Дебӯро, Бороқ ва Ёил Доварон 4 1Ва баъд аз мурд Эҳуд, банӣ-Исроил боз дар назари Худованд бадӣ карданд. 2 Ва Худованд онҳоро ба дасти Ёбин подшоҳи Канъон, ки дар Ҳосор подшоҳӣ мекард, супурд; сарлашкари ӯ Сисро буд, ки дар Ҳарошети халқҳо зиндагӣ мекард. 3 Ва банӣ-Исроил ба Худованд фарёд заданд, зеро ки ӯ нӯҳсад аробаи оҳанин дошт; ва бист сол банӣ-Исроилро сахт зулм мекард. 4Ва Дебӯро, ки набия буд ва зани Лапидӯт буд, дар он замон Исроилро доварӣ мекард. 5 Ва ӯ дар зери дарахти хурмои Дебӯро, ки байни Рома ва Байт-Ил дар кӯҳи Эфроим буд, зиндагӣ мекард ва банӣ-Исроил барои доварӣ назди ӯ меомаданд. 6Ва вай кас фиристода, Бороқ писари Абиноамро аз Кедешнафтолӣ даъват кард ва ба ӯ гуфт: «Оё Худованд Худои Исроил амр надодааст, ки бигӯяд: "Рав ва ба кӯҳи Тобӯр наздик шав ва даҳ ҳазор нафар аз банӣ-Нафтолӣ ва аз банӣ-Забулунро бо худ бигир?" 7Ва Ман Сисро, сарлашкари лашкари Ёбинро, бо аробаҳо ва лашкараш, ба сӯи дарёи Қишӯн, назди ту хоҳам кашид ва ӯро ба дасти ту хоҳам супурд. 8Ва Бороқ ба вай гуфт: «Агар ту бо ман биравӣ, ман меравам, вале агар ту бо ман наравӣ, ман намеравам». 9Вай гуфт: «Ман ҳатман бо ту меравам, аммо сафаре, ки ту мекунӣ, барои ту шараф нахоҳад буд, зеро Худованд Сисроро ба дасти зане хоҳад супурд». Ва Дебӯро бархоста, бо Бороқ ба Қодеш рафт. 10Ва Бороқ Забулун ва Нафтолиро ба Кедеш даъват кард, ва ӯ бо даҳ ҳазор нафар дар паҳлӯи ӯ баромад; ва Дебӯро бо ӯ баромад. 11 Ва Ҳобари Қенӣ, ки аз фарзандони Ҳобоби падарарӯси Мусо буд, аз қениён ҷудо шуда, хаймаи худро дар дашти Зоаним, ки дар наздикии Қодеш аст, барафрошта буд. 12Ва ба Сисро хабар доданд, ки Бороқ ибни Абиноам ба кӯҳи Тобӯр баромадааст. 13 Ва Сисро ҳамаи аробаҳои худро, ки нӯҳсад аробаи оҳанин буданд, ва тамоми қавмеро, ки бо ӯ буданд, аз Ҳарошети халқҳо то наҳри Қишӯн ҷамъ кард.
1
Дебӯро, Бороқ ва Ёил
14Ва Дебӯро ба Бороқ гуфт: «Бархез, зеро имрӯз рӯзест, ки Худованд Сисроро ба дасти ту таслим кардааст; оё Худованд пешопеши ту берун нарафтааст?» Ва Бороқ аз кӯҳи Тобӯр фуромад ва даҳ ҳазор нафар аз пасаш омаданд. 15Ва Худованд Сисро ва ҳамаи аробаҳо ва тамоми лашкари ӯро пеши Бороқ бо дами шамшер сарнагун кард, ва Сисро аз аробааш фаромада, пои пиёда гурехт. 16Вале Бороқ аробаҳо ва лашкарро то Ҳарошети халқҳо таъқиб кард, ва тамоми лашкари Сисро ба дами шамшер фурӯ ғалтиданд, ва як нафар ҳам боқӣ намонд. 17Аммо Сисро пои пиёда ба хаймаи Ёил, зани Ҳобари Қенӣ, гурехт, зеро ки байни Ёбин подшоҳи Ҳосӯр ва хонадони Ҳобари Қенӣ сулҳ буд. 18 Ва Ёил ба пешвози Сисро баромад ва ба ӯ гуфт: «Эй оғоям, назди ман биё, натарс». Ва ҳангоме ки ӯ ба хайма даромад, вай ӯро бо ҷома пӯшонд. 19 Ва ӯ ба вай гуфт: «Лутфан, ба ман каме об деҳ, зеро ташнаам». Ва вай шишаи ширро кушода, ба ӯ нӯшонид ва ӯро пӯшонд. 20 Боз ба вай гуфт: «Назди дари хайма биист, ва агар касе биёяд ва аз ту пурсад ва бигӯяд: «Оё дар ин ҷо касе ҳаст?», ту гӯӣ: «Не». 21 Он гоҳ зани Ёил Ҳобер мехи хаймаро гирифт ва болғаро ба дасташ гирифта, оҳиста назди ӯ рафт ва мехро ба чаккаҳои ӯ зад ва онро ба замин часпонд, зеро ки ӯ хоби сахт ва хаста буд ва мурд. 22 Ва инак, Бороқ Сисроро таъқиб мекард, ва Ёил ба пешвози ӯ баромад ва ба ӯ гуфт: «Биё, то он мардеро, ки меҷӯӣ, ба ту нишон диҳам». Ва ҳангоме ки ӯ ба хаймаи вай даромад, инак, Сисро мурда хобида буд ва мех дар чаккаҳояш буд. 23 Пас, Худо дар он рӯз Ёбин подшоҳи Канъонро пеши банӣ-Исроил мутеъ кард. 24 Ва дасти банӣ-Исроил бар Ёбин подшоҳи Канъон ғолиб омад, то он даме ки Ёбин подшоҳи Канъонро нобуд карданд.
Доварон 5 1Он гоҳ Дебӯро ва Бороқ писари Абиноам дар он рӯз суруд хонда, гуфтанд: 2 Худовандро барои интиқоми Исроил ситоиш кунед, вақте ки қавм худро ихтиёрӣ фидо карданд. 3 Эй подшоҳон, гӯш кунед; эй ашрофон, гӯш диҳед; Ман, ки худам ҳастам, барои Худованд суруд хоҳам хонд; ва барои Худованд Худои Исроил суруд хоҳам хонд. 4 Эй Худовандо, вақте ки Ту аз Сеир берун омадӣ, вақте ки аз саҳрои Адӯм берун омадӣ, замин ларзид, ва осмон мерехт, ва абрҳо об мерехтанд. 5Кӯҳҳо аз ҳузури Худованд ғурриданд, ва он Сино аз ҳузури Худованд Худои Исроил. 6Дар айёми Шамгар ибни Анот, дар айёми Ёил, роҳҳо холӣ буданд, ва мусофирон аз роҳҳои канорӣ мегузаштанд. 7Сокинони деҳот дар Исроил аз байн рафтанд, онҳо дар Исроил аз байн рафтанд, то даме ки ман, Дебӯро, бархостам, ки модаре дар Исроил бархостам. 8 Онҳо худоёни навро интихоб карданд; он гоҳ ҷанг дар дарвозаҳо буд; оё дар миёни чил ҳазор нафар дар Исроил сипар ё найза дида шуд? 9 Дилам ба ҳокимони Исроил аст, ки худро дар миёни қавм ихтиёран фидо карданд. Худовандро муборакбод гӯед. 10 Эй касоне ки бар харҳои сафед савор мешавед, эй касоне ки дар сари доварӣ менишинед ва дар роҳ роҳ меравед, бигӯед. 11 Онҳое ки аз садои тирандозон дар ҷойҳои обкашӣ раҳо шудаанд, дар он ҷо корҳои одилонаи Худовандро, ки одилона ба сокинони деҳоти Ӯ дар Исроил карда шудааст, эълон хоҳанд кард; он гоҳ қавми Худованд ба дарвозаҳо фурӯд хоҳанд омад. 12 Бедор шав, эй Дебӯро! Бедор шав, бедор шав, суруд бихон! Бархез, эй Бороқ, ва асирии худро, эй писари Абиноам, ба асирӣ баргардон.
2
Дебӯро, Бороқ ва Ёил
13 Он гоҳ Ӯ бақияро бар ашрофони қавм ҳукмронӣ кард; Худованд маро бар қавм ҳукмронӣ кард. 14Аз Эфроим решаҳои онҳо бар зидди Амолеқ буданд; баъд аз ту, эй Бинёмин, дар миёни қавми ту; аз Мокир волиён ва аз Забулун онҳое ки қалами нависандаро ба даст мегиранд, фурӯд омаданд. 15 Ва сарварони Иссокор бо Дебӯро буданд; Иссокор ва Бороқ низ; ӯро пиёда ба водӣ фиристоданд; дар байни гурӯҳҳои Рубен андешаҳои бузурге дар дил буданд. 16Чаро ту дар миёни оғилҳо нишастаӣ, то садои маълаи рамаро бишнавӣ? Дар байни гурӯҳҳои Рубен ҷустуҷӯи бузурге дар дил буд. 17 Ҷилъод дар он тарафи Урдун сокин шуд, ва чаро Дон дар киштиҳо мондааст? Ошер дар соҳили баҳр мондааст ва дар шикофҳои худ мондааст. 18Забулун ва Нафтолӣ қавме буданд, ки ҷони худро дар баландиҳои саҳро то марг зери хатар гузоштанд. 19Подшоҳон омада, ҷанг карданд, ва он гоҳ подшоҳони Канъон дар Таънақ назди обҳои Маҷиддӯ ҷанг карданд; онҳо ҳеҷ фоидае аз пул нагирифтанд. 20Онҳо аз осмон меҷангиданд; ситорагон дар масирҳои худ бар зидди Сисро меҷангиданд. 21 Дарёи Қишӯн онҳоро ғарқ кард, он дарёи қадимӣ, дарёи Қишӯн. Эй ҷони ман, ту қувватро поймол кардаӣ. 22 Он гоҳ сумҳои асп аз давидан, аз давиданҳои паҳлӯҳои онҳо шикаста шуданд. 23Фариштаи Худованд гуфт: «Ба Мерӯз лаънат гӯед, — ба сокинони он сахт лаънат гӯед, зеро ки онҳо барои ёрии Худованд наомаданд, барои ёрии Худованд бар зидди зӯроварон наомаданд». 24 Бар занон Ёил, зани Ҳобари Қенӣ, баракат хоҳад ёфт, ва бар занони хайма баракат хоҳад ёфт. 25 Ӯ об пурсид, ва ӯ ба ӯ шир дод; ва дар табақи боҳашамат равған овард. 26 Вай дасташро ба мех ва дасти росташро ба болғаи коргарон бурд, ва бо болға ба Сисро зад, сари ӯро аз танаш ҷудо кард, зеро ки чаккаҳояшро сӯрох карда, кӯфт. 27 Ба пойҳои вай хам шуд, афтод ва хобид; ба пойҳои вай хам шуд, афтод; дар он ҷое ки хам шуд, дар он ҷо афтода, мурд. 28 Модари Сисро аз тиреза ба берун нигоҳ карда, аз панҷара фарёд зад: «Чаро аробааш ин қадар дер мекунад ва чаро чархҳои аробаҳояш дер мекунанд?» 29 Хонумҳои хирадмандаш ба вай ҷавоб доданд, бале, вай низ ба худаш ҷавоб дод, 30Оё онҳо шитоб накардаанд? Оё онҳо сайдро тақсим накардаанд; барои ҳар мард як ё ду духтар; барои Сисро сайди рангҳои гуногун, сайди рангҳои гуногуни гулдӯзӣ, аз ҳар ду тараф рангҳои гуногуни гулдӯзӣ, ки ба гардани онҳое ки ғанимат мегиранд, ҷамъ мешаванд? 31 Пас, эй Худованд, бигзор ҳамаи душманонат нобуд шаванд, вале онҳое ки Ӯро дӯст медоранд, мисли офтоб бошанд, вақте ки Ӯ бо қудрати Худ мебарояд. Ва замин чил сол ором буд.
Шарҳ Қиссаи Дебӯро, Бароғ ва Ёил дар бобҳои 4 ва 5-и Доварон оварда шудааст. яке аз раҳоии барҷастатарини Исроилро аз зулми бегона сабт мекунад. Он ҳокимияти илоҳӣ, роҳбарии далерона ва чӣ гуна Худо аз абзорҳои ғайричашмдошт барои ноил шудан ба ҳадафҳои худ истифода мебарад, таъкид мекунад.
Қисми 1: Таҳлили оят ба оят Доварон Боби 4: Қиссаи наҷот
3
Дебӯро, Бороқ ва Ёил
Оятҳои 1-3: Гуноҳ ва зулми бераҳмонаи Исроил Пас аз марги довар Эҳуд, исроилиён боз дар назари Худованд бадӣ мекунанд. Дар натиҷа, Худо онҳоро ба дасти Ёбин, подшоҳи Канъон (ки дар Ҳосор ҳукмронӣ мекунад), ки фармондеҳи низомии ӯ Сисро аст, месупорад. Сисро бист сол бо истифода аз нерӯҳои низомии пурқудрати 900 аробаи оҳанин Исроилро шадидан зулм мекунад . Банӣ-Исроил аз Худованд кӯмак мепурсанд. Оятҳои 4-9: Даъвати Дебӯро ва Бороқ Дебӯро , пайғамбар ва ҳамсари Лапидӯт, дар айни замон Исроилро доварӣ мекунад ва дар зери дарахти хурмои Дебӯро нишастааст. Вай Бороқ писари Абиноамро даъват мекунад ва аз Худо фармоне мерасонад: ӯ бояд 10 000 нафар аз Нафтолӣ ва Забулунро ба кӯҳи Тобӯр барад ва Худо Сисро ва аробаҳои ӯро ба дарёи Қишӯн хоҳад кашид. Бороқ шартӣ ҷавоб медиҳад: «Агар ту бо ман биравӣ, ман меравам, аммо агар ту бо ман наравӣ, ман намеравам» . Дебӯро розӣ мешавад, ки равад, аммо пешгӯӣ мекунад, ки ин сафар ба ӯ шарафи шахсӣ нахоҳад овард , зеро Худованд Сисроро ба дасти зане хоҳад супурд. Оятҳои 10-16: Ҷанги кӯҳи Тобӯр ва Қишӯн Бороқ Забулун ва Нафтолиро ба Қодеш даъват мекунад ва 10 000 пайравашро ҷамъ мекунад ва Дебора ҳамроҳаш аст. Вақте ки Сисро инро мешунавад, 900 аробаи оҳанин ва тамоми лашкари худро ба дарёи Қишӯн ҷамъ мекунад. Дебора ба Бороқ мегӯяд, ки бархезад ва мегӯяд: «Оё Худованд пешопеши ту нарафтааст?» Бороқ мардони худро аз кӯҳ поён мебарад ва Худованд Сисро ва лашкари ӯро ба изтироб меандозад . Лашкари Сисро бо дами шамшер комилан нобуд мешавад ва ҳеҷ кас зинда намемонад, дар ҳоле ки Сисро аробаи худро тарк карда, пиёда гурехта меравад. Оятҳои 17–22: Ёил ва шикасти Сисро Сисро ба хаймаи Ёил , зани Ҳобери Қенӣ, фирор мекунад, зеро байни хонадони подшоҳии Ёбин ва оилаи Ҳобер сулҳ ҳукмфармо буд. Ёил барои пешвози ӯ берун меравад, ӯро ба дарун даъват мекунад ва ӯро мепӯшонад. Сисро об мепурсад; ба ҷои ин, вай ба ӯ равған (шири қаймоқ) дар як табақи ашрофӣ медиҳад . Сисро хаста ва эътимоднок хоби сахт мебарад. Ёил оҳиста-оҳиста мехи хайма (мех) ва болғаро дар дасташ мегирад, оҳиста ба назди ӯ меравад ва мехро аз чаккони ӯ ба замин мезанад ва ӯро фавран мекушад. Вақте ки Бороқ барои таъқиб меояд, Ёил ба ӯ фармондеҳи мурдаи душманро нишон медиҳад ва пешгӯии Дебӯро иҷро мекунад. Оятҳои 23-24: Шикасти подшоҳ Ёбин Дар он рӯз Худо Ёбин подшоҳи Канъонро пеши банӣ-Исроил мутеъ мекунад, ва дасти Исроил бар ӯ муваффақ мешавад ва то нобуд шуданаш ғолиб меояд. Доварон Боби 5: Суруди Дебӯро ва Бороқ Оятҳои 1-5: Ҳамду сано ба Худованд Дебӯро ва Бороқ суруди пирӯзӣ месароянд ва Худоро барои роҳбарони ихтиёрӣ ва халқи ихтиёрии Исроил ситоиш мекунанд. Онҳо ҳузури бузург ва ларзонандаи Худоро, вақте ки Ӯ аз Сеир ва Адӯм раҳпаймоӣ кард, ба ёд меоранд. Оятҳои 6–11: Харобшавии Исроил ба адолат табдил ёфт Ин суруд рӯзҳои торики зулмро ба ёд меорад, вақте ки роҳҳо холӣ буданд ва сокинони деҳот то он даме ки Дебора "модаре дар Исроил" бархост, пинҳон шуданд . Он ҳокимон, доварон
4
Дебӯро, Бороқ ва Ёил
ва сокинони оддии шаҳрро, ки дар обёрӣ ҷамъ омада буданд, даъват мекунад, то амалҳои одилона ва наҷоти Худовандро нақл кунанд. Оятҳои 12-18: Қабилаҳои ихтиёрӣ ва қабилаҳои худписанд Нидои пирӯзонае ба Бороқ барои ба асирӣ бурдани асирӣ садо медиҳад. Дар суруд тафсилоти он ки қабилаҳо — Эфроим, Бинёмин, Мохир, Забулун, Иссахор ва Нафтолӣ — бо омодагӣ ихтиёрӣ пешниҳод карданд, оварда шудааст ва онҳоеро, ки дар оғилҳои гӯсфандон ё заминҳои соҳилии худ монданд, ба монанди Рубен, Дон ва Ошер , сахт мазаммат мекунад . Оятҳои 19-23: Ҷанги кайҳонӣ ва лаънати Мероз Подшоҳони Канъон меҷангиданд, аммо «ситорагон дар масири худ бар зидди Сисро меҷангиданд» (ин маънои дахолати илоҳиро дорад, эҳтимол борони шадид дарёи Қишонро ба обхезие табдил дод, ки аробаҳои оҳанинро аз ҳаракат берун кард). Дарёи қадимии Қишонро душман берун бурд. Лаънати талхе ба шаҳри Мероз эълон карда мешавад , зеро онҳо «барои кӯмаки Худованд бар зидди пурқудратон» набаромаданд. Оятҳои 24-27: Эҳтиром ба шуҷоати Ёил «бар занон баракатёфта» таҷлил мешавад . Дар ин суруд амали қатъии ӯ — даст дароз кардан ба болға ва задани мех ба сари Сисро, ки дар он ҷо Сисро ғарқ шуда, дар пеши пойҳои ӯ мурдааст — ба таври возеҳ тасвир шудааст. Оятҳои 28-30: Тамасхури модари Сисро Як саҳнаи драматикӣ ва кинояомез ба модари Сисро, ки аз тирезаи панҷаравии худ нигоҳ мекунад ва бо изтироб дар ҳайрат аст, ки чаро аробаи писараш ин қадар суст бармегардад, мегузарад. Хонумҳои оқилаш ӯро бо тасаввуре тасаллӣ медиҳанд, ки гӯё ӯ танҳо ғаниматҳоро - асирон ва гулдӯзиҳои гаронбаҳоро - тақсим мекунад, бехабар аз он ки аллакай мурдааст. Ояти 31: Дуои хотимавӣ Суруд бо дуои пурқувват ба анҷом мерасад: «Пас, эй Худованд, ҳамаи душманонат нобуд шаванд, вале онҳое ки Ӯро дӯст медоранд, мисли офтоб бошанд, вақте ки Ӯ бо қудрати Худ мебарояд». Пас аз ин пирӯзӣ, замин чиҳил сол ором мешавад .
Қисми 2: Дарсҳои асосӣ ва татбиқи онҳо дар зиндагӣ Худо аз чизҳои ғайричашмдошт ва ғайриоддӣ истифода мебарад: Наҷот на тавассути артиши анъанавии императорӣ бо силоҳҳои элита, балки тавассути як зани оддӣ (Ёил) бо истифода аз мех ва болғаи хаймазанӣ ба даст омад, ки нишон медиҳад, ки Худо аз истифодаи асбобҳои хоксорона барои мақсадҳои ғайриоддӣ лаззат мебарад. Хатари бетарафии рӯҳонӣ ва худписандӣ: Суруди Дебӯро қабилаҳоеро, ки дар хона монданд (ба монанди Рубен ва Дон), шадидан танқид мекунад ва Мерӯзро барои саркашӣ аз кӯмак лаънат мекунад. Бетарафии маънавӣ дар замони бӯҳрони ахлоқӣ ҳамчун мухолифат баррасӣ мешавад; мӯъминон ба ҷои он ки ба мавқеи тамошобинии бароҳат, ба иштироки фаъол даъват карда мешаванд. Қудрати шарикӣ ва рӯҳбаландӣ: Барак ниёз ба заминаи рӯҳонии худро дарк кард ва аз Дебора хоҳиш кард, ки ӯро дар ҷанг ҳамроҳӣ кунад. Худо аксар вақт пирӯзиҳои рӯҳонӣ ва амалии моро дар атрофи ҷомеа, масъулияти мутақобила ва шарикии худотарсӣ тарҳрезӣ мекунад, на ин ки индивидуализми ҷудогона.
5
Дебӯро, Бороқ ва Ёил
Баргардонидани ҷалол ба Худо: Дебора ва Барак фавран пас аз ба даст овардани муваффақияти бузурги низомӣ аз дурахшони тактикии худ фахр накарданд; баръакс, онҳо суруди ибодатро сар карданд ва тамоми ҷалол, қудрати таърихӣ ва пирӯзиро ба Худованд нисбат доданд. Дар мавсими пирӯзиҳои шахсӣ ё касбӣ, ситоиш ва фурӯтании қасдан диққати моро ба манбаи воқеии қуввати худ равона мекунанд.
6