Шамуилның чакырылуы 1 Патшалык 3 1 Бала Шамуил Или алдында Раббыга хезмәт итә иде, һәм Раббы сүзе ул көннәрдә бик кадерле иде, ачык күренеш юк иде. 2 Шул вакытта Или үз урынында ята иде, һәм аның күзләре тоныклана башлады, шуңа күрә ул күрә алмады. 3 Аллаһы Йортында, Аллаһының сандыгы торган урында, Аллаһының чырае сүнгәнче, Шамуил йокларга яткан иде. 4 Раббы Шамуилны чакырды, һәм ул җавап бирде: «Мин монда». 5 Ул Или янына йөгереп килде дә: «Менә мин, син мине чакырдың», – диде. Ул исә: «Мин чакырмадым, тагын ят», – диде. Ул барып ятты. 6 Раббы тагын: «Шамуил!» – дип чакырды. Шамуил торып, Или янына барды да: «Менә мин, син мине чакырдың», – диде. Ул җавап бирде: «Мин чакырмадым, улым, кире ят». 7 Шамуил әле Раббыны белми иде, аңа әле Раббы сүзе ачылмаган иде. 8 Раббы Шамуилны өченче тапкыр чакырды. Ул торып, Или янына барды да: «Менә мин, син мине чакырдың», – диде. Һәм Или Раббы баланы чакырганын аңлады. 9 Шуңа күрә Или Шамуилга: «Бар, йокла, әгәр ул сине чакырса, син: «Сөйлә, Раббым, чөнки синең хезмәтчең тыңлый», – дип әйтәчәксең», – диде. Шамуил барып, үз урынына ятты. 10 Раббы килеп торды һәм, элеккечә, Шамуил, Шамуил дип кычкырды. Шуннан соң Шамуил җавап бирде: «Сөйлә, хезмәтчең тыңлый». 11 Раббы Шамуилга болай диде: «Мин Исраилдә бер эш башкарачакмын, аны ишеткән һәркемнең ике колагы да чымырдап китәчәк». 12 Шул көнне Мин Илиның йорты турында әйткәннәремнең барысын да үтәячәкмен: башлагач, тәмамлаячакмын да. 13 Мин аңа аның гаиләсен үзе белгән явызлыклары өчен мәңгегә хөкем итәчәгемне әйттем, чөнки аның уллары үзләрен хурладылар, ә ул аларны тыя алмады. 14 Шуңа күрә мин Или нәселенә ант иттем: Или нәселенең гөнаһлары мәңгегә корбан яки корбан белән югалмаячак.
1
Шамуилның чакырылуы
15 Шамуил иртәнгә кадәр йоклады һәм Раббы йортының ишекләрен ачты, ләкин Шамуил бу күренешне Илига сөйләргә курка иде. 16 Шуннан соң Или Шамуилны чакырып: «Шамуил, улым»,— диде. Ул: «Мин монда»,— дип җавап бирде. 17 Ул болай диде: «Раббы сиңа нәрсә әйтте? Миннән яшермә. Әгәр син миннән нәрсәдер яшерсәң, Аллаһы сиңа шуны эшләсен, хәтта аннан да күбрәк җәза бирсен». 18 Шамуил аңа барысын да сөйләп бирде, һәм аңардан бернәрсә дә яшермәде. Ул: «Бу — Раббы, ул үзенә ошаганны эшләсен»,— диде. 19 Шамуил үсә барды, һәм Раббы аның белән булды, һәм аның бер сүзе дә җирдә калмады. 20 Даннан алып Беершебага кадәр бөтен Исраил халкы Шамуилның Раббы пәйгамбәре итеп билгеләнгәнен белде. 21 Раббы Шилода янә күренде, чөнки Раббы Шилода Шамуилга үзенең сүзе аша күренде.
Комментарий 1 Патшалык китабының 3 нче бүлегендәге бала Шамуилның чакырылуы - Изге Язмалардагы иң назлы һәм үзгәртеп коручы хикәяләрнең берсе. Ул Исраилдә рухи җитәкчелекнең уңышсызлыкка дучар булган Ели нәселеннән милләтне аның мөһим монархия чорында җитәкләячәк тугры яңа пәйгамбәргә күчүен билгели.
1 Патшалык китабының 3 нче бүлеген шигырьләргә бүлеп карау Күренешне билгеләү: Рухи караңгылык һәм тугры хезмәт (1–3 нче шигырьләр) 1 нче шигырь: "Яшь Шамуил Или алдында Раббыга хезмәт итә иде. Ул көннәрдә Раббы сүзе кадерле иде; ачык күренеш юк иде." Мәгънәсе: Шамуил, әле яшь малай, олыгайган Баш Рухани Ели җитәкчелегендә Аллаһыга тугры хезмәт итә. "Раббы сүзе кадерле иде" дигән сүзтезмә аның сирәк булуын аңлата; Исраилдәге рухи бозыклык аркасында илаһи ачылышлар сирәк булган. 2 нче шигырь: "Шул вакытта Или үз урынында ята иде, күзләре тоныклана башлады, шуңа күрә ул күрә алмады." Мәгънәсе: Илиның физик сукырлыгы ул вакыттагы Исраилнең рухи сукырлыгының һәм әхлакый караңгылыгының символик чагылышы булып хезмәт итә. 3 нче шигырь: "Аллаһының чырае сүнгәнче, Аллаһының гыйбадәтханәсендә, Аллаһының сандыгы торган урында, һәм Шамуил йокларга яткан иде;" Мәгънәсе: Хикәя таң атканчы, чатырдагы алтын шәмдәлне сүндерергә рөхсәт ителгәнче бара. Шамуилның Аллаһы сандыгы янында йоклавы аның Аллаһы хозурына физик якынлыгын күрсәтә. Ялган шәхес: Аллаһы Шамуилны чакыра (4–9 нчы шигырьләр) 4 нче шигырь: "Раббы Шамуилны чакырды, һәм ул җавап бирде: "Менә мин". Мәгънәсе: Аллаһы яшь малай белән турыдан-туры аралаша башлый, ул шунда ук әзерләнеп җавап бирә ("Мин монда"). 5 нче шигырь: "Ул Или янына йөгереп килде дә: "Менә мин, син мине чакырдың", - диде. Ул: "Мин чакырмадым, тагын ят", - диде. Ул барып ятты."
2
Шамуилның чакырылуы
Мәгънәсе: Шамуил әле турыдан-туры илаһи вәхине күрмәгәнлектән, ул Аллаһының тавышын остазы Илиның таныш тавышы белән ялгыш кабул итә һәм аңа буйсынырга йөгерә. 6–7 нче шигырьләр: "Раббы тагын чакырды: Шамуил... Шамуил әле Раббыны белми иде, һәм аңа әле Раббы сүзе ачылмаган иде." Мәгънәсе: Процесс кабатлана. 7 нче шигырьдә ачыклана: "Раббыны белү" монда шәхси, тәҗрибәле мөнәсәбәтне һәм Аның тавышын тануны аңлата, һәм Шамуил моны тиздән кабул итәчәк. 8–9 нчы шигырьләр: "Раббы өченче тапкыр Шамуилны чакырды... Һәм Или Раббы баланы чакырганын аңлады. Шуңа күрә Или Шамуилга әйтте: "Бар, йокла, әгәр Ул сине чакырса, син: "Сөйлә, Раббым, чөнки Синең хезмәтчең тыңлый", - дип әйтерсең." Мәгънәсе: Өч тапкыр омтылыштан соң, Илиның рухи зирәклеге уяна. Шәхси кимчелекләренә карамастан, Или акыллы рухи остаз булып эшли, Самуилга Аллаһыны тыңларга ничек әзер булырга кирәклеген өйрәтә. Хөкем турындагы илаһи хәбәр (10–14 нче шигырьләр) 10 нчы шигырь: "Раббы килеп торды һәм элеккегечә: "Шамуил, Шамуил!" – дип кычкырды. Шуннан соң Шамуил: "Сөйлә, хезмәтчең тыңлый", – дип җавап бирде. Мәгънәсе: Аллаһы дүртенче тапкыр чакыра, һәм Шамуил Илиның күрсәтмәләренә буйсына, үзен тулысынча Аллаһы хезмәтчесе итеп буйсындыра. 11–14 нче шигырьләр: "Раббы Шамуилга болай диде: "Менә, Мин Исраилдә бер эш башкарачакмын, ул вакытта ишеткән һәркемнең ике колагы да чыркылдаячак..." Мәгънәсе: Аллаһы авыр, уйландыргыч хәбәр җиткерә. Ул Или йортына килә торган кире кайтарып булмый торган хөкемне раслый, чөнки Или үзенең явыз улларын (Офни һәм Финеес) тыя алмады, руханилар арасында бозыклыкның тамыр җәюенә юл куйды. Ачулы хакыйкатьне җиткерү (15–18 нче шигырьләр) 15 нче шигырь: "Шамуил иртәгә кадәр йоклады һәм Раббы йортының ишекләрен ачты. Шамуил Илигә бу күренешне күрсәтергә курка иде." Мәгънәсе: Шамуил бер төн эчендә авыр йөк күтәрә. Остазына хөрмәт һәм курку йөзеннән, ул бу коточкыч хәбәрне сөйләргә икеләнә. 16–17 нче шигырьләр: Шуннан соң Или Шамуилны чакырды... Раббы сиңа нинди сүз әйтте? Миннән яшермә... Мәгънәсе: Или бу хәлнең җитдилеген сизә һәм Самуилны тулысынча намуслы булырга өнди, тантаналы ант бирә. 18 нче шигырь: "Шамуил аңа барысын да сөйләп бирде, һәм аңардан бернәрсә дә яшермәде. Ул әйтте: "Бу - Раббы, ул үзенә ошаганны эшләсен". Мәгънәсе: Шамуил бөтен дөресен сөйләп, гаять зур намуслылык һәм батырлык күрсәтә. Или гаиләсенең гаебен таный һәм Аллаһының ихтыярына тыйнак буйсыну белән җавап бирә. Шамуилның пәйгамбәрлек вазифасын раслау (19–21 нче шигырьләр) 19 нчы шигырь: «Шамуил үсә барды, һәм Раббы аның белән булды, һәм аның бер сүзе дә җиргә төшмәде».
3
Шамуилның чакырылуы
Мәгънәсе: Аллаһы Шамуилның сүзләрен чын пәйгамбәрлек дип раслый. Шамуилның һәрбер фаразы чынга аша, аның ышанычлылыгын ныгыта. 20–21 нче шигырьләр: «Даннан алып Беер-Шебага кадәр бөтен Исраил халкы Шамуилның Ходай пәйгамбәре булып билгеләнгәнен белде... чөнки Ходай үзен Шилода Шамуилга Ходай сүзе аша ачты». Мәгънәсе: Исраил халкының бер очыннан икенче очына кадәр Шамуилның илаһи чакыруын таный, һәм Аллаһы сүзе актив рәвештә күренеклелеккә кайткач, Шилода рухи торгызылу башлана.
Төп дәресләр һәм тормыш кулланылышы 1. Ходай гадәти һәм көтелмәгән нәрсәләр белән сөйләшә Кушымта: Аллаһы үзенең киләсе мөһим сүзен әйтү өчен баш рухани урынына чатыр күләгәсендә йоклап яткан яшь малайны сайлады. Аллаһы статуска, яшькә яки резюмега карамый; Ул булган һәм мөмкинлекле йөрәккә карый. 2. Рухи остазлыкның кыйммәте Кушымта: Шамуил Аллаһы тавышын үзе генә аңлый алмаган; нәрсә булганын аңлау өчен аңа Илиның тәҗрибәле җитәкчелеге кирәк булган. Остазлар кимчелекләре булса да (Или кебек), Аллаһы еш кына аларны безгә тормышыбызда Аның юнәлешен аңларга ярдәм итү өчен куллана. 3. Чын буйсыну позициясе ("Сөйлә, Ходай, чөнки хезмәтчең ишетә") Кушымта: Шамуил бәхәс яки шартлар турында сөйләшергә сорамады; ул шунда ук мөмкинлек тәкъдим итте. Чын рухи тыңлау бездән үз планнарыбызны тынычландырырга һәм Аллаһы кушкан һәр нәрсәгә буйсынырга әзер хезмәтчеләр итеп күрсәтергә таләп итә. 4. Ачы хакыйкатьләрдә батырлык һәм намуслылык Кушымта: Хөрмәт иткән яки яраткан кешегә авыр хәбәр җиткерү беркайчан да җиңел түгел. Самуилның Илига "һәрбер нәрсәне" шикәр капламыйча сөйләргә карар кылуы, хәтта хәбәр уңайсыз булганда да, намуслылык, тугрылык һәм намуслылыкның бик мөһимлеген күрсәтә. 5. Аллаһы сүзе беркайчан да өзелми Кушымта: Текстта Аллаһының "бер сүзен дә җиргә төшермәгәне" искә алына. Аллаһы берәр нәрсә сөйләгәндә яки вәгъдә иткәндә, аның үтәлергә көче һәм ярдәме бар. Без бүген Аның тавышының ышанычлылыгына ышана алабыз.
4