Haannaa Haadha Saamu'eel 1 Saamu’eel 1 1 Namichi Raamataayimzofiim, gaara Efreem keessa jiraatu tokko ture, maqaan isaas Elkaanaa, ilma Yerohaam, ilma Eliihuu, ilma Tohuu, ilma Zuuf, lammii Efraatii ture. 2 Haadhotii manaa lama qaba ture; maqaan inni tokkoo Haannaa, maqaan inni kaan immoo Peninaa jedhama, Peninaan ijoollee qabdi turte, Haannaan garuu ijoollee hin qabdu turte. 3 Namichi kun waggaa waggaan magaalaa isaa keessaa baʼee, Shiilootti Yihowaa gooftaa Raayyaatiif waaqeffachuufi aarsaa dhiheessuuf ni baʼa ture. Ilmaan Elii lamaan, Hofnii fi Fiinehaas, luboota Waaqayyoo achi turan. 4 Elkaanaan yeroon aarsaa dhiheessite yommuu gaʼu, haadha manaa isaa Peninaa fi ilmaan ishee hundumaa fi ijoollee durbaa ishee hundumaaf qooda kenne. 5 Haannaadhaaf garuu qooda malu kenne; Inni Haannaa ni jaallate, Waaqayyo garuu gadameessa ishee cufee ture. 6 Yihowaan gadameessa ishii waan cufeef, mormituu ishiis akka ishee gaddisiisu in aarse. 7 Waggaa waggaadhaan yommuu gara mana Yihowaatti ol deemtu akkuma kana gochaa turte, isheen immoo ishee aarsite; kanaaf boosse malee hin nyaanne. 8 Elkaanaan abbaan manaa ishee, “Haannaa, maaliif boossi? maaliif hin nyaattu? garaan kee immoo maaliif gadda? ilmaan kudhan caalaa siif hin caaluu? 9 Haannaan erga isaan Shiilootti nyaatanii fi erga dhuganii booda kaate. Eelii lubichi utubaa mana qulqullummaa Waaqayyoo bira taa'e. 10 Isheen immoo hadhaa'uudhaan Waaqayyoon kadhattee, baay'ee boossite. 11 Isheen immoo waadaa galtee, "Yaa Waaqayyo gooftaa maccaa, dhuguma rakkina garbittii kee ilaaltee na yaadatte, garbittii kee yoo hin daganne, garbittii keetiif mucaa dhiiraa yoo kennite, ani guyyaa jireenya isaa hundumaa Waaqayyoof nan kenna; 12 Isheen Yihowaa duratti kadhachuu utuu itti fufteetti, Eeliin afaan ishee irratti mallatteeffate. 13 Haannaa, garaa ishee keessatti dubbatte; funyaan ishee qofti ni socho'e, sagalee ishee garuu hin dhaga'amne, kanaaf Eliin akka isheen machaa'e itti fakkaate. 14 Eliin immoo, "Hanga yoomiitti machaa'a?" wayinii kee si irraa kaasi. 15 Haannaan immoo deebistee, “Lakki yaa gooftaa koo, ani dubartii hafuura gaddaa qabdu dha;
1
Haannaa Haadha Saamu'eel
16 Garbittii kee intala Beeliiyaalitti hin lakkaa'in; 17 Eliis deebisee, "Nagaadhaan dhaqi, Waaqni Israa'el immoo wanta ati isa kadhatte siif haa kennu" jedheen. 18 Isheen immoo, "Gbartiin kee fuula kee duratti ayyaana haa argattu" jette. Kanaaf dubartittiin karaa ishee deemtee nyaattee, fuulli ishee kana booda hin gaddine. 19 Isaan ganama barii ka'anii Yihowaa duratti sagadan, deebi'anii gara mana isaanii gara Raamaatti deebi'an; Waaqayyos ishee yaadate. 20 Kanaafis, Haannaan erga ulfooftee booda yeroon ga'ee, "Ani Waaqayyoon isa gaafadheera" jettee mucaa deessee maqaa isaa Saamu'eel jettee moggaaste. 21 Namichi Elqaanaa fi manni isaa hundi aarsaa waggaa waggaa fi waadaa isaa Yihowaadhaaf dhiheessuuf ol ba'an. 22 Haannaan garuu ol hin deemne; sababiin isaas, abbaa manaa isheetiin, "Hanga mucaan harma irraa citutti hin ol ba'u, achiis Waaqayyo duratti akka mul'atuuf, bara baraan achi akka jiraatuuf isa nan fida" jetteetti. 23 Abbaan manaa ishee Elkaanaan immoo, "Wanta gaarii sitti fakkaate hojjedhu; hamma harma isa irraa kuttutti turi; gooftaan duwwaa dubbii isaa ni jabeessa. Dubartiin sunis harma ishee irraa harma irraa kutuutti ilma ishee harma hoosiste. 24 Yommuu harma irraa murtee booda, re'oota sadii, daakuu eefaa tokkoo fi qaruuraa wayinii tokkoo wajjin ol fuutee gara mana Yihowaa Shiilootti isa fidde; 25 Isaanis re'ee tokko qalanii mucaa sana gara Eeliitti fidan. 26 Isheen immoo, “Yaa gooftaa koo, lubbuun kee akkuma jiraattu yaa gooftaa koo, ani dubartii asitti si cinaa dhaabbattee Yihowaa kadhattedha” jette. 27 Mucaa kanaaf nan kadhadhe; Waaqayyo kadhannaa koo isa ani isa gaafadhe naaf kenneera. 28 Kanaafis ani Yihowaadhaaf isa liqeesse; hamma inni lubbuun jirutti Waaqayyoof in liqeessama. Innis achitti Waaqayyoon waaqeffate.
1 Saamu’eel 2 1 Haannaan immoo kadhattee, "Garaan koo Waaqayyootti in gammada, gaanfi koo Waaqayyootti ol in qaba; fayyina keetti waanan gammaduuf. 2 Siin alatti kan biraa hin jiru, dhagaan akka Waaqa keenyaas hin jiru. 3 Kana booda garmalee of tuuluun akkas hin dubbatinaa; of tuuluun afaan keessan keessaa hin ba'inaa, Waaqayyo Waaqa beekumsaa waan ta'eef, hojiin in madaalama. 4 Xiyyaan jajjaboo ni caccaba, warri gufatan immoo jabinaan hidhamaniiru. 5 Warri quufan buddeenaaf of qacarataniiru; warri beela'an immoo ni dhaabatan; isheen ijoollee baay'ee qabdu immoo ni dadhabdee jirti. 6 Waaqayyo in ajjeesa, in jiraachisa, gara awwaalaattis in gad buusa, ol in in geessa. 7 Waaqayyo in hiyyeessa, in sooressa, in gad buusa, ol in kaasa. 8 Utubaawwan lafaa kan Waaqayyoo waan taʼaniif, utubaawwan lafaa kan Yihowaa waan taʼaniif, kadhattootas biyyee keessaa kaasuun, kadhataan bulchitoota gidduutti isaan kaaʼee, teessoo ulfinaa akka dhaalchisuuf, boolla mancaa keessaa ol in kaasa. 9 Miila qulqulloota isaa ni eega, warri jal'oonnis dukkana keessatti ni callisu; humnaan namni tokko illee hin mo'u. 10 Mormitoonni Yihowaa ni caccabu; samii keessaa isaan irratti ni boo'a, Waaqayyo dhuma lafaatti in farada; mootii isaatiif humna ni kenna, gaanfa dibamaa isaas ol in kaasa.
2
Haannaa Haadha Saamu'eel
Yaada Seenaan Haannaa, 1 Saamu’eel boqonnaa 1 fi 2 keessatti kan argamu , seeneffama macaafa qulqulluu gadda, kadhannaa itti fufiinsa qabu, amantii fi qajeelummaa waaqummaa irratti humna guddaa qabu keessaa isa tokkodha.
Kutaa 1ffaa: Keeyyata Keeyyata Cabsuu Seenaa Haannaa 1 Saamu’eel Boqonnaa 1: Gadda, Kadhannaa fi Abdii Lakkoofsa 1–2 (Elkanaa fi Haadhotii Manaa Isaa Lamaan): Seenaan kun kan jalqabu Elqaanaa, Lewwii Tulluu Efreem irraa dhufte, fi haadhotii manaa isaa lamaan: Peninaa (ijoollee godhattee) fi Haannaa (kan dhala hin qabne) beeksisuudhaan. Lakkoofsa 3–5 (Waaqeffannaa Waggaa fi Jaalala): Maatiin waggaa waggaan Shiilootti Gooftaa Raayyaa waaqeffachuuf fi aarsaa dhiheessuuf imala. Peninaan ijoollee qabaattus, Elkaanaan Haannaaf "qooda malu" (ykn qooda dachaa) kenniti sababiin isaas Gooftaan gadameessa ishee cufee osoo jiruu, baay'ee waan ishee jaallatuuf. Lakkoofsa 6–8 (Aarii Pheeniinaa): Peninaan sababa dhala dhabuu isheetiin yeroo hunda Haannaa qoosaa fi aarsiti, akka boossu fi nyaata akka diddu taasisa. Elkanaan jechoota gara laafessa ( "Ilmaan kudhan caalaa siif hin caaluu?" ) ishee jajjabeessuuf yaalti , garuu garaan Haannaa ulfaataa ta'ee hafa. Lakkoofsa 9–11 (Kadhannaa fi Dhaadannoo Hadhaa’aa Haannaa): Shiilootti nyaata erga nyaatee booda, Haannaan baay’ee gadde tokko kaatee gara mana qulqullummaa deemti. Hadhaa'aa boo'aa Gooftaa kadhattee waadaa galti: Waaqayyo mucaa dhiiraa yoo isheef kenne, guyyoota jireenya isaa hundumaaf Gooftaaf ni kenniti, cirrachi tokkollee mataa isaa hin tuqu. Lakkoofsa 12–14 (Murtii Dogoggoraa Elii): Haannaan garaa ishee keessatti callistee kadhachuu ishee yeroo itti fuftu (funyaan ishee qofti ni socho’a, garuu sagaleen tokkollee hin dhaga’amu), angafni lubaa ishee ilaalee dogoggoraan akka isheen machaa’etti fudhatee, wayinii ishee akka dhiistu itti hima. Lakkoofsa 15–16 (Ittisa Haannaa): Haannaan Elii kabajaan sirreessiti, wayiniidhaan akka hin machoofne, garuu inumaayyuu "dubartii hafuura gaddaa" kan komii fi gadda guddaa irraa kan ka'e lubbuu ishee Gooftaa duratti dhangalaasaa turte ta'uu ishee ibsiteetti. Lakkoofsa 17–18 (Eebba Elii fi Nagaa Haannaa): Eeliin eebbaan deebii kenna: "Nagaadhaan deemi; Waaqni Israa'el immoo kadhannaa kee isa kadhatte siif haa kennu." Fuulli Haannaa battaluma sanatti ni jijjiirama; karaa ishee deemtee nyaatti, kana booda hin gadditu. Lakkoofsa 19–20 (Dhaloota Saamu’eel): Maatiin ganama itti aanutti waaqeffachuun gara Raamaatti gara manaatti deebi’u. Elkaanaan haadha manaa isaa Haannaa ni beekti, Gooftaan ishee ni yaadata. Isheen ulfooftee ilma deesse, maqaa isaa Saamu'eel (hiikni isaa "Waaqayyoon dhaga'e") jettee moggaaftee, "Gooftaa waanan isa gaafadheef" jettee. Lakkoofsa 21–23 (Hanga Harma Hiitutti Duuba Turuu): Elkaanaan aarsaa waggaa waggaadhaan gara Shiilootti yeroo ol baatu, Haannaan erga daa’imni harma irraa citee booda qofa akka deemtu
3
Haannaa Haadha Saamu'eel
labsitee, kanaaf gooftaa duratti dhaabbataadhaan dhiheessuu akka dandeessu labsitee mana turte. Elkaanaan murtoo ishee ni deggerti. Lakkoofsa 24–28 (Waadaa Raawwachuu): Saamu’eel erga harma irraa kutee booda, Haannaan aarsaa arjummaa (re’oota sadii, daakuu fi wayinii) wajjin gara mana Gooftaa Shiilootti isa fiddi. Dubartii waggoota dura isa bira dhaabbattee kadhachaa turte Elii yaadachiisti, mucaa isheen kadhatte kun ta’uu isaa labsitee, hanga inni lubbuun jirutti Gooftaaf liqeessiti .
1 Saamu’eel Boqonnaa 2:1–10: Faarfannaa Galateeffannaa Haannaa Lakkoofsa 1–3 (Qulqullummaa Waaqayyootti gammaduu): Haannaan kadhannaa galateeffannaa raajii ta’etti dhoofti. Garaan ishee Gooftaatti ni gammada, gaanfi ishee ol kaafama, fayyina isaas ni gammaddi. Qulqulluun akka Gooftaa, dhagaan akka isaa akka hin jirre labsiti. Lakkoofsa 4–5 (Haalli Namaa Duubatti Deebi’uu): Haannaan olaantummaa Waaqayyoo carraa dhala namaa irratti qabu ni kabajti: xiyyaan namoota jajjaboo ni cabe, gufachuun humnaan hidhamee jira, guutummaan buddeenaaf of qacaruu qaba, warri dhala hin qabne immoo torba deessee jirti , isheen ijoollee baay’ee qabdu utuu laamshessitee jirti. Lakkoofsa 6–8 (Humna Waaqayyoo Jireenyaa fi Du’a Irratti): Gooftaan ajjeesee jiraachisa; Qabrii gadi buuse ol fida. Utubaawwan lafaa kan Gooftaa waan ta’aniif, hiyyeessa biyyoo keessaa kaase, kadhataan immoo bulchitoota gidduutti akka isaan kaa’uuf boolla manca’aa irraa kaasa. Lakkoofsa 9–10 (Eegumsa Qajeeltotaa): Waaqayyo miila qulqulloota isaa ni eega, jal’oonni garuu humnaan namni hin mo’u waan ta’eef dukkana keessatti ni callisu. Gooftaan fixee lafaa irratti murteessee humna ni kenna, gaanfa dibamaa isaa ol in ol kaasa.
Kutaa 2: Barnoota Ijoo fi Hojiirra Oolmaa Jireenyaa 1. Kadhannaa Keessatti Amanamummaa Bu'uuraa Barumsa: Haannaan dhukkubbii ishee afaan amantii safuu qabu duuba hin dhoksne. Hadhaa'aa boosse, lubbuu ishee dhangalaaftee, gadda raw Waaqayyo duratti kaa'e. Hojiirra oolmaa Jireenyaa: Waaqayyo miira keenya isa dhugaa—gadda, mufannaa, hadhaa’ummaa fi hawwii—kallattiin gara isaatti akka fidnu nu afeera. Waaqayyoo wajjin haasaʼuu kee dura miira kee qulqulleessuun si hin barbaachisu; Gadda amanamaa nama kamiyyuu caalaa ni qabata. 2. Murtii fi Hubannoo Dogoggoraa Namoota Biroo Mo'achuu Barumsa: Geggeessaan hafuuraa (Eliin) illee Haannaa irratti murtii dogoggoraa kenne, dhugumatti Waaqayyoo wajjin walitti dhufeenya gadi fagoo keessa osoo jirtuu machaa’uu ishee himate. Haannaan haaloo hin baafne ykn ofirraa ittisuuf hin falmine; jettee gad of qabuu fi kabajaan ejjennoo ishee qulqulleessite. Hojiirra oolmaa Jireenyaa: Namoonni kaka’umsa kee, qabsoo kee ykn yeroo callisaa lola hafuuraa kee dogoggoraan yeroo hubatan, tasgabbii kee eegi. Qeeqaa hundumaa duratti ofirraa ittisuu caalaa xiyyeeffannaa kee Waaqayyo irratti qabadhu.
4
Haannaa Haadha Saamu'eel
3. Cabsuu Irra darbee Waaqayyoon Amanachuu (Integrity of Vows) . Barumsa: Haannaan mucaa argachuuf abdii kutattee waan kadhattee booda, ilma ishee yeroo dheeraaf eeggachaa turte, al tokko harma irraa citee tajaajila Gooftaa mana qulqullummaa keessatti akka tajaajiluuf fedhii isheetiin kennite, waadaa ishee eegde. Hojiirra oolmaa Jireenyaa: Waaqayyo kadhannaa keenya isa gadi fagoo yeroo deebisu, eebba sana akka qabeenya mataa keenyaatti cimsinee qabachuun salphaadha. Haannaan wanti nuti argannu hundi Waaqayyo biraa akka ta’ee fi dhumarratti isa kabajuuf kan yaadame ta’uu isaa yaadachuudhaan eebba keenya laafinaan akka qabannu nu yaadachiisti. 4. Gidiraa Gara Faarfannaa Faarfannaatti Jijjiiruu Barumsa: Seenaan Haannaa Boqonnaa 1 keessatti callisee boo’uu irraa gara faarfannaa injifannoo ol ka’aa fi raajii Boqonnaa 2. Xiyyeeffannaan ishee guutummaatti salphina ishee darbe irraa gara amala Waaqayyoo isa dhumaa fi olaantummaatti ce’e. Hojiirra oolmaa Jireenyaa: Dhukkubbiin guyyaa dhumaa qaba, garuu waaqeffannaan ni jiraata. Waaqayyo yeroo qormaataa keessa si fidu ykn kadhannaa yeroo dheeraaf eegamaa ture yeroo deebisu, deebii kee gaarummaa isaa kan warra kaan jajjabeessuuf ragaa haa ta’u. Furtuu Fudhachuu: Imalli Haannaa yeroon dhala dhabuu ykn salphina kamiyyuu harka Waaqayyoo keessatti dhaabbataa akka hin taane nu barsiisa. Kan bira darbame ni arga, iyya callisee warra garaan cabee dhaga’ee, gadda gara shubbisaatti jijjiiruu danda’a.
5