukaddeswe bereketligündür

28OnyberjaýedýänweähliişindendaşdaSabatgününi saklaýanherbiradambiziňýalyähligünlerdemukaddes webereketlibolar

29Ysraýylogullarynaşugünüňkanunybaradaaýdyňwe aýdyň:olarSabatgüniüçindynçalmagyweýürekleriniň ýalňyşlygybilenonyterketmezligi,şolýerdeözislegleri bilenişlemeküçinnädogryişetmegiň,şolýerdeiýmekýadaiçmeküçinhiçzattaýýarlamazlyk,şeýlehemaltynjy günöýlerindeözleriüçintaýýarlamadykýükleri derwezelerindengetirmekýa-daçykarmaküçinrugsat berilmez

30Şolgünolaröýdenöýegetiripýa-dabaşgaöýealyp gitmezler,sebäbişolgünýubileýgünleriniňislendik günündenhasmukaddeswebereketlidir;ýerýüzünde şenbegünisaklamaküçinhiçbiradamamälim bolmazyndanöň,bizgöklerdeşenbegünigeçirdik

31ÄhlizadyňÝaradyjysyonybereketledi,ýöneolähli halklarywemilletleriSabatgünitutmaküçin mukaddesledi,diňeYsraýylymukaddesledi:Oldiňeolara iýip-içmägeweýerýüzündeSabatgünitutmagarugsat berdi.

32ÄhlizadyňÝaradyjysyähligünlerdenhasköpbereket, mukaddeslikweşöhratüçinýaradanşugünibereketledi 33Bukanunweşaýatlykysraýylhalkynanesillerboýy ebedikanunhökmündeberildi

3-NJIBAP

1Ikinjihepdealtygüni,Hudaýyňsözünegörä,Adamaähli haýwanlary,ählimallary,ähliguşlary,ýerýüzündehereket edýänleriňhemmesiniwesuwdahereketedýänleriň hemmesini,görnüşlerinewegörnüşlerinegörägetirdik: birinjigünhaýwanlary;ikinjigünmallary;üçünjigün guşlary;dördünjigünýerýüzündehereketedýänleriň hemmesini;bäşinjigünsuwdahereketedýänleriň hemmesini.

2Adamolaryňhemmesiniňatlarynygoýdyweolarynähili atlandyrsa,olaryňadyhemşeýleboldy 3Adamşubäşgünüňdowamyndaýerýüzündäkiähli jandarlaryňerkekweaýalgörnüşlerinigördü,ýöneolýeke öziüçinkömekçitapmady.

4Rebbizeşeýlediýdi:«Adamyňýekegalmagygowydäl, geliň,oňakömekçitapalyň»

5HudaýymyzRebonuňüstüneçuňňurukyberdiweol uklapgaldy.Olaýalyňgapyrgalarynyňarasyndanbir gapyrgaaldyBugapyrgaonuňgapyrgalarynyňarasyndan aýalyňasylnusgasybolup,onuňýerineetinigurup,aýaly döretdi

6OlAdamyukudanoýardyweoýanandansoňaltynjygüni turdyweonyýanynagetirdi.Adamonytanap:«Buindi meniňsüňkümden,etimden;olmeniňaýalymdiýler, sebäbiolärindenalyndy»diýdi

7Şonuňüçinerkekbilenaýalbirbolar,şonuňüçinerkek ata-enesinitaşlap,aýalynaýapyşar,olarbirtenbolar

8BirinjihepdedeAdamýaradyldy,gapyrgabolsaonuň aýalyboldy.IkinjihepdedeHudaýonyoňagörkezdi. Şonuňüçinerkekkişiniýedigün,aýalkişiniikigezekýedi günhapaetmektabşyrygyberildi.

9Adamýaradylanýerindekyrkgünýaşandansoň,bizony ekinekmekwesaklamaküçinErembagynagetirdik,ýöne onuňaýalynysegseniňnjigünigetirdiler,şondansoňol Erembagynagirdi.

10Şonuňüçinhemgögüňtagtalaryndaçagadogurýanaýal baradaşeýlebuýrukýazylan:«Egerolerkekçagadogursa, ilkinjihepdedeýedigünhapabolmaly,otuzüçgün arassaçylykganyndabolmalyweerkekçagaüçinbellenen günleridoldurýança,hiçbirmukaddeszadadegmelidälwe mukaddesýeregirmelidäl»

11Emmagyzçagaüçin,ilkinjiikihepdeýaly,ikihepde haramlykda,tämizlenmedöwründealtmyşaltygüngan akmasyndagalsynweolarjemisegsengündowametsin»

12Olşusegsengünitamamlandansoň,bizonyErem bagynagetirdik,sebäbiolbütinýerýüzündenmukaddesdir weondaekilenherbiragaçmukaddesdir

13Şonuňüçinerkekýa-dagyzçagadogranaýalbaradaşol günleriňkanunyboýunçaerkekýa-dagyzçagadogran günleritamamlanýança,olhiçhilimukaddeszadadegmeli däldiwemukaddesýeregirmelidäldi

14BukanunweşaýatlykYsraýylüçinýazylandyr,olar onyhemişeberjaýetmelidirler

15Birinjiýubileýiňilkinjihepdesinde[irdensagat1-den7äçenli]AdamweonuňaýalyýediýyllapErembagynda ekinekip,onygorapýördülerBizoňaişberdikweekin ekmeküçinamatlyählizadyetmegitabşyrdyk

16Ol(bag)ekinekdi,ýalaňaçdyweonybilmedi, utanmady,bagyguşlardan,haýwanlardanwemallardan gorady,miweleriniýygnadyweiýdi,galanynyöziwe aýalyüçinsaklady.

17Olýerdeýediýyly,ýagnytakmynanýediýyly,[irden sagat8]tamamlandansoň,ikinjiaýyňonýedinjigününde ýylangelip,aýalaýakynlaşdy.Ýylanaýala:«Hudaýsize bagdakyähliagaçlardaniýmäňdiýiptabşyrdymy?»diýdi 18Oloňa:«BagdakyähliagaçlaryňmiwelerindenHudaý bize:„Iýiň“diýdi,ýönebagyňortasyndakyagajyň miwesindenHudaýbize:„Ondaniýmäňweoňadegmäň, ýogsamölersiňiz“diýdi»diýdi

19Ýylanaýala:«Sizölmersiňiz,çünkiHudaýondaniýen günüňizdegözleriňiziňaçyljakdygynywehudaýlarýaly boljagyňyzy,ýagşylygyweýamanybiljekdigiňizibilýär» diýdi.

20Aýalagajyňowadanwegözeýakymly,miwesiniňbolsa iýmitüçingowydygynygörüp,ondanalypiýdi.

21Olilkiinjirýapraklarybilenutançýeriniörtende,ondan AdamaberdiweoliýdiOnuňgözleriaçyldyweol ýalaňaçdygynygördi

22Olinjirýapraklarynyalyp,olarybirleşdiriptikdi,özüne fartuktikip,utançýeriniörtdi

23Hudaýýylanynäletlediweoňaebedigaharlandy

24Olaýalagaharlandy,sebäbiolýylanyňsesinegulak asyp,iýdiweoňaşeýlediýdi:«Menseniňgam-gussaňywe derdiňiköpeltmeküçin,sengam-gussabilençagalar dogurjaksyň,senäriňegaýdypgelersiň,olsaňahöküm sürer»

25Adamahemşeýlediýdi:«Aýalyňyňsözünegulakasyp, iýmediýiptabşyranagajymyňmiwesindeniýendigiňüçin,

topraganäletbolsun!Olsaňatikenwetikençykarar,senöz alnantopragyňagaýdypgelýänçäň,deriňbilençöregiňi iýersiň,çünkisentopraksyňwetopragagaýdypgelersiň»

26Ololaraderidenköýneklerýasadywegeýindirdi,soňra olaryErembagyndançykardy.

27Adambagdançykangüni,irdenutançlyýeriniörtýän günündenbäri,gündogýançaýakymlyyslysadaka hökmündeladan,galbanum,stakteweyslyotlary hödürledi

28Şolgünählihaýwanlaryň,mallaryň,guşlaryň, ýöreýänleriňwehereketedýänleriňagzyýapyldy,şonuň üçinolargepleşipbilmediler,sebäbiolaryňhemmesibiribiribilenbirdodakdan,birdildengepleşýärdiler.

29OlErembagyndanErembagyndakyählijandarlary iberdiweählijandarlarözgörnüşlerinewegörnüşlerine göräözleriüçindöredilenýerlereýaýrady.

30OldiňeAdamaonuňutançýeriniörtmeküçinähli haýwanlardanwemallardan(zatlardan)berdi

31Şonuňüçingökdäkitagtalardakanunyňhökümini bilýänleriňhemmesibarada,özutançlarynyörtmeliwe başgamilletlerözleriniaçýanýalyözleriniaçmalydäl diýlipýazylypdyr.

32DördünjiaýyňtäzeaýyndaAdamweonuňaýalyErem bagyndançykyp,özleriniňýaradylanýurdunda,Elda ýurdundaýaşadylar.

33AdamaýalynyňadynyHowwagoýdy

34Olaryňbirinjiýubileýbaýramynaçenli[irdensagat8-de] ogullarybolmady,şondansoňolgyzybilentanyşdy.

35OlEdenbagyndaöwredilişiýalyýerisürdi

4-NJIBAP

1Ikinjiýubileýiňüçünjihepdesinde[irden64-70]ol Kabyly,dördünjisinde[irden71-77]Habyly,bäşinjisinde [irden78-84]gyzyAwanydogurdy

2Üçünjiýubileýiňbirinji(ýylynda)[99-105AM]Kabyl Habylyöldürdi,sebäbi(Hudaý)Habylyňgurbanlygyny kabuletdiweKabylyňgurbanlygynykabuletmedi 3Olonymeýdandaöldürdi,onuňganyýerdengögeçykyp, onyöldürendigiüçinşikaýatetdi.

4RebKabylyHabylsebäplikäýinçbilenjezalandyrdy, sebäbiolHabylyňganynytökendigiüçinonyýerýüzünde gaçgaketdiweonyýerýüzündenäletledi.

5Şonuňüçingökdäkitablisalardaşeýleýazylypdyr: «Goňşusynyhaýynlykbilenurýananäletbolsun!Görenwe eşidenleriňhemmesi:«Goý,şeýlebolsun»diýsin.Görüp, aýtmadykadamhembeýlekiadamýalynäletbolsun» 6ŞonuňüçinbizHudaýymyzRebbiňhuzurynagelende, gökdeweýerde,ýagtylykdawegaraňkylykdaweähli ýerdeedilenähligünäleriyglanedýäris 7AdamweonuňaýalyHabylüçindörthepdedowamedip, [99-127]ýastutdularwebäşinjihepdeniňdördünjiýylynda [130]olarşatlandylarAdamaýalybilenýene-detanyşdy weaýalyoňaoguldogurdyOlonuňadynyŞitgoýdy, sebäbiol:«HUDAÝýerýüzündeHabylyňýerinebize ikinjibirzürýatdöretdi,sebäbiKabylonyöldürdi»diýdi 8Altynjyhepdede[irdensagat134-40]olgyzyAzurany dünýäindirdi

9Kabylgyzdoganynyaýaledinip,dördünjiýubileý dabarasynyňahyryndaoňaHanokdogurdy.[190-196AM] Bäşinjiýubileýdabarasynyňbirinjihepdesiniňbirinji

ýylynda[197AM]ýerýüzündeöýlerguruldyweKabyl şähergurup,oňaoglyHanokyňadynydakdy.

10AdamaýalyHowabilenýakynlaşdyweolýenedokuz oguldogurdy.

11Bäşinjiýubileýiňbäşinjihepdesinde[225-31irden]Set gyzdoganyAzuranyözüneaýaledindi,dördünji(altynjy hepde)ýylda[235irden]oloňaEnoşydogurdy

12OlýerýüzündeRebbiňadynyçagyrypbaşlady.

13Üçünjihepdede,ýedinjiýubileýdabarasynda[309-15 AM]EnoşgyzdoganyNoamyözüneaýaledindiOl bäşinjihepdesiniňüçünjiýylyndaoňaoguldogurdyOl onuňadynyKenangoýdy

14Sekizinjiýubileýdabarasynyňahyrynda[325,386-3992 AM]KenangyzdoganyMualetiözüneaýaledindiweol dokuzynjyýubileýdabarasynda,şuhepdeligiňüçünji ýylynyňbirinjihepdesinde[395AM]oňaoguldogurdywe olonuňadynyMahalalelgoýdy

15Onunjyýubileýiňikinjihepdesinde[449-55AM] MahalalelkakasynyňdoganynyňgyzyBarakieliňgyzy Dinanyözüneaýaledindiwealtynjyýylyňüçünji hepdesinde[461AM]oňaoguldogurdyweolonuňadyny Ýaredgoýdy,sebäbionuňdöwründeRebbiňperişdeleri, ýagnyGözegçilerdiýlipatlandyrylýanlar,ynsanogullaryna tälimbermekweýerýüzündeadalatlylykwedogrylyk etmeküçinýeregeldiler.

16Onbirinjiýubileýde[512-18AM]Ýaredözünebiraýal aldy,onuňadyBarakady,olkakasynyňdoganynyňgyzy, Rasujalyňgyzydy,buýubileýiňdördünjihepdesinde[522 AM]weoloňaýubileýiňdördünjiýylynda,bäşinji hepdedeoguldogurdyweolonuňadynyHanokgoýdy

17Olýerýüzündedoglanadamlaryňarasyndaýazuwy, bilimiweakyldarlygyöwrenenilkinjiadamboldywe adamlaryňheraýyňtertibinegöräýyllaryňmöwsümlerini bilmegiüçinasmanalamatlarynyaýlarynyňtertibinegörä kitapdaýazdy

18Olilkinjibolupşaýatlykýazdyweýerýüzüniň nesilleriniňarasyndaynsanogullarynaşaýatlyketdi, ýubileýhepdelerinisanapberdi,olaraýyllaryňgünlerini mälimetdi,aýlarytertipleşdirdiweýyllaryňSabat günlerinibiziňoňamälimedişimizýalysanapberdi.

19Olözukusyndagörenwegörjekzadyny,ýagnyhöküm gününeçenliynsanogullarynyňbaşynanähiligeçjekdigini gördi;olhemmezadygörüp,düşündi,özşaýatlygyny ýazdyweşaýatlygyähliynsanogullaryweolaryňnesilleri üçinýerýüzündeýerleşdirdi

20Onikinjiýubileýde,[582-88],ýedinjihepdesinde,ol özünebiraýalaldy,onuňadyEdnady,olkakasynyň doganynyňgyzyDaneliňgyzydy,wealtynjyýylda,şol hepdede[587AM]oloňaoguldogurdyweolonuňadyny Metuşelagoýdy

21Şeýlehem,olHudaýyňperişdeleribilenşualtyýyllyk ýubileýýylyndaboldyweolaroňaýerdewegökdebolan ählizady,Günüňhökümdarlygynygörkezdilerweolähli zadyýazypaldy

22OladamgyzlarybilengünäedenGözegçilereşaýatlyk etdi,sebäbiolaradamgyzlarybilenbirleşip,hapabolup başladylar,weHanokolaryňhemmesinegarşyşaýatlyk etdi

23Olynsanogullarynyňarasyndanalyndywebizony beýiklikwehormatbilenErembagynaalypgitdik,ine,ol

dünýäniňhöküminiwehökümini,şeýlehemynsan ogullarynyňähliýamanlygynyýazýar.

24Şonuňüçin(Hudaý)tutuşEremtopragynasilsuwlaryny iberdi;sebäbiolýerdealamathökmündebellendiweähli ynsanogullarynagarşyşaýatlykedip,hökümgününeçenli nesilleriňähliişlerinigaýtalady

25Oldagdamukaddesýerdehoşboýyslytütetgileri,ýagny Rebbiňhuzuryndahoşboýyslytütetgileriýakdy.

26ÇünkiRebbiňýerýüzündedörtýeribar:Erembagy, Gündogardagy,şugünseniňşuýerdebolandagyň,Sinaý dagywetäzeýaradylyşdaýerýüzüniň mukaddesleşdirilmegiüçinmukaddesleşdiriljekSiondagy; onuňüstibilenýerýüzüdünýäniňnesilleriniňdowamynda ähligünälerindenwehapaçylyklaryndan mukaddesleşdiriler

27Ondördünjiýubileýdabarasynda[652AM]Metuşela kakasynyňdoganynyňgyzyAzrialyňgyzyEdnanyşu hepde,birinjiýylyňüçünjihepdesinde[701-7AM]özüne aýaledinip,oguldogurdyweonuňadynyLemekgoýdy.

28Onbäşinjiýubileýdabarasynda,üçünjihepdede,Lemek özünebiraýalaldyOnuňadyBetenosdy,olBarakiýiliň gyzy,kakasynyňdoganynyňgyzydy.Şolhepdedeoloňa oguldogurdyLemekonuňadynyNuhgoýup:«Bumeniň kynçylyklarymweählizähmetimüçin,şeýlehemRebbiň näletläntopragyüçinmenitesellieder»diýdi.

29Ondokuzynjyýubileýiňahyrynda,altynjyýylyňýedinji hepdesinde[irdensagat9:30-da]Adamaradançykdywe ähliogullaryonyýaradanýurdundajaýladylarweolýere jaýlananilkinjiadamboldy

30Olmüňýylyňýetmişýylynyýitirdi;çünkimüňýyl gökleriňşaýatlyketmegindebirgünýalydyrweşonuňüçin bilimagajybaradaşeýleýazylypdyr:"Ondaniýen günüňizdeölersiňiz"Şonuňüçinolşugünüňýyllaryny tamamlamady;sebäbiolşolgünöldi.

31ŞolýylkyýubileýdabarasynyňahyryndaKabylhem onuňyzyndanöldürildi,sebäbionuňöýiýykylyp,öýüniň ortasyndaöldiwedaşlarbilenöldürildi,sebäbiolHabyly daşbilenöldürdiweadalatlyhökümbilendaşbilen öldürildi

32Şonuňüçingökdäkitagtalardaşeýleýazylypdyr:«Bir adamgoňşusynynähiliýaragbilenöldürse,şolýaragbilen hemöldürilmelidir;oňanähiliýarasalsa,oňahemşeýle jezaberilmelidir».

33ÝigrimibäşinjiýubileýdeNuhözünebiraýalaldy OnuňadyEmzaradyOlkakasynyňdoganynyňgyzy Rake'eliňgyzydy.Olbäşinjihepdede[1207],üçünji ýylyndaoňaSamy,bäşinjiýylynda[1209]oňaHamy, altynjyhepdedebolsa[1212]oňaÝafesidogurdy.

5-NJIBAP

1Ynsanogullaryýerýüzündeköpelipbaşlandaweolara gyzlardünýäinende,Hudaýyňperişdeleriolaryşuýubileý ýylynyňbirindegördüler,olaryňgözelgörünmegiüçin, olarözsaýlanlarynyňhemmesindenaýalalyp,ogul dogurdylarweolarägirtulyadamlarboldular 2Ýerýüzündekanunsyzlykköpeldiweählijandarlar, ýagnyadamlar,mallar,haýwanlar,guşlarweýerýüzünde ýöreýänleriňhemmesiözýollarynywetertiplerinibozdular, biri-biriniiýipbaşladylar,ýerýüzündekanunsyzlyk köpeldiweähliadamlaryňpikirlerihemişeýamanboldy

3Hudaýýerýüzüneseretdi,onuňbozulandygyny,ähli jandarlaryňonuňdüzgünlerinibozandygynyweýer ýüzündäkileriňhemmesiniňOnuňgözüniňöňündedürli ýamanişleriedendiginigördü.

4OlÖzýaradanýerýüzündäkiadamlaryweähli jandarlaryýoketjekdiginiaýtdy

5EmmaNuhRebbiňnazaryndamerhemettapdy

6Olýerýüzüneiberenperişdelerinegatygaharlandywe olaryählihökümdarlyklaryndankökündenýoketmegi tabşyrdywebizeolaryýeriňçuňlugynabaglamagy tabşyrdy,ine,olarolaryňarasyndabaglanyp,aýry saklanýar

7OlaryňogullarynagarşyHudaýdangylyçbilen öldürilmelidigiwegökdenkowulmalydygybaradabuýruk çykdy

8Olşeýlediýdi:«MeniňRuhumhemişeynsanlaryň üstündegalmaz,çünkiolarhemtendirweolaryňgünleri ýüzýigrimiýylbolar»

9Olherkimiňgoňşusynyöldürmegiüçingylyjynyolaryň arasynaiberdiweolarbiri-biriniöldürmägebaşladylar,soň bolsahemmesigylyçdanýykylyp,ýerýüzündenýokedildi 10Olaryňata-babalary(olaryňýokedilişine)şaýat boldularwemundansoň,Rebbiňöňündeözýollarynywe işlerinibozýanlaryňählisinehökümçykarylýanulyhöküm gününeçenli,ýeriňçuňlugyndaebedilikbaglandylar.

11Olhemmesiniýerlerindenýoketdi,olaryňhiçbirini galdyrmady,olaryňähliýamanlyklarynagörä jezalandyrmady.

12Olähliişleriüçintäzewedogruçyltebigatydöretdi, şondaolarbütintebigatyndaebedigünäetmesinler,herbiri özgörnüşindehemişedogruçylbolsunlar.

13Ähliadamlaryňhökümigökdäkitagtalardadogrulyk bilenbellendiweýazyldy-hatdaýöremeküçinbellenen ýoldançykanlaryňhemmesiniňhökümihem;egerolarşol ýoldaýöremeseler,hökümherbirjandarweherbirgörnüş üçinýazyldy

14Gökde-de,ýerde-de,ýagtylykda-da,garaňkylykda-da, ölülerdünýäsinde-de,çuňlukda-da,garaňkylykda-da hökümedilmeýänhiçzatýok;olaryňählihökümleri bellenen,ýazylanweoýulypýazylan.

15Olhemmelereulynybeýikliginegörä,kiçinikiçiligine görä,herkimiözýolunagörähökümeder

16Olhiçkimiňşahsyýetineseretmeýär,sowgatkabul etmeýär,egerolherkimiňüstündenhökümçykararyn diýse:egerbiriýerýüzündäkiählizadyberse,sowgatlara ýa-daşahsyýeteseretmez,elindenhiçzatkabuletmez, sebäbiOladalatlykazydyr

17Ysraýylogullarybaradaşeýleýazylypdyrwebellenen: EgerolardogrulykbilenOňatarapöwrülseler,Ololaryň ähligünälerinibagyşlarweähligünälerinigeçer

18Herýylbirgezekgünälerindenýüzöwürenleriň hemmesineOnuňrehimetjekdigiýazylyp,bellenen. 19Tufandanöňözýollarynywepikirlerinibozýanlaryň hemmesiniňjanykabuledilmedi,diňeNuhuňkykabul edildi,çünkionuňjanyogullaryüçinkabuledildi,olary (Hudaý)onuňüçinsilsuwundanhalasetdi,sebäbionuň ýüregiähliýollaryndadogruçyldy,buýrugalaýyklykdawe öziüçinbellenenzatlaryňhiçbirindençykmady 20Rebýerýüzündäkiählizady,adamlary,mallary, haýwanlary,howaguşlarynyweýerýüzündehereket

edýänleriýoketjekdiginiaýtdyweNuhasilsuwundan halasbolmaküçingämiýasamagybuýurdy.

21NuhgäminiHudaýyňtabşyrygyboýunçaählibabatda ýasady,bäşinjiýylyňbäşinjihepdesinde,ýigrimiýedinji ýylýubileýinde(birinjiaýyňtäzeaýynda).[13:07AM]

22Olaltynjyýylda,ikinjiaýyňtäzeaýynda,onaltynjyaýa çenli,irdensagat13:08-de,gäminiňiçinegirdiOlwebiziň oňagetirenählizatlarymyzgäminiňiçinegirdi.Rebbolsa onyonýedinjiagşamdaşardanýapdy

23Rebgökleriňýediderwezesini,ulyçuňlugyň çeşmeleriniňagzynyaçdy,ýediagzyňsanybardy

24Suwderwezelerigökdenkyrkgünwekyrkgijesuw ýagdyrypbaşlady,çuňlukdakyçeşmelerhemsuwlary çykardy,bütindünýäsuwbilendoldy

25SuwýerýüzüneçykdySuwählibeýikdaglardanon bäştirsekýokarygaldy,gämiýerýüzüneçykdywesuwuň ýüzündehereketetdi

26Suwýerýüzündebäşaý,ýüzelligündowametdi

27Gämigidip,AraratdaglarynyňbiribolanLubar dagynyňdepesindegaldy

28Dördünjiaýda(täzeaýda)beýikçuňlugyňçeşmeleri ýapyldywegökleriňsuwderwezeleriýapyldy;ýedinji aýyňtäzeaýyndabolsaýeriňähliçuňluklarynyňagzlary açyldywesuwçuňlugaakypbaşlady

29Onunjyaýyňtäzeaýyndadaglaryňdepeleri,birinjiaýyň täzeaýyndabolsaýerýüzügöründi

30Ýedinjiýylyňbäşinjihepdesinde[irdensagat13:09] suwýerýüzündenýitipgitdi,ikinjiaýyňonýedinjigüni bolsaýergurady

31Ýigrimiýedinjigüniolgäminiaçyp,ondanhaýwanlary, mallary,guşlaryweählihereketedýänjandarlaryçykardy.

6-NJYBAP

1Üçünjiaýyňtäzeaýyndaolgämidençykyp,şoldagda gurbanlyksypasynygurdy

2Olýerýüzünigünälerdenarassalady,birowlagyalyp, onuňganybilenýerýüzüniňähligünäleriniýuwdy,sebäbi Nuhbilengämidebolanlardanbaşgaýerýüzündäkiählizat ýokedilipdi.

3Soňraolonuňýagynygurbanlyksypasynyňüstüne goýdyOlbiröküz,birgeçi,birgoýun,birowlak,duz,bir kepderiwebirkepderiçagasynyalyp,gurbanlyk sypasynyňüstündeýakmagurbanlykgoýdyÜstüneýag garylangurbanlykguýdy,şerapsepdiweählizadyňüstüne ladansepdi.Şeýlelikbilen,Rebbiňhuzuryndahoşboýys peýdaboldy

4Rebhoşboýyslyysduýup,onuňbilenähtbaglaşdy,ýer ýüzüniýoketjeksilbolmazlygy,ýerýüzüniňähli günlerindeekinekmekwehasylýygmakasla togtamazlygy,sowukweyssy,tomuswegyş,gündizwe gijäniňöztertibiniüýtgetmezligiweebeditogtamazlygy barada

5Sizbolsa,ýerýüzündeköpeliňweköpeliň,ondaköpeliň webereketliboluňMenýerýüzündäkiwedeňizdäkiähli zatlarasizdengorkmagywesizdengorkmagyoýararyn

6Ine,Mensizeählihaýwanlary,ähliganatlylary,ýer ýüzündäkiählihereketedýänleri,suwdakybalyklarywe iýmitüçinählizatlaryberdim;gökotlarýaly,sizeiýmit üçinählizatlaryberdim.

7Emmaetini,onuňjanynyweganybileniýmäň,sebäbi ählietiňjanyganyňiçinde,şonuňüçinjanyňyzyňgany talapedilmesinHerbiradamyň,herbirhaýwanyňelinden Menadamyňganynytalapederin.

8Kimadamyňganynyadamarkalydökse,onuňgany döküler,çünkiOladamyHudaýyňkeşbindeýaratdy 9Sizbolsa,ýerýüzündeköpeliňweköpeliň»

10Nuhweonuňogullaryhiçbiretiňganyny iýmejekdiklerinekasametdilerweşuaýdaýerýüzüniňähli nesilleriüçinRebHudaýyňöňündeebediähtbaglaşdylar 11ŞonuňüçinOlsaňaşuaýdadagdaysraýylhalkybilen antiçip,olaryňüstünegansepmelidiginiaýtdyÇünki Rebbiňolarbilenebedibaglaşanähtiniňählisözlerini ýerineýetirmeli

12Buşaýatlyksizedegişliýazylandyr,sizonyyzygiderli berjaýetmelisiňiz,ýerýüzüniňähligünlerinde haýwanlaryň,guşlaryňýa-damallaryňganynyhiçbirgün iýmelidälsiňizÝerýüzüniňähligünlerindehaýwanlaryň, mallaryňýa-daguşlaryňganynyiýenadamweonuňnesli ýerdenkökündenaýrylar

13Ysraýylogullarynaganiýmezligitabşyr,şondaolaryň atlarywenesilleriHudaýymyzRebbiňhuzuryndahemişe bolar

14Bukanunyňgünleriňçägiýok,çünkiolebedidirOlar onynesillerboýyberjaýetmelidirler,şondaolargurbanlyk sypasynyňöňündeganbilensiziňüçinýalbarypdurarlar; hergün,ertirweagşamRebbiňhuzuryndahemişesiziň üçinbagyşlanmadilegederler,şondaolaronyberjaýedip, kökündenaýrylmazlar

15OlNuhaweonuňogullarynaýerýüzündegaýtadansil bolmajagynyňalamatynyberdi.

16Olýerýüzündesilsuwunyňgaýtalanmazlygyweýeriň bütinömrüniňdowamyndaonyýoketmezligibaradaky ebediähtiňalamatyhökmündebulutdaýaýynygoýdy.

17Şonuňüçingökdäkitagtalardaherýylähtitäzelemek üçin,buaýdahepdelerbaýramynyýyldabirgezek bellemelidigiweýazylgydygybellendi.

18BubaýramdöredilengünündenNuhuňgünlerineçenli gökdedabaralygeçirildiýigrimialtyýubileýwebäş hepde[1309-1659]:Nuhuňogullaryonyýediýubileýwe birhepdeýyllap,Nuhuňölengününeçenlibellediler NuhuňölengünündenogullaryonyYbraýymyňgünlerine çenlitaşladylarweganiýdiler.

19EmmaYbraýym,Yshak,Ýakupweonuňogullaryony seniňgünleriňeçenliberjaýetdiler,ysraýylhalkyseniň günleriňdeonyýatdançykardy,senonybudagdatäzeden belleýänçäň

20Ysraýylogullarynabubaýramyählinesillerboýybelläp geçmegitabşyr:olarýyldabirgün,şuaýdabubaýramy bellesinler

21Sebäbibuhepdeleriňweilkinjimiweleriňbaýramydyr Bubaýramçylykikiesseweikiessehäsiýetlidir.Bubarada ýazylanlaraweoýlupýazylanlaragörä,onybaýramediň 22Sebäbimensizeilkinjikanunyňkitabyndaýazdym,ony ýylyňbirgününde,özwagtyndabellemelidigiňiziwe ysraýylhalkynyňherýylyňbirgününde,şuaýda,nesiller boýyýatlap,bellemelidigigurbanlyklarynysize düşündirdim

23Birinjiaýyňtäzeaýynda,dördünjiaýyňtäzeaýynda, ýedinjiaýyňtäzeaýyndaweonunjyaýyňtäzeaýynda ýatlamagünleriweýylyňdörtbölegindemöwsümleriň

günleribarBugünlerebedişaýatlykhökmündeýazylyp, bellendi.

24Nuholaryöziüçinnesillerboýybaýramhökmünde belledi,şonuňüçinolaronuňüçinýatlamaboldy.

25Birinjiaýyňtäzeaýyndaoňaöziüçingämiýasamak tabşyryldyweşolgünýerguradyweol(gämini)açyp,ýeri gördü

26Dördünjiaýyňtäzeaýyndaýeriňçuňluklarynyňagzlary ýapyldyÝedinjiaýyňtäzeaýyndabolsaýeriň çuňluklarynyňähliagzlaryaçyldywesuwlarolaryňiçine siňipbaşlady

27Onunjyaýyňtäzeaýyndadaglaryňdepelerigöründiwe Nuhbegendi.

28Şonuňüçinololaryebediýatlamahökmündeözüne baýramhökmündebellediweolarşeýlebellendi

29Olarolarygökdäkitagtalaragoýdular,herbiriniňonüç hepdesibardy;olaryňýatlamalarybirinjidenikinjisine, ikinjidenüçünjisine,üçünjidendördünjisinegeçdi

30Buýrugyňähligünleriikiellihepdedenybaratbolarwe (bularyňhemmesi)tutuşýylydolyederŞeýlelikbilen,ol asmantagtalarynaoýulyp,ýazylypdyr

31(Butabşyrygy)birýylýa-daýyldan-ýylataşlamak bolmaz

32Ysraýylogullarynaýyllaryşuhasaplamaboýunça-üç ýüzaltmyşdörtgün-bellemegitabşyr,we(bularyň) hemmesibirýylbolar,weolaronuňgünlerindenwe baýramlaryndanwagtynybozmazlar,sebäbiählizatolaryň şaýatlyklarynagöräolardabolarweolarhiçbirgüni goýbolsunetmezlerýa-dahiçbirbaýramlarybozmazlar

33EmmaegerolarOnuňbuýrugynalaýyklykdaolary äsgermezlikedip,berjaýetmeseler,ondaolarähli möwsümlerinibozarlarweýyllarbutertip-düzgünden aýrylar[weolarmöwsümleribozarlarweýyllaraýrylar] weözdüzgünleriniäsgermezlikederler.

34Ysraýylogullarynyňhemmesiýyllaryňýoluny unudarlarwetapmazlar,täzeaýlary,möwsümleriweşenbe günleriniunudarlarweýyllaryňählitertibiboýunça ýalňyşarlar

35Çünkimenbilýärinwemundanbeýläkmunysize aýdaryn,bumeniňözoýlaptapanzadymdäl;sebäbikitap meniňöňümdeýazylanwegökdäkilistlerdegünleriň bölünişibellenen,sebäbiolarähtbaýramlarynyýatdan çykaryp,ýalňyşlyklarynawenadanlyklarynaeýerip,başga milletleriňbaýramlarynalaýyklykdaýaşamazlar

36Sebäbiaýyňmöwsümleribozýandygynyweýyldan ýylaongünirgelýändiginihökmansynlaýanlarbolar.

37Şonuňüçinolaryňbaşyndanýyllargeler,olar(tertibi) bozarlar,ýigrenjigünişaýatlykgüni,hapagünibolsa baýramçylykgüniederler,ähligünleri,mukaddesgüni hapabilen,hapagünibolsamukaddesbilengaryşdyrarlar, sebäbiolaraýlar,şenbegünleri,baýramçylyklarwe ýubileýlerbabatdaýalňyşarlar.

38Şonuňüçinmensaňaolaraşaýatlykbermegiňi tabşyrýarynweşaýatlykedýärin;sebäbiseniňölümiňden soňçagalaryňolarybiynjalykederler,şonuňüçinolarýyly diňeüçýüzaltmyşdörtgünetmezler,şonuňüçinolartäze aýlara,möwsümlere,şenbegünlerinewebaýramçylyklara ünsbermezler,şeýlehemdürliganlarywedürlietleri iýerler

7-NJIBAP

1Birinjiýylyňýedinjihepdesinde[irdensagat13:17],şu ýubileýdeNuhgäminiňdurandagyndaAraratdaglarynyň biribolanLubaratlyüzümagaçlarynyekdiweolar dördünjiýylda[irdensagat13:20]miweberdilerweolaryň miwesinigorap,şuýylyňýedinjiaýyndaýygnady

2Olondanşerapýasap,onybirgapdagoýdyweony bäşinjiýylaçenli,[13:21],birinjiaýyňtäzeaýynyňbirinji gününeçenlisaklady

3Olbubaýramyňgününişatlykbilenbaýrametdiwe özüniweogullarynygünälerindensaplamaküçinRebbe ýakmagurbanlykberdi:biröküz,birgoç,ýedigoýun,her biribirýaşarerkegiwebirgeçi

4Olilkiowlagytaýýarladyweonuňganyndanýasan gurbanlyksypasynyňetine,ýakmagurbanlyksypasynyň üstünegoýanähliýagyna,şeýlehemöküzleriň,goçlaryň wegoýunlaryňetineçaldy

5Ololaryňähligurbanlyklarynyýagbilengaryşdyryp, onuňüstünegoýdy,soňragurbanlyksypasyndaöňýakýan otunaşerapsepdiwegurbanlyksypasynahoşboýysgoýdy weHudaýyRebbiňhuzuryndahoşboýysgaldyrdy.

6Olşatlanyp,buşerapdanöziweçagalaryşatlykbilen içdiler

7Agşamdüşüp,olçadyrynagirdiweserhoşbolup,ýatyp ukladyOluklapýatyrka,çadyryndaýalaňaçýatdy

8HamkakasyNuhuňýalaňaçlygynygörüp,daşaryçykyp, ikidoganynagürrüňberdi.

9ŞondaSamonuňeşiginialyp,turdy,Ýafesbilenbilelikde eşigieginlerineatyp,yzaçekilip,kakalarynyňutançýerini örtdüler,ýüzleribolsayzaöwrüldi.

10Nuhukudanoýanyp,kiçioglunyňözüneedenleriniň hemmesinibildiweoglunanäletokap:«Kengan näletlensin!Oldoganlarynyňgulçulygynaöwrülsin»diýdi. 11OlSamyakpataberip,şeýlediýdi:«SamyňHudaýy Rebbialkyşlasyn,Kenganonuňgulybolsun»

12HudaýÝafetigiňelder,HudaýSamyňöýündemesgen tutar,Kenganbolsaonuňhyzmatkäribolar»

13Hamkakasynyňkiçioglunanäletedendiginibildiwe oglunanäletedendigiüçingaharlandy.Şeýdip,ol kakasyndanaýrylyşdy,öziweonuňogullaryKuş, Misraýym,PutweKenganbilenbilelikde

14Olöziüçinşähergurup,onyaýalyNeelatamukyňady bilenatlandyrdy

15Ýafetonygörüp,doganynagöripliketdiweöziüçin şähergurdyweonuňadynyaýalyAdatanlaryňadybilen dakdy

16SamkakasyNuhbilenýaşady.Oldagdakakasynyň golaýyndabirşähergurdyweoňaaýalySedeketelebabyň adynydakdy

17Ine,şuüçşäherLubardagynyňgolaýynda;dagyň gündogaryndaSedeketelebab,günortasyndaNa'eltama'uk; günbataryndabolsaAdatanlar

18Samyňogullaryşulardyr:Elam,AşurweArpakşat(bu oglansildenikiýylsoňdoguldy),şeýlehemLudweAram 19Ýafesiňogullary:Gomer,Magog,Madaý,Ýawan, Tubal,MeşekweTiras;bularNuhyňogullarydyr. 20Ýigrimisekizinjiýubileýde[1324-1372AM]Nuh ogullarynabilýänählidüzgünleri,tabşyryklarywe hökümleritabşyrypbaşladyweogullarynadogruçyllygy saklamagy,bedenleriniňutançlarynyörtmegi,

Ýaradyjylarynyalkyşlamagy,ata-enelerinihormatlamagy, goňşularynysöýmegi,janlarynyzynahorlukdan, hapaçylykdanweählierbetlikdengoramagyündedi 21Çünkişuüçzatsebäpliýerýüzünesilgeldi,ýagny gözegçilerözkanunlarynyňgarşysynaçykyp,ynsan gyzlarynyňyzynadüşüp,özislegleriboýunçaaýaledinip, hapaçylygyňbaşlangyjynyetdiler

22OlarNafidimatlyogullarydünýäindirdiler,olaryň hemmesidürlimilletlerdendiwebiri-biriniiýýärdiler ÄpetlerNafiliöldürdiler,NafillerEljony,Eljoadamzadyny webiriniöldürdiler

23Herkimözünierbetişlereweköpgandökmägesatdy, ýerýüzierbetlikdendoldy.

24Şondansoňolarhaýwanlara,guşlara,ýerýüzünde hereketedýänweýöreýänählijandarlaragarşygünäetdiler Ýerýüzündeköpgandöküldi,adamlaryňählipikirleriwe islegleriboşweýamanzatlarygözöňünegetirdi

25Rebýerýüzündenählizadyýoketdi,çünkiolaryňeden ýamanişleriweýeriňortasyndadökýänganlaryüçinOl ählizadyýoketdi

26Men,siz,ogullarymwebiziňbilengämigirýänleriň hemmesigaldyk.Ine,siziňişleriňiziöňümdegörýärin:siz dogruçyllykbilenýöremeýärsiňizSebäbisizheläkçilik ýolundaýöräpbaşladyňyz,biri-biriňizdenaýrylýarsyňyz, biri-biriňizbilengöriplikedýärsiňiz,şonuňüçinhem ogullarym,herbiriňizözdoganyňyzbilenylalaşykda dälsiňiz

27Çünkimengörýärinweine,jynlarsizeweçagalaryňyza garşyazdyrmagabaşladylarIndimensiziňüçingorkýaryn, meniňölümimdensoňsizýerýüzündeadamlaryňganyny dökersiňizwesizhemýerýüzündenýokedilersiňiz. 28Çünkiadamganynydökýänweislendiketiňganyny iýýänherkimýerýüzündenýokediler

29Ganiýýänýa-daýerýüzündeadamyňganynydökýän hiçkimgalmaz,onuňüçinasmanyňaşagyndaýaşaýanhiç birtohumýa-danesilgalmaz,çünkiolarölülerdünýäsine giderler,hökümýerinedüşerler,weolaryňhemmesi zorluklyölümbilençuňlugyňgaraňkylygynaäkiderler

30Haýwanlary,mallaryýa-daýerdeuçýanlaryöldüren günleriňiziňhemmesiniňganyndanbaşgahiçhiligan görmäňweýerýüzündedökülenzadyörtmekbilen janyňyzaýagşyişediň

31Sizganbileniýýänadamýalybolmaň,ýöneözüňizi gorapsaklaň,öňüňizdehiçkimganiýmesinGanyörtüň, sebäbimaňasizeweçagalaryňyza,ählijandarlaraşaýatlyk etmektabşyryldy.

32Janyňetibileniýilmegineýolberme,ýogsamýer ýüzündegandökýänleriňhiçbiriniňelindenganalmaz.

33Çünkiýerýüzünedökülengandanarassabolmaz,çünki (diňe)onydökýäniňganybilenýerýüzüniňähli nesilleriniňdowamyndaarassalanar

34Indi,çagalarym,diňleň:bütinýerýüzünedogruçylyk ekmeküçin,menisilsuwlaryndanhalasedenHudaýymyň öňündeşöhratyňyzygötermeküçin,adalatwedogruçylyk bilenişläň

35Ine,sizgidip,özüňizüçinşäherlergurarsyňyzweşol ýerlerdeýerýüzündäkiähliösümlikleri,şeýlehemmiweli agaçlaryekersiňiz

36Üçýyllapiýilýänählizadyňmiwesiýygnalmaz, dördünjiýylbolsaonuňmiwesimukaddeshasaplanar[we ilkinjimiwelerihödürlärler],gökleri,ýeriweählizady

ýaradanBeýikHudaýyňöňündekabulederliklibolarOlar ilkinjişerapweýagyilkinjimiwehökmündeRebbiň gurbanlyksypasyndabol-elinhödürlesinler,olonykabul edýär,galanynybolsaRebbiňöýüniňhyzmatkärleriony kabuledýängurbanlyksypasynyňöňündeiýsinler.

37Bäşinjiýyldabolsa,onydogruçyllykwedogruçyllyk bilenboşadyň,şondasizdogruçylbolarsyňyzweekýän ähliekinleriňizgülläpöser.

38SebäbiseniňataňyňkakasyHanokoglyMetuşelawe oglyMetuşelaLemegeşeýletabşyrykberdi,Lemekbolsa ata-babalarynyňoňatabşyranlarynyňhemmesinimaňa tabşyrdy

39Eý,ogullarym,mensizetabşyrykbererin,Hanoköz oglunailkinjiýubileýýyllaryndatabşyryşedenýaly:ol ýedinjinesliniňdiriwagtynda,ölýänçäoglunaweoglunyň ogullarynatabşyrykberip,olarawadaberdi».

8-NJIBAP

1Ýigrimidokuzynjyýubileýiňbirinjihepdesinde,[13:73], ArpakşatözünebiraýalaldyOnuňadyRasuejadyOl ElamyňgyzySusanyňgyzydy.Oloňaoguldogurdy.Bu hepdede,[13:75],üçünjiýyldaoloňaoguldogurdyOl onuňadynyKainamgoýdy

2Oglyulalyp,kakasyoňaýazuwöwretdiweöziüçinşäher edinipboljakýergözläpgitdi

3Olöňkinesillertarapyndangaýaoýulypýazylanýazgyny tapdyweondanämebarlygynyokady,onygöçüripaldy weşonuňüçingünäetdi;sebäbiondaGözegçileriň taglymatlarybardy,olargökdäkiählialamatlardagünüň, aýyňweýyldyzlaryňalamatlarynysynlaýardylar.

4Olmunyýazypaldywebubaradahiçzataýtmady, sebäbiNuhabubaradaaýtmakdangorkdy,sebäbiNuhabu sebäpligaharlanmaz.

5Otuzynnjyýubileýde,[14:29],ikinjihepdede,birinji ýylynda,olözünebiraýalaldy,onuňadyMelkady,ol ÝafesiňoglyMadaýyňgyzydy,dördünjiýylyndabolsa [14:32]ologuldünýäindiweonuňadynyŞelagoýdy, sebäbiol:«Hakykatdan-da,meniberildim»diýdi 6Şelaulalyp,özünebiraýalaldy.OnuňadyMuakdy.Ol kakasynyňdoganyKesediňgyzydyOlotuzbirinjiýubileý dabarasynda,bäşinjihepdede,birinjiýylynda[1499-njyýyl] doguldy.

7Olbäşinjiýylynda[15:03]oňaoguldogurdyweolonuň adynyEbergoýdyOlözünebiraýalaldyOnuňady NebrodyňgyzyAzuraddy.Olotuzikinjiýubileý dabarasynda,ýedinjihepdede,üçünjiýylynda[15:64]

8Altynjyýylynda[1567-njiýylda]oloňaoguldogurdywe NuhuňadynaPelekdakdy,sebäbiNuhuňdoglan günlerindeonuňogullaryýeripaýlaşypbaşladylar;şonuň üçinNuhuňadynaPelekdakdy

9Olarmunygizlinlikdeözaralaryndapaýlaşdylarwe Nuhaaýtdylar

10Otuzüçünjiýubileýiňbaşynda[1569-njyýyl],ilkinji ýylyňbirinjihepdesinde,iberilenlerdenbirimizolaryň ýanyndabolanymyzda,olarýerimiraslarynagöräüç bölegeböldüler:Sam,HamweÝafes.

11Ologullarynyçagyrdy,olarweolaryňçagalaryoňa ýakynlaşdylarOlýeriüçoglunyňmülkedinmegiüçin bölüpberdi.Olarelleriniuzadyp,ýazgynykakalaryNuhuň gujagyndanaldylar

12ÝazgydaSamyňpaýyhökmündeýeriňortasyçykdy,ol öziweogullaryüçinebedinesillerüçinmirashökmünde Rafadaggerişiniňortasyndan,Tinaderýasynyňsuwunyň agzyndan,onuňpaýygünbatara,buderýanyňortasyndan geçýärweolçuňluklaryňsuwunaýetýänçäuzalýar,bu derýaşolýerdençykyp,suwunyMeatdeňzineguýýarwe buderýaBeýikdeňzeguýýarDemirgazykdakyählizat Ýafesiňki,günortadakyählizatbolsaSamyňkydyr.

13OlKarasoçenliuzalypgidýär:bugünortatarap seredýändiliňgöwresindedir

14OnuňpaýyBeýikdeňziňboýundanuzalyp,günorta tarapseredýändiliňgünbatarynaýetýänçägöniçyzykbilen uzalýar,sebäbibudeňziňadyMüsürdeňziniňdilidir.

15Olşuýerdengünortatarap,suwlarynyňkenaryndaky Beýikdeňziňagzynatarapöwrülýärwegünbatara,Afra çenliuzalýarweGihonderýasynyňsuwlarynaýetýänçä, Gihonsuwlarynyňgünortasyndabolsaşuderýanyň kenarynaçenliuzalýar

16Olgündogaratarapuzalyp,Erembagyna,onuň günortasyna,[günortatarapyna]ýetýärwetutuşErem topragynyňwetutuşgündogaryňgündogaryndan gündogaraöwrülýärweRafaatlydagyňgündogaryna ýetýänçädowamedýärweTinaderýasynyňagzynyň kenarynadüşýär

17BupaýSamweonuňogullaryüçinbijeboýunça bölünipberildi,olaronynesillerineebedieýeçilik etmekleriüçin

18NuhbupaýyňSamweonuňogullaryüçinçykandygyna begendiwepygamberlikhökmündeagzybilen aýdanlarynyňhemmesiniýadynasaldy,sebäbiol:«Samyň HudaýyRebalkyşbolsun,RebSamyňöýündeýaşasyn» diýdi

19OlErembagynyňmukaddesleriňiňmukaddesiwe Rebbiňmesgenidigini,Sinaýdagynyňçölüňmerkeziwe Siondagynyňýeriňgöbeginiňmerkezidiginibilýärdi:bu üçüsibiri-birinegarşymukaddesýerhökmünde ýaradylypdyr.

20OlRebbiňsözüniagzynasalanhudaýlaryňHudaýyna weebediRebbialkyşlady

21OlŞemeweonuňogullarynanesillerboýybereketli paýyňwebereketiňgelendiginibilýärdi:tutuşErem topragy,tutuşGyzyldeňziňýurdy,tutuşgündogarwe Hindistanýurdy,tutuşGyzyldeňziňweonuňdaglary,tutuş Başanýurdy,tutuşLiwanýurdy,tutuşKafturadalary,ähli SanirweAmanadaglary,demirgazykdakyAşşurdaglary, tutuşElamýurdy,Aşşur,Babyl,SusanweMaedaýýurdy, ähliAraratdaglarywedeňizdenaňyrdaky, demirgazykdakyAşşurdaglarynyňaňyrsyndakyählisebit, bereketliwegiňýurtweondakyählizatörängowy 22IkinjibölekHamüçinGihonyňgünortasyndan,bagyň sagtarapyndançykdywegünortatarapuzalyp,ähliot daglarynaçenliuzaldy,günbataraAteldeňzineçenli uzaldywegünbatara,ýokedilmedikählizadyňdüşýän Maukdeňzineçenliuzaldy

23Oldemirgazyga,Gadiriňçäklerineçenliuzalyp,deňiz suwlarynyňkenaryna,Gihonderýasynagolaýlaýança, Beýikdeňziňsuwlarynaçenliuzalyp,Gihonderýasynyň boýundanEdenbagynyňsagtarapynaýetýänçäuzap gidýär

24BuHamüçinmirasgalanýer,olöziweogullaryüçin ebedimirashökmündemirasalmalydy

25ÝafetüçinüçünjibölekTinaderýasynyňaňyrsyndan, onuňsuwlarynyňakymynyňdemirgazyktarapynaçykýar wedemirgazyk-gündogaraGogyňtutuşsebitineweonuň gündogaryndakyähliýurdaçenliuzalýar.

26Oldemirgazykdandemirgazyga,demirgazykdaKelt daglarynaweMaukdeňzineçenliuzalýarweGadiriň gündogaryna,deňizsuwlarynyňçägineçenliuzalýar

27OlFaranyňgünbatarynagolaýlaşýançaweAferaga tarapgaýdypgelýänçä,gündogaraMeatdeňziniň suwlarynaçenliuzalýar

28Oldemirgazyk-gündogarugurdaTinaderýasynyň sebitineçenliuzalyp,Rafadagynatarapsuwlarynyň serhedineýetýärwedemirgazygatarapöwrülýär.

29Bu,Ýafetweonuňogullaryüçinmirashökmünde bölünipberlenýerdir,olöziweogullaryüçin,nesilleriüçin ebedimirasalmalydy;bäşulyadawedemirgazykdauly ýurt

30Emmaolsowuk,Hamýurdyyssy,Samýurdybolsane yssy,ne-desowuk,sowukweyssygaryşykdyr.

9-NJYBAP

1HamogullarynyňarasyndapaýladyIlkinjipaý gündogardaKuşa,günbatardaMisraima,günbatardaPuta, günbatardabolsadeňizkenaryndaKenganadüşdi.

2SamhemogullarynyňarasyndapaýladyIlkinjipaýHam weonuňogullaryna,Tigrderýasynyňgündogaryna, gündogaragolaýlaýança,Hindistanyňähliýerine,Gyzyl deňziňkenarynda,Dedanyňsuwlarynda,MebriweEla daglarynyňhemmesinde,Susanyňähliýurdundawe Farnagyňkenaryndaky,GyzyldeňziňweTinaderýasynyň golaýyndakyähliýerdepaýlandy

3IkinjibölekAşşurdançykdy,Aşşur,NineweweŞinaryň ähliýerleriweHindistanyňserhedineçenli.Olderýanyň boýundanýokarygalyp,onuňdaş-töweregineçenliuzalyp gidýär

4ÜçünjibölekArpakşatüçinbölünipberildi:Ýefrat derýasynyňgündogarynda,Gyzyldeňziňkenaryndaky Babyllaryňtutuşýeri,Müsüreseredýändeňizdilinegolaý çölüňählisuwlary,Ýefratderýasynyňserhedineçenli Liwanyň,SaniriňweAmanyňtutuşýeri

5DördünjibölekAramüçinçykdy,ýagnyTigrbilen ÝefratderýalarynyňarasyndakyMesopotamiýanyňähli ýeri,HaldeýleriňdemirgazygyndanAşurdaglarynyňwe Araratopragynyňserhedineçenli

6BäşinjibölekLuda,ýagnyAşşurdaglaryweolaradegişli ähliýerler,BeýikdeňzeçenliweonuňdoganyAşşuryň gündogarynaçenliýetýänçäçenli,geldi.

7Ýafeshemmirasalanýeriniogullarynyňarasynda paýlady

8Ilkinjibölekdemirgazyktarapdangündogara,Tina derýasynaçenli,demirgazykdanbolsaMagogyňähliiçerki bölekleriMeatdeňzineçenliuzalypgidýärdi

9Madaýikidoganynyňgünbataryndanadalarawe adalaryňkenarlarynaçenliözpaýyhökmündegeldi

10DördünjibölekÝawanaweLudyňserhedindäkiadalara bölünipberildi.

11Tubalüçinbäşinjibölekdiliňortasyndançykdy,ol Ludyňböleginiňserhedine,ikinjidiliňaňyrsyna,üçünji diliňçäginegolaýlaşdy.

12AltynjybölekMeşeküçinbölünipçykdy,üçünjidilden soňkyähliýerlerGadiriňgündogarynagolaýlaşýar.

13Tirasüçinýedinjibölek,deňziňortasyndaHamyň paýynaçenliuzalypgidýändörtulyada[Kamaturiadalary bolsaArpakşadogullarynamirashökmündebölünip berildi]

14Şeýdip,NuhuňogullarykakalaryNuhuňöňünde ogullarynabölündiweololaryňhemmesiniantiçmäge mejburetdiweözünedüşmedikpaýyalmaga synanyşýanlaryňhemmesinenäletýazdy

15Olaryňhemmesi:«Şeýlebolsun,şeýlebolsun!»diýdiler Hökümgününeçenliolarweogullaryüçinebedinesiller boýy,RebHudaýolarygylyçweotbilenhökümeder, sebäbiolarýerýüzünijenaýat,hapaçylyk,zynahorlukwe günäbilendoldurdylar»

10-NJYBAP

1BuýubileýiňüçünjihepdesindehapajynlarNuhuň ogullarynyňçagalarynyazdyryp,olaryýalňyşdyryp,ýok etmägebaşladylar

2NuhuňogullarykakalaryNuhuňýanynagelip, ogullarynyňogullarynyýoldançykaryp,köredipöldürýän jynlarbaradaoňagürrüňberdiler

3OlözHudaýyRebbiňhuzuryndadogaedip,şeýlediýdi: «Eý,ählijandarlaryňruhlarynyňHudaýy!Maňarehim etdiňMeniweogullarymysilsuwlaryndanhalasetdiň Meniheläkçilikogullaryýalyýoketmediň.SebäbiSeniň rehimiňmaňaulyboldy,Seniňrehimiňmeniňjanymauly boldySeniňrehimiňogullarymyňüstündebolsun,we zalymruhlarolaryňüstündenhökümsürmesin,ýogsam olarýerýüzündenýokedilmesin»

4EmmaSenmaňaweogullarymabereketber,şondabiz köpelip,ýerýüzünidolduryp,köpelipbileris.

5SenmeniňdöwrümdeSeniňGoragçylaryňyň,bu ruhlaryňatalarynyňnähilihereketedendiginibilýärsiňDiri bolanburuhlarabolsa,olarytussagetwehökümedilýän ýerdeberksakla,guluňyňogullaryna,Hudaýym,ýok etmesinler,sebäbiolarerbetweýoketmeküçinýaradylan 6Olardirileriňruhlarynahökümsürmesinler,sebäbidiňe SenolaryňüstündenhökümsürüpbilersiňŞeýle-de, olaryňindiweebedilikdogruçyllaryňogullarynahöküm sürmesinler».

7HudaýymyzRebbizehemmämizibaglamagybuýurdy 8RuhlaryňbaştutanyMastemagelipşeýlediýdi:«Eý, ÝaradyjyReb,goý,olaryňkäbirimeniňöňümdegalsyn, meniňsesimegulakassynweolaraaýtjaklarymyň hemmesinietsin;sebäbiolaryňkäbirimaňagaldyrylmasa, menadamogullarynaerk-islegimiňgüýjüniýerineýetirip bilmerin;sebäbiolarmeniňhökümümiňöňündezaýalamak weýoldançykarmaküçindir,sebäbiadamogullarynyň ýamanlygyulydyr».

9Olşeýlediýdi:«OlaryňondanbirbölegiOnuňöňünde galsyn,dokuzbölegibolsahökümýerinedüşsün» 10BiziňbirimizNuhaählidermanlarynyöwretmegimizi tabşyrdy,sebäbiOlolaryňdogruçyllykdaýöremejekdigini wedogruçyllykdagöreşmejekdiginibilýärdi.

11BizOnuňähliaýdanlaryýalyetdik:ählierbet ýamanlaryhökümýerinebagladykweolaryňondanbir böleginiýerýüzündeŞeýtanyňöňündetabynbolmaklary üçingaldyrdyk

12BizNuhaolaryňkeselleriniňählidermanlaryny,şeýle hemolaryňaldawlaryny,ýerotlarybilenolarynädip sagaldypbiljekdiginidüşündirdik

13Nuhpygamberbizeherbirdermanbaradagörkezme berenimizýaly,ählizadykitapdaýazdy.Şeýdip,ýaman ruhlarNuhpygamberiňogullarynazyýanýetirmekden saklandy

14OlýazanlarynyňhemmesiniulyoglyŞemeberdi, sebäbiolonyähliogullaryndanhasköpsöýýärdi

15Nuhata-babalarybilenýatdyweAraratýurdundaky Lubardagyndajaýlandy

16Olömrüniňdokuzýüzelliýylyny,ondokuzýubileýini weikihepdebäşýylynytamamlady.[1659AM]

17Olýerýüzündeýaşaýşyndakämilbolandogrulygy sebäpliHanokdanbaşgaynsanogullaryndantapawutlandy SebäbiHanokyňwezipesidünýäniňnesillerineşaýatlyk hökmündebellendi,şonuňüçinolhökümgününeçenliähli işlerinesilden-neslegürrüňbermelidi

18Otuzüçünjiýubileýaýynda,birinjiýylyňikinji hepdesinde,PeleközüneSinaaryňgyzyLomnaatlybir aýalaldyOlşuhepdäniňdördünjiýylyndaoňaogul dogurdy.PelekonuňadynyReugoýdy,sebäbiol:«Ine, ynsanogullaryŞinarýurdundaözlerineşäherwediň gurmakýalyerbetniýetbilenzalymboldular»diýdi

19OlarAraratýurdundangündogara,Şinaratarapgöçdüler, sebäbionuňdöwründeşäheriwediňigurup,:«Geliň,şol ýerdengögeçykalyň»diýdiler

20Olargurmagabaşladylarwedördünjihepdedeotbilen kerpiçýasadylar,kerpiçlerdaşyňýerinehyzmatetdi,olary birleşdirýäntoýunbolsadeňizdenweŞinarýurdundaky suwçeşmelerindençykýanasfaltboldy.

21Olaronykyrküçýyl[1645-1688]gurdular;onuňini 203kerpiç,beýikligibirkerpiçiňüçdenbirbölegi; beýikligi5433tirsekwe2palmaagajy,(birdiwaryň uzynlygy)onüçstadiýa(beýlekisiniňkibolsaotuzstadiýa) deňdi

22HudaýymyzRebbizeşeýlediýdi:«Ine,olarbirhalk,we olarmunyetmägebaşladylar,indiolardanhiçzat saklanmazGeliň,aşakdüşüp,olaryňdilinigaryşdyralyň, şondaolarbiri-biriniňsözlerinidüşünmezler,şäherlerewe milletleredargap,hökümgününeçenliolaryňarasyndabir maksatbolmaz»

23Rebaşakdüşdi,bizbolsaonuňbilenadamogullarynyň guranşäheriniwediňinigörmeküçinaşakdüşdik

24Ololaryňdilinigaryşdyrdy,şonuňüçinolarbiri-biriniň sözünidüşünmeýärdiler,şonuňüçinşäheriwediňi gurmagybesetdiler

25ŞonuňüçintutuşŞinarýurdunaBabyldiýilýär,sebäbi Rebolýerdeadamzadyňählidilinigaryşdyrdyweol ýerdenolarözdilineweözmilletinegöräşäherlerine ýaýradylar

26Rebdiňegüýçliýeliberdiweonyýerýüzüneagdardy. OlAşşurbilenBabylyňarasynda,Şinarýurdunda ýerleşýärdiweolaronuňadyny«Aýdar»diýip atlandyrdylar

27Birinjiýylyňdördünjihepdesinde[1688-njiýylyň16njyaýynda],otuzdördünjiýubileýýylynyňbaşynda,olar Şinarýurdundandargadyldylar

28Hamweonuňogullaryonuňgünortaýurdundanpaý hökmündeeýeläpalanýurdunagitdiler.

29KenganLiwantopragynyňMüsürderýasynaçenliörän gowydygynygörüp,günbatardaky(ýagnydeňziň kenaryndaky)mirasalanýurdunagirmediweIordan derýasynyňwedeňziňkenaryndangündogarawe günbataraçenliLiwantopragyndaýaşady.

30OnuňkakasyHam,doganlaryKuşweMizraýymoňa şeýlediýdiler:«Senözüňkibolmadykwebizebijearkaly berilmedikýurtdaýaşadyň.Şeýleetme,sebäbişeýleetseň, senweogullaryňşolýerdeýykylyp,pitnesebäpli näletlenersiň,çünkisenpitnesebäpliýaşadyň,çagalaryň bolsapitnesebäpliýykylarwesenebedilikkökünden aýrylyptaşlanarsyň»

31Samyňöýündeýaşama,çünkiolSambilenonuň ogullarynaolaryňpaýyboýunçageldi

32MukaddeskazynyňweatamyzNuhuňöňündeözümizi antbilenbaglaýannäletimizüçin,sennäletlendiňwe Nuhuňähliogullaryndanhasköpnäletlenersiň»

33Emmaololaragulakasmadyweogullarybilenşugüne çenliHamatdanMüsüriňgirelgesineçenliLiwanýurdunda ýaşady

34ŞonuňüçinhemolýerKengandiýlipatlandyryldy 35Ýafetweonuňogullarydeňzetarapgidip,özpaýyna düşenýerdeýaşadylarMadaýdeňizýerinigörüp,oňa ýaramadyOlHamdan,Aşurdanweaýalynyňdogany Arpakşatdanpaýdilediweşugüneçenliaýalynyň doganynyňgolaýynda,Midiýaýurdundaýaşady

36Olözýaşaýanýerineweogullarynyňýaşaýanýerine atalarynyňMadaýynyňadybilenMediýadiýipatberdi.

11-NJIBAP

1Otuzbäşinjiýubileýiňbirinjiýylynyňüçünjihepdesinde [1681-njiýyl]ReuözünebiraýalaldyOnuňadyÖrady,ol KesediňoglyÖriňgyzydy.Oloňaoguldogurdy.Ýedinji ýylynda,şuýubileýdeReuonuňadynySerohgoýdy [1687-njiýyl]

2Nuhuňogullarybiri-biribilensöweşmäge,ýesiralmaga, biri-biriniöldürmäge,ýerýüzündeadamlaryňganyny dökmäge,ganiýmäge,berkşäherleri,diwarlarywediňleri gurmagabaşladylar.Adamlarözlerinimilletdenýokary götermäge,patyşalyklaryňbaşlangyçlarynydöretmäge, halklaragarşy,milletleregarşy,şäherleregarşysöweşmäge başladylar.Hemmelerýamanlyketmäge,ýaragedinmäge weogullarynauruşöwretmägebaşladylarOlarşäherleri basypalmaga,erkekweaýalgullarysatmagabaşladylar 3KesediňoglyÝurhaldeýleriňAraşäherinigurdywe onuňadynyözadynyňweatasynyňadynyňdakdyOlar özleriüçinguýmabutlaryýasadylarweherbiriözleriüçin ýasanguýmabutlara,butlaraseždeetdiler,oýmabutlary wehapasimulýakralaryýasamagabaşladylar,erbetruhlar bolsaolarygünäwehapaçylyketmägekömekedip, azdyrdylar.

4ŞazadaMastemabularyňhemmesinietmägeçalyşdywe elineberlenbaşgaruhlaryiberdi,olarherhilierbetlik,günä wedürlikanunbozmak,zaýalamakweýoketmek,şeýle hemýerýüzündegandökmeküçin

5Şonuňüçinolherbiradamgünäwekanunbozuklyk etmägebaşlandygyüçinSerohyňadynySerugdakdy 6Olulalyp,aýalynyňejesiniňkakasynyňgolaýyndaky HaldeýleriňUrşäherindeýaşadywebutlaraseždeetdi.Ol otuzaltynjyýubileýdabarasynda,bäşinjihepdede,birinji

ýylynda[1744]özüneaýalaldyOnuňadyMelkady,ol kakasynyňdoganynyňgyzyKaberiňgyzydy.

7OlşuhepdäniňbirinjiýylyndaNahorydogurdyNahor ulalyp,haldeýleriňUrşäherindeýaşady.Kakasyoňa haldeýleriňgözlegleriniwegökalamatlarynagöräpaş etmekligiöwretdi

8Otuzýedinjiýubileýde,altynjyhepdede,onuňbirinji ýylynda,[irdensagat18:00]olözünebiraýalaldy,onuň adyHaldeýlileriňNestagynyňgyzyIýaskady

9OlşuhepdeligiňýedinjiýylyndaoňaTeranydogurdy [1806AM]

10ŞazadaMastematopragyweýranetmekweadamlaryň çagalarynyzähmetindenmahrumetmeküçinýereekilen tohumyiýmeküçingargalaryweguşlaryiberdiGargalar tohumysürmägeýetişmänkä,onyýeriňýüzündenýygdylar 11ŞonuňüçinhemolonuňadynyTeradakdy,sebäbi gargalarweguşlarolaryýoksullugaeltdilerwe tohumlarynyiýdiler

12Guşlarsebäpliýyllarhasylsyzbolmagabaşladyweolar agaçlaryňählimiweleriniiýdilerDiňeulytagallabilen olarözdöwründeýerýüzüniňählimiwelerindenaz-kem saklapbildiler.

13Buotuzdokuzynjyýubileýde,birinjiýylyňikinji hepdesinde,[1870irden]Teraözünebiraýalaldy,onuň adyEdnady,olkakasynyňgyzdoganynyňgyzy,Abramyň gyzydyBuhepdäniňýedinjiýylynda[1876irden]Tera oňaoguldogurdyweolonuňadynyejesiniňkakasynyň adybilenYbramgoýdy.

14Sebäbiolgyzynyňgöwrelibolmazyndanöňölüpdi 15Çagaýerýüzündäkiýalňyşlyklarydüşünipbaşlady,olar oýmaheýkelleriňwehapaçylygyňyzynadüşüp,azaşdylar. Atasyoňaýazmagyöwretdi,olikihepdelikdi[1890AM] wekakasybilenbilelikdebutlaraseždeetmezligiüçin özüniondanaýyrdy.

16OlählizadyňÝaradyjysyna,ynsanogullarynyň ýalňyşlyklaryndanhalasetmeginiweonuňpaýynyň hapaçylykdanweýaramazlykdansoňýalňyşlyga düşmezliginidilegetmägebaşlady

17Ýeretohumekmekwagtygeldiweolaröztohumlaryny gargalardangoramaküçinbilelikdeçykdylar.Ybrambolsa gidenlerbilengitdiÇagaondörtýaşlyoglandy

18TohumyiýmeküçingargabulutlarygeldiYbramolar ýeredüşmänkä,olaryňöňüneçykmagaylgadyweolarýere düşmänkä,tohumyiýmeküçinolaragygyryp:«Aşak düşmäň,gelenýeriňizegaýdyň»diýdiOlaryzyna gaýtdylar.

19ŞolgünOlgargabulutlarynyýetmişgezekyzyna gaýtardyweYbramyňýaşaýanýeriniňähligargalaryndan birine-deeýebolmady

20Onuňbilenbirlikdeýurduňähliýerlerindebolanlaryň hemmesionuňgygyrýandygyny,ähligargalaryňyzyna gaýdypgelýändiginigördülerweonuňadytutuşBabyl ýurdundabeýikboldy

21Şuýylekmekisleýänleriňhemmesionuňýanynageldi Ekişwagtygutarýança,ololaryňbilengitdiOlarýerlerini ekdilerweşolýylöýlerineýeterlikdänegetirip,iýip, doýdular.

22Bäşinjihepdeligiňbirinjiýylynda[1891-njiýyl]Ybram öküzlerüçingurallarýasaýanlara,agaçdanussalaraöwretdi wetohumyýeregoýmaküçinýeriňüstünde,sygyryň çarçuwasynatarapbirgapýasady,tohumbolsasygyryň

paýynadüşüp,ýeregizlendiweolarindigargalardan gorkmadylar.

23Şeýdip,olarýeriňüstündeähligyrymsyagaçlaryň çarçuwalarynda(gap-gaçlar)ýasadylarweYbramyň tabşyrygyboýunçaähliýeriekdilerwesürdüler,şondan soňolarguşlardangorkmadylar

12-NJIBAP

1Ýedinjiýylynyňaltynjyhepdesinde,[1904]Ybram kakasyTeraha:«Kaka!»diýdi

2Ol:«Ine,men,oglum!»diýdiOlşeýlediýdi: «Seniňseždeedýänbutlaryňdanbizenähilikömekwe peýdabar?

Senhaýsynyňöňündebaşegýärsiň?

3Çünkiolardaruhýok, Sebäbiolarsamsykşekillerdirweýüregiňaldawçysydyr Olaraseždeetme:

4GökleriňHudaýynaseždeediň, Ýerýüzüneýagyşweşehýagdyrýankim?

Ýerýüzündeählizadyedýär, weählizadyÖzsözibilenýaradan, ÄhliýaşaýyşOnuňöňündedir

5Nämeüçinsizruhlarybolmadykzatlaraseždeedýärsiňiz?

Çünkiolar(adamlaryň)elleriniňişidir, Olaryeginleriňizdegöterýärsiňiz, Sizeolardanhiçhilikömekýok, Ýöneolarolaryýasanlarüçinulyutançsebäbidir, Olaraseždeedýänleriňýüreginialdawdyr: Olaraseždeetme

6Kakasyoňa:«Menhembilýärin,oglum,ýönemeni özlerinegulluketdirenhalkbilennämeetmeli?»diýdi 7Egermenolarahakykatyaýtsam,olarmeniöldürerler, sebäbiolaryňjanyolaraseždeetmekwehormatlamaküçin ýapyşýar

8Oglum,dym,ýogsamseniöldürerler»Olbusözleriiki doganynaaýtdyweolaroňagaharlandylar,olbolsadymdy.

9Kyrkynjyýubileýdabarasynyňýedinjiýylynyňikinji hepdesinde,[1925-njiýyl]Ybramözünebiraýalaldy OnuňadySaraýdy,olkakasynyňgyzydyweolonuňaýaly boldy

10OnuňdoganyHaranüçünjihepdesiniňüçünjiýylynda, [19:28]özünebiraýalaldyweolýedinjihepdesiniň[19:32] ýedinjiýylyndaoňaoguldogurdyHaranonuňadynyLut goýdy

11OnuňdoganyNahorözünebiraýalaldy.

12Ybramyňömrüniňaltmyşnjyýylynda,ýagnydördünji hepdesinde,dördünjiýylynda,[1936-njyýyl]Ybramgije turup,butlaryňöýüniýakdyweöýüňiçindebolanählizady ýakdy,emmahiçkimmunybilmeýärdi

13Olargijeturup,hudaýlarynyotdanhalasetmeküçin synanyşdylar.

14Haranolaryhalasetmeküçinhowlukdy,ýöneotonuň üstüneýandyweolotdaýandyOlkakasyTeranyňöňünde HaldeýleriňUrşäherindeöldiOnyHaldeýleriňUr şäherindejaýladylar

15TeraogullarybilenbilelikdeLiwanweKengan ýerlerinegitmeküçinhaldeýleriňUrşäherindençykdywe HarandaýaşadyYbrambolsakakasyTerabilenHaranda ikihepdeýaşady.

16Bäşinjiýylynyňaltynjyhepdesinde,[1951irden]Ybram ýedinjiaýyňtäzeaýyndagijelerineagşamdanertireçenli ýyldyzlarysynlamaküçinoturyp,ýylyňýagyşyna baglylykdanähiliboljakdygynygördiweýekeözioturyp synlady.

17Onuňýüreginebirsözgeldiweolşeýlediýdi: «Ýyldyzlaryň,aýyňwegünüňählialamatlaryRebbiň elinde.Mennämeüçinolarygözleýärin?»

18EgerOlislese,ertirweagşamýagyşýagdyrar; Egerislese,onysaklaýar, Ählizatonuňelindedir 19Şolgijeoldogaedip,şeýlediýdi: «EýHudaýym,BeýikHudaýym,meniňHudaýymdiňe Sensiň, MenSeniweSeniňhökümdarlygyňysaýladym Senählizadyýaratdyň, Seniňelleriňbilendöredilenählizatlar 20Meniadamlaryňýürekleriniňpikirlerinehökümsürýän ýamanruhlaryňelindenhalaset, EýHudaýym,meniSendenazaşdyrmasynlar Meniwemeniňneslimiebediberkit Mundanbeýläkweebediýoldançykmazlygymyzüçin. 21Olşeýlediýdi:«Meniňýüzümigözleýänkeldeýlileriň Urşäherinegaýdyp,olaryňýanynagaýdypbilerinmi?Men şuýerdegalmalymy?EýHudaýym,Seniňöňüňdäkidogry ýolyguluňyňelindeabadanet,şondaolonyýerineýetirer wemenýüregimiňaldawçylygyndaýöremezin» 22Olgepleşip,dogaedipgutardyweşuwagtRebbiň meniňüstimdenoňaşeýlesözlergeldi:«Özýurduňdan, garyndaşlaryňdanweataňyňöýündençykyp,saňa görkezjekýerimegit,seniulyweköpsanlymilletederin». 23Menseniakpatabererin, Seniňadyňybeýikederin, Senýerýüzündebereketlibolarsyň, ÝerýüzündäkiählimaşgalalarSendebereketlenerler, Saňaakpataberenlereakpatabererin, Seninäletleýänlerenäletaýt.

24Menseniň,ogluňyň,ogluňyňoglunyňweählinesliňiň HudaýybolarynGorkma,mundanbeýläkweýerýüzüniň ählinesilleriüçinMenseniňHudaýyňdyryn».

25RebHudaýşeýlediýdi:«Onuňagzynywegulaklaryny açyň,şondaoleşidip,aýanedilendilbilengeplesin»;çünki ol(Babylyň)agdarylangünündenbäriähliynsan ogullarynyňagzyndançykmady

26Menonuňagzyny,gulaklarynywedodaklarynyaçdym weýaradylyşyňdilindeonuňbilenýewreýdilinde gepleşmägebaşladym

27Olata-babalarynyňkitaplarynyalyp,olarýewreý dilindeýazylypdyweşondansoňolaryöwrenmägebaşlady Menoňadüşünipbilmeýänzatlarynyaýtdymweolalty ýagyşlyaýyňdowamyndaolaryöwrendi

28Altynjyhepdeligiňýedinjiýylynda[19:53]olkakasy bilengürleşip,oňaHaranýurdunagidip,Kengantopragyny görüp,ýanynagaýdypgeljekdiginiaýtdy 29KakasyTeraoňa:«Parahatlykbilengidiň!»diýdi EbediHudaýseniňýoluňydogruetsin Rebseniňbilenbolsunweseniähliýamanlyklardan gorasyn, Senigörenleriňöňündesaňamerhemet,rehimwelutfber, Ynsanogullarynyňhiçbiriniňsaňazyýanýetirmeküçin güýjüniňýetmezligi;

Parahatlykbilengidiň

30Egerýaşamaküçingözüňeýakymlybirýurdygörseň, tur-da,meniýanyňaalypgitDoganyňHaranyňoglyLuty özogluňýalyalypgit.Rebsaňaýarbolsun».

31DoganyňNahorsag-amangaýdypgelýänçäňmeniň ýanymdagitsin,bizhemmämizseniňbilenbilegideris»

13-NJIBAP

1YbramHarandangöçüp,aýalySaraýywedogany HaranyňoglyLutyalyp,KenganýurdunagitdiOlAşşura gelip,Şekemegitdiwebeýikbirdubagajynyňgolaýynda ýaşady.

2Olgördi,Hamatgirelgesindenbeýikdubagajynaçenli ýeröränowadaneken

3Reboňa:«Menbuýerisaňaweseniňnesliňebererin» diýdi

4Ýakupolýerdegurbanlyksypasynygurup,oňagörünen Rebbeýakmagurbanlykberdi.

5OlýerdendaglygagünbatardaBeýtelwegündogarda Aýşäherlerinetarapgitdiweçadyrynyşolýerdegurdy 6Olýeriňörängiňwegowydygyny,ondaählizatlaryň ösýändiginigördi:üzüm,injirwenar,dub,ileks,terebint, ýaglyagaçlar,kedr,särwiwehurmaagaçlary,şeýlehem meýdandakyähliagaçlar.Daglardasuwbardy.

7OlonyHaldeýleriňUrşäherindençykaryp,buýurda getirenRebbealkyşaýtdy

8Birinjiýylyňýedinjihepdesinde,birinjiaýyňtäzeaýynda, sagat19:54-deolşudagdagurbanlyksypasynygurup, Rebbiňadynytutup:«Sen,ebediHudaý,meniň Hudaýymsyň»diýdi.

9OlRebbegurbanlyksypasyndaýakmagurbanlykberdi, şondaolonuňbilenbolardyweömrüniňahyrynaçenliony terketmezdi.

10Olýerdengöçüp,günortatarapýoladüşdiweHebrona geldiŞolwagtHebronguruldyweolýerdeikiýylýaşady Soňraolýerdengünortaýurduna,Bealotagitdi.Şolýerde açlykboldy

11YbramhepdeligiňüçünjiýylyndaMüsüregitdiwe aýalynyňaýrylyşyndanbäşýylöňMüsürdeýaşady.

12ŞolwagtMüsürdäkiTanaisHebrondanýediýylsoň guruldy

13FyrownYbramyňaýalySaraýytutanda,RebYbramyň aýalySaraýsebäplifyrownaweonuňöýüneulybelalary iberdi

14Ybramgoýunlary,irişahlymallary,eşekleri,atlar, düýeleri,gullarywegyrnaklary,şeýlehemkümüşwe altynyköpbolanyüçinöränşöhratlydy.Onuňdoganynyň oglyLuthembaýdy

15FyrownYbramyňaýalySareýiyzynagaýtarypberdiwe onyMüsürýurdundançykarypiberdiOlilkiçadyryny dikenýerine,gündogardaAý,günbatardaBeýtelbolan gurbanlyksypasynyňýerinegitdiweonyparahatçylyk bilenyzynagaýtaranHudaýyRebbialkyşlady

16Birinjihepdeniňüçünjiýylynda,kyrkbirinjiýubileý baýramynda,[1963-njiýylda]olbuýeregaýdypgeldiwe olýerdeýakmagurbanlykberdiweRebbiňadynytutup: «Sen,iňbeýikHudaý,ebediwebakymeniňHudaýymsyň» diýdi

17Şuhepdäniňdördünjiýylynda[1964-njiýylyň19-njy awgustynda]LutondanaýryldyweLutSodomdaýaşady, Sodomyňhalkybolsaörängünäkärdi

18Doganynyňoglunyňözündenaýrylyşandygyüçin,onuň ýüregindegynançduýdy,sebäbionuňçagalaryýokdy. 19Lutýesiralnanda,RebYbramabuhepdeligiňdördünji ýylynda,Lutondanaýrylandansoň,oňaşeýlediýdi: «Ýaşaýanýeriňden,demirgazygawegünorta,günbatara wegündogaragözaýla

20ÇünkiseniňgörýänähliýeriňiMensaňaweseniň nesliňeebedibererin,seniňnesliňideňizçägesiýaly köpelderinAdamýeriňtozanysanapbilse-de,seniňnesliň sanalypbilinmez.

21Tur,onuňuzynlygynaweinineaýlanwehemmesinigör, çünkiMenonyseniňnesliňebererin»Şeýdip,Ybram Hebronagitdiweşolýerdeýaşady.

22ŞolýylElampatyşasyKedorlaomer,Şinarpatyşasy Amrafel,SellasarpatyşasyArýokwemilletleriňpatyşasy Tergalgelip,Gomorrapatyşasynyöldürdiler,Sodom patyşasybolsagaçypgitdi,köpüsiDuzdeňziniň kenaryndakySiddimjülgesindeýaralanypöldi

23OlarSodomy,AdamyweSeboýymy,şeýlehem YbramyňdoganynyňoglyLutyweonuňähliemlägini ýesiralyp,Danagitdiler

24Gaçypgutulanlaryňbirigelip,Ybramadoganynyň oglunyňýesiralnandygynywe(Ybramanyň)öý hyzmatkärleriniýaraglandyrandygynyaýtdy

25...Ybramweonuňnesliüçinilkinjimiweleriňondan biriniRebbeberdiweRebonyebedilikhökümedip,Onuň huzuryndahyzmatedýänruhanylarabermegi,olaryňony ebedieýelemeginibelledi.

26Bukanunyňgünçägiýok,çünkiOlnesillerboýyähli zatlaryň,tohumyň,şerabyň,ýagyň,mallaryňwe goýunlaryňondanbiriniRebbebermegitabşyrdy.

27Olonyruhanylarynaberdi,olarOnuňhuzuryndaşatlyk bileniýip-içdiler

28Sodompatyşasyonuňýanynagelip,oňatagzymedip: «Eý,RebimizYbram,halasedenjanlaryňybizeber,ýöne oljaseniňkibolsun»diýdi

29Ybramoňaşeýlediýdi:«MenBeýikHudaýaellerimi galdyrýaryn,seniňkini,ýüpdenaýakgapbagajynaçenli almaryn,ýogsamsen:"MenYbramybaýatdym"diýersiň Diňeýaşýigitleriňiýenindenwemeniňbilengiden adamlaryň-Aneriň,EşolyňweMamreniňpaýyndanbaşga zatalmarynBularyňpaýybolar»

14-NJIBAP

1Şuwakalardansoň,şuhepdäniňdördünjiýylynda,üçünji aýyňtäzeaýynda,RebbiňsöziYbramadüýşündegeldi: «Gorkma,Ybram,Menseniňgoragçyň,seniňsylagyňörän ulybolar».

2Olşeýlediýdi:«ÝaReb,ýaReb,maňanämeberersiň, sebäbimençagasyzýaşaýaryn,meniňgyrnagymyňogly MasekiňoglyDammasekEliýezerdirOlmeniň mirasdüşerimbolar,senbolsamaňahiçhilinesil bermediň».

3Oloňa:«Buadamseniňmirasdüşeriňdäl,öziçiňden çykýanadambolar;olseniňmirasdüşeriňbolar»diýdi 4Olonydaşaryçykaryp,oňaşeýlediýdi:«Asmanaseret weýyldyzlarysanapbilseň,olarysana»

5Olasmanaseredip,ýyldyzlaraseretdiweoňa:«Seniň nesliňşeýlebolar»diýdi.

6OlRebbeimanetdiwebuoňadogrulykhökmünde hasaplandy.

7Reboňaşeýlediýdi:«MenseniKanaanlylaryňýurduny ebedieýelemeküçin,seniHaldeýleriňUrşäherinden çykaranRebdirinMenseniňweseniňnesilleriňiňHudaýy bolaryn».

8Ol:«ÝaReb,ýaReb,menonymirasaljakdygymynädip bilerin?»diýdi

9Reboňa:«Maňaüçýaşlybirdüýe,üçýaşlygeçi,üç ýaşlygoýun,birguzgywebirkepderial»diýdi

10Olbularyňhemmesiniaýyňortasyndaalyp,Hebron şäheriniňgolaýyndakyMamredubagajyndaýaşady 11Olýerdegurbanlyksypasynygurup,bularyňhemmesini gurbanlyketdi;olaryňganynygurbanlyksypasynadökdi, olaryortasynaböldiwebiri-biriniňgarşysynagoýdy;ýöne guşlarybölmedi

12Guşlarbölejikleriňüstüneuçupgeldiler,ýöneYbram olarykowup,guşlaryňolaradegmeginerugsatbermedi

13Günýaşanda,Ybramaşatlykçökdiweonuňüstüneuly garaňkylykçökdi.Ybramaşeýlediýildi:«Bil,seniňnesliň özlerinedegişlibolmadykýurtdagelmişekbolarweolary gulçulygaalyp,dörtýüzýyllapezerler»

14OlaryňgulçulykdaboljakmilletiniMenhökümederin, şondansoňolarolýerdenköpbaýlykbilençykarlar

15Senata-babalaryňyňýanynaparahatçylykbilengidersiň wegowygarrap,jaýlanarsyň.

16Emmadördünjinesildeolarşuýeregaýdypgeler, sebäbiamorlaryňgünäsihenizdolydäl»

17Olukudanoýanyp,turdy,Günbatyp,alowçykdy, birdenpeçtüssälenip,bölekleriňarasyndanotýalyngeçdi 18ŞolgünRebYbramaşeýleähtbaglady:«Menseniň nesliňeMüsürderýasyndanbeýikÝefratderýasynaçenli buýeri,keýnleri,kenizleri,kadmonlary,perizleri,refalary, pakorlary,hiwileri,amorlary,kananlary,girgaşlarywe ýabuslarybererin».

19Güngeçdi,Ybrametböleklerini,guşlary,miwe sadakalarynyweiçgisadakalarynyhödürledi,otbolsa olaryýakyptaşlady.

20ŞolgünbizNuhbilenşuaýdabaglaşanähtimizýaly, Ybrambilenhemähtbaglaşdyk;Ybrambaýramywe kanunyebediliköziüçintäzeledi.

21YbrambegendiwebularyňhemmesiniaýalySaraýa aýtdy;olzürýataljakdygynaynanýardy,ýöneol dogurmady.

22SaraýadamsyYbramamaslahatberip,oňa:«Müsürli gyzymHajaryňýanynabar,belki,menonuňüstibilensaňa nesilbererin»diýdi

23YbramaýalySaraýyňsözünegulakasyp:«Şeýleet!» diýdiSaraýonuňmüsürligyzyHajaryalyp,onyadamsy Ybramaaýallygaberdi.

24Ybramonuňýanynagirdiweolgöwrelibolup,oňabir oguldogurdyYbramonuňadynyYsmaýylgoýdy,bu hepdebäşinjiýylda[1965-njiýylda];webuYbramyň ömrüniňsegsenaltynjyýylydy

15-njiBAP

1Buýubileýiňdördünjihepdesiniňbäşinjiýylynda,[1979njyýylyň19-njyiýulynda],üçünjiaýyňortasynda,Ybram dänehasylynyňilkinjimiweleriniňbaýramynybelledi. 2OlgurbanlyksypasyndaRebbetäzegurbanlyklary, miweleriňilkinjimiwelerinihödürledi,gurbanlyk sypasyndaRebbeýakmagurbanlykhökmündebirdüýe,bir geçiwebirgoýnyhödürledi;olaryňmiweleriniwe içgilerinigurbanlyksypasyndahoşboýyslytütetgibilen hödürledi

3RebYbramagöründiweoňaşeýlediýdi:«Men GudratygüýçliHudaýdyryn;Meniňöňümdeözrazylygyňy berwekämilbol

4Menseniňbilenähtbaglaşarynweseniöränköpelderin»

5YbramýüzüniýereýykdyweHudaýonuňbilengepleşip, şeýlediýdi:

6«Ine,Meniňhökümimseniňbilendir, Senköpmilletleriňatasybolarsyň.

7IndiseniňadyňYbramdiýlipatlandyrylmaz, Ýönemundanbeýläk,hatdaebedilikseniňadyňYbraýym bolar.

Çünkiseniköpmilletleriňatasyetdim

8Menseniöränbeýikederin, Mensenimilletlereöwürerin, Sendenpatyşalarçykar

9MenseniňweseniňnesliňiňHudaýybolmaküçin,Men seniňbilenweseniňnesliňbilennesillerboýyebediäht hökmündeähtbaglaşaryn

10<Mensaňawesendensoňkynesilleriňeseniňgöçüp gelenýeriňi,Kengantopragynybererin,senonyebedi eýelärsiňweMenolaryňHudaýybolaryn>»

11RebYbraýymaşeýlediýdi:«Senweseniňnesilleriň Meniňähtimisakla.Araňyzdakyählierkekleriňisünnetle wesünnetle,şondabuMeniňbilensiziňaraňyzdakyebedi ähtiňnyşanybolar»

12Sekizinjigünsizöýdedoglanýa-daöznesliňizden bolmadykbaşgabiradamdanpulasatynalanählierkekleri sünnetlediň

13Seniňöýüňdedoglanherbiradamsünnetlensin,pul bilensatynalanlaryňhemsünnetlensin,Meniňähtimbolsa seniňbedeniňdeebedikanunbolar

14Sünnetsizerkekkişisekizinjigünisünnetlenmedik bolsa,olözhalkynyňarasyndanaýrylyptaşlanar,sebäbiol Meniňähtimibozdy»

15HudaýYbraýymaşeýlediýdi:«AýalyňSaraýindiSaraý däl-de,Sarabolar»

16Menoňabereketbererinweondansaňabirogulbererin, oňabereketbererin,şondaolmilletbolarweondan milletleriňpatyşalaryçykar»

17Ybraýymýüzüniýereýykyp,begendiweiçinden:«Ýüz ýaşlyadamaoguldogurarmy,togsanýaşlySara dogurarmy?»diýdi

18YbraýymHudaýa:«KaşYsmaýylSeniňhuzuryňda ýaşasady!»diýdi

19Hudaýşeýlediýdi:«Hawa,Sarahemsaňaoguldogurar, senonuňadynyYshakgoýarsyň,Menonuňbilenwe ondansoňkynesliüçinebediähtbaglaşaryn»

20Ysmaýylbaradahemseniňaýdanlaryňyeşitdim,ine, Menonybereketleýärin,onybeýikederinweonyörän

köpelderin,ondanonikişazadadünýäindererweMenony beýikmilletederin.

21EmmaMenÖzähtimişugünlerde,indikiýyldaSaranyň saňadogurjakYshakbilenbaglaşaryn».

22HudaýYbraýymbilengepleşmeginibesetdiweHudaý onuňýanyndanýokarygaldy

23YbraýymHudaýyňoňaaýdanynyedip,oglyYsmaýyly, öýündedoglanwepulunasatynalanählierkekleri, öýündäkiählierkeklerisünnetledi

24ŞolgünYbraýymsünnetlendiweonuňöýündäkiähli erkekler,öýdedoglanlarweonuňdaşaryýurtlylaryň çagalaryndanpulasatynalanlaryhemonuňbilen sünnetlendiler.

25Bukanunählinesillerüçinebedidir,günleri sünnetlemekýa-dasekizgünüňbirgününitaşlamak bolmaz,çünkiolgökdäkitagtalaraýazylanwebellenen ebedikanundyr

26Sekizinjigünisünnetedilmedikherbirdoglançaga RebbiňYbraýymbilenbaglaşanähtiniňogullaryndandälde,heläkçiligeuçrançagalardandyr;onuňRebbiňkidigini görkezýänhiçbiralamatýok,ýöneolýerýüzündenýok edilipöldürilmeliwekökündenaýrylmaly,sebäbiolbiziň HudaýymyzRebbiňähtinibozdy

27Çünkiählihuzurdakyperişdelerwemukaddes perişdeleriňhemmesidöredilengünündenbärişeýle ýaradyldywehuzurdakyperişdeleriňwemukaddes perişdeleriňöňündeOlYsraýylymukaddesetdi,olarOnuň wemukaddesperişdeleriniňýanyndabolsunlar.

28Ysraýylogullarynatabşyrykberweolarbuähtiň alamatynynesillerboýyebedikanunhökmünde saklasynlar,şondaolarýurtdankökündenaýrylmazlar.

29Bubuýrukähliysraýylogullarynyňarasyndaebedi berjaýedilmelidigiüçinähthökmündebellendi

30RebYsmaýyly,onuňogullaryny,doganlarynywe YsawyÖzüneýakynlaşdyrmadyweolaryYbraýymyň çagalarybolandygyüçindäl-de,olarytanaýandygyüçin saýlady,emmaYsraýylyÖzhalkyetmeküçinsaýlady.

31Olonymukaddesetdiweonyähliynsanogullarynyň arasyndanýygnady,sebäbiköpmilletlerweköphalklarbar, wehemmesiOnuňkydyr,weOlählizadyňüstünden ruhlaryÖzündenazaşdyrmaküçinygtyýarberdi

32EmmaYsraýylahiçbirperişdeýa-daruhbellemedi, sebäbiolaryňhökümdarydiňeOldur.Ololarygorap, perişdeleriniň,ruhlarynyňweähligüýjüniňelindeolary gorarweolarabereketberer,şeýlelikbilenolarOnuňky bolarweOlmundanbeýläkebediolaryňkybolar.

33Indisizeysraýylhalkynyňbukanunaeýermejekdigini weogullarynyşukanunyňhemmesinelaýyklykda sünnetlemejekdiginiyglanedýärin,sebäbiolar sünnetlenenlerindeogullarynysünnetlemeýärlerweBeliar ogullarynyňhemmesiogullarynydoglanýalysünnetsiz galdyrarlar.

34Rebysraýylhalkynagarşyulygazapalar,sebäbiolar Onuňähtiniterketdiler,Onuňsözündenýüzöwürdiler,bu kanunyňdüzgünleriniberjaýetmedikleriüçin gaharlandyrdylarweküfüretdiler,sebäbiolaröz agzalarynybaşgamilletlerýalyetdiler,şonuňüçinolar ýurtdanaýrylyp,kökündenaýryldylarBuebedi ýalňyşlygyňähligünäleriüçinolarabagyşlamaýa-da bagyşlamabolmaz.

16-NJYBAP

1DördünjiaýyňtäzeaýyndabizMamredubagajynda Ybraýymagöründikweonuňbilengürleşdik,şeýlehem oňaaýalySaradanogulboljakdygynyhabarberdik.

2Saragüldi,sebäbibiziňYbraýymbilenbusözleri aýdandygymyzyweoňakäýeýändigimizieşidende,ol gorkup,sözlersebäpligülendiginiinkäretdi.

3Bizoňaoglunyňadynyaýtdyk,sebäbionuňadyasman tagtalarynda(ýagnyYshakda)ýazylandyr

4Bellenenwagtdaonuňýanynagaýdypgelenimizde,ol göwrelibolardy

5ŞolaýdaRebSodom,Gomorra,SeboýymweIordan derýasynyňählitöwereginehökümleriniýerineýetirdi, olaryotwekükürtbilenýakdyweşugüneçenliýoketdi Ine,Mensizeolaryňähliişlerini,ýagnyolaryňerbetwe örängünäkärdigini,özlerinihapaedýändikleriniwe bedenlerindezynaedýändiklerini,ýerýüzündehapaçylyk edýändikleriniaýtdym.

6Şonuňýaly-da,HudaýSodomlylaryňhapaişlerieden ýerlerinde,Sodomyňhökümiýaly,hökümçykarar 7EmmabizLutyhalasetdik,çünkiHudaýYbraýymy ýadynasalyp,onyýykylyşyňarasyndançykardy 8Olweonuňgyzlaryýerýüzündeşeýlegünäetdiler, Adamatanyňdöwründenonuňdöwrüneçenliýerýüzünde bolmadykgünäetdiler,sebäbiadamgyzlarybilenýatdy 9Ine,onuňählinesilleribaradagökdäkitagtalaraşeýle buýrukberildiweoýlupýazyldy:olaryaýyryp,kökünden ýoketmek,Sodomyňhökümiýalyolarahökümçykarmak wehökümgünündeýerýüzündeadamyňneslini galdyrmazlyk.

10ŞolaýdaYbraýymHebrondangöçüp,Kadeşbilen Şuryňarasynda,Gerardaglaryndaýaşady

11Bäşinjiaýyňortasyndaolýerdengöçüp,Kasam guýusynyňýanyndaýaşady

12AltynjyaýyňortasyndaRebSaranygörüp,aýdanyýaly etdiweSaragöwreliboldy.

13OlüçünjiaýdaoguldogurdyweRebbiňYbraýyma aýdanaýynyňortasynda,hasylyňilkinjimiweleriniň baýramyndaYshakdoguldy.

14Ybraýymoglunysekizinjigünisünnetledi:olebedilik ähtboýunçasünnetlenenilkinjiogludy

15DördünjihepdeniňaltynjyýylyndabizYbraýymyň ýanyna,Kasamguýusynageldikweoňagöründik[Saranyň ýanynagaýdypbarmalydygymyzyaýdanymyzda,ologul göwrelibolardy].

16ÝedinjiaýdabizgaýdypgeldikweSaranyňöňümizde çagalydygynygördük.Bizoňaakpataberdikweonuň baradaberlenählihökümlerioňayglanetdik:olýenealty oguldünýäindirýänçäweölmezdenöňolarygörýänçä ölmez;ýöneonuňadywenesliYshagdangelipçykar

17Onuňogullarynyňhemmesibaşgamilletlerdenbolup, başgamilletlerbilenhasaplanar,ýöneYshagyň ogullaryndanbirimukaddesnesilbolup,başgamilletler bilenhasaplanmaz

18ÇünkiolBeýikHudaýyňpaýybolmalydy,onuňähli nesilleriHudaýyňmülkünedüşmelidi,şonuňüçinolähli milletlerdenhasköpRebbiňmülküneöwrülmelidi, patyşalyk,ruhanylarwemukaddesmilletbolmalydy

19Bizýoladüşüp,Saraaýdanlarymyzyňhemmesinioňa gürrüňberdikweolarikisihemöränşatlykdanbegendiler

20Olýerdeonyhalasedenweonuňýaşanýurdundaşatlyk döredýänRebbegurbanlyksypasynygurdyweşuaýda Kasamguýusyndagurangurbanlyksypasynyňýanynda ýedigünşatlykbaýramynybelledi.

21Olbubaýramçylykdaöziwehyzmatkärleriüçinçadyr gurdyweýerýüzündeilkinjibolupçadyrbaýramyny belledi

22Şolýedigünüňdowamyndaolhergüngurbanlyk sypasynaikiöküz,ikigoç,ýedigoýunwebirgeçigetirip, günägurbanlygyhökmündeRebbeýakmagurbanlygyny berdiBugurbanlyklarözüniňwenesliniňgünälerini ýuwmaküçinedildi

23Şeýlehem,şükürgurbanlygyhökmündeýedigoç,ýedi owlak,ýedigoýunweýedigeçi,olaryňmiwesadakalaryny weiçgisadakalarynyhödürledi;olaryňähliýagyny gurbanlyksypasyndaýakdy,bubolsaRebbeýakymlyysly sadakaboldy

24Olertirweagşamhoşboýyslymaddalary:ladan, galbanum,stakte,nard,mirra,yslyotlarwekostumýakdy; bularyňýedisinideňderejedegaryşdyryp,ezip,arassa görnüşdehödürledi

25Olbubaýramyýedigünläpbaýrametdi,öziwe öýündäkileriňhemmesibütinýüregiwejany-tenibilen şatlandylarOnuňýanyndahiçbirdaşaryýurtlyýokdy, sünnetsizadamhemýokdy.

26OlözneslindeonyýaradanÝaradyjysynaalkyşaýtdy, sebäbiOlonyÖzislegiboýunçaýaratdy,çünkiOlOndan ebedinesillerüçindogrulykösümliginiňweondan mukaddestohumyňösüpçykjakdygynybilýärdiwe duýýardy,şonuňüçinolählizadyýaradanHudaýa meňzeýärdi.

27Olbereketberdiweşatlandy,bubaýramçylygyňadyny BeýikHudaýaýaramlybolanRebbiňbaýramydiýip atlandyrdy.

28Bizoňaweonuňyzyndangelýänählinesillerineýer ýüzüniňählinesillerineebedibereketberdik,sebäbiolbu baýramygökdäkitagtalaryňşaýatlyketmeginegörä,öz wagtyndabelledi

29ŞonuňüçinYsraýylbaradagökdäkitagtalardaşeýle buýrukberildi:ýedinjiaýdaýedigünşatlykbilenÇadyr baýramynybellemeli,bubolsaRebbiňhuzuryndakabul ederlikliweherýylnesillerüçinebedikanundyr 30Munuňgünleriniňçäksizdigiýok,çünkiYsraýylüçin ebedilikbellendi,olarmunybaýrametmeli,çadyrlarda ýaşamaly,başlarynagülçemenlerinigoýmaly,ýaprakly şahalarywederýadansöwütlerialmaly.

31Ybraýympalmaagaçlarynyňşahalarynyweowadan agaçlaryňmiwelerinialyp,hergünirdenýedigezek şahalarybilengurbanlyksypasynyňdaşyndanaýlanyp, şatlykbilenählizadyüçinHudaýynaşüküredip,alkyşlar aýtdy

17-NJIBAP

1Bäşinjihepdeligiňbirinjiýylynda,Yshakşuýubileý günündesüýtdenaýryldy,[1982-njiýylda]Ybraýym üçünjiaýda,oglyYshaksüýtdenaýrylangüniulyzyýarat etdi

2MüsürliHajaryňoglyYsmaýylkakasyYbraýymyň öňünde,onuňýerineoturdy.Ybraýymogullarynygörüp, çagasyzölmändigiüçinşatlanyp,Hudaýaalkyşaýtdy

3Lutondanaýrylangünioňaaýdansözleriniýadynasaldy weRebbiňoňaýerýüzünimirasalmaküçinýerýüzünde tohumberendigiüçinbegendiweählizadyňÝaradyjysyny ähliagzybilenalkyşlady.

4SaraYsmaýylyňoýnap,tansedýändigini,Ybraýymyň bolsaşatlykdanbegenýändiginigörüp,Ysmaýylagöriplik edip,Ybraýyma:«Bugyrnagyweonuňoglunykow,sebäbi bugyrnagyňoglymeniňoglumYshakbilenmirasdüşer bolmaz»diýdi

5BuişYbraýymyňgözündeagyrboldy,sebäbiolöz hyzmatkäriweoglunyöldürdi,sebäbiololaryözünden kowdy

6HudaýYbraýymaşeýlediýdi:«Çagawegyrnaküçin saňagynanma;Saranyňsaňaaýdanlarynyňhemmesini diňleweýerineýetir,sebäbiseniňadyňYshakdangelip çykar».

7Emmabugyrnagyňoglunagelende,Menonyulymillet ederin,sebäbiolseniňnesliňdendir»

8Ybraýymirdenturup,çörekwebirküýzesuwalyp,Hajar bilençaganyňegninegoýdy-da,onyugratdy

9Olgidip,Beýerşebaçölündeaýlandy,küýzedäkisuw gutardy,çagasuwsady,öňegeçipbilmediweýereýykyldy. 10Ejesionyalyp,zeýtunagajynyňaşagynataşladyweýaý atyşaralygynda,onuňgarşysyndaoturtdy;sebäbiol: «Çagamyňölüminigörmäýin»diýdiweoturypaglady.

11MukaddesleriňbiribolanHudaýyňperişdesioňa: «Hajar,nämeüçinaglaýarsyň?Tur,çaganyalyp,onyeliňe al,çünkiHudaýseniňsesiňieşitdiweçaganygördü»diýdi. 12OlgözleriniaçdywesuwlyguýugördiOlbaryp, küýzesinisuwbilendoldurdyweoglunasuwberdiSoňra turup,Parançölünetarapgitdi.

13Çagaulalyp,okatýanboldy,Hudaýonuňbilenboldy, ejesibolsaoňaMüsürgyzlaryndanbiraýalaldy

14Olaýalaoguldogurdyweol:«Rebmaňaýakyndy» diýip,onuňadynyNebaýotgoýdy 15Ýedinjihepdede,onuňbirinjiýylynda,[2003AM],şu ýubileýaýynyňbirinjiaýynda,şuaýyňonikinjisinde, gökdeYbraýymbaradaseslereşidildi,olHudaýyňoňa aýdanählizatlaryndawepalydy,Rebbisöýýärdiweherbir kynçylykdawepalydy.

16ŞazadaMastemaHudaýyňhuzurynagelip:«Ybraýym oglyYshagysöýýärweonyählizatdanhasgowygörýär; oňagurbanlyksypasyndaýakmagurbanlykhökmünde bermegibuýur,şondaSenonuňbubuýrugyýerine ýetirjekdiginiýa-daýetirmejekdiginigörersiňweSenony synapgörjekählizadyňdawepalydygynyýa-dadäldigini bilersiň»diýdi

17RebYbraýymyňählikynçylyklaryndawepalydygyny bilýärdi;sebäbiOlonyýurdundaweaçlykdasynapgördi, patyşalaryňbaýlygybilensynapgördi,aýalyny(ondan aýrylyp)wesünnetlemekbilenýene-desynapgördi; YsmaýylwehyzmatkäriHajararkalysynapgördi,olary iberende

18Olonysynapgörenählizatlaryndawepalyboldy,jany sabyrsyzbolmadywehereketetmekdehaýalbolmady, sebäbiolwepalyweRebbisöýýänadamdy

18-NJIBAP

1Hudaýoňa:«Ybraýym,Ybraýym!»diýdi.Olbolsa: «Menşuýerde»diýdi

2Olşeýlediýdi:«SöýgüliogluňYshagyalyp,belentýere gitweMensaňagörkezjekdaglaryňbirindeonygurbanlyk et»

3Olirdenturup,eşeginieýerläp,ikiýigidiweoglyYshagy alyp,ýakmagurbanlygynyňodunlarynyýasdy.Üçünjigün olýeregitdiweuzakdanolýerigördü

4Olsuwlyguýularyňýanynagelip,ýigitlerine:«Sizşu ýerdeeşegiňýanyndagalyň,menweoglanolýeregideris, seždeedenimizdensoňsizegaýdypgeleris»diýdi

5Olýakmagurbanlygynyňodunynyalyp,oglyYshagyň üstünegoýdy,otbilenpyçagyelinealyp,ikisibileşolýere gitdiler

6Yshakkakasyna:«Kaka!»diýdi.Ol:«Menşuýerde, oglum!»diýdiYshakkakasyna:«Ot,pyçakweodun,ýöne ýakmagurbanlyküçingoýunnirede,kaka?»diýdi

7Ol:«Oglum,HudaýÖzüneýakmagurbanlyküçingoýun berer»diýdiweHudaýyňdagynyňýerinegolaýlady

8Soňraolgurbanlyksypasynygurup,odunlarygurbanlyk sypasynyňüstünegoýdy,oglyYshagydaňyp,gurbanlyk sypasynyňüstündäkiodunlaryňüstünegoýdyweogly Yshagyöldürmeküçinpyçagyalmaküçineliniuzatdy 9MenonuňweşazadaMastemanyňöňündedurdumwe Reb:«Oňaoglanaelinigoýmagynyweoňahiçzatetmesini tabşyrma,sebäbiMenonuňRebdengorkýandygyny görkezdim»diýdi.

10Mengökdenoňaseslenip:«Ybraýym,Ybraýym!» diýdimOlgorkup:«Ine,menşuýerde!»diýdi

11Menoňa:«Oglanyňüstüneeliniuzatma,oňahiçzat etme,çünkiindiseniňRebdengorkýandygyňyweilkinji ogluňymendenaýyrmaýandygyňygörkezdim»diýdim 12ŞazadaMastemautandy;Ybraýymbaşynygaldyryp seretdiwegördi,birgoçşahyndantutuldyYbraýym gidip,goçyalyp,oglunyňýerineýakmagurbanlyk hökmündehödürledi.

13Ybraýymşolýere:«Rebgördi»diýipatberdi,şonuň üçindagda:«Rebgördi»diýilýär,olSiondagydyr 14RebbiziRebbiňadyndanYbraýymbilengürleşmäge mejburedende,onygökdenikinjigezekonuňadybilen çagyrdy

15Olşeýlediýdi:«Özümdenantiçýärin,Rebşeýlediýýär: «Senmunyedip,ogluňy,söýgüliogluňyMenden aýyrmadyň,Mensenibereketbilenbereketleýärin,nesliňi gökdäkiýyldyzlarýaly,deňizkenaryndakyçägeýaly köpeldýärinSeniňnesliňduşmanlarynyňşäherlerinimiras alar

16Ýerýüzündäkiählimilletlerseniňnesliňde bereketlenerler,sebäbisenMeniňsözümegulakasdyňwe MensaňaaýdanählizatlarymdaseniňMaňa wepalydygyňyhemmeleregörkezdim

17Şeýdip,Ybraýymýigitleriniňýanynagitdiweolarturup, Beýerşebagitdiler,YbraýymbolsaKasamguýusynyň ýanyndaýaşady.

18Olbubaýramyherýylýedigünşatlykbilenbelläp, parahatçylykbilengidip-gelýänýedigününegörä,ony Rebbiňbaýramydiýipatlandyrdy

19ŞonuňüçinhemYsraýylweonuňneslibaradagökdäki tagtalardabubaýramyýedigünläpşatlykbilen bellemelidigibaradabuýrukberildiweýazyldy

19-NJYBAP

1Kyrkikinjiýubileýýylynyňbirinjihepdesiniňbirinji ýylyndaYbraýymgaýdypgeldiweikihepdelikHebron şäheriniň,ýagnyKirýatArbanyňgarşysyndaýaşady.

2BuýubileýiňüçünjihepdesiniňbirinjiýylyndaSaranyň ömrüniňgünleridolup,olHebrondaaradançykdy

3Ybraýymonuňüçinýastutup,onyjaýlamagagitdi,biz onuňruhysabyrlydygynyweagzyndakysözlerde gaharlanmaýandygynybarlamaküçinonysynapgördük;ol bubabatdasabyrlydywebiynjalykbolmady

4Olhetleriňogullarybilensabyrlygepleşip,ölüsini jaýlamaküçinýerbermeginiisledi.

5Rebonygörenleriňählisiniňöňündeoňamerhemetetdi weolhetogullaryndanmylaýymlykbilenhaýyşetdiOlar oňaMamreniňgarşysyndakyikigatlygowagyňýerini, ýagnyHebronydörtýüzkümüşteňňäberdiler

6Olaroňaýalbaryp:«Bizonysaňamugtbereris»diýdiler, ýöneolýeriňbahasyny,dolypulunyberip,olaryňöňünde ikigezektagzymetdiweşondansoňölüsinigoşa mağaradajaýlady

7Saranyňömrüniňähligünleriýüzýigrimiýediýyl,ýagny ikiýubileý,dörthepdewebirýylboldyBularSaranyň ömrüniňgünleridir

8Bu,Ybraýymyňsynagdangeçirilenonunjysynagydyrwe olwepalyweruhytaýdansabyrlydiýliptapyldy

9OlýurduňiçindeHudaýyňonyweondansoňky nesilleriniberjekdiginiaýdandygybaradakymyş-myşlar baradabirsözhemaýtmadyweölüsinijaýlamaküçinşol ýerdeýersorapsorady,sebäbiolwepalybolup,gökdäki tagtalardaHudaýyňdostyhökmündeýazylypdyr.

10OnuňdördünjiýylyndaoglyYshagabiraýalaldy,onuň adyRebekka[2020AM][YbraýymyňdoganyNahoryň oglyBetuweliňgyzy],LabanyňgyzyweBetuweliňgyzy; BetuwelbolsaYbraýymyňdoganyNahoryňaýaly Melkanyňoglydy

11Ybraýymözüneüçünjibiraýalaldy,onuňadyKeturady, olöýhyzmatkärleriniňgyzlaryndandy,sebäbiHajar SaradanöňaradançykypdyOloňaikihepdelikwagtyň içindeZimram,Ýokşan,Medan,Midýan,ÝyşbakweŞua atlyaltyoguldogurdy

12IkinjiýylynyňaltynjyhepdesindeRebekkaYshaga ÝakupweEsawatlyikioguldogurdy.

13[2046AM]Ýakupýumşakwedogruçyladamdy,Esaw bolsazalym,meýdanadamywetüýliadamdy,Ýakupbolsa çadyrlardaýaşaýardy.

14Ýaşlarulaldylar,Ýakupýazmagyöwrendi,ýöneYsaw öwrenmedi,sebäbiolmeýdanadamyweawçydy,söweş öwrendiweonuňähliişlerigazaplydy

15YbraýymÝakubysöýýärdi,YshakbolsaEsawy söýýärdi

16YbraýymYsawyňişlerinigörüp,onuňadynyňwe nesliniňÝakupdatutulmalydygynybildi;olRebekany çagyryp,Ýakupbaradatabşyrykberdi,sebäbiol RebekanyňhemÝakubyYsawdanhasköpsöýýändigini bilýärdi

17Oloňaşeýlediýdi:«Gyzym,oglumÝakubagözegçilik et,çünkiolýerýüzündemeniňornumabolar,ynsan ogullarynyňarasyndabereketbolar,Samyňtutuşnesliniň şöhratybolar».

18ÇünkimenRebbiňýerýüzündäkiählihalklaryň arasyndanÖzünemirashökmündesaýlandygynybilýärin.

19Ine,oglumYshakÝakubagarandaEsawyhasgowy görýär,ýöneseniňÝakubyhakykatdanamgowy görýändigiňigörýärin.

20Oňabolanýagşylygyňyhas-daartdyr,gözüňoňasöýgi bilendikilsin,çünkiolmundanbeýläkýerýüzündäkiähli nesillerüçinbizebereketbolar.

21Elleriňberkbolsun,ýüregiňogluňÝakupbilen şatlansyn,çünkiMenonyähliogullarymdanhasköp söýýärinOlebedibereketlibolar,onuňneslibütinýer ýüzünidoldurar

22Egerbiradamýerýüzüniňgumlarynysanapbilse,onuň tohumyhemsanalar

23Rebbiňmaňawemeniňneslimeberenählibereketleri hemişeÝakubaweonuňneslinedegişlibolar.

24Onuňneslindemeniňadymweatalarymyňadybolan Sam,Noab,Hanok,Mahalalel,Enos,SetweAdamyňady mübärekbolar.

25Bulargökleriňdüýbünigurmaga,ýeriberkitmäge, gökdäkiähliçyralarytäzelemägehyzmateder

26OlejesiRebekanyňgözüniňalnyndaÝakubyçagyryp, onyöpdiweoňaakpataberipşeýlediýdi:

27Eý,meniňsöýgülioglumÝakup,Hudaýsenigökden bereketlesinweAdama,Hanoka,NuhaweSamaberenähli bereketlerini,maňaaýdanlarynyňwemaňawada berenleriniňhemmesini,gökleriňýeriňüstündebolşyýaly, saňaweseniňnesliňeebediýapyşdyrsyn.

28Mastemanyňruhlaryseniňweseniňnesliňiňüstünden hökümsürmezler,senimundanbeýläkebediHudaýyň bolanRebdensowmazlar.

29RebHudaýseniňweilkinjiogluňyň,şeýlehemhalkyň hemişeAtasybolsun

30Oglum,sag-amangit.Şeýdip,olarikisihem Ybraýymyňýanyndangitdiler

31RebekkaÝakubybütinýüregiwejanybilenEsawdan hasköpsöýýärdi,ýöneYshakEsawyÝakupdanhasköp söýýärdi

20-NJIBAP

1Ýedinjihepdeligiňbirinjiýylynda,kyrkikinjiýubileý dabarasyndaYbraýymYsmaýylyweonuňonikiogluny, Yshagyweonuňikiogluny,şeýlehemKeturanyňalty oglunyweolaryňogullarynyçagyrdy

2OlolaraRebbiňýolunysaklamagy,dogruçyllygy, goňşularynysöýmegiweähliadamlaryňarasyndaşeýle hereketetmegi,ýerýüzündeadalatwedogruçyllyketmek üçinolaryňýolundanýöremegitabşyrdy

3OlarogullarynyRebbiňözleribilenbaglaşanähtine laýyklykdasünnetlesinler,Rebbiňbizetabşyran ýollaryndansagynaýa-dasolunaçykmasynlar,şeýlehem bizählizynahorlukdanwehapaçylykdandaşlaşaly[we aramyzdakyählizynahorlukdanwehapaçylykdanýüz öwürmeli]

4Egeraraňyzdabiraýalýa-dagyzzynaetse,onyotda ýakyňweolaronuňbilengözleriweýürekleriboýunça zynaetmesinler;olarKengangyzlaryndanaýalalmasynlar, sebäbiKengannesliýurtdankökündenaýrylar

5Ololaraäpetleriňwesodomlylaryňhökümibarada, olaryňnähiliýamanlyklarysebäplihökümedilendiginiwe

zynahorlugy,hapaçylygywezynahorlugyarkalyözara bozuklygysebäpliölendiklerinigürrüňberdi.

6Özüňiziählizynahorlukdan,hapaçylykdanwegünäniň ählihapaçylygyndangoraň,ýogsambiziňadymyzynälet, tutuşömrüňizigygyrma,ähliogullaryňyzgylyçbilenýok edilmez,Sodomýalynäletlenmersiňiz,galanlaryňyzyň hemmesiGomorraogullaryýalynäletlenmersiňiz

7Eýogullarym,sizeýalbarýaryn,gökleriňHudaýyny söýüň,Onuňählitabşyryklarynaýapyşyň,olaryňbutlaryna wehapaişlerineeýermäň

8Özüňizüçinguýmaýa-daoýmahudaýlarýasamaň,çünki olarboşzat,olardaruhýok,çünkiolar(adamlaryň)elişidir, olarabilbaglaýanlaryňhemmesihiçzadabilbaglamaz.

9Olaragulluketmeňweseždeetmeň,tersine,Beýik HudaýagullukediňweOňahemişeseždeediňOnuň ýüzünehemişeumytbaglaň,Onuňöňündedogruçylwe dogruçylboluň,şondaOlsizelezzetbererwerehimdarlyk ederIrdenweagşamsizeýagyşýagdyrar,ýerýüzünde edenähliişleriňizebereketbersin,çöregiňizewesuwuňyza bereketbersin,göwreliligiňizeweýeriňiziňmiwesine, mallaryňyzawegoýunlaryňyzabereketbersin

10Sizýerýüzündebereketbolarsyňyz,ýerýüzündäkiähli milletlersiziarzuwederler,ogullaryňyzyMeniňadym bilenbereketlesinler,şondaolarhemmeniňýaly bereketlenerler.

11OlYsmaýyla,onuňogullarynaweKeturanyň ogullarynasowgatlarberip,olaryoglyYshagyňýanyndan iberdiweählizadyoglyYshagaberdi.

12Ysmaýylweonuňogullary,şeýlehemKeturanyň ogullaryweolaryňogullarybilelikdeParandanBabylyň girelgesineçenli,çölüňgündogaryndakyähliýerde ýaşadylar

13Bularbiri-biribilengaryşyp,olaryňadynaaraplarwe ysmaýyllardiýildi.

21-njiBAP

1Buýubileýiňýedinjihepdesiniňaltynjyýylynda YbraýymoglyYshagyçagyryp,oňaşeýletabşyrykberdi: «Mengarrap,ölümgünümibilmeýärin,günlerimdoldy». 2Ine,menýüzýetmişbäşýaşymdaweömrümiňähli günlerindeRebbiýatlap,Onuňisleginiýerineýetirmäge weOnuňähliýollaryndadogruçylýöremägebütinýüregim bilençalyşdym

3Meniňjanymbutlardanýigrenýär,olaragullukedýänleri ýigrenýärin,meniýaradanHudaýyňisleginiýerine ýetirmeküçinýüregimiweruhumyberdim

4ÇünkiOldiriHudaýdyr,Olmukaddeswewepalydyr,Ol hemmelerdenhasdogrudyr,Onuňýanyndaadamlaryň şahsyýetinikabuletmekwesowgatlarykabuletmekýok, çünkiHudaýdogruçyldyrweOnuňtabşyryklaryny bozýanlaryňweähtiniretedýänleriňhemmesinehöküm çykarýar

5Oglum,senOnuňtabşyryklaryny,hökümleriniwe hökümleriniberjaýet,ýigrenjizatlaryň,oýmaweguýma butlaryňyzynadüşme

6Haýwanlaryň,mallaryňýa-dagökdeuçýanguşlaryňhiç biriniňganynyiýmäň

7Egersizgurbanlykhökmündegurbanlykkesýän bolsaňyz,onysoýup,ganynygurbanlyksypasynadöküň. Sadakanyňähliýagyny,ýagbilengarylanetsadakasyny

weiçgisadakasynygurbanlyksypasyndabilelikde hödürläň.BuRebbiňhuzuryndaýakymlyyslydyr.

8Şeýdip,şükürgurbanlyklarynyňýagynygurbanlyk sypasynyňüstündäkiotda,garynýagyny,içegelerdäkiähli ýagy,ikiböwregi,olaryňüstündäki,bildäkiwebagryndaky ähliýagyböwreklerbilenbirlikdeaýyrmaly

9BularyňhemmesiniRebbehoşboýyshökmünde,galla weiçgisadakalarybilenbirlikde,Rebbeberilýänsadaka çöregibilenbilelikdehödürläň

10Onuňetinişolgünweikinjigüniýiň,iýilýänçä,ikinji günonuňüstünegündüşmesinweüçünjigünüçinhiçzat galmasyn,sebäbiolkabuledilmeýär[sebäbiolkabul edilmeýär]weonyindiiýmäň,şondaonyiýenleriň hemmesigünäkärbolar,çünkimenonuňata-babalarymyň kitaplarynda,HanokyňweNuhuňsözlerindeşeýle ýazylandygynygördüm.

11ÄhlisadakalaryňyzyňüstüneduzsepmeliweRebbiň huzuryndaähtiňduzykemelmelidäldir

12Gurbanlyklaryňagaçlarynagelendebolsa,gurbanlyk sypasyüçinşuagaçlardanbaşgaagaçlarygetirmäň:kiparis, lawr,badam,arça,sosna,kedr,sawin,injir,zeýtun,mirra, lawr,aspalatus.

13Gurbanlykgurbanlyksypasynyňaşagyndakyagaçlaryň görnüşibarlananweolaryňüstünedöwülenýa-dagara agaçdäl-de,berkwearassa,kemçiliksiz,sagdynwetäze ösümagaçgoýulýar;weköneagaçlarygoýmaň,sebäbi ondaöňkiýalyhoşboýysgalmady

14Buagaçlardanbaşgahiçzatgoýmalydäl,sebäbionuň hoşboýysyýaýrap,ysynyňysyasmanagalmaýar

15Oglum,ähliişleriňdedogruçylbolmaküçinşu tabşyrygaeýerweonyýerineýetir.

16Hemişebedeniňarassabolsun,gurbanlyksypasyna golaýlaşmazdanöňsuwbilenýuwun,gurbanlyksypasyna golaýlaşmazdanöňelleriňiweaýaklaryňyýuw.Gurbanlyk kesipbolanyňdansoň,elleriňiweaýaklaryňyýene-deýuw 17Üstüňde-de,eşigiňde-degangörünmesin;oglum, gandanseresapbol,öränseresapbol;onytoprakbilenört.

18Ganiýmäň,sebäbioljandyr;hiçhiliganiýmäň

19Adamganyüçinsowgatalmaň,ýogsamoljezasyz, hökümsizdöküler,çünkidökülenganýerýüzünigünä edýärweýerýüzüniadamganyndanarassalapbolmaz,ony dökýäniňganybilen

20Ynsanganyüçinsowgatýa-dasowgatalmaň,ganüçin ganal,şondasenBeýikHudaýyňhuzuryndakabul edilersiň,çünkiOlýagşylygyňgoragçysydyr,seniähli ýamanlykdangorap,Olseniherdürliölümdenhalaseder. 21Oglum,mengörýärin,ynsanogullarynyňähliişleri günäweýamanlykdyr,olaryňähliişlerihapaçylyk,ýigrenç wehapaçylykdyr,weolardadogrulykýok 22Seret,olaryňýollaryndanýöräp,olaryňýolundanýöräp, BeýikHudaýyňöňündeölümesebäpbolýangünäetme Ýogsam,Olsendenýüzünigizleýärwesenigünäleriňiň elinegaýtarypberer,seniýerdenwenesliňigökleriň aşagyndankökündenýokeder,adyňwenesliňbütinýer ýüzündenýokbolar

23Olaryňähliişlerindenweählihapaçylyklaryndanýüz öwüriň,BeýikHudaýyňdüzgünleriniberjaýediň,Onuň isleginiýerineýetiriňweählizatdadogruçylboluň 24Olseniňähliişleriňdesaňabereketberer,wesenden bütinýerýüzünde,ýerýüzüniňählinesillerindedogrulyk

ösümliginiösdürer,Meniňweseniňadyňasmanyňastynda ebediýatdançykmaz.

25Oglum,parahatçylykbilengitBeýikHudaý,meniň HudaýymweseniňHudaýyň,Özisleginiýerineýetirmek üçinsaňagüýçbersin,weOlseniňählinesliňewenesliňiň galanlarynanesillerboýyählidogruçylbereketlerbilen bereketbersin,şondasenbütinýerýüzündebereket bolarsyň».

26Olşatlykbilenonuňýanyndançykypgitdi

22-NJIBAP

1Ybraýymyňölenýylynyňikinjiýylynda,kyrkdördünji ýubileýiňbirinjihepdesindeYshakbilenYsmaýylKasam guýusyndanhepdelerbaýramyny,ýagnyhasylyňilkinji miweleriniňbaýramynybellemeküçinkakalaryYbraýyma geldilerweYbraýymikioglunyňgelendiginebegendi

2YshagyňBeýerşebadaköpemlägibardy,şonuňüçin Yshaközemläginigörüp,kakasynyňýanynagaýdyp giderdi

3ŞolgünlerdeYsmaýylkakasynygörmägegeldiweikisi bilegeldiler.Yshakýakmagurbanlygyhökmünde gurbanlykberip,onykakasynyňHebrondaguran gurbanlyksypasyndahödürledi

4OldoganyYsmaýylyňöňündeşükürgurbanlygynyberip, şatlyklyzyýapatberdiRebekkatäzebugdaýdantäze çöreklerbişirip,oglyÝakubaberdi,olbolsaolarykakasy Ybraýyma,Ybraýyma,iýip,ölmezindenöňählizadyň Ýaradyjysynaalkyşaýtmagyüçinalypgitdi

5YshakhemÝakubyňüstibilenYbraýymaiýip-içsin diýip,oňaiňgowyşükürgurbanlygynyiberdi.

6Oliýip-içdiwegökleriweýeriýaradan,ýerýüzündäki ähligowularyýaradanBeýikHudaýaşüküretdiOlolary ynsanogullarynaberdi,olariýip-içip,Ýaradyjylaryny alkyşlasynlar

7Indi,eýHudaýym,maňaşugünigörkezeniňüçinSaňa şüküredýärin.Ine,menýüzotuzbäşýaşymda,garrywe köpgünlerimbar,ähligünlerimmaňaparahatçylykboldy 8Ömrümiňdowamyndaşugüneçenlimaňawe çagalarymaberenählizatlaryňdaduşmanyňgylyjymeni ýeňmedi

9Hudaýym,Seniňrehimiňweparahatçylygyňguluňawe onuňogullarynyňneslinebolsun,şondaolarSeniň saýlananmilletiňweýerýüzüniňählihalklarynyň arasyndanmirasyňbolsunlar,şondansoňýerýüzüniňähli nesilleriniňgünlerine,ähliasyrlaraçenli.”

10OlÝakubyçagyryp,şeýlediýdi:«OglumÝakup,ähli zadyňHudaýysenibereketlesinwedogruçyllygyweÖz isleginiýerineýetirmeküçinseniberkitsin,seniweseniň nesliňisaýlasyn,şondasenhemişeÖzisleginegörämiras üçinhalkbolarsyň»

11Sen,oglumÝakup,ýakynlaşwemeniöp.Ýakup ýakynlaşyp,onyöpdiweşeýlediýdi:«OglumÝakupwe BeýikHudaýyňähliogullaryebedibereketlibolsun! Hudaýsaňadogrulyktohumynybersin;ogullaryňyň käbirinibütinýerýüzündemukaddesetsin;milletlersaňa gulluketsin,ählimilletlerseniňnesliňiňöňündetagzym etsin»

12Adamlaryňöňündeberkbol,Setiňählineslinehöküm sür.Şondaseniňweogullaryňyňýollaryaklanar,şonda olarmukaddesmilletbolar

13BeýikHudaýmaňaweNuhahem-deAdamaberenähli bereketlerinisaňabersin;olarnesilden-nesleebediseniň nesliňiňmukaddesbaşyndabolsun

14Olseniähliadalatsyzlykdanwehapaçylykdan arassalasyn,bilmänedenähligünäleriňbagyşlansyn,seni berkitsinwebereketbersin,bütinýerýüzünimirasalsyn

15Olseniňbilenbaglaşanähtinitäzelesin,senebedimiras hökmündeOnuňüçinmilletbol,ýerýüzüniňähli günlerindeseniňweseniňnesliňüçinhakykatdawe dogrulykdaHudaýbolsun

16OglumÝakup,meniňsözlerimiýadyňasal,ataň Ybraýymyňtabşyryklarynyýerineýetir:Özüňibaşga milletlerdenaýyr,olarbilennaharlanma,olaryňişlerine eýerme,olaryňýoldaşybolma,çünkiolaryňişlerihapa, ähliýollarybolsahapaçylyk,ýigrençwemurdarlykdyr

17Olarölüleregurbanlykberýärler,ýamanruhlarasežde edýärler,gabyrlaryňüstündeiýmitlenýärler,ähliişleriboş wehiçzatdyr

18Olaryňdüşünmägeýüregiýok,gözleriişleriniň nämediginigörmeýär,agaçbölegine:«Senmeniň Hudaýymsyň»,daşa:«SenmeniňRebbimsiňwemeniň halasgärimsiň»diýmekdenähiliýalňyşýarlar.[Olaryň ýürekleriýok]

19EýoglumÝakup,saňaBeýikHudaýkömeketsin, gökleriňHudaýysaňabereketbersin,seniolaryň hapaçylygyndanweähliýalňyşlyklaryndandyndyrsyn 20Eý,oglumÝakup,Kengangyzlarynyňislendik neslindenaýalalmakdanseresapbol,sebäbionuňählinesli ýerdenkökündenýokediler

21HamyňgünäsisebäpliKenganazaşdy,onuňähli nesilleriwegalanlaryýerýüzündenýokediler,ondan çykanlaryňhiçbirihökümgünündehalasbolmaz 22Butlaraseždeedýänleriňweharamzadalaryňhemmesi barada

(a)Dirileriňýurdundaolarüçinhiçhiliumytbolmaz; (b)Ýerýüzündeolaryňýatlanylmazlygy; (c)Sebäbiolarölülerdünýäsinedüşerler, (d)Olarhökümýerinegiderler, Sodomyňçagalaryýerýüzündenaýrylyşyýaly,butlara seždeedýänleriňhemmesihemaýrylypgider.

23Gorkma,oglumÝakup,Ybraýymyňogly,ruhdan düşmeBeýikHudaýseniheläkçilikdengorasyn,ähli ýalňyşýollardanhalasetsin.

24MenbuöýiÖzümüçingurdum,şondaadymyýer ýüzündegoýdumOlsaňaweseniňnesliňeebediberildi OlYbraýymyňöýidiýlipatlandyrylar.Olsaňaweseniň nesliňeebediberildiSebäbisenmeniňöýümigurup, adymyHudaýyňöňündeebedibellärsiň.Seniňnesliňwe adyňýerýüzüniňählinesillerindegalar

25Oloňabuýrukbermeginiwealkyşbermeginibesetdi 26OlarbirdüşekdeýatdylarÝakupkakasynyňkakasy Ybraýymyňgujagyndaýatdyweonyýedigezeköpdi. ÝakupYbraýymyňsöýgüsiweýüregioňaşatlandy

27Olonybütinýüregibilenalkyşlap,şeýlediýdi:«Meni HaldeýleriňUrşäherindençykaranBeýikHudaý,ähli zadyňHudaýyweählizadyňýaradyjysy,maňabuýurdy ebedimirasbermekwemukaddesneslidöretmeküçin BeýikHudaýebedibereketlibolsun»

28OlÝakubaakpataberip,şeýlediýdi:«Meniňoglum, bütinýüregimwesöýgimbilenşatlanýaryn,Seniňrehimiň werehimiňhemişeonuňweonuňnesliniňüstündebolsun»

29Onyterketme,ebedigünlereçenlionykemsitmeSen onygorap,bereketberip,mirasyňüçinmillethökmünde mukaddeslemegiňüçin,oňaweonuňneslinegözleriňiaç 30Şeýlehem,onyşugündenbaşlap,ebedigünlereçenli ählibereketleriňbilenbereketleweýerýüzüniňähli nesillerineÖzislegiňegörä,onuňweonuňneslibilen ähtiňiwerehimiňitäzele»

23-NJIBAP

1OlÝakubyňikibarmagynyonuňgözlerinegoýdywe hudaýlaryňHudaýynaalkyşaýtdy,ýüzüniörtdi, aýaklarynyuzadyp,ebediukudaýatdyweata-babalarynyň ýanynaýygnandy

2EmmaÝakupbularyňhemmesinegaramazdan,onuň bagryndaýatyrdywekakasynyňkakasyYbraýymyň ölendiginibilmeýärdi

3ÝakupukudanoýandyweYbraýymyňbuzýaly sowukdygynygörüp:«Ata,ata!»diýdi,ýönehiçkim geplemedi,şonuňüçinolözüniňölendiginibildi

4Olýerindenturup,ylgap,ejesiRebekkagürrüňberdi RebekkagijeYshagyňýanynabaryp,oňagürrüňberdi. OlarÝakupbilenbilegitdiler,elindeçyrabardyIçe girende,Ybraýymyňöliýatanynygördüler

5Yshakkakasynyňýüzüneýykylyp,agladyweonyöpdi. 6YbraýymyňöýündeseslereşidildiOglyYsmaýylturup, kakasyYbraýymyňýanynabardyOlweonuňähliöýi kakasyYbraýymüçinagladylar.

7OgullaryYshakbilenYsmaýylonyaýalySaranyň golaýyndakygoşamağaradajaýladylarweöýündäkiähli erkekler,Yshak,Ysmaýylweolaryňähliogullary,şeýle hemKeturanyňähliogullarykyrkgünläponuňüçin agladylar;şeýlelikbilenYbraýymyňüçinaglamakgünleri gutardy.

8Olüçýubileýwedörthepdeýaşady,ýüzýetmişbäşýyl Ömrüniňgünlerinitamamlady,garrap,köpgünlergeçirdi 9Ata-babalarynyňömrüniňgünleriondokuzýubileý ýylydy;Tufandansoň,Ybraýymdanbaşga,olarondokuz ýubileýdenazýaşap,ýubileýýyllaryazalyp,çaltgarrap, köpmuşakgatlarweerbetýollarysebäpligünlerini doldurypbaşladylar

10YbraýymRebbiňöňündeähliişlerindekämildiwe ömrüniňähligünlerindedogruçylykdarazyboldy;weol ýamanlyksebäpligarrap,ömrüniňdörtýylyny tamamlamady

11Şuwagtdanbeýikhökümgününeçenlidöräpgeljekähli nesillerikiýubileýýaşynydoldurmanka,çaltgarrarlarwe olaryňbilimlerigarrylyksebäpliolaryterkeder,ýurtbolsa ählibilimleriýitipgider

12Şolgünlerde,egerbiradamýubileýýylyýarymýyl ýaşasa,olaroňaşeýlediýerler:«Oluzakýaşady,onuň ömrüniňköpüsiagyry,gam-gussawekynçylyklarbilen geçdi,parahatçylykýok

13Sebäbibetbagtçylykbetbagtçylygyňüstüne,ýaranyň üstüneýara,betbagtçylykbetbagtçylyk,erbethabaryň üstüneýamanhabar,keselligiňüstünekesel,şeýlehem şuňameňzeşähliýamanhökümler,biri-biribilen, keselçilikweagdarylma,gar,aýazwebuz,gyzgynlyk, üşütme,yssylyk,açlyk,ölüm,gylyç,ýesirlikwedürli betbagtçylyklarwedertlergelýär.

14Bularyňhemmesiýerýüzündeazgynçylykedýänerbet nesliňüstünegeler.Olaryňişlerihapaçylyk,zynahorluk, hapaçylykweýigrenjiişlerdir

15Şondaolar:«Ata-babalarymyzyňgünleriköp,müňýyla çenlidowametdiwegowyboldy;ýöneine,egeradamköp ýaşanbolsa,biziňömrümiziňgünlerialtyýüzonýyl,eger olgüýçlibolsa,dörtýüzýyl,şolgünlerýamanlykdyrwebu ýamannesliňgünlerindeparahatçylykýok»diýerler.

16Şolnesildeogullaryatalarynyweýaşulularynygünäde weadalatsyzlykda,agzyndançykýansözlerdeweedýän ulyýamanlyklarynda,şeýlehemRebbiňözleribilenÖzi arasyndabaglaşanähtindenýüzöwürmeklerinde,Onuň ählitabşyryklaryny,hökümleriniweählikanunlarynysag ýa-daçepeçykman,berjaýetmeklerindegünäkärlärler

17Sebäbihemmelerýamanlyketdiler,herbiragyz ýamanlykaýdýar,olaryňähliişlerihapaçylykwe ýigrençdir,olaryňähliýollarybolsahapaçylyk,hapaçylyk weweýrançylykdyr

18Ine,ýerýüzüolaryňähliişlerisebäpliweýranbolar, üzümagajynyňtohumyweýaggalmaz,çünkiolaryňişleri düýbündenimansyzlykdyr,haýwanlar,mallar,guşlarwe deňizdäkiählibalyklaradamogullarysebäpliýokbolar. 19Kanunweähtsebäpliolarbiri-biribilen,ýaşgarrylar bilen,garrylarýaşlarbilen,garyplarbaýlarbilen,pespäller ulylarbilen,dilänçilerşazadabilendawalaşarlar,çünkiolar buýruklary,ähtleri,baýramçylyklary,aýlary,şenbe günlerini,ýubileýleriweählihökümleriýatdançykardylar 20Olarýaýlarwegylyçlarbilenolaryyzynagaýtaryp,ýola gaýtararlar,ýöneýerýüzündebiri-birindenköpgan dökülýänçä,olaryzynagaýdypgelmezler

21Gaçypgutulanlarýamanlyklaryndandogrulykýoluna gaýdypgelmezler,gaýtam,olarözlerinihilegärligewe baýlygaöwrüp,goňşusynyňählizadynyalarlarwebeýik adyagzarlar,ýönehakykatdawedogruçylykdadäl,olar mukaddesleriňmukaddesinihapaçylyklarywe hapaçylyklarybilenhapalarlar

22BunesliňişleriüçinRebtarapyndanulyjezaberlerwe Ololarygylyja,hökümeweýesirlige,talaňaweýok edilmägetabşyrar

23Olrehimsizwerehimsiz,hiçkimiň,garrylaryň, ýaşlaryňýa-dahiçkimiňýüzünehormatgoýmaýan milletleriňgünäkärleriniolaragarşyoýarar,sebäbiolarähli ynsanogullaryndanhaserbetweýamanlyketmäge güýçlidirlerOlarYsraýylagarşyzorluk,Ýakubagarşy hyýanatederler,ýerýüzündeköpgandöküler,ýygnajak wejaýlajakhiçkimbolmaz.

24Şolgünlerdeolargünäkärleriň,başgamilletleriňelinden halasbolmaklaryüçinbagyryp,dilegederler,ýönehiçbiri halasbolmaz

25Çagalaryňbaşlaryagaryp,saçlaryçalbolar,üçhepdelik çagaýüzýaşlyadamýalygarrar,olaryňboýykynçylyklar wezulumbilenýokediler.

26Şolgünlerdeçagalarkanunlaryöwrenmäge, tabşyryklarygözlemägewedogrulykýolunagaýdyp gelmägebaşlarlar

27Şoladamzadyňarasyndagünlerköpelip,olaryňgünleri müňýylagolaýlaýançadowameder.Günleriňsany öňküdenhemköpbolar

28Ýaşulyadamýa-daömründenrazybolmadykadam bolmaz,çünkihemmelerçagaweýaşýalybolar.

29Olarähligünleriniparahatçylykdaweşatlykda tamamlap,ýaşarlar,Şeýtanýa-dahiçhiliýamanýokediji bolmaz;Çünkiolaryňähligünleribereketwesagalma günleribolar.

30ŞolwagtRebÖzgullarynysagaldar,olarturup,uly parahatçylygygörerler,duşmanlarynykowupçykararlar Dogruçyladamlarmunygörüp,şükürederler,ebedişatlyk bilenbegenerler,duşmanlarynagarşyählihökümleriniwe ählinäletlerinigörerler

31Olaryňsüňkleritopragasiňer,ruhlaryşatlykdandolar, olarhökümçykarýanRebbiňdigini,ýüzlerçe,müňlerçewe Onysöýýänleriňhemmesinerehimedýändiginibilerler

32Musa,senbusözleriýazypal,çünkiolarşeýleýazylan wenesillerüçinebedişaýatlykhökmündegökdäki tagtalaraýazylypdyr

24-NJIBAP

1Ybraýymölendensoň,RebonuňoglyYshagabereket berdiOlHebrondangaýdyp,ýediýyllap,şuýubileý aýynyňüçünjihepdesiniňbirinjiýylynda(2073-njiýyl) Görünýänguýudaýaşady.

2Dördünjihepdeňbirinjiýylynda,Ybraýymyňdöwründe bolanilkinjiaçlykdanbaşga-da,ýurtdaaçlykbaşlady

3Ýakupýasmykşorbasynybişirdi,Esawbolsaaçlykdan meýdandangeldiOldoganyÝakuba:«Maňaşugyzyl şorbadanber»diýdiÝakupoňa:«Maňailkinji doglanlygyňysat,mensaňaçörekweşuýasmyk şorbasyndanhembererin»diýdi

4Esawöziçinden:«Menölerin,builkinjidoglanlyk hukugynyňmaňanämepeýdasybar?»diýdi.

5OlÝakuba:«Menonysaňaberýärin»diýdiÝakup:«Şu günmaňaantiç»diýdiweoňaantiçdi

6ÝakupdoganyEsawaçörekweşorbaberdi,oldoýança iýdi,ýöneEsawözilkinjidoglanhukugynyäsgermezlik etdi,şonuňüçinÝakupoňailkinjidoglangyzylşorba berenligiüçinonuňadyEdomdiýlipatlandyryldy.

7Ýakupulyboldy,Esawbolsamertebesindendüşürildi

8AçlykýurtboýunçaýaýradyYshakşuhepdäniňikinji ýylyndaMüsüregitmeküçingitdiweGerara,Abymeleke pitiştlileriňpatyşasynyňýanynagitdi

9Reboňagöründiweşeýlediýdi:«Müsüregitme,saňa aýtjakýurdumdaýaşa,buýerdeýaşa,Menseniňbilen bolarynwesaňabereketbererin»

10ÇünkiMenşuýerleriňählisinisaňaweseniňnesliňe bererin,kakaňYbraýymaberenkasamymyýerineýetirerin, seniňnesliňigökdäkiýyldyzlarýalyköpelderinweşu ýerleriňählisiniseniňnesliňebererin.

11Seniňnesliňarkalyýerýüzündäkiählimilletler bereketlener,sebäbikakaňMeniňsözümegulakasdy, Meniňtabşyryklarymy,kanunlarymy,hökümlerimiwe ähtimiberjaýetdi;indibolsaMeniňsözümegulakaswebu ýurtdaýaşa»

12OlGelardaüçhepdeýaşady

13Abymelekoňaweonuňählizatlarynagarşybuýruk berip:«Oňaýa-daonuňbirzadynadegýänherbiradam hökmanöldüriler»diýdi.

14Yshakfilistimlileriňarasyndagüýçlendiweköpmalmülküne,goýunlaryna,düýelerine,eşeklerineweköp hojalygynaeýeboldy.

15Olfilistinlileriňýurdundaekinekip,ýüzessehasyl berdi,Yshakbolsaöränbaýboldywefilistinlileroňa göripliketdiler

16Ybraýymyňhyzmatkärleriniňonuňdiriwagtyndagazan ähliguýularynyYbraýymölendensoň,piliştlilerolaryň agzynytoprakbilendolduryp,bekläpdiler

17AbymelekYshaga:«Bizdengit,çünkisenbizdenhas güýçlisiň»diýdi.Yshakýedinjihepdeligiňbirinjiýylynda olýerdengitdiweGerarjülgelerindeýaşady

18OlarkakasyYbraýymyňhyzmatkärleriniňgazyp, kakasyYbraýymyňölümindensoňfilistlileriňýapansuw guýularynygaýtadangazdylarYbraýymolaryňatlaryny kakasyYbraýymyňgoýanatlarybilendakdy.

19Yshagyňhyzmatkärlerijülgedeguýygazyp,dirisuw tapdylarGeraryňçopanlaryYshagyňçopanlarybilen dawalaşyp:«Suwbiziňkidir»diýdiler.Yshakguýynyň adyny«Erbetlik»diýipgoýdy,sebäbiolarbizeerbetlik etdiler

20Olarikinjiguýygazdylarweşonuňüçinhemgöreşdiler, olonuňadyny«Duşmançylyk»diýipatlandyrdyOlşol ýerdenturdyweolarbaşgabirguýygazdylar,ýönemunuň üçingöreşmediler,olonuňadyny«Giňişlik»diýip atlandyrdyYshak:«Rebbizegiňişlikberdiwebizýurtda köpeldik»diýdi

21OlşolýerdenKasamguýusynaçykdy,birinjihepde,44njiýubileýiňbirinjiýylynda

22Şolgije,birinjiaýyňtäzeaýyndaReboňagöründiwe şeýlediýdi:«MenseniňataňYbraýymyňHudaýydyryn. Gorkma,çünkiMenseniňbilendirin,gulumYbraýymyň hatyrasynasaňabereketbererinweseniňnesliňiýeriň çägesiýalyköpelderin».

23OlşolýerdekakasyYbraýymyňilkigurangurbanlyk sypasynygurdyweRebbiňadynytutup,kakasy YbraýymyňHudaýynagurbanlykberdi.

24Olarguýygazdylarwedirisuwtapdylar

25Yshagyňhyzmatkärleribaşgabirguýygazdylar,ýöne suwtapmadylar.Olarbaryp,Yshagasuwtapmandygyny aýtdylarYshak:«Menşugünfilistlilereantiçdimwebu zatbizeyglanedildi»diýdi

26OlşolýeriňadynyKasamguýusydiýipatlandyrdy, sebäbiolýerdeAbymelege,onuňdostyAhuzataweonuň goşunynyňhäkimiPikolakasamedipdi

27Yshakşolgünolaraözleribilenýaraşykbaglaşmagaant içendiginibildi

28ŞolgünYshakpiliştlilerenäletedip,şeýlediýdi: «Piliştlilereählimilletleriňarasyndangazapwegahargazapgününeçenlinäletbolsun!Hudaýolarygünäkär milletleriňwekitimleriňelindegülkünç,näletwegazap obýektineöwürsin»

29Kimduşmanyňwekitimleriňgylyjyndangaçsa,dogry millethökümdegökastyndankökuruptaşlasyn,çünkiolar nesilleriniňdowamyndaýerýüzündeçagalarymyň duşmanlaryweduşmanlarybolarlar

30Olardanhiçkimgalmaz,hökümgünündehiçkimhalas bolmaz;çünkifilistimlileriňählitohumyýokedilmek, kökündenýoketmekweýerdenkowmaküçinsaklanýar, Kaftorilerüçinýerýüzündehiçhiliatýa-datohumgalmaz. 31Olgögeçyksa-da,şolýerdenaşakdüşüriler,ýerde güýçlense-de,şolýerdensüýräpçykarlar,milletleriň arasyndagizlense-de,şolýerdenkökündenaýrylar,ölüler

dünýäsinedüşse-de,şolýerdeonuňjezasyulybolar,şol ýerde-deoňaparahatçylykbolmaz.

32Egerolýesirdüşse,onuňjanynygözleýänleriňelinde ýoldaöldüriler,bütinýerýüzündeonuňady-da,nesli-de galmaz,çünkiolebedinäleteuçrar».

33Şeýleýazylyp,olhakdagökdäkitagtalaraoýulyp ýazylan,şeýlelikde,olkyýamatgünionuňüçinşeýle edilýär,şondaolýerdenkökündenaýrylýar.

25-njiBAP

1Buhepdeikinjiýylynda,şuýubileýbaýramynda RebekkaoglyÝakubyçagyryp,oňaşeýlediýdi:«Oglum, KengangyzlaryndanikiaýalalandoganyňYsawýaly, KengangyzlaryndanaýalalmaOlarählihapaişleribilen meniňjanymygaharlandyrdylar.Sebäbiolaryňähliişleri zynahorlukwehöwes,olardadogrulykýok,sebäbi(olaryň işleri)ýaman

2Men,oglum,seniöränsöýýärin,ýüregimwesöýgim günüňhersagadyndawegijäniňhersagadyndaseni bereketleýär

3Indi,oglum,meniňsözümegulakasweejeňiňislegini ýerineýetir,buýurduňgyzlaryndandäl-de,diňekakamyň maşgalasyndanwekakamyňgaryndaşlaryndanaýalalSen kakamyňmaşgalasyndanaýalal,şondaBeýikHudaýsaňa bereketberer,seniňçagalaryňdogruçylnesilwemukaddes nesilbolar»

4SoňraÝakupejesiRebekkabilengepleşip,oňaşeýle diýdi:«Eje,mendokuzhepdelikýaşymda,hiçbiraýala degmedim,hiçkimbilennişanlanmadym,hatdaKengan gyzlaryndanaýalalmagyhempikiretmedim.

5Eje,atamyzYbraýymyňsözleriniýadymdasaklaýaryn, olmaňaKengangyzlaryndandäl-de,kakamyňneslinden wegaryndaşlarymdanbiraýalalmagytabşyrdy.

6MenöňhemseniňdoganyňLabanyňgyzlarynyňdünýä inendiginieşitdimweolaryňarasyndanbiraýalalmagy ýüregimedüwdüm.

7Şonuňüçinmenömrümiňähligünlerindegünäetmekden ýa-daähliýollarymdabulaşmakdanruhumdaözümi goradym,sebäbikakamYbraýymmaňaşehwetwe zynahorlukbaradaköptabşyryklaryberdi

8Olmaňatabşyranzatlaryňhemmesinegaramazdan,şu ýigrimiikiýylbäriagammeniňbilendawalaşyp,maňa yzygiderli:"Agam,meniňikiaýalymyňgyzdoganynyal" diýýärdi;ýönemenonuňedeninietmekdenboýun gaçyrýaryn.

9Eýeje,seniňöňüňdekasamedýärin,menömrümiň ahyrynaçenliKengannesliniňgyzlaryndanaýalalmaryn wedoganymýalyerbetişetmerin

10Gorkma,eje,ynan,menseniňislegiňiýerineýetirerin, dogruçyllykdaýörerinweýollarymyebedibozmazyn»

11Şondaolýüzünigögegaldyryp,elleriniňbarmaklaryny uzadyp,agzynyaçyp,gökleriweýeriýaradanBeýik HudaýaalkyşaýtdyweOňaşükürweöwgüleraýtdy 12Olşeýlediýdi:«MaňaÝakubyarassaogulwe mukaddesnesilhökmündeberenRebHudaýaalkyşbolsun weOnuňmukaddesadyebediwebakyalkyşlansyn,çünki olSeniňkidirweonuňneslihemişeweählinesillerboýy Seniňkibolar»

13EýReb,oňabereketber,dogrulykbereketiniagzyma goý,şondamenonybereketleýärin»

14Şolwagt,dogrulykruhyonuňagzynagirende,oliki eliniÝakubyňkellesinegoýup:

15Eý,dogruçyllygyňRebbiweasyrlaryňHudaýy,Sen bereketlisiň,Olseniählinesillerdenhasköpbereketlesin. Eý,oglum,Olsaňadogruçyllykýolunybersinweseniň nesliňedogruçyllygyaçsyn

16Olseniňömrüňdeogullaryňyköpeltsin,olarýylyň aýlarynyňsanynagörädogsun.Olaryňogullarygökdäki ýyldyzlardanhemköpwebeýikbolsun,olaryňsanydeňiz çägesindenhemköpbolsun

17OlbuajaýypýeriolarabersinOlonyYbraýymawe onuňnesillerinehemişeberjekdiginiaýdanýalyweolar onyebedimülkhökmündesaklasynlar.

18Oglum,ömrümdeseniňüçinbereketliçagalardünýä insin,ählinesilleriňbereketliwemukaddesnesilbolsun

19Ejeňiňömrüniňdowamyndaonuňruhunytäzelediň, Senidoglanaýalyňgarnysaňaşeýleakpataberýär,Meniň söýgümwegöwüslerimsaňaakpataberýär,agzymwe dilimsaňaköpöwgüberýär.

20Ýerýüzüneýaýraňweköpeliň,nesliňizgökleriňwe ýeriňşatlygyndaebedikämilbolsun;nesliňizşatlansyn, beýikparahatçylykgünündeparahatçylykbolsun.

21Seniňadyňwenesliňebediýaşasyn,BeýikHudaý olaryňHudaýybolsun,dogruçylHudaýolaryňýanynda ýaşasyn,Onuňmukaddesjaýyebedigurulsyn.

22Senialkyşlaýanbereketlibolsun,saňaýalansözleýän ählijandarlarnäletlensin»

23Olgyzyöpüp,şeýlediýdi:«Ejeňiňýüregiwemähiri seniňüçinşatlanyp,saňabereketberşiýaly,dünýäniň Rebbisenisöýsünwesaňabereketbersin»

26-NJYBAP

1ŞuhepdäniňýedinjiýylyndaYshakulyoglyEsawy çagyryp,oňaşeýlediýdi:«Mengarrapgaldym,oglum, gözlerimgörmängaldy,ölümgünümibilmeýärin»

2Indiawýaraglaryňy,sagdagyňyweýaýyňyal-da, meýdanaçyk,oglum,meniňawawlap,tut,maňajanymyň isleýäntagamlyiýmitinibişiripber,iýip,ölmezdenöň janymsaňaakpataberer».

3EmmaRebekkaYshagyňYsawagepleşýändiginieşitdi 4Esawirdenawawlamakwebalyktutmaküçinmeýdana gitdiwekakasynagetirdi.

5RebekaoglyÝakubyçagyryp,oňaşeýlediýdi:«Men seniňkakaňYshagyňdoganyňYsawaşeýlediýýändigini eşitdim:„Meniawla,maňatagamlynaharbişiripberwe maňaşolnaharygetir“»

6ÖlmezdenöňRebbiňhuzuryndaiýip,saňaakpata bererin»Indioglum,saňatabşyrýanzadymagulakas: sürüňegit-de,maňaikisanygowygeçigetir,menkakaňyň halaýantagamlyiýmitinibişiripbererinSenonykakaňa getir,oliýip,ölmezdenöňRebbiňhuzuryndasaňaakpata bererwesenakpataalarsyň»

7ÝakupejesiRebekkaşeýlediýdi:«Eje,kakamyňiýjek weoňaýarajakzatlaryndanhiçzatdançekinmerinDiňe ejem,olmeniňsesimitanap,maňadegmekisleýärdiýip gorkýaryn.

8Senmeniňýumşakýüňlüdigimi,doganymEsawyňbolsa tüýlüdiginibilýärsiň,menonuňgözüniňöňündeerbet adambolupgörünerinweonuňmaňatabşyrmadykişini

ederin,olmaňagaharlanarwemenözümebereketdäl-de, näletgetirerin».

9EmmaejesiRebekkaoňa:«Oglum,seniňnäletiňmaňa bolsun,diňemeniňsözümegulakas»diýdi.

10ÝakupejesiRebekanyňsözünegulakasdyweikisany gowywesemizgeçialyp,ejesinegetirdiEjesibolsaolary özhalaýantagamlyetindenbişirdi

11RebekaulyoglyEsawyňöýdeýanyndabolanýagşy ýagyşynyalyp,kiçioglyÝakubageýimberdi,owlaklaryň derisinibolsaonuňellerineweboýnunyňaçykýerlerine dakdy

12OltaýýarlanetiniweçöreginioglyÝakubyňelineberdi 13Ýakupkakasynyňýanynabaryp:«Menseniňogluň. MaňaaýdanyňýalyetdimTur,otur-da,tutanzatlarymdan iý,kaka,janyňmaňaakpataberer»diýdi

14Yshakogluna:«Oglum,nädipşeýleçalttapdyň?»diýdi. 15Ýakup:«SebäbiseniňHudaýyňRebmenitapdy»diýdi 16Yshakoňa:«Ýakyngel,oglum,senmeniňoglum Esawmyýa-dadälmi,elbilentutaýyn»diýdi.

17ÝakupkakasyYshagyňýanynabardyYshagyelini syçap:«SesÝakubyňky,ýöneellerYsawyňky»diýdi

18Emmaolonygörmedi,sebäbibuonuňaň-düşünje güýjüniaýyrmaküçingökdenberlenbirbuýrukdyYshak bolsaonygörmedi,sebäbionuňelleridoganyYsawyňky ýalytüýlidi,şonuňüçinoloňaakpataberdi.

19Ol:«SenmeniňoglumEsawmy?»diýipsoradyOl: «Menseniňogluň»diýdiIblis:«Maňaýakynlaş,oglum, tutanzadyňdaniýeýin,janymsaňabereketbersin»diýdi.

20Olonuňýanynagetirdi,oliýdi,oloňaşerapgetirdiwe oliçdi

21KakasyYshakoňa:«Oglum,ýakynlaş-dameniöp» diýdi

22Olýakynlaşyp,onyöpdiOlonuňgeýiminiňysyny duýup,oňaakpataberdiweşeýlediýdi:«Ine,oglumyňysy Rebbiňbereketberenmeýdanynyňysyýalydyr»

23Rebsaňagökleriňçygyny,ýeriňçygyny,boldänewe ýagbersin;milletlersaňagulluketsin,halklarsaňatagzym etsin

24Doganlaryňyňhökümdarybol,ejeňiňogullarysaňa tagzymetsinler.RebbiňmaňawekakamYbraýymaberen ählibereketlerisaňaweseniňnesliňeebedilikberilsin Seninäletlännäletlensin,seniýalkanýanbereketlensin»

25YshakoglyÝakubaakpataberipgutarandansoň, ÝakupkakasyYshagyňýanyndançykandansoňgizlendi, onuňdoganyYsawbolsaawdangeldi

26Oltagamlynaharbişirip,kakasynagetirdiweoňa: «Kakam,tur,meniňmaraletimdeniý,şondasenmaňaak pataberersiň»diýdi.

27KakasyYshakoňa:«Senkim?»diýipsoradyOloňa: «Menseniňilkinjiogluň,ogluňYsawdyrynMaňa tabşyranzadyňyetdim»diýdi

28Yshaköränhaýrangalyp:«Awlap,tutup,maňagetirip berenkim?Sengelmezdenöňmenolaryňhemmesiniiýip, oňabereketberdimOlweonuňählinesilleriebedi bereketlenerler»diýdi

29EsawkakasyYshagyňsözlerinieşidende,gatygüýçli weajygygyryp:«Maňa-daakpataber,kaka!»diýdi.

30Oloňa:«Doganyňhilebilengelip,seniňbereketiňi aldy»diýdiOl:«IndimenonuňadynyňnämeüçinÝakup diýlipatlandyrylandygynybilýärin.Ine,olmeniňornumy

ikigezekbozdy:olmeniňilkinjidoglanlygymyaldy,indi bolsameniňbereketimialdy»diýdi.

31Ol:«Ata,maňabirbereketgaldyrmadyňmy?»diýip sorady.YshakYsawaşeýlejogapberdi:«Ine,Menony seniňhökümdaryňetdim,ählidoganlarynyoňahyzmatkär etdim,onyköpbugdaý,şerapweýagbilengüýçlendirdim Indiseniňüçinnämeetmeli,oglum?»

32EsawkakasyYshaga:«Eýkaka,seniňýekejeakpataň barmy?Maňa-daakpataber,kaka!»diýdi

33EsawsesinigaldyrypagladyYshakoňaşeýlejogap berdi:«Seniňýaşaýanýeriňşeginden,gökleriňşeginden uzakdabolar

34Gylyjyňbilenýaşarsyň,doganyňagullukedersiň.Sen beýikbolanyňda,onuňboýunturgynyboýnuňdan aýyranyňda,ölümeçenlidolygünäedersiň,nesliňgökleriň astyndankökündenaýrylar».

35EsawkakasynyňoňaberenakpatasyüçinÝakuba haýbatatyp,öziçinden:«Kakamyňýasgünlerigelsin, doganymÝakubyöldürerin»diýdi.

27-NJIBAP

1UlyoglyEsawyňsözleriRebekanyňdüýşündeeşidildi weRebekakiçioglyÝakubyçagyryp, 2oňa:«Ine,doganyňEsawseniöldürmeküçinseniňüçin öçalar»diýdi

3Indi,oglum,meniňsözümegulakaswetur-da, HarandakydoganymLabanyňýanynagaçwedoganyňyň gaharysowulýança,gaharynysendenaýyrýançaweseniň edenişleriňiňhemmesiniýatdançykarýança,birnäçegün onuňýanyndagal.Şondamenadamiberip,seniolýerden alypgelerin»

4Ýakup:«Mengorkmaýaryn;egerolmeniöldürmek islese,menonyöldürerin»diýdi.

5Emmaoloňa:«Birgündeikioglumdanhemmahrum bolmaýyn»diýdi

6ÝakupejesiRebekkaşeýlediýdi:«Senkakamyňgarrap, gözleriýumşakbolanyüçingörmeýändiginibilýärsiňEger menonyterketsem,buonuňüçinýaramazbolarMenony terkedip,seniňýanyňdangiderin,kakamgaharlanyp,maňa näletokaýarMengitmerin,olmeniiberende,mengiderin»

7RebekaÝakuba:«Meniçerigirip,onuňbilengürleşerin, olseniugradar»diýdi.

8Rebekkaiçerigirip,Yshagaşeýlediýdi:«Esawyňözüne aýaledinenikihetgyzysebäplimenjanymdanýigrenýärin EgerÝakupşeýleýurduňgyzlaryndanbirineaýalalsa,men nämeüçinýaşapbilerin,sebäbiKengangyzlaryerbet»

9YshakÝakubyçagyryp,oňaakpataberdiweoňaşeýle öwütberdi:«Kangangyzlaryndanhiçbirineaýalalma 10Tur-da,Mesopotamiýa,ejeňiňkakasyBetueliňöýüne gitweşolýerdenejeňiňdoganyLabanyňgyzlaryndanbir aýalal.

11GudratygüýçliHudaýsaňabereketbersin,köpeltsinwe köpeltsin,şondasenköpmilletlereöwrülersiňAtam Ybraýymyňbereketinisaňaweseniňnesilleriňebersin, şondasenözýaşanýeriňiweHudaýyňYbraýymaberen ähliýerinimirasalarsyňyz.Oglum,parahatçylykbilengit». 12YshakÝakubyiberdiOlMesopotamiýa,Ýakubyňejesi Rebekanyňdogany,aramlyBetueliňoglyLabanyňýanyna gitdi.

13ÝakupMesopotamiýagitmeküçinturandansoň, Rebekanyňruhyoglunyňüçingynanyp,aglady. 14YshakRebekaşeýlediýdi:«Uýam,oglumÝakupüçin aglama,olsag-amangidýärwesag-amangaýdypgeler».

15BeýikHudaýonyähliýamanlyklardangorarweonuň bilenbolar,çünkiOlonyömrüniňahyrynaçenliterketmez 16Sebäbimenonuňnirägitse-de,ählizatdaüstünlik gazanjakdygynybilýärin,olbizeparahatçylykbilen gaýdypgelýänçäwebizonyparahatçylykdagörýänçä

17Onuňüçingorkma,uýam,çünkioldogryýoldawe kämiladam,olwepalyweheläkbolmazAglama» 18YshakoglyÝakupüçinRebekanytesellietdiweoňaak pataberdi.

19Ýakupkyrkdördünjiýubileýýylynyňikinjihepdesiniň birinjiýylyndaHaranagitmeküçinKasamguýusyndan gitdiweşuhepdäniňbirinjiaýynyňtäzeaýynda,[irden sagat21:15]daglardakyLuza,ýagnyBetelegeldiOl agşamşolýeregelip,şolgijeýoluňgünbataryndakyýoldan öwrüldiweşolýerdeýatdy,sebäbigünbatypdy.

20Olşolýerdäkidaşlaryňbirinialyp,agajyňaşagyna goýdyweýekeözisyýahatedip,uklapgaldy

21Şolgijeoldüýşgördi.Görse,ýerdebirbasgançakdurdy, onuňdepesiasmanaýetipdurdyGörse,Rebbiňperişdeleri onuňüstüneçykyp-düşýärdilerGörse,Rebonuňüstünde durdy.

22OlÝakubaşeýlediýdi:«MenseniňataňYbraýymyňwe YshagyňHudaýyRebdirin;seniňýatanýeriňisaňawe seniňnesilleriňebererin».

23Seniňnesliňýeriňtozanyýalybolar,sengünbatara, gündogara,demirgazygawegünortaýaýrarsyň,ähli milletleriňuruglarysendeweseniňnesliňdebereketlener. 24Ine,Menseniňbilenbolaryn,nirägitseň-deseni gorarynwesenibuýurdaparahatçylykbilengaýtaryp getirerin,çünkisaňaaýdanlarymyňhemmesiniýerine ýetirýänçämseniterketmerin»

25Ýakupukudanoýanyp:«Buýer,hakykatdanam,Rebbiň öýi,menonybilmeýärdim»diýdi.Olgorkup:«Buýer nähiligorkunç,olHudaýyňöýündenbaşgazatdäl,bu bolsagökleriňderwezesi»diýdi

26Ýakupirdenturup,kellesiniňaşagynagoýandaşyny alyp,onynyşanhökmündesütünhökmündedikdiwe üstüneýagguýdyOlýereBeýteldiýipatberdi,ýönebu ýeriňilkiLuzadydy.

27ÝakupRebbekasamedip,şeýlediýdi:«EgerRebmeniň bilenbolsa,menişugidýänýolumdagorapsaklasa,maňa iýjekçörekwegeýjekgeýimberse,şondamenatamyň öýüneparahatçylykbilengaýdypgelsem,Rebmeniň Hudaýymbolar,buýerdenyşanhökmündegoýanbu daşymRebbiňöýibolarwemaňaberenählizadyňondan biriniSaňabererin,Hudaýym»

28-njiBAP

1Soňraolýoladüşüp,gündogara,Rebekanyňdogany LabanyňýanynageldiLabanonuňbilenboldywegyzy Rahelüçinbirhepdehyzmatetdi

2Üçünjihepdeligiňbirinjiýylynda[irdensagat21:22]ol oňa:«Saňaýediýylhyzmatedenaýalymymaňaber»diýdi LabanÝakuba:«Saňaaýalyňybererin»diýdi

3LabanulygyzyLeýanyÝakubaaýallygaberdi, hyzmatkäriZilpanybolsaoňahyzmatkäredipberdi;Ýakup onuňRaheldiginipikiredip,munybilmedi 4Ýakuponuňýanynagirdiwegördi,olLeýaeken.Ýakup Labanagaharlanyp,oňaşeýlediýdi:«Nämeüçinmaňa şeýleetdiň?MensaňaLeýaüçindäl-de,Rahelüçinhyzmat etmedimmi?Nämeüçinmaňaerbetliketdiň?»

5Gyzyňyal,mengideýin,sebäbisenmaňaýamanlyk etdiň»ÝakupRaheliLeýadanhasgowygörýärdi,sebäbi Leýanyňgözlerigowşakdy,ýönekeşbiöränowadandy; ýöneRaheliňgözleriowadan,owadanweöränowadandy 6LabanÝakuba:«Biziňýurtdakiçigyzyulysyndanöň bermekbeýleedilmeýär»diýdi.Munuňdogrydäldigini aýtmakgerek,sebäbigökdäkitagtalardaşeýleýazylypdyr weşeýlebellendi:hiçkimkiçigyzynyulysyndanöň bermelidäl.Emmaulygyzilki,ondansoňkiçigyzyny berýärŞeýleedenadamgökdeoňagünäkärlikedýärwe munyedýänhiçkimdogrydäl,sebäbibuişRebbiňöňünde erbetdir.

7Ysraýylogullarynaşeýleetmegitabşyr,kiçisiniulysyna bermezdenöňalmasynlarwebermesinler,sebäbibuörän erbetzat.

8LabanÝakubaşeýlediýdi:«Bubaýramçylyklaryňýedi gününigeçir,mensaňaRahelibererin,senmaňaýeneýedi ýylhyzmatedersiň,öňkihepdedeedenýalygoýunlarymy otladarsyň»

9Leýanyňbaýramynyňýedigünigeçengüni,Laban RaheliÝakubaýeneýediýylhyzmatetmeküçinberdi,ol bolsaZilpanyňgyzdoganyBilhanyRahelegyrnakedip berdi

10OlRahelüçinýeneýediýylgulluketdi,sebäbiLeýa oňamugtberlipdi

11RebLeýanyňgöwresiniaçdyweolgöwrelibolup, Ýakubaoguldogurdy.Ýakubaüçünjihepdeligiňbirinji ýylynda,dokuzynjyaýyňondördünjigüniRubenadyny dakdy[21:22AM]

12EmmaRaheliňgöwresiýapylypdy,sebäbiRebLeýanyň ýigrenilýändiginiweRaheliňsöýýändiginigördü

13Ýakupýene-deLeýanyňýanynagirdiLeýagöwreli bolup,Ýakubaikinjioguldogurdy.Ýakuponuňadyny ŞimgongoýdyBuonuňonunjyaýyňýigrimibirinjigüni, şuhepdeüçünjiýylyndaboldy[21:24AM]

14Ýakupýene-deLeýanyňýanynagirdi.Leýagöwreli bolup,oňaüçünjioguldogurdyÝakuponuňadynyşu hepdealtynjyýylyňbirinjiaýynyňtäzeaýyndaLewigoýdy [21:27AM]

15Ýakupýene-deonuňýanynagirdiOlgöwrelibolup, dördünjioguldogurdy.Ýakuponuňadynydördünji hepdeligiňbirinjiýylynyňüçünjiaýynyňonbäşinde Ýahudagoýdy[21:29AM]

16BularyňhemmesisebäpliRahelLeýagöwreli bolmansoň,oňagöripliketdiweÝakuba:«Maňaçagalar ber»diýdiÝakupbolsa:«Menseniňgöwreliligiňiň miwelerinisendenaldymmy?Menseniterketdimmi?» diýdi

17RahelLeýanyňÝakubadörtogul,ýagnyRuben, Şimgon,LewiweÝahudanydogurandygynygörüp,oňa: «GyrnagymBilhanyňýanynabar,olgöwrelibolup,maňa oguldogurar»diýdi(OlözgyrnagyBilhanyÝakuba aýallygaberdi).

18Olaýalyňýanynagirdiweaýalgöwrelibolup,oňabir oguldogurdy.Olonuňadynyüçünjihepdeligiňaltynjy ýylynda,altynjyaýyňdokuzynjygüniDangoýdy 19ÝakupBilhanyňýanynaikinjigezekgeldiweol göwrelibolup,Ýakubabaşgabiroguldogurdy.Rahel dördünjihepdeligiňikinjiýylynda,ýedinjiaýyňbäşinji günionuňadynyNaftalygoýdy[21:30]

20Leýaözçagasynydölläpbilmeýändiginigörüp,Rahele göripliketdiŞeýlehem,olözhyzmatkäriZilpanyÝakuba aýallykberdiOlgöwrelibolup,oguldogurdyLeýa dördünjihepdeligiňüçünjiýylynda,sekizinjiaýyňonikinji günionuňadynyGadgoýdy[21:31AM]

21Olýene-deonuňýanynagirdi.Leýagöwrelibolup,oňa ikinjioguldogurdyLeýadördünjihepdebäşinjiýylynda, onbirinjiaýyňikinjigünündeonuňadynyAşergoýdy [21:33AM]

22ÝakupLeýanyňýanynagirdiLeýagöwrelibolup,bir oguldogurdyOlonuňadynyYsakargoýdyBu,dördünji hepdeligiňdördünjiýylynda,bäşinjiaýyňdördünjigüni boldyLeýaonyemzirýänaýalaberdi

23Ýakupýene-deonuňýanynagirdiOlgöwrelibolup,iki çaga,birogulwebirgyzdogurdy.Ologlunyňadyny Zebulun,gyzynyňadynybolsaDinagoýdyBu,dördünji hepde,altynjyýylyndaboldy

24RebRahelerehimedip,onuňgöwresiniaçdy.Rahele göwrelibolup,oguldogurdyOlRaheleniňadynyÝusup goýdyBudördünjihepdede,altynjyýylyňdördünji aýynyňtäzeaýyndaboldy.[21:34AM]

25ÝusupdoglangünlerindeÝakupLabana:«Aýallarymy weogullarymyber,menikakamYshagyňýanynaiber, özümüçinöýgurupber,çünkimenseniňikigyzyňüçin saňahyzmatedenýyllarymytamamladymwekakamyň öýünegiderin»diýdi

26LabanÝakuba:«Aýlykhakyňyalmaküçinmeniň ýanymdagal,sürülerimiýene-demeniňüçinotlatweaýlyk hakyňyal»diýdi

27Olarbiri-biribilenylalaşyp,oňahakyhökmündegara, tegmilliweakdogranguzularyňweowlaklaryň berilmeginiylalaşdylar(Bularyňonuňhakybolmagy gerek)

28Ähligoýunlardürligörnüşlitegmilli,alawegara guzularydogurdylarOlarýene-deözlerinemeňzeş guzularydogurdylar.TegmillileriňhemmesiÝakubyňkydy, tegmilsizleribolsaLabanyňkydy

29Ýakubyňemlägiöränköpeldi,onuňöküzleri,goýunlary, eşekleriwedüýeleri,şeýlehemgullarywegyrnaklary bardy

30LabanweonuňogullaryÝakubagöripliketdiler,Laban bolsaonuňgoýunlarynyyzynaaldyweÝakubaýaman niýetbilengözegçiliketdi

29-NJYBAP

1RahelÝusubydograndansoň,Labangoýunlaryny gyrkmagagitdi,sebäbiolarondanüçgünlükýol uzaklykdadylar

2ÝakupLabanyňgoýunlarynygyrkmagabarýandygyny görüp,LeýabilenRahelyçagyryp,olaraKenganýurduna özibilengitmegimaslahatberdi

3Ololaradüýşündeählizadygörendigini,atasynyňöýüne gaýdypbarmalydygynyaýdanlarynyňhemmesinigürrüň

berdiOlarbolsa:«Sennirägitseň,bizhemseniňbilen gideris»diýdiler.

4ÝakupkakasyYshagyňwekakasynyňkakasy YbraýymyňHudaýynaalkyşaýtdy.Olturup,aýallarywe çagalarybilenmündi,ähliemläginialyp,derýadangeçip, GilgadageldiÝakupniýetiniLabandangizläp,oňa aýtmady

5DördünjihepdeniňýedinjiýylyndaÝakup(ýüzüni)

Gileadatarapöwürdi[21:35AM]Labanonuňyzyndan kowaladyweüçünjiaýda,onüçünjiaýdaGileadaÝakuba ýetdi

6EmmaRebonuňÝakubazyýanýetirmegineýolbermedi, sebäbiolgijedüýşündeoňagöründi.LabanÝakuba gepleşdi

7ŞolgünleriňonbäşinjigüniÝakupLabanweonuňbilen gelenleriňhemmesiüçintoýetdi.ŞolgünÝakupLabana, LabanhemÝakubaGilgaddagyndanbeýlekisineýaman niýetbilengeçmejekdigibaradaantiçdi

8Olşolýerdeşaýatüçinbirüýşükgurdy,şonuňüçinşol ýeriňadyşuüýşükdensoň«Şaýatüýşügi»diýlip atlandyryldy

9EmmaöňlerGilgadyňýurdunyrefaimleriňýurdydiýip atlandyrýardylar,sebäbiolrefaimleriňýurdydywe refaimler(olýerde)boýlaryon,dokuz,sekizweýeditirsek bolanägirtlerdünýäindi.

10OlaryňýaşaýanýerleriAmmonhalkynyňýurdundan Hermondagynaçenlidiwepatyşalyklarynyňmerkezleri Karnaýym,Aştarot,Edreý,MisurweBeondy.

11Rebolaryýamanişleriüçinýoketdi,sebäbiolarörän erbetdiweolaryňýerindeamorlarýaşady,zalymwe günäkärdi,weşugüneçenliähligünälerinidolyedenhalk ýok,olaryňýerýüzündeömrüniňdowamygalmady 12ÝakupLabanyiberdiweolMesopotamiýa,Gündogar ýurdunagitdi,ÝakupbolsaGilgadagaýdypgeldi.

13OldokuzynjyaýyňonbirinjigünündeÝabbok derýasyndangeçdiŞolgünonuňdoganyEsawonuň ýanynageldiweonuňbilenýaraşdy.ÝakupbolsaSeir ýurdunagitdi,Ýakupbolsaçadyrlardaýaşady

14Bäşinjihepdeniňbirinjiýylynda,şuýubileýýylynda [21:36]olIordanderýasyndangeçip,Iordanderýasynyň aňyrsyndaýaşadywegoýunlarynyüýşüpdurankölden Beýtşan,DotanaweAkrabbimtokaýynaçenliotlatdy 15OlkakasyYshagaählimal-mülküni,geýim-gejimini, iýmitini,etini,içgisini,süýdini,ýagyny,peýniriniwe jülgedenbirnäçehurmaiberdi 16ŞeýlehemejesiRebekkaýyldadörtgezek,aýlaryň aralygynda,ýersürmekbilenorakaralygynda,güýzbilen ýagyşyň(möwsümiň)wegyşbilenýazyňarasynda Ybraýymyňdiňineçenlibarypýetdi

17YshakKasamguýusyndangaýdyp,kakasyYbraýymyň diňineçykyp,oglyYsawdanaýryýaşady

18ÝakupMesopotamiýagidendöwründe,Esaw YsmaýylyňgyzyMahalatyözüneaýaledinip,kakasynyň weaýallarynyňählisürüleriniýygnadyweSeirdagyna çykyp,kakasyYshagyKasamguýusynyňýanyndaýeke goýupgitdi

19YshakKasamguýusyndançykyp,Hebrondaglarynda kakasyYbraýymyňdiňindeýaşady

20Ýakupiberenzatlarynyňhemmesini,olaryňgerekbolan zatlarynyňhemmesiniwagtal-wagtalşolýereiberýärdiwe olarÝakubybütinýürekdenwejan-tendenalkyşlaýardylar

30-NJYBAP

1Altynjyhepdeligiňbirinjiýylynda[irdensagat21:43]ol dördünjiaýdaparahatçylykbilenŞekemiň gündogaryndakySalemegitdi.

2OlarÝakubyňgyzyDinanyýurduňhökümdary,hiwili HamoryňoglyŞekemiňöýünealypgitdilerŞekemonuň bilenýatyp,onyzorlady.Şekemonikiýaşlykiçijik gyzjagazdy

3Olkakasyndanwedoganlaryndangyzyňözünegelin hökmündeberilmeginihaýyşetdiÝakupweonuňogullary Şekemiňadamlarynagaharlandylar,sebäbiolargyz doganlaryDinanyzorlap,olaraýamanniýetbilensöz aýdyp,hilegärlikedip,olaryaldapdylar

4ŞimgonbilenLewigaraşylmadykýagdaýdaŞekeme gelip,Şekemiňähliadamlarynahökümçykardylar.Ol ýerdetapanählierkekleriöldürdiler,hiçkimi galdyrmadylarOlargyzdoganlaryDinanyňabraýyny gaçyrandyklaryüçinolaryňhemmesiniazapbilen öldürdiler

5Şeýlelikbilen,mundanbeýläkysraýylgyzynyň murdarlanmagygaýtalanmasyn,sebäbigökdeolaryň garşysynahökümçykaryldy,olarYsraýyldautançişeden Şekemlileriňhemmesinigylyçbilenýoketmeli

6RebolaryÝakubyňogullarynyňelineberdi,olargylyç bilenýokedip,olarahökümçykarsynlarweYsraýyldabir gezekhemYsraýylgyzynyňharamedilmeginiňöňüni alsynlar.

7Ysraýyldagyzynyýa-dauýasynybaşgamilletlerden bolanbirinebermekisleýänerkekbarbolsa,olhökman öldürilsinweonydaşlapöldürerler,sebäbiolYsraýylda utançdöretdi;weaýalyotdaýakarlar,sebäbiolatasynyň maşgalasynyňadynyabraýdandüşürdiweolYsraýyldan kökündenaýrylyptaşlanar.

8Ysraýyldazynahoraýalýa-dahapazatýerýüzüniň nesilleriniňdowamyndatapylmasyn,çünkiYsraýylRebbe mukaddesdirweonyharamedenherbiradamhökmanöler. Onydaşlarbilenurarlar

9ÇünkiYsraýylyňählineslibaradagökdäkitagtalarda şeýleýazylypdyr:onyharamedenadamhökmanölerwe daşlanar

10Bukanunyňgünleriňçägiýok,günäniňgeçilmesiýa-da günäniňödälmegiýok.Emmagyzynyzorlanerkekbütin Ysraýylyňarasyndakökündenýokediler,sebäbiolöz neslindenbiriniMolokaberip,onyharametmeküçin haramlyketdi.

11Musa,ysraýylhalkynagyzlarynybaşgamilletlere bermezligiwebaşgamilletleriňgyzlarynyogullaryna almazlygytabşyr,sebäbibuRebbiňöňündeýigrenjidir

12ŞonuňüçinmensizeŞekemlileriňDinagarşyedenähli işleriniweÝakubyňogullarynyň:«Bizgyzymyzy sünnetsizadamabermeris,sebäbibubiziňüçinutanç boldy»diýensözleriniKanunyňsözleribilenýazdym

13BuYsraýylüçin,ýaşaýanlarüçinwebaşgamilletleriň gyzlarynyalýanlarüçinutançdyr,çünkibuYsraýylüçin hapaweýigrenjidir

14EgerYsraýylözgyzynybaşgamilletlerdenbirineberen bolsaýa-daözgyzynybaşgamilletlerdenbirineberen bolsa,olbuharamlykdanhalasbolmaz

15Sebäbibetbagtlyküstünebetbagtlyk,läleüstüneläle, herbirhöküm,betbagtlykweläleonuňüstünegelerEger

olşeýleetseýa-dagözlerinihapaçylykedýänlerden, Rebbiňmukaddesöýünihapaedýänlerdenýa-daOnuň mukaddesadynyysnatedýänlerdengizlese,ondatutuş milletbuadamyňählihapaçylyklaryweysnatlaryüçin hökümediler.

16Adamlarahormatgoýulmaz[weolarahormat goýulmaz],miweleri,sadakalary,ýakmagurbanlyklaryny weýaglary,şeýlehemhoşboýyslyyslarykabuledilmez. Ysraýyldamukaddesýerihapaedenherbirerkekýa-da aýalşeýlebolar

17Şonuňüçinsaňaşeýletabşyrykberýärin:Ysraýylaşu şaýatlykbaradaşaýatlyket:Şekemlileriňweolaryň ogullarynyňnähilibolandygynygör.OlarÝakubyňiki oglunyňelineberlip,olarygynapöldürdilerBuolara dogrulykhökmündehasaplandyweolaradogrulyk hökmündeýazylypdyr.

18Lewiniňnesliruhanylykwelewibolmaküçinsaýlandy, olarbiziňýalyRebbiňöňündehemişehyzmatedip,Lewi weonuňogullaryebedibereketlensinler,sebäbiol Ysraýylagarşyçykanlaryňhemmesindendogrulygy, hökümiweöçalmagyýerineýetirmägeyhlaslydy 19Şeýdip,olargökdäkitagtalaraOnuňpeýdasynaşaýatlyk hökmündeähliHudaýyňöňündebereketwedogrulyk ýazypgoýýarlar:

20Bizadamyňömrüniňdowamynda,ýylyňähli döwürlerindeýerineýetirendogrulygynyýatlaýarys;müň nesilýazypalýança,buoňaweondansoňkynesillerine ýetýänçä,olgökdäkitagtalardadostwedogruçyladam hökmündeýazylypdyr

21Menbuwakalaryňhemmesiniseniňüçinýazyp,saňa ysraýylhalkyna:günäetme,kanunlarybozmaweözleri üçinbellenenähtibozma,diňeonyýerineýetirwedost hökmündeýazyl

22Emmaolargünäedip,herhilihapaçylyketseler, gökdäkitagtalardaduşmanhökmündeýazylarweýaşaýyş kitabyndanýokediler,şeýlehemýokediljekleriňkitabyna weýerdenkökündenaýryljaklaryňkitabynaýazylar.

23ÝakubyňogullaryŞekemiöldürengüni,olaryň peýdasynagökdeolaryňadalatlylygy,dogrulygywe günäkärlerdenöçalandygybaradaýazgyýazyldyweol berekethökmündeýazyldy

24OlaraýaldoganlaryDinanyŞekemiňöýündenalyp çykdylarweŞekemdäkiählizady,goýunlaryny,öküzlerini, eşeklerini,ählibaýlyklarynywesürülerinielegeçirip, olaryňhemmesinikakalaryÝakubagetirdiler

25Olşäherigylyçdangeçirendikleriüçinolarykäýedi, sebäbiolýerdeýaşaýanlardan,kenganlylardanwe perizlilerdengorkýardy.

26ŞekemiňtöweregindäkiählişäherleriňilatyRebbiň gorkusynaduçarboldular,şonuňüçinolarÝakubyň ogullarynyňyzyndankowalamadylar,sebäbiolaryňüstüne gorkydüşüpdi.

31-njiBAP

1TäzeAýdaÝakupöýündäkiähliadamlaraşeýlediýdi: «Özüňiziarassalap,geýimleriňizigeýiniň,turup,Beýtele gideliňMendoganymYsawyňöňündegaçypgiden günümde,oňakasamiçipdim,sebäbiolmeniňbilenboldy wemenibuýurdaparahatçylykbilengetirdi,şeýlehem araňyzdaýaşaýanbaşgahudaýlarykowuň»

2Olarbaşgahudaýlary,gulaklaryndakywe boýunlaryndakyzatlary,şeýlehemRaheliňkakasy Labandanogurlap,Ýakubadolyberenbutlarynytaşladylar Rahelbolsaolaryýakyp,bölek-bölekedipýoketdiwe Şekemtopragyndakydubagajynyňaşagyndagizledi.

3OlýedinjiaýyňtäzeaýyndaBeýtelegitdiOlýatan ýerindegurbanlyksypasynygurup,şolýerdesütündikdi wekakasyYshagaweejesiRebekkagurbanlyküçin gelmeginihabarberdi

4Yshak:«OglumÝakubygetir,ölmezdenöňonygöreýin» diýdi

5ÝakupkakasyYshagyňweejesiRebekanyňýanyna, kakasyYbraýymyňöýünegitdi.OlLewibilenÝahudaatly ikioglunyalyp,kakasyYshagyňweejesiRebekanyň ýanynageldi

6RebekkaÝakubyöpmekwegujaklamaküçindiňden çykyp,onuňöňünegeldi,sebäbiol:«Ine,ogluňÝakup geldi»diýensözlerieşidende,onuňruhydikeldildiweony öpdi.

7Olonuňikioglunygörüp,olarytanap:«Bularseniň ogullaryňmy,oglum?»diýipsoradyOlolarygujaklap, öpdiweolaraakpataberip:«Ybraýymyňnesliseniň araňdameşhurbolarweýerýüzündebereketbolar»diýdi 8ÝakupikioglybilenkakasyYshagyňýanyna,onuňýatan otagynagirdi.Ýakupkakasynyňelindentutup,egilip,ony öpdiYshakoglyÝakubyňboýnundangujaklapaglady

9YshagyňgözlerigaraňkylykdanaýryldyweolÝakubyň ikiogluny,LewiniweÝahudanygörüp:«Oglum,bular seniňogullaryňmy?»diýdi

10Oloňaolaryňhakykatdanamözogullarydygynyaýtdy: «Senolaryňhakykatdanammeniňogullarymdygyny gördüň»

11Olaronuňýanynageldiler,olöwrülip,olaryöpdiwe ikisinihemgujaklady.

12PygamberlikruhyonuňagzynadüşdiweolLewinisag elinden,Ýahudanybolsaçepelindentutdy

13OlilkiLewitarapöwrüldiweilkioňaakpataberip başladyweoňaşeýlediýdi:«ÄhlizatlaryňHudaýy,ähli asyrlaryňRebbiseniweseniňçagalaryňyähliasyrlaryň dowamyndaakpatabersin».

14Rebsaňaweseniňnesliňebeýiklikweşöhratbersin, seniweseniňnesliňiähliynsanlaryňarasyndanÖzüne ýakynlaşdyrsyn,Özmukaddesýerindehuzurperişdeleri wemukaddeslerhökmündehyzmatetsin(Olarýaly) ogullaryňyňneslişöhrat,beýiklikwemukaddesliküçin bolarweolaryähliasyrlarüçinbeýiketsin.

15OlarÝakubyňogullarynyňählinesilleriniňkazylary, hökümdarlaryweýolbaşçylarybolarlar;Rebbiňsözüni dogrulykbilenaýdarlar,Onuňählihökümlerinidogrulyk bilenhökümederlerOlarMeniňýollarymyÝakuba, MeniňýollarymyYsraýylayglanederlerOlaryňagzynda Rebbiňbereketiberler,söýgülileriňählinesillerinebereket berler

16EjeňseniňadyňyLewidiýipatlandyrdy,weolseniň adyňydogryatlandyrdy;SenRebbegoşularsyňwe Ýakubyňähliogullarynyňýoldaşybolarsyň;Onuňsaçagy seniňkibolsun,senweseniňogullaryňondaniýsinler; Saçagyňnesillerboýydoýar,iýmitiňbolsanesillerboýy ýetmezçiliketmesin

17Seniýigrenýänleriňhemmesiseniňöňüňdeýykylsyn, ähliduşmanlaryňkökündenaýrylyp,ýokbolsun;Seni

alkyşlaýanbereketlibolsun,seninäletleýänherbirmillet näletlensin».

18OlÝahudaşeýlediýdi:«Rebsaňagüýçwegüýçbersin, seniýigrenýänleriňhemmesinibasmaküçin;senwe ogullaryňyňbiriÝakubyňogullarynyňüstündenhökümdar bolarsyň;seniňweogullaryňyňadyýaýrasynweähliýurda wesebitlereýaýrasynŞondamilletlerseniňöňüňde gorkarlar,ählimilletlertitreerler».

19ÝakupnesliniňkömegiSendebolar,Ysraýylyň halasgäriSendebolar

20Senözadalatlylygyňhormattagtyndaoturanyňda, söýgülileriňogullarynyňählinesliüçinulyparahatçylyk bolar;Seniaklaýanbereketlibolsun,seniýigrenýänleriň, saňaazarberýänleriňwenäletleýänleriňhemmesi kökündenaýrylyp,ýerýüzündenýokedilip,näletlenerler»

21Soňraolyzynaöwrülip,onyýene-deöpdiwegujaklady weöränşatlandy,sebäbiologlyÝakubyňogullaryny hakykatdanamgörüpdi

22Olonuňaýagynyňarasyndançykyp,ýereýykylyp,oňa tagzymetdiOlolaraakpataberdiweşolgijekakasy YshagyňýanyndaýatdyOlarşatlykbileniýip-içdiler

23OlÝakubyňikiogluny,birinisagtarapynda,beýlekisini bolsaçeptarapyndauklatdywebuoňadogruçyllyk hökmündehasaplandy

24ÝakupgijesikakasynaRebbiňoňanähiliulyrehim edendigini,onuňähliýollaryndanähiliüstünlik gazanandygynyweonyähliýamanlyklardannähili gorandygynygürrüňberdi.

25YshaközguluYshagyňogullaryndanrehiminiwe dogrulygynyaýyrmadykkakasyYbraýymyňHudaýyna alkyşaýtdy.

26IrdenÝakupkakasyYshagaRebbeberenkasamyny, görengörnüşini,gurbanlyksypasynygurandygyny,wada berşiýaly,Rebbiňöňündegurbanlykbermeküçinähli zadyňtaýýardygynyweonyeşegemündürmäge gelendiginigürrüňberdi

27YshakoglyÝakubaşeýlediýdi:«Menseniňbilengidip bilmerin,sebäbimengarradymweýolumygöterip bilmeýärinOglum,parahatlykbilengit,çünkimenşugün ýüzaltmyşbäşýaşynda;indiýolaçykypbilmeýärin;ejeňi eşegemündürweonyseniňbilengoýber»

28Oglum,seniňmeniňüçingelendigiňibilýärin,menidiri görengünüňüçin,oglum,menhemsenigördüm,şugün bereketlibolsun

29Senüstünlikgazanyp,kasamyňyýerineýetir;kasamyňy yzaçekme,sebäbikasamyňüçinjogapbermelibolarsyň; indionyýerineýetirmägehowluk,kasamyňybereniňüçin ählizadyýaradanHudaýrazybolsun».

30OlRebeka:«OgluňÝakupbilengit»diýdiRebekaogly Ýakupbilen,DeborabolsaonuňbilengitdiweolarBeýtele geldiler

31ÝakupkakasynyňoňaweikioglyLewibilenÝahuda berendogasynyýadynasaldyweşatlanyp,ata-babalarynyň YbraýymbilenYshagyňHudaýynaalkyşaýtdy

32Olşeýlediýdi:«Indimenözümiňweogullarymyňhem ählizadyňHudaýynyňöňündeebediumydymyň bardygynybilýärin»;webuikisibaradaşeýlebellendi;we olarmunyYshagyňolarynähiliakpataberendigibarada gökdäkitagtalardaebedişaýatlykhökmündeýazýarlar

32-NJIBAP

1OlşolgijäniBeýteldegeçirdiweLewidüýşündeonuň weonuňogullarynyňebedilikBeýikHudaýyňruhanysy edilipbellenendiginigördü;olukudanoýanyp,Rebbe alkyşaýtdy

2Ýakupşuaýyňondördünjigüniirdenturup,özibilen gelenleriňhemmesiniň,adamlaryňwemallaryň,altynyň, ähligap-gaçlaryňwegeýimleriňondanbiriniberdi

3ŞolgünlerdeRaheloglyBenýaminbilengöwreliboldy ÝakupogullarynyondanbaşlapsanapçykdyweLewi Rebbiňpaýynadüşdi,kakasybolsaoňaruhanylyk lybaslarynygeýdirip,ellerinidoldurdy.

4ŞuaýyňonbäşinjigüniolgurbanlyksypasyndaHudaýyň huzuryndaýakymlyyslybolmaküçinýakmagurbanlygy hökmündemallardanondörtöküz,ýigrimisekizgoç,kyrk dokuzgoýun,ýediguzyweýigrimibirgeçigetirdi

5Buonuňmiwesadakalaryweiçgisadakalarybilen birlikdeondanbiriniberjekdigibaradaberenkasamynyň netijesindeberlensadakady

6Otonyýakypgutarandansoň,olotüstündeýakymlyysly tütetgiýakdy,şükürgurbanlygyhökmündeikiöküz,dört goç,dörtgoýun,dörtgeçi,ikibirýaşargoýunweikigeçi ýakdy;olýedigünläphergünşeýleetdi

7Ol,onuňähliogullaryweadamlaryýedigünüň dowamyndaşatlykbilennahariýip,onyähli kynçylyklaryndanhalasedip,wadaberenRebbealkyşwe şüküretdiler.

8Olählihalalhaýwanlaryňondanbiriniberdiweýakma gurbanlykberdi,emmaharamhaýwanlaryoglyLewige bermediweähliadamlaryňjanynyoňaberdi.

9LewiondoganynyňýerinekakasyÝakubyňöňünde Beýtelderuhanylykwezipesiniýerineýetirdiweolýerde ruhanybolupişledi.Ýakupkasamynyetdi.Şeýdip,ol ondanbirböleginiRebbegaýtarypberdiweonymukaddes etdi,şonuňüçinolOňamukaddesboldy

10Şonuňüçinhemgökdäkitagtalardaondanbirbölegiher ýylRebbiňhuzurynda,Onuňadynyňsaklanjakýerinde iýmeküçinkanunhökmündebellendiwebukanunyň günleriniňçägiýok.

11Buperman,saýlananýerindeRebbiňhuzuryndaikinji ondanbirböleginiiýmekbilenýylba-ýylýerineýetirilmegi weşuýyldanindikiýylaçenliondanhiçzatartyk galmazlygyüçinýazylypdyr

12Sebäbitohumýylyňtohumyýygnalýangünlerineçenli, şerapbolsaşerapbolýangünlerineçenli,ýagybolsa möwsüminiňgünlerineçenliiýiler

13Ondangalanwekönelenzatlaryňhemmesihapa hasaplansyn,otdaýakylsyn,sebäbiolhapadyr

14Şeýdip,olaronymukaddesýerdebilelikdeiýsinlerwe onuňkönelmegineýolbermesinler

15ÖküzleriňwegoýunlaryňähliondanbirbölegiRebbe mukaddesbolarweOnuňruhanylarynadegişlibolar,olar onyherýylOnuňhuzuryndaiýerler,çünkigökdäki tagtalaraondanbirbölegibaradaşeýlebuýrukberildiwe oýuldy

16Ertesigije,şuaýyňýigrimiikinjigüni,Ýakupşolýeri gurup,howlynyňdaşynydiwarbilengurşapalmagy,ony öziweondansoňkyçagalaryüçinebedimukaddesetmegi wemukaddesetmegiýüreginedüwdi.

17Rebgijesineoňagöründiweonyakpataberdiweşeýle diýdi:«SeniňadyňÝakupdäl-de,Ysraýylseniňadyňy dakarlar»

18Olýene-deoňaşeýlediýdi:«Mengökleriweýeri ýaradanRebdirin,seniköpelderinweseniöränköpelderin, patyşalarsendençykarweolarynsanogullarynyňaýagy basanherýerehökümçykararlar»

19Menseniňnesliňegökleriňaşagyndakyähliýerýüzüni bererin,olarählimilletleriözisleglerinegörähöküm ederler,şondansoňolarbütinýerýüzünieýeläp,onyebedi mirasalarlar»

20Şeýdip,Hudaýonuňbilengepleşipgutardyweonuň ýanyndançykdy.Ýakupbolsagögeçykýançaseretdi.

21Olgijäniňbirgörnüşinigördiweşuýerdebirperişdäniň elindeýeditagtabilengökdenaşakdüşendiginigördüOl olaryÝakubaberdi.Ýakubabolsaolaryokap,onda ýazylanlaryňhemmesinibildiOlözüniňweogullarynyň başynaählidöwürlerdenämeleriňdüşjekdiginibildi

22Oltagtalardaýazylanlaryňhemmesinioňagörkezip, şeýlediýdi:«Buýerigurma,onyebedimukaddesýeretwe buýerdeýaşama,çünkibuýerolýerdälAtaňYbraýymyň öýünegitweataňölýänçäataňYshagyňýanyndaýaşa».

23SenMüsürdeparahatçylykdaölersiňwebuýurtda YbraýymweYshagyňýanyndaata-babalaryňyňguburynda hormatbilenjaýlanarsyň.

24Gorkma,çünkisenonynähiligörüp,nähiliokasaň, hemmesişeýlebolar;wesenählizadynähiligörüp,nähili okasaň,şonyýaz».

25Ýakup:«ÝaReb,menokaýanwegörenzatlarymyň hemmesininädipýatdasaklapbilerin?»diýdiOloňa: «MenählizadySeniňýadyňasalaryn»diýdi.

26Olonuňýanyndanturdyweukusyndanoýandy,okan wegörenzatlarynyňhemmesiniýadynasaldyweokanwe görenählisözleriniýazypaldy.

27Olşolýerdeýenebirgünbaýrametdiweöňkigünlerde edengurbanlyklarynyňhemmesinişolýerdegurbanlyketdi weşolgüne«Goşmaça»diýipatberdi,sebäbibugün goşuldyweöňkigünleri«Baýram»diýipatlandyrdy

28Şeýdip,onuňbolmalydygyaýdyňlaşdyweolgökdäki tagtalardaýazylypdyr.Şonuňüçinoňaonybaýrametmegiň weonyýedigünlükbaýramçylygagoşmagyňgerekdigi aýanedildi

29Onuňadyna«Goşmaça»diýildi,sebäbiolbaýramçylyk günleriniňarasyndaýylyňgünleriniňsanynagörähasaba alynýardy

30Şuaýyňýigrimiüçünjigüni,gijesi,Rebekanyňenekesi Deboraaradançykdyweonyşäheriňaşagynda,derýanyň boýundakydubagajynyňaşagyndajaýladylar.Olbuýeriň adynyDeboraderýasy,dubagajynybolsaDeboranyňýas tutýandubydiýipatlandyrdy

31RebekakakasyYshagyňýanynagitdiÝakuponuň kakasynyňisleýännaharynytaýýarlasyndiýip,gyzynyň elindengoçlary,goýunlarywegeçileriiberdi

32Olejesiniňyzynadüşüp,Kabratanýurdunageldiweşol ýerdeýaşady

33Rahelgijeoguldogurdyweonuňadyny: «Gamgynlygymyňogly»diýipgoýdy,sebäbiolony dogurmakdaejirçekdiEmmakakasyonuňadyny Benýamingoýdy,buýubileýiňaltynjyhepdesiniňbirinji güni,sekizinjiaýyňonbirinjigüni.[21:43AM]

34RahelşolýerdearadançykdyweEfrata,ýagny Beýtullahamýurdundajaýlandy.ÝakupRaheliň guburynyňüstündäkiýoluňugrunda,onuňguburynyň üstündebirsütündikdi.

33-NJIBAP

1ÝakupMagdaladrefiňgünortasyndaýaşadyweonuň onunjyaýynyňtäzeaýyndaaýalyLeabilenkakasy Yshagyňýanynagitdi

2RubenRaheliňhyzmatkäri,kakasynyňgyrnagyBilhanyň gizlinýerdesuwadüşýändiginigörüp,oňaaşykboldy 3Olgijegizlenip,Bilhanyňöýünegirdiweonyöýünde düşekdeýalňyzýatypýatanynygördü

4Olaýalyňýanyndaýatdy,aýaloýanyp,Rubeniňdüşekde onuňbilenýatandygynygördi.Rubenörtüginiňgyrasyny açyp,onytutupgygyrdywebildiki,olRubeneken 5Olondanutandy,eliniondangoýberdi,olbolsagaçyp gitdi.

6Olbuwakaüçingatygynandywemunyhiçkime aýtmady

7Ýakupgaýdypgelip,onygözledi,olbolsaoňa:«Men seniňüçinarassadäl,sebäbimenseniňüçinharamboldum Rubenmeniharametdiwegijelerinemeniňbilenýatdy, menbolsauklapýatyrdymweolmeniňetegimiaçyp, meniňbilenýatýançahiçzatbilmedim»diýdi

8ÝakupRubenegatygaharlandy,sebäbiolBilhabilen ýatypdywekakasynyňeteginiaçypdy.

9ÝakupRubenonyharamedendigiüçinoňaýene-de ýakynlaşmadyKakasynyňeteginiaçýanherbirerkek Rebbiňnazaryndaýigrenjibolansoň,olöränerbetişedýär. 10Şonuňüçingökdäkitagtalardaerkekadamyňatasynyň aýalybilenýatmalydäldigiwekakasynyňýubkasyny açmalydäldigiýazylyp,tabşyrylypdyr,sebäbibuharamdyr. Atasynyňaýalybilenýatýanerkekweaýalhökmanbile ölerler,sebäbiolarýerýüzündeharamişlerietdiler 11HudaýymyzyňöňündeÖzünemirashökmündesaýlan milletindehiçhiliharamzatbolmaz

12Ikinjigezekýazylypdyr:«Atasynyňaýalybilenýatana näletbolsun,sebäbiolatasynyňutançýeriniaçdy»we Rebbiňählimukaddesleri:«Goý,şeýlebolsun»diýdiler 13Musa,ysraýylhalkynabusöziberjaýetmegitabşyr, sebäbibuölümjezasynygetirýär;buhapadyrwemuny edenadamyňgünäsiniörtmeküçinhemişeliktölegýok, ýöneolöldürilmeli,daşlanmalyweHudaýymyzyň halkynyňarasyndankökündenaýrylmaly.

14Ysraýyldaşeýleedýänhiçbiradamyňýerýüzündebir günhemdirigalmagynarugsatberilmeýär,sebäbiol ýigrenjiwehapadyr

15Olar:«Rubenkakasynyňgyrnagybilenýatyp,oňa ýaşaýyşberildiwegünäleribagyşlandy»diýmesinler Rubenhemärlibolsa-da,kakasyÝakupdirikä.

16Şolwagtaçenlihemmelerüçindüzgün,hökümwe kanundolyderejedeaçylmady,ýöneseniňgünleriňwe möwsümleriňkanuny,ebedinesillerüçinebedikanun hökmündeseniňgünleriňdowamyndaaçyldy

17Bukanunyňgünleriňtamamlanmagywegünäniňödüni almaküçintölegtölemekýok,emmaolaryňikisihem milletiňarasyndakökündenýokedilmelidir;olargünä edengüniolaryöldürmelidirler.

18Musa,senmunyYsraýylüçinýazypgoý,olarmuny berjaýedip,şusözlerelaýyklykdahereketetsinlerwe ölümesebäpbolýangünäetmesinler,çünkiHudaýymyz RebKazydyr,Oladamlarahormatgoýmaýarwe sowgatlarykabuletmeýär.

19Olaraähtiňşusözleriniaýt,şondaolareşidip,berjaý edip,seresapbolup,ýokbolup,ýurtdanaýrylmazlar,çünki Hudaýymyzyňöňündeýerýüzündemunyedýänleriň hemmesihapaçylyk,ýigrençlik,hapaçylykwe murdarlykdyr

20Olaryňýerýüzündeedýänzynasyndanulygünäýok, çünkiYsraýylHudaýyRebbiňmukaddesmilleti,miras galanmilleti,ruhanyweşamilletiweOnuňözmülküdir; şeýlehapaçylykmukaddesmilletiňarasyndapeýdabolmaz

21Bualtynjyhepdeligiňüçünjiýylynda[irdensagat21:45] ÝakupweonuňähliogullaryYbraýymyňöýünebaryp, onuňkakasyYshagyňweejesiRebekanyňgolaýynda ýaşadylar

22Ýakubyňogullarynyňatlaryşeýledi:ilkinjioglyRuben, Şimgon,Lewi,Ýahuda,Ysakar,Zebulun,Leýanyň ogullary;RaheliňogullaryÝusupweBenýamin;Bilhanyň ogullaryDanweNaftaly;ZilpanyňogullaryGatweAşer; şeýlehemÝakubyňýekejegyzyLeýanyňgyzyDina

23Olargelip,YshagaweRebekkatagzymetdilerOlary görenlerinde,Ýakubaweonuňähliogullarynaakpata berdilerYshakkiçioglyÝakubyňogullarynygörüp,örän şatlandyweolaraakpataberdi

34-NJIBAP

1Kyrkdördünjiýubileýiňşuhepdesiniňaltynjyýylynda [21:48]Ýakupogullarynygoýunlarynyotlatmaga, hyzmatkärlerinibolsaŞekemiňörimeýdanlarynaiberdi

2Amorlaryňýedipatyşasyolaryöldürmekwemallaryny elegeçirmeküçinagaçlaryňaşagyndagizlenmeküçinolara garşyýygnandylar

3Ýakup,Lewi,ÝahudaweÝusupöýdekakasyYshagyň ýanyndadylar,sebäbionuňruhygamgyndyweolarony terkedipbilmediler;Benýaminiňkiçisidi,şonuňüçinhem kakasynyňýanyndagaldy.

4Taphupatyşasy,Aresanyňpatyşasy,Seraganyňpatyşasy, Selonyňpatyşasy,Gaasyňpatyşasy,Beýtoronyňpatyşasy, Maanisakiriňpatyşasyweşudaglardaýaşaýanlaryň hemmesiKenganýurdundakytokaýlardaýaşaýardylar

5OlarmunyÝakubahabarberip:«Ine,amorpatyşalary seniňogullaryňygurşapaldylarweolaryňmallaryny taladylar»diýdiler

6Şeýdip,olüçogly,kakasynyňählihyzmatkärleriweöz hyzmatkärleribilenöýündenturdywegylyçlyaltymüň adambilenolaryňgarşysynaçykdy

7OlŞekemiňörimeýdanlaryndaolaryöldürdi,gaçyp gidenleriňyzyndankowdyweolarygylyçdangeçirdi, Aresany,Tafuny,Saregany,Selony,Amanisakirwe Gagaanyöldürdiweonuňsürüleriniyzynaaldy

8Ololaryýeňip,olarasalgyttölemeküçinsalgytsaldy, ýagnyýerleriniňbäşmiwesini,şeýlehemRobelwe Tamnataresigurdy.

9Şeýdip,olparahatçylykbilengaýdypgeldiweolarbilen parahatçylykbaglaşdyOlaronuňgullaryboldular,täolwe onuňogullaryMüsüregidengüneçenli.

10Şuhepdäniňýedinjiýylynda[irdensagat21:49]ol Ýusubydoganlarynyňhal-ýagdaýynybilmeküçinöýünden ŞekemtopragynaiberdiweolaryDotanýurdundatapdy 11Olaroňahyýanatedip,onyöldürmeküçindildüwşük gurdular,ýönepikirleriniüýtgedip,onyYsmaýyl söwdagärlerinesatdylarweMüsüregetirdilerOny fyrownyňagzy,aşpezleriňbaşlygy,Elewşäheriniňruhany Potifarasatdylar.

12Ýakubyňogullarybirojagysoýup,Ýusubyňköýnegini ganynabatyrdylarweýedinjiaýyňonunjygüniony kakalaryÝakubaiberdiler

13Ýusupagşamonygetirip,bütingijeýastutdyÖlüminiň ýasynytutup,gyzdyryp:«Ýusubybirýamanhaýwaniýdi» diýdiÖýüniňähliagzalaryhemşolgünonuňbilenýas tutdularweonuňbilenbirlikdebütingünýastutdular

14Ogullarywegyzyoňatesellibermägeturdular,ýöneol oglunatesellibermekislemedi

15ŞolgünBilhaÝusubyňölendiginieşidip,onuňýasyny tutupöldi.OlKafratefdeýaşaýardy,onuňgyzyDinahem Ýusubyňölendensoňöldi

16BiraýyňiçindeYsraýylaüçgezekýasgeldiOlar BilhanywegyzyDinanyRaheliňguburynyňgarşysynda jaýladylar

17OlÝusubyňüçinbirýyllapýastutdywehiçwagtýas tutmady,sebäbiol:«Menioglumüçinýastutup,gabra gitmägerugsatberiň»diýdi

18Şonuňüçinysraýylogullarynaýedinjiaýyňonunjy gününde,ýagnyÝusubyagladanhabaryňkakasyÝakuba ýetengünündeözleriniejirçekdirmektabşyryldy,sebäbi olarkakasynyňoglyÝusubabolansöýgüsini gynandyrypdylar,olarýyldabirgezekýedinjiaýyňonunjy günündegünäleriüçinözlerinigünäkärlemelidi 19Bugünolaryňgünäleri,ählijenaýatlaryweähli ýalňyşlyklaryüçingynanmaklaryweýyldabirgezekşol günözleriniarassalamaklaryüçinbellendi 20Ýusuparadançykandansoň,Ýakubyňogullaryözlerine aýalaldylar.RubeniňaýalynyňadyAda,Şimgonyň aýalynyňadykananlyAdlbaa,Lewiniňaýalynyňadybolsa AramgyzlaryndanMelka,Terahyňogullaryndanbolan ÝahudanyňaýalynyňadykananlyBetasuel,Ysakaryň aýalynyňadyHezaga,ZabulunyňaýalynyňadyNiýman, DanyňaýalynyňadyEgla,Naftalynyňaýalynyňady MesopotamiýalyRasu,GatyňaýalynyňadyMaka,Aşeriň aýalynyňadyIýona,Ýusubyňaýalynyňadymüsürli AsenatweBenýaminiňaýalynyňadyIýasaka 21Şimgontobaedip,özdoganlaryhökmünde Mesopotamiýadanikinjibiraýalaldy

35-njiBAP

1Kyrkbäşinjiýubileýiňbirinjihepdesiniňbirinjiýylynda [21:57]RebekkaoglyÝakubyçagyryp,oňakakasywe doganyhakdaömrüniňahyrynaçenliolarahormat goýmagytabşyrdy

2Ýakupşeýlediýdi:«Seniňmaňatabşyranlaryňyň hemmesiniederin,çünkibumeniňüçinhormat,beýiklik weRebbiňöňündedogrulykbolar,menolary hormatlaýaryn»

3Eje,senhemmeniňdoglanymdanşugüneçenliähli işlerimiweýüregimdäkiählizadybilýärsiň,menhemişe hemmelerbaradaýagşypikiredýärin

4Kakamywedoganymyhormatlamaküçinmaňatabşyran zadyňynädipýerineýetirmejek?!

5Eje,maňaaýt,senmendenähiliazgynlykgördüň,men ondanýüzöwürerinwemaňarehimeder».

6Oloňa:«Oglum,mensendeömrümiňdowamyndahiç hilierbetzadygörmän,diňedogruçylişlerigördümÝöne saňadogrusynyaýtjak,oglum:menşuýylölerin,buýyl bolsaömrümdeýaşamaryn;çünkidüýşümdeölümgünümi gördüm,ýüzellibäşýyldanköpýaşamarynIne,men ömrümiňähligünlerinitamamladym»diýdi

7Ýakupejesiniňsözlerinegüldi,sebäbiejesioňa ölmelidiginiaýdaneken;ejesiejesiniňgarşysyndaoturyp, güýjüniňbardygynagaramazdan,güýjündenejizdäldi, sebäbioliçinegirip-çykyp,görüpdurdy,dişleriberkdiwe ömrüniňahyrynaçenlihiçhilikeseleduçarbolmandy 8Ýakupoňa:«Eje,egermeniňgünlerimseniňömrüňe golaýlaşsawegüýjümseniňgüýjüňýalymeniňbilengalsa, menbagtlydyrynSenölmersiň,sebäbisenölümiňbarada meniňbilenboş-boşgepleşýärsiň»diýdi.

9OlYshagyňýanynabaryp,oňaşeýlediýdi:«Saňabir dilegedýärin:YsawaÝakubazyýanýetirmejekdiginewe onuňyzyndandüşmanlyketmejekdiginekasametdir, sebäbisenYsawyňpikirleriniňýaşlygyndanbäri ýaramazdygynyweondahiçhiliýagşylykýokdugyny bilýärsiň,sebäbiolseniňölümiňdensoňonyöldürmek isleýär»

10SenonuňdoganyÝakupyňHaranagöçüpgelen günündenşugüneçenliedenähliişlerinibilýärsiň:olbizi bütinýüregibilenterkedip,bizenähiliýamanlyketdi;ol seniňsürüleriňiözünealdyweseniňähliemlägiňiseniň öňüňdenalypgitdi.

11Bizözümizedegişlizatlarysorap,Ondan ýalbaranymyzda,olbizerehimedýänadamýalyetdi

12Olsaňagarşygaharlanýar,sebäbisenözkämilwe dogruçylogluňÝakubabereketberdiň;ondahiçhili ýamanlykýok,diňeýagşylykbarHarandangeleninden bäri,şugüneçenli,olbizdenhiçzatalmady,sebäbiolbize hemişeählizadyözwagtyndaberýärwebizonuňelinden tutanda,olbizebereketberende,bütinýüregibilen şatlanýar.Harandangelenindenbäri,şugüneçenli,olbiziň bilenaýrylmadywehemişeöýümizdebiziňbilengalyp, bizehormatgoýýar»

13Yshakoňaşeýlediýdi:«Menhembiziňbilenbolan Ýakubyňişlerinibilýärinwegörýärin,olbizibütinýüregi bilennähilihormatlaýar;ýönemenEsawyöňÝakubdan hasköpsöýýärdim,sebäbiolilkinjiogludy;ýöneindimen ÝakubyEsawdanhasköpsöýýärin,sebäbiolköpýaman işleretdiweondadogrulykýok,sebäbionuňähliişleri adalatsyzlykwezorlukdyr[weonuňtöweregindedogrulyk ýok]

14Indionuňähliişlerisebäpliýüregimynjalykçekýär,ne ol,ne-deonuňneslihalasbolupbilmez,çünkiolarýerden ýokedilip,gökleriňastyndankökündenaýrylarlar,sebäbi olYbraýymyňHudaýynyterkedip,onuňaýallarynyň, olaryňhapaişleriniňweýalňyşlyklarynyňyzynadüşdi,özi weçagalary

15SenmaňaonuňdoganyÝakubyöldürmejekdigineant içdirmegitabşyrýarsyň,hatdaolantiçse-de,antynda durmazweýagşylykdäl,diňeýamanlykeder

16EmmaegerolözdoganyÝakubyÝakubaöldürmek islese,oňaberlerweolÝakubanyňelindengaçypgutulmaz, [sebäbiolÝakubadüşer]

17Ýakupdangorkma,çünkiÝakubyňgoragçysyuly, güýçliwehormatlanýandyrweYsawyňgoragçysyndanhas köpöwgämynasypdyr»

18Rebekkaadamiberip,Esawyçagyrdy,olonuňýanyna geldiweRebekkaoňa:«Oglum,saňabirdilegimbar, oglum,senonyýerineýetirmägesözber»diýdi

19Ol:«Maňaaýdanlaryňyňhemmesiniederinwe dilegiňiziretetmerin»diýdi

20Oloňaşeýlediýdi:«Menölengünümmenialyp, kakaňyňejesiSaranyňýanyndajaýlamagyňyzy,senwe Ýakupbiri-biriňizisöýmegiňiziwebiri-biriňizden ýamanlykislemezligiňizi,diňeözarasöýgibilen ýaşamagyňyzyhaýyşedýärin,şondasiz,ogullarym,gülläp ösersiňizweýurduňortasyndahormatlanarsyňyz,hiçbir duşmansizebegenmez,sizsizisöýýänleriňhemmesiniň gözündebereketwerehimbolarsyňyz».

21Olşeýlediýdi:«Maňaaýdanlaryňyňhemmesiniederin weölengünüňdesenikakamyňejesiSaranyňýanynda jaýlaaryn,sebäbisenonuňsüňkleriniňseniňsüňkleriňe golaýbolmagynyislediň»

22Şeýlehem,meniňdoganymÝakubyähliynsanlardan hasköpsöýerin,sebäbimeniňbütindünýädediňeondan başgadoganymýokEgermenonysöýsem,bumeniňüçin ulyüstünlikdäl,sebäbiolmeniňdoganym,bizseniň bedeniňdebileekildikweseniňgarnyňdanbilelikde çykdyk,egermendoganymysöýmesem,kimisöýerin?

23MenhemsendenÝakubameniňweogullarymbarada maslahatbermegiňihaýyşedýärin,sebäbionuňmeniňwe ogullarymyňüstündenhökmanpatyşaboljakdygyny bilýärin,sebäbikakamonyakpataberengünionyhas ýokary,menibolsapesetdi.

24Saňakasamedýärin,menonysöýerinweömrümiň ahyrynaçenlioňaýamanlykislemerin,diňeýagşylyk arzuwederin».

25ÝakupbularyňhemmesibaradaoňaantiçdiÝakup bolsaYsawyňgözüniňalnyndaonyçagyryp,oňaaýdan sözlerinitabşyrdy.

26Olşeýlediýdi:«Menseniňislegiňiýerineýetirerin; ynan,mendenweogullarymdanEsawyňgarşysynahiçhili ýamanlykçykmazwemendiňesöýgidebirinjibolaryn».

27Şolgijeolweonuňogullaryiýip-içdilerOlüçýaş toýuny,birhepdewebirýaşynydolduryp,şolgijearadan çykdy.OnuňikioglyEsawbilenÝakuponykakalarynyň ejesiSaranyňgolaýyndakygoşamağaradajaýladylar

36-NJYBAP

1Şuhepdäniňaltynjyýylynda[21:62]Yshakikiogly EsawbilenÝakubyçagyrdy.Olaronuňýanynageldiler.Ol olaraşeýlediýdi:«Ogullarym,menata-babalarymyň ýoluna,ata-babalarymyňýaşaýanebediöýünegidýärin» 2ŞonuňüçinmenikakamYbraýymyňýanynda,hetli EfranyňmeýdanyndakygoşagowakdajaýlaňYbraýym şolýerdejaýlamaküçinbirgubursatynaldy;özümüçin gazanguburymdamenişolýerdejaýlaň»

3Eýogullarym,sizeşunytabşyrýaryn:ýerýüzünde dogruçyllykwedogruçyllykediň,şondaRebYbraýymawe onuňneslineetjekdiýenählizadysiziňbaşyňyzagetirer

4Ogullarym,doganlaryňyzyözjanynysöýýänadamýaly söýüň,herkimözdoganynapeýdagetirjekzadygözlesin weýerýüzündebilelikdehereketetsin;olarbiri-biriniöz janyýalysöýsünler.

5Butlarmeselesinegelendebolsa,mensizeolaryret etmegiňiziweýigrenmegiňizi,şeýlehemolary söýmezligiňizitabşyrýarynweündeýärin,sebäbiolarolara seždeedýänlerweolaratagzymedýänlerüçinaldawbilen doludur

6Eýogullarym,ataňyzYbraýymyňHudaýyReb,meniň hemOňaseždeedip,dogrulykweşatlykbilengulluk edendigimiýadyňyzdançykarmaňOlsiziköpeltsinwe nesliňizigökdäkiýyldyzlarýalyköpeltsin,siziýerýüzünde ebedinesillerboýykökündenaýrylmajakdogrulyk ösümligihökmündeberkararetsin

7Indimensizeulykasamiçdirerinsebäbigökleri,ýeri weählizadyýaradanşöhratly,hormatly,beýik,ajaýyp, gudratlywegudratlyatbilenondanulykasamýoksiz OndangorkarsyňyzweOňaseždeedersiňizdiýip.

8Herkimözdoganynysöýgiwedogruçyllykbilensöýsün, şeýlehemömrüňiziňahyrynaçenlidoganynaýamanlyk islemesin,şondaähliişleriňizdeüstünlikgazanyp,heläk bolmazsyňyz

9Egersiziňbiriňizözdoganynagarşyýamanniýetetse, biliň,mundanbeýläközdoganynagarşyýamanniýet edýänherbiradamonuňelinedüşerwedirileriň ýurdundankökündenaýrylar,onuňneslibolsagökleriň astyndanýokediler.

10EmmaSodomyýakyp,ýanýanotbilentolgundyryjy, länetli,gaharlywegaharlygünde,onuňýerini,şäheriniwe ählizadynyýakyp,ynsanogullarynyňterbiýekitabyndan öçürilerweýaşaýyşkitabyndadäl-de,ýokedilmelikitapda ýazylarweebedilänetlenmägegiderler,şeýdipolaryň hökümihemişeýigrençde,länetde,gazapda,jebirde, gazapda,betbagçylyklardawekesellerdetäzelener 11Eýogullarym,doganynazyýanýetirmekisleýän adamyňüstünegeljekhökümegörä,sizeşeýlediýýärinwe şaýatlykedýärin

12Şolgünolähliemläginiikisiniňarasyndapaýlaşdywe ulyböleginiilkinjiogluna,diňiweonuňtöweregindäkiähli zady,şeýlehemYbraýymyňKasamguýusyndakyähli zadynyberdi

13Ol:«Buköpbölegiilkinjioglunabererin»diýdi.

14Esaw:«MenÝakubasatdymweilkinjidoglangünümiň hukugynyÝakubaberdimGoý,oloňaberilsin,bubarada aýtjakbirsözümýok,sebäbibuonuňky»diýdi.

15Yshakşeýlediýdi:«Eý,ogullarym,şugünsizewe nesilleriňizebereketbolsun,çünkisizmaňarahatlyk berdiňiz,ýönemeniňýüregimilkinjidoglanlykhukugy üçingynanmaýar,şonuňüçinsizýamanlykedersiňiz»

16BeýikHudaýdogryişedýänadamyweonuňneslini ebedibereketlesin».

17Soňraololarabuýrukberip,akpataberdiOlaronuň öňündebileiýip-içdilerOlaryňarasyndabirpikir bolandygyüçinolbegendiOlaronuňýanyndançykyp,şol gündynçaldylarweukladylar

18Yshakşolgündüşegindeşatlykbilenýatdy;olebedi ukudaýatdyweýüzsegsenýaşyndaaradançykdyOl ýigrimibäşhepdewebäşýylytamamlady;onuňikiogly EsawbilenÝakuponyjaýladylar.

19EsawEdomýurduna,Seirdaglarynagitdiweşolýerde ýaşady.

20ÝakupHebrondaglarynda,kakasyYbraýymyňgöçüp gelenýurdunyňdiňindeýaşaýardyweRebbebütinýüregi bilen,görünýänbuýruklarynalaýyklykdaybadatedýärdi, çünkiolnesilleriniňgünlerinibölýärdi

21OnuňaýalyLeakyrkbäşinjiýubileýiňikinjihepdesiniň dördünjiýylynda,[21:67]aradançykdy.Olonyejesi Rebekanyňgolaýyndakygoşamağarada,kakasynyňejesi Saranyňmazarynyňçeptarapyndajaýlady

22OnuňogullaryweogullaryaýalyLeaüçinýastutup, onytesellietmägegeldilerRahelölendensoň,Leaonuň üçinýastutdy,sebäbiolLeanyöränsöýýärdi.

23Sebäbiolähliişlerindekämilwedogruçyldy,Ýakuba hormatgoýdy,onuňbilenýaşangünleriniňdowamynda Ýakubaonuňagzyndanagyrsözeşitmedi,sebäbiol ýumşak,parahatçylyksöýüji,dogruçylwehormatlydy

24Olonuňömrüniňdowamyndaedenähliişleriniýadyna salyp,oňaörängynandy,sebäbiolonybütinýüregiwe janybilensöýýärdi

37-NJIBAP

1ÝakupbilenEsawyňatasyYshakölengüni,[2162AM] YsagyňogullaryYshagyňulypaýynykiçioglyÝakuba berendiginieşidip,gatygaharlandylar

2Olarkakalarybilenjedelleşip:«Senuly,Ýakupbolsaňda,nämeüçinkakaňÝakubaulypaýynyberip,senigözden gaçyrdy?»diýdiler

3Ololaraşeýlediýdi:«Mendoglangünümdäkihukugymy Ýakubakiçijikýasmyküçinsatdym.Kakammeni awlamaga,tutmaga,iýip-içmägewemaňaakpatabermäge iberengüni,olhilegärlikbilengelip,kakamaiýmit-içgi getirdi.Kakamoňaakpataberip,menieliniňastynaaldy. 4Indikakamyzbiziweonyantiçmägemejburetdi,biz onuňdoganynagarşyýamanniýetetmeris,herbirimizöz doganymyzbilensöýgiweparahatçylykdaýaşaýaryswe ýollarymyzybozmaýarys

5Olaroňa:«Bizseniňonuňbilenýaraşykbaglaşmagyňy diňlemeris,sebäbibiziňgüýjümizonuňgüýjündenulywe bizondangüýçli;bizoňagarşyçykyp,onyöldüreris,ony weogullarynyýokederisEgersenbiziňbilengitmeseň, saňahemzyýanýetireris»diýdiler.

6Indibizegulakasyň:geliň,Arama,Pilişt,Mowabwe Ammonhalklarynaibereliň,söweşetaýýarsaýlanan adamlaryözümizüçinsaýlapalyň,oňagarşyçykyp, söweşeliň,olgüýçlenmezdenöň,onyýerýüzündenýok edeliň».

7Kakalaryolara:«Onuňöňündeýykylmazýaly,gitmäň weonuňbilenuruşmaň»diýdi

8Olaroňa:«Ýaşlygyňdanşugüneçenliseniňhereketleriň hutşeýle,senbolsaboýnuňyonuňboýunturugynyňastyna salýarsyň»diýdiler

9Bizbusözleregulakasmarys'OlarAramweAduram şäherlerinekakalarynyňdostunaadamiberdilerweolar özleribilenmüňsanysaýlamasöweşijiesgeriişealdylar 10MowapdanweAmmonhalkyndanişealnanlar,müň sanysaýlamaesger,Piliştdenmüňsanysaýlamasöweşiji, EdomdanweHoritlerdenmüňsanysaýlamasöweşijiwe Kitimdengüýçlisöweşijilerolarageldi.

11Olarkakalaryna:«Olarbilengit-de,olaryňýanybilen git,ýogsamseniöldüreris»diýdiler.

12OgullarynyňonyözdoganyÝakubagarşyalypgitmek üçinöňündengitmägemejburedýändiklerinigörüp,ol gahar-gazabawegahar-gazabadoldy.

13EmmasoňoldoganyÝakubagarşyýüregindegizlenen ähliýamanlyklaryýadynasaldywekakasynaweejesine doganyÝakubagarşyömrüniňahyrynaçenliýamanniýet etmejekdigibaradaberenkasamynyýadynasalmady

14Bularyňhemmesinegaramazdan,Ýakupolaryňözüne garşysöweşegelýändiginibilmeýärdiweaýalyLeýaüçin ýastutup,dörtmüňesgerwesaýlananesgerbilendiňe golaýlaşýançaýastutdy.

15Hebronlylaroňa:«Ine,doganyňseniňbilensöweşmäge geldi,dörtmüňadamgylyçly,galkanlyweýaragly»diýip habarberdiler.SebäbiolarÝakubyEsawdanhasgowy görýärdilerOlarmunyoňaaýtdylar,sebäbiÝakup Esawdanhasjoşgunlywerehimliadamdy 16EmmaÝakupolardiňegolaýlaşýançaynanmady.

17Oldiňiňderwezeleriniýapdywediwarlaryňüstünde durup,doganyEsawbilengürleşdi:«Aýalymyňaradan çykmagyüçinmaňatesellibermeküçingelenteselliň nähiliajaýyp!Kakaňaweejeňeölmezdenöňberen kasamyňşumy?Kasamyňybozduňwekakaňaberen kasamyňyşolpursatdaýazgaryldyň».

18SoňraEsawoňaşeýlejogapberdi:«Ynsanlaryňwe haýwanlaryňhiçbiriniňantiçip,ebedigüýjegirjekant içenlerinde,olarhergünbiri-birinegarşyýamanniýet edýärlerweherbiriözduşmanynyweduşmanyny öldürmegimaksatedinýärler»

19Senmeniwemeniňçagalarymyebediýigrenýärsiň, seniňbilendoganlykbaglanyşygynysaklamaýarsyň

20Saňaaýdýanşusözlerimidiňläň:Egerdoňuzderisini üýtgedip,tüýleriniýüňýalyýumşakedipbilseýa-da kellesindemaralyňýa-dagoýnuňşahlaryýalyşahlar çykarypbilse,ondaMenseniňbilendoganlyk baglanyşygynysaklaaryn,egerdöşlerözlerinienesinden aýyrsa,senmaňadoganbolmadyň

21Egermöjeklerguzylaryiýmezlikýa-daolarazorluk etmeküçinolarbilenýaraşykbaglaşsalarweýürekleri olaraýagşylyküçinbolsa,ondameniňýüregimdesize parahatçylykbolar

22Egerarslanöküzbilendostbolup,onuňbilenýaraşyk baglaşsa,Egerolonuňbilenbirboýunturukdabaglybolsa weonuňbilenýersürse,Menseniňbilenýaraşyk baglaşaryn.

23Gargarazaýalyakbolanda,Mensenisöýýändigimiwe seniňbilenparahatçylykbaglaşjakdygymybil.Sen köküňdenaýrylyp,ogullaryňkökündenaýrylyp,saňa parahatçylykbolmaz»

24Ýakupözýüregiwebütinjanybilenoňagarşyşeýlebir erbetniýetdedigini,naýzanydeşipöldürýänweondan çekilmeýänýabanydoňuzýalyböküpgelýändiginigörende, 25Soňraolözadamlarynawehyzmatkärlerineoňaweähli ýoldaşlarynahüjümetmegitabşyrdy

38-njiBAP

1ŞondansoňÝahudakakasyÝakubaşeýlediýdi:«Kaka, ýaýyňyeg,oklaryňyzyň,duşmanyýeretaşlaweduşmany öldürGüýjüňbolsun,sebäbibizseniňdoganyňy

öldürmeris,sebäbiolseniňýalyweseniňýaly,oňahormat goýalyň».

2SoňraÝakupýaýynyegip,okunyatyp,doganyYsawyň sagdöşüneurdyweonyöldürdi.

3Olýene-deokatyp,arameýliAdoranyňçepdöşünedegdi weonyyzazyňypöldürdi

4SoňraÝakubyňogullarywehyzmatkärleridiňiňdört tarapyndatoparlarabölünip,öňeçykdylar.

5Ýahudaöňeçykdy,NaftalyweGattirelerihem-deelli hyzmatkäridiňiňgünortatarapyndadurdyOlaröňlerinde tapanlarynyňhemmesiniöldürdiler,ýöneolaryňhiçbiri gaçypbilmedi

6Lewi,DanweAşerelliadambilendiňiňgündogar tarapyndanöňeçykdylarweMowabyňweAmmonyň söweşijileriniöldürdiler

7Ruben,YsakarweZebulunelliadambilendiňiň demirgazyktarapynaçykdylarwepiliştlileriňsöweşiji esgerleriniöldürdiler

8Şimgon,BenýaminweRubeniňoglyHanokelliadam bilendiňiňgünbatartarapyndanöňeçykdylarwe edomlylardanwehorilerdendörtýüzbatyresgeri öldürdiler;altyýüzadamgaçdy,Ysawyňogullaryndandört adamhemolarbilengaçdywekakalarynyAduramdaky dagdaýykylanýalyöldüripgoýdular

9ÝakubyňogullaryolaryňyzyndanSeirdaglarynaçenli gitdilerÝakupdoganynyAduramdakydepedejaýlady,ol bolsaöýünegaýdypgeldi

10ÝakubyňogullarySeirdaglaryndaYsawyňogullaryna basyşedip,boýunlarynyegip,Ýakubyňogullarynyň gullarynaöwrüldiler

11Olarkakalarynaadamiberip,olaryňbilenýaraşyk baglaşmalymyýa-daöldürmelimidiýipsoradylar

12Ýakupogullarynaýaraşykbaglaşmagyteklipetdi,olar bolsaýaraşykbaglaşyp,gulçulykboýundurgynyolara ýüklediler,şonuňüçinolarÝakubaweonuňogullaryna hemişesalgyttölediler

13OlarÝakupMüsüregidengününeçenlioňasalgyt tölediler

14EdomogullaryÝakubyňonikioglunyňözlerinesalan gulçulykboýunturugyndanşugüneçenlidynmadylar.

15Ysraýylogullarynapatyşabolmazdanöň,Edomda hökümsürenpatyşalarşugüneçenlişulardyr

16BeoryňoglyBalakEdomdapatyşalyketdiweonuň şäheriniňadyDanabady

17BalakaradançykdyweonuňýerineBoserliZaranyň oglyÝobappatyşaboldy.

18ÝobapöldiweonuňýerineTemanýurdundanAsam patyşaboldy.

19AsamöldiweonuňýerineMowabmeýdanynda midýanlaryýeňenBaradyňoglyAdatpatyşaboldyOnuň şäheriniňadyAwitdi

20AdatöldiweonuňýerineAmasagadanSalmanpatyşa boldy

21Salmanaradançykdyweonuňýerinederýanyň boýundakyRaabotdanbolanŞaulpatyşaboldy

22ŞawulöldiweonuňýerineAkboryňoglyBaelunan patyşaboldy.

23AkboryňoglyBaelunanöldiweonuňýerineAdat patyşaboldyOnuňaýalynyňadyMaýtabytdy,ol Mataratyňgyzy,Metabedzaabyňgyzydy.

24Edomýurdundahökümsürenpatyşalarşulardyr

39-NJYBAP

1Ýakupatasynyňgöçüpgelenýerinde,Kenganýurdunda ýaşady.Ýakubyňnesillerişeýle.

2ÝusubyMüsürýurdunaalypgidenlerinde,onýedi ýaşyndadyFyrownyňbaşaşpeziPotifaronysatynaldy

3OlÝusubyözöýüniňählibaşlygyedipbellediwe RebbiňÝusupsebäplimüsürliniňöýüneberekediniiberdi weRebonuňähliişlerindeüstünlikgazandy

4MüsürliählizadyÝusubyňelineberdi,sebäbiolRebbiň onuňbilendiginiweRebbiňonuňähliişlerindeüstünlik berýändiginigördü

5Ýusubyňkeşbiöränowadandy.Hojaýynyňaýalybaşyny galdyryp,Ýusubygörüp,oňaaşykboldyweözibilen ýatmagynyýalbardy

6EmmaolözjanynybermediweRebbiwekakasy ÝakubyňYbraýymyňsözlerindenokaýansözleriniýadyna saldy:hiçbirerkekärliaýalbilenzynaetmesin;onuňüçin ölümjezasygöklerdeBeýikHudaýyňöňündebellendiwe günäsiebedikitaplardaRebbiňhuzuryndahemişeýazylyp durar

7Ýusupbusözleriýadynasalyp,onuňbilenýatmakdan boýungaçyrdy

8Olbirýyllapondanýalbardy,ýöneolboýunalmadywe diňlemedi.

9Emmaaýalonygujaklap,özibilenýatmagamejbur etmeküçinöýdeberkgujakladyweöýüňgapylaryny ýapyp,onyberkgujaklady;ýöneÝigidiňeşigionuňelinde galdywegapydangirip,onuňýanyndangaçypgitdi 10Aýalonuňözibilenýatmagarazydäldiginigörüp,onuň hojaýynynyňöňündeoňatöhmetatyp:«Seniňsöýýän ýewreýguluňmeniňbilenýatmagamejburetmekisledi Mensesimiçykaranymda,olgaçypgitdiwemenony tutanymdaeşiginielimdegaldyrdy,olbolsagapydangirip gitdi»diýdi 11MüsürliÝusubyňköýneginiwedöwülengapysyny görüp,aýalynyňsözlerinieşidip,Ýusubypatyşanyňtussag edentussaglarynyňsaklanýanzyndanataşlady

12OlzyndandaotyrdyweRebÝusubazyndan gözegçileriniňbaşlygynyňnazaryndamerhemetwerehim berdi,sebäbiolRebbiňonuňbilenbilediginiweRebbiň onuňedýänähliişlerindeüstünlikberýändiginigördü

13Olählizadyözelineberdi,türmegözegçileriniň başlygybolsaonuňbilennämeleriňbardygynybilmeýärdi, sebäbiÝusupählizadyedýärdiweRebonykämiletdi

14Olýerdeikiýylgaldy.ŞolgünlerdeMüsürpatyşasy fyrownikiemeldara,başsakywebaşçörekçilere gaharlandyweolarybaşaşpeziňöýünde,Ýusubyň saklanýanzyndanyndasaklady

15TürmegözegçileriniňbaşlygyÝusubyolarahyzmat etmägebellediweololaryňöňündehyzmatetdi

16Başeşikçibilenbaşçörekçiikisihembirdüýşgördüler weonyÝusubagürrüňberdiler

17Ýusupolaranähilidüşündirse,şonyhembaşlaryna getirdiFyrownbaşsakynyweöldüren(başçörekçini) Ýusubyňolaranähilidüşündirenbolsa,şonyhemöz wezipesinegaýtardy.

18EmmabaşsakyÝusubytürmedeýatdançykardy,emma başynanämegeljekdiginioňaaýdypdyweÝusubyňnähili aýdandygynyfyrownaaýtmagyýadyndançykardy,sebäbi olýatdançykardy

40-NJYBAP

1Şolgünlerfyrownbirgijedetutuşýurtdaaçlyk boljakdygybaradaikidüýşgördü.Olukudanoýanyp, Müsürdäkiählidüýşýorujylarynywejadygöýleriçagyrdy weolaraikidüýşünigürrüňberdi,ýöneolaronydüşündirip bilmediler

2SoňrabaşsakyÝusubyýadynasalyp,patyşaonuňbarada gürrüňberdiPatyşaonyzyndandançykardywepatyşaiki düýşünigördi

3Olfyrownaikidüýşiniňbirdiginiaýtdywefyrownaşeýle diýdi:«ÝediýylMüsürtopragyndabolçulykbolar,şondan soňýediýylaçlykbolar,bütinýurtdabolmadykaçlyk.

4Indibolsa,fyrowntutuşMüsürýurdundagözegçileri bellesinweolarbolçulykýyllaryndaherşäherdeazyk toplasynlar.Ýediýylaçlyküçinazykbolar,ýerbolsa açlykdanheläkbolmaz,sebäbiolöränagyrbolar»

5RebÝusubafyrownyňgözündemerhemetwerehimetdi Fyrownözhyzmatkärlerine:«Buadamýalyakyllywe paýhaslyadamytapypbilmeris,çünkiRebbiňruhyonuň bilendir»diýdi

6Olonytutuşpatyşalygyndaikinjihökümdaredip,tutuş Müsüriňüstündenygtyýarberdiwefyrownyňikinji arabasynamündürdi

7Oňaketengeýimlerinigeýdirdi,boýnunaaltynzynjyr dakdywe(jarçy)onuňöňünde:«El'Elwa'Abirer»diýip jaretdi,elineýüzükdakdyweonytutuşöýüniňhökümdary edipbelledi,onybeýgeldip:«Diňetagtdamensenden beýikbolaryn»diýdi

8ÝusuptutuşMüsürýurdunahökümsürýärdiFyrownyň ählihökümdarlary,onuňählihyzmatkärleriwepatyşanyň işleriniedýänleriňhemmesionysöýýärdiler,sebäbiol tekepbirlikwetekepbirliketmeýärdi,adamlarahormat goýmaýardywesowgatlarykabuletmeýärdi,ýöneýurduň ählihalkynadogruçylhökümçykarýardy

9MüsürýurdyÝusupsebäplifyrownyňöňünde parahatçylykdaýaşady,sebäbiRebonuňbilendiweony tanaýanlaryňweonuňbaradaeşidenleriňöňündeonuňähli nesillerinemerhemetwerehimetdiFyrownyňpatyşalygy tertiplidi,ondaŞeýtanweýamanadamýokdy.

10PatyşaÝusubaSefantifanadynydakdyweoňa Heliopolisruhanysynyň,başaşpeziňgyzyPotifaryň gyzynyberdi.

11Ýusupfyrownyňöňündedurangüniotuzýaşyndady 12ŞolýylYshakaradançykdyÝusubyňikidüýşüni ýorgudyýaly,onuňaýdyşyýaly,tutuşMüsürtopragynda ýediýylbolçulykbardyweMüsürtopragybirölçegde,bir ölçegde,onsekizýüzölçegdebolhasylberdi.

13Ýusupherşäherdeazykýygnady,şondaolarbugdaýyň köplüginihasaplapweölçäpbilmeýärdiler

41-njiBAP

1Kyrkbäşinjiýubileýdabarasynda,ikinjihepdede(we) ikinjiýylda,[21:65]ÝahudailkinjioglyErüçinAram gyzlaryndanTamaratlybiraýalaldy 2EmmaÝakupejesiKengangyzlaryndanbolanyüçin,oňa ýigrenýärdiweonuňbilenýatmadyÝakupejesiniň garyndaşlaryndanaýalalmakisleýärdi,ýönekakasyÝakup oňarugsatbermedi.

3ÝahudanyňilkinjioglyErerbetdiweRebonyöldürdi

4ÝahudaözdoganyOnana:«Doganyňyňaýalybilen ýakynlaş,onuňöňündeäriňiňdoganywezipesiniýerine ýetirwedoganyňüçinnesilgaldyr»diýdi

5Onantohumyňözüniňkidäl-de,diňedoganynyňky boljakdygynybildiwedoganynyňaýalynyňöýünegirip, tohumyýeredökdiOlRebbiňnazaryndaýamanlyketdi weRebonyöldürdi

6ÝahudagelniTamara:«OglumŞelaulalýança,ataňyň öýündedulaýalhökmündegalwemensenioňaaýaledip bererin»diýdi

7Olulalyp,ÝahudanyňaýalyBedsueloglyŞelanyň durmuşaçykmagynarugsatbermediÝahudanyňaýaly Bedsuelşuhepdebäşinjiýyldaaradançykdy[21:68].

8AltynjyýyldaÝahudaTimnadagoýunlarynygyrkmaga gitdi[2169AM]OlarTamara:«Gaýynataňgoýunlaryny gyrkmagaTimnadabarýar»diýdiler.

9Oldulaýalyňgeýimleriniçykaryp,örtükgeýip,bezenip, Timnaýolunyňgapdalyndakyderwezäniňýanyndaoturdy 10Ýahudagidipbarýarka,onytapdyweonybirjynsaýal hasaplap:«Meniňseniňýanyňagirmegimerugsatber» diýdiAýaloňa:«Gir»diýdiweoliçerigirdi

11Olaýala:«Maňahakymyber»diýdi.Olaýala:«Elimde barmagymdakyýüzügimden,boýunbagymdanweelimdäki hasamdanbaşgahiçzatýok»diýdi

12Olaýala:«Maňahakymyiberýänçäň,olarymaňaber» diýdiOlaýala:«Mensaňabirowlakibererin»diýdiOl gyzaolaryberdiwegyzyňýanynagirdiOlgyzyňgöwreli bolmagynasebäpboldy.

13Ýahudaözgoýunlarynyňýanynagitdi,aýalbolsa kakasynyňöýünegitdi

14Ýahudaçopanyadullamlynyňelindenbirgeçiiberdi, ýöneolonytapmadyweolýerdäkiadamlardan:«Buýerde bolanjelepnirede?»diýipsoradyOlaroňa:«Buýerde biziňbilenhiçhilijelepýok»diýdiler.

15Olyzynagaýdypgelip,oňahabarberdiweony tapmandygynyaýtdy:«Menolýeriňadamlaryndan soradym,olarmaňa:«Buýerdehiçhilikemçinýok» diýdiler»

16Ol:«Goý,ol(olary)saklasyn,ýogsambizgülkünç bolarys»diýdi.Üçaýgeçendensoň,onuňgöwrelidigi mälimboldyOlarÝahuda:«GelniňTamarzynahorlukdan göwreli»diýiphabarberdiler

17Ýahudagyzyňkakasynyňöýünebaryp,gyzyňkakasyna wedoganlaryna:«Onydaşaryçykaryň,goý,olarony ýaksynlar,sebäbiolYsraýyldaharamişleretdi»diýdi

18Onyýakmaküçindaşarykçykaranlarynda,ol gaýynatasynaýüzügi,boýunmonjugynywetaýagyiberip: «Bularyňkimdiginibil,sebäbimenondangöwreli boldum»diýdi

19Ýahudamunyykraredip:«Tamarmendenhas dogruçyl»diýdi

20Şonuňüçinonyýakmasynlar.ŞonuňüçinolŞela berilmediweoloňagaýtadanýakynlaşmady

21Şondansoň,buikinjihepdeligiňýedinjiýylyndaPeres [2170AM]weZeraatlyikioguldogurdy

22Şeýdip,Ýusupfyrownagürrüňberenýediýyllyk hasyllylyktamamlandy.

23Ýahudaözedenişiniňerbetdiginiboýunaldy,sebäbiol gelnibilenýatypdywemunyýigrenjihasaplady,oglunyň eteginiaçyp,günäedendiginiweýoldançykandygyny

boýunaldywegünäsiüçinRebbeýalbaryp,nalyşetmäge başlady.

24Bizoňadüýşündegünäsiniňbagyşlanandygynyaýtdyk, sebäbiolyhlasbilenýalbaryp,gynanyp,gaýtadangünä etmedi.

25Olgünäsindenwenadanlygyndanýüzöwürendigiüçin bagyşlandy,sebäbiolHudaýymyzyňöňündeulygünäetdi; şeýleedýänherbiradam,gaýynenesibilenýatýanherbir adam,onyotdaýakyp,olýerdeýaksyn,sebäbiolaryň üstündehapaçylykwehapaçylykbar,olaryotdaýaksyn 26Ysraýylogullarynaolaryňarasyndahapaçylyk bolmazlygynytabşyr,sebäbigelniýa-dagaýynenesibilen ýatýanherbiradamhapaçylykedýär;onuňbilenýatan erkegiweaýalyotdaýaksynlar,şondaOlYsraýyldan gazabywejezanysowar»

27BizÝahudanyňikioglunyňonuňbilenýatmandygyny, şonuňüçinonuňnesliniňikinjinesilüçinberk durandygynywekökündenaýrylmajakdygynyaýtdyk 28Oldiňegözbilenjezagözledi,ýagnyYbraýymyň ogullarynatabşyranhöküminelaýyklykda,Ýahudaony otdaýakmakisledi

42-NJIBAP

1Kyrkbäşinjiýubileýiňüçünjihepdesiniňbirinjiýylynda [2171AM]ýurdaaçlykgeldiweýereýagyşýagmady, sebäbihiçzatýagmady

2Ýerösümligeöwrüldi,emmaMüsürýurdundaazyk bardy,sebäbiÝusupýediýyllykbolçulykdaýurduň tohumynyýygnap,onygorapsaklapdy 3MüsürlilerÝusubaazykbermeküçingeldiler.Ýusup ilkinjiýylkydänesaklanýanammarlaryaçyp,onyýurduň halkynaaltynasatdy 4<Kanganýurdundaaçlykörängüýçlidi>.Ýakup Müsürdeazykbardygynyeşidip,onoglunyMüsürdenazyk satynalmaküçiniberdi;ýöneBenýaminiibermediwe <Ýakubyňonogly>(olýere)gidenleriňarasynda <Müsüre>geldi

5Ýusupolarytanady,ýöneolaronytanamadylarŞeýdip, ololardansoradywe:«Siziçalydälmisiňizweýurduňdaştöwereginiöwrenmägegelmediňizmi?»diýipsorady Şeýdip,Ýusupolarygabawdasaklady

6Şondansoňololaryýene-deboşatdy,Şimgonyňýekeözi bilensakladyweonuňdokuzdoganynyugratdy

7Ololaryňhaltalarynydänebilendoldurdy,altynlaryny bolsahaltalarynasaldy,ýöneolarbilmediler.

8Soňraolarakiçidoganlarynygetirmegitabşyrdy,sebäbi olaroňakakalarynyňwekiçidoganlarynyňdiridigini aýdypdylar

9OlarMüsürdençykyp,Kenganýurdunageldilerwe başlaryndangeçenleriňhemmesini,ýurduňhökümdarynyň olaranähilirehimsizsözleraýdyp,ŞimgonyBenýaminleri alypgelýänçätussagedendiginikakalarynagürrüňberdiler 10Ýakupşeýlediýdi:«Meniçagalarymdanmahrum etdiňiz!Ýusupýok,Şimgonhemýok,Benýaminialyp gidýärsiňizSiziňýamanlygyňyzmaňageldi

11Olşeýlediýdi:«Oglumkeselläpgalmazýaly,siziň bilengitmez;sebäbiolaryňejesiikioguldogurdy,biriöldi, munyhemmendenalarlarEgerolýoldagyzzyrmaalan bolsa,sizmeniňgarrylygymygynançbilenölüme getirersiňiz»

12Sebäbiolpullarynyňherbiriniňhaltasyndakyadama gaýtarylypberlendiginigörüp,onyibermekdengorkdy.

13AçlykKenganýurdundaweMüsürýurdundanbaşga ähliýerlerdegüýçlenip,güýçliboldy,sebäbimüsürlileriň köpüsiÝusubyňtohumýygnap,ammarlaragoýup,açlyk ýyllaryüçinsaklapýörkäninigörenlerindenbäriöz tohumlarynyazyküçintoplapdylar

14Müsürhalkyaçlygyňilkinjiýylyndaşolýerden iýmitlendi

15Ysraýylýurtdaaçlygyňörängüýçlidiginiwehalas bolmajagynygörüp,ogullaryna:«Ýenegidiň-de, ölmezimizüçinbizeazyktapypberiň»diýdi

16Olar:«Bizgitmeris,egerkiçidoganymyzbiziňbilen gitmese,gitmeris»diýdiler

17Ysraýylhalkyonyözleribilenibermese,açlykdan öljekdiklerinigördü.

18Ruben:«Onymeniňelimeberiň,egermenonysize gaýtarypgetirmesem,onuňjanynyňýerinemeniňiki oglumyöldüriň»diýdi.

19Emmaoloňa:«Olseniňbilengitmez»diýdiÝahuda golaýlaşyp:«Onymeniňbileniber,egermenonyseniň ýanyňagaýtarypgetirmesem,ömrümiňahyrynaçenliseniň öňüňdegünäkärbolaryn»diýdi

20Şeýdip,olonyşuhepdäniňikinjiýylynda,aýyňbirinji gününde,olaryňbileniberdi.OlarMüsürýurduna gidenleriňhemmesibilengeldilerEllerindesowgatlar, stakta,badam,terebinthozywearassabalbardy 21OlarÝusubyňöňündedurdular.Ýusupözdogany Benýaminigörüp,onytanadyweolara:«Busiziňiňkiçi doganyňyzmy?»diýipsoradyOlaroňa:«Şoldur»diýdiler Ýusup:«Rebsaňamerhemetetsin,oglum!»diýdi. 22Şeýdip,olŞimgonyöýüneiberdiweolaryňýanyna getirdiOlarüçinzyýapatberdiOlarelleribilengetiren sowgatlarynyoňaberdiler.

23Olaronuňöňündeiýdiler,olhemmäsinebirbölekberdi, ýöneBenýaminiňpaýyolaryňkydanýediesseköpdi 24Olariýip-içdiler,turup,eşekleriniňýanyndagaldylar.

25Ýusupolaryňarasyndaparahatçylykpikirleriniňhöküm sürýändiginiýa-daetmeýändiginibilmeküçinbir meýilnamadüzdiweöýüniňgözegçisine:«Olaryňähli haltalarynyazykbilendoldur,pullarynygaplaryna gaýtarypber,meniňiçýänkümüşkäsembolsa,onyiň kiçisiniňhaltasynasal-da,olaryugrat»diýdi.

43-NJIBAP

1ÝusupÝusubyňaýdyşyýalyetdi,olaryňähli çuwallarynyazykbilendoldurdy,pullarynybolsa çuwallarynasaldywekäseleriBenýaminiňçuwalynasaldy

2ErtesiirdenolarýoladüşdülerOlarolýerden gidenlerinde,Ýusupöýüniňhyzmatkärine:«Olaryň yzyndanylga-da,olarytutup:«Maňaýagşylykbilenjogap berdiňiz,meniňagamyňiçýänkümüşkäsesini ogurladyňyz»diý»diýdiIňkiçidoganlarynymaňa gaýtarypgetirip,menhökümçykarýanýerimegitmezden öňonyderrewalypgeliň»

3Ololaryňyzyndanylgap,şusözleriaýtdy.

4Olaroňa:«Hudaýsaklasyn,gullaryňşeýleedip,seniň öýüňdenislendikgap-gaçlaryweilkinjigezek haltalarymyzdantapanpullaryogurlamasyn,Kengan ýurdundanalypgaýtdyk»diýdiler

5Eýsem,biznähilibirgap-gaçogurlaýarys?Ine,bizwe çuwallarymyzygözläpýörüs.Aramyzdakybiradamyň çuwalyndankäsetapsaňyz,onyöldüriň,bizweeşeklerimiz siziňhökümdaryňyzagullukederis».

6Emmaololara:«Ýok,menkimiňýanyndatapsam,şony hyzmatkäredipalaryn,sizbolsaöýüňizesag-amangaýdyp gelersiňiz»diýdi

7Ololaryňgap-gaçlaryny,ulusyndanbaşlap,kiçisineçenli gözläpýörkä,gapBenýaminiňçuwalyndantapyldy

8Olaregin-eşikleriniýyrtyp,eşeklerineýükläp,şähere gaýdyp,Ýusubyňöýünegeldilerweonuňöňündeýere ýykylyptagzymetdiler

9Ýusupolara:«Sizýamanişetdiňiz»diýdi.Olar:«Näme diýerisweözümizinädipgorarys?»diýdiler Hojaýynymyzyňgullarynyňgünäsiniaçdy;ine,biz hojaýynymyzyňgullaryweeşeklerimiz.

10Ýusupolaraşeýlediýdi:«MenhemRebdengorkýaryn; sizbolsaöýleriňizegidiňwedoganyňyzymeniň hyzmatkärimediň,sebäbisizýamanişetdiňiz.Adamyňöz käsesindenşukäsedenmeniňýalylezzetalýandygyny bilmeýärsiňizmi?Sizonymendenogurladyňyz»

11Ýahudaşeýlediýdi:«Eý,jenap,guluňyňejesiniň kakamyzadoglanikidoganyjenapyňgulagynabirsöz aýtsynBirigitdiweýitirildi,tapylmady,ejesindenýeke özigaldy,guluňyňkakamyzonysöýýärweonuňjanyhem şuoglanyňjanybilenbaglanyşykly

12Egerbizguluňkakamyzyňýanynabarsakweoglan biziňbilenbolmasa,olölerwebizkakamyzygynançbilen öldüreris

13Indibolsa,meniňguluň,oglanyňýerinemeniň jenabymyňgulybolupgalmagymarugsatber,oglany doganlarybilenbilegitmägerugsatber,sebäbimenguluň atamyzyňelindeonuňüçinkepilboldum,egeronyyzyna gaýtarypgetirmesem,guluňatamyzyňgünäsiniebedi eşider»

14Ýusupolaryňhemmesiniňbiri-biribilenýagşy gatnaşykdadygynygörüp,özünisaklapbilmediweözüniň Ýusupdygynyaýtdy

15Ololarbilenýewreýdilindegepleşdiweolaryň boýnunaýykylypaglady.

16EmmaolaronytanamadylarweaglapbaşladylarOl olara:«Meniňüçinaglamaň,kakamymeniňýanyma getiripberiň,şondameniňdilimbilengepleýändigimiwe doganymBenýaminiňgözleribilengörýändigiňizi görýärsiňiz»diýdi

17Ine,açlygyňikinjiýyly,ýene-debäşýylbar,hasylýok, agaçlaryňmiwesiýokýa-dasürümýok

18Açlykdanheläkbolmaňweemlägiňizüçingynanmaň, sebäbiRebmeniköpadamyňýaşamagyüçinzatlary düzetmeküçinsizdenöňiberdiSizwemaşgalaňyzçalt aşakdüşüň

19KakamameniňhenizemdiridigimiweRebbiňmeni fyrownaata,onuňöýünewetutuşMüsürýurduna hökümdaredendiginiaýdyň

20Atamameniňählişöhratym,Rebbiňmaňaberenähli baýlygyweşöhratybaradagürrüňberiň»

21Fyrownyňtabşyrygyboýunçaolaraarabalarweýolüçin azyk-suwukberdi,şeýlehemolaryňhemmesinereňkli geýimlerwekümüşsowgatberdi

22Ýoşyýaolaryňkakalarynageýim-gejim,kümüşweon sanybugdaýýükleneneşekiberip,olaryyzynaiberdi

23Olarbaryp,kakalarynaÝusubyňdiridigini,dünýäniň ählihalklarynadäneölçäpberýändiginiweonuňtutuş Müsürýurdunyňhökümdarydygynyaýtdylar

24Kakalarymuňaynanmady,sebäbiolakylybilendälidi; ýöneÝusubyňiberenarabalarynygörende,ruhyjanlandy we:«Ýusupdirigalsa,maňaýeterlikdir,ölmezdenöňaşak düşüp,onygörerin»diýdi

44-NJIBAP

1YsraýylüçünjiaýyňtäzeaýyndaöýündenHarandanýola düşdiweKasamguýusynyňýolunagitdiweşuaýyň ýedinjigünündekakasyYshagyňHudaýynagurbanlyk berdi

2ÝakupBeýteldegörendüýşüniýadynasalyp,Müsüre gitmekdengorkdy.

3OlÝusubahabariberip,onuňýanynagitmejekdigini pikiredipýörkä,galmalymyýa-dagitmelimidiýenbir görnüşgörüpbilse,ýedigünläpşolýerdegaldy.

4Olilkinjihasylyňhasylbaýramynykönedänebilen belledi,sebäbiaçlykählihaýwanlaryň,mallaryňwe guşlaryň,şeýlehemadamlaryňüstündenýaýrapdy,çünki Kenanyňähliýerindebirowuçhemtohumýokdy

5OnaltynjygüniReboňagöründiwe:«Ýakup,Ýakup!» diýdi.Ol:«Menşuýerde»diýdi.Oloňa:«MenseniňatababalaryňyňHudaýy,YbraýymyňweYshagyňHudaýy; Müsüregitmekdengorkma,çünkiMensendenulymillet dörederin,seniňbilenbileaşakdüşerinweseni(ýene-de) çykararyn,şuýerdejaýlanarsyň,Ýusupbolsaelleriniseniň gözleriňegoýar»diýdi 6Gorkma,Müsüregit».

7Onuňogullaryweogullaryturup,kakalarynywe emläkleriniarabalaramündürdiler

8YsraýylüçünjiaýyňonaltysyndaKasamguýusyndan turup,Müsürýurdunagitdi

9YsraýylÝahudanyoglyÝusubyňýanynaGoşen topragynybarlamaküçiniberdi,sebäbiÝusupdoganlaryna onuňgolaýyndaýaşamaküçinşolýeregelipýaşamagy tabşyrypdy

10BuýerMüsürýurdundaiňgowyýerdiweählimal-gara üçinhemoňaýakyndy

11Ine,ÝakubyňatalaryÝakupbilenMüsüregiden ogullarynyňatlary.

12YsraýylyňilkinjioglyRuben,onuňogullarynyňatlary Hanok,Pallu,HesronweKarmibädir 13Şimgonweonuňogullary;ogullarynyňatlaryşeýle: Ýemuel,Ýamin,Ohad,Ýakin,Zoharweýedisanysefaly aýalyňoglyŞaul.

14Lewiweonuňogullary;ogullarynyňatlaryşulardyr: Gerşon,KohatweMerari-for 15Ýahudaweonuňogullary;ogullarynyňatlaryşeýle: Şela,PeresweZeradört.

16Ysakarweonuňogullary;ogullarynyňatlaryşeýle:Tola, Pua,ÝaşubweŞimronbäş

17Zebulunweonuňogullary;ogullarynyňatlary:Sered, ElonweÝahleel-dört

18Ine,şularÝakubyňweonuňLeýanyňMesopotamiýada Ýakubadoglanogullarydyr:alty,olaryňbirgyzyDina, şeýlehemLeýanyňogullarynyňweolaryňatalaryÝakup bilenMüsüregidenogullarynyňjanyýigrimidokuz,

kakasyÝakupbolsaolarbilenbolanda,olarotuz jandadylar.

19Ýakubyňaýaly,LeýanyňgyrnagyZilpanyňogullary ZilpaÝakubaGadweAşurydogrupberdi.

20OnuňbilenMüsüregidenogullarynyňatlaryşulardyr: Gatyňogullary:Zipýon,Haggi,Şuni,Ezbon,<weEri>, AreliweArodi-sekiz

21Aşeriňogullary:Imna,Işwa,<weIşwi>,BeriýaweSera, olaryňaltygyzybardy

22Leýanyňjandarlarynyňhemmesiondört,Leýanyň jandarlarynyňhemmesikyrkdörtadamdy

23ÝakubyňaýalyRaheldenbolanogullary:Ýusupwe Benýamin.

24ÝusupkakasyMüsüregelmezdenöň,Müsürdeoňaüç oguldünýäindiHeliopolisruhanyPotifaryňgyzyAsenat oňaManaşeweEfraýymatlyüçoguldünýäindi.

25Benýaminiňogullary:Bela,Beker,Aşbel,Gera, Nagaman,Ehi,Roş,Muppim,HuppimweArd-onbir

26Raheliňjanynyňjemiondörtjanybardy.

27ÝakubyňaýalyRaheliňgyrnagyBilhanyňÝakuba doglanogullaryDanweNaftalydy

28OlaryňMüsüregidenogullarynyňatlaryşulardyr. DanyňogullaryHuşim,Samon,Asudy,IjakaweSüleýman -alty

29OlarMüsüregirenýylyndaöldülerwediňeDanHuşym galdy

30Naftalynyňogullarynyňatlaryşulardyr:Ýahziýel,Guni, Ýezer,ŞallumweIw.

31AçlykýyllaryndansoňdoglanIwMüsürdearadan çykdy

32Raheliňjanynyňjemiýigrimialtysybardy.

33ÝakubyňMüsüregidenjanlarynyňhemmesiýetmiş jandyBularyňhemmesionuňweonuňnesilleriniň çagalary,jemiýetmişjan,ýönebäşisiÝusupdanöň Müsürdeölüpgitdiweolaryňçagasybolmady

34Ýahudanyňikiogly,ErweOnanKenganýurdundaöldi, olaryňçagalarybolmady.Ysraýylogullaryölenleri jaýladylarweolarýetmişbaşgamilletleriňarasyndahasaba alyndy

45-njiBAP

1Ysraýyllarkyrkbäşinjiýubileýiňüçünjihepdesiniňikinji ýylynyňdördünjiaýynyňtäzeaýynda,irden2172-njiýylda Müsürýurduna,Goşenýurdunagirdiler

2ÝusupkakasyÝakubygarşylamagaGoşentopragyna gitdiwekakasynyňboýnunagujaklapaglady 3YsraýylÝusuba:«Senigörenimdenbäriindiöläýin.Indi YsraýylyňHudaýyReb,YbraýymyňweYshagyňHudaýy, ÖzrehiminiwemerhemetinigulyÝakupdanaýramadyk, alkyşbolsun!»diýdi

4MendiriwagtymSeniňýüzüňigörenimýeterlikdir; BeýteldegörengörnüşimhakykatdyrHudaýymRebebedi weebedialkyşbolsun,Onuňadyalkyşbolsun» 5Ýusupweonuňdoganlarykakalarynyňöňündeçörek iýip,şerapiçdilerÝakupÝusubyňdoganlarybilen naharlanyp,onuňöňündeiçýändiginigörüp,öränşatlandy weonygorap,onikioglunysaklapgalanählizadyň ýaradyjysynaalkyşaýtdy

6ÝusupkakasynawedoganlarynaGoşenweRamses ýerlerindeweonuňtöweregindäkiähliýerlerdeýaşamak

hukugynysowgathökmündeberdi,buýerlerdeol fyrownyňöňündehökümsürdi.Ysraýylweonuňogullary MüsüriňiňgowyýeribolanGoşentopragyndaýaşadylar weYsraýylMüsüregelendeýüzotuzýaşyndady.

7Ýusupkakasyny,doganlarynyweolaryňemläginiýedi ýyllykaçlyküçinýeterlikderejedeiýmitbilenüpjünetdi

8MüsürýurdyaçlykdanejirçekdiÝusupfyrownüçin azyküçinMüsüriňähliýerinisatynaldy,şeýlehem adamlary,mal-garalarynyweählizatlarynyfyrownüçin satynaldy

9AçlykýyllarygutardyweÝusupsekizinjiýyltopragyň halkynaekinekmeküçintohumweazykberdi,sebäbi derýatutuşMüsürtopragynygurşapalypdy.

10Çünkiaçlygyňýediýylyndaoldaşmandywederýanyň kenaryndakydiňebirnäçeýerisuwarypdy,ýöneindiol daşdywemüsürlilerýeriekdilerweolşolýylköphasyl berdi

11Bukyrkbäşinjiýubileýiňdördünjihepdesiniňbirinji ýylydy.

12Ýusuphasylyňbäşdenbirböleginipatyşaaldy,dört böleginibolsaazykwetohumüçingaldyrdyÝusupmuny Müsürtopragyndaşugüneçenlikanunhökmündesaklady.

13YsraýylMüsürýurdundaonýediýylýaşadyweonuň ýaşaýangünleriniňjemiüçýubileý,ýüzkyrkýediýyl boldywekyrkbäşinjiýubileýiňbäşinjihepdesiniňdördünji [2188]ýylyndaaradançykdy

14Ysraýylölmezindenöňogullarynaakpataberdiwe Müsürýurdundabaşlarynageljekählizatlaryaýtdy;şeýle hemsoňkygünlerdebaşlarynageljekzatlaryolaramälim etdi,olaryakpataberdiweÝusubaýurtdanikipaýberdi 15Olata-babalarynyňýanyndaýatdyweKengan ýurdundakygoşagabada,kakasyYbraýymyňgolaýynda, Hebronýurdundakygoşagabadaöziüçingazanmazarda jaýlandy.

16Olözählikitaplarynyweata-babalarynyňkitaplaryny oglyLewiüçinşugüneçenligorapsaklamakweçagalary üçintäzelemeküçinberdi.

46-NJYBAP

1Ýakupölendensoň,ysraýylogullaryMüsürýurdunda köpeldilerweulymilletboldular,olaryňýürekleribir boldy,şonuňüçindogandoganynysöýdiweherbiradam doganynakömeketdi,olaronhepdedowamedip,örän köpeldilerÝusubyňömrüniňähligünlerionhepdedowam etdi.

2Ýusubyňömrüniňdowamynda,atasyÝakupdansoň ýaşanähligünlerindeŞeýtanýa-dahiçhiliýamanlyk bolmady,sebäbiählimüsürlilerÝusubyňömrüniň dowamyndaYsraýylogullarynahormatgoýdular 3Ýusupýüzonýaşyndaaradançykdy:onýediýylKengan ýurdundaýaşady,onýylgulluketdi,üçýyltürmede, segsenýylpatyşanyňgözegçiligindebolup,tutuşMüsür ýurdunahökümsürdi

4Şeýdip,ol,onuňählidoganlaryweşolnesilöldi

5OlölmezindenöňysraýylhalkynaMüsürýurdundan çykanlaryndaonuňsüňkleriniözleribilenalypgitmegi tabşyrdy

6Olözsüňkleribaradaantiçdirdi,sebäbimüsürlileriňony Kenganýurdunagetirip,jaýlamajagynybilýärdi,sebäbi KenganpatyşasyMakamaronAşurýurdundaýaşaýarka,

Müsürpatyşasybilenjülgedesöweşip,onyşolýerde öldürdiwemüsürlileriňyzyndanErmonderwezelerine çenlikowalady

7Emmaoliçerigiripbilmedi,sebäbiMüsüriňpatyşasy bolantäzebirpatyşaondangüýçlidiweKenganýurduna gaýdypgeldiMüsüriňderwezeleriýapyldy,hiçkimdaşary çykmadyweMüsürehiçkimgirmedi

8Ýusupikinjiýylyňaltynjyhepdesinde,kyrkaltynjy ýubileýdabarasyndaaradançykdyweonyMüsür ýurdundajaýladylar,ondansoňählidoganlaryhemaradan çykdylar

9Müsürpatyşasykyrkýedinjiýubileýde,ikinjiýylyňikinji hepdesindeKenganpatyşasybilensöweşeçykdy[2263 AM]YsraýylogullaryÝusubyňsüňklerindenbaşga Ýakubyňogullarynyňählisüňkleriniçykaryp,dagdaky goşagowakdakymeýdandajaýladylar.

10OlaryňköpüsiMüsüregaýdypgeldi,ýöneolaryň birnäçesiHebrondaglaryndagaldy,kakaňAmrambolsa olaryňýanyndagaldy.

11KenganpatyşasyMüsürpatyşasyndanüstünçykyp, Müsüriňderwezeleriniýapdy

12Olysraýylhalkynagarşyerbetbirniýetgurdywe Müsürhalkynaşeýlediýdi:«Ysraýylhalkynyňsanybizden hasköpweköpeldi

13Geliň,olarköpelmezdenöň,olaraakyllyçemeleşeliň weuruşbaşlamazdanöň,olarbizegarşysöweşmezdenöň, olarygulçulykbilenezeliňÝogsamolarduşmanlarymyza goşulyp,olarybiziňtopragymyzdançykararlar,sebäbi olaryňýürekleriweýüzleriKenganýurduna gönükdirilendir»

14Olarygulçulykbilenezmeküçinolaryňüstüneiş gözegçilerinigoýdy;olarfyrown,PitomweRaamsesüçin berkşäherlergurdular,şeýlehemMüsürşäherlerinde ýykylanählidiwarlaryweähliberkitmelerigurdular.

15Olaraberkgulluketdiler,olaranäçeköpýamanlyk etseler,şonça-daköpeldiler

16Müsürhalkyysraýylogullaryndanýigrenýärdi.

47-NJIBAP

1Ýedinjihepdede,ýedinjiýylda,kyrkýedinjiýubileýde, kakaňKenganýurdundançykdy,senbolsadördünji hepdede,altynjyýylda,kyrksekizinjiýubileýdedoguldyň; buYsraýylogullarynyňbaşynagelenkynçylyklaryň döwridi.

2Müsürpatyşasyfyrownolaradoglanählierkek çagalarynyderýataşlamagytabşyrdy.

3Olarseniňdoglangünüňeçenliýediaýlapolary sakladylar

4Ejeňseniüçaýlapgizledi,olarbolsaonuňhakdagürrüň berdiler.Olseniňüçingämiýasady,onyçemçeweasfalt bilenörtdi,derýanyňkenaryndakybaýdaklaryňiçine goýdyweseniýedigünläpşolgäminiňiçinesaldyEjeň gijelerinegelip,seniemdirdi,gündizlerinebolsauýanyň Merýemseniguşlardangorady

5ŞolgünlerdefyrownyňgyzyTarmutderýadasuwa düşmägegeldiweseniňgygyrýansesiňieşidip,gyzlaryna seniçykarmagybuýurdy,olarsenionuňýanynagetirdiler 6Olsenigämidençykardywesaňarehimetdi.

7Uýaňoňa:«Buçaganyemdirip,emdiripbiljekýewreý aýallaryndanbiriniçagyrypgetireýinmi?»diýdi.

8Olaýala:«Bar!»diýdiOlgidip,ejeňÝokebediçagyrdy, olaýlykhakynyberdiweseniemdirdi.

9Soňra,senulalanda,olarsenifyrownyňgyzynyňýanyna getirdilerwesenonuňoglybolduňKakaňAmramsaňa ýazuwöwretdiweüçhepdedensoňsenişaköşgüne getirdiler.

10Senpatyşaköşgündençykyp,ysraýylogullaryndan bolandostuňyurýanmüsürlinigörüp,onyöldürip,guma gizläpgoýýança,senüçhepdeköşkdebolduň

11Ikinjigünsenikiysraýyloglybilendawalaşyp, ýalňyşlykedýänadama:«Nämeüçindoganyňyurýarsyň?» diýdiň

12Olgaharlanyp,gaharlanyp:«Senibiziňüstümizekim hökümdarwekazygoýdy?Düýnmüsürliniöldürenýaly menihemöldürjekbolýarmyň?»diýdiSenbusözlerden gorkupgaçdyň

48-NJIBAP

1Kyrkdokuzynjyýubileýiňüçünjihepdesiniňaltynjy ýylyndasenMidiýanýurdundançykyp,bäşhepdewebir ýylýaşadyňEllinjiýubileýiňikinjiýylynyňikinji hepdesindeMüsüregaýdypgeldiň.

2SenözleriňhemOnuňSinaýdagyndasaňanäme diýendiginiweşazadaMastemanyňMüsüregaýdyp barýarkaň,ýoldaonuňbilendüşelgededuşuşanyňdaseniň bilennämeetmekisleýändiginibilýärsiň

3Seniňmüsürlilerdenhökümçykaryp,öçalmaga iberilendigiňigörüp,olseniöldürmekwemüsürlileriseniň eliňdenhalasetmeküçinähligüýjünisarpetmedimi?

4MensenionuňelindenhalasetdimwesenMüsürde fyrowna,onuňählimaşgalasyna,onuňhyzmatkärlerinewe halkynagarşygörkezmegiňüçiniberilenalamatlarywe gudratlarygörkezdiň

5Rebysraýyllarüçinolardanulyöçaldyweolarygan, gurbaga,bit,itçybynlarywegarynlaryndapeýdabolýan howplyçişenlerbilenurdy;mallarynyölüme,dolubilen ýoketdi,şonuňüçinolaryňählimallarynyýoketdi; doludanwegaraňkylykdangalangalanlaryiýýän çekirtgelerbilen;adamlaryňwehaýwanlaryňilkinji doglanlarynyňölümibilenweählibutlaryndanReböçaldy weolaryotdaýakdy

6Ählizatlaryňseniňelleriňarkalyiberildi,sen(bulary) amalaaşmazdanöňyglanetmelidiňwesenMüsür patyşasynyňählihyzmatkärleriniňwehalkynyňöňünde onuňbilengürleşdiň.

7Ählizatseniňaýdanlaryňýalyboldy:Müsürtopragyna onsanyulyweelhençjezageldi,şondaSenYsraýyldanöç aldyň

8RebählizadyYsraýylyňhatyrasynaweYbraýymbilen baglaşanähtinegörä,olaryzorbilengulçulygasalanlary üçin,olaryňöjünialjakdygyüçinetdi

9ŞazadaMastemasaňagarşyçykyp,senifyrownyňeline bermekisledi,olbolsamüsürlijadygöýlerekömeketdi

10OlarSeniňöňüňdeýamanişlerietdiler,hakykatdanam, Bizolaraetmägerugsatberdik,emmaolaryňelleribilen bejerişişlerinietmägerugsatbermedik

11Rebolaryýaramazýaralarbilenurdy,olardurup bilmediler,şonuňüçinbizolaryýoketdik,şonuňüçinolar hiçbiralamatgörkezipbilmediler

12Bualamatlaryňwetäsinlikleriňählisinegaramazdan, şazadaMastemautanmady,sebäbiolbatyrgaýlykbilen müsürlileregygyryp,müsürlileriňähligüýçleri,arabalary, atlaryweMüsürhalklarynyňähligoşunybilensiziň yzyňyzdankowalamagygygyrdy.

13Menmüsürlilerbilenysraýyllaryňarasyndadurdum,biz ysraýyllaryonuňweonuňhalkynyňelindenhalasetdik, Rebbolsaolarydeňiziňortasyndanguryýerýalygeçirdi 14Ysraýyllaryňyzyndankowalamaküçingetirenähli halklary,Müsürhalkyözçagalarynyderýataşlanýaly, deňziňortasyna,ysraýylogullarynyňaşagyndakyçuňluga taşladyOlolaryň1000000-sindenöçaldywehalkyň ogullarynyňbirçagasynyderýataşlanlygysebäplimüň sanygüýçliweyhlaslyadamheläkboldy

15Ondördünji,onbäşinji,onaltynjy,onýedinjiweon sekizinjigünşazadaMastemaYsraýylogullaryny günäkärlemezligiüçinolaryňarkasyndatussagedilip, tussagedildi

16Ondokuzynjygünibizolarymüsürlilerekömeketmek weysraýylogullarynyyzarlamaküçingoýberdik

17Ololaryňýüreklerinigatylaşdyrdyweolaryinadkäretdi Müsürlileriöldürip,deňzetaşlamaküçinHudaýymyzReb tarapyndanbuniýetoýlanyptapyldy

18OndördünjigünibizonyYsraýylogullarynyň müsürlilerdengap-gaçlar,geýimler,kümüş,altynwe bürünçgap-gaçlarsorangüni,olarygulçulykdazorlap, talaňçylyketmeküçingünäkärlemezligiüçinbagladyk 19BizysraýylogullarynyMüsürdenboşelibilen çykarmadyk

49-NJYBAP

1RebbiňsizePesahbaýramybaradaberentabşyrygyny ýadyňyzdançykarmaň:onybirinjiaýyňondördünji günündeözwagtyndabellemeli,agşambolmazdanöň soýmalywegünýaşýanwagtyonbäşinjigünagşamony gijeiýmeli.

2Sebäbişugijebaýramyňweşatlygyňbaşlangyjy sizMüsürdePesahnaharynyiýýärdiňizŞolwagt MastemanyňähligüýçleriMüsürýurdundakyähliilkinji çagalary,fyrownyňilkinjiçagasyndanbaşlap,degirmende ýesiredilenhyzmatkäriňilkinjiçagasynaçenliwemallara çenliöldürmeküçingoýberildi.

3Rebbiňolaraberenalamatyşudur:olarherbiröýe,bir ýaşlyguzynyňganynygörenlerinde,şolöýegirmelidäl-de, onuňýanyndangeçmelidiŞeýdip,öýdäkileriňhemmesi halasbolardy,sebäbiganyňalamatyonuňdepelerinde bardy

4RebbiňgüýçleriählizadyRebbiňbuýrugyýalyetdiler weolarähliysraýylhalkynyňýanyndangeçdiler,emma olaryňarasyndamal-gara,adamýa-daitýalyhiçkimiýok etjekbetbagtçylykýüzeçykmady

5Müsürdebetbagçylyköränagyrdy,Müsürdeölen, aglaýanwenalaçekýänhiçbiröýýokdy.

6BütinysraýylhalkyPashaguzynyňetiniiýip,şerabyny içip,ata-babalarynyňHudaýyRebbeöwgüleraýdyp,alkyş aýdyp,şüküredýärdi.OlarMüsüriňboýunturygyndanwe ýamangulçulykdançykmagataýýardylar

7Bugüniömrüňiňähligünlerindeýadyňdasaklaweony herýyl,ýyldabirgezek,onuňgününde,ählikanunlaryna laýyklykdabelleOnygünden-güneýa-daaýdan-aýayza süýşürme.

8Çünkibuebedibirkanundyrweähliysraýylogullary üçingökdäkitagtalaraoýulypýazylandyr,olaronyherýyl, hernesilden-neslebelläpgeçmelidirler;wegünleriňçägi ýok,çünkibuebedilikbellenendir.

9Egerharamlykdansaplananwebaýramyňgününde Rebbiňhuzuryndaiýip-içmeküçin,Rebbiňhuzurynda kabulederlikligurbanlykgetirmeküçinbaýramyňgününde onybellemägegelmeýänadamarassaweýakynadam hökmündeýokediler.SebäbiolRebbiňgurbanlyk sadakasynybellenenwagtyndabermän,günäsiniözüstüne alar

10Ysraýylhalkygelip,bellenenwagtynda,birinjiaýyňon dördünjigününde,agşamara,günüňüçdenüçeçenliPesah baýramynybellesin,sebäbigünüňikibölegiýagtylyga, üçdenbirbölegibolsaagşamaberilýär.

11Rebsaňaagşamaralaryňarasyndaonybellemegi tabşyrdy

12Onygünortanlykwagtyndadäl-de,agşamagolaý wagtdaöldürmekrugsatberilýärOlaronyagşamwagty, gijäniňüçdenbirbölegineçenliiýsinlerGijäniňüçdenbir bölegineçenlionuňählietindengalanynyotdaýaksynlar.

13Onysuwdabişiripiýmezler,çiginiiýmezler,diňeotda bişiripiýerlerOnybaşybileniçegelerini,aýaklarynyotda bişirip,hiçbirsüňkünidöwmezler,çünkiysraýylhalkynyň hiçbirsüňküniezmezler

14ŞonuňüçinRebysraýylhalkynaPesahbaýramyny bellenenwagtyndabellemegitabşyrdyweonuňsüňküni döwmelidäl,sebäbibubaýramçylykgüniwetabşyrylan gün,gündengüne,aýdanaýageçmekbolmaz,ýöneony baýramçylykgünibellemeli.

15Ysraýylogullarynaherýyl,ýyldabirgezek,bellenen wagtyndaPesahbaýramynybellemegitabşyrBubaýramy Rebbiňhuzuryndaýagşyýatlamahökmündegeçirmeliwe olaryňbaşynahiçhilibetbagtçylykgelmesin,sebäbiolar Pesahbaýramynyözwagtyndabelleýänýylynda,Onuň buýrugynalaýyklykda,ählibabatdaöldürmeliýa-da gyrmalydäldirler

16OlaronyRebbiňmukaddesöýündendaşardaiýmesinler, diňeRebbiňmukaddesöýüniňöňündeiýsinlerweähli ysraýylhalkyonybellenenwagtyndabaýrametsinler

17OnuňgününegelenherbirerkekonyHudaýyň huzurynda,Rebbiňhuzuryndaiýsin,çünkiolaronyRebbiň mukaddesýerindeiýmelidiýlipýazylypdyrweşeýle bellenilipdir.

18Ysraýylhalkyözmülklerine,ýagnyKenganýurduna gelip,Rebbiňmukaddesjaýygurulýança,öztireleriniň birindeRebbiňçadyrynydikende,gelip,Rebbiňçadyrynyň ortasyndaPesahbaýramynybellesinlerweonyherýyl Rebbiňhuzuryndasoýsunlar

19OlaryňmirasalanýurdundaRebbiňadybilenöýgurlan günlerde,olaragşam,günbatanda,günüňüçdenbir bölegindeşolýerebaryp,Pesahgurbanlygynykeserler 20Olaronuňganynygurbanlyksypasynyňbosagasynda hödürlesinler,ýagynygurbanlyksypasynyňüstündäkiotda goýsunlarweonuňetiniRebbiňadybilenmukaddesedilen öýüňhowlusyndaotdabişiripiýsinler.

21Olarözşäherlerindeýa-daRebbiňmukaddesçadyrynyň öňündeýa-daOnuňadynyňornaşanöýüniňöňündebaşga ýerdePesahbaýramynybelläpbilmezlerweRebden daşlaşmazlar.

22Musa,ysraýylhalkynasaňatabşyrylyşyýalyPesah baýramynyňdüzgünleriniberjaýetmegitabşyrHerýyl, onuňgünleriniwePesahbaýramynyyglanetOlarýedi günläpPesahiýmeliwebaýramybellemeli,şolýedigünüň dowamyndahergünHudaýyňgurbanlyksypasynda Rebbiňhuzuryndasadakabermeli

23SizMüsürdençykyp,Şurçölünegireniňizdebu baýramyçaltlykbilenbellediňiz,sebäbionydeňiz kenaryndatamamladyňyz.

50-njiBAP

1Şukanundansoň,MensaňaElimbilenSinaýyň arasyndakySinçölündeSabatgünlerinibildirdim 2MensaňaSinaýdagyndakyýurduňSabatgünleriwe ýyllaryňSabatgünlerindäkiýubileýýyllarybaradaaýtdym, ýöneeýeçiliketjekýurduňagirýänçäň,onuňýylyny aýtmadym.

3Şeýlehem,ýerözýerindeýaşaýanwagtySabatgünlerini saklarweolarÝubileýýylynybilerler

4Şonuňüçinmenseniňüçinýylhepdelerini,ýyllarywe ýubileýleribelledim:Adamatanyňdöwründenşugüne çenli[24:10]kyrkdokuzýubileýwebirhepdeweikiýyl bar;weRebbiňtabşyryklarynyöwrenmeküçinýene-de kyrkýyl(sözme-söz"uzak")bar,olarKenganýurduna geçip,günbatardaIordanderýasyndangeçýänçä

5Ysraýylzynahorlugyň,hapaçylygyň,hapaçylygyň, günäniňweýalňyşlygyňähligünälerindensaplanyp,bütin ýurtdaynamlyýaşaýança,Şeýtanýa-dabaşgabirýaman zatgalmaýançaweýurtşolwagtdanbaşlapebediarassa bolýança,ýubileýýyllarygeçipgider

6Sabatgünleribaradakypermanaweonuňähli kanunlarynaserediň-Menolarysizeýazypaldym.

7Altygünişlemeli,ýöneýedinjigünHudaýyňyzRebbiň SabatgünidirŞolgünsiz,ogullaryňyz,erkekleriňizwe gyzlaryňyz,ählimal-garaňyzweýanyňyzdakygelmişek hiçhiliişetmemeli

8ŞolgünbirişedenadamölýärŞolgünharameden, aýalybilenýatyp,şolgünbirzatetjekbolanýa-daşolgün birzatetjekbolanadamsatynalmakýa-dasatmaküçinşol ýeresyýahataçykjak;altynjygünöziüçintaýýarlamadyk suwunyondançekýänýa-daonyçadyryndanýa-da öýündençykarmaküçinýükgöterýänadamölýär 9Sabatgünialtynjygünüçintaýýarlanyňyzdanbaşgahiç hiliişetmeň,iýip-içip,dynçalyň,şolgünSabatgüniniähli işlerdendaşlaşdyryňwesizebaýramçylykwemukaddes günberenHudaýyňyzRebbeşükürediňBugünbütin Ysraýylüçinmukaddespatyşalygyňgüniolaryňgünleriniň arasyndaebedibolsun 10ÇünkiRebbiňYsraýylaberenhormatyulydyr,olarbu baýramçylykgünündeiýip-içip,doýgunbolup,ynsan ogullarynyňzähmetindendynçalyp,ýakymlyyslytütetgi ýakmakdan,RebbiňhuzuryndagünlerweSabatgünleri üçinsadakawegurbanlykgetirmekdenbaşgaähli zähmetlerdendynýarlar 11DiňeşuişHudaýyňyzRebbiňmukaddesýerindeSabat günlerindeedilsin,şondaolarYsraýylüçingurbanlyk

bermekbilenhergüngünäleriniýuwsunlar,Rebbiň huzuryndahoşalboljakýalyweOlolaryhergünsize tabşyrylanýalykabuleder 12Öýündeýa-dabaşgabirýerdeişleýän,syýahataçykýan ýa-daekinmeýdanynyişledýän,otýakýan,haýwana münýänýa-dadeňizdegämibilensyýahatedýän,birzady urýanýa-daöldürýän,haýwanyýa-daguşyöldürýän, haýwany,guşyýa-dabalyktutýanýa-daSabatgünleriagyz bekleýänýa-dauruşedýänherbiradam: 13Sabatgünibularyňhaýsysynybolsaedenadamölýär, şonuňüçinysraýylhalkyýurduňSabatgünleribaradaky tabşyryklarynalaýyklykdaSabatgünleriniberjaýederBu baradasizemöwsümleriňkanunlarynywegünleriň bölünişinegörämöwsümleriýazypbermegimimaňaberen tablolardaýazylypdyrGünleriňbölünişiniňhasabatyşu ýerdetamamlanýar.