ሃና ኣደ ሳሙኤል 1 ሳሙኤል 1 1 ሓደ ሰብኣይ ካብ ከረን ኤፍሬም ካብ ራማታይምዞፊም ነበረ፣ ስሙ ድማ ኤልቃና ወዲ የሮሃም ወዲ ኤሊሁ ወዲ ቶሁ ወዲ ዙፍ ኤፍራታዊ ነበረ። 2 ክልተ ኣንስቲ ድማ ነበራኦ። ስም እታ ሓንቲ ሃና፡ ስም እታ ካልአይቲ ድማ ጰኒና፡ ጴኒና ድማ ውሉድ ወለደት፡ ሃና ግና ውላድ ኣይነበራን። 3 እዚ ሰብኣይ እዚ ድማ ኣብ ሺሎ ንእግዚኣብሄር ጐይታ ሰራዊት ኪሰግድን ኪስውእን ዓመት ዓመት ካብ ከተማኡ ይድይብ ነበረ። እቶም ክልተ ደቂ ኤሊ፡ ሆፍኒን ፊንሃስን ካህናት እግዚኣብሄር ድማ ኣብኡ ነበሩ። 4 ኤልቃና መስዋእቲ ዘቕረበሉ ግዜ ምስ ኣኸለ፡ ንፈኒናን ንሰበይቱን ንዅሎም ደቃን ኣዋልዳን ግደ ሃቦም። 5 ንሃና ግና ብቑዕ ግደ ሃባ። ንሃና የፍቅራ ነበረ እሞ፡ እግዚኣብሄር ግና ማህጸና ዓጸዋ። 6 እግዚኣብሄር ማህጸና ስለ ዝዓጸዋ፡ ተጻባኢኣ እውን ኬጨንቓ ኢሉ ኣቘጥዓ። 7 ከምቲ ዓመት ዓመት ዝገብሮ ዝነበረ፡ ናብ ቤት እግዚኣብሄር ምስ ደየበት፡ ከምኡ ድማ ኣቖጥዓኣ። ስለዚ በኸየት፡ ኣይበልዐትን። 8 ሽዑ ኤልቃና ሰብኣያ፡ ሃና ስለምንታይ ትበኪ፧ ስለምንታይከ ዘይትበልዕ፧ ስለምንታይከ ልብኻ ሓዚኑ፧ ካብ ዓሰርተ ኣወዳትዶ ኣይሓይሽካን እየ፧ 9 ሃና ድማ ኣብ ሺሎ ምስ በላዑን ምስ ሰተዩን ተንሲኣ። ካህን ኤሊ ድማ ኣብ ጥቓ ዓንዲ ቤተ መቕደስ እግዚኣብሄር ኣብ መንበር ተቐመጠ። 10 መሪር ነፍሳ ድማ ናብ እግዚኣብሄር ጸለየት፡ ኣዝያ ድማ በኸየት። 11 መብጽዓ ኣተወት እሞ፡ ዎ እግዚኣብሄር ጐይታ ሰራዊት፡ ንጸበባ ባርያኻ እንተ ጠሚትካኒ፡ እንተ ዘኪርካኒ፡ ንገረድካ ግና ወዲ ተባዕታይ እንተ ሂብካያ፡ ንእግዚኣብሄር ክህቦ እየ፡ ኣብ ርእሱ ድማ መላጸ ኣይኪወርድን እዩ። 12 ኰነ ድማ፡ ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሄር እናጸለየት ከላ፡ ኤሊ ኣፋ ምልክት ገበረላ። 13 ሃና ድማ ብልባ ተዛረበት። ከናፍራ ጥራይ ይንቀሳቐሳ፡ ድምጻ ግና ኣይተሰምዐን፡ ስለዚ ኤሊ ሰኺራ መሲልዋ። 14 ኤሊ ድማ፡ ክሳብ መዓስ ኢኻ ትሰክር፧ ወይኒኻ ካባኻ ኣርሕቕ።
1
ሃና ኣደ ሳሙኤል
15 ሃና ድማ፡ ኣይፋልን፡ ጐይታይ፡ ጓሂ ዝመልኣ ሰበይቲ እየ፡ ወይኒን መስተን ኣይሰተኹን፡ ንነፍሰይ ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሄር ኣፍሰስኩ እምበር፡ በለት። 16 ክሳዕ ሕጂ ብብዝሒ ቅሬታይን ሓዘነይን ተዛሪበ እየ እሞ፡ ንገረድካ ንጓል ብልያል ኣይትቝጸራ። 17 ኤሊ ድማ፡ ብሰላም ኪድ፡ ኣምላኽ እስራኤል ድማ ነቲ ዝለመንካዮ ልመናኻ ይፍቀደልካ፡ ኢሉ መለሰ። 18 ንሳ ድማ፡ ባርያኻ ኣብ ቅድሜኻ ጸጋ ትረክብ። ስለዚ እታ ሰበይቲ መገዳ ከደት፡ በሊዓ ድማ፡ ድሕሪ ደጊም ገጻ ኣይተሓዘነን። 19 ንግሆ ንግሆ ተንሲኦም ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሄር ሰገዱ፡ ተመሊሶም ድማ ናብ ቤቶም ናብ ራማ መጹ፡ ኤልቃና ድማ ንሃና ሰበይቱ ፈለጠታ። እግዚኣብሄር ድማ ዘከራ። 20 ስለዚ ኸኣ፡ ሃና ምስ ጠነሰት ዘመን ምስ ኣኸለ፡ ወዲ ወለደት፡ ካብ እግዚኣብሄር ስለ ዝለመንክዎ ድማ ሳሙኤል ኢላ ሰመየቶ። 21 እቲ ሰብኣይ ኤልቃናን ብዘላ ቤቱን ድማ ዓመታዊ መስዋእትን መብጽዓኡን ንእግዚኣብሄር ከቕርቡ ደየቡ። 22 ሃና ግና ኣይደየበትን። ንሰብኣያ ድማ፡ እቲ ቈልዓ ጡብ ክሳዕ ዚቘርጽ ኣይድይብን እየ፡ ሽዑ ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሄር ኪቐርብን ኣብኡ ንዘለኣለም ኪጸንሕን ኸምጽኦ እየ፡ በለቶ። 23 ኤልቃና ሰብኣያ ድማ፡ ጽቡቕ ዝመስለካ ግበር፡ በላ። ጡብ ጡብ ክሳዕ እተቋርጾ ጽናሕ፤ እግዚኣብሄር ጥራይ እዩ ቃሉ ዘጽንዕ። እታ ሰበይቲ ድማ ተቐመጠት እሞ፡ ንወዳ ጡብ ክሳዕ እተቋርጾ ኣጥበቶ። 24 ጡብ ምስ ኣቋረጸቶ ድማ፡ ምስኣ ምስ ሰለስተ ብዕራይን ሓደ ኤፋ ሓርጭን ሓርጭ ወይንን ኣልዒላ ናብ ቤት እግዚኣብሄር ኣብ ሺሎ ኣምጽኣቶ፡ እቲ ሕጻን ከኣ ንእሽቶ ነበረ። 25 ብዕራይ ሓሪዶም ነቲ ሕጻን ናብ ኤሊ ኣምጽእዎ። 26 ንሳ ድማ፡ ኦ ጎይታይ፡ ነፍስኻ ህያው ከም ዘላ፡ ጐይታይ፡ ኣነ እታ ኣብዚ ኣብ ጎንኻ ደው ኢላ ናብ እግዚኣብሄር እትልምን ሰበይቲ እየ። 27 ምእንቲ እዚ ቘልዓ እዚ ጸለኹ። እግዚኣብሄር ድማ እቲ ዝለመንክዎ ልመና ሂቡኒ። 28 ስለዚ ድማ ንእግዚኣብሄር ኣለቂሐዮ። ብህይወት ክሳዕ ዘሎ ንእግዚኣብሄር ይልቃሕ። ኣብኡ ድማ ንእግዚኣብሄር ሰገደ።
1 ሳሙኤል 2 1 ሃና ድማ፡ ልበይ ብእግዚኣብሄር ይሕጐስ፡ ቀርነይ ኣብ እግዚኣብሄር ልዕል ኢሉ፡ ኣፈይ ኣብ ልዕሊ ጸላእተይ ይግፍሕ፡ በለት። ብድሕነትካ ስለ ዝሕጐስ። 2 ከም እግዚኣብሄር ቅዱስ የልቦን፡ ብዘይካኻ ሓደ እኳ የልቦን፡ ከም ኣምላኽና ዝኣመሰለ ከውሒ እውን የልቦን። 3 ካብዚ ንላዕሊ ብትዕቢት ኣይትዛረብ። እግዚኣብሄር ኣምላኽ ፍልጠት እዩ እሞ፡ ብእኡ ተግባራት ይምዘን፡ ትዕቢት ካብ ኣፍኩም ኣይትውጻእ። 4 ቀስቲ ጀጋኑ ተበቲኹ፡ እቶም ዝዕንቀፉ ድማ ብሓይሊ ተኣሲሮም እዮም። 5 እቶም ዝጸገቡ ንእንጌራ ርእሶም ተኻሪዮም እዮም። እቶም ዝጠመዩ ድማ ኣቋረጹ፡ መኻን ድማ ሸውዓተ ወለደ። እታ ብዙሓት ውሉድ ዘለዋ ድማ ትደክም ኣላ። 6 እግዚኣብሄር ይቐትል፡ ህያው ድማ ይገብር፡ ናብ መቓብር የውርድ፡ የልዕል ድማ። 7 እግዚኣብሄር የድኪ፡ የሀብትም ድማ፡ የትሕት የልዕል። 8 ኣዕኑድ ምድሪ ናይ እግዚኣብሄር እዩ እሞ፡ ንዓለም ኣብ ልዕሊኦም ኣቐሚጥዋ እዩ እሞ፡ ንድኻታት ካብ ሓመድ የተንስኦም፡ ንለማኒ ድማ ኣብ መንጎ መሳፍንቲ ከቐምጦምን ዝፋን ክብሪ ኪወርሶምን ካብ ሓመድ የልዕሎም። 9 ንሱ ንእግሪ ቅዱሳኑ ኪሕሉ እዩ፣ ረሲኣን ከኣ ኣብ ጸልማት ስቕ ኪብሉ እዮም። ብሓይሊ ሓደ እኳ ኣይኪዕወትን እዩ። 10 ተጻረርቲ እግዚኣብሄር ኪስበር እዩ። ካብ ሰማይ ኪነጎደሎም እዩ፡ እግዚኣብሄር ንወሰናት ምድሪ ኺፈርድ እዩ። ንንጉሱ ድማ ሓይሊ ይህቦ፡ ቀርኒ ቅቡኡ ድማ ልዕል ከብሎ እዩ።
2
ሃና ኣደ ሳሙኤል
ሓተታ 1 ሳሙኤል ምዕራፍ 1ን 2 ን ዝርከብ ታሪኽ ሃና ሓደ ካብቲ ሓያል መጽሓፍ ቅዱሳዊ ትረኻታት ብዛዕባ ሓዘንን ቀጻሊ ጸሎትን እምነትን መለኮታዊ ምጽዳቕን እዩ።
1ይ ክፋል፡ ጥቕሲ ብጥቕሲ ምብትታን ዛንታ ሃና 1ይ ሳሙኤል ምዕራፍ 1፡ ሓዘንን ጸሎትን ተስፋን ፍቕዲ 1–2 (ኤልቃናን ክልተ ኣንስቱን)፦ እቲ ዛንታ ኤልቃና ዝተባህለት ካብ ከረን ኤፍሬም ዝመጸት ሌዋዊትን ክልተ ኣንስቱን ፡ ፔኒናን (ውሉድ ዝወለደት)ን ሃናን (መኻን)ን ብምልላይ ይጅምር። ፍቕዲ 3–5 (ዓመታዊ ኣምልኾን ምፍታውን)፦ ስድራቤት ኣብ ሺሎ ንእግዚኣብሄር ጐይታ ሰራዊት ንምምላኽን ንምስዋእን ዓመት ዓመት ይጐዓዝ። ፔኒና ውሉድ እኳ እንተሃለዋ፡ ኤልቃና ግን ንሃና "ብቑዕ ክፋል" (ወይ ድርብ ክፋል) ትህባ፡ ምኽንያቱ ጎይታ ማህጸና ዓጽዩዋ ክንሱ፡ ኣዝዩ ስለ ዘፍቅራ። ፍቕዲ 6–8 (ምቑጣዕ ፔኒና)፦ ፔኒና ንሃና ብሰንኪ መኻንነታ ብቐጻሊ ትላገጸላን ትቖጥዓን፣ እዚ ድማ ክትበኪን መግቢ ክትኣቢን ይገብራ። ኤልቃና ብለውሃት ቃላት ከተጸናንዓ ትፍትን ( "ካብ ዓሰርተ ኣወዳት ድየ ዝሓይሽካ?" )፡ ልቢ ሃና ግን ከቢድ ኮይኑ ይቕጽል። ፍቕዲ 9–11 (መሪር ጸሎትን መብጽዓን ሃና) ፡ ኣብ ሺሎ ድሕሪ ምብላዕ፡ ኣዝያ ሓዚና ዝነበረት ሃና ተንሲኣ ናብ ቤተ መቕደስ ትኸይድ። ኣምሪራ እናበኸየት ናብ እግዚኣብሄር ትጽሊን ቃል ትኣቱን: ኣምላኽ ወዲ ተባዕታይ ውላድ እንተ ሂቡላ ንዅሉ መዓልትታት ህይወቱ ንእግዚኣብሄር ክትውፍዮ እያ: ዋላ ሓደ መላጸ ርእሱ እውን ኣይትንክፎን እዩ። ፍቕዲ 12–14 (ግጉይ ፍርዲ ኤሊ) ፡ ሃና ብልባ ስቕ ኢላ ጸሎት ክትቅጽል ከላ (ከናፍራ ጥራይ ይንቀሳቐሳ፡ ድምጺ ግን ኣይስማዕን)፡ ኤሊ ሊቀ ካህናት ይዕዘባ እሞ ብጌጋ ሰኺራ ከም ዘላ ይግምት እሞ፡ ወይና ኣቐምጣ ይብላ። ፍቕዲ 15–16 (መከላኸሊ ሃና) ፡ ሃና ንኤሊ ብኣኽብሮት ትእርሞ፡ ወይኒ ከም ዘይሰኸረት፡ ኣብ ክንድኡስ ካብ ዓቢ ቅሬታን ሓዘንን ተበጊሳ ነፍሳ ኣብ ቅድሚ ጐይታ ከተፍስስ ዝጸንሐት "ናይ ሓዘን መንፈስ ሰበይቲ" ምዃና ትገልጽ። ፍቕዲ 17–18 (በረኸት ኤሊን ሰላም ሃናን) ፡ ኤሊ ብበረኸት ይምልስ ፡ "ብሰላም ኪድ፡ ኣምላኽ እስራኤል ድማ ነቲ ዝለመንካዮ ልመናኻ ይፍቀደልካ።" ገጽ ሃና ብኡ ንብኡ ይቕየር፤ መንገዳ ትኸይድ፡ ትበልዕ፡ ድሕሪ ሕጂ ኣይትሓዝንን። ፍቕዲ 19–20 (ልደት ሳሙኤል)፦ ስድራ ንጽባሒቱ ንግሆ ኣምልኾም ናብ ዓዶም ናብ ራማ ይምለሱ። ኤልቃና ንሰበይቱ ሃና ይፈልጣ፡ እግዚኣብሄር ድማ ይዝክራ። ንሳ ድማ "ካብ እግዚኣብሄር ስለ ዝሓተትክዎ" ብምባል ሳሙኤል (ትርጉሙ "ካብ ኣምላኽ ሰሚዐ") ኢላ ሰመየቶ ወዲ ትወልድ። ፍቕዲ 21–23 (ክሳብ ጡብ ዝቋረጽ ድሕሪት ምጽናሕ) ፡ ኤልቃና ንዓመታዊ መስዋእቲ ናብ ሺሎ ምስ ደየበት፡ ሃና ኣብ ገዛ ትጸንሕ፡ እቲ ቆልዓ ምስ ተቛረጸ ጥራይ ከም እትኸይድ ብምእዋጅ፡ ንሓዋሩ ኣብ ቅድሚ እግዚኣብሄር ከተቕርቦ ትኽእል። ኤልቃና ንውሳነኣ ትድግፎ።
3
ሃና ኣደ ሳሙኤል
ፍቕዲ 24–28 (መብጽዓ ምፍጻም) ፡ ሳሙኤል ጡብ ምስ ተቖርጸ፡ ሃና ምስ ልግሲ ዝመልኦ መስዋእቲ (ሰለስተ ብዕራይ፡ ሓርጭን ወይንን) ናብ ቤት እግዚኣብሄር ኣብ ሺሎ ኣምጽኦ። ንኤሊ ነታ ቅድሚ ዓመታት ኣብ ጎድኑ ደው ኢላ ትጽሊ ዝነበረት ሰበይቲ ኣዘኻኺራ፡ እዚ እቲ ዝጸለየትሉ ቆልዓ ምዃኑ ትእውጅ ፡ ንጐይታ ድማ ክሳብ ብህይወት ዘሎ ተለቅሖ።
1ይ ሳሙኤል ምዕራፍ 2፡1–10፡ መዝሙር ምስጋና ሃና ፍቕዲ 1–3 (ብቅድስና ኣምላኽ ምሕጓስ) ፡ ሃና ናብ ትንቢታዊ ጸሎት ውዳሴ ትነድድ። ልባ ብጐይታ ትሕጐስ፡ ቀርና ልዕል ይብል፡ ብድሕነቱ ድማ ትሕጐስ። ከም እግዚኣብሄር ቅዱስ ከም ዘየለ፡ ከምኡ ዝበለ ከውሒ ከም ዘየለ ትእውጅ። ፍቕዲ 4–5 (ምግልባጥ ኩነታት ደቂ ሰባት)፦ ሃና ንልዑላውነት ኣምላኽ ኣብ ልዕሊ ዕድል ደቂ ሰባት ተብዕል: ቀስቲ ሓያላት ሰባት ተሰቢሩ: ዕንቅፋት ብሓይሊ ተዓጢቑ: ምሉኣት ንእንጌራ ክካረዩ ኣለዎም: እቲ መኻን ድማ ሸውዓተ ወሊዱ : ንሳ ብዙሓት ውሉዳት ዝወለደት ክትደክም ከላ። ፍቕዲ 6–8 (ሓይሊ ኣምላኽ ኣብ ልዕሊ ህይወትን ሞትን)፦ እግዚኣብሄር ይቐትልን ህያው ይገብርን፤ ናብ መቓብር ኣውሪዱ የልዕል። ኣዕኑድ ምድሪ ናይ እግዚኣብሄር እዩ እሞ፡ ንድኻታት ካብ ሓመድ የልዕሎም፡ ነቲ ለማኒ ድማ ኣብ መንጎ መሳፍንቲ ከቐምጦም ካብ ጐቦ የልዕሎ። ፍቕዲ 9–10 (መከላኸሊ ጻድቃን)፦ እግዚኣብሄር ኣእጋር ቅዱሳኑ ይሕሉ፡ ረሲኣን ግና ብሓይሊ ሓደ እኳ ኣይስዕርን እዩ እሞ፡ ኣብ ጸልማት ስቕ ክብሉ እዮም። እግዚኣብሄር ንጫፋት ምድሪ ክፈርድን ሓይሊ ክህብን ቀርኒ ቅቡኡ ልዕል ከብሎን እዩ።
2ይ ክፋል፡ ቁልፊ ትምህርትን ኣተገባብራ ህይወትን። 1. ሱር በተኻዊ ቅንዕና ኣብ ጸሎት እቲ ትምህርቲ ፡ ሃና ብድሕሪ ጭዋ ሃይማኖታዊ ቋንቋ ቃንዛኣ ኣይሓብኣቶን። ኣምሪራ በኸየት፡ ነፍሳ ኣፍሰሰት፡ ጥረ ሓዘን ድማ ኣብ ቅድሚ ኣምላኽ ኣንበረት። ኣተገባብራ ህይወት፦ ኣምላኽ ነቲ ሓቀኛ ስምዒታትና ማለት ጓሂ፡ ብስጭት፡ ምረት፡ ናፍቖት — ብቐጥታ ናብኡ ከነምጽኦ ይዕድመና። ቅድሚ ምስ ኣምላኽ ምዝርራብካ ስምዒታትካ ምጽራይ ኣየድልየካን እዩ፤ ቅንዕና ዝመልኦ ሓዘን ካብ ማንም ብዝበለጸ ይሕዞ። 2. ንፍርድን ዘይምርድዳእን ካልኦት ምብዳህ እቲ ትምህርቲ፦ ሓደ መንፈሳዊ መራሒ (ኤሊ) እውን ከይተረፈ ንሃና ብጌጋ ፈሪድዋ፣ ብሓቂ ምስ ኣምላኽ ኣብ ዓሚቝ ሕብረት ኣብ ዝነበረትሉ እዋን ብስኽራን ከሲስዋ። ሃና ሕነ ኣይፈደየትን ወይ ብመከላኸሊ ኣይተኻትዐትን፤ ብምባል ብትሕትናን ብኣኽብሮትን መርገጺኣ ኣነጸረት። ኣተገባብራ ህይወት፦ ሰባት ድራኸኻ፡ ቃልስኻ ወይ ስቕ ዝበለ መንፈሳዊ ውግእካ ብጌጋ ምስ ዝርድእዎ፡ ህድኣትካ ሓልዎ። ንነፍሲ ወከፍ ነቓፊ ንነብስኻ ካብ ምክልኻል ኣብ ኣምላኽ ትኹረትካ ኣቐምጥ።
4
ሃና ኣደ ሳሙኤል
3. ኪኖ ምብታኽ ንኣምላኽ ምውካል (ቅንዕና መብጽዓ) እቲ ትምህርቲ፦ ሃና ቆልዓ ክትረክብ ኣዝያ ተስፋ ቆሪጻ ስለ ዝጸለየት፡ ነቲ ንነዊሕ እዋን ዝጽበዮ ዝነበረ ወዳ ሓንሳብ ጡብ ምስ ተቖርጸ ኣብ ቤተ መቕደስ ንኣገልግሎት ጐይታ ብፍቓዳ ኣሕለፈቶ። ኣተገባብራ ህይወት፦ ኣምላኽ ንዝዓሞቐ ጸሎትና ክምልሰሉ ከሎ፡ ነቲ በረኸት ከም ንብረትና ኣጽኒዕና ክንሕዞ ቀሊል እዩ። ሃና በረኸትና ልሕሉሕ ክንሕዞ ተዘኻኽረና፣ ኩሉ እንረኽቦ ካብ ኣምላኽ ከም ዝመጽእን ኣብ መወዳእታ ድማ ንዕኡ ንምኽባር ዝዓለመ ምዃኑን እናዘከርና እዩ። 4. ስቓይ ናብ መዝሙር ምስጋና ምቕያር እቲ ትምህርቲ ፡ ዛንታ ሃና ካብቲ ኣብ ምዕራፍ 1 ዘሎ ስቕታ ብኽያት ናብ ዝለዓለ ትንቢታዊ መዝሙር ዓወት ኣብ ምዕራፍ 2 ይሰጋገር።ኣተኩሮኣ ምሉእ ብምሉእ ካብቲ ሕሉፍ ውርደታ ናብቲ ናይ መወዳእታ ባህርን ልዑላውነትን ኣምላኽ ተሰጋጊሩ። ናይ ህይወት ኣተገባብራ፦ ቃንዛ ናይ ምውዳእ ግዜ ኣለዎ፣ ኣምልኾ ግን ይጸንሕ። እግዚኣብሄር ናይ ፈተና ወቕቲ ከሕልፈካ ወይ ንነዊሕ እዋን ዝተጸበናዮ ጸሎት ክምልስ ከሎ፡ እቲ ዝሃብካዮ መልሲ ንኻልኦት ዘተባብዕ ሰናይነቱ ምስክር ይኹን። ቁልፊ ምውሳድ፦ ጉዕዞ ሃና ዝኾነ ወቕቲ መኻንነት ወይ ውርደት ኣብ ኢድ ኣምላኽ ነባሪ ከምዘይኮነ ይምህረና ። ንዝተዓዘበ ይርኢ፡ ስቕ ዝበለ ኣውያት ናይቶም ዝተሰብረ ልቢ ይሰምዕ፡ ንሓዘን ናብ ሳዕስዒት ክቕይሮ ይኽእል።
5