Quechua - Biblical Laws of Power

Bibliapiatiyniyoq

kamachikuykuna

Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

HinanJesusqapaykunamanhamuspanirqan:–Hanaqpachapipaskaypachapipastukuyatiytan qowarqan,nispaChayhinaqa,riychis,hinaspallapasuyukunatayachachiychis,Yayaq,Churiq, SantoEspirituqsutinpibautizaspa.Amen.Mateo28:18-20

IchaqaSantoEspirituqankunamanhamusqanqhepamanmiatiytachaskinkichis,Jerusalén llaqtapipas,Judeasuyupipas,Samariallaqtapipas,kaypachaqk'uchunkamatestigokunakankichis.

Hechos1:8

Pentateuconisqa

QankunaqayachankichismitukuyatiyniywantaytaykichistaservisqaytaMakiypaatiyninmi qankunatak'irinaypaq,taytaykiqDiosninmiichaqaqaynatutaniwarqan:Cuidakuy,amaJacobman allintapasmanaallintapasrimanaykipaq,nispa.Génesis31:6,29

Paytaqnirqan:–ManañanJacobsutiykichusutichasqakanqa,aswanpasIsraelmi,kamachikuqhinan Dioswanrunakunawanpasatiyniyoqkanki,atiparqankitaqmi,nispaGénesis32:28textopi

Rubén,qanmikankipiwichuriy,kallpaypas,kallpaypaqallariyninpas,anchaallinqhawarisqa, atiyniyoqkaypasGénesis49:3

Chayraykunqantasayarichiykichis,atiyniytaqanpirikuchinaypaq.lliwkaypachapisutiywillasqa kananpaqÉxodo9:16

SeñorDiosníy,pañamakiykiqahatunatiyniyoqmikapun,pañamakiykitaqawqaykitathunirqan Éxodo15:6

Sichuspaykikinwancasarakunanpaqcasarakuqpatronnintamanakusichinqachuchayqa, kacharichisqakananpaqmisaqenqa,huknacionmanvendenanpaqqamananatiyniyoqchukanqa, q'otukusqanraykuÉxodo21:8textopi

MoisestaqDiosninSeñorDiostamañakuspanirqan:–Señor,¿imanaqtintaqEgiptosuyumantaancha atiyniyoqkallpawanhorqomusqaykillaqtaykicontraphiñakushan?Éxodo32:11

Hinanatiyniykiqhatunchakuynintap’akisaq;Hanaqpachaykichistanfierrotahinaruwasaq, hallp'aykichistapasbroncetahinanruwasaq.Manataqmipipasqatikuptinqaespadapañawpaqenman hinawichiykamunqaku,manataqmienemigoykikunapañawpaqenpisayarinaykipaqqaatiyniyoqchu kankichikLevítico26:19,37

Kunantaq,valekuyki,Señorniypaatiyninhatunkachun,nisqaykimanhinaNúmeros14:17

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

BalaamtaqBalaktanirqan:–¿Qanmanhamushani,¿imatapasniytaatiymanchu?Diospasimiyman churasqansimitanrimasaq.Números22:38

Ñawpataytaykikunatamunakusqanraykun,paykunaqqhepantamirayninkutaakllarqan,hinaspan Egiptomantaatiyniyoqkallpanwanñawpaqenpihorqomurqasunki.Deuteronomio4:37

Sonqoykipitaqninki:Atiyniymi,makiypaatiyniywanmikayqhapaqkaytaqowarqan,nispa.Ichaqa DiosniykichisSeñorDiostanyuyarinkichis,paymiatiytaqosunkiqhapaqkayta,ñawpaq taytaykichismanjurasqanrimanakuynintahunt'ananpaq,kunanp'unchayhinaDeuteronomio8:1718

Chaywanpaspaykunankankullaqtayki,herenciaykipas,chaykunatanhorqomurqankiatiyniykiwan, mast'arisqamakiykiwanima.Deuteronomio9:29textopi

SeñorDiosmillaqtantajuzganqa,kamachinkunaraykutaqpesapakunqa,atiyninkuchinkapushaqta rikuspa,manataqpipaswisq'asqakashaqta,nitaqpuchuqtapasDeuteronomio32:36

Willarina

HinaqtinmiAillaqtarunakunaqhepankutaqhawarispa,llaqtaq'osñihanaqpachamanwichashaqta rikurqanku,manataqmiatiyniyoqkarqankuchukaymanpashukladomanpasayqekunankupaq, ch'inneqmanayqekuqrunakunataqqatipakuqkunatakutirirqanku.Josué8:20

HinanJosueqaJosepamirayninmanEfrainmanManasesmanpasnirqan:–Qankunaqahatunllaqtan kankichis,hatunatiyniyoqtaqmikankichis.Josué17:17

Benjamínllaqtamantanhukrunakarqan,paypasutinmikarqanKis,Abielpachurin,Zerorpachurin, Becoratpachurin,Afiaspachurin,Benjamínllaqtayoq,atiyniyoqkallpasaparuna1Samuel9:1

HinanDavidpaspaywankuskakaqrunakunapaskunkankuwanwaqarqanku,manañawaqanankupaq atiyniyoqkanankukama1Samuel30:4

Diosmikallpaypasatiyniypas,paymiñanniytahunt'achin2Samuel22:33

IchaqaEgiptohallp'amantaanchaatiyniyoq,makintahaywariqSeñorDiostanmanchakunkichis, paytanyupaychankichis,paymanmisacrificiotahaywankichis2Reyes17:36

Chayraykunchaypitiyaqrunakunaqapisiatiyniyoqkarqanku,mancharisqa,p’enqasqaimakarqanku; paykunaqachakraqurahina,q'umirqurahina,wasipatapiqurahina,manaraqwiñachkaptinsara rawrachkaqhina.2Reyes19:26

Watatukukuqtintaq,reykunamaqanakuqlloqsimusqankutiempopi,Joabqaejercitotaumallirqan, Amónrunakunaqhallp'antach'usaqyachirqan,hinaspanRabállaqtatamuyuchirqan.Davidtaqichaqa JerusalénllaqtapiqhepakurqanJoabtaqRabállaqtatamuchuchirqan1Crónicas20:1

SeñorDiosníy,qanpaqmihatunkaypas,atiypas,hatunchaypas,atipaypas,hatunkaypas,hanaq pachapi,kaypachapipastukuyimapasqanpaqmi.SeñorDiosníy,qhapaqsuyuykiqaqanmi, llapanmantapasumahinahatunchasqakanki.Qhapaqkaypas,hatunchaypasqanmantanhamun, qanmillaparunakunapikamachikunkimakiykipitaqatiypasatiypaskashan;makiykipitaqmikashan hatunyachikuy,llapanmankallpataqoypas.1Crónicas29:11-12

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

AsataqDiosninSeñorDiostaqaparispanirqan:–Señor,askharunakunatapas,manaatiyniyoq runakunatapas,yanapawaykuQanpinsamaykuyku,sutiykipitaqmikayaskharunakunaqcontranpi riyku,nispaSeñorDiosníy,qanmiDiosniykukanki;amapipasatipasunkichu,nispa2Crónicas 14:11

Hinaspankhaynataniran:–ÑawpataytanchiskunaqDiosninSeñorDiosníy,¿manachuhanaqpachapi Dioskanki?¿Manachumanajudíosuyukunatakamachinki?¿Manachumakiykipikanatiypas atiypas,manataqpipashark'asunkimanchu?2Crónicas20:6

HinaspanOcoziastamaskhaspahap'ispaJehumanaparqanku,wañuchispataqp'amparqanku: Jehosafatpachurinmi,paymitukuysonqowanSeñorDiostamaskharqan.ChaymiOcoziaspa mirayninkunaqamanaatiyniyoqchukarqankuqhapaqsuyuntach'inllakananpaq.2Crónicas22:9

Riytamunaspaqa,kallpachakuy,maqanakuypaq,Diosmiawqaykiqñawpaqenpiurmachisunki, Diosqaatiyniyoqmiyanapananpaq,urmachinanpaqpas2Crónicas25:8

Paykunaqmakinpinkasharqankinsapachakqanchiswaranqaphisqapachakejercitokuna,paykunan awqakunaqcontranpireytayanaparqanku2Crónicas26:13

ChayqhepatataqAsiriareySenaqueribqakamachinkunataJerusalénllaqtamankacharqan,paymi ichaqaLaquisllaqtatamuyuykuchirqan,paywankuskallapaatiyniyoqkaqkunatawan,Judárey Ezequiasman,JerusalénllaqtapillapaJudárunakunamanwan.2Crónicas32:9

ReyArtajerjespacartantaRehúm,Simsai,escribapiwancompañeronkunapiwanleeqtinkun,Jerusalén llaqtamanusqhayllarirqanku,hinaspankallpawan,atiywanimasaqepurqankuEsdras4:23

P'enqakurqaninreymantahukt'aqasoldadokunata,caballopisillakuqkunatapasñanpiawqanchista yanapawananchispaqmañakusqayta,reywanrimasqaykurayku:Diosniykupamakinqallapapayta maskhaqkunaqmakinpinkashan,nispa.Atiyninpas,phiñakuyninpasllapanpaytasaqeqrunakuna contranEsdras8:22

Kaykunaqakankukamachiykikuna,llaqtaykikunaima,paykunatankacharichirqankihatun atiyniykiwan,kallpasapamakiykiwanimaNehemías1:10

Chaywanpaskunanqaaychanchismiwawqenchiskunaqaychanhina,wawanchiskunapaswawankuna hina,wawanchiskunataususinchiskunatapaskamachikanankupaqmikamachimantukuchinchis, wakinususinchiskunataqkamachimanapasqañakashanku,manataqmiatiyninchispichu kacharichiyqahukrunakunaqhallp'anchiskuna,uvaschakranchiskunapasNehemías5:5

Kimsakaqwatakamachikuptinmi,llapallankamachiqninkunapaqhinaspakamachinkunapaqfiestata ruwarqaPersianacionpa,Medianacionpaatiynin,provinciakunapikamachiqkuna,kamachiqkuna ima.Ester1:3

Chaypinreyqasapallaqtakunapikaqjudíorunakunatahuñunakunankupaq,kawsayninkurayku sayarinankupaq,wañuchinankupaq,wañuchinankupaq,wañuchinankupaqima,paykunatamaqaq runakunaq,provinciakunaqllapaatiyninta,huch'uywawakunatapaswarmikunatapas, suwasqankutapashap'inankupaq.Ester8:11

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

Chunkaiskayniyoqkillapi,Adarkillapi,chunkakinsayoqp’unchaypi,reypakamachikuyninpas kamachikuyninpashunt’akunanpaqqayllaykamuqtin,judíorunakunaqawqankunapaykunapi atiyniyoqkaytamunasqankup’unchaypi,(hukmantukupuqtinpas,judíorunakunapaykunata cheqnikuqkunatakamachikurqanku)Ester9:1

Reypatukuyatiyninpas,atiyniyoqkayninmantawan,Mardoqueoqhatunkayninmanta willakusqanpas,¿manachuMedia,Persiareykunaqcrónicanisqaqelqanpiqelqasqakashan?Ester 10:2

Harawi

SeñorDiostaqSatanastanirqan:–Qhawariy,tukuyimakapuqninpasatiyniykipinkashan.pay kikinmanllaamamakiykitahaywariychuChaymiSatanasqaSeñorDiospaqayllanmanta lloqsimurqan.Job1:12

Yarqaypimwañuymantakacharichisunki,guerrapiñataqmiespadapaatiyninmantakacharichisunki Job5:20

¿Imanasqataqmillayrunakunaqakawsanku,machuyanku,ari,atiyniyoqmikanku?Job21:7

¿Hatunatiyninwanchucontraypivalekuwanqa?Manam;ichaqakallpatanñoqamanchurayta munarqan.Job23:6

Atiyninwanmiatiyniyoqrunakunatapasaysan.Job24:22

¿Imaynatataqmanaatiyniyoqrunatayanaparqanki?¿Imaynataqmanakallpayoqmakitaqespichinki? Job26:2

Atiyninwanmilamarqochatat'aqan,hamut'ayninwantaqhatunchakuqrunakunatamuchuchin. Qhawariy,kaykunaqañanninkunaqt'aqanmi,ichaqa,¿hayk'apisillanpaymantauyarikun?Atiyninpa t'oqyayninmiichaqa,¿pitaqentiendenman?Job26:12,14

Qhawariy,Diosqaatiyninwanmihatunchan,¿pitaqpayhinayachachin?Job36:22

Tukuy-atiyniyoqDiostallamispaqamanantarisunmanchu:atiyniyoq,juzgaypi,chaninchaninpiima, manataqmiñak'arichinqachuJob37:23

Manampakasaqchupartenkunatapas,nitaqatiynintapas,nitaqsumaqpartentapasJob41:12

SeñorDiosníy,kallpaykiwanhatunchasqakay,chhaynatantakisaqku,atiyniykitapasalabasaqku. Salmos21:13

Espadamantaalmaytapasqespichiy;allqupaatiyninwankuyasqay.Salmos22:20

SeñorDiospakunkanqaatiyniyoqmi;SeñorDiospakunkanqahatunk'anchaywanmihunt'akashan. Salmos29:4

Ñoqaqarikurqaninmillayrunakunataanchaatiyniyoqkashaqta,q'omerbahíasach'ahina mast'arikushaqtaSalmos37:35

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

Diosmiichaqaalmaytaayap'ampanaatiymantakacharichiwanqa,paymichaskiwanqa,nispaSelah Salmos49:15

Amawañuchiychu,llaqtayamaqonqananpaq,atiyniykiwanch'eqechiyhinaspauraykachiy, escudoykuWiraqocha,nispa.Ichaqaatiyniykimantamtakisaq;ari,tutamantan khuyapayakuyniykimantakallpawantakisaq,llakiyp'unchawpihark'akuyniy,pakakunayima kankirayku.Salmos59:11,16

Diosqahukkutillatanrimarqan;iskaykutitankaytauyarirqani;chayatiyqaDiospapuninSalmos 62:11

Atiyniykita,k'anchariyniykitapasrikunaypaq,ch'uyacheqaspirikusqaykimanhina.Salmos63:2

Chaymikallpanwanorqokunatasayachinatiywanwatasqakay:Salmos65:6

Diostaniy:¡Maynamanchakuypaqmirurasqaykipikanki!atiyniykiqhatunkayninwanmi awqaykikunaqanmankasuykunqaku.Atiyninwanmiwiñaypaqkamachin;ñawinqasuyukunatan qhawashan,amahatariqkunaqaamahatunchakuchunku.Selah.Salmos66:3,7

Diosníy,ch'uyacheqasniykimantamanchakuypaqmikanki,IsraelpaDiosninmillaqtanmankallpata, atiytaqoqDiosqasaminchasqakachunSalmos68:35

Kunanpasyuyaqña,yuraqumayoqñakashaqtiypas,Diosníy,amasaqerpariwaychu.kay miraykunamankallpaykitarikuchinaykama,llapahamuqkunamanatiyniykitarikuchinaykama Salmos71:18

Hanaqpachapiintilloqsimuywayratawayrachirqan,atiyninwantaquraywayrataapamurqan Salmos78:26

Presorunapasuspiranqañawpaqnikimanhamuchun;atiyniykiqhatunkayninmanhina, wañunankupaqchurasqakunatawaqaychay;Salmos79:11

¿Pitaqyachanphiñakuyniykiqatiyninta?manchakuyniykimanhinapas,chayhinallataqmi phiñakuyniykipasSalmos90:11

Chaywanpassutinraykunpaykunataqespichirqan,atiyniyoqkaynintareqsichinanpaq.Salmos106:8

Llaqtaykiqaatiyniykip'unchawpi,tutamantamantapachach'uyakaysumaqkaypi,wayna kasqaykimantaruntutahap'inkiSalmos110:3

Llaqtanmantanrikuchirqanruwayninkunaqatiyninta,manajudíorunakunaqherenciantaqonanpaq. Salmos111:6

Paykunanrimanqakuqhapaqsuyuykiqk'anchayninmanta,atiyniykimantataqrimanqakuSalmos 145:11

HatunmiSeñorninchis,anchaatiyniyoqtaqmi:entiendesqanqamanatukukuqmiSalmos147:5

SeñorDiostayupaychaychisDiostayupaychaychisch'uyacheqasninpi,paytayupaychaychis atiyninpahanaqpachanpiSalmos150:1

Pikunamanpasallinkaqtaqaamahark'aychu,makiykiqatiyninpikashaqtinpas.Proverbios3:27

Wañuypaskawsaypasqallupaatiyninpimkachkan,chaytakuyaqkunapaschayparuruntam mikunqaku.Proverbios18:21

Chaymikutimurqani,hinaspaintipauranpitukuysarunchasqakaqkunataqawarqani. sarunchaqninkuqladonpitaqatiykarqan;ichaqamananconsueloyoqkarqankuchu.Eclesiastés4:1

SapankarunamanmiDiosqaqhapaqkayta,qhapaqkaytaqorqan,atiytataqqorqanmikhunanpaq, rakiynintahap'inanpaq,llank'asqanmantakusikunanpaqpaskayqaDiospaqokuyninmiEclesiastés 5:19textopi

PipasDiosqaqhapaqkayta,qhapaqkayta,hatunchaytaqorqan,chaymimanaimatapasalmanpaq pisiyanchutukuyimamunasqanmanta,chaywanpasDiosqamananatiytaqonchumikhunanpaq,wak llaqtayoqrunanichaqamikhun,kayqayanqan,millayonqoytaqmiEclesiastés6:2

Maypichusreyparimasqankashanchayqa,atiyniyoqmi,¿pitaqpaytaninman:¿Imatanruwashanki? Mananpipasespiritutahap'inanpaqatiyniyoqqakanchu;wañuyp'unchawpiqamanan atiyniyoqpaschu,chaymaqanakuypiqamananimaq'osñipaskanchu.manataqmimillayruwaypas qosqakunataqaqespichinqachuEclesiastés8:4,8

Profecianisqa

Chayraykunchaypitiyaqrunakunaqapisiatiyniyoqkarqanku,mancharisqa,p'enqasqaimakarqanku: chakrapastohina,q'omerqorahina,wasipatapipastohina,manaraqwiñashaspasaraphatariqhina Isaias37:27

Qhawariychis,hinaspaqhawariychis,pichuskayimaymanakunatakamarqan,paymiejercitonkuta yupaymanhorqomushan.mananhukrunapaspantachinchu.Sayk'ukunamanmiatiytaqon;Mana atiyniyoqkunamanmikallpatayapanIsaias40:26,29

Chaymicarretata,caballotapas,ejercitotapas,atiyniyoqtapashorqomunkuskapuñunqaku,manan hatarinqakuchu,chinkapunku,aysanahinawañusqaIsaias43:17

Qhawariychis,k'aspihinankanqaku;ninaruphachinqa;manataqmininarawraypaatiyninmantaqa librakunqakuchu,manamkanqachuq'umirq'uñichinapaq,nitaqninapasñawpaqninpitiyananpaq. Isaias47:14

¿Imanasqataqhamuspaymanapipaskarqachu?waqyaqtiy,manachupipaskutichiqkarqan? ¿Makiyqapisiyachisqachu,manakacharichiytaatinanpaq?ichamanaatiyniyoqchukani kacharichinaypaq?Qhawariy,anyasqaymantalamar-qochatach'akichini,mayukunatapas ch'inneqmanmitukuchini,challwankupasasnashanmi,manaunukasqanrayku,ch'akiymantataq wañunIsaias50:2

Paymikaypachataatiyninwankamarqan,yachayninwanmikaypachatatakyachirqan,hanaq pachatataqmast'arirqan.Jeremías10:12

Ñoqaqahatunatiyniywan,mast'arisqamakiywanima,kaypachata,kaypachapikaqrunatapas, uywakunatapas,kamarqani,pimanchusallinrikch'akusqaymanhina.Jeremías27:5

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

¡AhSeñorDIOS!qhawariy,hanaqpachatakaypachatapashatunatiyniykiwanmiruwarqanki, makiykitapashaywarirqanki,mananimapassinchisasachuqanpaq:Jeremías32:17

Paymikaypachataatiyninwankamarqan,yachayninwanmikaypachatatakyachirqan,hanaq pachatataqmast'arirqanJeremías51:15

Niy:KaytanninSeñorDiosqa,nispa.¿Allinqachu?¿Manachusaphintaaysasparurunkunata ch'akichinman?pukyunpallaparaphinkunapinch’akipunqa,manahatunatiyniyoqpas,askha runakunapassaphinwanpallanankupaqpas.Ezequiel17:9textopi

Qhawariy,Israelpaumallinkuna,sapankankuyawartahich'anankupaqatiyniykichispikasharqanku. Ezequiel22:6

TaytaDiosmikaynatanin:Egiptotayanapaqkunapasurmaykunqakum.Atiyninpahatunchakuyninmi uraykamunqa,Sienetorremantanespadawanurmaykunqaku,nispasninSeñorDiosqaEzequiel30:6

Rey,reykunapareyninmikanki,hanaqpachaDiosmiqosunkireinota,atiyta,kallpata,gloriatapas. Daniel2:37

Hinaqtinmikamachikuqkuna,gobernadorkuna,capitankuna,reypayuyaychaqninkunapashuñunasqa kashaspanku,kayrunakunatarikurqanku,paykunaqcuerponkupininaqamananatiyniyoqchu,nitaq hukchukchankupastakisqachu,manataqmip'achankupascambiasqachu,nitaqninaq'apaypas pasasqachuDaniel3:27

Reytaqnirqan:–¿ManachukayhatunBabilonia,atiyniywanqhapaqsuyuypawasintahatarichisqayta, hatunchakusqaytahatunchanaypaqwan?Daniel4:30

Paymikacharichin,qespichin,hanaqpachapipaskaypachapipasmilagrokunatawanmilagrokunatan ruwan,paymiDanieltaleonkunaqatiyninmantaqespichirqan.Daniel6:27

Hinaqtinmipayqamayupatapisayashaqtarikusqayiskaywaqrayoqcarneromanchayarqan,hinaspan sinchiphiñakuspapaymanphawarirqan.Hinanrikurqanicarneromanasuykushaqta,hinaspan carnerotawaqachispaiskaywaqrankunatap'akirqan,carneropiqamananatiykarqanchuñawpaqenpi sayananpaq,aswanpaspampamanwikch'uykuspasarurqan,manataqmipipaskarqanchucarnerota makinmantaqespichiyta.Daniel8:6-7

Chayp'akisqañakashaspa,tawareinokunachaysuyumantasayarinqa,ichaqamananpaypa atiyninpichuAtiyninpasatiyniyoqmikanqa,ichaqamanankikinpaatiyninwanchu,admirakuypaqmi ch'usaqyachinqa,t'ikarinqa,hunt'anqa,atiyniyoqch'uyallaqtatapasch'usaqyachinqa.Daniel8:22,24

Watakunaqtukukuyninpitaqhukllachakunqaku;surlawpireypaususinminortelawpireyman hamunqaacuerdotaruwananpaq.manataqmisayanqachu,nitaqmakinpas,aswanqasaqesqakanqa, paytapusaqkunapas,paytawachamuqkunapas,kaytiempokunapikallpachaqkunapas,nispaDaniel 11:6

Hinanatiyninta,kallpantawanhatarichinqasurladoreypacontranpihatunejercitowan;Urinreytaq anchahatunkallpasapaejercitowanmaqanakuymankuyurichisqakanqa;Ichaqamanansayanqachu, paykunanwillanqakupaycontratoqllakunata,nispaDaniel11:25

Paymiichaqaatiyniyoqkanqaqoriqolqeqhapaqkaykunapi,Egiptosuyupillapaanchachaniyoq kaqkunapiwan,LibiarunakunapasEtiopíarunakunapaspaypapurinanpinkanqaku.Daniel11:43

Mayuunupatapilinop'achayoqrunatauyarirqani,pañamakintalloq'emakintawanhanaqpachaman hoqarispa,wiñaypaqkawsaqpasutinpijuraspa,huktiempo,tiempo,kuskankamakananta.ch’uya runakunaqatiynintach’eqechiytahunt’aspataq,llapankayimaymanakunatukusqakanqaDaniel 12:7

Wiksapiwawqentatalonmantahap'ispa,kallpanwantaqDioswanatiyniyoqkarqan,arí,angelpi atiyniyoqmikarqan,atiparqantaq,waqaspanmañakurqan,Betelpitarirqan,chaypitaqñoqaykuwan rimarqanOseas12:3-4

Paykunatasepulturapaatiyninmantakacharichisaq;Wañuymantakacharichisaq:Wañuy, ñak'ariyniykikasaq;Yawayap'ampana,chinkayniykikasaq,yuyayniymantayuyaymankutirimuyqa pakasqakanqa.Oseas13:14

¡Ay,¡ay,manaallinruwaykunatayuyaykuqkuna,puñunankupimanaallinruwaqkuna!tutamanta k’anchaykaqtinqa,makinkuqatiyninpikasqanraykunchaytaruwanku.Miqueas2:1

IchaqacheqaqtapuninSeñorDiospaespiritunwan,juzgaywan,atiywanhunt'akashani,Jacobman huchallikusqanmantawillanaypaq,IsraelmanpashuchanmantawillanaypaqMiqueas3:8

SeñorDiosqamanaphiñakuqmi,hatunatiyniyoqtaqmi,manataqmimillayrunataqa huchallikunqachu,wayra-parapipas,wayra-parapipas,phuyukunapaschakinpañut'unmiNahúm1:3

P'akikuqmiuyaykiqñawpaqenmanwicharin:municiontawaqaychay,ñantaqhaway,lomoykita kallpachay,atiyniykitakallpawankallpachayNahúm2:1

Hinaptinmiyuyaynintikrakunqa,hinaspamchimpanman,hinaspahuchallikunqa,kayatiyninta diosninmanchuraspan.Habacuc1:11textopi

¡Ay,pipaswasintamillaymunapayaymunapayaqqa,q'esachantaaltomanchurananpaq,manaallinpa atiyninmantakacharichisqakananpaq!Habacuc2:9textopi

K'anchayninpask'anchayhinankarqan;makinmantawaqrakunalloqsimuq,chaypitaqatiynin pakasqakarqan.Habacuc3:4

HinaqtinmiJesusqaniwarqan:–TaytaDiosmiZorobabelmanniwarqan:–Mananatiywanchunitaq atiywanchu,aswanpasespirituywan,nispaZacarías4:6

Qhawariychis,SeñorDiosmipaytawikch'upunqa,atiynintaqlamar-qochapiurmachinqa.Hinaspan ninawanq'oñichisqakanqa,nispaZacarías9:4

EvangeliosyHechos

Amawateqaymanpusawaykuchu,aswanqamanaallinmantakacharichiwaykuAmenMateo6:13

IchaqakaypachapiRunaqChurinhuchakunatapampachananpaqatiyniyoqkasqanta yachanaykichispaq,nispa(hinallataqparalisisonqosqarunataniran:Hatariy,puñunaykitahoqarispa wasiykimanriy”,nispa.Mateo9:6

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

Chaytarikusparunakunanichaqaadmirakuspanku,runakunamanchhaynaatiytaqoqDiosta hatuncharqankuMateo9:8

Chunkaiskayniyoqdiscipulonkunatawaqyaspataq,millayespiritukunataqarqonankupaq,imaymana onqoykunata,imaymanaonqoykunatapasqhaliyachinankupaqMateo10:1

Jesustaqpaykunatanirqan:–QankunaqapantashankichismiDiospaSiminQelqakunatamana yachaspa,nitaqDiospaatiynintapasMateo22:29

Chayp'unchaykunañak'ariyqhepallamanmiintitutayapunqa,killapasmanank'ancharinqachu, ch'askakunapashanaqpachamantaurmaykunqaku,hanaqpachaqatiyninkunapaschhaphchisqan kanqa.HinanhanaqpachapiRunaqChurinpaseñalninrikhurimunqa,chaypachankaypachapillapa ayllukunawaqanqaku,hinaspanrikunqakuRunaqChurintahanaqpachaphuyukunapiatiywanhatun k'anchariywanhamushaqta.Mateo24:29-30

Jesustaqpaytanirqan:–Qanminirqanki,chaywanpasniykichismi:RunaqChurintanrikunki atiyniyoqpapañaladonpitiyashaqta,hanaqpachaphuyukunapihamushaqta,nispa.Mateo26:64

HinanJesusqapaykunamanhamuspanirqan:–Hanaqpachapipaskaypachapipastukuyatiytan qowarqan,nispaRiychis,hinaspallapasuyukunatayachachiychis,Yayaq,Churiq,Qollanan Espirituqsutinpibautizaspa,20Yuyaychistukuyimakamachisqaytapashunt'anankupaq,hinallataq qankunawankashani,kaypachaqtukukuyninkama.Amen.Mateo28:18-20

IchaqakaypachapiRunaqChurinhuchakunatapampachananpaqatiyniyoqkasqanta yachanaykichispaq”,nispa(Parálisisonqosqarunata)Marcos2:10

Unquykunataqhaliyachinapaq,supaykunatapasqarqunapaqatiyniyuqkanankupaq.Marcos3:15

Chunkaiskayniyoqrunakunatawaqyaspataqiskayiskaymantakachaytaqallarirqan.Hinaspan paykunamanatiytaqorqanmillayespiritukunaqhawanpi;Marcos6:7

HinanJesusqapaykunatanirqan:–Cheqaqtapuninniykichis,kaypisayaqwakinrunakunanmana wañunqakuchu,Diospaqhapaqsuyuntaatiywanhamunantarikunankukama,nispaMarcos9:1

HinaqtinmiJesusqapaykunatanirqan:–¿Manachupantashankichis,DiospaSiminQelqakunata, Diospaatiynintapasmanareqsisqaykichisrayku?Marcos12:24

Hanaqpachach'askakunaurmaykunqaku,hanaqpachapikaqatiykunapaschhaphchisqakanqa HinaspanrikunqakuRunaqChurintaphuyuukhupihamushaqta,hatunatiywan,k'anchariywanima. Marcos13:25-26

HinanJesusqanirqan:–Ñoqankani,rikunkichismiRunaqChurintaatiyniyoqpañaladonpitiyashaqta, hanaqpachaphuyukunapihamushaqta,nispaMarcos14:62

Eliaspaespiritunwanatiyninwanmiñawpaqmanrinqa,tayta-mamakunaqsonqontawawankunaman kutirichinanpaq,manakasukuqkunatapaschaninrunakunaqyachayninmankutichinanpaq Wiraqochapaqwakichisqallaqtatawakichinankupaq.Lucas1:17

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

Chaymiangelqapaytanirqan:–SantoEspirituhamusunki,AnchaHatunDiospaatiyninmi llanthuykusunki,chayraykunqanmantanaceqch'uyakaqpasDiospaChurinnispasutichasqakanqa, nispaLucas1:35

Hinandiabloqapaytanirqan:–Tukuyatiytanqosqayki,paykunaqk'anchariynintawan.Pimanpas munaymanpasqosaqmiLucas4:6

HinanJesusqaSantoEspirituqatiyninwanGalileallaqtamankutipurqan,hinanmuyuntinpipaymanta allinreqsisqalloqsimurqanHinaspanpaykunaqaadmirakurqankuyachachikuyninmanta,paypa rimasqanqaatiyniyoqmikarqan.Llapallankumadmirakuspankupaykunapurarimapayarqaku: ¿Imarimaymikayqa!Paymiatiywan,atiywanimaqhelliespiritukunatakamachin,hinanpaykunaqa lloqsimunku.Lucas4:14,32,36

Hukp'unchaymiyachachishaspa,Galileaprovinciamanta,Judeamanta,Jerusalénllaqtamanta lloqsimuqfariseokuna,kamachikuysimitayachachiqkunapastiyasharqanku.Ichaqakaypachapi RunaqChurinhuchakunatapampachananpaqatiyniyoqkasqantayachanaykichispaqmi,nispa (palísiaonqosqarunatanirqan:Hatariy,sofáykitahoqarispawasiykimanriy”,nispa.Lucas5:17,24

Hinaspanchunkaiskayniyoqdiscipulonkunatawaqyaspa,llapasupaykunamantaatiyta,atiytawan qorqan,onqoykunataqhaliyachinankupaqwan.HinaspanllapallankuadmirakurqankuDiospa atiyniyoqatiyninmantaJesuspatukuyruwasqanmantasapankankuadmirakushaqtinkun,Jesusqa discipulonkunatanirqan.Lucas9:1,43

Qhawariy,atiytanqoykichismach'aqwaykunata,alacránkunata,awqaqtukuyatiynintapas sarunaykichispaq,manataqmiimapask'irisunkichischu.Lucas10:19

Ichaqañawpaqmantaraqmiwillasqaykichikpitamanchakunaykichikta:manchakuychik wañuchiruspaninfiernomanwischuyatiqrunata.ari,niykichismi,paytamanchakuychis. Sinagogakunaman,magistradokunaman,atiyniyoqkunamanpusamushaqtiykichisqa,ama piensaychischuimatachuskutichinaykichista,nitaqimaninaykichistapas.Lucas12:5,11

Paykunataqhawaspataqwateqaqkunatakacharqanku,chaninrunakunamantukunankupaq, rimasqantahap'inankupaq,kamachikuqpaatiyninman,atiyninmanwanhap'ichinankupaq.Lucas 20:20

Runakunaqsonqonkupasmanchachikuspa,kaypachapihamuqkunataqhawaspa,hanaqpachapi atiyniyoqkaqkunachhaphchisqakanqakuHinaspanrikunqakuRunaqChurintapuyupiatiywan hatunk'anchariywanhamushaqta.Lucas21:26-27

Sapap'unchaytemplopiqankunawankashaqtiy,mananmakiykichistahaywariwarqankichischu, ichaqakaymipachaykichis,tutayaqpaatiyninpas.KunanmantaqaRunaqChurinqaDiospaatiyninpa pañaladonpintiyaykunqaLucas22:53,69

QankunamanmiYayaypaprometesqantaapachimuykichis,ichaqaJerusalénllaqtapiqhepakuychis hanaqpachamantaatiyniyoqkanaykichiskama.Lucas24:49

IchaqallapapaytachaskikuqkunamanmiatiytaqorqanDiospawawankunakanankupaq,sutinpi iñiqkunaman.Juan1:12

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

Mananpipasqechuwanmanchu,aswanpasñoqakikiymiqoykuniAtiyniyoqmikanichayta churanaypaq,atiyniyoqtaqmikanihukmantahap'inaypaq.KaykamachikuytaqaYayaymantam chaskirqaniJuan10:18

Imaynanllaparunamanatiytaqorqanki,paymanqosqaykimanpaswiñaykawsaytaqonanpaq.Juan 17:2

HinanPilatoqapaytanirqan:–¿Manachurimapayawanki?¿Manachuyachankichakatanaypaq atiyniyoqkasqayta,kacharinaypaqpasatiyniyoqkasqayta?Jesustaqkutichirqan:–Manapunin atiyniytaatiwaqchu,manachushanaqpachamantaqosunkikumanchayqa.Juan19:10-11

ChaymiJesusqapaykunatanirqan:–Mananqankunamantachuyachankichis,Yayaqatiyninpi churasqantiempota,imatiempotapas,nispa.IchaqaSantoEspirituqankunamanhamusqan qhepamanmiatiytachaskinkichis,Jerusalénllaqtapipas,Judeasuyupipas,Samariallaqtapipas,kay pachaqk'uchunkamatestigokunakankichis.Hechos1:7-8

ChaytarikuspataqPedroqarunakunatanirqan:–Israelrunakuna,¿imanaqtintaqadmirakunkichis? Icha,¿imanaqtintaqkayrunataqa,atiyniykuwanotaqch'uyakayniykuwankayrunatapurichiykuman hinataqhawariwashawaqku?Hechos3:12

Chawpimanchuraspataqtapurqanku:–¿Imaatiywan,imasutiwantaqkaytaruwarqankichis? ApostolkunaqaanchaatiywanmiSeñorJesuspakawsarimpusqanmantawillarqanku.Hechos4:7,33

Chayqhepakushaqtinqa,¿manachuqanpakarqan?Chayvendesqakasqanqhepamantaq,¿manachu qanpaatiyniykipikarqan?¿Imanaqtintaqsonqoykipikayhinatayuyaykurqanki?manan runakunamanchullullakurqanki,aswanpasDiosmanmillullakurqankiHechos5:4

Estebantaq,iñiywan,atiywanhunt'a,runakunaukhupihatunmusphanakunata,milagrokunatawan ruwarqanHechos6:8textopi

Paykunatanllapallankuuyarirqanku,huch'uymantakuraqkama,nispanku:KayrunaqaDiospahatun atiyninmi,nispaNispa:Kayatiytaqoway,pimanpasmakiytachuraqtiyqa,SantoEspirituta chaskinanpaq,nispa.Hechos8:10,19

ImaynatanDiosqaSantoEspirituwanatiywanNazaretllaqtayoqJesustahawirqan.Diosmipaywan kasharqan.Hechos10:38

Ñawinkutakicharispa,tutayaqmantak'anchayman,SatanaspaatiyninmantawanDiosmankutichispa, huchankumantapampachasqakanankupaq,ñoqapiiñiywanch'uyanchasqakaqkunawanherenciata chaskinankupaq.Hechos26:18

Cartakuna

DiospaChurinkasqantataqmi,ch'uyaespiritumanhina,wañusqakunamantakawsarimpuywan Cristoqallinwillakuyninmantaqamananp'enqakunichu,Diospaatiyninmillapaiñiqkunapaq qespichisqakananpaqñawpaqtaqajudíorunamanmi,hinallataqgriegomanpasKaypachakamasqa kasqanmantapachanmanarikuyatinakaqkunaqasut'itarikukun,wiñayatiyninpasDioskayninpas. chaymimanaimaraykupaskanku:Romanos1:4,16,20

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

Ñoqaqaallintanyachani,mananwañuypas,kawsaypas,nitaqangelkunapas,nitaq kamachikuqkunapas,nitaqatiyniyoqkunapas,nitaqkunankaqkunapas,nitaqhamuqpachakunapas. Romanos8:38

DiospaSiminQelqanFaraontaniran:–Chayraykunqantasayarichiykichis,atiyniytaqanpi rikuchinaypaq,hinallataqkaypachantinpisutiywillasqakananpaq,nispa¿Manachumankaruwaqqa t'urumantaatiyniyoq,hukvasotahatunchanapaq,hukvasotataqp'enqaypaq?Diosqaphiñakuyninta rikuchiytamunaspa,atiynintareqsichiytamunaspa,ch'usaqyachiypaqhinaphiñakuyvasokunata sinchitapacienciawanaguantanmanchayqa,¿imataqkanmanRomanos9:17,21-22

LlaparunapasaswanhatunatiyniyoqrunakunamankasuykuchunMananDiospaatiyninqakanchu Pipasatiytahark'aqqa,Diospakamachikuynintanhark'akun,hark'akuqkunapashuchachasqakanqaku. Kamachiqkunaqamananallinruwaykunapaqchumanchachikunku,aswanpasmanaallin ruwaykunapaqmiChhaynaqa,¿manachuchayatiytamanchakunki?allinkaqtaruway,hinan alabasqakanki.Romanos13:1-3

SuyakuyqoqDiosmihunt'aykusunkichistukuykusikuywanthakkaywanima,iñiyniykichispi,Santo Espirituqatiyninwansuyakuypiaskhayanaykichispaq.DiospaEspirituqatiyninwan,atiyniyoq señalkunawan,musphanakunawanima;Chayhinapin,JerusalénllaqtamantaIliricollaqtakama Cristomantaallinwillakuykunatahunt'asqatawillarqani.Romanos15:13,19

Diospaallinwillakuyniymanhina,Jesucristomantawillakusqaymanhina,kaypacha qallariymantapachapakasqapakasqayachaysut'inchasqakasqanmanhinatakyachisunaykipaq atiyniyoqDiosmanRomanos16:25

Ch'usaqyaqkunapaqcruzmantawillakuyqamanayuyayniyoqmiQespisqakaqkunapaqichaqa DiospaatiyninmiJudíorunakunamanpasgriegokunamanpas,CristoqaDiospaatiyninmi,Diospa yachayninmi.1Corintios1:18,24

Rimasqaypas,willakuyniypasmananrunaqyachayninpamunaysimikunawanchukarqan,aswanpas EspirituqatiyninparikuchiyninmiChaynapimiñiynikichikqamanarunakunapayachayninpichu sayanqa,aswanqaDiospaatiyninpi1Corintios2:4-5

SeñorDiosmunaspaqapisitiempollamantanqankunamanhamusaq,manataqmihatunchakuq runakunaqrimasqankutachuyachasaq,aswanpasatiyniyoqkasqankutan.Diospaqhapaqsuyunqa manansimiwanchu,aswanpasatiywanmi.1Corintios4:19-20

SeñorninchisJesucristoqsutinpi,SeñorninchisJesucristoqatiyninwanhuñunasqakaspaykichis, espirituypas1Corintios5:4

Tukuyimapaskamachisqaymi,ichaqamanamtukuyimapasallinchu,tukuyimapaskamachisqaymi, ichaqamanampipaskamachisqankanmanchuDiosmiWiraqochatakawsarichiwanchis,kikinpa atiyninwantaqkawsarichiwasun.1Corintios6:12,14

Warmiqamanankikincuerponmantachuatiyniyoq,aswanpasqosanmi,hinallataqqosapasmanan kikincuerponmantachuatiyniyoq,aswanpaswarmin.Ichaqapipassonqonpiallintasayaq,mana imatapasruwaspa,aswanpasmunayninmanatiyniyoq,sonqonpikamachikuqdoncellawawanta waqaychananpaqqa,allintanruwan.1Corintios7:4,37

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

¿Manachuatiyniyoqkanchismikhunanchispaq,ukyananchispaqpas?¿Manachuatiyniyoqkanchis hukhermananchista,esposanchista,hukapostolkunahina,Señorpawawqenkunahina,Cefastahina pusananchispaq?Icha,Bernabewanlla,¿manachuatiyniykumanallank'ananchispaq?1Corintios9:4 -6

Sichushukkunaqankunapiatiyniyoqkankumanchayqa,¿manachuñoqaykuqaaswanallinpaq qhawarisaqku?Chaywanpasmanankayatiytaqautilizarqanchischu;Aswanpastukuyimaymanata ñak'ariychis,Cristomantaallinwillakuykunataamahark'ananchispaq.Hinaptinqa,¿imapremioytaq? Cheqaqtapuninallinwillakuykunatawillaspayqa,Cristomantaallinwillakuykunatamana yanqamantawillanaypaq,allinwillakuykunapiatiyniytaamaqhellichanaypaq.1Corintios9:12,18

Chayraykunwarmiqaangelkunaraykuumanpiatiyniyoqkanan.1Corintios11:10

Hinanp'uchukaychayamunqa,DiosYayamanqhapaqsuyuntaqopunqatukuykamachikuykunata, tukuyatiyta,atiytawanurmachiqtin.1Corintios15:24

Manarespetasqatarpusqa;k'anchariypikawsarimpusqa,pisikallpapitarpusqa.atiypihatarichisqa:1 Corintios15:43

Ichaqakayqhapaqkayniykuqat'urumankakunapinkapuwanchis,aswanatiyniyoqatiyninchis Diospakananpaq,manataqñoqanchismantachu2Corintios4:7

Cheqaqsimiwan,Diospaatiyninwan,pañaladopi,lloq'eladopichaninkayarmadurawan.2Corintios 6:7

Atiyninkumanta,ari,atiyninkumantaaswantataqpaykunakikinkumantamunarqanku;2Corintios 8:3

Paykunaqcartankunaqallasaqmi,atiyniyoqtaqmi,nispaichaqacuerponpaspisikallpayoqmi, rimasqanpaspisichasqan.2Corintios10:10

Paytaqniwarqan:–Kamakuyniyqaaypasunkin,pisikallpakaspaymikallpayqahunt'apun,nispa Chhaynaqa,aswankusikuywanmipisikallpayasqaymantahatunchakusaq,Cristoqatiyninñoqa patapisamananpaq2Corintios12:9

Pisikallpawanchakatasqañakarqanchaypas,Diospaatiyninwanmikawsashan.Noqaykupaspaypi pisikallpayoqmikayku,ichaqaDiospaatiyninwanmiqankunawankuskakawsasaqku2Corintios 13:4

Chayraykunkaykunataqamanakashaspaqelqamuni,amachaypikashaspay,SeñorDiospaqowasqan atiymanhina,manachinkachinaypaqchu.2Corintios13:10

Hinaspapas,atiyniyoqatiyninpallank'asqanmanhina,iñiqmasinchispaq,¿imataqanchahatunatiynin? Manamkaypachallapichu,aswanqahamuqpachakunapipas,llapankamachikuqkunamanta, atiymanta,atiymanta,kamachikuykunamanta,llapansutikunamantapasaswanhatunmi.Efesios 1:19,21

Ñawpaqtiempopiqakaypachaqpurisqanmanhinanpurirqankichis,wayraqatiyninpa kamachikusqanmanhinaEfesios2:2

DiospaatiyninwanallinkhuyapayakuyqowasqanmanhinanserviqkaniHanaqpachapi kamachikuqkuna,kamachikuqkunaima,Diospaimaymanayachayninkunataiñiqt'aqapi yachanankupaqÑoqanchispiyanapawasqanchismanhinatukuyimamañakusqanchismantapas yuyaykusqanchismantapasaswanaskhataruwayatiqmanEfesios3:7,10,20

Tukuchanapaqwawqeykuna,Wiraqochapi,atiyninpaatiyninpipaskallpachakuychisMananaycha yawarwanchumaqanakunchis,aswanpaskamachikuqkunawan,atiyniyoqkamachikuqkunawan,kay pachatutayaqpikamachikuqkunawan,espiritualmillayrunakunawan.Efesios6:10,12

Chayhinapinpaytareqsisaq,kawsarimpuyninpaatiynintapas,ñak'ariyninpahukllachasqa kaynintapas,wañuyninmanhinaruwasqakasqaytaFilipenses3:10

Tukuykallpawankallpachasqa,k'ancharishaqatiyninmanhina,tukuypacienciaman,kusikuywan pacienciawanima;Paymitutayaqatiyninmantaqespichiwarqanchis,munakusqanChurinpa qhapaqsuyunmanpasapawarqanchismi.Paywanmihanaqpachapikaqkunapas,kaypachapi kaqkunapas,rikukuqpas,manarikuyatinapas,kamachikuytiyanakunaña,kamachikuykunapas, kamachikuqkunapas,atiyniyoqkunapaskachun.Colosenses1:11,13,16

Qankunaqahunt'asqañankankichispaypi,paymillapakamachikuqpaumallinpas,atiyniyoqpas Kamachiykunata,atiyniyoqkaqkunataimasuwaspa,sut'itarikuchirqan,chaypipaykunataatipaspa. Colosenses2:10,15

Allinwillakuyniykuqamanansimillawanchuqankunamanhamurqan,aswanpasatiywan,Santo Espirituwan,manaiskayrayaspaimaQankunaraykuqankunaukhupiimaynarunakasqaykuta yachankichis.1Tesalonicenses1:5

PaymiWiñay-wiñaypaqchinkachiywanmuchuchisqakanqaWiraqochaqqayllanmanta,atiyninpa k'anchayninmantawan.Chayraykunsapakutillamañakuykikuqankunapaq,Diosniykukaywaqyasqa kasqaykimanhinaqhawarinasuykichispaq,hinallataqtukuysonqowankusichiwasqaykichista, iñiyniykupillank'aynintapasatiywanhunt'ananpaq.2Tesalonicenses1:9,11

Satanaspatukuyatiyninwan,milagrokunawan,llullamilagrokunawanimahamusqanqhepamanmi2 Tesalonicenses2:9

Mananatiyniyoqkasqaykuraykuchu,aswanpasqatipawanaykichispaqejemplokanaykupaq.2 Tesalonicenses3:9

Payllammanawañuqkayniyuq,manapipasasuykamuyatisqank'anchaypitiyaq.Paytaqamanan pipasrikurqanchu,manataqmirikuytaatirqanchuAmen1Timoteo6:16

Diosqamananmanchachikuqespiritutaqowarqanchischu.Aswanqaatiymanta,munakuymanta,allin yuyayniyoqmantawanChhaynaqa,amap'enqakuychuSeñorninchispawillakusqanmanta,nitaq ñoqamantapresochasqakasqaymantapas,aswanpasDiospaatiyninwanallinwillakuykunatawillaq ñak'ariykunamantapast'aqakuy2Timoteo1:7-8

Diossonqokayniyoqkaychis,ichaqaatiyniyoqkayninkutanegaspa.2Timoteo3:5

Yuyariychiskamachikuqkunaman,atiyniyoqkaqkunamankamachisqakanankupaq, magistradokunatakasukunankupaq,tukuyallinruwaykunapaqlistokanankupaqTito3:1

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

Paymik'anchariqk'anchariyninwan,runaqsut'irikch'ayninwanima,atiyninpasiminwantukuyimata takyachispa,sapallanhuchanchiskunatach'uyanchaspa,hanaqpachapiMajestadpapañaladonpi tiyaykurqan;Hebreos1:3

Hinaptinqa,warmakunaaychawanyawarwanmikuqkasqankuraykum,paypaschaynamikuykunata chaskirqaWañuyatiyniyoqrunata,chaymisupayta,wañuywanwañuchinanpaq;Hebreos2:14

Diospasiminqausqhayllan,atiyniyoqmi,iskayfiloyoqespadamantapasaswanfiloyoqmi,almatapas espiritutapas,articulacionkunatapas,tullutapast'aqanakamaraqmit'oqyachin,sonqoq yuyaykuynintapasyuyaykuynintapasreparaqmi.Hebreos4:12

HinaspapasDiospaallinsiminta,hamuqpachaqatiyninkunatawanmalliykunkichis.Hebreos6:5

Payqamananaychapikamachikuysimimanhinachukamasqakashan,aswanpasmanatukukuq kawsaypaatiyninmanhinan.Hebreos7:16

PaykunataqaDiospaatiyninwanmiiñiyninkuwanwaqaychanku,qespichisqakanankupaq,qhepa tiempopirikuchisqakanankupaq.1Pedro1:5

HanaqpachamanrispanDiospapañaladonpikashan.angelkuna,kamachikuqkunapas, atiyniyoqkunapaspaypakamachisqankaspanku1Pedro3:22

ImaynanhanaqpachaatiyninqowarqanchistukuykawsaymanhinallataqDiossonqokaymanhina, hatunchaypaq,allinkaymanwaqyawaqninchistareqsispaSeñorninchisJesucristoqatiyninta, hamunanmantawanwillashaqtiykuqa,manank'ancharisqacuentokunatachuqatikurqayku.2Pedro 1:3,16

Aswanatiyniyoq,aswanatiyniyoqangelkunanichaqa,SeñorDiospañawpaqenpipaykunacontra manaallinhuchachaytaapamunku2Pedro2:11

SapallanyachayniyoqQespichiqninchisDiosman,kunanpaswiñaypashatunchasqakachun, hatunchaypas,atiypaskachunAmenJudas1:25

Apocalipsis

Pipasatipasparuwasqaykunatatukupaykamawaqaychaqmanqa,paymanminacionkunataatiyta qosaq.Apocalipsis2:26

SeñorDiosníy,qanmikankihatunchasqakayta,hatunchasqakayta,atiytachaskinaykipaq,qanmi tukuyimaymanatakamarqanki,kusikuyniykipaqmikamasqakashan.Apocalipsis4:11

Sinchikunkawannispan:WauchisqaCorderoqa,atiyta,qhapaqkayta,yachayta,kallpata, hatunchasqakayta,hatunchasqakayta,saminchaytachaskinanpaqhinan,nispa.Apocalipsis5:12

Hanaqpachapi,kaypachapi,kaypachaukhupi,lamar-qochapikaqkunapas,llapanchaypi kaqkunapas,uyarirqanin:Saminchasqakachun,hatunchay,atiy,atiy,kamachikuytiyanapitiyaqman, hinallataqCorderomanpaswiñaypaqwiñaypaq,nispa.Apocalipsis5:13

Hukpukacaballotaqlloqsimurqan,chaypitiyaqmanmiatiytaqorqankukaypachamantathakkayta qechunanpaq,wañuchinakunankupaq,chaymihatunespadataqorqanku.Hinanqhawarispayhuk

q'omercaballotarikurqani,paypisillakuqpasutinmikarqanWañuy,Infiernotaqqatimurqan Paykunamanmiatiytaqorqankukaypachaqtawakaqt'aqanta,espadawan,yarqaywan,wañuywan, kaypachapianimalkunawanwañuchinankupaqApocalipsis6:4,8

Nispa:“Amen:Saminchay,hatunchay,yachay,gracias,yupaychay,atiy,atiypas,wiñaypaq wiñaypaqDiosninchispaqkachun”,nispaAmenApocalipsis7:12

Chayq'osñimantataqkaypachamanlangostakunalloqsimurqanku,paykunamanmiatiytaqorqanku, imaynankaypachapialacránnisqakunapasatiyniyoqkankuhinataAlacránhinachupayoqmikasqa, chupankupipaspicakuqmikasqa.Atiyninkuqasiminkupi,chupankupiima,chupankuqa mach'aqwaymanrikch'akuq,umayuq,chaywantaqk'iriqkankuApocalipsis9:3,10,19

Iskaytestigoykunatanatiytaqosaq,hinaspanwaranqaiskaypachaksoqtachunkap'unchay profetizanqaku,sacop'achawanp'achasqaPaykunanatiyniyoqkankuhanaqpachatawisq'anankupaq, Diosmantawillasqankup'unchaykunapiamaparamunanpaq,unukunatapasyawarman tukuchinankupaq,kaypachatatukuymuchuykunawanwañuchinankupaq,munasqankumanhina Apocalipsis11:3,6

Nispa:–TukuyatiyniyoqSeñorDiosníy,graciastaqoykiku,kashaq,chinkasqa,hamuq,nispaHatun atiyniykitahap'ispakamachikusqaykirayku.Apocalipsis11:17

Hinanhanaqpachapihukkallpawanniqtauyarirqani:Kunanmihamunqespikuy,kallpa,hinallataq Diosninchispaqhapaqsuyunpas,Cristoqatiyninpas,wawqenchiskunatahuchachaqrunaqa urmachisqañankashan,paymitutap'unchayDiosninchisñawpaqenpihuchacharqan,nispa Apocalipsis12:10

Rikusqayanimalqaleopardomanrikchakuqmikarqa,chakinpasosopachakinhinamkarqa,siminpas leonpasiminhinamkarqa.Hinaspanchayanimaltaatiytaqoqdragónyupaycharqanku,hinaspan chayanimaltayupaycharqanku:¿Pitaqchayanimalmanrikch'akuq?¿pitaqpaywanmaqanakuyta atinman?Hinanhuksimiqosqakarqanhatunsimikunatarimaq,k'amiykunatapas.Tawachunka ishkaykillatapaymanushaytakushkamiApocalipsis13:2,4,5

Paymanmiqosqakarqanch'uyarunakunawanmaqanakunanpaq,paykunataatipananpaq,chaymi atiytaqorqanllaparunakunata,llaparimaykunata,llapasuyukunatawanÑawpaqkaqanimalpa tukuyatiynintamqawachin,hinaspamkaypachatahinaspachaypiyachaqkunatapaspuntakaq animaltayupaychachin,wañuypaqk'irinpasqhaliyasqañamkarqa.Hinaspankaypachapitiyaqkunata q'otuchin,chaymilagrokunata,chaymilagrokunataruwananpaq,chayanimalpañawpaqenpiKay pachapitiyaqkunatanispanku,espadawank'irisqa,kawsaqanimalparikch'aynintaruwanankupaq, nispaPayqaatiyniyoqmikarqanchaywak'aanimalparikch'aynintakawsachinanpaq,chaywak'a animalparikch'ayninrimananpaq,chaywak'aanimalparikch'aynintamanayupaychaqkunatapas wañuchinanpaq.Apocalipsis13:7,12,14,15

Hinanaltarmantahukangellloqsimurqan,payqaninapiatiyniyoqmikarqan.Hinaspansinchita qaparirqanfiloyoqhoztahap'iqrunata:–Huk'uyfiloyoqhozniykita,hinaspakaypachapiuvassach'a t'aqakunatahuñuy,nispa.Uvasninpashunt'apuqusqañam.Apocalipsis14:18textopi

HinaspanDiosyupaychanawasiqaq'osñiwanhunt'aykusqa,Diospak'ancharisqanmanta, atiyninmantawan.Manataqmipipasyupaychanawasimanhaykuytaatirqanchu,qanchisangelkunaq qanchismuchuyninhunt'akunankamaApocalipsis15:8

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

Hinaptinmitawakaqangelqaintipahawanmanvasochantahich'aykurqaHinanatiyqosqakarqan runakunataninawanruphachinanpaq.Runakunaqasinchiruphaywanmiruphachirqanku,hinaspan kayñak'ariykunapiatiyniyoqDiospasutintak'amirqankuApocalipsis16:8-9

Chunkawaqrakunarikusqaykiqachunkareykunan,manaraqmireykunaqachaskirqankuchu. AswanpaschayanimalwankuskahukhoratareyhinaatiytachaskiychisChaykunaqahuk yuyayllayoqmikanku,chayanimalmanmiatiyninkutakallpankutapasqonqaku.Apocalipsis17:1213

Chaykunaqhepatataqrikurqanihukangeltahanaqpachamantauraykamushaqta,payqaancha atiyniyoqmikarqanPaypak'anchariyninwantaqkaypachak'ancharirqanApocalipsis18:1

Chayqhepatataqhanaqpachapiaskharunakunaqqapariynintauyarirqani:“Aleluia!Qespichisqa, hatunchasqa,hatunchasqa,atiyniyoqima,SeñorDiosninchispaqApocalipsis19:1

Saminchasqan,ch'uyataqmiñawpaqkawsarimpuypikaqrunaqa,iskaykaqwañuyqamanan atiyniyoqchu,aswanpasDiospaCristoqsacerdotenkunankanqaku,waranqawatataqpaywan kamachikunqaku.Apocalipsis20:6

Apocrifanisqa

Kunantaq,¿manachucreewankichis?¿manachureyhatunatiyniyoq?manachullaparegionkuna manchakunkullamiyta?1Esdras4:28

Nitaqmipaypataripayninpipasmanachaninruwayqakanchu;Paytaqkallpan,qhapaqsuyun,atiynin, hatunkayninpas,tukuyedadkunaqSaminchasqakachuncheqaqkaqDiosqa1Esdras4:40

IchaqañawpaqtaytanchiskunaDiostaphiñachispanku,hanaqpachapiIsraelpaSeñornincontra huchallikuspanku,BabiloniareyNabucodonosorpamunayninmanqoykurqan,Caldeaprovinciapi.1 Esdras6:15

Reymanminirqayku:SeñorDiosniykupaatiyninpaytamaskhaqkunawankananta,tukuyimaymanapi yanapananpaq,nispa1Esdras8:52

Achkareykunatampaykunaraykuchinkachirqani;Faraontaqakamachinkunawantukuy atiynintawanmiwañuchirqani2Esdras1:10

Munasqaykiwawaykikunayupayqahunt'akunmi,SeñorDiospaatiynintamañakuy, qallariymantapachawaqyasqallaqtaykich'uyanchasqakananpaq2Esdras2:41

Manaraqsumaqt’ikakunarikukushaqtin,otaqhayk’aqpaskuyukuqatiykunatakyasqakashaqtin, manaraqmanayupayatinaangelkunahuñunakushaqtinku,2Esdras6:3

ChaynallataqmiAltopatiemponkunapassutillaqallariyniyuqadmirakuypaqhinaspaatiyniyuq llamkaykunapi,tukukunñataqmiefectokunapihinaspaseñalkunapi.2Esdras9:6

Tawakaqñataqmihamuspa,ñawpaqanimalkunataatiparqan,kaypachapitaqanchamanchakuywan atiyniyoqkarqan,kaypachaqllapank'uchuntataqsinchimillaysarunchawan.chayhinaunaytataq q’otukuspakaypachapitiyarqan2Esdras11:40

Runakunaukhupich'aqwaymikanqa,hukkunahukkunawanmaqanakunakuspamanataqmi reyninkutapaskamachikuqkunatapasqhawarinqakuchu,ruwayninkupasatiyninkupinsayanqa. Manampaykunataqakhuyapayasaqchu,warmakuna,atiyniymantariychis,amach'uyawasiyta qhellichaychischu2Esdras15:16,25

Hinallataq,phiñasqaphiñasqaKarmanrunakunapassach'a-sach'ajabalíkunahinalloqsinqaku,hatun atiywanmihamunqaku,paykunawanmaqanakuspataqAsiriarunakunaqhallp'anmantahukt'aqata thuninqaku.Chaymantataqdragonkunaaswanatiyniyoqkanqaku,imaynakasqankutayuyarispa; Sichuspaykunakikinkutakutirinqaku,hatunatiywankuskaqatiykachanankupaqrimanakuspa, Hinaqtinmikayrunakunaqamancharisqayawarchasqakanqaku,atiyninkuwantaqch'inllakanqaku, ayqekunqakutaq2Esdras15:30-32

Atiyniykiqk’anchariyninqat’ikahinach’akisqakanqa,qanpatamankachasqaruphaymihatarinqa.2 Esdras15:50

Kaypachaqakhatatatanmi,teqsinkunapaslamar-qochaqahatarinmiukhumantaolakunawan,chaypa olakunanchhaphchikun,challwakunapas,Wiraqochaqñawpaqenpi,atiyninpak'anchariyninpa ñawpaqenpipas:Llakikuykunaqhatunwaqaykunaqqallariynin;yarqay,hatunwañuyqallariy; awqanakuypaqallariynin,atiyniyoqkunapasmancharisqasayarinqaku;millaykunapaqallariynin! ¿imatataqruwasaqkaymanaallinkunahamuptin?2Esdras16:12,18

ChaymantataqchunkaqanchisniyoqwatapiatiyninwanreyArfaxadcontramaqanakuspapuririrqan, maqanakuyninpitaqatiparqan,Arfaxadpallapaatiyninta,llapacaballopisillakuqninkunata,llapa carretankunatapasthuñichisqanrayku,Judit1:13

Kawsasqaymanhina,qhapaqsuyuypaatiyninwanimarimasqaytapasmakiywanruwasaq ChaymantataqtukuyatiyninwanrirqanreyNabucodonosorpañawpaqentapurinanpaq,intihaykuy ladomanllapahallp'atatapananpaqcarretankuwan,caballopisillakuqkunawan,akllasqachakipi puriqninkunawanimaJudit2:12,19

UsphawanqatasqakaspataqtukuyatiyninkuwanSeñorDiostaqaparirqanku,Israelpamirayninkunata sumaqllataqhawananpaqJudit4:15textopi

Chanaanpachurinkuna,kunanwillawaychik,pitaqkayrunakuna,urqupampapiyachaq,ima llaqtakunapitiyasqanku,haykaejercitokuna,maypimatiyninkupaskallpankupas,hinaspaimareytaq paykunapakamachiqnin,utaqejercitonkupacapitanpas.Paykunanninku:Israelpamirayninpa uyantaqamananmanchakusunchu,manakallpayoq,manaatiyniyoqllaqtarunakunankankusinchi maqanakuypaq.Judit5:3,23

Paymiatiynintakachamuspakaypachamantach'usaqyachinqa,Diosninkupasmananpaykunata qespichinqachu.imaraykuchusmanancaballonchiskunaqatiynintatakyachiytaatinkuchu.Judit6:3

Kayphisqap'unchayukhupimanayanapawasunmanchuchayqa,atiyniyoqmisapap'unchaypas munaspadefiendewananchispaqotaqawqanchiskunaqñawpaqenpichinkachiwananchispaqJudit 8:15textopi

Asiriarunakunanatiyninkupiaskhayashankucaballowanrunawanhatunchasqakanku;chaki puriqninkuqkallpanwanmihatunchakunku;paykunaqaescudopi,lanzapi,arcopi,lanzapiima confianku;Amataqyachaychumaqanakuykunatap'akiqWiraqochakasqaykita,SeñorDiosmi sutiykiqaAtiyniykipikallpankutawikch'uy,phiñakuyniykipikallpankutapasurmachiy,paykunan

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

yuyaykurqankuch'uyawasiykitaqhellichanankupaq,k'ancharishaqsutiykiqtiyasqankarpatapas qhellichanankupaq,altarniykiqwaqrantapasespadawanurmachinankupaq.Qhawariy hatunchakusqankuta,hinaspaphiñakuyniykitaumankumankachay,wiksallisqakasqayatiytaqoway viudawarmimanAtiyniykiqamananaskhachunitaqatiyniykipaskallpasaparunakunapichu,qanqa ñak'arisqakunaqDiosninmikanki,sarunchasqarunakunaqyanapaqninmi,pisikallparunakunata yanapaqmi,ch'usaqrunakunatawaqaychaqmi,manasuyakuyniyoqrunakunataqespichiqmikanki Hinallataqllapasuyukunata,ayllukunatapasreqsichichuntukuyatiyniyoq,atiyniyoqDioskasqaykita, manataqmipipasIsraelllaqtatawaqaychaqkanchu,aswanpasqanlla.Judit9:7-9,11,14

ImaynankaypachapireyNabucodonosorkawsashan,atiyninpaskawsashan,paymikachamusunki llapakawsaqkunatapas,mananrunakunallachuqanwanpaytaservinqaku,aswanpaschakra animalkunapas,uywakunapas,hawap'isqokunapas,atiyniykiwanmikawsanqakuNabucodonosorpa kamachisqanpi,llapanwasinpiwan.Judit11:7textopi

Chaymillapankulloqsirqankumanataqpipaspuñunawasipipuchurqanchu,nitaqpisillapasnitaq hatunpasHinanJuditqapuñunanqayllapisayaykuspasonqonpinirqan:–TukuyatiyniyoqSeñor Diosníy,kayregalotaqhawariyJerusalénllaqtatahatunchanapaqmakiyparuwasqaykunata,nispa. HinaqtinmiJuditqakarullapipunkupiqhawaqkunatanirqan:–Kaypunkutakichaychis, Diosninchismiñoqanchiswankashan,Jerusalénllaqtapiatiynintarikuchinanpaq,awqakunaq contranpisoldadonkunatapas,kunanp'unchayhinata,nispa.Diospaatiynintawiñaypaqyuyariq runakunaqsonqonmantaqamanansaqerparikunqachuJudit13:4,11,19

Nispa:Señorníy,Señor,Tukuy-atiyniyoqRey,kaypachaqaatiyniykipinkashan,sichusIsrael llaqtataqespichinaykipaqchurarqankichayqa,mananpipashark'asunkimanchu:Ester13:9nisqaman yapasqakuna

SeñorDiosníy,yuyariy,ñak'arisqanchistiempopireqsichikuy,manamanchakuspataqqoway, nacionkunaqReynin,tukuyatiyniyoqSeñorniy.Ester14:12textomanyapaykuna

ManaallinyuyaykunaqaDiosmantant'aqakun,atiyninpaspruebasqakaqtinmimana yuyayniyoqkunataanyanSalomonpayachaynin1:3

SeñorDiosmiatiytaqosunkichis,AnchaHatunDiosmantataqkamachikuqkaytaqosunkichis,paymi ruwasqaykichistapruebasunkichis,yuyaykusqaykikunatapast'aqwirisunkichisSalomonpa yachaynin6:3

Runapaqsumaqsonqo,manakuyuriq,manamanchakuq,manacuidasqa,tukuyatiyniyoq,tukuy imataqhawaq,tukuyhamut’ayniyoq,ch’uya,aswansut’iespiritukunaqchawpintapuriq.Payqa Diospaatiyninpasamayninmi,tukuyatiyniyoqDiospak'ancharisqanmantach'uyaatiymi, chayraykunmanaimaqhellipaspaymanurmaykunmanchu.Payqawiñayk'anchaypa k'anchariyninmi,Diospaatiyninpamanaqhellichasqaespejonmi,sumaqkayninparikch'ayninpas. Salomonpayachaynin7:23,25-26

Paymitukuyimaymanatayachan,entiendenima,allinyuyaywanmiruwasqaykunapipusawanqa, atiyninpitaqwaqaychawanqa.Salomonpayachaynin9:11

HinaspapastukuyimaymanatakamachinanpaqatiytaqorqanManataqmiwisq'asqata saqerparirqanchu,qhapaqsuyupak'aspinta,sarunchaqninkunaqcontranpiatiytawanapamunankama, huchachaqrunakunatataqllullakasqankutarikuchirqan,wiñaypaqtaqhatuncharqanSalomonpa yachaynin10:2,14

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

Ari,manachaykunakaqtinqa,hukratollaurmaykunkumankarqan,vengakuywanqatiykachasqa kaspanku,atiyniykiqsamayniykiwanch'eqesqakaspanku,qanmiichaqatukuyimaymanata kamachirqankitupuypi,yupaypi,llasayninpiwanImaraykuchus,tukuytiempomunasqaykimanjina, tukuytiempopijatunkallpaykitarikuchiytaatinki.¿Pitaqmakiykiqatiynintaatipanman?Salomonpa yachaynin11:20-21

Chayhinaqa,qankikiykichaninrunakasqaykiraykun,tukuyimatapaschanin-allintachuranki,mana muchuchisqakaytaatiqrunatahuchachaytaatisqaykimanhinamanaallinpaqqhawarispa Atiyniykiqachaninkaypaqallariyninmi,llapanpaSeñorninkasqaykiraykutaqmillaparunakunapaq khuyapayakuqkankiRunakunahunt'asqaatiyniyoqkasqaykitamanacreeqtinkuqa,kallpaykitan rikuchinki,chaytayachaqkunaqchawpinpinmanamanchakuqkasqankutarikuchinki.Qanmiichaqa atiyniykitaallintayachaspachaninpijuzgawanki,anchamunakuywanmikamachiwayku, munaspaykiqaatiyniykitanutilizawaqSalomonpayachaynin12:15-18

Ichaqaatiyninkumanta,allinkayninkumantawanadmirakuspankuqa,chaykunawanentiendechunku, maynaaswanatiyniyoqmipaykunatakamaqkasqanta.Salomonpayachaynin13:4

Mananjurasqankurunakunaqatiyninchu,aswanpashuchasapakunaqchaninvengakuyninmi,Diosta manamanchakuqrunakunaqhuchallikusqantamuchuchin.Salomonpayachaynin14:31

Huchallikuqtiykuqaqanpakaykuatiyniykitayachaspayku,ichaqamananhuchallikusaqkuchu qanpaqyupasqakasqaykutayachaspa.Qantareqsiyqahunt'asqachaninkaymi,atiyniykitareqsiyqa manawañuqkawsaypasaphinmiSalomonpayachaynin15:2-3

Kawsaytapaswañuytapasatiyniyoqmikanki,infiernopunkukunamanmipusanki,hinaspan wakmantawicharichinkiSalomonpayachaynin16:13

Hukpachataqninaatiymantaaswanunuukhupipasrawrarin,manachaninhallp'aqrurunkunata chinkachinanpaq.Salomonpayachaynin16:19

Ninaqatiyninpasmananpaykunatak’ancharinmanchu,nitaqmich’askakunaqk’ancharishaqnina rawrayninpasaguantanmanchuchaymanchaytutatak’ancharinanpaq.Salomonpayachaynin17:5

Ninaqaunupiatiyniyoqmikarqan,kikinallinkaynintaqonqaspa,unutaqmiqonqapurqankikin wañuchiqkayninta.Salomonpayachaynin19:20

SeñorDiospaatiyninqaanchahatunmi,pisichasqarunakunapaspaytanhatunchanku.Eclesiastico 3:20textopi

Tukuysonqoykiwanpaymanhamuy,tukuyatisqaykiwantaqimaynakawsasqantawaqaychay. Eclesiastico6:26textopi

Amaatiyniykimantaaswanallinqasegurokaychu,segurokaspaykiqa,allintapaganaykipaqcuidakuy Eclesiastico8:13textopi

Wañuchiyatiyniyoqrunamantakarunchakuychhaynapinamaiskayrayankichuwañuy manchakuymanta,paymanhamuspaykiqaamahuchachaychu,amachayratollakawsayniykita qechusunkiman,yuyariytoqllakunaqchawpinpirisqaykita,llaqtaqmaqanakuyninpipurisqaykitapas Eclesiastico9:13textopi

KaypachaqatiyninqaSeñorDiospamakinpinkashan,tiempollanpinallinkaqtachuranqa. Eclesiastico10:4textopi

Kawsashaspaykiqaamaatiyniykimantaaswanllasaq'epichakuychu;Amataqqanmantaaswan atiyniyoq,aswanqhapaqrunawanqahukllachakuychu,¿imaynataqhervidorpast'urumankapas hukllachakun?Hukninhukninpacontranpimaqasqakaqtinqap'akisqakanqa,nispa.Eclesiastico13:2 textopi

Wiraqochaqyachayninqaanchahatunmi,atiyniyoqtaqmi,tukuyimatanqhawan,Eclesiastico15:18

SeñorDiosqaFaraontanrumiyachirqan,paytamanareqsinanpaq,atiyniyoqruwasqankunatakay pachapireqsinankupaq.Eclesiastico16:15textopi

Paykunamanmipisip'unchaykunallataqorqan,pisitiempollatapas,chaypikaqkunapipasatiyta qorqanPayqahanaqpachaqaltonpaatiynintanqhawan;Llaparunakunapasallpalla,usphallam kanku.Eclesiastico17:2,32

Paymikaypachatamakinpapalmanwankamachin,tukuyimapasmunaynintakasukun,payqa llapanpaReyninmi,atiyninwanmich'uyakaqkunatat'aqaspaqhellikaqkunamanta.¿Pimanmiatiyta qorqanruwasqankunatawillananpaq?¿Pitaqyachanqaallinruwasqankunata?Eclesiastico18:3-4 textopi

Sichusmanaatiyniyoqkasqanraykuhuchallikunanpaqhark'asqakanmanchayqa,oportunidadta tarispanmimanaallintaruwanqa.Eclesiastico19:28textopi

AnchaHatunDiospahuñunakuyninpimsimintakicharinqa,hinaspaatiyninpañawpaqenpiatipanqa Chaynallataqmikuyasqayllaqtapipassamaykachiwarqa,Jerusalénllaqtapimatiyniykarqa. Eclesiastico24:2,11

Atiyniykimanhinarunamasiykitayanapay,cuidakuyamachaymanurmanaykipaqEclesiastico 29:20textopi

Amachuriykimanwarmiykimanpas,wawqeykimanpasamigoykimanpasatiytaqoychu kawsashaspaykiqa,amataqhukmanpasqoychukapuqniykikunata,amawanakusunkiman,hinaspa hukmantachayhinallatamañakuwaq.Eclesiastico33:19textopi

Makiykitahoqariywaknacionkunaman,atiyniykitarikuchunku.Eclesiastico36:3textopi

Wiraqochaqamananch'uyarunakunamanatiytaqorqanchullapanmusphanaruwayninkunata willanankupaq,chaykunatantukuyatiyniyoqWiraqochaallintasayachirqan,imapaskashaqallin takyasqakananpaqEclesiastico42:17textopi

Anchaatiyninwanmiphuyukunatatakyachin,rit'irumikunataqhuch'uyllap'akikunSeñorDiosqa manchakuypaqmi,anchahatunmi,admirakuypaqatiyniyoqtaqmi.Eclesiastico43:15,29

WiraqochaqaqallariymantapachanpaykunawanhatunatiyniyoqkapuytaruwaranReinonkupi kamachikuqrunakuna,atiyninkuwanreqsisqarunakuna,entiendesqankuwanyuyaychaq, profeciakunatapaswillaq:Eclesiastico44:2-3

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

Hatunatiyniyoqrunturumikunawantaqmimaqanakuytanacionkunamansinchitaurmachirqan,Bethorónllaqtamantauraykamuspataqhark'aqkunatawañuchirqan,suyukunallapankallpankuta yachanankupaq,Señorpañawpaqenpimaqanakusqanrayku,Atiyniyoqpaqatikusqanrayku Eclesiastico46:6textopi

Chayraykumatiyninkutahukkunamanquykurqa,huklawnacionmanñataqmihatunchayninkuta quykurqa.Eclesiastico49:5textopi

Hinallataqmisaparunaqatiyninmanhinaqolqetahuñurqanku:Baruc1:6

Kunantaq,IsraelpaSeñorDiosníy,Egiptosuyumantallaqtaykitahorqomurqankiatiyniyoqmakiwan, hatunmakiwan,señalkunawan,musphanakunawan,hatunatiywanima,kunanp’unchaypirikukuq hinasutitachurarqanki:Baruc2:11

Amayuyariychuñawpaqtaytanchiskunaqmanaallinruwasqankuta,aswanpaskunantiempopi atiyniykipi,sutiykipipasyuyaykuyBaruc3:5

Wawaykuna,kusikuychis,Wiraqochamanwaqyakuychis,paymiawqakunaqatiyninmanta, makinmantawanqespichisunkichisBaruc4:21textopi

Chayraykunaswanallinkanmanatiynintarikuchiqreykay,manachayqa,wasiyoqpaallinvasoyoq kay,dueñonpautilizasqan,chhaynallulladioskunamantaqa.Chaynapantasqadioskunamantapas, hukwasipipunkuhinakananpaq.otaqaapalaciopik'aspimantapilar,chayhinallulla dioskunamantaqaHinanhanaqpachamantakachasqaninaorqokunata,sach'a-sach'akunata ruphachinanpaq,kamachisqamanhinanruwan,ichaqamananpaykunamanrikch'akuqchu,nitaq rikuchiypipasnitaqatiypipasJeremiaspacartan1:59,63

Tukuyatiyninkupi,atiyninkupipasp’enqachisqakachunku,kallpankupasp’akisqakachun;Señor Diospallapaatiqninkuna,SeñorDiostasaminchaychis,wiñaypaqyupaychaychis,llapanmantapas hatunchaychis.Azaríasmantamañakuy1:21,39

ChayraykunreyqapaykunatawañuchispaBeltaDanielpamunaychayninmanentregarqan,paytaq paytayupaychanawasitapasthunirqan.BelwanDragonwan1:22

SeñorDiosníy,ñawpataytanchiskunaq,Abrahampa,Isaacpa,Jacobpa,chaninmirayninkuqtukuy atiyniyoqDiosnin.Paymihanaqpachatapaskaypachatapaskamarqan,llapanadornokunawankuska. KamachisqaykisimiwanmilamarqochatawatarqanUkhutawisq'arqan,manchayk'ancharishaq sutiykiwantaqsellarqanki;Paytanllaparunakunamanchakunku,atiyniykiqñawpaqenpitaq khatatatankugloriaykiqhatunkayninqamananaguantaytaatikunmanchu,huchasapakunata phiñakuspamanchachisqaykipasanchachaniyoqmi,khuyapayakuqpromesaykinichaqamanatupuy atina,manat'aqwiyatina;imaraykuchusqanmikankiaswanhatunWiraqocha,anchakhuyapayakuq, pacienciakuq,anchakhuyapayakuq,runakunaqmillayruwayninkunamantayuyaymankutirimuq Qan,Wiraqocha,anchaallinkayniykimanhinan,qancontrahuchallikuqkunamanyuyayman kutirikuyta,pampachaytawanprometerqanki,manatukukuqkhuyapayakuyniykimantataqmi huchasapakunamanyuyaymankutirimuytachurarqanki,qespichisqakanankupaq.Chhaynaqa,Señor Diosníy,chaninrunakunaqDiosninmi,manahuchallikuqAbrahammanpas,Isaacmanpas, JacobmanpasyuyaymankutirikunankupaqchurarqankichuAswanpashuchallikuqrunamanmi churawarqanki,lamar-qocharit'imantaaswanaskhatahuchallikusqayrayku,nispa.SeñorDiosníy, huchallikuyniykunaqaaskhan,huchallikuyniykunaqaaskhan,manataqmiallinchukanihanaqpachaq altontaqhawanaypaq,rikunaypaqpas,askhamanaallinruwasqaykunaraykuAskhafierro

k'aspikunawanmik'umuykusqakashani,mananumaytahoqariytaatiymanchu,manataqmiima kachariytapasatiymanchu,phiñakuyniykitaphiñachirqani,ñawpaqeykipitaqmanaallintaruwarqani. Kunantaqsonqoypiqonqoriykukuspay,khuyapayakuyniypivalekuykiWiraqocha,huchallikurqanin, huchallikusqaytanreqsikuni,chayraykunhuch'uyyaykukusparuegakuykichis,pampachaway,Señor, pampachaway,amataqhuchallikuyniykunawanchinkachiwaychu.Amawiñaypaqphiñakuychu, manaallinkunatawaqaychaspaamataqkaypachaqurayladonmanpashuchachawaychischuQanmi kankiDiosmankutirikuqkunapaDiosnin.Ñoqapitaqmitukuyallinkasqaykitarikuchiwanki,ancha khuyapayakuyniykimanhinanmanavaleqrunataqespichiwanki.Chayraykuntukuykawsasqay p'unchaykunapiwiñaypaqyupaychasqayki,hanaqpachapillapaatiyniyoqrunakunanyupaychasunki, qanpataqmiwiñay-wiñaypaqhatunchasqa.Amen.Manasespamañakuynin

Hinaqtinmipaykunaqatukuyatiyninkuwanlloqsirqanku,hinaspanEmaúsllaqtaqqayllanpipampapi tiyaykurqanku.Hinaptinmichaylawpinegociantekunaqa,paykunapaallinreqsisqakasqankuta uyarispanku,sirvientenkunawankuskaqullqitawanqoritaachkatahapispanku,Israelpa mirayninkunataesclavotarantinankupaqcampamentomanhaykurqaku,Sirianacionmantahinaspa Filisteanacionmantahuknacionniyuqrunakunapaspaykunamanmihukllawakururqaku1Macabeos 3:40-41

Israelllaqtaykiqmakinpikayejercitotawisq’ay,atiyninkupi,caballopisillakuqkunapiwan p’enqachisqakachunku:1Macabeos4:31

ChayqhepamanmiAmónrunakunaqwawankunamanrirqan,chaypintarirqanhukhatunatiyniyoq runakunata,askharunakunatawan,paykunaqumallinTimoteowankuska.1Macabeos5:6

AnchaatiywanñawpaqtalloqsimuqLisiastaqjudíorunakunamantaqarqosqakarqan.hinallataq, wañuchisqankuejercitokunamantaarmadurawan,atiywan,saqueowaqaychasqawanima kallpachasqakasqankuta:Hinansonqoypiyuyaykurqani:Imañak’ariymantaqhamushani,mayhatun millp’umillp’uymi,kunantaqkashani!atiyniypianchamunakuqmikarqani.1Macabeos6:6,11

Hinaqtinmipaykunaqaripurqanku,hinaspanhatunatiywanJudeahallp'amanhamurqanku,chaypin Judasmanwawqenkunamanwanwillaqkunatakacharqankuthaksimikunawanq'otukuspaIchaqa mananuyarirqankuchurimasqankuta;anchaatiyniyoqhamusqankutarikusqankurayku1Macabeos 7:10-11

ChaymantataqchaysuyutaAlcimomanentregarqan,hinaspanyanapananpaqatiytasaqerqan,chaymi Baquidesreymanrirqan.Llapallanrunakunatallakichiqrunakunapaymanasuykurqanku,Judá suyutamunaychakuspanku,Israelllaqtatasinchitak'irirqanku1Macabeos7:20,22

ChaytauyarispanBaquidesqasamanap'unchaypiJordánmayupatamanrirqan1Macabeos9:43 Uyarirqaykuñam,qamqaanchaatiyniyuqrunamkanki,hinaspaamistadniykukanaykipaq tupasqaykita1Macabeos10:19

Qansapallaykinñoqaykucontrasayarinki,ñoqataqasikusqakaniqanraykupisichasqa,k'amisqataq kani,¿imaraykutaqorqokunapiatiyniykiwanhatunchakunki?Chaynaqa,kallpaykipi hapipakuspaykiqa,pampamanuraykamuwayku,chaypimchayasuntotapruebasaqku.Chayraykun kunanqamanaatiwaqchucaballopisillakuqrunakunapas,chayhinahatunatiyniyoqpaspampapi, maypichusmanarumipas,nitaqpederanpas,nitaqmaymanpasayqekunaykipaqpaskanchu.1 Macabeos10:70-71,73

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

ChaytauyarispanAlejandroqapaywanmaqanakuqrirqan,reyTolemeetaqawqankunatahorqomuspa hukhatunatiyniyoqrunawantupaspaayqechirqan.1Macabeos11:15

Jonatanuyarispanmi,DemetriopakamachiqninkunaGalilealawpikaqCadesllaqtamanhatun atiyniyuqhamusqankutayacharuspan,chayllaqtamantaqarqoytamunaspanku,1Macabeos11:63

AbsalonpachurinJonatantapaspaywankuskahatunatiyniyoqrunakunatawanJopellaqtaman kacharqan,chaypitiyaqkunataqarqospa.ChaymiTrifonqaTolemaomantahatunatiywanJudea hallp'amanhaykumurqan,Jonatantaqpaywankuskaguardiakunapikasharqan1Macabeos13:11-12

Chaypikashaspanqolqewaqaychanawasimuyuriqpiguardiantinkashaspa,espiritukunaqSeñornin, tukuyatiyniyoqkamachikuqpas,sinchitarikhurichirqan,chaymillapapaywanhaykumunankupaq yuyaykuqkunaDiospaatiyninmantaadmirakurqanku,desmayaspankutaqsinchitamancharikurqanku. Chayhinatanpay,chayqhepawatakunapihatuntrenwanllapaguardianwanchaynisqatesoroman hamuq,paykunaqaaparqanku,manaarmankunawanyanapakuytaatispa:sut’itataqmireqsikurqanku DiospaatiynintaHanaqpachamantamaqasqakasqaykitarikuspa,Diospaatiyniyoqatiynintallapan runakunamanwillay.Chaysimikunatarimaspankutaqmanañarikhurimurqankuñachu.Sichus awqaykipas,traicionaqniykipaskanmanchayqa,chaymankachay,allintamaqasqatachaskinki, kawsayninwanayqekuqtinqa,chaycheqaspiqamanaiskayrayaspa;kanmiDiospahukespecial atiynin.2Macabeos3:24,28,34,38

Ichaqareypañawpaqenmanapasqakaspanmi,atiyninpasumaqllañarikchayninraykuhatunchaspa sacerdotekaytachaskirqa,Jasonmantapaskimsapachaktalentoqullqitaaswanachkataofrecespan. HinataqchayhinataatiyniyoqrunakunaqmunapayayninwanMenelaoqakamachikuqllaraq qheparqan,millayyuyaypiyapakuspa,llaqtarunakunatahatuntraidorkaspa.2Macabeos4:24,50

Hinaqtinmireymanqhawarispanirqan:–Runakunapiatiyniyoqmikanki,waqlliqmikanki, munasqaykitanruwanki,nispa.chaywanpasamayuyaykuychischullaqtanchisDiospasaqesqan kasqanpi;Ichaqahukratoqhepakuy,hinaspaqhawariyhatunatiyniyoqkayninta,imaynatasqantapas mirayniykitapasñak'arichisunki,nispa.2Macabeos7:16-17

Chhaynataq,hukchhikantañawpaqtaraqyuyaykurqanlamar-qochaqolakunatakamachinanpaq, (anchahatunchakuqmikarqanrunaqkayninmantaaswanhatun)hinallataqaltoorqokunatabalanzapi pesananpaq,kunanqapampamanwikch’usqakarqan,hinaspataqcaballopiapasqakarqan,Diospa llapasut’iatiynintarikuchispa.Ari,chayhinallataqmipaykikinjudíorunamantukupunmankarqan, hinaspataqllapatiyasqankupachatapurinankarqan,Diospaatiynintataqwillanmankarqan.2 Macabeos9:8,17

ManapuniDiospaatiynintaqhawarispachuaswanpaschunkawaranqachakipipuriqninkunawan, waranqawaranqacaballopisillakuqninkunawan,tawachunkaelefantekunawanimahatunchakusqa. 2Macabeos11:4

IchaqaJudaswankuskallapanatiyniyoqDiostawaqyakuspanku,atiyninwanawqankunaqkallpanta p’akiq,llaqtataatiparqanku,hinaspaniskaychunkaphisqayoqwaranqatawañuchirqankuukhupi kaqkunata,2Macabeos12:28

PachaktawachunkaisqonniyoqwatapinJudasmanwillarqanku,AntíocoEutorhatunatiyniyoq Judeallaqtamanhamushasqanmanta,paywankuskataqamachaqninLisiaspas,ruwayninkunapi kamachikuqpas,mayqenninkupasgriegomantachakipipuriqkuna,pachakchunkawaranqa,caballopi

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

sillakuqrunakunaphisqawaranqakinsapachak,elefantekunaiskaychunkaiskayniyoq,kinsapachak carretakunayoqganchoswanarmasqa.2Macabeos13:1-2

KimsawatamantamJudasmanwillarqaku,SeleucopachurinDemetrio,Tripolisllaqtapapakakunan wasintayaykurusqanmanta,hatunatiyniyuqhinaspalamarquchapakallpanwan,2Macabeos14:1

Nicanorwanmichayhinatapasarqan,chaymantapachanHebreorunakunaqallaqtatahap'ikapurqanku. Hinaspakaypitukusaq.2Macabeos15:37

Enoc

Qanmitukuyimatakamarqanki,tukuyimapipasatiyniyoqmikanki,tukuyimapasq’ala, kichasqataqmikashan,qanmitukuyimatapasrikunki,manataqmiimapaspakakuytaatisunkichu Enoc9:5

ImaynanPaykamarqan,runamanqorqanyachaypasimintahamut’ananpaqatiyta,chhaynatan ñoqatapaskamawarqan,qowarqantaqatiytaQhawaqrunakunata,hanaqpachawawakunata, anyanaypaqEnoc14:3

Chaypachamantapachankaypachatahap'iqkunaqamanañaatiyniyoq,hatunchasqachukanqaku: Manataqmich'uyarunaquyantaqhawaytaatinqakuchu,EspiritukunaqSeñorninmich'uya,chanin, akllasqarunakunaquyanpik'anchaynintarikuchirqan.Enoc38:4

Hinanniwarqan:KayñawpaqkaqmiMiguel,khuyapayakuq,unaypaqpacienciakuq:iskaykaqtaq, runaqwawankunaqllapaonqoyninkunata,llapak’irinkunatapaschurasqan,Rafael,kinsakaqtaq, llapanatiyniyoqrunakunaqumalliqnin,Gabriel,tawakaqtaq,wiñaykawsaytachaskiqkunaq suyakuyninpaqyuyaymankutirikuymantachurasqa,Fanuelsutiyoq.Chayp'unchawkunapi EspiritukunaqSeñorninpatawaangelninkuna,tawakunkakunauyarisqaypasEnoc40:9

Mananmayqenangelpashark'anchu,manataqmiimaatiypashark'aytaatinchu;imaraykuchus llapankupaqmijueztachuran,ñawpaqenpitaqllapankutajuzganEnoc41:9

Hanaqpachach'askakunatajuzgaqkuna,AnchaHatunDiospacontranpimakinkutahoqarispa,kay pachatasaruspachaypitiyaqkunaTukuyruwasqankutaqmimanachaninkaynintarikuchin, Atiyninkutaqmiqhapaqkayninkupisayan,Iñiyninkutaqmimakinkuwanruwasqadioskunapi, EspiritukunaqSeñorninpasutintataqneganku,Enoc46:7

Kayurqukunañawiykiqrikusqan,Fierroorqo,cobreorqo,qolqeorqo,Qoriorqo,llamp’uq’illay orqo,plomoorqo,LlapankaykunaqakanqaAkllasqapaqayllanpicerahina:ninañawpaqenpi,Hanaq pachamantauraykamuqunuhinachayorqokunaman,Chakinpañawpaqenpitaqmanaatiyniyoq kapunqaEnoc52:6

EspiritukunaqSeñorninpawakichisqanp’unchaypas,atiypas,muchuchiypas,taripaypas chayamuqtintaq,chaninkamachikuysimitamanayupaychaqkunapaq,chanintaripayta negaqkunapaqwan,sutintayanqapaqhap’iqkunapaqwan--chayp’unchaymiwakichisqakashan, ajllasqakunapaqrimanakuy,huchasapakunapaqmiichaqatapuyEnoc60:5

Wayrakunapacuartonkuna,wayrakunaimaynarakisqakasqan,imaynapesasqakasqan, wayrakunapapunkunkunayupasqakasqanpas,sapakamamwayrapaatisqanmanhina,killapa

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

kanchayninpaatiyninmanhina,chaymanhinakallpanmanhina,quyllurkunaparakinakuyninpas sutinkumanhina,llapanrakisqakasqanmanhina.Enoc60:12

Imaraykuchusllimp’ik’anchariqtinqat’oqyaymikunkantarimarin,espiritutaqwaqaykashaqtinhuk samaytakallpachan,hinaspanpaykunapurakaqllatat’aqakun;rit’ihinan,k’aspinkupaqolqe waqaychananqarit’ihinan,sapankankutaqmik’irikusqanmanhinahukfrenowanhap’isqa,espirituq atiyninwantaqqhepamankutichisqa,kaypachaqaskhakuchunmanhinataqñawpaqmantanqasqa. Enoc60:15

Hanaqpachapillapallanyachaqkunapas,ninahinakamachikuyta,atiyta,hukkunkallata,huk k’anchaytawanchaskirqankuEnoc61:6

Hinaspanwaqyanqahanaqpachapillapaejercitokunata,hinallataqhanaqpachapillapach’uya runakunata,hinallataqDiospaejercitonta,Querubinokunata,Serafinkunata,Ofaninotawan,hinallataq llapaatiyniyoqangelkunata,hinallataqllapakamachikuqangelkunata,hinallataqAkllasqata, hinallataqkaypachapihinallataqunupatapihukatiykunatapasEnoc61:10

Sapapakasqakaqkunapipassumaqmimiraymantamiraymanatiyniyki,Wiñaypaqwiñaypaqtaqmi hatunchayniyki:Ukhunllapanpakasqaniykikunamanayupayatina,Chaninkayniykitaqmanayupay atina.Enoc63:3

Wiraqochaqqayllanmantataqhukkamachikuylloqsimurqankaypachapitiyaqkunamanta, thuñiyninkuhunt’akunan,angelkunaqllapapakasqakayninta,hinallataqSatanaspallapa maqanakuyninta,llapanatiyninkutawanyachasqankurayku--aswanpakasqaatiyninkuta--hinallataq layqaruwaqkunaqllapaatiyninta,hinallataqlayqaqatiynintapas,hinallataqllapanhallp’apaq chullusqarikch’aykunataruwaqkunaqatiynintapasyachasqankurayku:Enoc65:6

Chayqhepamantaqrikuchiwarqanmuchuchiyangelkunata,paykunanwakichisqakashanku, hamuspa,kaypachapiurapikaqunukunaqllapaatiyninkunatakacharinankupaq,kaypachapillapa tiyaqkunaman,tiyaqkunamanpastaripay,chinkachiyimaapamunankupaq.Espiritukunaq Wiraqochantaq,lloqsimuqangelkunamankamachirqan,unukunataamahoqarichinankupaq, aswanpashark’anankupaq;ChayangelkunanunuqatiyninkunatakamachikurqankuEnoc66:1-2

Hinanchayp’unchayMiguelqaRafaeltakutichispanirqan:Espirituqatiyninmiapawan, khatatatachiwanimapakasqakunaqtaripayninpasinchikayninrayku,angelkunaqtaripayninrayku: ¿pitaqaguantanmanchaysinchitaripayruwasqakaqta,ñawpaqninpitaqchullupunku?Enoc68:2

Runakunaqaangelkunahinapuninkamasqakarqanku,ch’uyachaninhinakanankupaq,hinallataq wañuypas,tukuyimatathuñichiq,mananpaykunatahap’iytaatinmanchukarqan,ichaqakay yachayninkuwanmichinkapushanku,kayatiywanmitukuchiwan.Enoc69:11

Hinaspakayjuramentoqatiynin,atiyniyoqkallpasapakasqanrayku,chaymikayjuramentoAkâe nisqataqaMiguelpamakinmanchurarqan.Enoc69:15

Llapakaykunaqaiñinku,EspiritukunaqSeñorninpañawpaqenpigraciastaqonku,tukuy atiyninkuwantaqpaytahatunchanku,mikhuyninkutaqsapagraciasqoypikashan:Espiritukunaq Señorninpasutintagraciastaqonku,hatunchanku,hatunchankuwiñaypaqwiñaypaqEnoc69:24

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

Hinanuyaymanurmaykurqani,Llapancuerpoymisamaykapurqan,Espirituytaqt’ikrakurqan;Hinan sinchikunkawanwaqarqani,...atiyespirituwan,Saminchasqa,hatunchasqa,hatunchasqaima.Enoc 71:11

Hinaspapashanaqpachapitutap’unchayatiyniyoqmi,runakunamank’anchaytak’ancharichinanpaq, intita,killata,ch’askakunatawan,hanaqpachaqllapaatiyninkunatawan,chaykunanmuyu carretankupimuyushanku.Enoc82:8

Saminchasqakachun,Apu,Rey,Hatunkaypiatiyniyoq,hanaqpachatukuykamasqakunaqSeñornin, reykunaqReynin,llapanpachaqDiosninpas.Atiyniykipas,qhapaqkayniykipas,hatunkayniykipas wiñaypaqmiwiñaypaq,TukuymiraykunapipasKamachiyniyki;Llapanhanaqpachakunapas wiñaypaqmikamachikuytiyanayki,Llapanhallp'apaswiñaypaqwiñaypaqchakisayanayki.Enoc 84:2

Chaymantataqrikurqaniatoqkunata,tukuyatiyninkuwanovejakunatasinchitasarunchasqankutawan; HinanovejakunakallpawanqaparirqankuHinanovejakunatarikurqanilobokunaqchawpinmanta ripunankukama.ichaqaatoqkunapañawinkunañawsayarurqa,chayatoqkunaqatukuy atisqankuwanmiovejakunataqatipakuspankuripurqaku.Enoc89:19,21

Hinanchayovejakunawiñaspamirarqanku;ichaqallapanallqokuna,atuqkunapas,sallqa jabalíkunapasmanchakuspankuñawpaqenmantaayqekurqanku,chaycarnerotaqsallqaanimalkunata maqaspawañuchirqan,chaysallqaanimalkunapasmanañanovejakunaukhupiatiyniyoqchu karqanku,manañataqmiimatapassuwarqankuñachu.Chaycarnerotaqaskhaovejakunata wachakuspapuñuykurqanChayparantinpihukovejachataqcarneromantukupurqan,chay ovejakunaqumallinumallintaqkapurqan.Enoc89:49

Hinataqtukuyatiyniywankallpawanqapariytaqallarirqani,ovejakunaqWiraqochanmanpas waqyakuytaqallarirqani,ovejakunamantataqPaymanrepresentaytaqallarirqanillapasallqa uywakunaqmikhusqantaEnoc89:57

Hinanchaycuervokunaqamaqanakuspamaqanakurqanku,waqrantapasuraykachiytamunarqanku, ichaqamananatiyniyoqchukarqankuEnoc90:12

Ñawpaqkaqhanaqpachataqripunqa,pasapunqa,Mosoqhanaqpachataqrikhurimunqa,Hanaq pachaqllapaatiyninkunataqqanchiskutitak'ancharinqa.Enoc91:16

Chaninrunatakhuyapayakuspawiñaypaqchaninkaytaqonqa,atiytataqqonqaallinkaywanchanin kaywanimaqosqakananpaq.Wiñayk'anchaypinpurinqa.Enoc92:4

Qankunaqawarmimantaaswansumaqadornokunatanchurakunkichis,doncellamantapasaswan colorniyoqp'achakunatanchurakunkichis:Reyhina,hatunatiyniyoq,qolqewan,qoriwan, moradowanima,Sumaqk'anchariypi,mikhuypipasunuhinahich'aykusqakanqaEnoc98:2

Jaser

Llapallankumhuñunakurqakupachakkimsachunkareykunahinaspakamachikuqkuna,Enoctarey kananpaqchurarqakuhinaspamllapallankupaypakamachisqanhinaspakamachisqankarqaku.Jaser 3:10

HinanSeñorDiosqaarcaqmuyuriqninpillapaanimalkunataanimalkunatawankachamurqanChay animalkunanpaykunataatipaspachaycheqasmantaqarqorqanku,sapankankutaqrirqanku,hinaspan wakmantakaypachamanch’eqerirqankuJaser6:25

Nimrodqatawachunkawatayoqkashaqtinmi,wawqenkunawanJafetpamirayninkunawan maqanakurqanku,chaymiawqankunaqmunaychakusqankasharqankuJaser7:34

Llapanacionkunapas,lliwrimayniyoqrunakunapasallinreqsisqakaynintauyarispankunpayman huñunakurqanku,hinaspankaypachamank’umuykurqanku,hinaspanofrendakunataapamurqanku, paymipatronninkureyninkuwankapurqan,llapankutaqpaywankuskatiyarqankuSinarllaqtapi, NimrodtaqkaypachapikamachikurqanNoepallapachurinkunata,llapankutaqmipaypa kamachisqan,yuyaychasqankarqanku.Jaser7:45

Hinataqkamachiykikunaadmirasqakarqankurikusqaykumanta,hinaspaanchamancharisqa karqanku,hinaspataqtaripayniykutaruwarqaykuchayrikusqaykuman,hinaspayachayniykuwan yacharqaykuchaypaallint’ikrakuyninta,kayimapasTareqnaceqwawamanmitupan,paymi wiñaspaanchatamiranqa,hinaspaatiyniyoqkapunqa,hinaspataqkaypachapillapareykunata wañuchinqa,hinaspallapanhallp’ankutaherenciatahap’ikapunqa,paymimiraynintapaswiñaypaqmi. Jaser8:11

HinanTareqareypaphiñakuynintarikuspareymankutichirqan:–Llapakapuwaqniyqareypa atiyninpinkashan.imaruwaytapasreykamachinmanruwaytamunaptin,chaytaruwachun,ari, churillapas,reypaatiyninpinkashan,manachaninniyoq,paymantakuraqkaqiskay wawqenkunapiwanJaser8:28

¿Kanchukaydioskunapiespiritu,almaotaqatiytukuyniwasqaykitaruwananpaq?¿Manachu k'aspipasrumipas,manachuñoqakikiychaykunataruwarqani,chayhinallullakuytachurimayta atiwaq,paykunawankashaqhatundiosmipaykunatawañuchirqannispa?Qanmichayhachata makinmanchurarqanki,chaymantataqllapankutamaqarqaninispaninkiAbramtaqtaytanta kutichispanirqan:–¿Imaynataqkayidolokunatayupaychawaq,manaimaruwayatiyniyoqtaq? ¿Atimanchuchayidolokunapiconfiasqaykikunaqespichisunkiman?¿Uyarinkumanchu mañakuyniykikunatawaqyaqtiyki?awqaykikunaqmakinmantachuqespichisunkiman,icha awqaykikunawanchumaqanakuyniykikunatamaqanakusunkiku,manarimayatiq,manauyariyatiq yantatapasrumitapasservinaykipaq?Jaser11:42-43

HinaqtinmireyqaAbramtanirqan:–¿Atiyniyoqchukarqankunisqaykimanhinarimanankupaq, mikhunankupaq,ruwanankupaqpas?Abramtaqreytakutichirqan:–Manaatiyniyoqkaqtinqa, ¿imanaqtintaqpaykunataservinki,manayuyayniyoqkasqaykiwantaqrunakunaqchurinkunata pantachinki?¿Piensankichupaykunaqespichisunaykipaqotaqimahuch’uytapashatuntapasruwaspa paykunataservinaykipaq?Hinaspa,¿imaraykutaqmanamusyankichulliwteqsimuyuntinpa Diosninta,paymikamasurqanki,paypaatiyninpitaqwañuchiypaskawsachiypas?Jaser11:54-55

HinanAbramqareytanirqan:–Hanaqpachaq,kaypachaqDiosninmi,paypinconfiashani,paymi tukuyatiyniyoqkani,paymininamanwikch'uwasqaykimantaqespichiwarqan,nispaJaser12:35

AbrampaCanaánsuyupipichqawatatiyaptinmiSodomaGomorrallaqtarunakunapas,pampapi llapallanllaqtakunapasElamllaqtapareyninQuedorlaomerpamunayninmantahatarirurqakuChay pampallaqtakunapillapareykunanchunkaiskayniyoqwatataKedorlaomertaservirqanku,sapa watataqimpuestopagarqanku,chunkakinsayoqwatapitaqchayp'unchaykunapipaycontra hatarirqankuJaser13:11

HinanSeñorDiosqaSaraiqkunkantauyarirqan,hinanSeñorqahukangeltakacharqanSaraita FaraonpaatiyninmantaqespichinanpaqJaser15:19

ChaytiempopinElamllaqtapireyKedorlaomerqallapavecinoreykunamankacharqan,chay tiempopikamachikusqanSinarllaqtapireyNimrodman,GoyimreyTidalman,Elasarrey Ariocmanwan,paykunawanmirimanakurqan:“Hamuychis,yanapaykuwaychis,Sodomallaqtapi llapallaqtakunata,chaypitiyaqrunakunatawanwañuchinanchispaq”,nispakaychunkakinsayoq watakunapincontraypihatarirqankuJaser16:1

HinaqtinmiAbrahamqaSatanastaanyasharqanraq,Satanasqataqpaykunaqqhepantaripurqan,mana atipaytaatispataqpaykunamantapakakurqan,hinaspanñannintarispapaykunaqñawpaqenta pasarqan.Hinaspanñanpihatununumayumantukupurqan,hinanAbrahamwanIsaacwaniskay waynachankunapiwanchaycheqasmanchayarqanku,hinaspanrikurqankuhatununuhinahatun atiyniyoqwayq’ota.Jaser23:34

Chaymank'umuykuqtinkutaq,chaypiqelqasqasutiqatiyninwantukuyimamañakusqankupi paykunamanriman.Jaser31:42

TapnacllaqtapireyJasubtaqconsejeronkunawanrimarispaconsejeronkunapaytanirqanku:–Manan sapallaykiqahebreorunakunataatipankichu,paykunaqaatiyniyoqmikanankullapallaqtata ruwanankupaq,nispa.Jaser34:44

Kallpasapamakiykiwan,mastarisqamakiykiwantaqchuriykunatakamachinkunatapaspaykunamanta qespichiy,tukuychaykunataruwanaykipaqqamakiykipinatiypas,atiypaskashan.HinanJacobpa churinkunakamachinkunapiwankayreykunamanrirqanku,hinaspanSeñorDiosninkupi hap’ipakurqanku,rishaqtinkutaqtaytankuJacobpasWiraqochamantamañakuspanirqan:Señor Diosníy,atiyniyoqhatunchasqaDios,ñawpaqp’unchaykunamantapachakamachikuq,chaymanta kunankamawiñaykamaQanmikankiGuerrakunatahatarichiq,sayachiq,makiykipinkanatiypas atiypashatunchanapaq,uraykachinapaqima;Omañakuyniyñawpaqeykipichaskisqakachun, khuyapayakuyniykiwankutiriwanaykipaq,kayreykunaq,llaqtankuqsonqontachuriypa manchachiyninwanadmirachinaykipaq,paykunata,campamentonkutapasmanchachinaykipaq,hatun khuyapayakuyniykiwantaqllapaqanpihap’ipakuqkunataqespichinaykipaq,qanmikankirunakunata kamachiyniykumanpusayta,atiyniykupisuyukunatapisiyachinaykipaqJaser34:68-70

JacobtaqchurinkunaraykuWiraqochamantamañakurqan,hinaspanmakinkunataWiraqochaman haywarispanirqan:–Diosníy,qanmikankitukuyatiyniyoqDios,qanmikankitaytayku,qanmi kamawarqanku,makiykiqruwasqanmikayku;Mañakuykinchuriykunatakhuyapayakuyniykiwan awqankuqmakinmantaqespichinaykipaq,paykunankunanp’unchayhamushankupaykunawan maqanakunankupaq,makinmantaqespichinankupaq,makiykipinkashanatiypasatiypas,askha runakunamantaqespichinaykipaq.Jaser37:14

JasubpasllapasoldadonkunawanmiJudállaqtamanrisharqanku,payqasinchikallpasapacaballopi sillaykusqa,Jasubtaqanchakallpasaparunakarqan,umantachakikamafierrowanbroncewanqatasqa Jaser37:28

SilollaqtapireyIhuriwañupuqtintaq,tawapuchuqreykunatiyasqankumantaayqekurqankuwakin capitankunawankuska,hinaspankallpachakurqankuqhepamankutipunankupaq,nispanku:–Manañanhebreorunakunawanqaaswankallpayoqchukayku,noqaykumantaaswanatiyniyoqkinsa reykunata,capitanninkunatapaswañuchisqankuqhepaman,nispaJaser38:2

HinanLeviqachaykallpasaparunaqespadantahap'ispakallpawanchayrunamantahap'irqan, chaywantaqchayatiyniyoqrunaqumantak'irirqan,hinaspanumantakuchurqanChunkahukniyoq runakunanasuykurqankuLevíwanmaqanakunankupaq,paykunanrikurqankuhukninwañuchisqa kashaqta,Jacobpachurinkunamaqanakushaqta,Jacobpachurinkunaichaqamanaatipayta atirqankuchu,chayrunakunaqaanchaatiyniyoqmikarqankuJacobpachurinkunamanaatipayta atisqankutarikuspataq,Simeonqasinchitasinchitaqaparirqan,chunkahukniyoqatiyniyoq runakunataqSimeonpaqapariynintauyarispamuspharqanku.HinanJudállaqtaqakarumanta yacharqanSimeonpaqapariyninta,chaymiNeftalípasJudápasescudonkuwanphawarirqanku SimeonmanLevímanwan,hinaspantarirqankuchayatiyniyoqrunakunawanmaqanakushaqta, escudonkup'akisqakasqanmanhinamanaatipaytaatispaJaser38:39-42

Sartonllaqtapillapatiyaqkunapasatiyniyoqrunakunankarqanku,hukninmiwaranqataqatiykachaq, iskaytaqmanaayqekunmanchuchunkawaranqawakinrunakunamantaJaser38:50

Judátaq,Gaasllaqtarunakunaqnishutallasaykusqankutarikuspa,sinchit’oqyachiq,sinchihatun qapariytaqorqan,GaasllaqtapillaparunakunataqmancharisqakarqankuJudaqqapariyninta uyarispa,runakunataqperqamantaurmaykurqankuatiyniyoqqaparisqanwan,llaqtahawamanta, llaqtaukhumantawanllaparunakunataqkawsayninkutasinchitamanchakurqankuJaser39:19

¿Imataqqamwankachkanmanaatipayatisqaykimaqanakuypi?Chhaynaqa,¿atiwaqchuGaas llaqtata,chaypitiyaqrunakunatawanruwayta,imaynanmanaanchaatiyniyoqamorrunakunaq llaqtankunatapasruwarqankichishinata?Cheqaqtapuninnoqaykuukhupipisikallparunakunaman chaykunataruwarqanki,llaqtapunkupitaqwañuchirqanki,qapariyniykitauyarispamancharisqa kaspankuqamanankallpayoqkarqankuchu.Jaser39:25

ChayatiyniyoqrunaqmaqasqanmantanJudáumananarqan,JudátaqyaqawañupurqanJaser39:40

JacobpachurinkunaGaasllaqtapitiyaqkunatawañuchispataq,llaqtantintapurirqankullapa wañuchisqakunataq'apanankupaq,llaqtaukhumanhamuspataqkinsaanchaatiyniyoqrunakunawan tuparqanku,manataqmiespadankupaskarqanchuHinaqtinmiJacobpachurinkunamaypikasqanku cheqasmanwicharqanku,hinanatiyniyoqrunakunaayqekurqanku,hukninmiZabulontahap'iykusqa, paytanrikurqanpisisayayniyoqwaynata,kallpanwantaqpampamanphawaykachirqan.Jaser39:5657

Hinanchayatiyniyoqrunaqaphiñasqakallpawanpampamantahatarirqan,Judátaqmanaraqchakinta hap'ishaspapaymanhamurqan,hinaspanespadawanumanpiwaqarqan,umantaqp'akikurqan, wañurqantaq.Hinaqtinmikinsakaqatiyniyoqrunaqa,compañeronkunawañuchisqakasqankuta rikuspa,Jacobpachurinkunaqñawpaqenmantaayqekurqan,hinanJacobpachurinkunallaqtaukhupi qatiparqanku.chayatiyniyoqrunaayqeshaqtintaqllaqtapitiyaqrunakunaqhukninespadantatarirqan, chaytahoqarispataqJacobpachurinkunamankutirispachayespadawanmaqanakurqan.Hinanchay atiyniyoqrunaqaJudállaqtamanphawarirqanespadawanumanpimaqananpaq,manataqmiima escudopaskarqanchu.hinaspanmaqaytamunashaqtinNeftalíusqhayllaescudontahap’ispaJudá umamanchurarqan,chaymiatiyniyoqrunaqespadanqaNeftalíllaqtaqescudontatuparqan,Judátaq espadamantaayqekurqan.HinanSimeonwanLevíwankallpasaparunataespadankuwan phawaykacharqanku,espadankuwantaqkallpawanmaqarqanku,chayiskayespadakunanchay atiyniyoqrunaqcuerponmanhaykuspaiskaymant’aqarqankuJaser39:60-63

HinanBetcorinllaqtapirunakunaqatutantinmaqanakurqanku,hukrunawawqenwan,huknintaq runamasinwan,hinaspanqaparirqankucastillopatapi,qapariyninkutaqkarumantauyarikurqan,

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

llapanhallp'ataqkunkankuwankhatatatarqan,kaypachapillaparunakunamantaaswanatiyniyoq kasqankurayku.Jaser40:7

Kunanqa,sinchikallpasapa,atiyniyoqrunakunanpaytavendewarqanku,kunanp’unchayrikusqayki hukninpakallpanta;ichapaskallpankuwan,atiyniyoqmakinkuwanimahallp’anmantasuwarqanku, chayraykutaqpaykunamanqosqaykupisichaninwanvendewarqankuJaser42:22

Hukp'unchaytaqJoseqapatronninpallank'aynintawasipiruwasharqan,hinanZelicaqapakallapi hamuspaqonqayllapaymanurmaykurqan,Josetaqpaymantaaswanatiyniyoqkarqan,hinaspan pampamanuraykachirqan.Jaser44:40

Qanchismillaywakakunaqaqanchisumallikunankanku,paykunanqhepap'unchaykunapipaykuna contrasayarispawañuchinqaku.qanchistrigoñataqmiEgiptosuyupaqanchishatunkamachikuqkuna, awqankuqqanchispisiatiyniyoqkamachiqninkunaqmakinmanurmaykunqaku,rey wiraqochanchispamaqanakuyninkunapi.Jaser48:17

Iskaykaqmosqoypirikusqaykiqanchisallinmanaallintrigokunaqachunkatawayoqwawakunan kanku,qhepap’unchaykunapitaqsayarispamaqanakunqaku,qanchistaqaswanatiyniyoq qanchiskunatamaqanqakuWakintaqreymankaysimikunatanirqanku:–Qanchisallinwakakunaqa qanchiswawayoqmikanki,qhepap'unchaykunapitaqqanchiswawaykikunatawañuchinqaku,nispa. iskaykaqmosqoypirikusqaykiqanchisallintrigokuna,chaykamachikuqkunakanku, paykunawanmiqanchisaswanpisiatiyniyoqkamachikuqkunamaqanakunqaku, ch’usaqyachinqakutaqqhepap’unchaykunapi,wawaykikunaqhuchanmantataqvengakunqaku, kamachikuqtaqyapamantamirayniykimankutimunqaJaser48:22-23

HinanJoseqapaykunamantalloqsispacuartomanhaykuspasinchitawaqarqan,khuyapayakuynin paykunamantakusikusqanrayku,uyantamayllikuspataqpaykunamankutipurqan,paykunamanta Simeontahap’ispataqwatasqakananpaqkamachirqan,ichaqaSimeonqamananchaytaruwayta munarqanchu,anchaatiyniyoqrunakasqanrayku,manataqmiwataytaatirqankuchuJaser51:37

¿Manachuyachanki,manachuuyarirqankikayreyqaanchaatiyniyoqyachaysapakasqanmanta, manataqpaymanrikch'akuqkaypachapimanakanchu?qhawariychiskaypachapillapareykunata manataqmirikurqaykuchuchayreyhina,Egiptoreyhinata;Cheqaqtapuninkaypachapillapa reykunaukhupiqamananpipaskanchuFilistearunakunaqreyninAbimelecmantaaswanhatun, chaywanpasEgiptoreyqapaymantaaswanhatunmiaswanatiyniyoqmi,Abimelectaqhuknin oficialninwantupachisqallakanman.Jaser52:12

¿Rikurqankichullapawawaykuyarqaymantawaqasqankuta,manataqmakiykipiatiykanchu saksachinaykipaq?kunanqakhuyapayakuyniykipaykunamantarikch'arichun,wawqeykutataq kachaykuway,ñoqaykutaqrisaqku.Jaser52:20

Jacobtaqchurinkunamantasayarispamakinkunatamast’arispachurinkunamantaSeñorta mañakurqan:–HanaqpachaqkaypachaqDiosninSeñor,yuyariytaytanchisAbrahamwan rimanakuyniykita,yuyariytaytayIsaacwan,churiykunatataqsumaqsonqowanruway,amataqEgipto reypamakinmanqoychu,nispa.chaytaruwayDiosníy,khuyapayakuyniykirayku,llapa wawaykunatapaskacharichiy,Egiptopaatiyninmantataqqespichiy,iskaywawqenkutataq paykunamankachamuyJaser52:26

KamachiykiJacob,Isaacpachurin,HebreoAbrahampachurin,Diospakamachiqnin,atiyniyoq yachaysapareykama,pakasqakunatawillakuq,EgiptoreykamaJaser52:29

Egiptorey,¿manachuyachankiDiospaatiyninñoqanchiswankashasqanmanta,hinallataqDiospas hayk'aqllapasmañakusqanchistauyarispamanatukuyp'unchaysaqewasqanchista?Jaser52:38

Judátaqpaytanirqan:–Cheqaqtapuninkunanp'unchayqancontrasimiytakichariymanchayqa, millp'uykimanmi,kaypachamantachinkachisqakanaykipaq,kunanp'unchaytaqqhapaq suyuykimantachinkapunkiman,nispa.HinanJoseqanirqan:–Cheqaqtapuninatiyniyoqkani, atiyniyoqtaqmikanirumiwansimiykitawisq'anaypaq,manarimaytaatinaykikama,nispa.qhaway hayk’arumikunañawpaqeykupikashan,cheqaqtapuninhukrumitahap’iyman,hinaspasimiykiman kallpawanhaykuyman,hinaspataqchukchaykitap’akiyman.Jaser54:12

HinanJoseqanirqan:–Mananqankunallamanchukallpataqowanchis,ñoqaykupasatiyniyoq runakunankayku,¿imaraykutaqllapaykumantaalabakunkichis?JudátaqJosetanirqan:–Wawqeykutakachamuway,amataqkunanp'unchayllaqtaykitathuñichiychu,nispaJaser54:31

HinanJoseqakutichirqan:–Qankunaqacheqaqtanrimankichis,mananllullakuysimiykichispichu kashan,niwaranchistaqmihebreorunakunaqatiyniyoqkasqanta,SeñorDiosninkupaspaykunawan anchatakusikusqanmanta,¿pitaqpaykunaqñawpaqenpisayanman?Jaser54:61

EsaupamirayninkunaqaSeirpamirayninkunapaykunamantaaswanatiyniyuqkasqankuta qawaspankum,EsaupamirayninmantawakinrunakunakutirispankuSeirpamirayninkunata yanaparqakuenemigonkuta.Jaser57:25

HinanllapaEgiptorunakunaJoseqkamachisqankasharqan,hinanJoseqallapaawqankunawan maqanakurqan,hinaspanpaykunataatiparqan.hinallataqllapanhallp’ata,llapanFilistea runakunatapas,Canaánsuyupalinderonkama,Josemankamachirqan,llapankutaqpaypa kamachisqankarqanku,sapawatataqJosemanimpuestotaqorqankuJaser58:8

HinanZefoqaallintakamachikurqanKitimllaqtayoqrunakunata,ichaqamananreqsirqanchuSeñor Diosta,paytawanllapallaqtantawanÁfricareypamakinmantaqespichiqninqa.Áfricatropakunan manañasapakutihinachuKitimllaqtamanhamurqankusaqueanankupaq,paykunaqayacharqankun Zefoqatiyninta,paymillapankutaespadawanwañuchirqan,chaymiAngeasqaElifazpachurinZefota, Kitimpamirayninkunatapastukuyp’unchaykunapimanchakurqan.Jaser64:6

IsraelpamirayninkunamanaallinruwasqankutaEgiptopillapallanrunakunamqawarqaku,chaymi enteronEgiptorunakunaqaIsraelpamirayninkunataanchatamanchakurqaku,hatunatiyninkuta qawasqankurayku,manataqmihukrunapaswañururqachuJaser64:49

Qanpasrikurqankitaqmikallpasapaatiyninkuta,kayatiyqapaykunapaqmitaytankumantahamun, imaraykuchuspisirunakunallanrit’ihinaaskharunakunaqcontranpisayarirqanku,espadaq k’irinpitaqwañuchirqanku,manataqmihukllapasurmarqanchu,chaymiaskhakankumankarqan chayqa,llapantachinkachinkumankarqanJaser65:4

HinaqtinmiJobqareytanirqan:–Qhawariy,kaysuyupillapatiyaqkunanatiyniykipikashanku,reyqa allinpaqqhawarisqanmanhinaruwachun,nispa.Jaser67:43

PaypatiemponpinMoabqaEdomnacionpamunaychakusqancontrasayarirqan,Bedadpachurin Hadadpap'unchayninmantapachanEdompakamachisqankasharqan,paymipaykunatamadián llaqtatawanatiparqan,hinaspanMoabllaqtataEdomllaqtatakamachirqanJaser74:3

ReykashaqtinmiyuyaykurqanMoabrunakunawanmaqanakunanpaq,ñawpaqpihinaEsauq mirayninkunaqmunaychakuyninmanchurananpaq,ichaqamananatirqanchu,Moabrunakunachayta uyarisqankurayku,hinaspanusqhayllawawqenkunamantahukreytaakllanankupaqrirqankuJaser 78:4

Horebllaqtamanchayaspataq,SeñorDiosqasach'a-sach'apatapipaymanrikhurimurqan,hinaspan sach'aninawanrawrashaqtatarirqan,ichaqamananninasach'apatapiatiyniyoqchukarqan ruphachinanpaq.Jaser79:3

HinanFaraonqapaykunatanirqan:–Kunanwillawayatiyninta,atiynintapas.paykunataqnirqanku:–Paymihanaqpachata,kaypachata,lamar-qochakunata,llapachallwakunatapaskamarqan,paymi k'anchaytakamarqan,tutayaqtapaskamarqan,kaypachamanparamuchispaqarparqan,qurakunata, qurakunatapaswiñachirqan,runata,uywakunata,sach'a-sach'auywakunatapaskamarqan,hanaq pachapisqukunata,mamaquchachallwakunatapas,siminwanmikawsaspawañunkuJaser79:49

Kunantaqtutamantahatarispakutichipusunchis,sichusñoqanchiswankuskaEgiptoman patronninkunamankutimunqakuchayqa,yachasunmipaykunapiiñiykashasqanmanta,ichaqamana kutimuqtinkuqapaykunawanmaqanakusun,hinaspataqkutimusaqkuhatunatiywan,kallpasapa makiwanimaJaser81:10

TukuykaypachapiDiosTaytaDiosníy,kunanqaEgiptomantahorqomusqaykillaqtaykitaqespichiy, amataqEgiptorunakunaqahatunchakuchunkuchuatiyniyoqatiyniyoqkasqankumanta.Jaser81:35

BasanllaqtapireyOgqaanchaatiyniyoqmikaran,churinNaaronmiichaqallumpayatiyniyoq, paymantaaswankallpayoqraq.Jaser85:22

Moabllaqtapikurakrunakunataqnirqanku:–¿Qhawariychis,kaypachapillapareykunamantaaswan atiyniyoqamorrunakunaqiskayreyninSehon,Og,Israelrunakunaqcontranpisayariytamana atirqankuchu,¿imaynataqpaykunaqñawpaqenpisayasunman?Jaser85:35

Kaypachapillapareykunanalabasunki,kaypachapikamachikuqkunatakisunkiku,Israelpa mirayninkunapasqespichisqaykimantankusikunqaku,takinqaku,atiyniykitapasalabanqakuJaser 89:4

Jubileosnisqa

Ichaqapaykunankankullaqtayki,herenciaykipas,chaykunatanhatunatiyniykiwanEgipto runakunaqmakinmantaqespichirqanki:paykunapich'uyasonqota,ch'uyaespiritutawanpaqarichiy, amataqhuchankupihap'isqakachunkukunanmantawiñay-wiñaykamaJubileos1:20

Israelpacampamentonpañawpaqninpiriqangeltaq,kamachikuysimiq,jubileosemanakunaq testimonionpa,watakunaqt’aqakuyninpatablankunatahap’irqan,sapawatamanhina,jubileokunaq yupayninmanhina[sapawatamanhina],[mosoq]kamasqap’unchaymantapachahanaqpachapaskay pachapasmosoqyachisqakananmanta,llapankupashanaqpachaqatiyninkunamanhinakamasqakuna, hinallataqkaypachaqllapakamasqankunamanhina,SionorqopiJerusalénllaqtapiWiraqochaq ch’uyacheqasninruwasqakanankama,llapak’anchaykunapasmosoqyachisqakanankukama, Israelpallapaakllasqankunapaqqhaliyachinapaq,thakkaypaq,saminchanapaqwan,chhayna kananpaqtaqchayp’unchaymantapachakaypachaqtukuyp’unchayninkunakama.Jubileos1:28

KawsaqkunapaespiritunkunatapasamakamachikuchunkuQanllapaykunatakamachiytaatiwaq Amayáchaninrunakunaqchurinkunapiatiyniyoqkachunkukunanmantapachawiñaypaq.Señor DiosniykutaqkamachiwarqankullaparunakunatawatanaykupaqHinataqespiritukunaqumalliqnin Mastêmâhamuspanirqan:Wiraqocha,Kamaq,wakinninkuñawpaqeypiqhepakuchunku, kunkaytapasuyarichunku,hinaspataqpaykunamantukuynisqaytaruwachunku;imaraykuchus wakinninkumanasaqewanqakuchuchayqa,mananatiymanchurunaqchurinkunamanruwayta; kaykunaqaismunanpaqmi,taripayniypañawpaqenpipantachinanpaqmi,runaqchurinkunaqmillay ruwayninqahatunmi.Jubileos10:6-8

HinaqtinmitaytanTarataqpaytanirqan:Hawkallariy:WiñayDiosñanniykitaallinchachun. Wiraqochataqqanwankachun,tukuymanaallinkunamantapasamachasunki,Rikuqniykikunaq ñawpaqenpitaqkhuyapayakuyta,khuyapayakuyta,khuyapayakuytawanqosunki,Amataqrunaq wawankunamantapasatiyniyoqkachun,manaallintaruwasunaykipaq;Hawkallariy.Jubileos12:29

IchaqaIsraelpahawanpiqamananmayqenangeltapasnitaqespiritutapaschurarqanchu,Paylla paykunaqkamachikusqanrayku,hinaspanpaykunatawaqaychanqa,mañakunqataqmiangelninkunaq makinpiespiritunkunaqmakinpi,hinallataqllapaatiyninkunaqmakinpi,chaykunata waqaychananpaq,saminchananpaqpas,Paypakanankupaq,Paytaqkunanmantapachawiñaypaq paykunaqkanankupaqJubileos15:32

Manataqmipaytaqarepararqanchu,hanaqpachamantahamuqtiemponkarqanreparayatiyninta horqonanpaq,Isaactaqmanarepararqanchu,makinkunawawqenEsaúhinachukchayoqkasqanrayku, chaymisamincharqan.Jubileos26:18

Judamantaqnirqan:WiraqochakallpataatiytawanqosunkiLlapacheqnisuqniykikunatasarunaykipaq; JacobpachurinkunapakamachiqninmikankiSutiykipas,churiykikunapasutinpaslloqsimuspatukuy hallp'akunata,suyukunatapurichunHinaptinmimanajudíorunakunaqauyaykipimancharikunqaku, Llapannacionkunapaskhatatatanqaku.Jubileos31:18

AmataqJacobtamanchakuychu.Jacobpawaqaychaqninqahatunmi,atiyniyoqmi,hatunchasqataqmi, EsaupawaqaychaqninmantaqaaswanalabasqataqmiJubileos35:17

Paykunataqnirqanku:–Mananuyarisqaykikuchupaywanallipunakunanchispaq.kallpanchisqa aswanhatunmi,paymantapasaswanatiyniyoqmikanchis;contranpirispawañuchisaqku,hinaspa churinkunatawanwañuchisaqku,nispa.Manataqñoqaykuwanriytamunankichuchayqa,ñoqaykupas manaallintanruwasaqku,nispa.Jubileos37:5

ChayqhepatataqJudárunaqataytanJacobtarimarispanirqan:Taytay,arcoykitak'umuykuspa flechaykikunatakachamuy,awqaykitaurmachispaawqatawañuchiy;atiyniyoqtaqkanki, wawqeykitaqamananwañuchisaqkuchu,qanhinakasqanrayku,qanhinataqmikayhatunchayta qoyku.Jubileos38:1

¿ManachutukuyatiyninwanwañuchiytamunarqaykiEgiptorunakunatamakiykimantakacharichiyta, Egiptorunakunatajuzganaykipaqhinaspavengakunaykipaqkachasqakasqaykitarikuspa?Tukuy kayseñalkuna,musphanakunañakashaqtinpas,mananp’enqachisqachukarqankamachikuq Mastêmâ,kallpawanEgiptorunakunataqaparisqanrayku,Egiptorunakunaqllapaatiyninkunawan, carretankunawan,caballonkuwan,Egiptollaqtakunaqllapaejercitonkunawanqatipasunaykipaq Jubileos48:3,12

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

Imaraykuchuskaytuta,raymiqallariypi,kusikuyqallariypiima,EgiptosuyupiPascuafiestata mikhusharqankichis,chaypachanMastêmâpallapaatiyninkunakacharisqakarqanku,Egiptosuyupi llapaphiwichurinkunatawañuchinankupaq,Faraonpaphiwichurinmantapacha,molinopipreso sirvientaqphiwichurinkama,uywakunatapasWiraqochaqatiyninkunataqWiraqochaq kamachisqanmanhinatukuyimataruwarqanku,llapanIsraelrunakunaqqayllantataqpasarqanku, manataqmichayonqoyqapaykunapurahamurqanchuuywakunatapas,runatapas,allqotapas chinkachinanpaq.Jubileos49:2,4

Bibliapichinkasqalibrokuna

SantoEspirituqankunamanhamusunkichis,AnchaHatunDiospaatiyninmillanthuykusunkichis, manaimamunapayaypas.MariaqnacesqanmantaEvangelio7:19

Angeltaqkutichirqan:María,mananchhaynachu,aswanpasSantoEspirituqanmanhamusunki, AnchaHatunDiospaatiyninmillanthuykusunkiProtevangelion9:13nisqapi

Paypareqsisqakasqanwankaysuyuqakhatatatarqan,hamusqanwantaqkunanch’aqway,musphay imakashan;noqanchiskikinchistaqmancharikunchisatiyninpahatunkayninmanta1Evangeliode laInfancia4:12

ChaypachamantapachanchaywaynaqaSeñorCristoqatiyninwanqhaliyachisqakarqan,hinaspan alabaytatakiytaqallarirqan,qhaliyachiqWiraqochamanpasgraciastaqoytaqallarirqan.1Evangelio delaInfancia4:17

Ñoqaykumanhamuqtinhinanchayidolop'akikurqan,llapadioskunataqurmaykurqanku,aswan hatunatiyniyoqtaqch'usaqyachirqanku1EvangeliodelaInfancia4:22

Churintataqnirqan:Jesucristo,kaymulataqamanahayk'aqrikusqaatiyniykimanhinakutichipuy otaqhampiy,hinaspañawpaqpihinarunaqrikch'ayninta,yuyaysapaunanchatawanyapamantaqoy, nispa.1EvangeliodelaInfancia7:25

Hinaqtinmimamanqanirqan:SeñoraMaria,kunanqaseguronkashaniDiospaatiyninkunaqanpi tiyasqanmanta,chhaynapichuriykipayhinakaqwawakunatahampinanpaq,p’achanta llamiykuqtinkuhina1EvangeliodelaInfancia11:7

Paytaqkutichisqa,hinaspansut’incharqanfísicanisqamanta,metafísicanisqamantawanHinallataq pachamamapaatiyninpahawanpi,urayninpikaqkunapas;Cuerpopaatiyninkunapas, asichikuyninkunapas,imakunaruwasqanpas1EvangeliodelaInfancia21:12-14

Paypaqhatunchasqakachun,yupaychaypas,atiypas,kamachikuypaskachun,kunanmantawiñaypaq, Amén1EvangeliodelaInfancia22:7

HinaptinmiPilatoqanirqa:Supaykunataqarquyqamanammillayespirituparuwasqanmanhinachu, aswanqaDiospaatiyninwanmilluqsimun,nispaNicodemomantaEvangelio1:6

Jesustaqkutichirqan:–Manarimayatiyniyoqkaspankuqamananrimaytaatinkumanchukarqan Ichaqa,sapankarunaqqallunmantakamachikuyniyoqkasqanrayku,allintapasmanaallintapas rimananpaq,chaytaqhawarichun.NicodemomantaEvangelio2:5

JesustaqPilatotanirqan:–Iñiykaypachapicheqaqkaqkashasqanpi,paykunanjuzgaytaatiyniyoq kaspanku,cheqaqkaqwankamachisqa,chaninjuiciotaruwaqkuna,nispa.NicodemoEvangelio3:14

Wakinninkuqaaswankaruraqminirqanku,,Kayatiyqamananpimantapashamunmanchuaswanpas Diosmantan.Pilatoqajudíorunakunatanirqan:–¿Imanaqtintaqsupaykunaqamana hampiqniykichistakamachisqachu?Wakinminirqanku:Supaykunatakamachinapaqatiyqamanan lloqsimunmanchu,aswanpasDiosmantanlloqsimunman,nispa.NicodemoEvangelio5:42-44

Infiernopihanaqpachaatiyniykiwanruwasqapakasqakaqkunatawillanankupaqmi kamachiykikunatahark'arqanki.NicodemomantaEvangelio13:2

InfiernopikamachikuqmiSatanastakutichirqan:¿Pitaqchayhinaatiyniyoqkamachikuq,wañuyta manchakuqrunari?Kaypachapillapaatiyniyoqrunakunaqaatiyniypakamachisqanmikachkanku. Ichaqasichusrunakayninpianchaatiyniyoqkanmanchayqa,cheqaqtapunintakyachiyki,payqa tukuyatiyniyoqmihanaqpachakayninpi,mananpipasatiynintahark’aytaatinmanchu.Nicodemo Evangelio15:4-6

Kaypachapiwakmantakawsanankukamakaypiwaqaychasqakaqkunaqa,mananatiyninkuwanchu kaymantaapasqakarqanku,aswanpasDiosmanmañakuykunawan,llapanatiyniyoqDiosninkutaq ñoqamantaqechupurqan.Chaynaqa,¿pitaqNazaretllaqtayuqJesusqa,Diosmantamana mañakuspallawañusqakunatanoqamantaqechuwarqa?YaqapascháLazarotaqechuwarqantawa p’unchaywañusqañakashaspa,asnaqpasismusqapas,wañusqarunahinataqmihap’irqani, chaywanpasatiyninwanmikawsarichirqan.Satanasqakutichispa,infiernokamachikuqtakutichisqa: Chaykikinrunan,NazaretllaqtayoqJesusChaytauyarispaninfiernopikamachikuqqapaytanirqan: –Qanpaatiyniykunawanmijurayki,amapaytapusamuwanaykipaq,nispa.Rimayninpaatiyninta uyarispaymimancharisqallañakatkatatarqani,manamanchakuqhuñunakusqaypashukkutillapim llakisqallañakarqakuLazarotaqamananhap'iytaatirqaykuchu,ichaqachhaphchikurqanmi,millay millayseñalkunawantaqusqhayllañoqaykumantaripurqan.Lazaroqwañusqaayantiyasqan hallp'allapitaqmikawsashaqmantukupurqanNicodemoEvangelio15:12-18

InfiernopikamachikuqqachaytauyarispanSatanastanirqan:–Ripuway,hinaspatiyasqaymanta lloqsipuy,nispaatiyniyoqmaqanakuqkankichayqa,GloriaReywanmaqanakuyIchaqa,¿imataq paywantupanki?NicodemoEvangelio16:2

Llapach'uyarunakunanIsaiaspanisqantauyarispanku,infiernopikamachikuqtanirqanku:–Punkuykikunatakichay,hinaspafierromantak'aspiykikunataqechuy,nispa.Kunanmiwatasqakanki, manataqmiatiyniyoqchukanki,nispaDavidtaqinfiernopikamachikuqtakutichispanirqan:–Chay kunkaqrimasqantaentiendeni,espiritunwanrimasqayrayku,nispa.Kunantaq,hanaqpinisqayman hina,niykichis,kallpasapaatiyniyoqWiraqocha,maqanakuypiatiyniyoqWiraqocha:paymiGloriaq Reynin,hanaqpachapipaskaypachapipasWiraqocha;Ñawpaqtaqamanap'akiytaatiq watasqakunatanp'akirqan.manaatipayatinaatiyninwantaqwatukamurqanmanaallinruwaywan ukhututayaqpisaksasqarunakunata,huchawanwañuypallanthuntapasNicodemoEvangelio 16:12,15,19

¿Pitaqkanki,anchaatiyniyoq,anchapisikallpa,anchahatun,pisilla,millayhinallataqchaywanpas ñawpaqkaqrankipikaqsoldado,kamachikuqhinakamachiytaatiqcomunsoldadohina? ¿Maymantataqhamun,Jesucristo,anchaatiyniyoq,hatunk'anchariqruna,manaimaqhelliyoq, ch'uyamanahuchayoqrunakasqayki?Imaraykuchuschaykaypachaquraypachan,kunankama kamachisqanchis,maymantanimpuestochaskisqanchis,mananhayk’aqpaschayhinawañusqa runataqaapachimuwarqanchischu,mananhayk’aqpaskayhinaregalokunataqa

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

apachimuwarqanchischuinfiernokamachikuqkunamanChhaynaqa,¿pitaqqankanki,chhayna valorwantiyasqanchisukhumanhaykuspa,manataqmimanchakuspallachumanchachiwanchisaswan hatunmuchuchiykunawan,aswanpaskallpachakunkitaqmillapahukkunataqespichinaykipaq,chay cadenakunapihap’isqanchismanta?IchapasqankankichayJesus,paymantanSatanasqakunanllaraq kamachikuqninchismanrimarqan,cruzpiwañuywanwañuyatiytachaskinaykipaqñakasharqanki. HinanGloriaReywañuytasaruspa,infiernokamachikuqtahap’ispa,tukuyatiynintaqechupurqan, kaypachataytanchisAdantataqpusarqanhatunchasqakananpaq.NicodemoEvangelio17:4,10-13

Kunanqaqhawariychis,NazaretllaqtayoqJesusqa,k’ancharishaqdioskayninpak’anchariyninwan, tutayaqpa,wañuypallapamanchayatiyninkunataqarqoshan;NicodemoEvangelio18:3

Cruzniykiwanmikawsaqkunatakacharichirqanki,uraykamuwaykutaqmi,cruzpiwañuywan infiernomantakacharichiwanaykikupaq,atiyniykiwantaqwañuymantakacharichiwanaykikupaq. NicodemoEvangelio19:9

Chaykunankallpawanrunakunaqyuyaynintañawpaqcostumbrenkumanta,ruwayninkumantawan karunchanku,chaymisapakutillaadmirasqakarqani,kunankamataqmiaskhadiscutiykunawan hunt’asqataconvencisqakarqani.SenecamantaPablo9:2

IchaqaAntioquíallaqtapianchaatiyniyoqrunakasqanraykun,callepihap'ispamuch'aykurqan. chaytataqTeclaqamanaaguantaytamunarqanchu,aswanpasPablotaqhawaspallakisqakallpawan qaparirqan:Amaobligawaychu,manareqsisqarunakani;Amakallpachawaychu,Diospakamachin kani;ÑuqaqaIconiollaqtapihukninhatunrunamkani,chaymiobligasqakarqanichayllaqtamanta lluqsinaypaq,TamiriswanmanacasarakunayraykuHechosdePabloyTecla7:4

Chaymillayespiritukunataqaqarqospankunqaparirqanku;llapankunonqosqankuqhaliyachisqa chaskirqanku,hinaspanDiostahatuncharqanku,paymichhaynaatiytaqorqandoncellaTheclaman; HechosdePabloyTecla10:17

Chayrunakunaqasayasharqankunhunt’asqamusphasqachayhinaadmirakuypaqmilagromanta, manataqmiatiyniyoqchukarqankuDiospakamachintahark’anankupaq;ichaqa,velontaotaq capuchanmantahap’ispallan,hukt’aqatapasllik’irqorqanku;HechosdePabloyTecla11:13

Llaparunakunayachanankupaq,iskayyuyayniyoq,Diospaatiyninpimanaconfiaqkuna, huchachasqakanankupaqwakichisqakasqankuta,hinallataqllapaqatiqpachakunapaqseñal kanankupaq.1ClementeCorintios6:4nisqanmanhina

Yapamantataqnillantaq:“Rikurqaninmillayrunakunataanchaatiyniyoqta,Libanopicedrotahina mast’arikushaqta”,nispaChaytapasarqani,¡hinallataq!payqamanankarqanchu;Paypatiyananta maskarqani,ichaqamanamtarirqanichu.1ClementeCorintios7:11

Hinaspaastawanqayachachunkumayhatunatiyniyoqmihuch’uyyaykukuyDioswan;maytataq paywanyanapanch’uyach’uyamunakuy;imaynaanchaallin,hatunmanchakuyninpas;hinallataq imaynatasllapach’uyayuyaywanpaymankutirimuqkunataqespichinqa1ClementeCorintios10:13

Ch’usaqyachisqamantataq,Wiraqochaqqhawariyninpahatunatiyninyapamantahatarichin;Huk muhullamantataqmiaskharunakunahatarinku,hinaspanrurunku1ClementeCorintios11:20

Hinaspa,¿hinallataqyuyaykusunmanchuanchahatun,manareqsisqakananpaq,llapanpa Señorninpaq,alliniñiypaseguronpireligiosopaytahatarichinanpaq,hukpisquwanpaspromesan

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

hunt’ananpaqatiyninpahatunkaynintarikuchiwashaqtinchis?Atiyninpasiminwanmitukuyimata kamarqan.chaysimillawanmimaypachamunasqanmanhina,paykunatachinkachiytaatin.¿Pitaq paytaninman:¿Imatanruwashanki?icha,¿pitaqkallpanpaatiynintahark'akunman?1Clemente Corintios12:6,13-14

Tukuy-atiyniyoqatiyninwanmihanaqpachataallicharqan,manaentiendeyatinayachayninwantaq sumaqcharqan.Chayhinallataqmilamar-qochapas,chaypikaqllapakawsaqkunapas.ñawpaqta unanchaspa,atiyninwanchaypiwisq’aykusqa.1ClementeCorintios15:3,6

Runaqahunt'aqkachun,yachayrimaypiatiyniyoqkachun,yachaysapakachunsimikunataallinta chaninchaspatukuyruwasqanpich'uyakachun1ClementeCorintios20:30

Paymisoqtasasachakuykunapiqespichisunki.ariqanchismantaqamananimamillaypas llamisunkichuYarqaypimwañuymantakacharichisunkihinallataqawqanakuypipasespadaq atiyninmanta.1ClementeCorintios23:9

Llaparunaqk'ancharishaqch'uyasutintawaqyakuqman,iñiyta,manchakuyta,thakkayta,pacienciata, pacienciata,controlakuyta,ch'uyakayta,allinyuyayniyoqkaytaqoy,llaparunakunaqñawpaqenpi allinkusikunankupaqUmaSacerdotenchis,AmachaqninchisJesucristowan,paywanhatunchay, hatunkay,atiy,hatunchasqaimakachun,kunanwiñaypaqpayman.Amen.1ClementeCorintios 24:2

SeñorDiosminin:Lobokunaqchawpinpiovejakunahinankankichis,nispa.Pedrotaqkhaynataniran: ¿Imataqkanmanlobokunaovejakunatallik'irpariptinkuqa?JesustaqPedrotanirqan:–Ama ovejakunawañupuqtinkulobokunatamanchakunkuchu.Aswanpasmanchakuychiswañusqaykichis qhepaman,almatapascuerpotapasinfiernoninamanwikch’uyatiyniyoqrunata2ClementeCorintios 3:2

Chhaynaqa,p’unchaykunansinchimillaykashasqanmanta,awqapaskaypachaqatiyninta hap’isqanraykunaswantakallpachakunanchisWiraqochaqchanintaripayninkunamanta tapukunanchispaqBernabepaCartanGeneral2:1

Espiritualmantukusun,Diospaqhunt’asqatemplomantukusun.Ñoqanchispillullakusqanchisman hinaDiosmanchakuypiyuyaymanasun;atiyninchiskamataqkallpachakuykamachiyninkunata waqaychananchispaq;Chanintaripayninkunapikusikunanchispaq.BernabepaCartanGeneral3:12

Ichaqa,¿pitaqkunanqasallqaanimalkunata,challwakunata,p'isqokunatapaskamachinman?

Qankunaqayachankichismikamachikuqkayqaatiyniyoqkaymi,runaqakamachikusqanta kamachinanpaqmiBernabepaCartanGeneral5:23

Wiraqochataqpaytanirqan;Wiksaykipiniskaynacionkunakashan,cuerpoykimantaniskayrunakuna hamunqakuhukninmihukninpahawanpiatiyniyoqkanqa,aswanhatunkaqtaqmiaswanhuch’uy runataservinqa.KaypientiendeypichusIsaackarqan;pichusRebeca;pikunamantachuswillasqa karqan,kayllaqtanaswanhatunkanqaBernabepaCartanGeneral12:4

Kunanqahukrikchaqyachayman,yachachikuymanpasrisunchikYachachiypas,atiypasiskayñanmi; hukninmik'anchaymanta,huknintaqtutayaqmantaBernabepaCartaGeneralnin14:3

Ichaqatutayaqñanqaq'ewisqa,ñakaywanhunt'aWiñaywañuyñanmi,muchuchiywan;Chaypi puriqkunamkikinkupaalmankutachinkachiqkunawantupankuChayhinamkanku;idoloyupaychay,

manamanchakuqkay,atiyniyoqkay,iskayuyakay,iskayyuyayniyoqkay,wasanchayhucha,runa wañuchiy,violación,hatunchakuynin,huchallikuy,q’otukuy,millaykay,hatunchakuynin,layqakuy, munapayay,hinallataqDiostamanamanchakuyBernabepaCartanGeneral15:1-2

Amapipasq'otukuchunchu;altarukhupimanakaqtinqa,Diospat'antanmantaqechusqakanqa. Hukpaotaqiskaypamañakuyninkunaniwasqanchismanhinakallpayoqkaqtinqa;¿hayk’a atiyniyoqtaqkanqaobispoq,llapaniglesiaqpas?IgnaciopaEfesios2:2

Chaykunamantanvalekuykichis,sapakutillayanapawanaypaq,chhaynapiJesucristoqatiyninwan Éfesollaqtapikaqcristianokunaqchaninpitarikunaypaq.Chhaynaqa,aswanallinta huñunakunaykichispaq,Diostayupaychanaykichispaq,hatunchasqakanaykichispaqwanHuk cheqasllapihuñunakuspaykichisqa,Saqraqatiyninkunanchinkapun,manaallinruwasqanpas ch'usaqyapunmiiñiyninkupihukllachasqakasqankurayku.Imaraykuchuscristianokayqamanan hawaprofesionparuwasqanchu;ichaqa,iñiypaatiyninpirikuchikun,sichushukrunatukukuykama hunt’aqtarisqakanmanchayqa.IgnaciopaEfesios3:8,11,17

Chayraykunllapamagiaatiyqach’usaqyapurqan;llapamillaywatasqataqchinkapurqan,runakunaq manayachayniyoqkayninkutaqmiqechusqakarqan;ñawpaqhapaqsuyutaqchinkachisqa;Kikin Diosrunaqrikch'ayninpirikhurimuspa,wiñaykawsaymosoqyachinanpaqIgnaciopaEfesios4:13

Chayraykunqankunapaskanqaobispoykichistamanaanchareqsisqatautilizanaykichispaq,wayna kayninmanta;ichaqa,YayaDiospaatiyninmanhinatukuyyupaychaytapaymanqonanpaq; hinallataqmireparanich'uyapresbiteroykichiskunaruwasqankuta:manaqhawarispaedadninta, rikch'ayninpiqawaynaraqmiAswanpasDiospiallinyuyayniyoqrunakuna,paymankasukuq,otaq aswanallintanisunman,manapaymankasukuqrunakuna,aswanqaSeñorninchisJesucristoq Yayanman,llapanchispaobisponIgnaciopaMagnesiokunamanqillqasqan1:6

Piqpaqhawariyninpasyachachiqmi;hinaspapasllamp’usonqokayninpasatiyniyoqmi:pikunatachus convencesqakani,kikinAteokunapasmananatinkuchumanayupaychaytaIgnaciopa Trallianokunamanqillqasqan1:10

PayqaDavidpamirayninmikarqanaychamanhina,DiospaChurintaqichaqaDiospamunayninman hinaatiyninmanhina.cheqaqtapuniVirgenmantanaceq,Juanpabautizasqan;Chaynapitukuychanin kaypaywanhunt'akunanpaqIgnaciopaEsmirnearunakunamanqillqasqancarta1:3

Qankunallanpaykunaraykumañakunayki,Diospamunayninkaqtinqawanakunankupaq;chaywanpas anchasasaraqmikanqaIchaqaSeñorninchisJesucristoqatiyniyoqmi,paymicheqaqkawsayninchis IgnaciopaEsmirnearunakunamanqillqasqancarta2:3

Wawqeypaayllunkunata,warminkuwan,wawankunawanimanapaykuni.Viudanisqanku doncellakunatapas.SantoEspirituqatiyninpikallpachakuy.ÑoqawankashaqFilónnapaykamusunki. IgnaciopaEsmirnearunakunamanqillqasqan3:24

Cristianoqamananpaykikinpaatiyniyoqchu:aswanpasDiostaservinanpaqmilibrekananKay llank'ayqaDiospa,qankunaqpas,hunt'asqañakashaqtiykichismi.IgnaciopaPolicarpomanqillqasqan 3:3

Allintaruwayatiyniykipikaqtinqa,amaqhepachiychu,wañuymantaqespichisqamunakuyniykirayku. PolicarporunaqqelqasqanFilipos3:11

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

QhawariyatiyniyoqWiraqocha,manarikuyatinaatiyninwan,anchaallinyachayninwantaqkay pachatakamarqan,k’ancharishaqyuyaychayninwantaqkamasqankunatasumaqyachirqan,kallpanpa rimayninwantaqhanaqpachatatakyachirqan,hallp’atataqunupatapiteqsichirqan;kayatiyniyoq allinkayninwantaqSantoIglesiantatakyachirqan,chaytansamincharqan1HermaspaMichiqninpa Libron(Visiones)1:28

Chayhinaqa,uyariychisimaraykunchaytorreqaunupatapisayarichisqakashanchayta, kawsayniykichisqaunuwanmiqespichisqakankichis.Imaraykuchustukuyatiyniyoq,yupaychasqa sutiqsiminwanmiteqsichasqakashan,Diospamanarikuyatinaatiyninwan,allinkayninwanmi yanapasqakashan.1HermaspaMichiqninpaLibron(Visiones)3:42

Paytaqniwarqan:–¿Manachuimapastupasurqanki?Kutirqanim:Señora,chaypimtupawarqachayna animalwan,enteronllaqtatamikuyatiqhina;ichaqaDiospaatiyninwan,sapallan khuyapayakuyninwanmichaymantaayqerqani1HermaspaMichiqninpaLibron(Visiones)4:16

Ichaqañawpaqhuchankumanta,hampiyatiyniyoqDiosmihampitaqonqa;Paymitukuyimapi atiyniyoq.2HermaspaMichiqninpaQelqan(Kamachiykuna)4:12

ChayraykukhuyapayakuqWiraqochanchisqakamasqankunatakhuyapayarqan,chayyuyayman kutirimuytataqchurarqan,chaypaatiynintataqqowarqan.Chhaynataqniykichis,sichuspipaschay hatunch’uyawaqyakuyqhepatasupaywanhuchawanwateqasqakanmanchayqa,hukllayuyayman kutirimuyniyoqmi.Ichaqasapakutihuchallikuspawanakuqtinqamananchayhinarunapaqqa allinchukanqa;YaqapascháDiospaqkawsanqa,nispa.2HermaspaMichiqninpaQelqan (Kamachiykuna)4:22

Kunantaq,nin,phiñakuypamillayruwaynintauyariychis;imaynamillay,k’iriqkasqan,imaynataq Diospakamachinkunataurmachin;imaraykuchusmanank’irinmanchuiñiywanhunt’akaqkunata, Diospaatiyninpaykunawankasqanrayku;Ichaqaiskayrayaqkunatam,manaiñiyniyuqkunatapas urmachinChaykunaqamanayuyayniyoqmi,yanqapaqmi,Diospakamachinkunapaqpasyanqapaqmi Ichaqaequanimidadqakallpasapam,kallpawantaqmi;hatunatiyniyoqtaq,hatunmast’ariypitaq tiyashan;kusisqa,thak-kaypikusikuq;Llamp'usonqowantukuytiempoDiostahatunchaspa2 HermaspaMichiqninpaQelqan(Kamachiykuna)5:11,13

Diostamanchakuychis,ninmi,kamachikuyninkunatahunt'aychisKamachikuyninkunatakasukunki chayqa,tukuyimaruwaypipasatiyniyoqmikanki,llaparuwasqaykikunapasanchaallinmikanqa. Diostamanchakuspaykiqatukuyimatamallintaruwanki.Kaymichaymanchakuy,chaywanmi afectasqakanaykiqespichisqakanaykipaqIchaqaamasupaytaqamanchakuychu,SeñorDiosta manchakunkichayqa,paytanmunaychakunki.Paypimanaatiykasqanrayku.Manataqmipaypi atiyqakanmanchuchayqa,manataqmimanchakunachuPipasanchaatiyniyoqmiichaqa manchachikunan,pipasatiyniyoqkaqqamanchakunapaqmi.Manaatiyniyoqrunaqa,sapankarunaq pisichasqanmi.2HermaspaMichiqninpaQelqan(Kamachiykuna)7:1-3

Chhaynaqa,pisichay,sapakutitaqkamachinki.Allintakyasqaatiyniyoqiñiyniyoqkaychis,iñiyqa tukuyimatanprometekun,tukuyimatapashunt'achinIchaqaiskayrayayqamanancreenqachu, imatapastarinanta,tukuyimaruwayatisqanwan.Payminin,hanaqpachamantaiñiyqa,Diosmanta hamun,nispa.anchaatiyniyoqtaqmi.Ichaqaiskayayqakaypachapiespiritun,supaymantan lloqsimun,manataqmikallpayoqchu2HermaspaMichiqninpaQelqan(Kamachiykuna)9:9-10

HinaspakayllullaprofetamanaatiyniyoqpaypihanaqpachaEspiritumanta,kutichin mañakusqankumanhina,hinaspaalmankutahunt’achinpromesakunawanmunasqankumanhina

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

Ichaqachayprofetaqayanqapaqmi,yanqarimaykunatankutichinyanqarunakunaman2Hermaspa MichiqninpaQelqan(Kamachiykuna)10:5

Diospaqosqanllapaespirituqamananmañakunachuichaqadioskayatiyniyoqkayqakikinmantan tukuyimatapasriman;hanaqpachamantahamusqanrayku,Diospaatiyninmanta.2Hermaspa MichiqninpaQelqan(Kamachiykuna)10:9

Chhaynatanrikunkisapankakayclaseprofetakunaqkawsayninta.Chhaynaqa,SantoEspirituyoq kasqaytaniqrunata,kawsayninwan,ruwayninkunawanpaspruebaychisHinaspapasDiosmanta hamuqEspiritupiiñiychis,chayhinaatiyniyoqtaq.Ichaqaamakaypachapich'usaqespiritupi creeychischu,chayespirituqamanankanchuiñiypasnitaqallinkawsaypas2HermaspaMichiqninpa Qelqan(Kamachiykuna)11:12

Aswankarutaraqhamut’aychishanaqpachamantahamuqatiyta,kayrikch’anachiypiUrayman urmaqgranizogranukunaqasinchihuch’uyllan;chaywanpasrunaqumanmanurmaykuspankuqa, ¿imaynatataqchayrunatananachinku?Hinaspayapamanta;qhawarisunhukwasiqq’opakunata: imaynatasallpamanurmaykuqhuch’uysut’ukuna,rumikunapich’usaqtallank’anku.Chay hinallataqmihanaqpachamantahamuqhuch'uykaqkunapas,kaypachamanurmaykuqkunapasancha kallpayoqkankuChayrayku,kayatiyniyoqespiritumanhukllawakuyCh'usaqkaqhukninmantataq t'aqakuychis.2HermaspaMichiqninpaQelqan(Kamachiykuna)11:15-17

Manasapakuti,Diospahatunkaynintamanayachaspa,mayhatun,admirakuypaqkayninta;Paymi kaypachatarunapaqkamarqan,llapaunanchasqakunatapaspaymankasuchirqan,tukuyatiytataq qorqanllapankaykamachikuykunatahunt'ananpaq2HermaspaMichiqninpaQelqan (Kamachiykuna)12:19

DiosniykichisSeñorDiosmankutirikuychis,saqratapaskusichikuynintapassaqeychis,millay,k'arak, qhelliimakasqanrayku.Amataqsupaytaqamanchakuychischu,payqamananqankunapi atiyniyoqchu2HermaspaMichiqninpaQelqan(Kamachiykuna)12:22

Supaymiichaqasinchik'ullu,atiyninwantaqDiospakamachinkunatakamachinHinaspannirqan Diospakamachinkunataqamanankamachiytaatinmanchu,paykunaqatukuysonqonkuwanmipaypi confianku.Saqraqakallpachakunmanmi,ichaqamananatipaytaatinmanchu.Sichuspayta hark'akunkichischayqa,payqach'aqwaywanmiayqesunkichisIñiyninkupimanahunt'asqakaqkunan ichaqa,Saqratamanchakunku,paypashatunatiyniyoqhina.ImaraykuchusdiabloqaDiospa kamachinkunatapruebamanchuran,ch’usaqtatarispataqch’usaqyachin.2HermaspaMichiqninpa Qelqan(Kamachiykuna)12:25-27

Hinanpaytanirqani;Señor,kunanqaSeñorpallapakamachikuyninkunapintakyasqakashani ñoqawankashaqtiyki,yachanintaqmisupaypallapaatiynintap’akinaykita.2HermaspaMichiqninpa Qelqan(Kamachiykuna)12:34

Yawmanayuyayniyoq,iskayrayaq,llakisqaruna;Manataqmientiendenkuchutukuychaykunahuk runakunapakasqanta,hukpaatiyninpipaskasqankutaKayllaqtaqSeñorninminisunki:Icha kamachikuyniykunatakasukuy,otaqllaqtaymantalloqsiy.3Hermasmichiqpaqillqan(Similitudes) 1:3

Chhaynaqa,qhapaqrunawakchakunamanimamunasqankunatahaywariqtin,wakcharunaqa Wiraqochamantamañakunqhapaqkunapaq;Diostaqqhapaqrunamantukuyallinkaqkunataqon,

wakcharunamañakuypiqhapaqkasqanrayku;MañakuyninkunataqWiraqochawananchaatiyniyoq 3Hermasmichiqpaqillqan(Similitudes)2:7

Chhaynaqa,qanmichayyupaychasqawillakuqwankallpachasqakanki,chhaynaatiyniyoqmañakuy qoytataqchaskirqanki;Manaqhellachukankichayqa,¿imanaqtintaqmanaSeñorDiosmanta entiendeytamañakunkichu,hinaspachaskinki?3Hermasmichiqpaqillqan(Similitudes)5:40

Uyariychik,nispasnin;DiospaChurinqamanankamachihinachuchurasqakashan,aswanpashatun atiyniyoq,atiyniyoqmiPaytanirqani‘imaynataq,wiraqocha?Manamentiendenichu’,nispa3 Hermasmichiqpaqillqan(Similitudes)5:50

Qanmirikunki,nispasnin,payqallaqtanpaSeñorninmi,Yayanmantatukuyatiytachaskispa.Ichaqa, imaraykunSeñorDiosqaChurintayuyaykurqan,herenciata,allinangelkunatapasrakinakusqanmanta, kunanuyariychis3Hermasmichiqpaqillqan(Similitudes)5:53

Paytaqkutichirqan:Runakunaqñawpaqruwasqankumantarimaspaqa,manayachaywan ruwasqankumantaqa,Diosllanpaykunamanhampitaqoytaatin;Tukuyatiyqapaypaqmi,nispa.3 Hermasmichiqpaqillqan(Similitudes)5:61

Chayhatunyupaychasqaangelrikusqaykiqa,Miguelmikarqan,paymillaqtantaatiyniyoq, kamachintaqmiKamachikuySimitaqaiñiqrunakunaqsonqonpintarpurqanchayraykutaqmi kamachikuysimitaqosqanrunakunatawatukun,hunt’arqankuchusichamanachuschayta qhawananpaq.3HermaspaMichiqninpaLibron(Similitudes)8:25

Nirqanim:Señor,¿imanasqataqwakintatorremankacharurqa,wakintataqkaypisaqirqasunki? Paytaqkutichirqan:PaymantachaskisqaKamachikuySimitap'akiqkunaqaatiyniypinsaqesqa kashanku,huchankumantakutirikunankupaq,kamachikuysimitahunt'aqkuna,kasukuqkunanichaqa atiyninpikashanku,nispa.3HermaspaMichiqninpaLibron(Similitudes)8:27

Kunanmiichaqaangelpak'ancharichisqankanki,ichaqakikinEspiritullan.Ichaqatukuyimatan allintaqhawarinayki;chayraykunchayyupaychasqawillakuqpawasiykimankachamuwarqan,tukuy imaymanataatiywanrikuspa,ñawpaqhinamanamancharikunaykipaq3Hermasmichiqpaqillqan (Similitudes)9:4

DiospaChurinpasutintachurakuyqamananimapaqpasvalenqachu,manachuspaykunaq p'achankutapaschaskinkichayqa.ChaydoncellakunaqaDiospaChurinpaatiyninmi. Chhaynallataqmirunaqayanqallamantasutintaapakunqa,manachusatiyninkunawanqosqakanqa chayqa.3Hermasmichiqpaqillqan(Similitudes)9:122

Chayrumikunamantataq,makinkuwankacharichisqakashaspa,wasiukhupipuchuqtarikurqanki, atiyninkuwanp'achasqakashaqta.Chayraykunrikunkiqaqawankaqllacolorniyoqtorreta,huk rumimantahinaruwasqatapas3Hermasmichiqpaqillqan(Similitudes)9:125

Payminirqan:“Tukuyimamantapasallintatapukunki,uyariytaqmichaymanachaskisqa rumikunamantapas”,nispa.LlapallankaykunaqaDiospaChurinpasutintachaskirqanku, chaywantaqmikaydoncellakunaqatiynintapaschaskirqanku.3Hermasmichiqpaqillqan (Similitudes)9:128

Chayqhepamanmiichaqayanap'achawanp'achasqa,hombronkupaskacharisqa,chukchankupas suchuchisqawarmikunatahap'isqakarqankupaykunamanmimunayninkutachurarqanku,sumaq

kayninkuwanwateqasqakaspanku;atiyninkuwanp'achasqakarqanku,doncellakunaqp'achantapas wikch'upurqanku:3HermaspaMichiqninpaLibron(Similitudes)9:130

Paykunanhaykunqaku,nirqanmi,chaywarmikunaqllaparuwayninkunatasaqespa,kay doncellakunaqatiynintayapamantaqallarispa,ruwayninkupipuririspa,nispa.3Hermaspa MichiqninpaLibron(Similitudes)9:133

Uyariychis,nispasnin,aswanatiyniyoqdoncellakunaqsutinta,hinaspapunkuk'uchukunapi sayaychis,nispaKaymisutinku:ÑawpaqkaqmiIñiy;iskaykaqContinencia;kimsakaqtaq,Atiy; tawakaqtaq,Paciencia;wakintaqkaykunaquranpisayaqkunankanku,Simplicidad,Inocencia, Ch’uyakay,Kusikuy,Cheqaqkay,Entendimiento,Concordancia,Caridad3HermaspaMichiqninpa Libron(Similitudes)9:141-142

Paytaqkutichirqan:DiospaChurinpasutintawillakuqkayApostolkunayachachiqkunapas, iñiynintaatiynintachaskispawañuspa,ñawpaqwañusqakunamanwillasqankurayku.Hinan paykunamankaysellotaqorqanku3Hermasmichiqpaqillqan(Similitudes)9:157

Hinaspa,manachuqanmanrikch’akusunkiaswanhuchallikuqmanpichusallinkaytaqatikunan, huchaqpartentaaswanallinpaqqhawarinmanchayqa;Diospaatiynintamanayachaspa huchallikuqmantaqa?3HermaspaMichiqninpaLibron(Similitudes)9:172

Diosninchis,Señorninchispas,tukuyimapikamachikuq,llapakamasqankunatapasatiyniyoq,manan yuyarinqachuhuchanchiskunata,aswanpashuchankutawillakuqkunawanmifacil-llatathasnukun, ichaqarunaqapisikallpayoq,wañuq,pisikallpa,huchahunt'akaspanmi,runacontraphiñakuyninpi manasaqenchu;paypaatiyninpipassalvananpaqotaqchinkachinanpaqhina.3Hermasmichiqpa qillqan(Similitudes)9:208

Ichaqawakinninku,yuyaymankutirimuspanku,qespichisqakarqanku,hinallataqhukrikch’aq runakunapasqespichisqakanqaku,yuyaymankutirimuqtinkuqa;ichaqamanachayqa,chay warmikunaqatiyninwankallpanwanhap’isqankuwanmiwañunqaku.3HermaspaMichiqninpa Libron(Similitudes)9:228

Llapasuyukunanpatronninkutanegaqkamachinkunatamuchuchinku.¿imatataqyuyankichis,tukuy imapiatiyniyoqWiraqocharuwasunaykichista?3Hermasmichiqpaqillqan(Similitudes)9:242

Chhaynaqa,qanmanaysayta,huch'uyyaykukuqkaynintapashap'ispa,llaparunakunamanniy:Diosqa anchahatunchasqa,anchareqsisqa,anchaatiyniyoq,atiyniyoqkamachikuqmi,nispaPaymanllan tukuyteqsimuyuntinpipesapakuyatiyqaqosqakashan.¿Manachuanchaatiyniyoqmanrikch'akunki? 3Hermaspamichiqninpalibron(Similitudes)10:5-6

Pilato,hukkutipikamachikuqkasqaykuraykumañakusqaykupaqmaypipaskanmanchayqa,wasiyta allintap'ampaykuwayAllinmiqanwanp'ampasqakanaykupaq,sacerdotekunaqp'ampasqa kanaykumantaqa,paykunanpisitiempomanta,Qelqaqnisqanhina,Jesucristoqhamusqanpi vengakuychayamunqaHerodespaGobernadorPilatomancartan

Willakuykunatachaskirqani,aswanallinkaq,chayraykummanchakuywanhinaspakhatatataywan hapisqakachkaniKaykamachisqayprovinciapi,Jerusalénllaqtanpahukninllaqtanpin,askhajudío runakunaJesussutiyoqrunataentregawarqanku,hinaspanaskhahuchachaykunataapamuranku. Ichaqahukherejíanisqawanmiastawanqahuchacharqanku,chaymikarqan:Jesusqasamana p’unchayqamanansamaychu,nitaqpaykunaqhunt’akunanchunispanisqanImaraykuchuschay

p’unchaypiaskhahampikunataruwarqan,ñawsakunatataqrikuchirqan,wist’ukunatapaspurichirqan, wañusqakunatakawsarichirqan,lepraonqoyniyoqrunakunatach’uyancharqan,manacuerponkuta kuyuchiytanitaqnervionkutakallpachaytaatiqmanapuriyatiqrunakunataqhaliyachirqan,ichaqa rimayta,rimayllatanatirqanku,hinaspanatiytaqorqanpurinankupaq,phawanankupaqpas, simillanwanmipisikallpayasqankutahorqorqan.Hukanchaatiyniyoqruwaypaskanmi,chaymi manareqsisqadiosninchiskunapaqqa:tawap’unchaywañusqarunatasayarichirqan,rimayninwanlla waqyaspa,wañusqarunaismuytaqallariqtin,cuerpontaqwaqllichisqakarqanuywasqakurukunawan, allqoqq’apayninwanima;ichaqa,ayap'ampanapipuñushaqtarikuspaphawarinanpaqkamachirqan, manataqmiwañusqarunapastardarqanchu,aswanpasnoviohinancuartonmantalloqsirqan, chhaynatansepulturanmantalloqsirqanaskhaq'apaykunawanhunt'asqa.Hinaspapas,manareqsisqa runakunapas,sut’isut’isupayniyoqrunakunapas,ch’inneqkunapitiyaqkunapas,kikinaychankutapas mikhuspa,wakakunahina,qasqonkunahinapuriqkunapas,llaqtakunapitiyaqkunamantukupurqan, huksimillawanmipaykunataallinyuyayniyoqmantukuchirqan,hinaspanpaykunatawakichirqan yachaysapa,atiyniyoq,allinreqsisqakanankupaq,chaypikaqmillayespiritukunaqllapa awqankunawankuskamikhunankutahap’ispachaykunapichinkachiq,lamar-qochaukhuman wikch'uykusqaKamachiqPilatopawillakuyninmi:SeñorninchisJesucristomantachaytaqRoma llaqtapikaqAugustoCésarmanapachisqakarqan

Romarunakunaqllaqtanmanpusamuqtinkutaq,Cesarhamusqantauyarispa,dioskunaqyupaychana wasinpitiyaykurqan,llapansenadomanta,llapaejercitomanta,llapaatiyniyoqrunakunamantawan, hinaspankamachirqanPilatopunkupisayananpaqCesartaqpaytanirqan:–ManaDiosyupaychaq, chayrunaqhatunmilagrokunaruwasqantarikuspa,¿imanaqtintaqchhaynataruwaytamunarqanki? Manaallinruwaytaatrevikuspaykimenteronpachatawaqllichirqanki.HinanPilatoqanirqan:–Rey, Autocrata,manankaykunamantaqahuchayoqchukani,aswanpasaskhajudíorunakunanusqhaylla huchallikushanku,nispa.HinaqtinmiCesartaqnirqan:–¿Pikunankanku?Pilatoqaniran:Herodes, Arquelao,Felipe,Anas,Caifas,judíorunakunapiwan,nispaCésartaqnirqan:–¿Imaraykutaq paykunaqyuyaykusqankutahunt'arqanki?HinanPilatoqanirqan:–Llaqtankuqamanakasukuqmi, manataqmiatiyniykimankasukuqchu,nispa.HinanCesarqanirqan:–Qanmanentregaqtinkuqa allintanhap'ichinaykikarqan,hinaspataqñoqamankachamunaykikarqan,manataqmiacuerdopichu karqankichayhinarunatachakatanankupaq,chaninrunata,chayhinahatunallinmilagrokunata ruwaq,willakuyniykipinisqaykimanhina,nispa1ChaymilagrokunawanmiJesusqajudío runakunaqReyninCristokasqantarikuchirqanPilatoqjuzgasqakasqanmanta,huchachasqa kasqanmantawan

Manaqonchuyoqt'antamikhunankupaqp'unchayñawpaqtaraqmirunakunamanentregarqan.Hinan Señortahap'ispaphawashaspatanqarqanku,hinaspanirqanku:DiospaChurintaaysasun,paypi atiytahap'ispa,nispaPaykunataqmoradop'achawanp'achachispataripaytiyananmanchurarqanku: –Israelrey,chanintajuzgay,nispa.HukninmikichkamantacoronataapamuspaSeñorpaumanman churarurqaWakintaqsayarispañawintathuqarqanku,wakintaquyantalaq'arqankuWakintaqpayta laq'arqanku:–DiospaChurintayupaychasun,nispa.EvangeliodePedro1:3

Chawpip'unchayñakashaqtinmiJudeasuyuntinpitutayaykurqan,chaymipaykunaqamancharisqa, llakisqaimakasharqanku,kawsashaqtinraqintichinkaykunanpaq,paykunapaqqelqasqakashan wañuchisqarunamanintimanachinkaykunanpaqHukninminirqan:–Vinagrewangalotaukyachiy, nispa.Hinanchaqruspaukyachirqanku,hinaspantukuyimatahunt'arqanku,huchankutapas hunt'arqankuumankucontra.Hinaqtinmiaskharunakunalamparankunawanpurirqankututa kashasqanmantayuyaykuspanku,urmaykurqankuHinanSeñorqaqaparirqan:–Atiyniy,atiyniy, saqerpariwarqanki,nispa.Chaytaniqtintaqhoqarisqakarqan.HinaptinmiJerusaléntemplopa cortinanqaiskaymanllikikururqaEvangeliodePedro1:5

Edénllaqtapiqonqasqalibrokuna

Imaraykuchus,DiosTaytalláy,hukpuñuytapaymanhamuchirqanki,ladonmantataqhuktullutapas hap’irqanki,chayparantinpitaqaychatakutichirqanki,hanaqpachaatiyniykiwan.Hinataq,tulluta hap’ispaykiwarmimantukuchiwarqanki,payhinak’anchariq,sonqoyoq,yuyayniyoq,rimayniyoq; hinallataqaychapi,kikinpahina;uyanmanrikch’akuqtataqruwawarqanki,khuyapayakuyniykiwan atiyniykiwanima.1AdanpaEvapalibron5:9-10

Ichaqakaywakllaqtapitiyaqhamuspaykiqa,manankaypachapiuywacuerpoykiqakaypachapi kaytaatirqanchumanakaypachamikhuywan,kallpachananpaq,atiyninkunatakutichipunanpaqpas 1AdanpaEvapalibron40:2

HinanAdanEvatanirqan:–Qhawariykayninata,noqanchispihukparteyoqkasqanchista, ñawpaqtaqaqowanchismi,ichaqamanañanchaytachuqowanchis,kunanqakamasqakunaqlimitenta sarunchaspanchis,imaynakasqanchistapascambianchis,naturalezanchistaqcambiasqakashan,nispa Ichaqamananninaqacambianchuimaynakayninpi,nitaqmiunanchasqanmantaqacambiasqachu Chayraykunkunanqanoqanchispiatiyniyoq;Chaymanasuykuptinchiktaqaychanchiktaruphachin.1 AdanpaEvapalibron44:9

DiosmiEvatayapamantanirqan:–Imataqhuertapiprometesurqanki:Sach'arurutamikhunaykichis pachaqañawiykichiskicharikunqa,dioskunahinankankichis,allinkaqtamanaallinkaqtapas yachaspa,nispa.Ichaqalo!paymicuerpoykichistaninawanruphachisunkichis,ninasabornintataq mallichisunkichis,huertapimalliyniykichispaq;Ninarawrayta,millayruwayninta,qankunapi atiyniyoqkaynintapasrikuchisunkichis.1AdanpaEvapalibron46:6

Qhawariy,watarani,paytarikuspapisikallpakaynintarikunaykikama,manaimaatiypas puchunanpaq.1AdanpaEvapalibron51:10

IchaqatukuyallinkunatacheqnikuqSatanasqamanansaqerqanchumañakuyninkutatukunankuta. Ejercitonkunatawaqyaspa,llapankuhamurqanku.Hinaspanpaykunatanirqan:“AdanwanEvawan q’otuchisqayku,tutap’unchayDiosmantamañakunankupaq,qespichinanpaqrogakunankupaqwan rimanakusqankurayku,tawachunkap’unchaytukukunankamataqmachaymantamana lloqsimunankurayku”,nispaHinallataqiskayninkurimanakusqankumanhinamañakuyninkuta hinallaruwanqaku,makinchismantakacharichinanpaq,ñawpaqkayninkumankutichipunanpaq, qhawariychisimatachuspaykunataruwasaqku.Hinanejercitonkunapaytanirqanku:–Señorniyku, atiyniykinmunasqaykimanhinaruwanaykipaq,nispa1AdanpaEvapalibron59:1-2

Hinaptinqa,manampayraykullachukaysachakunaqahukkutillapiwiñarun;ichaqakhuyapayarqayki, wiñanankupaqtaqkamachirqaniHinanwiñarqaniskayhatunsach'akuna,k'allmankuwan llanthuykukuspasamaytatarinaykipaq.atiyniyta,admirakuypaqruwasqaykunatapasrikuchinaypaq. Hinallataq,hinallataq,Satanaspamillaykayninta,millayruwayninkunatapasrikuchisunaykipaq, huertamantalloqsimusqaykichismantapacha,manansaqerqanchu,manan,nihukp’unchaypas,ima manaallintapasruwasunkichischu.Ichaqamananqankunapiatiytaqorqanichu.1AdanpaEvapa libron63:9-10

Imaraykuchusyachaykuadmirakuypaqruwasqaykikunata,Diosníy,hatunkayninta,atiyniykiwantaq huktahukmantahorqoytaatiwaq,manapiqpamunasqanmanhina.Imaraykuchusatiyniykiqa qaqakunatasach’amantukuchinman,sach’akunatataqqaqamantukuchinman.1AdanpaEvapalibron 63:14

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

HinaptinmiangelqaAdanmantaEvamantawanrirqa,paykunamhigosmantamikurqaku yarqayninkutasaksanankukama.Chaymantataqpuchuqwanchurarqanku;Diospaatiyninwanmi ichaqañawpaqhinahigoshunt'akapurqan,Diossaminchasqanrayku1AdanpaEvapalibron64:8

Chaypinhuksach'atarikurqanku,chaysach'apatapitaqmanaallintakyasqamanánisqasach'ata tarirqankuhinaspataqDiospaatiynintaadmirakuranHinanangelkunakamachirqankuyarqasqa kashaspamanánisqamikhunatamikhunankupaq.1AdanpaEvapalibron68:8

KamachiwaykuDiosTaytalláy,amamanakamachisqaykiwanpaykunamanñantaqunaykupaq,mana chayqamanaimamanpasurmachiwaykuchu.Imaraykuchus,manakamachiytaqowawaqtiykuqa, atipasqakasaqku,Satanaspachayyuyaychaynintataqqatikusaqku;hinaspataqyapamanta chinkachiwankiku,nispa.1AdanpaEvapalibron72:22

Adanmiichaqachaywawaqsumaqrikch'ayninta,sumaqrikch'ayninta,hunt'asqarikch'aynintawan rikuspa,paymantakusikurqan,Abelraykutaqsonqochakurqan.Chaymantataqwawatasuticharqan Setnispa,chayminin:“Diosmimañakusqaytauyarirqan,ñak’arisqaymantataqqespichiwarqan”, nispa.Ichaqa"atiypaskallpapas"niytamunantaqmi.2AdanpaEvapalibron2:3

¡Qhawariy,Adan,paykikinmantanirqanDiosmi!¿Diosyanakanmanchu?¿Dioschuwarmiman rikchakunman?¿KanmanchuDiosmantaaswankallpasapa?Hinaspa,¿atipakunmanchuPaytaqa?2 AdanpaEvapalibron4:4

Chayqhepamanmi,altarmantauraykamushaqtin,ofrendantatukushaqtin,Satanasqasumaqangelman rikch’akuqrikhurimurqan,k’anchaywank’ancharishaqmakinpik'anchayk'aspiwan,k'anchaypa chumpinwanwatasqa.KaypachanchispiqamananDiosninchiskanchu.ichaqallapanchismi dioskunakanchis;llapanchismik’anchaymanta,hanaqpachamanta,atiyniyoq,kallpasapa,k’anchariq imakanchis2AdanpaEvapaQelqan5:4,11

AdanSetmankamachikuynintatukuruspanmi,makinkunapas,chakinpasmanañaatirqañachu, siminpasupayarurqa,qallupasmanañamrimarqañachu.Ñawintawichqaykuspanmichayfantasmata saqirqa2AdanpaEvapalibron9:1

HinaptinmiSetpachakinkunasuchururqa;makinpaschakinpastukuyatiynintanchinkachirqan; siminpasupamanmitukupurqan,manataqmirimaytaatirqanchu;chayespiritutasaqespataqisqon pachakchunkaiskayniyoqwatayoqkashasqanqhepap’unchaypiwañupurqan;Abibkillapaiskay chunkaqanchisniyoqp'unchayninpi.Enociskaychunkawatayoqkashaspa.2AdanpaEvapalibron 12:13

HinaqtinmiLamecqakhuyapayakuspanirqan:–Cheqaqtapuninpayqasapallankashaspaqakay cheqaspirunakunaqatipasqankanman,nispa.2AdanpaEvapalibron13:3

Kunanmiichaqa,DiosTaytalláy,kayirqimantakacharichiwanaykipaq,kunanpaypachawpinpim kachkani,chaysupaykunamantakacharichiwasqaykimanhina.Angelniykitakachamuypaykuna chawpimantahorqomuwananpaq;Ñoqaqamananatiyniyoqchukanipaykunaukhumanta ayqekunaypaq.2AdanpaEvapalibron17:47

IchaqakaykutipimachaymanhaykuspankuqamananJaredtatarirqankuchu,aswanpastarirqankun lamparatawañuchisqata,taytakunaqayantapaswikch’usqakashaqta,paykunamantataqkunkakuna hamurqanDiospaatiyninwan,chaykunannirqanku:“Satanasqahukrikhuriypiwawanchista engañarqan,chinkachiytamunaspa,imaynanchurinchisCaintapaschinkachirqanhinata”,nispa

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

Nillarqankutaqmi:"Hanaqpachaq,kaypachaqSeñorDiosnin,wawanchistaqespichiySatanaspa makinmanta,paymiñawpaqenpihatunllullarikhuriytaruwarqan",nispa,hukkunamantapas rimarqankun,Diospaatiyninwan2AdanpaEvapalibron18:2-3

Hinaqtinmillapakunkakunasayarirqan,aswanpastaytanchisAdanpakunkanllan,paymiDiospa atiyninwanJaredtarimarqan,imaynanpipasrunamasinwanrimanmanhinata:OJared,churiy, SatanaspamakinmantakacharichisusqaykimantaDiosmanregalokunatahayway;Chay ofrendakunataapamuspaykiqa,haywasqaykialtarpihaywasqaykipas,nispa.Chaymantapas, SatanasmantacuidakuychisPayqaaskhakutitanrikhuriyninkunawanpantachiwarqan, ch’usaqyachiwaytamunaspa,Diosmiichaqamakinmantaqespichiwarqan.2AdanpaEvapalibron 18:10

Runakunaatipasqakasqankutarikuspa,hukmanaatipasqakaqkunatarikuspa,maqasqarunakunaqa Genunmanhamuspanku,paywanpakakurqanku,paytaqpaykunataconfederacionninman tukuchirqan.2AdanpaEvapalibron20:9

Ichaqayachanin,Diospaatiyninwan,manansaqesunkichischukaych’uyaorqopi, wawaykichiskunaqkamachikuyninta,taytanchiskunaqkamachikuynintapasp’akisqankurayku, paykunamantachaskisqaykumantawan2AdanpaEvapalibron21:5

Hinataqhukangelkunaqordenninmanta,paypakamachisqanordenwankuskakutirispa,manaatikuq yuyaytayuyaykurqan,kamachikuytiyanantakaypachaqhawanpiphuyukunamantaaswanaltoman churananpaq,atiyniywankaqllakananpaq.Enocpapakasqayachayninkuna29:3

Hinaptinqa,¿maypitaqrunapakakunmanyachayniykimanta,DiosTaytalláy? Llamkayninchikkunaqakikinchikpaakllasqanchikmanhina,atiyninchikmanhinam,makinchikpa ruwayninkunapiallinutaqmanaallinruranapaq;Chaninkayniykipinrunakunaqchurinkunata watukamunki.SalomonpaSalmonkuna9

Diosníy,¿pitaqkallpasapakanman,manacheqaqtachugraciastaqosunkiman?Hinaspa,¿maypitaq atiyniyuqrunaqa,sutiykimangraciastaqospaqa?SalomonpaSalmonkuna15

Diosníy,mananpipasch'uyacheqasniykitaqacambianchu;Hinaspapasmananatikunmanchu cambiaspahukcheqasmanchurayta,manaatiyniyoqkasqanrayku:OdasdeSalomón4:1-2

Atiynintawillakuychis,khuyapayakuynintapasrikuchiychis.Aleluya.OdasdeSalomón7:28

Sellontamanasuchuchiytaatisqankurayku,sellopatapiatiyqapaykunamantaaswanhatunmikarqan. OdasdeSalomón23:8

Paymanmiseñalnintarikuchirqan,k’anchayninwantaqpusawarqan,atiyninpak’aspintapasqowarqan; Llaqtakunapayuyaynintakamachinaypaq;atiyniyoqrunakunaqatiyninwantaqpaykunata pisiyachinanpaq:Siminwanmaqanakunankupaq,atiyninwantaqatipanankupaq.OdasdeSalomón 29:7-9

Saminchasqakunapaqmisonqonkumantakusikuyhamun,paykunapitiyaqmantataqk'anchay: Cheqaq-kaqmantarimaykunapas,kikinmantapaqarimuq,AnchaHatunDiospach'uyaatiyninwan kallpachasqakasqanrayku,wiñaypaqwiñaypaqtaqmanach'aqwasqachu.Aleluya.OdasdeSalomón 32:1-2

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

HatunmayukunaqaSeñorpaatiyninmi:OdasdeSalomón39:1

Aristeaspacartanpi,kayhuñusqapiaswanreparanapaqhinallataqñawpaqkutipikutichiykunamanta huknin,karutanhamurqanchisAdanmantaEvamantawan,karutanchayarqanchisMillp’uq Paramanta.Kayqillqasqaqaqawarichinmirunapamanakuyuriyatisqanmanta,chaymi Pachamamataqayapamantarunakunatahuntachirqa,atiyniyuqsuyukunamkawsankuhatun sunquwanhinaspasumaqllaña.CartadeAristeasnisqamantariqsichiy

Imaynanqankunaanchatamunashankichaykunamantayachaykunatahap’iyta,chaykunanyuyayta yanapanman,chayhinatanñoqapihinasientekunillapaatiyniypiwillakuykunataqankunaman qonaypaqAristeaspacartan1:7

TukuyatiyniyoqDiospaanchahatunchasqankanki,llapañawpaqtaytaykichiskunamantapas hatunchasqakanki,hinallataqmiallinpuniatiyniykipiaswanhatungraciasofrendataPaymanqonayki Aristíaspacartan1:36

Yuyaykuniallinmikanmanchaykamachikuypacopiantachuray,chhaynapinaswansut’ita,aswan sut’itarikukunqareypahatunsonqokayninqa,paytanDiospaatiytaqorqanchhaynaaskha runakunataqespichinanpaqAristíaspacartan1:40

Reinonchispitiyaqaskhajudiokunakasqanraykun,paykunanJerusalénllaqtamantaPersiarunakunaq apasqakarqanku,askhataqmitaytaywankuskaEgiptomanpresohinahamurqanku--askha judiokunatanejercitomanchurarqan,sapakutimantaqaaswanaskhaqolqetanpagarqan, umalliqninkunaqhunt’aqsonqokaynintataqrikuchispataqfortalezakunataruwarqan,paykunaq kamachiyninpitaqchurarqannativoEgiptorunakunamanchachisqakanankupaqpaykuna.Aristíaspa cartan2:16

ImaraykuchusñawpaqtaqapruebarqanhukDiosllakasqanmanta,atiyninpaslliwteqsimuyuntinpi rikuchisqakasqanmanta,sapacheqaskamachikuyninwanhunt’akasqanrayku,manataqmi mayqenpaskaypachapirunakunaqpakallapiruwasqankupasyachayninmantaayqekusqanrayku. Runapatukuyimaruwasqanpas,hamuqtiempopiimapaspasananpasPaymanmisut'irikukunKay cheqaqkaqkunataallintallank’aspa,sut’itasut’inchaspaima,rikuchirqanhukrunamanaallin ruwaytayuyaykunmanchaypas--manaimatapasniytamunaspaqa,manareparaymantaayqekunanta, sut’itanrikuchirqanDiospaatiyninqallapankamachikuysimitahunt’aykusqanmanta Qallarisqanmantapachanrikuchirqanllaparunakunamanañoqanchismantaaswanaskhadioskuna kasqanpiiñisqankuta,paykunakikinkuyanqayupaychasqankukawsaqkunamantaaswanatiyniyoqña kankuchaypasAristeaspacartan6:6-9

Ichaqa,llapanpirimaspaqa,llapanimapaskaqllankankunaturalconstitucionninpi,llapankuhuk atiyllakamachisqakasqanrayku,chaywanpassapankacasopiqakanmiukhurazonimaraykuwakin cosaskunatamanautilizananchispaq,hukkunaqcomúnutilizacionninwantaqkusikunchis.Aristíaspa cartan6:23

Chayraykunkallpachawanchisyuyarinanchispaq,ñawpaqpinisqanchispartekunataqaDiospa atiyninwanmihunt’asqayachaywankuskawaqaychanku.Aristíaspacartan6:44

Imaraykuchusaychakunamanta,ukyanakunamanta,llamiymantaimakamachiykunawan,mana yuyaywanimaruwananchikta,nitaquyarinanchikpaq,nitaqyuyaypaatiynintaabusaspa injusticiamanpurinanchikpaqkamachiwanchikAristíaspacartan6:52

Kaykutichiytaallintachaskispanhuktatapurqanimaynataqkanmanchaytaawqankunapaq manchakuypaqkaq.Hinaspakutichirqan:Sichushatunarmakunata,kallpakunatawaqaychaspa yuyarirqanchaykunamanaatiyniyoqkasqankutawiñaypaq,tukukuqruwaytaaypananpaqchayqa ImaraykuchusDiospasrunakunaqyuyayninmanmimanchakuytachuran,huktiempotasaqespa, atiyniyoqkaynintarikuchispallan.Kayrunatareyalabaspaqatiqnintanirqa:¿Imataqkawsaypiaswan hatunallinqa?Hinaspakutichirqan:DiosqaTiqsimuyuntinpaSeñorninkasqanmantayachanapaq, aswanallinruwasqanchiskunapiqamananñoqanchischuallintaaypanchisaswanpasDiosmi atiyninwantukuyimatapashunt’ananpaqpusawanchis,metamanpaspusawanchis.Aristeaspacartan 7:42-45

HinaspaEretriallaqtapifilósofoMenedemusnirqan:Cheqaqmi,Rey,universoqaprovidenciawan kamachisqakasqanrayku,hinallataqrunaqaDiospakamasqankasqanmantaallinta reparasqanchisrayku,chaymiqatimuntukuyatiy,sumaqrimaypasDiosmantahamusqan.Aristeaspa cartan7:54

Reyqapaytanalabarqan,chaymantataqhuktatapurqanimaynatataqcheqaqkaqtawaqaychanman? Chaytapukuymankutichispannirqan:Llullakuyqallaparunakunamanmihatunp’enqayapamun, aswantataqreykunata.Imamunasqankutapasruwanankupaqatiyniyoqkasqankurayku,¿imaraykutaq llullakunkuman?KaymantaaswantaqayuyarinaykipuninRey,Diosqacheqaqkaqtamunakuq kasqanmanta.Aristeaspacartan8:6-7

Maykamachusñuqadecidiytaatiymanchayqa,kayyuyaymanchayarqani.Tukuyatisqaykipi,Rey, kamachinaykirimasqaykita,ruwasqaykikunatapaspiedadkamachikuywan,chhaynapiconcienciayoq kanaykipaq,allinkaytawaqaychasqaykita,manataqmihayk’aqpasakllakunkichukusikunaykipaq razonpachaninpi,manataqmihayk’aqpasatiyniykitaabusaspaqaruwanaykichudespitetojustice. Aristíaspacartan8:21

Chayrimaykunawankusikuspanreyqaqatiqnintatapurqan,¿imaynatataqmanaenvidiakunmanchu? Hinaspanhukratosamarispakutichirqan:Ñawpaqtaqhawarinkichayqa,Diosmillapareykunata hatunchayta,hatunqhapaqkaytaqoq,manataqmipipasatiyninwanreychu.¡Llaparunakunankay hatunchaytarakiytamunankuichaqamananatinkuchu,Diospaqokuyninkasqanrayku!Aristeaspa cartan8:29-30

Reyqasumaqllatarimapayaspanqatiqnintatapurqa:¿Imataqvalorninpisumaqkaymanrikchakuq? Hinaspataqnirqan:Diossonqokay,sumaqkaypaaswanallinrikch'ayninmi,atiyninpas munakuypinkashan,chaymiDiospaqokuynin,nispa.Kaytaqatarirqankiñam,chaywantaqmi kawsaypatukuysaminchayninkunatapasAristeaspacartan8:39-40

Paqaristinmichayhinallaarreglokunaruwasqakarqanmikhuypaq,hinanreyqa,hukoportunidad kaqtinhina,tapuytaqallarirqanñakutichiqrunakunaqladonpitiyaqqharikunata,hinaspanñawpaq kaqmannirqan:¿Atikunmanchuyachaytayachachiyta?Hinaspannirqan:Almaqachhaynatan ruwasqakashan,chaymiDiospaatiyninwanllapaallinkaqkunatachaskiytaatin,contranpikaqtataq wikch’uytaatin”,nispa.Aristeaspacartan9:1-2

Paqaristintaq,oportunidadhaywaqtin,reyqaqatiqninrunatatapurqan:¿Imataqaswanhatunmana qhawarisqakayqa?Hinaspataqkutichirqan:–Sichushukrunamanawawankunatacuidaspatukuy atisqanmanhinachueducacionninkumanchuranchayqa,nispaÑoqaykuqasapakutillanmi Diosmantamañakuyku,mananñoqaykuraykuchu,aswanpaswawaykuraykun,llapasaminchaykuna paykunaqkananpaqWawanchiskunacontrolakuytamunasqanchistaqaDiospaatiyninwanllan reparanchisAristeaspacartan9:22-23

Reyqaarínisqantawillaspaqatiqnintatapurqan,¿imaynatataqmanapantasqakanman?Hinaspataq kutichirqan:Sichussapakutiyuyaykusparuwanki,manataqhayk’aqpask’amiykunatacreenkichu, aswanpasqankikiykipruebankiimanisusqaykita,hinaspataqkikiykiqyuyaykusqaykiwandecidinki mañakuyniykikunata,hinaspataqtukuyimatapashunt’ankiyuyayniykiqk’anchayninpichayqa, mananpantayniyoqchukanki,ReyIchaqakaykunatayachaypas,ruwaypas,Divinoatiypa llank’ayninmi.Chaysimikunawankusisqa,reyqahuktatapurqan,¿imaynataqmanaphiñakuymanta kacharichisqakanman?Hinantapuymankutichispanirqan:–Sichusreparanmanllapanpiatiyniyoq kaynintawañuytapaswañuchinanpaq,phiñakuymansaqespa,manaimapaqvaleq,khuyapayakuqtaq kanman,señorkasqanraykullaaskharunakunaqkawsaynintaqechuqtinqa,nispa.Aristíaspacartan 9:28-31

Reyqaallintakutichisqanmanta,chaymantataqqatiqninrunatatapurqan:¿Imataqallinyuyaychayri? Tukuypachaallintaruwanapaq,allintayuyaymanaspaima,sut’incharqan,kikinpolítica nisqanchispaqallinkaqtatupachispa,contrarioqhawariytahap’ispamanaallinruwaykunawan, chhaynapisapapuntotapesaspaallintayuyaychasqakasunman,imachusmunasqanchispas hunt’akunman.Hinaspapasllapanmantaaswanimportanteqa,Diospaatiyninwanmisapaplanniyki hunt’akunqa,Diossonqokaytaruwasqaykirayku.Aristíaspacartan9:33-34

Reyqapaytaalabaspahuktatapurqan:¿Imataqrimaypameta?Hinaspataqkutichirqan: Contrarioykitaconvencechinaykipaq,allinordenasqaejercitodediscutiypipantasqankunata rikuchispa,nispa.Chayhinapinuyariqniykitagananki,manancontranpichurakuspachu,aswanpas convencechinaykipaqalabaspa.HinaspapasDiospaatiyninwanmiconvencechiyqahunt’akun. Aristíaspacartan9:51-52

Chaykutichisqanwanmireyqakusikurqan,hinaspanhuktatapurqan:¿Imapitaqrunaqallakisqa kanan?Amistadninchikkunamanchayamuqdesgraciakunapimkutichirqa,unaytiempopaqhinaspa manaallichayatinakasqankutaqawaspanchik.Razónnisqamanansaqewanchischuwañusqa runakunamanta,manaallinmantakacharichisqakaqkunamantallakikunanchista,ichaqallapa runakunanpaykunamantallakikunku,paykunallamanta,paykunaqallinninkupiyuyaykusqankurayku. ¡Diospaatiyninwanllantukuymanaallinkunamantaayqesunman!Aristeaspacartan9:55-56

Reyqaallinkutichisqaytanispanhuktatapurqan:¿Imarunataqadmiranapaqhina?Paytaq kutichirqan:–Runaqaallinreqsisqa,qhapaq,atiyniyoq,llapanwankaqllaalmayoq,nispaKikiykipas ruwasqaykiwanmiqawachinkiaswanadmirasqakasqaykita,Diospayanapayninwan,paymi chaykunatacuidachisunki.Aristíaspacartan10:11-12

¿ManachuRazónatiyniyoqkasqanraykumikhuymunaykunatahark’ananpaq?Ñoqaq yuyaykusqaymanhinaqachhaynapuninImaraykuchusmanaRazónatiyniyoqkanmankarqan phiñakuyninkutahark’ananpaqchayqamananchhaynatachurimanmankarqan.4Macabeos1:28,47

Mananmayqenniykichispasmillaymunayniyoqkaytaqachinkachiytaatiwaqchu,ichaqaRazónqa atiyniyoqaliadonmikanmanmillaymunaywankuyurichisqakananta.4Macabeos2:5

Apolonioqachayasuntomantadetallekunatatapukuspanmi,Simontaalabarqareymantukuy sunqunwanservisqanmanta,hinaspamSeleucopapalacionmanutqayllarispanchayanchavalorniyuq qullqitawillarqa;chaymantataq,chayasuntotaqhawarinanpaqatiytachaskispa,usqhaylla llaqtanchismanhaykurqan,ñakasqaSimonwankuskaanchaatiyniyoqejercitowan,hinaspan willarqanreypakamachisqanchaypikashasqanmanta,qolqewaqaychanapisapanqolqe churasqakunatahap’ikapunanpaq4Macabeos2:20

Bibliapiatiyniyoqkamachikuykuna Jesucristoqtukuyatiyninqamananwaqllichinchu.

HinanAntiocoqaqhawarispanirqan:‘Manaraqñak’arichiykunaqallarinantasaqeshaqtiy, yupaychasqaruna,kayyuyaychaytaqoykiman,kuchiaychatamikhuspakawsayniykita qespichinaykipaq;imaraykuchusrespetaniedadniykita,yuraqchukchaykitapas,unayñachurakusqay, hinallataqjudioreligionmanhap’ipakusqaychaypas,manafilósofokasqaykita yuyaykuchiwanImaraykuchuskaytapasyuyaykuy,kanmanñamayqenAtiypaskayreligionniykipi ñawinkashanchaypas,payqapampachasunkipuninobligasqakaspahuchallikusqaykimanta.4 Macabeos2:38,42

Hinaptinqa,manaiskayrayanapaqmi,RazónInspiradaqapasionesnisqamantakamachiqmi; imaraykuchussichuspasionninkunaotaqñak’ariyninkunaRazonnintaatipanmankarqanchayqa, paykunamanmikaypruebawanyupaychasunmankarqanaswanatiyniyoqkayninkumanta.Ichaqa kunanqaRazónnisqanpasionesnintaatipasqanraykunallintaatribuinchischaykunatakamachiy atiyninta4Macabeos3:19-20

Ninapaatiyninqak'irisqa,sinchikallpayoqmi,chaymiusqhayllacuerponkutach'usaqyachirqan4 Macabeos6:40

Ichaqachaywanpas,askhatentacionniyoqñakarqanmamanhinainstintonkunamanentregakunanpaq chaypas,mananhukkutillapichumanchakuypaqimaymanañak’arichiykunaqaatiyniyoqkarqan Razónnisqallantacambiananpaq;ichaqamamaqasapachurintamsapakamatakallpancharqa, llapallankukuska,religionninkuraykuwañunankupaq.4Macabeos7:8

Hinataqkayrunakuna,chhaynaqa,Diosraykuch’uyanchakuspanku,manankayhatunchayllatachu chaskirqanku,aswanpaspaykunawanawqamanañallaqtanchispiatiyniyoqkasqanmanta hatunchayta,hinallataqtiranomuchuchiytañak’arirqan,llaqtanchistaqch’uyanchasqakarqan, paykunanllaqtanchispahuchanmantakacharichiymantukupurqankuhina;kaychaninrunakunaq yawarninwan,wañuyninkuqpampachayninwantaq,hanaqpachaProvidenciaqaIsraeltaqespichirqan, ñawpaqmillaymañasqakaqta4Macabeos8:15

HinaptinmiHaiqârrispanñañanpachurinNadanmanquykurqaHinaspayupaychaytaruwarqan, atiyta,hatunchasqakaytamunaspaHinaspapaytaqhawarispaadmirakuspakusikuspaHaiqârta nirqan:¿Kaychuchuriyki,Haiqâr?MañakuninDioswaqaychananpaq.Imaynanñoqatapastaytay Sarhadumtapasserviwarqanki,chayhinallataqmikaywaynaykipasserviwachun,llank’anaytapas, necesitasqayta,ruwanaytapashunt’achun,paytahatunchanaypaq,qanraykuatiyniyoqkanaypaqpas. HinanHaiqârreytak'umuykukuspanirqan:Umaykikawsachun,reywiraqochay,wiñaypaq! QanmantanmaskhaniwawayNadanwanpacienciakunaykipaq,pantasqankunatapampachanaykipaq, allinkasqanmanhinaservisunaykipaq.Hinaptinmireyqajurarqapaytamunakusqankunamanta aswanhatunkananpaq,hinaspaamistadninkunamantaaswanatiyniyuqkananpaq,hinaspatukuy respetowanhinasparespetowanpaywankananpaq.Hinaspamakintamuch’aykuspadespedikusqa. Ahicarmantawillakuy1:21-24

¡Yawchuriy!Atiyniyoqkasqanp'unchaykunapiqamananpitapashark'ankichu,nitaqmayupasunu hunt'aykusqanp'unchaykunapiqaAhicarmantawillakuy2:62

ChayqhepamanmiHaiqârwasinpitiyaykurqan,hinaspanNadanmanentregarqanllapakaqninkunata, kamachikunatapas,sirvientankunatapas,caballokunatapas,wakakunatapas,tukuyima kaqninkunatapas,ganasqankunatapas;kamachiyatiypas,hark'akuypasNadanpamakinpinqheparqan. HinaspaHaiqârwasinpisamasqatiyaykurqan,sapakutitaqHaiqârrispareymanrespetotaqoq, hinaspawasinmankutipuqKunanqaNadanmirepararqankamachiyatiypashark’aypasmakinpi

kashasqanmanta,chaymiHaiqârpaposiciónnintapisichaspaburlakurqan,hinaspansapa rikhurimuqtinhuchachaytaqallarirqan,nispa:TioyHaiqârqadotagenisqapinkashan,kunanqa mananimatapasyachanchuAhicarpawillakuynin3:2-4

KunanqaNadanimachuspasasqanmantareparaspanenvidiawanenvidiawanhap’isqakarqan, hinaspanllapatapuqkunamantaquejakuytaqallarirqan,hinallataqtioHaiqârmantaburlakuyta,kay hinatanispa:Tioymiwasinmantaqarqowarqan,hinaspanwawqeytapasaswanallinpaq qhawariwarqan,ichaqaAnchaHatunDiosatiytaqowaqtinqa,paymanmiapamusaqwañuchisqakay desgraciataAhicarmantawillakuy3:11

HinanNadanpaytahap'ispareypakasqanmanrirqanHinaspaHaiqârreypaqayllanmanhaykuqtinmi ñawpaqenpipampapik’umuykukurqan,hinaspanreymanatiytawiñaypaqkawsaytamunarqan. Ahicarmantawillakuy3:32

HinaptinmiNadanqaparispannirqa:¡AyHaiqâr,yanauya!¿imapaqtaqyanapasunki yuyaymanaynikipasutaqatiynikipasreymankayruwaytaruwaspaykiqa?Ahicarmantawillakuy3:36

AnchaHatunDiospayanapayninwan,allinkhuyapayakuyniykiwan,wiraqochayreypaatiyninwan ima,munasqaykimanhinaqanpaqhatarichisaqAhicarmantawillakuy5:23

Pichqakaqmirimaypaatiynin,chaywantaqmiyachaypashamunQanchiskaqtaqmimiraypaatiynin, warmi-qharipuñuypas,chaywanmikusikuymunakuywanhuchakunahaykunkuRubenpa Testamento1:18,20

Warmiykuna,millaykunaqawarmikunankanku;manataqmirunapatapiatiyniyoq,manakallpayoq kasqankurayku,hawamantaaysasqankuwanq’otunku,paykunamanaysanankupaqRubenpa testamenton2:13

ChaytauyarispaymiJudácontrasinchitaphiñakurqani,kawsashaqtakacharisqanrayku,phisqa killataqpaycontraphiñakurqani.Wiraqochanichaqahark'awarqan,makiypaatiynintataq hark'awarqan;Pañamakiymiqanchisp'unchaykuskanch'akisqakarqanHinataqyacharqani, wawaykuna,Joseraykukaymichayamuwasqanmanta,yuyaymankutirikuspataqwaqarqani; WiraqochaDiostataqmañakurqanimakiykutichisqakananpaq,tukuyqhellikaymanta,envidiamanta, tukuymanayuyayniyoqkaymantawankarunchakunaypaqSimeonpaTestamenton1:12-14

AnchaHatunDiospaatiyninpikamachikuysimitamosoqyachiqrunataqaengañaqminispaninkichis. qhepamantaqpaymanphawaykunkichiswañuchinaykichispaq,manaallinqhawarisqakayninta yachaspa,manahuchayoqyawartaumaykichismanmillaykaywanhap’ispa.Leví4:27textopi qelqasqa

Beliartaqpaywanwatasqakanqa,wawankunamantaqatiytaqonqamillayespiritukunata sarunankupaqLeví5:27textopiqelqasqa

CozebayakupikachkaptiymiJobelllaqtayuqrunakunamaqanakuqhamuwarqakuHinan paykunawanmaqanakuspaykuatiparqayku;Silollaqtamantaaliadokunatapaswañuchirqayku, manataqmipaykunamanatiytasaqerqaykuchucontraykumanhaykunankupaq.JudáDiospa testamenton1:37-38

Pipasreykaspaqhellihuchapipurispapas,qhellihuchapakamachinkaspanmireykayninta qechupun,imaynanñoqapasñak'arirqanihinataÑoqaqak'aspiytaqorqani,chaymiaylluypaqepanta

chumpiytapas,chaymiatiyniypas;diademaypas,qhapaqsuyuypak'anchariyninmiJudáDiospa testamenton3:19-20

HinanSeñorDiosqasaminchawarqanLevita,hinallataqDiospaAngelnintawank'anchariy atiykunata,Simeon;hanaqpachapitaqRubén;kaypachaqaIsacar;lamarqocha,Zabulon;urqukuna, Jose;karpapiqaBenjaminmikarqan;chayk’anchariqkuna,Dan;Edén,Neftalíllaqtapi;inti,Gad; killa,Asersutiyuq.JudáDiospatestamenton4:29

Engañoespiritukunaqamananatiyniyoqchupaycontraqa,mananwarmikunaqsumaq rikch'aynintachuqhawan,manataqyuyaynintaqhellichanmanchu,nispa.IsacarpaTestamenton1:35

Wawaykuna,phiñakuyqamillaymi,kikinalmatapasllakichin.Phiñasqarunaqcuerpontaqkikinpaq tukupun,almantaqhawanpitaqatiytahap'in,cuerpomantaqatiytaqonllapamanaallinkunata ruwananpaqCuerpotukuychaykunataruwaqtinqa,almaqa,manaallinpaqqhawarisqanrayku, ruwasqakaqtachaninchan.Chayrayku,phiñakuqrunaqa,atiyniyoqrunakaspaqa,kinsakutitan phiñakun,hukninmikamachinkunaqyanapayninwaniskaykaqtaqqhapaqkayninwan,chaywantaq manaallintaconvencechin,atipanima;kinsakaqpitaq,kikinnaturalatiyniyoqkaspa,chaywantaq manaallinkunataruwan.Phiñakuqrunañapisikallpañakanmanchaypas,payqaiskaykuti atiyniyoqmi,paykikinmantaqaPhiñakuyqawiñaypaqmichayrunakunatayanapanmana kamachikuymanhina.ChayespirituqasapakutillanmipurinSatanaspapañaladonpipuñuywan, millayruwaywan,llullakuywanimaruwasqankunataruwanankupaqChayhinaqa,entiendeychis phiñakuypaatiyninta,yanqakasqanta.Dan1:15-21nisqapitestamento

ImaraykuchusDiosqatukuyimatanallintaruwarqanordenninpi,umapiphisqasientekunata, hinaspankunkamantaumamanhukllawakurqan,chaymantaqmiyaparqanchukchatapassumaq kaypaq,hatunchaypaq,chaymantataqsonqotayaparqanhamut’anapaq,wiksatapasq’opapaq, wiksatapasñut’unapaq,wayra-paratasamaytahap’inanpaq,higadotaphiñakuypaq,q’apaqk’arakta, bazotaasikunapaq,hark’akunataprudencia,lomoaychakunaatiypaq,pulmonkunaaysanapaq,lomo kallpakallpapaq,hukkunapasTestamentodeNeftalí1:20

Huktaqwasanchayhuchapipurin,qhellihuchapipurin,manataqmikhunchu,ayunaspataqmana allintaruwan,qhapaqkayninpaatiyninwantaqaskharunakunataatipanllumpaymillayña kashaqtinpaskamachikuykunatanhunt’an:kaypasiskayrikch’ayniyoqmi,llapanmiichaqamillay. AserpaTestamenton1:17

Ichaqa,manamanchakuqrunakunaqmillayruwayninkumanaatiyniyoqkasqanmanta yachanaykipaq,ch'uyasonqowanDiostayupaychaqkunamantaqa,chaytahap'ispañawpaqeykipi mikhusaq.JosepaTestamenton1:55

AllinrunaqmunayninqamananBeliarpaespiritunpaq’otukuyninpaatiyninpichu,thakkayangelmi almantapusarin.BenjaminpaTestamenton1:33