

PapilaraAristeas
MANGHENELO
EkapapilaraAristeas,rin’wanaraswiloleswixiyekaka swineneniswakhaleleswivuyeleriwekeekanhlengeleto lowu,hifikeekuleswinenenaAdamunaEvha,ekule swinenenaNdhambiTsalwaleririhumesaxivonoxaku tiyiselakarixakaravanhu,leritlheriselekevanhuva Misava,himatikoyamatimbalamahanyakahivuxongina kuvangama
Utahlayalahahibibliophilelonkuluwosungula--Ptolemy PhiladelphusUnavelakuhlengeletaelayiburariyayena eAleksandriya"tibukuhinkwatoemisaveni."Eku heteleleniekakunavelakayenakukumantirhowun’we lowukulu--MilawuyaVayuda--uxaviselana100,000wa vabohiwahibukuyoleyoLeyikumbexanainxavowale henhlaswinenelowutshamekewuhakeriwaekantirho wun’weYinyikelaxivangelolexingatolovelekangikixa kuhelakaVuhlongaLebyikulu
Swiendlakaloswaxitlhokovetselolexiswihumelerilehi nkarhiwavutomibyaHosiyaxisatiyandhumaArsinoe, loyiafekehi270BCSikulerikongomekeratsalwaleria ritiyiseki
Vuxokoxokobyavutomibyalehubyeni,kuburisanahi swiphiqoswantshamisanoswankarhiwolowoiswankoka swinenenaswonaswivonakakahle.Ikutshuburiwaloku ngatolovelekangikiekanguvaleyikuvonahosina vaendzivayonavatlangahiswivutisonatinhlamulohi nkarhiwankhuvowavona.
Xivumbekoxantirholowuwotswongahindlelaleyi landzelaka: 1KunyiketeriwakabukuleyiekaFilocrates 2Gozarosungula:
(a)XiringanyetoxaMulayiburarixontshunxavabohiwava Vayudahikucincanahibuku (b)Kuntshunxiwa
(c)PapilaraPhiladelphusleriyakaekaEliyazara.
(d)Nhlamulo
(e)Mavitoyakomitileyihlawuriwekekuhundzuluxela buku.
3Nhlamuseloyatinyikotavuhosi: (a)Tafula(kumbexanaxiphemuxafanicharalexi endliwekehivutshilaswinenelexitshamekexiendliwa).
(b)Leyin’wanayinyikela 4NhlamuseloyaYerusalema (a)Tempele(nifambiseloramintirhoyamati).
(b)Nkhuvo
(c)Xihondzoxaxihondzo (d)Dorobankulu.
(e)Xifundzhaxalemakaya
5KuwisakaEliyazara
6.NhlamuseloyaEliyazarayanawu(leswiivutlharilebyi dzikeke)
7Kuamukeriwakavanhu
8.Nkhuvo(72waswivutisonatinhlamulo).
9VuhundzuluxibyaBuku
NDZIMAYA1
HinkarhiwaVuhlongabyaVayudaeEgipta,Ptolemy Philadelphusutivulatanihimupfhumbalonkuluwo sungulawabibliophileUnavelakuvanitibukuhinkwato letingaemisavenielayiburariyakwe;leswakuakuma MilawuyaMuxeutinyiketelakuxaviselanavabohiwava 100000hintirhowolowoahuwelelaaku,"Inkateko wutsongohakunene!"
1Tanihileswindzihlengeletekerungularamatimulama ngarivalekikiyakuendzelakaminaekaEliyazara MupristaLonkuluwaVayuda,naswonahikuvawena, Filocrates,tanihileswiungalahlekeriwikihinkarhiwo ndzitsundzuxa,uvekevuhlayiselolebyikululokou amukelarungularaminsusumetonixikongomeloxa vurhumiwabyamina,ndziringetilekukudirolela nhlamuseloleyingaerivaleniyamhakaleyi,hikuvandza swixiyaleswakuunirirhandzurantumbulukoraku dyondza,mfaneloleyiinchumuwalehenhlaswinenewa munhu--kutshamaarikarhiaringeta‘kuengetelaeka xitokoxayenaxavutivinakukuma’hambihikudyondza matimukumbehikunghenelelahakuneneeka swiendlakalohiswoxe
2Hindlelaleyi,hikutitekaswiakileswitlakukeke swinene,lahamoya-xiviriwusimekakaekutengekeni, naswonawuvekexikongomeloxawonaekakuchava Xikwembu,kungapakanileyitlakukekeswineneeka hinkwaswo,wutirhisaleswitanihinkongomisowawona lowungahoxekikinaswonaxisweswowukuma xikongomelolexitiyeke.
3Akurikutinyiketelakaminaekuhlongorisenikavutivi byavukhongerilokundziendlekeleswakundziteka vuyimeriekawanunaloyindzin’wiboxeleke,loyiaa xiximiwaswinenehivaakivayenan’wininihivan’wana, hikwalahokavunenebyayenanivukulukumbabyayena, naswonaaarinimatsalwayankokalowukuluekaVayuda etikwenirakavonanilematikwenimambeleswakuva hlamuselanawuwaXikwembu,hikwalahokamilawuya vonatitsariweekamadzovoyadzovohimaletereya Xiyuda
4Kutanindzitiyimiselevuyimerilebyihikuhiseka, hikuvaxosungulandzikumenkarhiwokombelahosihi kuyimelavabohiwavaVayudalavasusiwekeeYudiyava
yisiwaaEgiptahitatawahosi,lokoasungulakutekamuti lowuatlhelaahlulatikoraEgipta.
5Swifanerileleswakundzimibyelaxitorilexi,namina, tanihileswindzitiyisekakaleswakuwena,himboyamelo wawenawakukwetsimanintwela-vusiwanawawenaeka vanhulavahanyakahikulandzanawuwokwetsima,uta yingiselahikuolovaswinenerungulalerindzi kunguhatakakuriveka,tanihileswiwenahiwexeuteke ekahinasweswinyanauhumaexihlaleninaswonau karhatekekekutwahinkwaswoleswinganimboyamelo woakamoya-xiviri
6Nakambeekaxiendlakaloxakhale,ndzimirhumele rhekhodoyatimhakaletindzivoneketifanerilekuti hlamuselahirixakaraVayuda,--rhekhodoleyindziyi kumekeekavapristalavakululavadyondzekekeswinene vatikoraEgiptaleridyondzekekeswinene.
7Tanihileswimihisekelakangopfukukumavutivibya swilosweswoleswingavuyerisakamianakanyo,ndzivona swirivutihlamuleribyaminakumihundziselarungula hinkwaroleringaematimbeniyamina
8Ndzifanelekutwantirholowufanakaekahinkwavolava avarinamboyamelolowufanakakambendziwutwa ngopfuekawenatanihileswiunganakunavelaloku tlakukekeswinene,naswonatanihileswiungariki makwerhuwaminantsenahivumunhu,kungariehansika ngati,kambeuriun’wenaminanakuhlongorisavunene
9Hikuvantsakolowuhumakaekansukukumbenchumu wun’wanalowuxiximiwakahimianakanyoleyingaehansi awunyikivuyelolebyifanakanikuhlongorisandhavuko nidyondzoleyihiyitirhisakaekuwutiyisiseni
10Kambeleswakundzingamikarhatihixinghenisoxo lehangopfu,ndzitayaemahlwenixikan’we-kan’weeka ntikelowaxitorixamina
11DemetriyowaFalerum,muungameriwalayiburariya hosi,ukumemaliyotalaswinene,hixikongomeloxo hlengeletatibukuhinkwatoemisaveni,hilahaangakotaka hakona.
12Hikuxavanikutsalamatsalelo,uhetisisexikongomelo xahosihilahaangakotakahakona
13Nkarhiwun’wanalokondzirikonauvutisiwileaku, Xanakunitibukutamagidimanganielayiburari?kutania hlamulaaku,‘Kutlulamadzanamambirhiyamagidi, Wenahosi,naswonandzitaendlamatshalatshalaenkarhini lowutakakuhlengeletalavasalekenavona,leswaku nhlayohinkwayoyamadzanayantlhanuwamagidiyita fikeleriwa.NdzibyeriweleswakumilawuyaVayudayi fanelekutsariwanaswonayifaneriwahindhawu elayiburariyan’wina!
14‘Iyinilexingatakusivelakuendlaleswi?’kuhlamula hosi‘Hinkwaswoleswilavekakaswivekiwileekawena!
15‘Tilavakuhundzuluxeriwa,’kuhlamulaDemetriyo ‘hikuvaetikweniraVayudavatirhisamaletereyo hlawuleka(tanihileswiVaegipta,navona,vangani xivumbekoxohlawulekaxamaletere)naswonava vulavularirimirohlawuleka
16VafanelevatirhisaririmiraXisiriya,kambeleswia switano;ririmiravonarihambanileswinene.’
17Kutanihosilokoyitwisisatimhakahinkwatotanandzu lowuyilerisaleswakukutsaleriwaMupristaLonkuluwa Muyudapapilaleswakuxikongomeloxayona(lexisexi hlamuseriweke)xitahetiseka
18Hikuehleketaleswakunkarhiwufikilewotshikilela xilaveko,lexiandzitalakuxivekaemahlwenikaSosibius waleTarentumnaAndreas,ndhunayavarindzi,xaku ntshunxiwakaVayudalavaavarhurhiseriweeYudiyahi tatawahosi--hikuvalokohikuhlanganakankatekoni xivindziatisenhlaselowayenaekaxifundzhahinkwaxo xaCoele-SyrianaFenikiyakuhumelelamhaka,lokoari karhiachavisatikoleswakurititsongahata,urhwale van’wanavavalalavayenakasivan’wanauvahunguteva vaevuhlongeni
19NhlayoyalavaavarhwalekeetikweniraVayudavaya eEgiptaayingariehansikadzanaramagidi
20Ekalavaahlomisavavanunava30000lava hlawulekeke,avatshamisaetindlwinitamasocha eswifundzheniswalemakaya
21(Hambikuriemahlwenikankarhilowunhlayoleyikulu yaVayudaayitileaEgiptaniMuperesiya,naswona enkarhiniwalemahlweninyanaakurhumeriwevan’wana eEgiptaleswakuvayapfunaPsammetichusekatsima rakwerolwisananihosiyaVaetiyopiyaKambelavaava ngafaninikatsongokufananimakhumbilawaPtolemi n’wanawaLaguamarhwaleke.)
22HilahasendzivulekehakonaPtolemyuhlawurile lavaneneekalava,vavanunalavaavarievuton’wini lebyikulunaswonavahlawulekekehikwalahokaxivindzi xavona,kutaniavahlomisa,kambentshungulowukulu wavan’wana,lavaavadyuharilengopfukumbe lavatsongongopfuekaxikongomelolexi,nivavasatina vona,uhunguteevuhlongeni,kungarileswakuaanavela kuendlaleswihikurhandzakayena,kambeusindzisiwe himasochayakwelamaamavulaleswakuihakeloya vonamintirholeyivayiendlekeenyimpini
23Leswi,hilahaseswivuriwekehakona,ndzikume nkarhiwotiyisekisakuntshunxiwakavona,ndzivulavule nihosihiswihehloleswilandzelaka‘Ahingavilavanga anakanyelikingopfulerovahipfumelelaswiendloswahina swinyikelamavunwaekamaritoyahina.
24Tanihileswinawulowuhingalavikikuwutsalantsena kambenikuwuhundzuluxelawungawarixakahinkwaro raVayuda,hixihixivangelolexihingataxikumaeka vuyimeribyahinalokonhlayoleyikuluyavonayahari exiyin’wenixavuhlongaemfun’weniwan’wina?
25Hikuhetisekanirifuworatintswalotawenantshunxa lavakhomiwekeevuhlongenibyotano,tanihileswindzi nganiswitlhavikuswikuma,Xikwembulexivanyikeke nawuwavonakungaXikwembulexihlayisakamfumowa wena
26VagandzelaXikwembuxin’we--HosiniMuvumbiwa VuakoHinkwabyo,kufananivanhuvan’wanahinkwavo, tanihihinahihexe,Wenahosi,hambileswihixivitanaka himavitoyohambana-hambana,yotanihiZewusi1kumbe Dis.
27Vitoleririn’winyikiwilehindlelaleyifaneleke swinenehivakokwawahinavosungula,leswakua kombisaleswakuYena,loyiswilohinkwaswoswi nyikiwekevutominikuvakonahayena,hikukongomai MukhandziyiniHosiyaVuakoHinkwabyo.
28Vekavanhuhinkwavoxikombisoxavukulukumbahi kuntshunxalavakhomiwekeevuhlongeni’ 29Endzhakukankarhiwokoma,lokondzirikarhindzi nyikelaxikhongeloxotikaekaXikwembuleswakuxita vekamiehleketoyahosihindlelayaleyoleswaku
vabohiwahinkwavovatantshunxiwa--(hikuvarixakara vanhu,tanihintumbulukowaXikwembu,ri rhurhumerisiwanokuceteriwahiXona
30HikokwalahohiswikhongeloswotalaswohambanahambanandzivitanileLoyiafumakambiluleswakuhosi yisindzisiwakupfumelelaxikombeloxamina
31Hikuvaandzirinintshembolowukulumalunghanani kuponisiwakavanhulava,tanihileswindzitiyisekisiweke leswakuXikwembuxitaendlaleswakuxikhongeloxa minaxihetiseka
32Hikuvalokovanhulavanganiminsusumetoyotenga vakunguhatagozarokarhihikutsakelakululamaniku endlamintirhoyaxiyimoxalehenhla,Xikwembuxa MatimbaHinkwawoxitisamatshalatshalani swikongomeloswavonaekamhakaleyihumelelaka)--hosi yitlakusanhlokoyayonayindzilangutahixikandzalexi tsakekeyivutisayiku,‘Uehleketaleswakuvatahlaya magidimangani?’
33Andreas,loyiaayimeekusuhi,ahlamulaaku:‘Ku tlulanyanadzanaramagidi
34Hosiyite:‘Hakuneneinkatekowutsongolowu Aristeyaahikombelakahawona!
35KutaniSosibiusnivan’wanalavaavarikonavaku ‘Ina,kambekutavakuxiximiwalokufanelekeekavukulu byan’winaleswakuminyikelampfumelelowavavanuna lavatanihixiendloxakutinyiketelaekaXikwembulexi tlakukeke
36UxiximiwileswinenehiXikwembuxaMatimba Hinkwawonikutlakusiwakutlulavakokwawawena hinkwavohikuvangamanaswonaswifanerileleswakuu xinyikelagandzelolerikuluronkhensaleringa ematimbeniyawena’
37Hikutsakisiwaswinenehiminjhekanjhekisanoleyiu nyikeswilerisoswaleswakukuengeteriwaekamiholoya masochahintsengowamaliyokutsula,leswakuku hakeriwatidrakimatamakumembirhiekavinivayonaeka hlongarin’wananirin’wana,leswakukuhumesiwa xilerisoxamaninamaninileswakukunamarhetiwa tirhejisitaratavabohiwaekaxona
38Ukombisekuhisekalokukuluekabindzuleri,hikuvaa kuriXikwembulexiendlekeleswakuxikongomeloxahina xihetisekahikuhelelanaswonaxin’wisindziseke leswakuangakutsulilavatekeeEgiptanivuthuratata wakwentsenakambevangakutsuliun’wananiun’wana loyiatekeemahlwenikankarhiwolowokumbeloyi endzhakukasweswoatisiwekeemfun’weni.
39Ukombisiwileleswakumaliyankutsuloayitatlula titalentatamadzanayamune.
40Ndziehleketaleswakuswitapfunakunghenisakopiya xileriso,hikuvahindlelaleyivukulubyahosi,leyi nyikiwekematimbahiXikwembuyoponisamintshungu yotanoleyikulu,byitakombisiwakahlenikuvonaka swinene
41Xilerisoxahosixifambehindlelaleyi:‘Hinkwavolava tirhekeevuthwiniratatawahinaekatsimarolwisanana SiriyanaFenikiyanilekuhlaselenikatikoraVayuda kutanivavanimakhumbiyaVayudaivivavatlherisela emutiniwaAleksandriyaniletikweniraEgiptakutaniva vaxaviselavan’wana--naswonahindlelaleyifanaka vabohiwavahinavahilavaavarietikwenirahina emahlwenikankarhiwolowokumbelavaavarikonayi tisiwalahaendzhakukasweswo--hinkwavolavangani
makhumbiyotanovabohekakuvantshunxahinkarhi wun’we,vakumatidrakimatamakume-mbirhihinhloko tanihimaliyankutsulo
42Masochamataamukelamalileyitanihinyikoleyi engeteriwekeekamuholowavona,man’wanamatayi kumaevuhlayiselwenibyaxumabyahosi
43Hiehleketaleswakuaswilwisananikunavelakatata wahinanikulwisananikufanelekahinkwakoleswakuva fanelevaendliwemahlonganileswakukuonhiwakatiko ravonanikuyisiwakaVayudaeEgiptaakurixiendloxa vudlakutabyanyimpi
44Swiloleswiphangiwekeleswiweriwekeekamasocha endhawiniyanyimpi,akuriswilohinkwaswoleswiava fanelevaswilava
45Kuhungutavanhuevuhlongenikuengetelakwalahoa kurixiendloxakupfumalekakavululamihikuhelela.
46Hikwalaho,tanihileswikuamukeriwakaleswakuhi toloverilekuendlavululamiekavanhuhinkwavonaswona ngopfu-ngopfuekalavangaekaxiyimoxavuhlongahi ndlelaleyingalulamangiki,naswonatanihileswihi lwelakakutirhisanahikululamanivanhuhinkwavohiku yahiswilavekoswavululaminikuchavaXikwembu,hi lerisile,hikukombetelaekavanhuvaVayudalavangaeka xiyimoxihinaxihixavuhlongaekaxiphemuxihinaxihi xavulawuribyahina,leswakulavanganaswonavata kumamalileyivekiwekenovantshunxanaleswakuku havamunhuloyiangatakombisakuhlwelakuhetisisa swibohaswayena.
47Kungasihelamasikumanharhuendzhakukaku kandziyisiwakaxilerisolexi,vafanelevaendla minxaxameloyamahlongayatindhunaletihlawuriweke kuhetisisakurhandzakahina,naswonahikuhatlisava humesavanhuvamahlonga
48Hikuvahivonaswitahipfunanilekatimhakatahina leswakumhakaleyiyihetisisiwa
49Un’wananiun’wanaloyiatsakelakaangahanyika rungulamalunghananiun’wananiun’wanaloyianga yingisikixileriso,hixiyimoxaleswakulokowanuna yoloyeavoniwanandzuutavahlongarakwe; hambiswiritano,nhundzuyayenayitanyiketiwaeka vuhlayiselobyatimalibyavuhosi’
50Lokoxilerisolexixitisiwaleswakuxihlayiwaekahosi leswakuyipfumeleriwa,axirinimalunghiselelo man’wanahinkwawohandlekaxigalexinge‘vabohiwa vahinavahilavaavarietikweniemahlwenikankarhi wolowokumbelavatisiwekelahaendzhakukasweswo,’ naswonahivukulubyayonanivukulubyambiluyayona hosiyinghenisexiyengelexiiviyinyikaswilerisoswa leswakukunyikiwakamalileyilavekakaleswakuku kutsuriwakufanelekuvekiwahikuhelelanivafambisiva mavuthunivahlayisivatibangivalevuhosini,naswonahi ndlelayoleyomhakaleyiyiendliwexibohonaswona xilerisoxitiyisiwilekungasihelamasikuyankombo 51Mpfunetowakukutsuriwaawutlulamadzanayatsevu namakume-nhunguwatitalenta;hikuvatincecetotalaleti ngaexifuveniatintshunxiwileswin’wenivamananava tona.
52Lokokuvutisiwaxivutisoxalokokufaneleku hakeriwamaliyatitalentatamakumembirhihikwalahoka leswi,hosiyilerisileleswakuswiendliwa,xisweswoyi hetisisexibohoxayonahindlelaleyihelelekeswinene
NDZIMAYA2
Kukombisandlelaleyitirhekhodotavukhetaswineneati hlayisiwahayonatatimhakatamfumoXiphepherhelexo TshwukaxaMfumoKuhlawuriwakomitiyatsevuleswaku yiyaekaMupristaLonkulueYerusalemayiyahlelaku cincanaAristeasuvekiwakuvamulanguteriwa vurhumiwa
1Lokoleswiswiendliwile,uleriseDemetriyoleswakua tsalaxitsundzuxomalunghananikutsariwakatibukuta Xiyuda
2Hikuvatimhakahinkwatotamfumoatiendliwahi swilerisonihikupakanisalokuvavakaswinenehitihosi letitaleEgipta,naswonaakungaendliwinchumuhi ndlelayorhetelakumbeleyingahlelekangiki
3Kutanindzinghenisetikopitaxitsundzuxonimapapila, nhlayoyatinyikoletirhumeriwekenimuxakawayin’wana niyin’wana,tanihileswiun’wananiun’wanawatonaaa rinivutshilabyosasekanibyavutshila.
4LeswilandzelakaikopiyaxitsundzuxoKuTsundzuka Demetriyoekahosileyikulu'Tanihileswiundzinyikeke swileteloWehosi,leswakutibukuletilavekakakuhetisa layiburariyawenatifanelekuhlengeletiwaswin'we,ni leswakuletinganaswihoxotifanelekulunghisiwa,ndzi tinyiketerilehivukhetalebyikulukuhetisisakunavelaka wena,naswonasweswindzinaxiringanyetolexi landzelakaxovekaemahlwenikawena' 5TibukutanawuwaVayuda(natin’wanatingaritingani) atikonaelayiburari
6TitsariwehimaletereniririmiraXiheverunaswonati hlamuseriwehivusopfa,naswonaatiyimelitsalwaro sungulahilahandzitivisiwekehakonahilavavativaka; hikuvaavasitshamavavaninkhathalelowahosileswaku wuvasirhelela.
7Swalavekaleswakuleswiswiendliwaswipakanisaeka layiburariyan’winatanihileswinawulowuwungaeka wona,tanihileswiwuhumakaekaXikwembu,wutelehi vutlharinaswonawungarinaswivatihinkwaswo
8Hikwalahokaxivangelolexivavanunavamatsalwani vatlhokovetserinivunyingibyavatsarivamatimuva tihambanisenikukombetelaekatibukuletinivavanuna lavahanyekenilavahanyakahikupfumelelananatona, hikuvamianakanyoyavonayavutomiyikwetsima swinenenaswonayavukhongeri,hilahaHecataeuswale Abderaavulakahakona
9Lokoswikutsakisa,Wenahosi,papilaritatsaleriwa MupristaLonkulueYerusalema,rin’wikombelaleswakua rhumelavakulukumbavatsevuekanyimbayin’wanani yin’wanavavanunalavahanyekevutomilebyitlakukeke swinenenilavanganivutshilaswineneekanawuwa vonaleswakuhitakumatinhlaletivunyingibyavonava pfumelelanakahatona,kutanilokohikume vuhundzuluxerilebyikongomekehingayivekaendhawini leyivonakakahindlelaleyifaneleketirhahiwoxena xikongomeloxawena
10Ongekuhumelelalokungaherikikungavakawena!’
11Lokoxitsundzuxolexixiendliwile,hosiyilerise leswakukutsaleriwaEliyazarapapilaemhakenileyi,yi tlhelayinyikelarungularakuntshunxiwakaVayudalava khomiweke.
12Anyikelatitalentata50tansukunititalentata70ta silivherenimaribyeyotalayarisimayoendlaswibyani swibyanitafulaniswinweloswabyala
13Utlhelealerisalavaavarinivuhlayisibyamabokisi yakweleswakuvapfumelelavaendlivaswiloswamavoko leswakuvahlawulaswiloswihinaswihileswivangaswi lavakahixikongomeloxexo,nileswakukurhumeriwa titalentatadzanatamalileswakukutanyikeriwa magandzeloyatempeleniyaswilavekoswin’wana
14Ndzitaminyikarungulalerihelelekerantirholowu endzhakukalokondzivekiletikopitamapapilaemahlweni kan’winaPapilarahosirifambehindlelaleyilandzelaka: 15‘HosiPtolemiurhumelekuxewetanikulosaeka MupristaLonkuluEliyazara
16TanihileswikunganiVayudavotalalavatshameke exifundzhenixahinalavarhwariwekeeYerusalemahi Vaperesiyahinkarhiwamatimbayavonanivan’wanavo talalavatekenatatanaaEgiptatanihimahlonga--nhlayo leyikuluyalavauvavekeevuthwininikuvahakela muhololowutlakukekekutlulalowutolovelekeke, naswonalokoakombisilekutshembekakavarhangeriva vonauakemakhokholoavavekaehansikavulawuribya vonaleswakuVaegiptavarikwavovangavakuchavisiwa hivona
17Kutanimina,lokondzitlhandlukelaexiluvelweni,ndzi amukelelanguteloramusaekavanhuhinkwavolavaava fumiwahimina,naswonangopfu-ngopfuekalavaavari vaakivan’wina--ndzintshunxevabohiwavotluladzanara magidi,ndzihakelavinivavonanxavolowufanelekewa maketeekavona,naswonalokokutshamekuendliwaswo bihaekavanhuvawenahikunavelakantshungu,ndziva endlilekurihisela
18Nsusumetolowususumetelekegozaraminakuveku navelakuendlahikuchavaXikwembunikunyikelaeka Xikwembulexitlakukekegandzeloronkhensahikwalaho kohlayisamfumowaminahikurhulanikuvangama lokukuluemisavenihinkwayo.
19Kutlulakwalaho,lavaavarievuton’winibyan’wina lavaavarievuton’winibyamina,ndzivatsarisile evuthwiniramina,nilavaavafanelekakunamarhela munhuwaminanilavafanelekekutshembiwahihuvo, ndzivasimekeeswikhundlheniswaximfumo
20Leswindzikarhatekekekukombisakutlangelakamina ekavavanunalavanilekaVayudaemisavenihinkwayoni lekaswitukulwanaleswingatata,ndzikunguhateleswaku nawuwan’winawutahundzuluxeriwawusukaekaririmi raXiheveruleritirhisiwakaexikarhikan’winawuyaeka ririmiraXigriki,leswakutibukuletitiengeteriwaeka tibukutin’wanatavuhosiletingaelayiburariyamina
21Kutavamusanihakeloyakuhisekakaminalokowo hlawulavakuluvatsevuekayin’wananiyin’wanaya tinyimbatan’wina,vavanunavavutomibyaxiyimoxale henhlanilavanganivutshilaekanawuwawenanilava kotakakuwuhlamusela,leswakuetimhakenita njhekanjhekisanohitakotakukumaxiboholexivunyingi byipfumelelanakahaxona,hikuvavulavisisiibyankoka swinene.
22Ndzitshembaleswakundzitakumandhumaleyikuluhi kuhetisisantirholowu
23NdzirhumeleAndreas,ndhunayavarindzivaminana Aristeasvanhulavandzivaxiximakaswinenekuya vekamhakaleyiemahlwenikan’winanikuminyika
dzanaratitalentatasilivhere,mihandzuyosungulaya gandzeloraminaratempelenimagandzelonimikhuva yin’wanayavukhongeri
24Lokowondzitsalelamalunghananikunavelakawena etimhakenileti,utandzinyikatintswaloletikulunikundzi nyikaxitshembisolexintshwaxavunghana,hikuvaku navelakawenahinkwakokutahetisisiwahikuhatlisa hilahaswingakotekakahakona.Lelana!
25EkapapilaleriEliyazarauhlamulehindlelaleyi fanelekehindlelaleyi:‘EleyazaraMupristaLonkuluu rhumelakuxewetaekaHosiPtolemimunghanawayena wantiyiso
26Kunavelakaminalokukuluivuhlayisekibyawenani vuhlayisekibyaHosiyaXisatiArsinoe,sesiwawenani vanavawena
27Naminandzihanyekahle.Ndziamukerilepapilara wenanaswonandzitsakisiwengopfuhixikongomeloxa wenanixitsundzuxoxawenalexitlakukeke
28Ndzivitanevanhuhinkwavondzivahlayelayona leswakuvatativahitakutinyiketelakan’winaeka Xikwembuxahina
29Naminandzivakombeswinweloleswiuswi rhumeleke,20wansukuni30wasilivhere,swibyaswa ntlhanunitafularakunyiketela,ni100watitalentata silivheretagandzeloramagandzelonikuphamelaswilo leswitempeleyiyimelekehiswona
30TinyikoletititisiwaekaminahiAndreas,un’wanawa malandzayan’winalamaxiximekakaswinene,nihi Aristeas,vavanunalavanenenivantiyiso,lava hlawulekekehikudyondzakavona,naswonavafaneleka hitindlelahinkwatokuvavayimerivamisinyayamilawu leyitlakukekeniswikongomeloswan’winaleswi lulameke
31Vavanunalavavandzibyelerungularawenanaswona vakumenhlamuloleyipfumelelanakanipapilarawena ekaminaNdzitapfumelaekahinkwaswoleswiku vuyerisakahambileswixikombeloxawenaxinga tolovelekangikingopfu
32Hikuvaunyikilevaaka-tikovahinamimpfunoleyikulu naswonayingarivariwikihitindlelatotala.
33Hikuhatlisandzinyikelemagandzelohikuyimela wena,makwerhuwaxisati,vanavawenanivanghanava wena,kutanivanhuhinkwavovakhongelaleswaku makunguyawenamahumelelankarhihinkwawo,ni leswakuXikwembuxaMatimbaHinkwawoxihlayisa mfumowawenahikurhulahikuxiximeka,nileswakuku hundzuluxelakanawuwokwetsimakuvalokupfunaka ekawenanikuendliwahindlelaleyihumelelaka.
34Emahlwenikavanhuhinkwavondzihlawulevakuluva tsevuekanyimbayin’wananiyin’wana,vavanuna lavanenenivantiyiso,kutanindzivarhumeleekan’wina nikopiyaNawuwahina.
35Kutavamusa,Wenahosiyolulama,lokowonyika xilerisoxaleswakuhikuhatlisalokokuhundzuluxelaka Nawukuhetiwile,vavanunavolavovatavuyiseriwaeka hinavahlayisekileLelana!
36Mavitoyavakulukumbahilawa:Ekanyimbayo sungula,Yosefa,Ezekiya,Zakariya,Yohane,Ezekiya, Elixa
37EkanyimbayavumbirhiakuriYudasi,Simoni, Samuwele,Adayo,Matatia,Eklemiya
38EkanyimbayavunharhuakuriNehemiya,Yosefa, Tiyodosiya,Basiya,Orniya,Dakisi.
39Ekanyimbayavumune,Yonathani,Abrayo,Elixa, Ananiya,Kabriya....
40EkanyimbayavuntlhanuiIsaka,Yakobo,Yesu, Savatayo,Simoni,Levhi
41EkanyimbayavutsevuakuriYudasi,Yosefa,Simoni, Zakariya,Samuwele,Selema.
42EkanyimbayavunkomboakuriSavatayo,Sedekiyasi, Yakobo,Isaka,Yesiya,Natiya
43EkanyimbayavutsevuakuriTeodosiyo,Yasoni,Yesu, Teodoto,Yohane,Yonathani
44Ekanyimbayavunhungu,Tiyofilo,Abrahama,Arsamo, Yasoni,Endemia,Daniyele
45EkanyimbayavukhumeakuriYeremiya,Eliyazara, Zakariya,Baniyasi,Elixa,Datiyosi.
46Ekanyimbayavukhume-n’weakuriSamuwele, Yosefa,Yudasi,Yonati,Chabu,Dositiya
47Ekanyimbayavukhume-mbirhiakuriEzayelo, Yohane,Teodosiya,Arsamo,Abiete,Ezekiyele
48Hinkwavoavari72HiyonanhlamuloleyiEliyazara nivanghanavayenavayinyikekepapilarahosi.
NDZIMAYA3
Ekayonakuhlamuseriwatafularosasekaswineneniro sasekaswineneleritshamekeriendliwaNakambetinyiko tin’wanaletifuweke,Swatsakisahikuyahikuceriwaka sweswinyanaeEgipta
1Sweswindzitayaemahlwenindzikutsulaxitshembiso xaminanikunyikanhlamuseloyamintirhoyavutshila.
2Atiendliwehivutshilalebyihlawulekeke,hikuvahosia yingarinamalinaswonaayilangutelavatirhihaun’weun’wehiyoxe.
3Hikwalahoavangataswikotakubalekelaxiphemuxihi naxihixantirhokumbekuwuhetahivusopfa
4Xosungulandzitaminyikanhlamuseloyatafula.
5Hosiayikarhatekahileswakuntirholowuwufanelewu vawampimolowukuluhindlelayohlawuleka,naswonayi endleleswakukuvutisisiwaVayudavalendhawiniyoleyo malunghananivukulubyatafulalerisearirietempeleni yaleYerusalema
6Lokovahlamuselamimpimo,ayaemahlweniavutisa lokoangaendlamuakolowukulu
7Vapristavan’wananiVayudavan’wanavahlamulava kuakunanchumulowungan’wisivelaka.
8Kutaniavulaleswakuaakarhatekakuyiendlayi phindhiwekantlhanu,kambeaakanakanaleswakuyinga pfuninchumuekamintirhoyaletempeleni
9Aanavelaleswakunyikoyakweyingayimietempeleni ntsena,hikuvaaswitan’witsakisaswinenelokovavanuna lavantirhowavonaakurikunyikelamagandzelolama fanelekevaswikotakuendlatanohindlelaleyifaneleke etafulenileriariendleke
10Angaehleketileswakuakurihikwalahokaku pfumalekakansukuleswakutafularakhaleriendliwehi vukululebyintsongo,kambeswivonakaongeakurina,u vuleleswaku,xivangeloxokarhilexiendlekeleswakuri endliwehi--xikalolexi
11Hikuvalokoxilerisoaxinyikiwile,akungatavaku ngarinakupfumalekakamali
12Hikwalahoahifanelangahitlulanawukumbekutlula mpimolowufaneleke.
13Hinkarhilowufanakauvalerisilekutshikilelaku tirhelaswivumbekohinkwaswoswohambana-hambana swavutshila,hikuvaaarimunhuwamianakanyoleyi tlakukekeswinenenaswonantumbulukoawun’winyikile mianakanyoleyineneleyin’wiendlekeakotakuvonahi mahloyamianakanyoxivumbekolexiaxitanyikeriwahi ntirholowuhetiweke
14Nakambealerisaleswakulahakungarikinaswiletelo leswivekiwekeeMatsalweniyaXiyuda,hinkwaswoswi faneleswisasekahilahaswingakotekakahakona
15Lokoswileteloswotanoswivekiwile,aswifaneleswi hetisisiwahikuyahipapila
16Vaendlatafularivaswisungunuswimbirhi1hikuleha, xisungunuxin’wehikuanama,xisungunuxin’wenihafu hikulehavariendlahinsukuwotengalowutiyeke 17Leswindziswihlamuselakaakungarinsukuwo tontswalowuvekiwekeehenhlakamasunguloman’wana, kambexivumbekohinkwaxoaxirixansukulowukulu lowuhlanganisiweke
18Kutanivaendlandzilakanawavokolerianamekekuri rhendzela
19Akurinixiluveloxamagandlati,lexivatliwekehi xivumbekoxatintambhuletivatliwekehindlelayo hlamarisaematlheloyaxonamanharhu
20Hikuvaayirinixivumbekoxamatlhelomanharhu naswonaxitayilixantirhoaxifanahikukongomaeka matlheloman’wananiman’wana,lerovamatlhelo man’wananiman’wanaamahundzuluxiwa,ama langutekakufana.
21Ekamatlhelomambirhilamangaehansikandzilakano, leriarirhelelaetafuleniaririntirhowosasekaswinene, kambeakuritlheloralehandleleriarikokamahloya muhlaleri
22Sweswitlheloralehenhlaramatlhelomambirhi,leswi aritlakukile,arikarihatanihileswi,hilahahivuleke hakona,rimhondzoaririnimatlhelomanharhu,kusuka ekalangutelorihinarihilerimunhuaritshinelelaka
23Akuriniswiphemuswamaribyeyarisimaehenhlaka yonaexikarhikatintambhuletikovotliweke,naswonaati hlanganisiwehixitirhoxavutshilalexingatekeleriwiki +24Hikwalahokakusirheleleka,hinkwavoavabohiwa hitineletatansukuletiatinghenisiwaeswihlobyeni emaribyeni
25Ematlheloamakhomiwehiswikhomela-ndhawu leswakumatikhoma
26Ekaxiphemuxandzilakanolowurhendzeleketafula lowuawurhendzelekilewuyaehenhlanaswonawu hlangananimahlo,akuendliwexifanisoxatandzahi maribyeyarisima,lexivatliwekehivutshilahixiphemu lexiyakaemahlwenixantirhowopfunetalowungani swichayachayana,lowuhlanganisiwekeswineneku rhendzelatafulahinkwaro
27Ehansikamaribyelawaamahleleriwekuyimela tandzavampfampfarhutivaendlaharhileyinganimixaka hinkwayoyamihandzu,ehenhlakayonayirini swirhabyanaswamadirivanitindlevetamavele,nitidatere nimaapula,nimagrenadaniswin’wanaswofananaswona, leswihleriwekehindlelaleyivonakaka.
28Mihandzuleyiayiendliwehimaribyeyarisima,ya muvalalowufanakaniwamihandzuhiyoxenaswonaava
yibohaematlhelohinkwawomatlhelohinkwawoyatafula hibandhiransuku.
29Endzhakukalokoharhiyamihandzuyiambariwile, ehansiakunghenisiwaxifanisoxin’wanaxatandza emaribyeniyarisima,nintirhowun’wanawa swichayachayananileswikovotliweke,leswakumatlhelo hamambirhiyatafulamatatirhisiwa,hikuyahikunavela kavinivayonanaswonahikwalahokaxivangelolexi ntirhowamagandlatinindzilakanoswiandlariwilekuya fikaemilengeniyatafula
30Vaendlanikubohaehansikakuanamahinkwakoka tafulapulatilerikululeringanitintihotamune,leswaku milengeyitanghenisiwaekayona,naswonayikhomiwehi swipikirileswinghenisiwekeekaswikhomoehansika ndzilakano,leswakukutirhisiwatlhelorin’wanani rin’wanaratafulalerivanhuvaritsakelaka.
31Xisweswoswiveerivalenileswakuntirholowuawu kunguhateriwekutirhisiwahindlelayin’wananiyin’wana 32Etafulenihiroxevavatlile‘maeander,’leyingani maribyeyarisimalamayimekeexikarhikayona,tirubini tiemeraldnionikisinayonanimixakayin’wanayotalaya maribyelamatlulakakusaseka.
33Naswonaetlheloka‘maeander’akuvekiwilexiphemu xohlamarisaxanetiweke,lexiaxiendlaleswakuexikarhi katafulakuvonakakufananixivumbekoxarhomboid, naswonaehenhlakaronaakuendliwekristalaniamber, hilahaswivuriwakahakona,leswihumesekexifanisolexi ngaringanisiwikinanchumuekavahlaleri.
34Vaendlemilengeyatafulayivanitinhlokokufanani swiluvaswalili,lerovaswivonakaswifananiswiluva leswikorhamaehansikatafula,naswonaswiphemuleswia swivonakaswifanekiselamatlukalamayimekema ololoka
35Xisekeloxanengeehansiaxirinirubinaswonaaxi pimakuanamakavokokuyaehenhlahinkwako
36Arifananixihlanginaswonaarianamatintihotatsevu 37Ehenhlakayona,ndhawuhinkwayoyanengeayi tshamaehenhlakayona
38Kutanivaendlaleswakunengewuvonakawufanani ivyleyimilakaeribyeni,yihlanganisiweniakanthus naswonayirhendzeriwehimurhiwavhinyalowuwu rhendzelekehiswirhabyanaswamadiriva,leswiendliweke himaribye,kuyafikaehenhlakanenge.
39Milengehinkwayoyamuneyiendliwehixitayili xin’we,naswonahinkwaswoswiendliwenikuringanisiwa hivutshilaswinene,naswonavutshilanivutivilebyi hlamarisakaswitirhisiwekuendlaleswakuswivantiyiso ekantumbuluko,lerovalokomoyawurhurhumerisiwahi kuhefemulakamoya,kufamba-fambaakunyikiwa matluka,naswonahinkwaswoaswiendliweleswakuswi fambisananintiyisowaxivirilowuawuwuyimela
40Vaendlaehenhlakatafulahiswiphemuswinharhuku fananitriptychon,naswonaavaringanisiwaniku hlanganisiwaniswipikirihikuanamahinkwakokantirho, lerovakuhlanganakamahlanganoakungavoniwihambi kurikukumiwa
41Kuentakatafulaakungariehansikahafuya xisungunu,lerovantirhohinkwawowufanelewudurha titalentatotala
42Hikuvatanihileswihosiayingalavikuengetelaeka vukulubyayonayitirhisevuxokoxokobyayonamalileyi
fanakaleyiayitalavekalokotafulaaritavaririra vukulu.
43Naswonahinkwaswoswihetisisiwilehikulandza pulaniyayena,hindlelayohlamarisaswinenenileyi hlamarisaka,hivutshilalebyingatekeleriwikinikusaseka lokungaringanisiwikinanchumu
44Ekaswibyaswohlanganisa,swimbirhiaswiendliwehi nsuku,naswonakusukelaehansikuyaexikarhiaku vatliwentirhowovatliwahixivumbekoxaswikalo, naswonaexikarhikaswikaloakunghenisiwamaribyeya risimahivutshilalebyikulubyavutshila
45Kutaniakurini‘maeander’leyilehekexisungunu,ni vuandlalobyayona.yiendliwehimaribyeyarisimaya mihlovoyotala,yikombisamatshalatshalalamakuluya vutshilanikusaseka
46Ehenhlakaleswiakurinimosaic,leyitirhisiwekehi xivumbekoxarhombus,leyiayilangutekakufananinete naswonayifikakakuyafikaemakumu
47Exikarhi,switlhanguleswitsongoleswiaswiendliwehi maribyeyohambana-hambanayarisima,aswivekiwahi kucincana,naswonaswihambana-hambanahimuxaka, leswingarikiehansikatintihotamunehikuanama,aswi ndlandlamuxakusasekakaxivumbekoxaswona
48Ehenhlakarimhondzoakurinixikhavisoxaswiluva swaswiluva,naswonaswirhabyanaswamadirivaleswi hlanganisiwekeswivatliwilehinkwako-nkwako
49Hinkarhiwolowoakuakiwakaswibyaswansuku, naswonaxin’wananixin’wanaaxikhomeswiphepherhele leswitlulakaswimbirhi
50Swibyaswasilivhereaswirinixivumbekoxorhetela, naswonaaswiendliwehindlelayohlamarisaongehiloko swiendleriwetinghilazitolanguta,lerovahinkwaswo leswiaswitisiwaekusuhinaswonaaswivonakakahleku tlulaswivoni.
51Kambeaswikotekikuhlamuselanhlamuseloyaxiviri leyimintirholeyiyavutshilayiyihumeseke emiehleketwenilokoyihetiwile.
52Hikuva,lokoswibyaleswiswihetiwilenikuvekiwa swin’we,kusungulaxibyaxasilivhereivikulandzela nsuku,ivikulandzelasilivhereyin’wana,ivikulandzela xin’wanaxansuku,xivumbekolexiswixinyikelekeaxi hlamuselekinikatsongo,naswonalavatekekutaswivona avaswikotangakutihandzulahikwalahokaxivonoxo vangamanixivonolexitsakisaka
53Mintlhavekoleyihumesiwekehixivonolexiayi hambanilehimuxaka.
54Lokovanhuvalangutaswibyaswansuku,naswona mianakanyoyavonayiendlankambisisolowuhelelekewa vuxokoxokobyin’wananibyin’wanabyavumaki, mimoya-xiviriyavonaayitsakisiwahikuhlamala
55Nakambelokowanunaanavelakukongomisamahlo yakweekaswibyaswasilivhere,lokoswiyimeemahlweni kayena,hinkwaswoaswivonakaswihatimahiku vonakalakurhendzelandhawuleyiayimeekayona, naswonaaswinyikantsakolowukuluswineneeka vahlaleri
56Leswakuhakuneneaswikotekikuhlamuselakusaseka kavutshilabyamintirho
57Swibyaswansukuvaswivatlileexikarhihiswiluva swavhinya.
58Matlhelokamarhambuvalukaxiluveloxaivynimyrtle naolivehintirhowokondletelakutanivanghenisa maribyeyarisimaekaxona
59Swiphemuleswin’wanaswantirhowophalalavaswi endlilehiswivumbekoswohambana,tanihileswivaswi endlekemhakayoxiximekakuhetisisahinkwaswohi ndlelaleyifanelakavukulubyahosi
60Hiritorin’wekungavuriwaleswakuhambikurieka vuhlayiselobyamaliyahosikumbeekayin’wana,akuri havamintirholeyiringanakanaleyihikudurhakumbehi vutshilabyavutshila
61Hikuvahosiayingaanakanyingopfu,hikuvaayi rhandzakudzunekahikwalahokamakunguyayona lamanene
62Hikuvaminkarhiyotalaaahonisantirhowayenawa ximfumo,naswonaaahetankarhiwayenanavatshilahi kuvilelakayenaleswakuvafanelekuhetisisahinkwaswo hindlelaleyifanelekendhawuleyitinyikoatifaneleku rhumeriwaekayona.
63Kutaniswilohinkwaswoswiendliwehimpimo lowukulu,hindlelaleyifanelakahosileyirhumeleke tinyikoniMupristalonkululoyiaarimufumiwatiko.
64Akungarinantshikelelowamaribyeyarisima,hikuva akutirhisiwaakungariehansikamagidiyantlhanu naswonahinkwawoamariyavukulu.
65Kutirhisiwevutshilabyohlawulekaswinenebya vutshila,lerovantsengowamaribyenikuendliwakawona awuphindhiwekantlhanukutlulawansuku.
NDZIMAYA4
VuxokoxokolebyingaerivalenibyagandzeloKupakanisa lokungarikinaxihoxokavapristakaxiyekaOrgyya tihanyi.Nhlamuseloyatempelenimintirhoyayonaya mati
1Ndziminyikilenhlamuseloleyiyatinyikohikuvandzi voneswifanerile.
2Yinhlaleyilandzelakaekaxitlhokovetseloirungulara riendzorahinaroyaeEliyazara,kambendzitarhangandzi minyikanhlamuseloyatikohinkwaro.
3LokohifikaetikweniraVayudahivonamutilowuwu kumekaexikarhikatikohinkwaroraYudiyaehenhlaka ntshavaleyitlakukekeswinene.
4Enhlohlorhinitempeleayiakiwilehikuvangamaka yonahinkwako
5Arirhendzeriwehimarhangumanharhulamaleheke swisungunuleswitlulaka70naswonahikulehaniku anamaaswifambisananixivumbekoxamuako.
6Miakohinkwayoayitivekahikusasekanikudurha lokungasitshamakakuvakona
7Aswirierivalenileswakuakungarinamalileyinga tirhisiwaekanyangwaniswikhomela-ndhawu,leswiaswi yihlanganisanitinsikatanyangwa,nikutiyaka xisirheleloxanyangwa
8Xitayilixakheteninaxonaaxiringanahikuhelelanixa nyangwa
9Lapirayonahikwalahokakukhulukakamoyaariri ekufambenihilahakungaheriki,naswonalokokufamba lokukurikarhikutivisiwakusukaehansinaswona kheteniririkarhiripfurhakuyafikaehenhlaswinene,ari endlaxivonoxotsakisaleximunhuangakotikikuti handzulaekaxona
10Kuakiwakaalitariakufambisananindhawuhiyoxeni magandzeloyohisiwalamahisiwekehindziloehenhlaka yona,naswonakutshinelaekayonaakurihimpimolowu fanaka.
11Akurinixirhendzevutanihakatsongo-tsongokuyafika ekaxona,lexilunghiseleriwekekahlehixikongomeloxo xiximeka,naswonavapristalavatirhelakaavaambale swiambaloswantsembyana,kuyafikaemakun’winiya vona
12Tempeleyilanguteevuxeninaswonanhlokoyayonayi languteevupela-dyambu
13Fulorohinkwayoyirhwariwehimaribyeni swirhendzevutanakuyafikaetindhawiniletivekiweke, leswakumatimatayisiwakuhlantswangatiya magandzelo,hikuvakuendliwamagandzelohimagidiyo talayaswiharhikwalahohimasikuyankhuvo.
14Kunimatilamangaheriki,hikuvaxihlovoxotalaxa ntumbulukoxikhulukaxihumaendzenikandhawuya tempele.
15Kutlulakwalahokuniswihlovoleswihlamarisakani leswingahlamuselekikiehansikamisava,hilahavandzi kombisekehakona,ekampfhukawatikhilomitarata ntlhanukurhendzelandhawuyatempele,naswona xin’wananixin’wanaxaswonaxinitiphayiphiletinga hlayekikilerovamilambuyohambana-hambanayi hlanganaswin’we
16Hinkwaswoleswiaswiboheleriwehintsopfuehansini lematlhelo,naswonaehenhlakaswonaakuandlariwe pulasitayotalaswinene,naswonaxiphemuxin’wanani xin’wanaxantirhoaxiendliwehivukhetaswinene
17Ehansikaalitarikuniswipfaloswotalaswamatileswi ngavoniwikihivanhuhinkwavohandlekalavaendlaka vutirheli,lerovangatihinkwayoyamagandzelolama hlengeletiwekehixitaloyihlantswiwahikutsindziyelaka tihlo
18Mavoneloyaminayatanomalunghananivumunhubya swihlovonaswonasweswindzitamikombandlelaleyi switiyisisiwekehayona
19Vandzirhangelekutlulatikhilomitaratamuneehandle kamutikutanivandzilerisaleswakundzilangutaehansi ndzikongomaendhawiniyokarhindziyingisela mpfumawulolowuawuendliwahikuhlanganakamati, lerovavukululebyikulubyaswihlovobyivonakaekamina, hilahaseswikombisiwekehakona
20Vutirhelibyavapristaabyiringanisiwihitindlela hinkwatohikwalahokakutiyiselakabyonaemirininihi ntirhowabyonalowuhlelekekenilowungavulavuriki
21Hikuvahinkwavovatirhahikutisungulela,hambileswi swilavakakutikarhatalokukululokuvavaka,naswona un’wananiun’wanaunintirhowohlawulekalowua averiwekewona
22Ntirhowuendliwahandlekokavanyetiwa--van’wana vanyikelatihunyi,van’wanavanyikamafurha,van’wana vanyikavuswabyakoronilebyinene,van’wanavanyika swinun’hweriso;van’wanavatlhelavatisaswiphemuswa nyamaswagandzelorohisiwa,vakombisamatimbayo hlamarisa,yampimo.
23Hikuvavatekaswirhoswarholehimavokomambirhi, xin’wananixin’wanaxaswonaxitikakutlulatitalenta timbirhi,vaswihoxahivokorin’wananirin’wanahi ndlelayohlamarisaendhawinileyitlakukekeyaalitari naswonaavapfumalikuswivekaendhawinileyifaneleke
24Hindlelaleyifanakaswiphemuswatinyimpfuniswa timbutiswahlamarisahikwalahokantikowaswonaniku nonakaswona
25Hikuvalavakungantirhowavona,minkarhihinkwayo vahlawulaswiharhileswingarikinaxivatinileswi nonekengopfu,kutanixisweswogandzelolerindziri hlamuseleke,rihetisisiwa
26Kunindhawuyohlawulekaleyivavekeriwekekuwisa ekayona,lahalavantshunxiwekeentirhwenivatshamaka kona
27Lokoleswiswihumelela,lavasevawisanaswonava lunghekelekekutlhelavasungulamintirhoyavonava pfukahikutisungulelatanihileswikungarikinamunhu loyiangatanyikaswilerisomalunghananilunghiselelora magandzelo
28Kumiyelalokuhelelekeswinenekufumaleswaku munhuangaanakanyaleswakuakungarinamunhuni un’weloyiaarikona,hambileswientiyiswenikungani vavanunavamadzanayankombolavanghenelekentirho wolowo,handlekanhlayoleyikuluyalavakhomekekeeku tisenikamagandzelo
29Hinkwaswoswiendliwahixichavonihindlelaleyi faneriwakahiXikwembulexikulu
30Hihlamarileswinene,lokohivonaEliyazaraarikarhia endlavutirheli,hindlelaleyiaambalekehayonaniku vangamakayena,leswiaswitikombahinguvuleyiayi ambalekenimaribyeyarisimaehenhlakamunhuwayena 31Akurinitintangutansukuehenhlakanguvuleyiati fikaemilengeniyakwe,tihumesamuxakawohlawuleka warisimu,naswonaematlhelohamambirhiakurini magrenadalamanganiswiluvaswohambana-hambana swamuhlovowohlamarisa
32Aaboheleriwehibandhilerisasekekeswinene,leri lukiwekehimihlovoyosasekaswinene.
33ExfuvenixakweaaambaleoracleyaXikwembu,hilaha yivitaniwakahakona,leyiekayonaakunghenisiwa maribyeyakhume-mbirhi,yamixakayohambanahambana,lamabohiwekeswin’wehinsuku,lamangani mavitoyavarhangerivatinyimba,hikuyahiku landzelelanakavonakosungula,un’wananiun’wanaari karhiavangamahindlelaleyingahlamuselekikihimuvala wayenawokarhi
34Enhlokweniyakweaaambalexihuku,hilahaxi vitaniwakahakona,naswonaexikarhikanhlokoyakweaa ambalexihukulexingatekeleriwiki,xidlodloxavuhosi lexitelekekuvangamalexitsariwekevitoraXikwembu leritsariwekehimaletereyokwetsimaepuletiransuku leswiaavanyisiweswifanelekakuambalaswifanisoleswi evutirhelini
35Kulangutekakatonakuvangekuchavaniku pfilunganyekaemianakanywenilerovamunhuatitwaonge utileemahlwenikamunhuloyiangawamisavayin’wana.
36Ndzatiyisekaleswakuun’wananiun’wanaloyia hlanganyelakaekaxivonolexindzixihlamuselekeutatata hikuhlamalanikuhlamalalokungahlamuselekiki naswonautakhumbekaswineneemianakanyweniyakwe hikuehleketahikukwetsimalokunamarhetiweeka vuxokoxokobyin’wananibyin’wanabyantirho
37Kambeleswakuhitakumarungulaleriheleleke,hi tlhandlukeleenhlohlorhiniyaxihondzolexiakelanekena xonakutanihilangutaetlhelokahina
38Yikumekaendhawinileyitlakukekeswinene,naswona yitiyisiwilehiswihondzoswotala,leswiakiwekekuya fikaehenhlaswinene,himaribyelamakulu,hi xikongomelo,hilahahitivisiwekehakona,kurindza swivandlaswatempele,leswakulokokurininhlaselo, kumbekupfukelamfumokumbenhlaselowanala,anga konaloyiangatakotakusindzisakunghenaendzenika marhangulamarhendzeleketempele.
39Ehenhlakaswihondzoswaxihondzoakuvekiwa tinjhinitanyimpinimixakayohambana-hambanaya michini,naswonaxiyimoaxiriehenhlaswinenekutlula xirhendzevutanaxamarhangulexindzixivuleke
40Swihondzonaswonaaswirindziwahivavanunavotala lavatshembekakalavanyikelekevumbhonilebyikulubya kutshembekakavonaetikweniravona
41vavanunalavaavangasitshamavapfumeleriwaku humaexigodlhweni,handlekamasikuyankhuvoivi endzhakuhimintlawantsena,naswonaavapfumelelanga munhuloyiangan’witivikikunghenaekarona.
42Nakambeavativonelaswinenelokoxilerisoxin’wana nixin’wanaxihumaekamutirhela-mfumolonkulu leswakuvaamukelavaendzivahinavahileswakuvata kambelandhawuyoleyo,hilahantokotowahinaviniwuhi dyondzisekehakona
43Avangaswilavingopfukuhiamukela--hambileswia hirivavanunavambirhintsenalavangahlomangiki--ku langutagandzeloramagandzelo
44Kutanivatiyisekisaleswakuvabohiwilehi xihlambanyolokoxitshembisoxinyikiwileekavona, hikuvahinkwavovahlambanyilenaswonavabohekeku hetisisaxihlambanyohikukwetsimakuyafikaepapileni, leswakuhambileswiavarimadzanayantlhanuhinhlayoa vangepfumelelivavanunavotlulantlhanukunghenahi nkarhiwun’we.
45Xihondzolexiaxirinsirhelelowohlawulekawa tempelenaswonamusunguriwayonaaayitiyisile swinenelerovayingayisirhelelahindlelaleyinene.
NDZIMAYA5
NhlamuseloyadorobanindhawuyalemakayaRinganisa Ndzimana11niswiyimoswanamuntlhaTindzimana8941tipaluxandlelaleyivanhuvakhalevaringanyetaka xidyondziniwanunawaxiyimoxalehenhlahayona 1Vukulubyadorobaleribyinimpimolowu ringaniseriweke.
2Yirhendzelekwalomukatikhilomitaratamakumemune, hilahamunhuangaehleketakahakona.
3Yinaswihondzoswayonaleswilulamisiwekehi xivumbekoxatheatre,namagondzoyonghenaexikarhika swonasweswikuhlanganakamagondzoyaswihondzo swalehansiswavonakakambeswaswihondzoswale henhlaswitalakuvakona
4Hikuvamisavayitlhandluka,tanihileswimutiwu akiwekeehenhlakantshava
5Nakambekuniswitepisileswiyakaehenhlalahaku hlanganakatindlela,naswonavanhuvan’wanavatshama varikarhivatlhandluka,van’wanavayaehansinaswona vatshamavariekuleswineneniun’wananiun’wana hilahaswingakotekakahakonaendlelenihikwalahoka lavabohiwekehimilawuyakubasa,leswakuvanga
khumbinchumuwun’wananiwun’wanalowungariki enawini.
6Aswingarinaxivangeloleswakuvasungurivosungula vamutilowuvawuakehimpimolowufaneleke,hikuvaa varinivutivilebyingaerivalenimalunghananileswia swilaveka
7Hikuvatikoleririanamilenaswonarisasekile
8Swiphemuswin’wanaswawonaswiringanile,ngopfungopfuswifundzhaleswingaswaSamariya,hilahaswi vitaniwakahakona,nileswingaendzilakaneninitikora Vaidumiya,swiphemuswin’wanaswinitintshava,ngopfungopfuleswihlanganakanitikoraYudiya
9Hikwalahovanhuvabohekakutinyiketelaekavurimini kurimamisavaleswakuhindlelaleyivatavanimphakelo wotalawaswibyariwa
10Hindlelaleyikurimakamixakahinkwayokuendliwa naswonakutshoveriwantshovelowotalaetikweni hinkwaroleriboxiwekelahahenhla
11Madorobalamakulunaswonamatsakelakakuhumelela lokuringanakanivaakivotala,kambemahonisa swifundzhaswalemakaya,tanihileswivanhuhinkwavo vanavelakavutomibyotiphina,hikuvaun’wanani un’wanaunimboyamelowantumbulukowohlongorisa ntsako
12KuhumeleleleswifanakaeAleksandriya,leritlulaka mitihinkwayohivukulunikuhumelela
13Vanhuvalemakayahikurhurhaeswifundzheniswale makayanikutshamaedorobenivaendleleswakuvurimi byingavinandhuma:naswonahikwalaholeswakuvanga tshamiemutini,hosiyihumeseswilerisoswaleswakuva ngatshamiekawonamasikuyotlulamakume-mbirhi.
14Hindlelaleyifanakaanyikavaavanyisiswileteloleswi tsariweke,leswakulokoswilavekakuhumeselamunhu un’wananiun’wanaloyiatshamakaetikweni,nandzu lowuwufanelewululamisiwakungasihelamasikuya ntlhanu
15Naswonatanihileswiaatekamhakaleyiyiriyankoka swinene,uhlawulenivatirhela-mfumovaswanawueka mugangawun’wananiwun’wananivapfunivavona, leswakuvan’wamapurasinivaseketerivavonavangavihi kutsakelabindzuvangachululivuhlayiselobyamavele byamuti,ndzivulaleswaku,hiswibyariwaswavufuwi
16Ndzipfumelelekuhambukalokuhikuvahiyena Eliyazaraloyiakombisekehikukongomatinhlaleti boxiweke
17Hikuvamatimbalawavamatirhisakaekurimamisavai makulu
18Hikuvatikoleriribyariwemirhiyotalayamitlhwari,ni swibyariwaswamavelenimavele,nimirhiyavhinya,ni vulombebyotala
19Tinxakatin’wanatamirhiyamihandzunitidatiaswi hlayiwilokoswipimanisiwanileswi.
20Kunitihomutamixakahinkwayohixitalonimadyelo lamafuwekeyatona
21Hikwalahovaswixiyakahleleswakuswifundzhaswa matikoswilavavaakivotala,naswonavuxakaexikarhika dorobanamigangabyilawuriwahindlelaleyifaneleke.
22Swinun’hwerisoswotalanimaribyeyarisimaninsuku switisiwaetikwenihiMaarabu
23Hikuvatikoleriarilulamelikahleekavurimintsena kambenilekamabindzu,naswonamutilowuwufuwilehi
vutshilanaswonaawunanchumuwaswixavisiwaleswi tisiwakahilwandle.
24Yinaswikepeleswifanelekengopfunaleswingana swiloswotalaeAskalon,YopanaGaza,xikan’wenam ePtolemaisleyisimekiwekehiHosinaswonayikhome xiyimoxalexikarhilokoyipimanisiwanatindhawu tin’wanaletithyiwekemavito,kungarikulenayin’wana yatona.
25Tikoleririhumesaswilohinkwaswohixitalo,tanihi leswiricheletiwakakahleematlhelohinkwawonaswonari sirhelelekekekahleekaswidzedze
26NambuwaYordani,hilahawuvitaniwakahakona,lowu ngaomiki,wukhulukaetikweni.
27Ekusungulenitikoleriaringariehansika60wa timiliyonitatihektara--hambileswiendzhakukasweswo vanhuvavaakelanivaendlekekuhlaselaekarona-naswonavavanunava600,000vatshamisiwileekarona emapurasiniyadzanaratihektaraharin’we
28NambulowufanakaniNayiliwutlakukahinkarhiwa ntshovelonaswonawucheletaxiphemulexikuluxamisava
29EkusuhinimugangalowungawavanhuvaPtolemais wukhulukelaenambyeniwun’wanakutanilowuwu khulukelaelwandle
30Swinambyanaswin’wanaswaletintshaveni,hilahaswi vitaniwakahakona,swikhulukelaerivaleni,swirhendzela tindhawuletirhendzelekeGazanimugangawaAxidodi
31Tikoleririrhendzeriwilehirirhangurantumbuluko naswonaratikaswinenekurihlaselanaswonaaringe hlaseriwihimavuthulamakulu,hikwalahokamapasi lamatsongo,hivukhambalebyilengalengakaehenhlaka swirhendzevutananiswinambyanaleswidzikeke,ni vumunhubyokhwaxabyatindhawutatintshavaleti rhendzelekemisavahinkwayo
32Hibyeriweleswakukhaleakukumiwakoporoni nsimbietintshaveniletingaekusuhitaArabia
33Leswiswiyimisiwile,hambiswiritano,hinkarhiwaku fumakaPeresiya,tanihileswivalawurivankarhiwolowo vahangalasekexivikoxamavunwaxaleswakukutirhaka migodiakupfuninchumunaswonaakudurhaleswaku tikoravonaringaonhiwihimigodieswifundzhenileswi naswonaswingahaendlekaritekiwaekavonahikwalaho kamfumowaPeresiya,tanihileswihikupfuniwahi xivikolexixamavunwavakumekexivangeloxonghena exifundzhenilexi
34Sweswi,makwerhuwaminalarhandzekakaFilocrates, ndzikunyikilerungulahinkwarorankokamalunghanani mhakaleyihixivumbekoxokoma
35Ndzitahlamuselantirhowavuhundzuluxieka ntlhandlamano
36MupristaLonkuluaahlawulavavanunavavumunhu lebyinenenindhavukolowutlakukeke,kufananileswi munhuangaswilangutelakaekavatswarivavonalava tlakukeke
37Avarivavanunalavaavangakumivutshilaekatibuku taXiyudantsenakambevadyondzehivukhetaswineneni byaMagriki
38Hikwalahoavafanelekahindlelayohlawulekakutirha ekati-embassynaswonaavatekantirholowunkarhi wun’wananiwun’wanalokoswilaveka
39Avarinandhawuleyikuluyatikhonferensenaku burisanahiswiphiqoleswifambelanakananawu
40Vaseketelendlelayalexikarhi--naswonaleyiminkarhi hinkwayoindlelaleyineneyoyilandzelela.
41Vaarilendlelayavusopfanakupfumalaxichavo, kambehikuhelelaavariehenhlakakutikukumuxa naswonaavangasitshamavatekamoyawakutlakuka ekavan’wana,naswonaekambulavurisanoavalunghekele kuyingiselanonyikanhlamuloleyifanelekeekaxivutiso xin’wananaxin’wana.
42Naswonahinkwavokavonavahlayisenawulowuhi vukhetanaswonaavakarhatekakutlulahinkwaswoku tlulaun’wananiun’wanaekuhlayisenikawonanaswona hinkwavoavafanelekaekamurhangeriwavonanivunene byayena.
43Munhuaakotakuvonandlelaleyiavarhandza Eliyazarahayonahikungaswilavikuhandzuriwaeka yenanindlelaleyiavarhandzekehayona.
44Handlekapapilaleriaritsalelekehosimayelananiku vuyakavonahikuhlayiseka,utlheleakombelaAndreas himbiluhinkwayoleswakuatirhelamakumulamafanaka naswonaundzikhutaze,namina,leswakundzipfunetahi lahandzingakotakahakona
45Naswonahambileswihitshembisekekunyikela nyingisowahinalowuneneemhakenileyi,uvuleleswaku wahakarhatekileswinene,hikuvaaaswitivaleswaku hosihikwalahokavunenebyantumbulukowayonaayi switekakurilunghelorayonaleritlakukeke,nkarhi wun’wananiwun’wanalokoyitwahimunhuloyia tlakukekeekavanhu-kulobyehindhavukonivutlhari,ku n’wivitanaehubyeniyayona
46Hikuvandzitwehiritolerinenerayenalerivulaka leswakuhikutiyisekisavanhulavalulamekenilava tlharihekemalunghananimunhuwakweutatiyisekisa nsirhelelolowukuluekamfumowakwe,tanihileswi vanghanavotanovangatan’winyikaxitsundzuxolexi vuyerisakaswinenehandlekokanakana
47Naswonavavanunalavasweswiavarhumiwaekayena hiEliyazara,handlekokanakanaavarinitimfaneloleti. 48Naswonaaatshamelakutiyisisahikuhlambanya leswakuangepfukiatshikilevavanunalavavafambaloko kurikutsakelakokarhikalexihundlenintsenaloku vumbekensusumetolowususumetelaka-kambeakuriku vuyerisavaakihinkwavoleswakuavarhumela
49Hikuva,uhlamuserile,vutomilebyinenebyikatsaku hlayisamilawuyanawu,naswonamakumulawama fikeleriwangopfuhikutwakutlulakuhlaya
50Ekaleswinaswitatimendeswin’wanaswofanana swonaaswirierivalenileswakumintlhavekoyayenaeka vonaakuriyini.
NDZIMAYA6
Tinhlamuselotamikhuvayavanhuletikombisakaleswi vuriwakahiritoleringe,"Aswitenga"Nkokana masunguloya"KupfumelakaXikwembu"Tindzimana4844tinyikanhlamuseloyosasekayaVukwembubya physiology
1Swifanerilekuboxahikukomisarungulaleriari nyikekelokoahlamulaswivutisoswahina
2Hikuvandziehleketaleswakuvanhuvotalavatitwava lavakutivamalunghananimilawuyin’wanaleyinga enawini,ngopfu-ngopfuleyivulavulakahinyamani
swakunwaniswiharhileswitiviwakatanihileswinga tengangiki.
3Lokohivutisaleswakuhayini,tanihileswikungani xivumbekoxin’wentsenaxantumbuluko,swiharhi swin’wanaswitekiwaswingatengangalokoswidyiwa, kasiswin’wanaswitekiwaswingatengangahambikuri kuswikhumba(hikuvahambileswinawuwungani vukhetaekatinhlatotala,wunivukhetahindlelayo hlawulekaetimhakenitofananileti)usungulenhlamulo yakwehindlelaleyilandzelaka:
4Ute:‘Maswixiya,ndlelaleyitindlelatahinatavutomi nivunghanabyahinabyitihumesakahayonaekahina;hi kutihlanganisanilavobiha,vanhuvakhomaswiloswa vonaswobihaivivavanigomeevuton’winibyavona hinkwabyo;kambelokovahanyanilavatlharihekenilava tlhariheke,vakumandlelayobalekelakupfumalavutivini kululamisavutomibyavona
5Munyikiwahinawanawuxosungulauvekemisinyaya milawuyakuchavaXikwembunikululamakutaniayi nghenisayinhlayin’wananiyin’wana,kungarihiku yirisantsenakambehikutirhisaswikombisonaswona,a kombisavuyelobyobihabyaxidyohoniswigwevoleswi Xikwembuxiswinyikekelavanganinandzu
6HikuvaukombisilerosungulaleswakuXikwembuxiri xin’wentsenanileswakumatimbayaxonamavonaka evuakwenihinkwabyo,tanihileswindhawuyin’wanani yin’wanayitalekehivuhosibyaxonanaswonakungariki naxin’wexaswiloleswiendliwakaexihundlenihivanhu emisavenilexibalekelakavutivibyaxona
7Hikuvahinkwaswoleswimunhuaswiendlakani hinkwaswoleswingataendlekaenkarhinilowutakaswi vonakaekaYena
8Hikutirhamintiyisoleyihivukhetanikuyiveka erivaleni,ukombisileleswakuhambilokomunhua ehleketakuendlaswobiha--kungavulinchumuhikuswi endlahakunene,--angebalekelikuvoniwa,hikuvauswi vekeerivalenileswakumatimbayaXikwembuma hangalakilenawuhinkwawo
9Kusukelalahaasungulekekona,uyeemahlwenia kombisaleswakuvanhuhinkwavohandlekahinava pfumelaekavukonabyaswikwembuswotala,hambileswi vonahivoxevanganimatimbaswinenekutlula swivumbiwaleswivaswigandzelakaswahava.
10Hikuvalokovaendlileswifanisohimaribyenihi timhandzi,vavulaleswakuiswifanisoswalava tisungulekenchumulowupfunakaevuton’wininaswonava swigandzela,hambileswivanganivumbhonilebyinga erivalenibyaleswakuavanamintlhaveko.
11Hikuvakutavakurivuphukuphukuhikuhelelaku ehleketaleswakuun’wananiun’wanauhundzuke xikwembuhikwalahokaswiloleswiaswitumbuluxeke
12Hikuvavasungurivalotekantsenaswiloswokarhi leswiseswitumbuluxiwekenaswonahikuswihlanganisa swin’we,vakombiseleswakuswinintirholowuntshwa:a hivonahivoxevatumbuluxekentikelowanchumu wolowo,naswonahikwalahoinchumuwahavaniwa vuphukuphukuleswakuvanhuvaendlaswikwembuswa vanhukufananavona
13Hikuvaeminkarhiniyahinakunivotalalavangani vutshilaswinenenilavadyondzekekeswinenekutlula vanhuvakhalelavaendliwekeswikwembu,kambeava ngatakavatavagandzela
14Vaendlinivatsarivamintsheketoleyivaehleketa leswakuhivonavatlharihekekutlulaMagriki.
15Hayinihifanelehivulavulahivanhuvan’wanalava rhandzaka,Vaegiptanivan’wanavofananavona,lava titshegekehiswiharhiswanhovanimixakayotalaya swiloleswihahakanitihomu,vaswigandzela,nikuswi humeselamagandzelolokovahahanyanilokovafile?
16LeswiMunyikiwahinawaNawuaariwanunawo tlharihanaswonaanyikiwekehiXikwembukutwisisa swilohinkwaswo,utekelangutelolerihelelekera vuxokoxokobyin’wananibyin’wanabyokarhi,kutaniahi rhendzelahimarhangulamangahluriwikinimarhanguya nsimbi,leswakuhingatihlanganisinikatsongonimatiko man’wananikatsongo,kambehitshamahibasileemirinini moya-xiviri,hintshunxekileemiehleketwenihinkwayoya hava,higandzelaXikwembuxin’wexaMatimba Hinkwawoehenhlakantumbulukohinkwawo
17HikwalahovapristalavarhangelakavaleEgiptava kambisisetimhakatotalahivukheta,naswonahikutiva timhakatahina,vahivitana“vavanunavaXikwembu”
18Lexiixithopolexingarikixavanhuhinkwavokambei xalavagandzelakaXikwembuxantiyisontsena.
19Lavan’wanaahivanhuvaXikwembukambeiva nyamaniswakunwaniswiambalo
20Hikuvamboyamelowavonahinkwawowuvayisaeku chaveleleniekaswiloleswiavatekeriwinchumu,kambe ekaswiloswavonahinkwaswo
21Exikarhikavanhuvahinavutomibyotanohinkwabyo, nchumulowuvawutekelakaenhlokweningopfuivuhosi byaXikwembu
22Hikokwalaholeswakuhingaonhiwihimanyala,kumbe vutomibyahinabyisoholotiwilehimavulavuleloyobiha, uhirhendzelehimatlhelohinkwawohimilawuyaku tenga,akhumbaleswihiswidyaka,kumbekunwa,kumbe kukhumba,kumbekutwa,kumbekuswivona
23Kambe,lokohivulavulahikuangarhela,swilo hinkwaswoswafanahivumbiwabyaswonabya ntumbuluko,tanihileswihinkwaswoswilawuriwakahi matimbaman’we,hambiswiritanokunixivangelolexi dzikekeekamhakayin’wananiyin’wanayamunhuhi xiyexeleswakuhayinihipapalatakutirhisaswiloswo karhinaswonahitsakelakutirhisiwalokutolovelekekeka swin’wana.
24Hikwalahokaxifanisondzitatsutsumandzilanguta yinhlayin’wekumbetimbirhindzimihlamuselatona
25Hikuvaungatshukiuwelaemianakanyweniya leswakuMuxeutsalemilawuyakwehivukhetalebyikulu hikwalahokatimbevaniswinyenyananiswin’wanaswo tano
26Milawuleyihinkwayoyiendleriwekululamaku pfunetakulavisisavunenenikuhetisekakavumunhu 27Hikuvatinyenyanahinkwatoletihititirhisakati rhurhumerilenaswonatihambanisiwahikubasakatona,ti dyamixakayohambana-hambanayamavelenimavele,ku fananihixikombisomaphaphatani,matuvayatinjiya, tinjiya,tinjiya,tihancinatonaniswinyenyanaswin’wana hinkwaswoswantlawalowu.
28Kambeswinyenyanaleswiyirisiwekeutaswikumaswi riswanhovanileswidyakanyama,switihanyisa leswin’wanahimatimbalawaswinganaswona,naswona hitihanyiswikumaswakudyahikudlayaswinyenyana leswirhurheriwekeleswihlayiwekelahahenhla
wena,kambelokounavelaleswakutintswaloleti boxiwekelahahenhlatiyaemahlweninitawena,ufanele uvitanaXikwembunkarhihinkwawo’
35Hosiyikombisakuamukelekakayona,yivutisaloyia landzeleke:“Munhuufaneleakombisakuhananaeka mani?”
36Hilokoahlamulaaku:‘Vanhuhinkwavovapfumela leswakuhifanelehikombisakuhananaekalavavangani mboyamelolowuneneekahina,kambendziehleketa leswakuhifanelehikombisamoyalowufanakawaku hananaekalavavakanetakanahinaleswakuhindlelaleyi hitavakokelaekaleswinenenileswivuyerisakahinavini KambehifanelehikhongelaekaXikwembuleswakuleswi swihetiseka,hikuvahixonaxilawulakamianakanyoya vanhuhinkwavo’
37Leswihosiyikombisekekupfumelelanakayonani nhlamulo,yikombelewavutsevuleswakuahlamula xivutisolexinge,xanahifanelehikombisakunkhensaeka mani?
38Hilokoahlamulaaku:‘Ekavatswarivahinankarhi hinkwawo,hikuvaXikwembuxihinyikexilerisoxankoka swinenemalunghananikuxiximiwalokufaneleke vatswariEkandhawuleyilandzelakaUhlayelalangutelo ramunghanaekamunghanahikuvaUvulavulahi "munghanaloyiafanakanamoyawawenan'wini."U endlakahlehikuringetakutisavavanunahinkwavoeka vunghananawenan’wini’
39Hosiyivulavulanayenahimusakutaniyivutisaloyia landzelaka:“Iyinilexifanakanikusasekahintikelo?
40Kutaniaku:‘KuchavaXikwembu,hikuvaixivumbeko lexikuluxakusaseka,naswonamatimbayakonamaleka rirhandzu,kunganyikoyaXikwembuLeswiseuswi kumilenaswonaswifambisananaswonamikateko hinkwayoyavutomi.’
41Hosihindlelayamusaswineneyihoxemavokoeka nhlamuloyivutisayin’wana,xana,lokoyotsandzeka,yi ngatlhelayikumandhumayayonahimpimolowufanaka?
42Kutaniaku,‘Aswikotekileswakumitsandzeka, hikuvamibyarileekavanhuhinkwavombewuyaku nkhensaleyihumesakantshovelowakunavelalokunene, naswonaleswiswinimatimbakutlulamatlharilama tiyekeswinenenaswonaswitiyisekisansirhelelolowukulu Kambelokomunhuun’wananiun’wanaatsandzeka,anga fanelangaatlhelaaendlaswilosweswoleswivangekeku tsandzekakayena,kambeufanelekuendlavunghanani kuendlahivululami.HikuvainyikoyaXikwembukukota kuendlaswiendloleswinenekungarileswihambaneke’ 43Hikutsakisiwahimaritolawa,hosiyivutisayin’wana, yingantshunxiwanjhaniekagome?
44Kutaniahlamulaaku:‘Lokoangasitshamaavavisa munhu,kambeaendlelaun’wananiun’wanaleswinene,a landzelandlelayakululama,hikuvamihandzuyabyonayi tisantshunxekoekagomeKambehifanelekukhongela ekaXikwembuleswakuvubihilebyingalanguteriwangiki byofananarifukumbevuvabyikumbekuvavakumbe xin’wananaxin’wanaxamuxakalowuswingahifikiswi hivavisa.Kambetanihileswiutinyiketelekeekuchaveni kaXikwembu,akunakhomborotanoleringatakuwela’
45Hosiyin’widzunisaswinene,yivutisawavukhume: “Hixihixivumbekolexitlakukekexakuvangama?”
46Kutaniaku,‘KuxiximaXikwembu,naswonaleswia swiendliwihitinyikonimagandzelokambehikubasaka
moya-xivirinikukhorwisekalokukwetsimaka,tanihi leswiswilohinkwaswoswivumbiwekenikulawuriwahi XikwembuhikulandzakurhandzakaxonaXikongomelo lexiutshamaurinaxonatanihileswivavanunahinkwavo vangaswikotakakusukaekaleswiuswifikeleleke enkarhinilowuhundzekenilenkarhiniwasweswi’ 47Hiritoleritlakukekehosiyivaxewetahinkwavo,yi vulavulanavonahimusa,hinkwavolavaavarikonava kombisakuamukelakavona,ngopfu-ngopfuvativiva filosofiHikuvaavatlakukileswineneekavona[ievativi vafilosofi]himahanyelonilekanjhekanjhekisano,tanihi leswiminkarhihinkwayoavaendlaXikwembuxiva masunguloyavona.
48Endzhakukasweswohosileswakuyikombisakutitwa kayonalokuneneyiyaemahlweniyinwarihanyora vaendzivayona.
NDZIMAYA9
Ndzimana8yikombisankokawavutiviNdzimana28, rirhandzuravatswariXiyangopfu-ngopfuxivutisolexi ngaekaNdzimana26ninhlamulo.Nakambexiyaxivutiso lexingaekaNdzimana47ninhlamuloLexiixitsundzuxo xavutlhariekavavanunavamabindzu
1Hisikulerilandzelakamalunghiselelolamafanakama endliwileekankhuvo,kutanihosi,hikuhatlisalokonkarhi wuhumelela,yisungulakuvutisaswivutisoekavavanuna lavatshamekeekusuhinilavasevahlamuleke,kutaniyi kuekawosungula‘Xanavutlharibyingaswikotaku dyondzisiwa?’
2Kutaniaku,‘Moya-xiviriwuvumbiwalerovawukotahi matimbayaXikwembukuamukelaleswinenehinkwaswo nikualaleswihambaneke’
3Hosiyikombisakuamukelakutaniyivutisawanunaloyi alandzelekeyiku,Iyinilexivuyerisakaswineneeka rihanyo?
4Kutaniaku,‘Kutikhoma,naswonaaswikotekikukuma leswihandlekalokoXikwembuxitumbuluxamboyamelo ekaswona’
5Hosiyivulavulaniwanunaloyihimusayikueka un’wana:‘Xanamunhuangahakelanjhanixikweletixaku nkhensavatswarivayenahindlelaleyifaneleke?’
6Kutaniaku:‘Hikukahingatshukihivavangelaku vava,naswonaleswiaswingekotekihandlekaloko Xikwembuxiyisamianakanyoleswakuyihlongorisa makumulamatlakukekeswinene.’
7Hosiyikombisekupfumelelananayonakutaniyivutisa loyialandzelaka,xanayingavanjhanimuyingiserila hisekaka?
8Kutaniaku,‘Hikutsundzukaleswakuvutivihinkwabyo byapfuna,hikuvabyikupfunahimpfunowaXikwembu hinkarhiwaxihatlakuhlawulaswin’wanaswaswiloleswi uswidyondzekenikuswitirhisaekaxiphiqolexiku langutanekenaxonaNaswonahindlelayoleyo matshalatshalayavanhumahetisekahimpfunowa Xikwembu’
9Hosiyin’widzunisakutaniyivutisaloyialandzelaka Xanaangaswipapalatanjhanikuendlanchumu wun’wananiwun’wanalowulwisanakaninawu?
10Kutaniaku:‘LokomixiyaleswakuiXikwembulexi vekemianakanyoetimbilwinitavaendlivamilawu
leswakuvutomibyavanhubyihlayisiwa,mitava landzela.’
11Hosiyipfumelanhlamuloyawanunayoloyekutaniyi kuekaun’wana:‘Xanavuxakabyipfunayini?
12Kutaniahlamulaaku,‘Lokohianakanyaleswakuhina hihexehixanisiwahimakhombolamawelakamaxakaya hinanilokokuxanisekakawonakuhundzukakahina-kutanimatimbayavuxakamavonakahinkarhiwun’we, hikuvailokokutitwakotanokukombisiwantsenalahahi ngatakumakuxiximiwanikuxiximiwaematihlweniya vonaHikuvampfuno,lokowuhlanganisiwanimusa,hi woxeixiboholexingahambanisiwikinikatsongo Naswonahisikurakuhumelelakavonaahifanelangahi navelarifuworavona,kambehifanelekukhongela Xikwembuleswakuxivanyikaswilohinkwaswo leswinene.’
13Lokohosiyin’widzunisilekufananilavan’wana,yi vutisayin’wanayiku:“Xanaangaswikotisakuyiniku ntshunxekaekakuchava?
14Kutaniaku:‘Lokomianakanyoyiswitivaleswakuayi endlangaswobiha,nilokoXikwembuxiyikongomisaeka switsundzuxohinkwaswoleswitlakukeke.’
15Hosiyikombisekuamukelakayonakutaniyivutisa yin’wana,xanayingaswikotisakuyinikuhlayisa vuavanyisilebyineneminkarhihinkwayo?
16Kutaniahlamulaaku,‘Lokoatshamelakuveka makhombolamawelakavanhuemahlwenikamahloyakwe kutaniaxiyaleswakuiXikwembulexitekelakavan’wana kuhumelelanikutisavan’wanaekuxiximeniniku vangamalokukulu’
17Hosiyiamukelewanunaloyihimusakutaniyivutisa loyialandzelakaleswakuahlamulaxivutisolexinge,xana angaswipapalatanjhanivutomibyoolovanibyaku titsakisa?
18Kutaniahlamulaaku,‘Lokoatshamelakutsundzuka leswakuaarimufumiwamfumolowukulunihosiya mintshunguleyikulu,nileswakumianakanyoyakweayi fanelangayikhomekahiswiloswin’wana,kambe, minkarhihinkwayoaafaneleaanakanyisisahindlelaleyi angakotakakutlakusavuhlayisekibyavonahayonahi ndlelaleyineneNakambeufaneleakhongelaeka Xikwembuleswakukungavinantirholowuhonisiweke’ 19Lokohosiyin’widzunisile,yivutisewavukhume,yi ngaswivonanjhanilavaavan’wikanganyisa?
20Kutaniahlamulaxivutisolexinge,‘Lokoaxiyaloko kutikhomakalavavulavulakahiyenakurikantumbuluko nilokovahlayisanawulowufanelekewakurhangisa emahlweniekaminkhuvoyakuamukelaniminhlangano, nilekavuxakabyavonabyoangarhela,vangasitshama vatlulamindzilakanoleyifanelekeekuhoyozenikumbe etimhakenitin’wanatamahanyeloKambeXikwembuxita yisamianakanyoyawena,WeHosi,ekahinkwaswoleswi tlakukeke’
21Lokohosiyikombisekuamukelakayonalokukuluni kuvadzunisahinkwavohaun’we-un’we(exikarhikaku bumabumeriwakahinkwavolavaavarikona),va hundzukelaekutiphinenihinkhuvo.
22Hisikuleritlhandlamaka,lokonkarhiwunyikiwile, hosiyivutisamunhuloyialandzeleke:“Hiwihimuxaka lowukuluwakuhonisa?
23Hilokoahlamulaaku,‘Lokowanunaangakhathaleli vanavakwenaswonaatinyiketelahimatimbahinkwawo
ekuvadyondziseniHikuvaminkarhihinkwayohi khongelaekaXikwembukungaringopfuhihinavini, kambehikhongelavanavahinaleswakunkateko wun’wananiwun’wanawuvawavona.Kunavelakahina kaleswakuvanavahinavavanikutikhomakuvonaka ntsenahimatimbayaXikwembu’
24Hosiyivuleleswakuyivulavulekahlekutaniyivutisa yin’wana,yiku,xanayingavanjhanimurhandziwatiko?
25Uhlamuleaku:‘Hikutshamaurikarhiuehleketa leswakuiswinenekuhanyanikufaetikwenirarikwavo Kutshamaematikwenimambeswitisakudelela swisiwananitinganaekalavafuwekeongehilokova hlongoriwilehikwalahokavugevenga.Lokounyika hinkwavomimpfuno,tanihileswiutshamelakakuendla swona,Xikwembuxitakunyikatintswaloekahinkwavo naswonautatekiwaurilarhandzakatiko."
26Endzhakukoyingiselawanunaloyi,hosiyivutiseloyia landzelekehikulandzelelana,leswakuangahanyanjhani hixinghananinsatiwayona?
27Kutaniahlamulaaku,‘Hikuxiyaleswakuvanhuhi ntumbulukovaninhlokonimatimbaekuhlongorisenika kunavelakavona,naswonavacinca-cincamavoneloya xitshuketahikuanakanyalokuhoxeke,naswona ntumbulukowavonakahle-kahlewutsanileSwifanerile kutirhisananavonahivutlharinaswonahingapfuxi timholovoHikwalahokakufambisavutomihindlelaleyi humelelakamufambisiwamovhaufaneleativapakani leyiafanelekeakongomisandlelayakweekayona.Hiku vitanampfunowaXikwembuntsenalahavanhuvanga kongomisakandlelayantiyisoyavutomiminkarhi hinkwayo.’
28Hosiyiphofulekupfumelelanakayonakutaniyivutisa loyialandzelaka,xanayingantshunxekanjhanieka swihoxo?
29Hilokoahlamulaaku,‘Lokominkarhihinkwayou endlahikuanakanyanaswonaungatshukiupfumelaku rhuketela,kambeutikambelahiwexeswiloleswi vuriwekeekawena,uendlaxibohohikuanakanyaka wenahikuyahiswikombeloleswiuendleriwekeswonani kuhetisisahinkwaswohikuyahikuavanyisakawena,u tapfumalaxihoxo,WenaHosiKambekutivaniku titolovetaswiloleswiintirhowamatimbayaVukwembu’ 30Hikutsakisiwahimaritolawa,hosiyivutisayin’wana, yingantshunxiwanjhaniekavukarhi?
31Hilokoahlamulaxivutisolexiaku:‘Lokoaswixiya leswakuunimatimbaehenhlakahinkwavohambikuriku vadlaya,lokoanyikelavukarhi,nileswakuaswitavaswi ngapfuninchumunikuvanintwela-vusiwanalokoyena, ntsenahikwalahokaleswiaarihosi,atsonavanhuvotala vutomi
32Xanaakulavekayinivukarhi,lokovanhuhinkwavoa vatitsongahatanaswonaakungarinamunhulan’wi vengaka?SwifanerilekulemukaleswakuXikwembuxi fumamisavahinkwayohimoyawamusanaswonahandle kavukarhinikatsongo,naswonawena,’ute,‘OhoHosi,hi kukongomaufanelekutekelelaxikombisoxaXona’ 33Hosiyivulaleswakuyihlamulekahlekutaniyivutisa munhuloyialandzelaka:“Xanaiyinixitsundzuxo lexinene?”
34‘Kuendlakahleminkarhihinkwayonihiku anakanyisisahindlelaleyifaneleke,’uhlamuserile,‘hi pimanisaleswipfunakaekapholisiyahinavininivuyelo
lebyivavisakalebyingatavakonahikwalahokoamukela vonelolerihambaneke,leswakuhikupimayinhla yin’wananiyin’wanahitatsundzuxiwakahlenaswona xikongomeloxahinaxihetisisiwa.Naswonaxankoka swinene,himatimbayaXikwembukungurin’wanani rin’wanarawenaritakumakuhetisekahikuvauhanyaku chavaXikwembu’
35Hosiyivulaleswakuwanunaloyiuhlamulekahle, kutaniyivutisaun’wana:“Iyinifilosofi?”
36Naswonauhlamuserile,‘Kuanakanyisisakahlehiku kombetelaekaxivutisoxin’wananixin’wanalexi humelelakanaswonaungatshukiurhwariwehi minsusumeto,kambeuanakanyisisahikuvavisekaloku vangiwakahimintlhaveko,nikuendlahindlelaleyinene hilahaswiyimoswilavakahakona,hititolovetaku ringanisela.KambehifanelehikhongelaekaXikwembu leswakuxinghenisaemianakanyweniyahinakuxixima swiloleswi’
37Hosiyikombisakupfumelakayonakutaniyivutisa yin’wana,leswakuyingahlangananjhaninikuxiximiwa lokoyifambaematikwenimambe?
38Uhlamurileaku:‘Hikuvaalulamaekavanhu hinkwavo,nihikuvonakaariwaxiyimoxalehansi ematshan’weniyotlulalavaaafamba-fambaexikarhika vona.Hikuvainsinyawanawulowutiviwakaleswaku Xikwembuhintumbulukowaxonaxiamukelalava titsongahatakaNaswonarixakaravanhurirhandzalava tiyimiselekekutitsongahataekavona.’
39Leswihosiyikombisekekuamukelakayonaeka nhlamuloleyi,yivutiseun’wana,leswakuyingaaka njhanihindlelaleyimiakoyayonayingatatshama endzhakukayona?
40Kutaniahlamulaxivutisolexinge,‘Lokoswivumbiwa swayenaaswirihimpimolowukulunilowutlakukeke, lerovavahlalerivaswitsetselelahikwalahokakusasekaka swona,nilokoangasitshamaahlongolaun’wanawalava endlakamintirhoyotanonaswonaangasitshamaa sindzisavan’wanaleswakuvatirhelaswilavekoswayena handlekohakeriwa
41HikuxiyandlelaleyiXikwembuxiwunyikakarixaka ravanhuhayona,xivanyikarihanyonivuswikotibya mianakanyonitinyikotin’wanahinkwato,yenahibyakwe ufanelekulandzelaxikombisoxaYenahikutlherisela vanhuhakeloyantirhowavonawotikaHikuvaimintirho leyiendliwakahikululamaleyitshamakankarhi hinkwawo!
42Hosiyivulaleswakuwanunaloyinayenauhlamule kahle,avutisawavukhumeaku:“Xanamihandzuya vutlhariiyini?
43Hilokoahlamulaaku:‘Munhuufaneleatitivaleswaku angaendlanganchumuwobihanaswonaufaneleahanya vutomibyayenaentiyisweni.Tanihileswikuhumakaeka leswi,WenaHosiyamatimba,ntsakolowukulunikutiya kamoya-xiviriniripfumeloleritiyekeekaXikwembuswi kukulalokoufumamfumowawenahikuchava Xikwembu’
44Lokovatwanhlamulohinkwavovahuwelelahiritoleri tlakukeke,endzhakukasweswohosihintsakolowukuluyi sungulakunwarihanyoravona
45Hisikuleritlhandlamakankhuvowulandzelendlela leyifanakaniyaminkarhileyihundzeke,naswonaloko nkarhiwufikahosiyiyaemahlweniyivutisavaendzilava
saleke,yikuekawosungula:‘Xanamunhuanga tisirhelelanjhaniekakutikukumuxa?
46Kutaniahlamulaaku,‘Lokoahlayisakuringana naswonaatsundzukaminkarhihinkwayoleswakuimunhu lafumakavanhu.NaswonaXikwembuxitisalava tikukumuxaka,xitlakusalavarhulekenilava titsongahataka!
47Hosiyivulavulanayenahimusa,yivutisaloyia landzelaka:“Imaniloyimunhuafanelekeahlawula leswakuvavavatsundzuxivayena?”
48Hilokoahlamulaaku:‘Lavaringetiwekeetimhakenito talanaswonavahlayisakarirhandzuleringa pfanganisiwangikiekayenanikuhlanganyelaeka mboyamelowayenan’winiNaswonaXikwembuxi tikombisaekalavafanelekeleswakumakumulawama fikeleriwa.’
49Hosiyin’widzunisa,yivutisayin’wanayiku:“Hiyihi rifuwolerilavekakangopfuekahosi?”
50Uhlamurileaku:‘Vanghananirirhandzuravanhulava avafumaka,hikuvahileswihikutirhisaleswixibohoxa kunavelalokunenexiendliwakalexingahambanisiwiki NaswonaiXikwembulexitiyisekisakaleswakuleswiswi ngaendlekahikupfumelelananikunavelakawena’
51Hosiyin’widzunisa,yivutisaun’wana:“Xana xikongomeloxakuvulavulaiyini?Naswonaahlamulaa ku,‘Kukhorwisaloyiulwakanayenahikun’wikomba swihoxoswayenaekavuthulerihlelekekekahlera minjhekanjhekisano.
52Hikuvahindlelaleyi,utahlulamutwiwawena,kunga rihikun’wikaneta,kambehikun’widzunisahi xikongomeloxon’wikhorwisa.Naswonaimatimbaya Xikwembulahakukhorwisakuendliwaka’
53Hosiyivuleleswakuyinyikilenhlamuloleyinene, kutaniyivutisayin’wana,xanayingahanyanjhanihi xinghananatinxakatotalatohambanaletivumbekevaaki vamfumowayona?
54‘Hikuendlaxiphemulexifanelekeekaun’wanani un’wana,’ahlamula,‘nikutekakululamatanihi mukongomisiwawena,hilahauendlakahakonasweswihi kupfuniwahikutwisisalokuXikwembuxikunyikaka kona’
55Hosiyitsakisiwehinhlamuloleyi,kutaniyivutisa yin’wanayiku:‘Xanamunhuufaneleaxanisekaehansika swiyimoswihi?’
56‘Ekamakhombolamawelakavanghanavahina,’u hlamurile,‘lokohivonaleswakumatekankarhiwoleha naswonaamalulamisiwiKuanakanyaakuhipfumeleli kuvilelahikwalahokalavafekenilavantshunxiwekeeka vubihi,kambevanhuhinkwavovavilelahikwalahoka vonahikuvavaanakanyantsenahivonavininiku vuyeriwakavonaHimatimbayaXikwembuntsenalaha hingabalekelavubihihinkwabyo!
57Hosiyivulaleswakuyinyikilenhlamuloleyifaneleke, kutaniyivutisayin’wana:“Xanandhumayilahlekanjhani?
58Kutaniahlamulaaku,‘Lokokutikukumuxaniku titshembalokungapimiwangikiswivanimatimba,kuva nikutsongahatiwanikulahlekeriwahindhuma.Hikuva XikwembuiHosiyandhumahinkwayonaswonaxiri nyikalahaxilavakakona’
59Hosiyitiyisekisanhlamulo,yivutisaloyialandzeleke: “Vanhuvafanelevatinyiketelaekamani?”
60‘Ekalava,’ahlamula,‘lavakutirhelakahikunavela lokunenekungarihikuchavakumbekutitsakisa,va ehleketahikuvuyeriwakavonantsenaHikuvaxin’wanai xikombisoxarirhandzu,lexin’wanaimfunghowaku navelakubihanikutirhelankarhi.
61Hikuvamunhuloyiatshamakaalangutelekuvuyeriwa kayena,imuxengiembilwiniKambeukumarirhandzura vanhuhinkwavolavauvafumakahikupfuniwahi xitsundzuxolexinenelexiXikwembuxikunyikakaxona’
62Hosiyivulaleswakuyihlamulehivutlhari,yivutisa yin’wanayiku:“Iyinilexihlayisakamfumowu hlayisekile?”
63Kutaniahlamulaxivutisolexinge,‘Tivoneleniku anakanyakahariemahlwenileswakukungaendliwi vubihihilavavekiwekeexikhundlhenixavulawuri ehenhlakavanhu,naswonaleswiuswiendlaminkarhi hinkwayohikupfuniwahiXikwembulexikuhlohlotelaka hikuavanyisalokukulu’
64Hosiyivulavulemaritoyokhutazaekayona,yivutisa yin’wana,yiku,Iyinilexihlayisakakutlangelaniku xiximiwa?
65Kutaniahlamulaaku,‘Vunene,hikuvahibyona muvumbiwaswiendloleswinene,naswonahibyonavubihi byilovisiwa,hambileswiukombisakavukulukumbabya vumunhuekahinkwavohinyikoleyiXikwembuximi nyikakayona’
66Hosihimusayiamukerilenhlamulokutaniyivutisaya vukhume-n’we(tanihileswiakurinavambirhilava tlulakamakumenkombo),xanahinkarhiwanyimpiyinga hlayisanjhanikurhulakamoya-xiviri?
67Kutaniahlamulaaku,‘Hikutsundzukaleswakuanga endlangaswobihaekaun’wanawavafumiwavayena,ni leswakuhinkwavovatan’wilwelahikutlherisela mimpfunoleyivayikumeke,hikutivaleswakuhambiloko volahlekeriwahivutomibyavona,utakhathalelalava titshegekehivonaHikuvaawupfukiutsandzekileku rihiselaekawihinawihi--kunitimbilutamusaleti Xikwembuxikuhuhutelekehatona’
68Hosiyivahoxemavokohiritoleritlakukekeyi vulavulanavonahimusaswineneiviyinwankarhiwo lehawamatiekarihanyoraun’wananaun’wana,yi tinyiketelakutiphina,yitlhelayihumesavunghanabyo hananaswinenenantsakoekavaendzivayona.
NDZIMAYA10
SwivutisonitinhlamuloswiyaemahlweniKukombisa ndlelaleyitindhunatavuthutifaneleketihlawuriwaha yonaLeswimunhuafanelekekutsakeriwanaswiphiqo swin’wanaswavutomibyasikunasikuleswingantiyiso namuntlhakufananamalembeya2000lamahundzeke Tindzimana15-17titivekahikubumabumelamintlangoya mintlangoTindzimana21-22tihlamuselavutlharibyaku hlawulamuungamerikumbekuvanihosi
1Hisikuravunkombokuendliwemalunghiselelo lamakuluswinene,naswonavan’wanavotalaavarikona vahumaemitiniyohambana-hambana(exikarhikavonaa kurinivayimerivotala)
2Lokokuhumelelankarhi,hosiyivutisewosungulaeka lavaavangasivutisiwaswivutiso,leswakuyinga papalatanjhanikukanganyisiwahikuanakanyaloku hoxeke?
3Kutaniahlamulaaku,‘Hikuxiyaxivulavuri,nchumu lowuvulavuriwakanimhakaleyikuburiwakahayona,ni hikutlhelaavutisaswivutisoleswifanakaendzhakuka nkarhiwokarhihiswivumbekoswohambana-hambana. Kambekuvanimianakanyoleyixalamukekenikukotaku vumbavuavanyisilebyineneemhakeniyin’wanani yin’wanaiyin’wanayatinyikoletinenetaXikwembu, naswonaunayona,WenaHosi.’
4Hosiyibamavokohiritoleritlakukekekutaniyivutisa yin’wanayiku,Hayinivanhuvotalavangasitshamava vanimahanyelolamanene?
5Uhlamuleaku:‘Hikuva,vanhuhinkwavohi ntumbulukoavatikhominaswonavarhandzakutitsakisa. Hikwalaho,kupfukakupfumalekakavululamini ndhambiyamakwangaMukhuvawavuneneixihingaeka lavatinyiketelekeekavutomibyantsakohikuvawuva lerisakutsakelakutikhomanikululamaHikuvai Xikwembulexingan’winiwaswiloleswi’
6Hosiyivulaleswakuyihlamulekahle,yivutisayiku: “Tihositifaneletiyingisayini?”Kutaniaku,‘Milawu, leswakuhimilawuyolulamayitavuyiselavutomibya vanhu.Hambileswiwenahimahanyeloyotanohiku yingisaxilerisoxaXikwembuutihlayiselekexitsundzuxo lexingaheriki’
7Hosiyivulaleswakuwanunaloyinayenauvulavule kahle,kutaniavutisaloyialandzelaka:“Hifanelehiveka vamanivalawuri?”
SAhlamulaaku:‘Hinkwavolavavengakavubihi,niku tekelelamahanyeloyan'wina,vaendlahikululama leswakuvahlayisandhumaleyineneminkarhihinkwayo' Hikuvaleswiuswiendlaka,WenaHosiyamatimba,’aku, ‘naswonaiXikwembulexikunyikekeharhiyakululama’ 9Hosiyibumabumelenhlamulohiritoleritlakukeke kutaniyilangutawanunaloyialandzelekeyiku,‘Ivamani lavahifanelekehivekavatirhela-mfumovamavuthu?’
10Kutaniahlamuselaaku,‘Lavavanganixivindziniku lulamanilavakarhatekakangopfuhikuhlayisekaka vavanunavavonakurinikuhlulahikuvekavutomibya vonaekhombyenihikuhatlisaHikuvatanihileswi Xikwembuxiendlakakahleekavanhuhinkwavo,nawena hikuxitekelelaumupfuniwavanhuhinkwavolavauva fumaka’
11Hosiyivulaleswakuyihlamulekahle,yivutisa yin’wanayiku:“Imunhuloyiafanelekekutsakeriwa?
12Hilokoahlamulaaku:‘Munhuloyianganindhumani rifuwonimatimbanaswonaanganimoya-xivirilowu ringanakanawonahinkwawoWenahiwexeukombisahi swiendloswawenaleswakuufanelekaswineneku tsakeriwahimpfunowaXikwembulexikuendlakau khathalelaswiloleswi’
113Hosiyikombisakuamukelakayona,yikueka yin'wana:‘Timhakatihiletitihositifanelekekutinyikela nkarhiwotala?’
14Kutaniahlamulaaku,‘Kuhlayanikudyondza tirhekhodotamaendzoyaximfumo,lamatsariwekehiku kombetelaekamimfumoyohambana-hambana,hi xikongomeloxopfuxetanikuhlayisavanhulava fumiwakaNaswonahintirhowotanoufikeleleku vangamalokungasitshamakakutshineleriwahivan’wana, himpfunowaXikwembulexihetisisakakunavelakawena hinkwako’
15Hosiyivulavulehikuhisekaniwanunaloyikutaniyi vutisaun’wana,xanamunhuufaneleatikarhatanjhanihi tiawaratayenatakuwisanikutihungasa?
16Kutaniahlamulaaku,‘Kuhlalelamintlanguyoleyo leyingatlangiwakahindlelaleyifanelekenikuveka emahlwenikamahloyamunhuswifanisoleswitekiweke evuton’winiiviswitlangiwahixindzhutinihikuxiximeka swavuyerisanaswonaswafanela.
17Hikuvakunikuakakokarhilokungakumiwakahambi kuriekavuhungasilebyi,hikuvahakanyingidyondzo yin’wanaleyinavetisiwakayidyondzisiwahitimhakaleti ngarikitankokaswinenetavutomiKambehiku titolovetahindlelaleyifanelekeswineneekaswiendloswa wenahinkwaswo,ukombiseleswakuumutiviwafilosofi naswonauxiximiwahiXikwembuhikwalahokavunene byawena.’
18Hosiyitsakisiwahimaritolawayahakuvuriweke,yi kuekawanunawavunhungu:“Xanamunhuufaneleku tikhomanjhanieminkhubyeni?
19Kutaniahlamulaaku,‘Ufanelekuvitanavavanuna lavadyondzekekeetlhelwenirawenanilavakotakakuku nyikaswitsundzuxoleswipfunakamalunghananitimhaka tamfumowawenanivutomibyavanhulavauvafumaka (hikuvaawukumanganhloko-mhakaleyifanelekekumbe leyidyondzisakakutlulaleyi)tanihileswivavanunavo tanovarhandzekakaekaXikwembuhikuvavalete mianakanyoyavonakuanakanyisisahitinhloko-mhaka letitlakukekeswinene--hilahahakunenenawenau tiendlakahakona,kusukelaswiendloswawena hinkwaswoswikongomisiwahiXikwembu’
20Hikutsakisiwahinhlamuloleyi,hosiyivutisamunhu loyialandzeleke:“Iyinilexingaswineneekavanhu? Leswakumuaka-tikowalexihundleniufaneleaendliwa hosiehenhlakavonakumbexirhoxandyanguwavuhosi?
21Ahlamulaaku:‘Loyiangalonenehintumbuluko Hikuvatihosiletihumakaekarixakaravuhosihakanyingi tinitihanyinaswonativanitihanyiekavanhuvatona. Naswonaleswiengetelekekeswitanoekavan’wanava lavavapfukekeekaswiyimoswavaakivalexihundleni, lavaendzhakukohlangananivubihinikurhwalaxiphemu xavonaxavusweti,lokovafumamintshunguva hundzukakavarinitihanyikutlulavafumivatihanyilava ngachavikiXikwembu.
22Kambe,hilahandzivulekehakona,ntumbuluko lowunenelowuleteriwekekahlewaswikotakufuma, naswonauhosileyikulu,kungaringopfuhileswiu humelelakaekuvangamenikavulawuribyawenani rifuworawenakambeematshan’weniyasweswo hikwalahokaleswiutlulakavanhuhinkwavohitintswalo nikupfunavanhu,hikukhensaXikwembulexiku nyikeketimfaneloleti’
23Hosiyihetenkarhinyanayirikarhiyidzunisawanuna loyiiviyivutisayohetelelaekahinkwaswoyiku,Hiwihi kuhumelelalokukuluekufumenikamfumo?
24Hilokoahlamulaaku:‘Leswakuvafumiwavatshama varinikurhula,nileswakuvululamibyihatlabyiendliwa lokokurinitimholovo.’
25Vuyelolebyibyifikeleriwahinkucetelowamufumi, lokoarimunhuloyiavengakavubihinikurhandza leswinenenaswonaanyikelamatimbayakweekuponiseni kavutomibyavanhu,tanihileswiutekakakupfumaleka kavululamikurixivumbekoxobihaswinenexavubihi
naswonahivulawuribyawenalebyilulamekeutiendlele ndhumaleyingafiki,tanihileswiXikwembuxikunyikaka mianakanyoleyitengekenileyingathyakisiwangikihi vubihibyihinabyihi.’
26Lokoayima,kuphokotelamavokolokukulunihi ntsakokuringanankarhiwolehaLokoriyimahosiyiteka xinweloyinyikatostikuxiximavayenivayonahinkwavo nimaritolawavamavuleke.
27Lokoagimetaaku:“Ndzikumevuyelolebyikulueka vukonabyawena”Ndzivuyeriwileswinenehikuhlayisa kavutlharilokuundzinyikekekonahikukombetelaeka vutshilabyofuma’
28Kutanialerisaleswakuun’wananiun’wanawavonaa nyikeriwatitalentatinharhutasilivhere,kutaniahlawula un’wanawamahlongayakweleswakuanyiketamali yoleyo.
29Hinkarhiwun’wehinkwavovahuwelelavaamukela, kutaninkhuvowuhundzukaxivandlaxantsako,lokohosi yirikarhiyitinyiketelaekankhuvolowuhambetaka.
NDZIMAYA11
Kukumanhlamuseloekastenographyyakhale,vona Ndzimana7Vuhundzuluxeribyiyisiwakuamukeriwa naswonabyiamukeriwatanihilebyihlayiweke,naswona (Ndzimana23)vhotileyitlakukekeyampfumeleloya tekiwayirhwariwehivun’we
1Ndzitsalenkarhiwolehanaswonandzifanelendzi navelakurivaleriwakawena,Filocrates
2Ndzihlamarisiwengopfuhivavanunalavanindlelaleyi hikuhatlisavanyikeketinhlamuloletihakuneneatilava nkarhiwolehaleswakutikunguhata
3Hikuvahambileswimuvutisiaaanakanyisiseswinenehi xivutisoxin’wananixin’wanaxokarhi,lavahlamulakahi kulandzelelanaavalunghekeletinhlamulotavonata swivutisohinkarhiwun’wenaswonahindlelayoleyoava vonakaekaminanilekahinkwavolavaavarikona naswonangopfu-ngopfuekavativivafilosofivafaneleku tsakeriwa
4Naswonandziehleketaleswakumhakaleyiyitavonaka yingatshembisiekalavangatahlayaxitlhokovetseloxa minaenkarhinilowutaka
5Kambeaswifanelangakuvulavulahindlelaleyihoxeke timhakaletirhekhodiwekeekatibukutakhaletamanina mani
6Naswonaaswingatavaswineneleswakundzitlula nawuemhakeniyofananileyiNdzivulaxitorihilahaxi humelelekehakona,hiripfalondzipapalataxihoxoxihina xihi
7Ndzitsakisiwengopfuhimatimbayamaritoyavona, lerovandziendlematshalatshalayovulavurisananilava ntirhowavonaakurikutsalarhekhodoyahinkwaswo leswihumelelekeekavayingiserivalevuhosininile minkhubyeni
8Hikuvaimukhuva,hilahamiswitivakahakona,ku sukelalokohosiyisungulakuendlabindzukufikela enkarhinilowuyingatawisaleswakuyitawisa,leswaku kutsariwarhekhodoyamaritoyayonahinkwawoni swiendloswayonakungalunghiselelolerinenengopfu nileripfunaka.
9Hikuvahisikulerilandzelakakuhlayiwatimineteta swiendlonimaritoyasikulerihundzeke,bindzuringasi
sungula,naswonalokokuvenikungatshamiseki,mhaka yilulamisiwaxikan’we-kan’we.
10Hikwalaho,hilahaswivuriwekehakona,ndzikume rungulalerikongomekeekatirhekhodotamaninamani, naswonandziveketimhakahikulandzelelanaloku faneleketanihileswindziswitivakaleswakuuhisekelaku kumarungulaleripfunakakufikelakwihi
11EndzhakukamasikumanharhuDemetriyoateka vavanunavolavokutaniahundzahirirhanguralwandle lerilehekeswitediyaswankombo,ayaexihlaleni,a tsemakanyabulohoayaeswifundzheniswale n’walungwiniswaFaro
12Kwalahouvahlengeleteendlwini,leyiakiweke eribuweniralwandle,leyisasekekeswinenenaswonayiri exiyin’wenilexingarikinavanhu,kutaniavarhamba leswakuvaendlantirhowohundzuluxela,tanihileswi hinkwaswoleswiavaswilavahixikongomeloxexoaswi vekiwileekavona
13Hilokovasungulakutirhavapimanisavuyelobyavona byohlayanyananikuendlaleswakuvapfumelelana, naswonaxin’wananixin’wanalexivapfumelelanakaha xonaaxikopiwahindlelaleyifanelekeehansika nkongomisowaDemetriyo
14Nhlengeletanoyitekankarhikufikelahiawaraya vukaye;endzhakukaleswivantshunxiwileleswakuva tirhelaswilavekoswavonaswanyama
15Hinkwaswoleswiavaswilavaaswiva lunghiseleriwilehixikaloxavulovolovo.Kuengetelaeka leswiDorotheusaaendlamalunghiselelolamafanakaeka vonasikunasikutanihileswiaswiendleriwahosihi yoxe--hikuvaxisweswoaalerisiwehihosi.
16SikunimixoavahumelelaeXivaveni,kutaniendzhaku kolosahosiayitlhelelaendhawiniyakavona
17KutanihilahaVayudahinkwavovatolovelekehakona, vahlambamavokoelwandlevakhongelaekaXikwembu ivivatinyiketelaekuhlayeninikuhundzuluxelandzimana yokarhileyiavatshembisiwileekayona,kutanindziva vutisaxivutisolexinge,“Hayinivahlambamavokova ngasikhongela?
18Vahlamuselaleswakuakurixikombisoxaleswakua vaendlangaswobiha(hikuvamuxakawun’wanani wun’wanawantirhowuendliwahimavoko)tanihileswihi ndlelayavonayokwetsimaniyokwetsimavatekaka xin’wananixin’wanatanihixifanisoxakululamani ntiyiso
19Hilahasendzivulekehakona,avahlanganasikunisiku endhawinileyiayitsakisahikwalahokakurhulaniku vangamakayonanaswonaavatinyiketelaentirhweniwa vona
20Swiendlekilehixiweloleswakuntirhowa vuhundzuluxeriwuhetiwahimasikuyamakume-nkombombirhi,ongehilokoleswiswihleleriwehixikongomelo lexivekiweke
21Lokontirhowuhetiwile,Demetriyoahlengeletavaaki vaVayudaendhawinileyikuhundzuluxeriwekeekayona, kutaniayihlayelahinkwavo,emahlwenika vahundzuluxeri,lavavaamukeriwekeswinenenihivanhu, hikwalahokamimpfunoleyikululeyivavanyikekeyona 22NayenavadzuniseDemetriyohimandlamambirhi,va n’wikhutazaleswakuatsalanawuhinkwawonikunyikela kopiekavarhangerivavona
23Endzhakukalokotibukutihlayiwile,vapristani vakulukumbavavahundzuluxerinintlawawaVayudani varhangerivavanhuvayimavaku,tanihileswi vuhundzuluxerilebyinenenilebyikwetsimakanilebyi kongomekebyiendliweke,aswifanerileleswakubyi tshamahilahaabyirihakonanaswonaakufanelangaku endliwakucincaekabyona
24Lokontlawahinkwawowukombisakuamukelaka wona,awuvalerisaleswakuvavulandzhukanohikuya himukhuvawavonaekamaninamaniloyiangataendla kucincakwihinakwihikumbehikuengetelanchumu kumbekucincahindlelayihinayihimaritowahinawahi lamatsariwekekumbekutshikanchumuwihinawihi.
25Leriakurixitsundzuxoxavutlhariswinenexotiyiseka leswakubukuleyiyingahlayisiwankarhihinkwawolowu takayingacinci.
26Lokomhakaleyiyivikiwileekahosi,yitsakileswinene, hikuvaayivonaongekunguleriyivumbekeriendliwile hikuhlayiseka.
27Bukuhinkwayoyihlayeriwayenakutaniahlamarisiwa swinenehimoyawamunyikiwanawu
28KutaniakuekaDemetriyo,‘Swiendlekisakuyini leswakukuhavaniun’wewavan’wamatimukumbe ‘vatlhokovetseriloyiatshamekeaehleketaleswakuswi fanerilekukombetelaekakuhumelelakotanoloku hlamarisaka?’
29Ahlamulaaku:‘Hikuvanawuwakwetsimanaswona wuhumaekaXikwembu.Naswonavan’wanavalavava vumbekexikongomeloxolangutananaswonavabiwehi Xikwembunaswonahikwalahovatshikexikongomeloxa vona.’
30UvuleleswakuutweekaTheopompusleswakuu hlongoriwileemiehleketweniyayenakutlulamasikuya makumenharhuhikuvaaakunguhatekunghenisa ematin’winiyayenaswin’wanaswaswiendlakaloleswi humakaekavuhundzuluxeribyakhalenilebyinga tshembekikibyanawuhindlelayokarhi.
31Lokoahorilekatsongo,akombelaXikwembuleswaku xin’wivekaerivalenileswakuhayinikhomboleririn’wi wela.
32Kutaniapaluxiwaekayenaenorhweni,leswaku hikwalahokakulavakutivalokungapfunikinchumuaa navelakuhundziselamintiyisoyokwetsimaekavanhu lavatolovelekeke,nileswakulokoatshikautatlhelaava nirihanyolerinene
33Nakambendzitwileemilon’winiyaTheodektes, un’wanawavatlhokovetserilavakhomisakagome, leswakulokoarikusuhinocincaswiendlakaloswin’wana leswirhekhodiwekeebukwinileyileswakuswiva yin’wanayamintlanguyayena,ukhumbekilehivuvabyi byamahloyamahlohamambirhi
34Lokoaxiyaxivangelolexiendlekeleswakukhombo leririn’wiwela,akhongelaekaXikwembumasikuyotala naswonaendzhakukasweswouvuyisiwile
35Nakonaendzhakukaloko,hosi,tanihileswisendzi vuleke,yiamukerilenhlamuseloyaDemetriyoekayinhla leyi,yiendlilexichavokutaniyilerisaleswakukutekeriwa enhlokweniswinenetibuku,nileswakutirindziwahi ndlelayokwetsima
36Kutaniakhutazavahundzuluxerileswakuvan’wi endzelankarhinankarhiendzhakukalokovatlhelele
eYudiya,hikuvaaswilulamile,uvuleleswakusweswia vatlheriselaekaya.
37Kambelokovavuya,aavatekatanihivanghana,hi lahaswilulamekehakona,naswonaavakumatinyikoleti fuwekeekayena.
38Uleriseleswakukuendliwamalunghiseleloyaleswaku vatlhelelaekaya,naswonauvakhomehindlelayobiha swinene.
39Anyikaun’wananiun’wanawavonatinguvutinharhu tamuxakalowunenengopfu,titalentatimbirhitansuku, bodoyaletlheloleyitikakatalentayin’we,fanichara hinkwayoyaswituluswinharhu
+40ArhumelaEliyazaraswituluswakhumeleswingani milengeyasilivhereniswitirhohinkwaswoleswilavekaka, nguvuyaletlheloleyidurhakatitalentata30,tinguvuta khume,taxivunguvunguniharhiyosaseka,niswiphemu swadzanaswantsembyanilowulukiwekewosaseka swinene,niswibyaniswibyaniswibyaswimbirhiswa nsukuleswakuswinyiketeriwaekaXikwembu.
41Atlhelaan’wikhutazahipapilaleswakulokokurini un’wanawavavanunalavaatsakelakakutlhelelaekayena, angan’wisiveli.
42Hikuvaaaswitekakurilunghelolerikulukutiphinahi vanhuvotanolavadyondzekeke,naswonaaatsakelaku tinyiketelarifuworakweekavonakuriniswiloleswinga pfunikinchumu
43NakonasweswiFilocrates,unaxitorilexihelelekehi kulandzaxitshembisoxamina.
44Ndziehleketaleswakuukumantsakolowukulueka timhakaletikutlulamatsalwayavativivamintsheketo
45Hikuvamitinyiketelekudyondzaswiloleswinga vuyerisakamoya-xiviri,naswonamihetankarhiwotala ekaswonaNdzitaringetakuhlamuselaswiendlakalo swin’wanaswihinaswihileswifanelekekurhekhodiwa, leswakuhikuswikambisisautakumahakeloyalehenhla swineneyakuhisekakawena