Mahubiri ya Mlimani Mathayo 5:1-48 1 Alipowaona makutano, alipanda mlimani; na alipokwisha kuketi, wanafunzi wake walimwendea; 2 Akafumbua kinywa chake, akawafundisha, akisema, 3 Heri walio maskini wa roho; Maana ufalme wa mbinguni ni wao. 4 Heri wenye huzuni; maana hao watafarijika. 5 Heri wenye upole; Maana hao watairithi nchi. 6 Heri wenye njaa na kiu ya haki; maana hao watashibishwa. 7 Heri wenye rehema; Maana hao watapata rehema. 8 Heri wenye moyo safi; maana hao watamwona Mungu. 9 Heri wapatanishi; Maana hao wataitwa wana wa Mungu. 10 Heri wanaoteswa kwa ajili ya haki; Maana ufalme wa mbinguni ni wao. 11 Heri ninyi watakapowashutumu, na kuwaudhi, na kuwanenea kila neno baya kwa uongo, kwa ajili yangu. 12 Furahini, na kushangilia sana; kwa maana thawabu yenu ni kubwa mbinguni; kwa maana ndivyo walivyowaudhi manabii waliokuwa kabla yenu. 13 Ninyi ni chumvi ya dunia; lakini chumvi ikiwa imepoteza ladha yake, itatiwa chumvi na nini? Haifai tena, ila kutupwa nje na kukanyagwa na watu. 14 Ninyi ni nuru ya ulimwengu. Mji uliojengwa juu ya mlima hauwezi kufichwa. 15 Wala watu hawawashi taa na kuiweka chini ya pishi, bali juu ya kinara cha taa; nayo huwaangazia wote waliomo ndani ya nyumba. 16 Vivyo hivyo nuru yenu na iangaze mbele ya watu, wapate kuyaona matendo yenu mema, wamtukuze Baba yenu aliye mbinguni. 17 Msidhani ya kuwa nimekuja kuiharibu torati au manabii; sikuja kuiharibu, bali kuitimiza. 18 Kwa maana amin, nawaambia, Mpaka mbingu na nchi zitakapoondoka, yodi moja wala nukta moja ya torati haitaondoka, hata yote yatimie. 19 Basi mtu ye yote atakayevunja amri moja kati ya hizi ndogo, na kuwafundisha watu hivyo, ataitwa mdogo kabisa katika ufalme wa mbinguni; bali mtu ye yote atakayezitenda na kuzifundisha, huyo ataitwa mkubwa katika ufalme wa mbinguni.
1
Mahubiri ya Mlimani
20 Kwa maana nawaambia, Haki yenu isipozidi haki ya waandishi na Mafarisayo, hamtaingia kamwe katika ufalme wa mbinguni. 21 Mmesikia kwamba watu wa kale walisema, Usiue; na mtu ye yote atakayeua atakuwa katika hatia ya hukumu. 22 Lakini mimi nawaambia, Kila mtu atakayemkasirikia ndugu yake bila sababu atakuwa katika hatari ya hukumu; na yeyote atakayemwambia ndugu yake, Raca, atakuwa katika hatari ya baraza; na yeyote atakayesema, Wewe mpumbavu, atakuwa katika hatari ya moto wa jehanamu. 23 Basi ukileta sadaka yako madhabahuni, na hapo ukakumbuka ya kuwa ndugu yako ana neno juu yako, 24 Acha sadaka yako hapo mbele ya madhabahu, uende zako, upatane kwanza na ndugu yako, kisha uje utoe sadaka yako. 25 Patana na mshtaki wako upesi, wakati ukiwa njiani naye; asije mshtaki akakukabidhi kwa hakimu, na hakimu akakukabidhi kwa askari, nawe ukatupwa gerezani. 26 Amin, nakuambia, Hutatoka humo kamwe, hata utakapolipa senti ya mwisho. 27 Mmesikia kwamba watu wa kale walisema, Usizini; 28 Lakini mimi nawaambia, Kila mtu amtazamaye mwanamke kwa kumtamani, amekwisha kuzini naye moyoni mwake. 29 Na jicho lako la kulia likikukosesha, ling'oe ulitupe mbali nawe; kwa maana yakufaa kiungo chako kimoja kipotee, wala mwili wako wote usitupwe jehanamu. 30 Na mkono wako wa kuume ukikukosesha, ukate na kuutupa mbali nawe; kwa maana yakufaa kiungo chako kimoja kipotee, wala mwili wako wote usitupwe jehanamu. 31 Imenenwa pia, Mtu ye yote atakayemwacha mkewe, na ampe hati ya talaka; 32 Lakini mimi nawaambia, Kila mtu atakayemwacha mkewe, isipokuwa kwa sababu ya uasherati, anamfanya azini; na kila mtu atakayemwoa yule aliyeachwa, anazini. 33 Tena mmesikia kwamba watu wa kale walisema, Usiape uongo, bali mtimizie Bwana viapo vyako; 34 Lakini mimi nawaambia, Msiape kamwe; wala kwa mbingu, kwa maana ni kiti cha enzi cha Mungu; 35 Wala kwa dunia, kwa maana ni kiti chake cha kuwekea miguu; wala kwa Yerusalemu, kwa maana ni mji wa Mfalme mkuu. 36 Wala usiape kwa kichwa chako, kwa sababu huwezi kufanya hata unywele mmoja kuwa mweupe au mweusi. 37 Lakini maneno yenu yawe Ndiyo, ndiyo; Hapana, hapana; kwa maana chochote kinachozidi haya hutoka kwa uovu. 38 Mmesikia kwamba imesemwa, Jicho kwa jicho, na jino kwa jino; 39 Lakini mimi nawaambia, Msimkataze mtu mwovu; lakini mtu yeyote atakayekupiga shavu la kuume, mgeuzie la pili pia. 40 Na mtu akitaka kukushtaki na kukunyang'anya koti lako, mwachie na joho lako pia. 41 Na mtu yeyote atakayekulazimisha kwenda maili moja, nenda naye mbili. 42 Mpe yeye akuombaye, wala usimpe kisogo yeye atakaye kukopa kwako. 43 Mmesikia kwamba imenenwa, Umpende jirani yako, na umchukie adui yako. 44 Lakini mimi nawaambia, Wapendeni adui zenu, wabarikini wanaowalaani, watendeeni mema wanaowachukia, waombeeni wanaowadhulumu na kuwatesa; 45 Ili mpate kuwa wana wa Baba yenu aliye mbinguni; maana yeye huwaangazia jua lake waovu na wema, na huwanyeshea mvua wenye haki na wasio haki. 46 Kwa maana mkiwapenda wale wanaowapenda ninyi, mna thawabu gani? Je, hata watoza ushuru hawafanyi vivyo hivyo? 47 Na mkiwasalimu ndugu zenu tu, mnafanya nini zaidi ya wengine? Hata watoza ushuru hawafanyi hivyo? 48 Basi iweni wakamilifu, kama Baba yenu wa mbinguni alivyo mkamilifu.
2
Mahubiri ya Mlimani
Mathayo 6:1-34 1 Angalieni msifanye wema wenu mbele ya watu, ili monekane nao; la sivyo hamtapata thawabu kwa Baba yenu aliye mbinguni. 2 Kwa hiyo unapotoa sadaka zako, usipige tarumbeta mbele yako, kama wanafiki wafanyavyo katika masinagogi na barabarani, ili wapate kutukuzwa na watu. Amin, nawaambia, Wamekwisha kupata thawabu yao. 3 Lakini wewe utoapo sadaka, mkono wako wa kushoto usijue ufanyalo mkono wako wa kuume; 4 Ili sadaka zako ziwe kwa siri; na Baba yako aonaye sirini atakupa thawabu. 5 Na msalipo, msiwe kama wanafiki; kwa maana wanapenda kusali wamesimama katika masinagogi na katika pembe za njia, ili waonekane na watu. Amin, nawaambia, Wamekwisha kupata thawabu yao. 6 Bali wewe, unapoomba, ingia chumbani mwako, na ukiisha kufunga mlango wako, umwombe Baba yako aliye sirini; na Baba yako aonaye sirini atakupa thawabu waziwazi. 7 Lakini mnaposali, msirudie-rudie maneno yasiyo na maana, kama watu wa mataifa; maana wao hudhani ya kwamba watasikilizwa kwa sababu ya maneno yao mengi. 8 Basi msifanane nao; maana Baba yenu anajua mnayohitaji kabla hamjamwomba. 9 Basi ninyi salini hivi: Baba yetu uliye mbinguni, Jina lako litukuzwe. 10 Ufalme wako uje. Mapenzi yako yatimizwe duniani kama mbinguni. 11 Utupe leo mkate wetu wa kila siku. 12 Na utusamehe deni zetu, kama sisi nasi tunavyowasamehe wadeni wetu. 13 Usitutie majaribuni, bali utuokoe na yule mwovu. Kwa kuwa ufalme ni wako, na nguvu, na utukufu, hata milele. Amina. 14 Kwa maana mkiwasamehe watu makosa yao, Baba yenu wa mbinguni atawasamehe ninyi pia. 15 Lakini msipowasamehe watu makosa yao, wala Baba yenu hatawasamehe ninyi makosa yenu. 16 Tena mnapofunga, msiwe kama wanafiki wenye uso wa huzuni; maana hujikunja nyuso zao, ili waonekane na watu kuwa wanafunga. Amin, nawaambia, Wamekwisha kupata thawabu yao. 17 Lakini wewe, unapofunga, paka kichwa chako mafuta, nawa uso wako; 18 Ili usionekane na watu kwamba unafunga, ila na Baba yako aliye sirini; na Baba yako aonaye sirini atakupa thawabu waziwazi. 19 Msijiwekee hazina duniani, ambapo nondo na kutu huharibu, na ambapo wezi huingia na kuiba; 20 Lakini jiwekeeni hazina mbinguni, ambapo nondo wala kutu haviharibiki, wala wezi hawavunji wala hawaibi. 21 Kwa maana pale hazina yako ilipo, ndipo moyo wako utakapokuwa pia. 22 Taa ya mwili ni jicho; basi, ikiwa jicho lako ni safi, mwili wako wote utakuwa na nuru. 23 Lakini jicho lako likiwa bovu, mwili wako wote utakuwa na giza. Basi, ikiwa nuru iliyo ndani yako ni giza, giza hilo ni kubwa sana! 24 Hakuna mtu awezaye kutumikia mabwana wawili; kwa maana atamchukia mmoja na kumpenda mwingine; au atashikamana na mmoja na kumdharau mwingine. Hamwezi kumtumikia Mungu na mali. 25 Kwa hiyo nawaambia, Msijali kuhusu maisha yenu, mtakula nini au mtakunywa nini; wala miili yenu, mtavaa nini. Je, uhai si zaidi ya chakula, na mwili zaidi ya mavazi? 26 Waangalieni ndege wa angani, kwa maana hawapandi, wala hawavuni, wala hawakusanyi ghalani; na Baba yenu wa mbinguni huwalisha. Je, ninyi si bora kuliko hao? 27 Ni nani kati yenu kwa kujisumbua awezaye kuongeza kimo chake hata mkono mmoja? 28 Na kwa nini mnahangaikia mavazi? Tazameni maua ya shambani jinsi yanavyokua; hayafanyi kazi, wala hayasokoti; 29 Nami nawaambia, ya kwamba hata Sulemani katika fahari yake yote hakuvikwa kama mojawapo la haya.
3
Mahubiri ya Mlimani
30 Kwa hivyo, ikiwa Mungu huvika hivi majani ya shambani, ambayo leo yapo, na kesho hutupwa oveni, je, hatawavika ninyi zaidi, enyi wa imani haba? 31 Kwa hiyo msijisumbue, mkisema, Tule nini? Au, Tunywe nini? Au, Tuvae nini? 32 (Kwa maana hayo yote Mataifa huyatafuta;) kwa sababu Baba yenu wa mbinguni anajua ya kuwa mnahitaji hayo yote. 33 Bali utafuteni kwanza ufalme wa Mungu, na haki yake; na hayo yote mtazidishiwa. 34 Basi msijisumbue kwa ajili ya kesho; kwa maana kesho itajisumbukia yenyewe. Mabaya yake yanatosha kwa siku.
Mathayo 7:1-29 1 Msihukumu, msije mkahukumiwa. 2 Kwa maana kwa hukumu mnayohukumu, ndivyo mtakavyohukumiwa; na kwa kipimo mtakachopima, ndivyo mtakavyopimiwa tena. 3 Na kwa nini unaona kibanzi kilicho ndani ya jicho la ndugu yako, na boriti iliyo ndani ya jicho lako mwenyewe huioni? 4 Au, wawezaje kumwambia ndugu yako, Acha nikutoe kibanzi jichoni mwako, na kumbe, mna boriti jichoni mwako? 5 Mnafiki wewe, toa kwanza boriti katika jicho lako mwenyewe; ndipo utakapoona waziwazi ili kutoa kibanzi katika jicho la ndugu yako. 6 Msiwape mbwa kilicho kitakatifu, wala msiwatupie nguruwe lulu zenu, wasije wakazikanyaga chini ya miguu yao, wakageuka na kuwararua. 7 Ombeni, nanyi mtapewa; tafuteni, nanyi mtapata; bisheni, nanyi mtafunguliwa; 8 Kwa maana kila aombaye hupokea; naye atafutaye hupata; naye abishaye atafunguliwa. 9 Au kuna mtu gani kwenu, ambaye mwanawe akimwomba mkate, atampa jiwe? 10 Au akimwomba samaki, je, atampa nyoka? 11 Basi, ikiwa ninyi, mlio waovu, mnajua kuwapa watoto wenu vitu vizuri, je, Baba yenu aliye mbinguni hatazidi kuwapa mema wao wamwombao? 12 Kwa hivyo chochote mnachotaka watu wawatendee ninyi, watendeeni vivyo hivyo; kwa maana hii ndiyo torati na manabii. 13 Ingieni kwa kupitia mlango mwembamba; maana mlango ni mpana, na njia ni pana, iendayo kwenye uharibifu, nao ni wengi waingiao kwa mlango huo. 14 Kwa sababu mlango ni mwembamba, na njia imesonga, iendayo uzimani, nao waionao ni wachache. 15 Jihadharini na manabii wa uongo, wanaowajia wakiwa wamevaa mavazi ya kondoo, lakini kwa ndani ni mbwa mwitu wakali. 16 Mtawatambua kwa matunda yao. Je, watu huchuma zabibu kwenye miiba, au tini kwenye michongoma? 17 Vivyo hivyo kila mti mwema huzaa matunda mema; na mti mwovu huzaa matunda mabaya. 18 Mti mwema hauwezi kuzaa matunda mabaya, wala mti mwovu hauwezi kuzaa matunda mazuri. 19 Kila mti usiozaa matunda mazuri hukatwa na kutupwa motoni. 20 Kwa hiyo kwa matunda yao mtawatambua. 21 Si kila mtu aniambiaye, Bwana, Bwana, atakayeingia katika ufalme wa mbinguni; bali ni yeye afanyaye mapenzi ya Baba yangu aliye mbinguni. 22 Wengi wataniambia siku ile, Bwana, Bwana, hatukufanya unabii kwa jina lako, na kwa jina lako kutoa pepo, na kwa jina lako kufanya miujiza mingi? 23 Ndipo nitakapowaambia, Sikuwajua ninyi kamwe; ondokeni kwangu, ninyi mtendao maovu. 24 Kwa hiyo kila mtu asikiaye maneno yangu haya na kuyafanya, atafananishwa na mtu mwenye busara, aliyejenga nyumba yake juu ya mwamba;
4
Mahubiri ya Mlimani
25 Mvua ikanyesha, mafuriko yakaja, pepo zikavuma, zikaipiga nyumba ile, isianguke; kwa maana misingi yake ilikuwa juu ya mwamba. 26 Na kila asikiaye haya maneno yangu asiyafanye, atafananishwa na mtu mpumbavu, aliyejenga nyumba yake juu ya mchanga; 27 Mvua ikanyesha, mafuriko yakaja, pepo zikavuma, zikaipiga nyumba hiyo, ikaanguka; na anguko lake likawa kubwa. 28 Ikawa, Yesu alipomaliza kusema maneno hayo, makutano walishangazwa na mafundisho yake. 29 Kwa maana aliwafundisha kama mtu mwenye mamlaka, wala si kama waandishi.
5