LALPA Vantirhkoh Thiltithei takin Jerusalem a humhim 2 Lalte 18-19 2 Lalte 18 1 Israel lal Ela fapa Hosea a lal kum thumnaah Juda lal Ahaza fapa Hezekia chu a lal ṭan ta a. 2 A lal tan tirh khan kum sawmhnih leh panga a ni a; Jerusalem-ah kum sawmhnih leh kum kua a lal a. A nu hming pawh Zakaria fanu Abi a ni. 3 Tin, a pa Davida thiltih zawng zawng ang bawkin LALPA mithmuhah thil dik a ti a. 4 Hmun sângte chu a sawn a, milemte chu a tikehsawm a, huangte chu a tikehsawm a, Mosia siam dâr rul chu a tikehsawm a; 5 Lalpa Israelte Pathian chu a ring tlat a; chutichuan, a hnua Juda lal zawng zawng zîngah leh a hmaa awmte zîngah amah ang an awm lo. 6 LALPA chu a vuan tlat a, a hnung a zui lo va, LALPAN Mosia thu a pêk a thupêkte chu a zâwm zâwk a. 7 Lalpa chu a hnênah a awm a; a chhuahna apiangah a hlawhtling a, Assuria lal lakah a hel a, a rawng a bawl lo. 8 Philistia mite chu Gaza leh a ramri, vêngtute kulh aṭanga khawpui kulh thlengin a bei a. 9 Tin, heti hi a ni a, lal Hezekia lal kum lina, Israel lal Ela fapa Hosea lal kum sarihnaah chuan Assuria lal Salmanesera chuan Samari ram chu a rawn bei a, a hual ta a. 10 Tin, kum thum a ral chuan an la ta a: Hezekia lal kum rukna, chu chu Israel lal Hosea lal kum kua-naah Samari ram chu an la ta a. 11 Tin, Assuria lal chuan Israelte chu Assuria ramah a hruai a, Gozan lui kama Hala leh Habor-ah te, Media mite khawpuiah te a dah a. 12 LALPA an Pathian thu chu an zâwm lo va, a thuthlung leh LALPA chhiahhlawh Mosia thupêk zawng zawng chu an bawhchhia a, an ngaithla duh lo va, an hre duh lo va. 13 Lal Hezekia lal kum sawm leh palinaah chuan Assuria lal Senakeriba chu Judai ram kulh nei khawpui zawng zawng chu a bei a, a la ta a.
1
LALPA Vantirhkoh Thiltithei takin Jerusalem a humhim
14 Tin, Juda lal Hezekia chuan Lakis khuaa Assuria lal hnênah, “Ka tisual a ni; ka hnên ata lo kîr leh rawh: ka chunga i inthuam chu ka tuar ang. Assuria lal chuan Juda lal Hezekia chu tangkarua talent zathum leh rangkachak talent sawmthum a ruatsak a. 15 Tin, Hezekia chuan Lalpa ina tangkarua hmuh zawng zawng leh lal ina ro hlu zawng zawng chu a pe a. 16 Chumi lai chuan Hezekia chuan Yahweh biak in kawngka leh Juda lal Hezekia’n a khuh ban ata rangkachak chu a tikehsawm a, Assuria lal hnenah a pe a. 17 Tin, Assuria lal chuan Lakis aṭangin Tartana te, Rabsaris te, Rabsake te chu Jerusalem bei tûrin sipai tam tak nên lal Hezekia hnênah a tir a. Tin, Jerusalem khuaah chuan an han chho va. Tin, an han chhoh chuan an lo kal a, tuikhuah chung lam kawngkhar bulah chuan an ding ta a. 18 Tin, lal an koh zawh chuan an hnênah Hilkia fapa Eliakima, in enkawltu leh lehkhaziaktu Sebna leh thu ziaktu Asafa fapa Joa chu an lo chhuak a. 19 Tin, Rabsake chuan an hnênah, “Hezekia hnênah sawi rawh u, ‘Assuria lal lal ropui tak chuan heti hian a ti, ‘Hei hi eng rinna nge i rin? 20 Nang chuan, (thu âtthlâk mai mai a ni,) Indona atân remruatna leh chakna ka nei a ni, i ti a. Tûnah, tu chungah nge i rinchhan, ka lakah i hel? 21 Tûnah, ngai teh, he tiang, Aigupta ramah hian i rinchhan a, chu tiangah chuan miin a nghah chuan a kutah a lût ang a, a hrual ang a; 22 Nimahsela, ‘LALPA kan Pathian chu kan ring tlat a ni,’ min tih chuan, Hezekia’n a hmun sângte leh a maichamte a laksak a, Juda leh Jerusalem hnênah, ‘Jerusalem-a he maichâm hmaah hian chibai in bûk tûr a ni,’ titu kha a ni lo vem ni? 23 Chutichuan, ka pu Assuria lal hnênah thutiam pe la, sakawr sânghnih ka pe ang che. 24 Engtin nge ka pu chhiahhlawh tê berte zînga sipai hotu pakhat hmai chu i hawisan ang a, tawlailir leh sakawr chung chuang mite chu Aigupta ramah i rinchhan ang? 25 Tunah hian LALPA tel lovin he hmun hi tihchhiat tumin ka lo chho em ni? LALPAN ka hnênah, “He ram hi bei la, tichhia rawh,” a ti a. 26 Chutichuan Hilkia fapa Eliakima te, Sebna te, Joa te chuan Rabsake hnênah, “I chhiahhlawhte hnênah Suria ṭawngin sawi rawh; kan hrethiam si a, kulh chunga mipuite beng hriatah Juda tawngin min sawipui suh. 27 Nimahsela Rabsake chuan an hnênah, “Heng thu hi sawi tûrin ka puin i pu hnênah leh nangmah hnênah mi tîr em ni?” bang chunga ṭhute hnênah mi tirh a ni lo vem ni, anmahni ek an ei theih nân leh anmahni zun an in theih nân? 28 Chutichuan, Rabsake chu a ding a, Judate ṭawngin aw ring takin a au va, “Assuria lal lal ropui thu hi ngaithla rawh; 29 Lal chuan heti hian a ti: “Hezekia hian bum suh se; 30 Hezekia pawhin, ‘LALPA chuan min chhanchhuak ngei ang a, he khawpui hi Assuria lal kutah hlan a ni lo vang,’ tiin LALPA-ah rinna nghah tir suh u. 31 Hezekia thu hi ngaithla suh u; 32 Nangmahni ram ang ram, buh leh uain ram, chhang leh grêp huan ram, hriak olive leh khawizu ram, in nung a, in thih loh nâna ka hruai bo che u hma loh chuan: Hezekia’n, ‘LALPAN min chhanhim ang,’ tia a thlêm che u hunah chuan ngaithla suh u. 33 Hnam tin pathiante zînga tu emaw chuan Assuria lal kut ata a ram zawng zawng a chhanchhuak em? 34 Hamath leh Arpad pathiante chu khawiah nge an awm? Sepharvaim, Hena leh Iva pathiante hi khawiah nge an awm? Samari ram chu ka kut ata an chhanchhuak em? 35 Ram dang pathiante zawng zawng zîngah tute nge an ram ka kut ata chhanchhuaktu, LALPAN Jerusalem ka kut ata a chhanhimtu? 36 Nimahsela, mipuite chuan an ngawi reng a, thu pakhat mah an chhâng lo va, lal thupêk chu, “Chhâng suh,” tih a ni si a.
2
LALPA Vantirhkoh Thiltithei takin Jerusalem a humhim
37 Chutichuan, in enkawltu Hilkia fapa Eliakima te, lehkhaziaktu Sebna te, lehkha ziaktu Asafa fapa Joa te chu Hezekia hnênah an kal a, an puan hrual chungin Rabsake thu chu an hrilh a. 2 Lalte 19 1 Tin, heti hi a ni a, lal Hezekia chuan chu chu a hriat veleh a silhfen a phelh a, saiip puan a inthuam a, LALPA ina a lut ta a. 2 Tin, in enkawltu Eliakim te, lehkhaziaktu Sebna te, puithiam upate chu saiip puan inthuam chungin Amoza fapa zâwlnei Isaia hnênah a tir a. 3 Tin, anni chuan a hnênah, “Hezekia’n heti hian a ti, ‘Vawiin hi buaina leh zilhna leh sawichhiatna nî a ni; 4 Lalpa in Pathianin Pathian nung sawichhiat tumin a pu Assuria lal tirh Rabsake thu zawng zawng chu a ngaithla mai thei a; LALPA in Pathianin thu a hriatte chu a zilh ang: chuvangin a la awm chhunte tan i tawngtaina chu tisang rawh. 5 Chutichuan lal Hezekia chhiahhlawhte chu Isaia hnênah an lo kal a. 6 Tin, Isaia chuan an hnênah, “In pu hnênah heti hian in sawi tûr a ni: ‘LALPA chuan heti hian a ti: ‘Assuria lal chhiahhlawhte’n mi sawichhiatna thu in hriatte chu hlau suh u,” a ti a. 7 Ngai teh, a chungah puakruk ka rawn tir ang a, thuthang a hria ang a, a ram lamah a kîr leh ang; tichuan, ama ramah khandaihin ka tihlum ang,” a ti a. 8 Chutichuan, Rabsake chu a lo kîr leh a, Assuria lal chu Libna ram bei lai chu a hmu a, Lakis khua ata a chhuahsan thu a lo hria a. 9 Tin, Ethiopia lal Tirhaka chanchin, “Ngai teh, nangmah bei tûrin a lo chhuak a ni; 10 Juda lal Hezekia hnênah heti hian in sawi tûr a ni: ‘I Pathianin i rinchhan chuan, ‘Jerusalem chu Assuria lal kutah an pe lo vang,’ tiin bum suh se. 11 Ngai teh, Assuria lalte’n ram zawng zawng an tihchhiatsakna chu i hre tawh a, chhanchhuah i ni ang em? 12 Hnam tin pathiante chuan ka pi leh pute tihboral tawhte chu an chhanchhuak tawh em; Gozan te, Haran te, Rezeph te, Thelasar khuaa Eden thlahte ang kha? 13 Khawiah nge Hamath lal te, Arpad lal te, Sepharvaim khawpui lal te, Hena khuaa lal te, Iva lal te chu khawiah nge an awm? 14 Tin, Hezekia chuan tirhkohte lehkha chu a dawng a, a chhiar a: tin, Hezekia chu LALPA ina a chho va, LALPA hmaah a theh darh ta a. 15 Tin, Hezekia chuan LALPA hmaah a tawngtai a, “Aw LALPA Israel-te Pathian, cherub-ho inkara cheng, nang chauh hi leia ram zawng zawng Pathian i ni; lei leh van i siam a ni. 16 LALPA, i beng chibai la, ngaithla rawh: LALPA, i mit meng la, en rawh: Pathian nung sawichhiat tura tirhtu Senakeriba thusawi chu ngaithla rawh. 17 Dik tak chuan, LALPA, Assuria lalte chuan hnamte leh an ramte an tiboral a; 18 An pathiante chu meiah an paih a, pathian an ni lo va, mihring kutchhuak, thing leh lunga an ni zawk si a; 19 Chutichuan, Aw LALPA kan Pathian, nangmah chauhin LALPA Pathian i ni tih leia ram zawng zawngin an hriat theih nân, a kut ata min chhanchhuak tûrin ka ngên a che. 20 Chutichuan, Amoza fapa Isaia chuan Hezekia hnênah, “LALPA Israelte Pathian chuan heti hian a ti, ‘Assuria lal Senakeriba chunga mi i ṭawngṭai kha ka lo hria e. 21 Hei hi a chungchânga LALPAN thu a sawi chu a ni; Zion fanu nula thianghlim chuan a hmusit che a, a nuihzat che a; Jerusalem fanu chuan a lu a thing che. 22 Tute nge i sawichhiat a, i sawichhiat? tu chungah nge i aw i chawimawi a, i mit i chawi sang? Israel Mi Thianghlim lakah pawh. 23 I tirhkohte hmangin Lalpa chu i sawichhia a, ‘Ka tawlailir tam tak nen tlâng sâng lam, Lebanon ral lam thlengin ka lo chhuk a, a sidar thing sâng tak takte leh a hruihrual thing ṭha tak takte chu ka tikehsawm ang; 24 Tui dang ka lai a, ka in a, ka kephah chuan hual hmuna lui zawng zawng ka tifai vek a.
3
LALPA Vantirhkoh Thiltithei takin Jerusalem a humhim
25 Ka tih dan leh hmanlai huna ka siam dan kha i hre tawh lo em ni? tûnah chuan ka tihlawhtling ta a, kulh nei khawpui chhe tawhte chu chhe khâwmah i siam ang,” a ti a. 26 Chuvângin, an chêngte chu chakna tlêm tak an ni a, an mangang a, an mualpho a; lova thlai ang te, thlai hring ang te, in chung lama thlai ang te, buh a lo puitlin hmaa puak ang mai an ni. 27 Nimahsela, i awmna te, i chhuah te, i luhna te, ka chunga i thinurna te chu ka hria. 28 Ka chunga i thinurna leh i buaina chu ka bengah a lo thleng avângin, ka hrui chu i hmuiah ka dah ang a, ka thununna chu i hmuiah ka dah ang a, i kalna kawngah chuan ka kîr leh ang che. 29 Tin, hei hi i tân chhinchhiahna a ni ang, ‘Kuminah chuan mahnia lo ṭhangte chu in ei ang a, kum hnihnaah chuan chumi aṭanga lo chhuak chu in ei ang; kum thumnaah chuan tuh ula, seng ula, grêp huan in phun ang a, a rahte chu in ei ṭhîn. 30 Tin, Juda chhûngkaw zînga la awmte chu a hnuai lamah zung an kai leh ang a, chung lamah rah an chhuah leh ang. 31 Jerusalem aṭangin mi la awmte leh Zion tlâng ata tlanchhuakte chu an chhuak dâwn si a; 32 Chuvângin, LALPA chuan Assuria lal chungchângah heti hian a ti: “He khawpuiah hian a lo lût lo vang a, thal a kap lo vang a, phaw kengin a hmaah a lo kal lo vang a, a bei tûrin a kap lo vang,” a ti. 33 A lo kalna kawngah chuan a lo kîr leh ang a, he khawpuiah hian a lo lut lo vang,’ tih hi LALPA thu chhuak a ni. 34 He khawpui hi chhandam tûrin keimah leh ka chhiahhlawh Davida avângin ka humhim dâwn si a. 35 Chumi zân chuan heti hi a ni a, LALPA vântirhkoh chu a chhuak a, Assuria-ho riahhmunah chuan mi sîngkhat leh sâng leh sawmriat a that a; 36 Chutichuan Assuria lal Senakeriba chu a chhuak a, a kal leh a, Ninevi khuaah a awm ta a. 37 Tin, heti hi a ni a, a pathian Nisroka ina chibai a bûk laiin, a fapate Adrammeleka leh Sarezer-a chuan khandaihin an that a, Armenia ramah an tlân chhuak ta a. Tin, a fapa Esarhaddon-a chu a aiah a lal ta a.
2 Chronicles 32:1-23-ah hian kan hmu a 1 Chûng thilte leh a din hnu chuan Assuria lal Senakeriba chu a lo kal a, Judai ramah a lût a, kulh nei khawpuite chu a bei a, amah ngeiin hnehsak a tum a. 2 Hezekia’n Senakeriba a lo kal thu leh Jerusalem bei a tum thu a hriatin. 3 A hotute leh a mi chakte nên chuan khawpui pâwn lama tuikhuah tui khap tûrin a inrem a, anni chuan an ṭanpui ta a. 4 Chutichuan, mipui tam tak an pung khâwm a, tuikhuah zawng zawng leh ram chhûnga lui luang zawng zawng chu an dang a, “Engah nge Assuria lalte chu an lo kal a, tui tam tak an hmuh ang?” 5 Tin, a tichak a, kulh chhe zawng zawng chu a siam a, kulh chung leh pawn lam kulh dang thlengin a chawi sang a, Davida khawpuia Millo chu a siam ṭha a, thal leh phaw tam tak a siam bawk a. 6 Chutichuan, mipuite chunga indo sipai hotute a dah a, khawpui kulh kawngka kawtthlêrah a hnênah a ko khâwm a, thlamuang takin a bia a. 7 Chak tak leh huai takin awm la, Assuria lal leh a hnêna awm mipui zawng zawng avângin hlau hek suh u; 8 A hnênah chuan tisa kut a awm a; nimahsela, LALPA kan Pathian chu min ṭanpui tûr leh kan indona bei tûrin kan hnênah a awm a ni,” a ti a. Juda lal Hezekia thusawiah chuan mipuite chu an chawl ta a. 9 Chumi hnu chuan Assuria lal Senakeriba chuan a chhiahhlawhte chu Jerusalem-ah a tir a, (mahse amah ngeiin Lakish chu a hual a, a thuneihna zawng zawng nen) Juda lal Hezekia hnênah leh Jerusalem khuaa Juda mi zawng zawng hnênah, “ 10 Assuria lal Senakeriba chuan heti hian a ti: “Jerusalem khua hual lai hian engah nge in rin? 11 Hezekia hian, ‘LALPA kan Pathianin Assuria lal kut ata min chhanchhuak ang,’ tiin ṭâm leh tuihal thi tûra inpe tûrin a thlêm che u lo vem ni?
4
LALPA Vantirhkoh Thiltithei takin Jerusalem a humhim
12 Hezekia ngei hian a hmun sângte leh a maichamte chu a la bo a, Juda leh Jerusalem-ah thu a pe lo vem ni, ‘Maicham pakhat hmaah chibai in bûk ang a, a chungah rimtui in hâl ang? 13 Ram danga mi zawng zawng chunga kei leh ka pi leh pute thil tih hi in hre lo vem ni? chu ram hnam pathiante chuan engti kawng mahin an ramte chu ka kut ata an chhanchhuak thei em ni? 14 Ka pi leh pute’n an tihboral vek hnam pathiante zîngah tu nge awm, in Pathianin ka kut ata a chhanchhuak thei che u? 15 Chutichuan, Hezekia hian bum che suh se, heti hian thlem hek suh se, amah chu la ring hek suh se, eng hnam emaw, lalram emaw pathian reng rengin a mite chu ka kut ata leh ka pi leh pute kut ata a chhanchhuak thei lo va; 16 Tin, a chhiahhlawhte chuan LALPA Pathian leh a chhiahhlawh Hezekia chu an sawi nasa lehzual a. 17 LALPA Israel-te Pathian sawichhiat nân leh amah sawichhiat nân lehkha a ziak bawk a, “Hnam dang pathiante’n an mite ka kut ata an chhan chhuah loh angin Hezekia Pathian pawhin a mite chu ka kut ata a chhan chhuak lo vang,” tiin. 18 Chutichuan, Judate thusawiah chuan Jerusalem mipuite chu an au va, anmahni tithinur tûr leh tihbuai tûrin; khawpui chu an lak theih nân. 19 Mihring kutchhuak, leia mite pathiante dodâl angin Jerusalem Pathian chu an sawisel a. 20 Chumi avâng chuan lal Hezekia leh Amoza fapa zâwlnei Isaia chu vânah an ṭawngṭai a, an au va. 21 Tin, LALPA chuan vântirhkoh a tîr a, chu chuan mi huaisen zawng zawng leh Assuria lal riahhmun hruaitute leh sipai hotute chu a tiboral vek a. Chutichuan, a ram ngeiah chuan mualpho takin a kir leh ta a ni. Tin, a pathian ina a luh chuan ama ril a\anga lo chhuakte chuan khandaihin an that ta a. 22 Chutichuan LALPAN Hezekia leh Jerusalem-a chengte chu Assuria lal Senakeriba kut ata leh mi dang zawng zawng kut lak ata a chhanchhuak a, kil tinah a kaihruai a. 23 Tin, mi tam takin Jerusalem-ah LALPA hnênah thilpêk an rawn keng a, Juda lal Hezekia hnênah thilpêk an rawn keng a;
Isaia 36-37-ah a awm Isaia 36-ah a awm 1 Tin, heti hi a ni a, lal Hezekia lal kum sawm leh palinaah chuan Assuria lal Senakeriba chu Juda ram venhimna khuate zawng zawng chu a bei a, a la ta a. 2 Tin, Assuria lal chuan Rabsake chu Lakis aṭangin Jerusalem-ah sipai tam tak nên lal Hezekia hnênah a tir a. Tin, tuikhuah chung lam kawngkhar bulah chuan a ding a. 3 Chutichuan, in enkawltu Hilkia fapa Eliakima leh lehkhaziaktu Sebna leh Asafa fapa Joa, chanchin ziaktu chu a hnênah an lo chhuak a. 4 Tin, Rabsake chuan an hnênah, “Hezekia hnênah, ‘Assuria lal ropui tak chuan heti hian a ti, ‘I rinna hi eng nge ni? 5 Ka ti a ni, (mahse, thu âtthlâk mai mai a ni) Indona tûrin remruatna leh chakna ka nei a ni, ka laka hel tûrin tu chungah nge i rinchhan? 6 Ngai teh, Aigupta chunga he hrui chhe tawh tiang hi i ring tlat a; chu mi chu a innghah chuan a kutah a lut ang a, a hrual ang: Aigupta lal Pharaoa pawh chu amah ringtu zawng zawng tan a ni. 7 Nimahsela, ‘LALPA kan Pathian chu kan ring tlat a ni,’ i tih chuan, Hezekia’n a hmun sângte leh a maichamte a laksak a, Juda leh Jerusalem hnênah, ‘He maichâm hmaah hian chibai in bûk tûr a ni,’ a tih kha a ni lo vem ni? 8 Chutichuan, ka pu Assuria lal hnênah thutiam pe la, sakawr sânghnih ka pe ang che, sakawr chung chuang mi i dah theih chuan. 9 Engtin nge ka pu chhiahhlawh tê berte zînga sipai hotu pakhat hmai chu i hawisan ang a, tawlailir leh sakawr chung chuang mite chu Aigupta ramah i rinchhan ang?
5
LALPA Vantirhkoh Thiltithei takin Jerusalem a humhim
10 Tûnah hian LALPA tel lovin he ram hi tihchhiat tumin ka lo chho ve em ni? LALPAN ka hnênah, “He ram hi han bei la, tichhe rawh,” a ti a. 11 Chutichuan, Eliakima te, Sebna te, Joa te chuan Rabsakei hnênah, “I chhiahhlawhte hnênah Suria ṭawngin sawi rawh; chu chu kan hrethiam si a, Judate tawngin, kulh chunga mipuite beng hriatah min sawi suh. 12 Nimahsela, Rabsake chuan, “Heng thu hi sawi tûrin ka puin i pu hnênah leh i hnênah mi tîr em ni?” kulh chunga ṭhu mite hnênah mi tirh a ni lo vem ni, anmahni ek an ei theih nân leh anmahni zun an in theih nân? 13 Chutichuan Rabsake chu a ding a, Judate ṭawngin aw ring takin a au va, “Assuria lal lal ropui thu hi ngaithla rawh u,” a ti a. 14 Lal chuan heti hian a ti: “Hezekia hian bum suh se, a chhanchhuak thei lo vang che u,” a ti a. 15 Hezekia pawhin, ‘LALPA chuan min chhanchhuak ngei ang,’ tiin LALPA chu ring suh sela, he khawpui hi Assuria lal kutah hlan a ni lo vang. 16 Hezekia thu hi ngaithla suh u; 17 In ram ang ram, buh leh uain ram, chhang leh grêp huan ramah ka lo kal a, ka hruai bo che hma loh chuan. 18 Hezekia'n, 'LALPA'n min chhanhim ang' tia a thlêm loh nan fimkhur rawh u. Hnam tin pathiante zinga tu emaw chuan Assuria lal kut ata a ram a chhanchhuak em? 19 Hamath leh Arphad pathiante chu khawiah nge an awm? Sepharvaim pathiante hi khawiah nge an awm? Samari ram chu ka kut ata an chhanchhuak em ni? 20 Hêng ram pathiante zawng zawng zîngah hian tute nge an ram ka kut ata chhanchhuaktu, LALPAN Jerusalem ka kut ata a chhanhimtu? 21 Nimahsela, an ngawi reng a, thu pakhat mah an chhâng lo va, lal thupêk chu, ‘Chhâng suh,’ tih a ni si a. 22 Chutichuan, in enkawltu Hilkia fapa Eliakima leh lehkhaziaktu Sebna leh Asafa fapa Joa, thuhriltu chu an puan hrual chungin Hezekia hnênah an lo kal a, Rabsake thu chu an hrilh a. Isaia 37-ah a awm 1 Tin, heti hi a ni a, lal Hezekia chuan chu chu a hriat veleh a silhfen a phelh a, saiip puan a inthuam a, LALPA ina a lut ta a. 2 Tin, in enkawltu Eliakim te, lehkhaziaktu Sebna te leh puithiam upate saiip puan inthuamte chu Amoza fapa zâwlnei Isaia hnênah a tir a. 3 Tin, anni chuan a hnênah, “Hezekia’n heti hian a ti, ‘Vawiin hi buaina te, zilhna te, Pathian sawichhiatna nî a ni; 4 Lalpa in Pathianin Assuria lal chuan Pathian nung sawichhiat tumin a tirh Rabsake thu chu a lo ngaithla ang a, LALPA in Pathian thu hriatte chu a zilh ang a; 5 Chutichuan lal Hezekia chhiahhlawhte chu Isaia hnênah an lo kal a. 6 Tin, Isaia chuan an hnênah, “In pu hnênah heti hian in sawi ang: ‘LALPA chuan heti hian a ti: ‘Assuria lal chhiahhlawhte’n mi sawichhiatna thu in hriatte chu hlau suh u,” a ti a. 7 Ngai teh, a chungah puakruk ka rawn tir ang a, thuthang a hria a, ama ramah a kîr leh ang; tichuan, ama ramah khandaihin ka tihlum ang,” a ti a. 8 Chutichuan, Rabsake chu a lo kîr leh a, Assuria lal chu Libna ram bei lai chu a hmu a, Lakis khua ata a chhuahsan thu a lo hria a. 9 Tin, Ethiopia lal Tirhaka chungchângah, “I bei tûrin a lo chhuak a ni,” a tih chu a hria a. Chu chu a hriat veleh Hezekia hnenah palai a tir a. 10 Juda lal Hezekia hnênah heti hian in sawi tûr a ni: ‘I Pathian, i rinna chuan, ‘Jerusalem chu Assuria lal kutah pêk a ni lo vang,’ tiin bum suh se. 11 Ngai teh, Assuria lalte’n ram zawng zawng an tihchhiatsakna chu i hre tawh a; chhandam i ni ang em?
6
LALPA Vantirhkoh Thiltithei takin Jerusalem a humhim
12 Gozan te, Haran te, Rezeph te, Telasar khuaa Eden thlahte anga ka pi leh pute tihboral tawh hnam pathiante chuan an chhanchhuak tawh em ni? 13 Khawiah nge Hamath lal te, Arphad lal te, Sepharvaim khawpui lal te, Hena te, Iva lal te chu an awm? 14 Tin, Hezekia chuan tirhkohte kut ata lehkha chu a dawng a, a chhiar a: tin, Hezekia chu LALPA inah a chho va, LALPA hmaah chuan a theh darh ta a. 15 Hezekia chuan LALPA hnênah a ṭawngṭai a. 16 Aw sipaihote LALPA, Israel-te Pathian, cherub-te inkara awm, nangmah chauh hi leia ram zawng zawng Pathian i ni: Lei leh van i siam a ni. 17 Aw LALPA, i beng nghat la, ngaithla rawh; Aw LALPA, i mit meng la, en rawh: Pathian nung sawichhiat tura mi tirh Senakeriba thu zawng zawng hi ngaithla rawh. 18 Dik tak chuan, LALPA, Assuria lalte chuan hnam zawng zawng leh an ram zawng zawng an tichhe vek a; 19 An pathiante chu meiah an paih a, pathian an ni lo va, mihring kutchhuak, thing leh lunga an ni zawk si a; 20 Chutichuan, Aw LALPA kan Pathian, a kut ata min chhandam ang che, lei ram zawng zawngin nangmah chauh hi LALPA i ni tih an hriat theih nan. 21 Chutichuan, Amoza fapa Isaia chuan Hezekia hnênah, “LALPA Israelte Pathian chuan heti hian a ti: ‘Assuria lal Senakeriba chungah mi i ṭawngṭai a; 22 Hei hi a chungchânga LALPAN thu a sawi chu a ni; Nula thianghlim, Zion fanu chuan a hmusit che a, a nuihzat che a; Jerusalem fanu chuan a lu a thing che. 23 Tute nge i sawichhiat a, i sawichhiat? tu chungah nge i aw i chawimawi a, i mit i chawi sang? Israel Mi Thianghlim lakah pawh. 24 I chhiahhlawhte zârah Lalpa chu i sawichhia a, ‘Ka tawlailir tam tak avângin tlâng sâng tak, Lebanon tlâng lamah ka chho a ni; a sidar thing sâng tak tak te, a thing hmêl ṭha tak takte chu ka tikehsawm ang a, a ramri sâng lam leh a Karmel ramngawah te ka lût ang,” a ti a. 25 Tui ka laih a, tui ka in a; tin, ka kephah chuan hualna hmuna luite zawng zawng chu ka tifai vek a ni. 26 Ka tih dan hi i hre rei lo em ni; tin, hmân lai aṭang tawhin, ka siam a ni em? tûnah chuan ka tihlawhtling ta a, khawpui humhalh tawhte chu chhe khâwmah i tichhia ang,” a ti a. 27 Chuvângin, an chêngte chu chakna tlêm tê an ni a, an mangang a, an mualpho hle a, lova thlai ang te, thlai hring ang te, in chung lama thlai ang te, buh a lo puitlin hmaa puak ang mai te an ni. 28 Nimahsela, i awmna te, i chhuah te, i luhna te, ka chunga i thinurna te chu ka hria. 29 Ka chunga i thinurna leh i buaina chu ka bengah a lo thleng tawh avângin, ka hruihrual chu i hmuiah ka dah ang a, ka thununna chu i hmuiah ka dah ang a, i kalna kawngah chuan ka kir leh ang che. 30 Tin, hei hi i tân chhinchhiahna a ni ang: Kuminah hian amaha lo ṭhangte chu in ei ang; kum hnihnaah chuan chu mi a\anga lo chhuak chu, kum thumnaah chuan tuh ula, seng ula, grêp huan in phun ang a, a rah chu in ei ṭhîn. 31 Tin, Juda chhûngkaw zînga la awmte chu hnuai lamah zung an kai leh ang a, chung lamah rah an chhuah ang. 32 Jerusalem aṭangin mi la awmte leh Zion tlâng ata tlân chhuakte chu an chhuak dâwn si a: Sipaihote LALPA ṭhahnemngaihna chuan chu chu a ti ang. 33 Chuvângin, LALPA chuan Assuria lal chungchângah heti hian a ti: ‘He khawpuiah hian a lo kal lo vang a, thal a kap lo vang a, phaw kengin a hmaah a lo kal hek lo vang a, a bei tûrin a bei lo vang. 34 A lo kalna kawngah chuan a lo kîr leh ang a, he khawpuiah hian a lo lut lo vang,’ tih hi LALPA thu chhuak a ni. 35 He khawpui hi keimah leh ka chhiahhlawh Davida avânga chhanhim tûrin ka humhim dâwn si a. 36 Chutichuan, LALPA vântirhkoh chu a chhuak a, Assuria mite riahhmunah chuan mi sîngkhat leh sâng leh sawmriat leh sîngnga a that a: tin, zîng taka an thawh chuan ngai teh, ruang thi vek an ni.
7
LALPA Vantirhkoh Thiltithei takin Jerusalem a humhim
37 Chutichuan Assuria lal Senakeriba chu a chhuak a, a kal leh a, Ninevi khuaah a awm ta a. 38 Tin, heti hi a ni a, a pathian Nisroka ina chibai a bûk laiin, a fapate Adrammeleka leh Sarezer-a te chuan khandaihin an that a; tichuan Armenia ramah an tlân chhuak a: tin, a fapa Esarhaddon-a chu a aiah a lal ta a.
Châng khat hnu Châng hrang hranga inṭhen darh Hezekia, Isaia, Senakeriba leh Rabsakea chanchin chanchin hi Thuthlung Hluiah hmun pawimawh pathum-ah ziah a ni a: 2 Lalte 18–19 , Isaia 36–37 , leh 2 Chronicles 32 . King James Version -a thumal inzawmte nena inmil, châng khat hnu châng hrang hranga inṭhenna a ni a , chu chu zirlai pawimawh tak takte a zui a ni. 1. Hezekia Rinawmna & Siamthat Hmasa 2 Lalte 18:1–3 – Hezekia hian kum 25 a nih atangin Judai ramah a lal tan a, "LALPA mithmuhah thil dik tak" a ti a ni. 2 Lalte 18:4 – Hmun sângte chu a sawn a, milemte a tikehsawm a, huangte a tikehsawm a, Mosia siam dâr rul (Nehushtan) chu a tikehsawm a, a chhan chu Israel-te chuan rimtui an hal ṭan tawh a ni. 2 Lalte 18:5–7a – "Lalpa Israelte Pathian chu a ring tlat a, chutichuan a hnungah Juda lal zawng zawng zingah amah ang an awm lo..." LALPA chu a hnenah a awm a, a kalna apiangah a hlawhtling thin. 2 Lalte 18:7b–8 – Assuria lal lakah a hel (a rawng a bawl duh lo) a, Philistia mite chu Gaza thlengin a bei ta a ni. 2 Chronicles 32:1–8 – Senakeriba rawn hnaih dan a hmuhin Hezekia chuan a hotute nen Jerusalem pawna tuikhuahte tihtawp tumin thurawn a siam a, kulh leh kulh te a sa a, ralthuam a siam a, mipuite chu a fuih a: "Chak takin huai takin awm rawh u... a hnenah chuan tisa kut a awm a; nimahsela LALPA kan Pathian chu kan hnenah a awm a, min tanpui tur leh kan indona bei turin" (2). Chro. 2. Samari & Assuria Tlukna 2 Lalte 18:9–12 – Hezekia kum 4-naah Assuria lal Salmanesera chuan Samaria (Israel Hmar lam Lalram) chu a hual a, Hezekia kum 6-naah a la ta a, a chhan chu Israel-te chuan "LALPA an Pathian aw an zawm loh vang a ni. 2 Lalte 18:13 / Isaia 36:1 – Hezekia kum 14-naah hian Assuria lal Senakeriba chuan Juda ram kulh nei khawpui zawng zawng chu a rawn bei a, a la ta a. 2 Lalte 18:14–16 – Hlauthawng rei vak lovah Hezekia chuan Lakis khuaa Senakeriba hnenah chhiah a thawn a, "Ka tisual a, ka hnen ata lo haw leh rawh; ka chunga i dah chu ka phur ang," a ti a. Tangkarua talent 300 leh rangkachak talent 30 a pe a, LALPA biak in kawngkhar leh lungphun ata rangkachak chu a hlihsak hial a ni. 3. Rabshakeh-a Taunts & Psychological Warfare chungchang a sawi 2 Lalte 18:17–18 / Isaia 36:2–3 – Senakeriba chuan Tartan, Rabsaris leh Rabsake chu Lakis atangin sipai tam tak nen Jerusalem-ah a tir a. Upper pool-a conduit bulah an ding a. Eliakim te, Sebna te, Joa te chu anmahni hmuak turin an chhuak a. 2 Lalte 18:19–21 / Isaia 36:4–6 – Rabsake chuan Senakeriba thuchah a sawi a: "Hei hi eng rinna nge i rinchhan?" Judai chu Aigupta ram a rinchhan avangin a nuihzat a, Aigupta chu "reed chhe tawh" tiin a sawi a, chu chuan a rinchhan apiang kut a beng ang. 8
LALPA Vantirhkoh Thiltithei takin Jerusalem a humhim
2 Lalte 18:22 / Isaia 36:7 – Rabsake chuan Hezekia sakhaw siam\hatnate chu tihdanglam a tum a, Hezekia chuan hmun sâng leh maichamte a paihsak avangin Pathian a tithinur niin a sawi. 2 Lalte 18:23–25 / Isaia 36:8–10 – Rabsake chuan nuihzat takin sakawr 2,000 a hlan a, Judain an tan sakawr khalhtu pawh a pe thei a nih chuan. Chutah chuan LALPA ngeiin Judai ram tiboral turin a tir niin a sawi a: "LALPA chuan ka hnenah, He ram hi han bei la, tichhia rawh," a ti a. 2 Lalte 18:26 / Isaia 36:11 – Eliakim, Sebna leh Joa chuan Rabsake chu Judate tawng (Hebrai) ni lovin Syrian (Aramaic) tawnga tawng turin an ngen a, chutiang chuan kulh chunga mi pangngai te chu an hlauthawng lo. 2 Lalte 18:27–35 / Isaia 36:12–20 – Rabsake chuan a duh lo va, kulh chunga mite hnenah Hebrai tawngin a au a. Pathianin a chhanchhuak ang tih thutiam hmanga Hezekia bum lo turin a fuih a ni. Hamath, Arpad, Sepharvaim, Samari pathian tumahin an ramte chu Assuria lakah an chhanchhuak lo tih a chhuang hle a ni—chuti a nih chuan "ram pathian zawng zawng zingah tute nge an ram ka kut ata chhanchhuaktu, LALPAN ka kut ata Jerusalem a chhanchhuah theihna tur?" (2 Lalte 18:35). 2 Lalte 18:36–37 / Isaia 36:21–22 – Mipuite chuan an ngawi reng a, Hezekia thupek angin ("Chhâng suh") angin thu pakhat mah an chhang lo. Official-te chu an thawmhnaw rent kengin Hezekia hnenah an kir leh a. 4. Hezekia chuan Isaia & Lalpa Thutiam Hmasa A Hmuh 2 Lalte 19:1–5 / Isaia 37:1–5 – Lal Hezekia chuan a thawmhnaw a phelh a, saiip puan a khuh a, LALPA ina a lut a, Eliakim te, Sebna te leh puithiam upate chu zâwlnei Isaia hnênah a tir a Anni chuan heti hian an puang a: "Vawiin hi harsatna ni, zilhna leh sawichhiatna ni a ni... chuvangin a la awmte tan i tawngtaina chu tisang rawh," an ti. 2 Lalte 19:6–7 / Isaia 37:6–7 – Isaia chuan Pathian thu hmangin a chhang a: "Assuria lal chhiahhlawhten mi sawichhiatna thu i hriatte hi hlau suh. Ngai teh, a chungah puak ka rawn tir ang a, thuthang a lo hria ang a, a ramah a kîr leh ang a; tichuan a ramah chuan ka tithinur ang." khandaih chu a ram ngeiah a ni." 5. Rabsakea Pathian sawichhiatna Lehkha & Hezekia Tawngtaina 2 Lalte 19:8–13 / Isaia 37:8–13 – Rabsake chu a kir leh a, Senakeriba chu Libna a bei lai a hmu a. Ethiopia lal Tirhaka chu amah bei tura a lo chhuak tih a hriat chuan Senakeriba chuan Hezekia hnenah lehkha a thawn leh a, Pathianin Jerusalem a chhanchhuak thei lo tih a vaukhân a, hnam boral tawhte (Gozan, Haran, Rezeph, Telassar) te a ziak bawk. 2 Lalte 19:14 / Isaia 37:14 – Hezekia chuan tirhkoh hnen atangin lehkha chu a dawng a, a chhiar a, LALPA ina a chho a, LALPA hmaah a theh darh ta a ni 2 Lalte 19:15–19 / Isaia 37:15–20 – Hezekia chuan heti hian a tawngtai a: "Aw LALPA Israel-te Pathian, cherub-te inkara cheng, nang chauh hi leilung ram zawng zawng Pathian i ni... Aw LALPA, i beng nghat la, ngaithla rawh: LALPA, i mit kha han hawng la, en rawh: tichuan Senakeriba thu hi ngaithla rawh. chu chuan Pathian nung sawichhiat tumin a tir a ni." Assuria chuan hnam dangte chu an pathiante chu thing leh lung mai an nih avangin a tichhe tih a pawm a, heti hian a tawngtai a: "Chutichuan, aw LALPA kan Pathian, ka ngen a che, a kut ata min chhanchhuak ang che, leia ram zawng zawngin nangmah chauh hi LALPA Pathian i ni tih an hriat theih nan," tiin a tawngtai a ni. 6. Isaia hmanga Pathian Chhanna 2 Lalte 19:20 / Isaia 37:21–22 – Isaia chuan Hezekia hnenah thu a thawn a: "Assuria lal Senakeriba chunga mi i tawngtai kha ka hre ta a ni."
9
LALPA Vantirhkoh Thiltithei takin Jerusalem a humhim
2 Lalte 19:21–28 / Isaia 37:22–29 – LALPAN Senakeriba chapona chu a zilh a: "Tunge i sawichhiat leh i sawichhiat?... Israel-ho Mi Thianghlim chungah pawh." Pathian chuan Assuria hnehna chu a Pathian ruahmanna ("Ka tih dan hi hun rei tak kal ta khan i hre lo em ni?"). Senakeriba thinrimna avang hian Pathian chuan heti hian a puang a: "Ka hrui chu i hnar-ah ka dah ang a, ka thununna chu i hmuiah ka dah ang a, i kalna kawngah chuan ka kir leh ang che," tiin a puang a ni. 2 Lalte 19:29–31 / Isaia 37:30–32 – Pathianin Juda chu dam khawchhuahna leh thanlenna chhinchhiahna a pe a: Juda chhungkaw la awmte chuan hnuai lamah zung an kai leh ang a, chung lamah rah an chhuah leh ang. 2 Lalte 19:32–34 / Isaia 37:33–35 – Pathian chuan Assuria lal chungchangah heti hian a tiam a: "He khawpuiah hian a lo lut lo vang a, thal pawh a kap lo vang a, phaw kengin a hmaah a lo kal lo vang a, a bei tur a ni hek lo... He khawpui hi chhandam turin ka humhim dawn a ni, keimah leh ka chhiahhlawh Davida tan." 7. Pathian Inrawlhna & Senakeriba Tlukna 2 Lalte 19:35 / Isaia 37:36 / 2 Chro. 32:21 – Chumi zan vek chuan LALPA Vantirhkoh chu a chhuak a, Assuria mite riahhmunah chuan mi 185,000 zet a that a . Mite chu zing hma taka an tho chuan, "ngai teh, ruang thi vek an ni." 2 Lalte 19:36 / Isaia 37:37 – Senakeriba chu a chhuak a, Ninevi khuaah a kir leh a, chutah chuan a awm ta a. 2 Lalte 19:37 / Isaia 37:38 / 2 Chro. 32:21 – Senakeriba chuan a pathian Nisroka ina a biak lai chuan a fapa Adrammeleka leh Sarezer chuan khandaihin an that a, Armenia ramah an tlanchhia a. A fapa Esarhaddon-a chu a aiah a lal a ni.
Narrative atanga Zirna pawimawh tak tak te Mihring Inremna leh Pathian Chhandamna Inthlauhna Hezekia chuan a tirah chuan Senakeriba chu Temple atanga rangkachak hlihsak hmangin lei a tum a (2 Lalte 18:14–16), chuti chung chuan Assuria chu engtin pawhin hnehna famkim nei turin a kir leh ta a ni. Pathian hmêlma tihrehawm hian hna a thawk tlem hle a; remna nghet tak chu Hezekia’n tangkarua a innghahna a bânsan a, ṭawngṭaina lam a hawi vek khân chauh a lo thleng a ni. Thlarau lam Rinna nena inzawm, Practical Inbuatsaihna Hêng hual ṭan hma hian Hezekia chuan tui pekna chu a titawp a, bangte chu a tichak a, invenna tur a buatsaih bawk (2 Chron. 32:2–5). Pathian rinna tih awmzia chu mawhphurhna hmantlak ngaihthah tihna a ni lo va, mahse Hezekia chuan a kulhpui aiin Engkimtitheia a rinna tawp ber chu a nghat zawk a ni. Nuihzatna leh Bumna Dodalna Thlarau lam Hriatthiamna Rabsakeh chuan rilru lam thilte a hmang a—Pathian Lehkha Thu tidanglam a, hlauhna a thehdarh a, Pathian thiltihtheihna a zawtfiah a, hruaitute chu mipuite a\angin ṭhen hran tum a ni (2 Lalte 18:22, 28–35). Hezekia thupek "Amah chu chhang suh" tih hian Pathian sawichhiatna hmanga inhnial duh lo va, chu ai chuan Pathian hnena direct-a thubuai thlen chu thlang zawk hi a finthlakzia a zirtir a ni. Lalpa Hmaah Kan Harsatna Thehdarh Hezekia'n Senakeriba lehkha hlauhawm tak a dawn chuan biak inah a hruai nghal a, "LALPA hmaah a thehdarh ta a ni" (2 Lalte 19:14). Hei hian tawngtaina atan entawn tur a pe a ni: thil hmuh theih vau, hlauhna leh lungkhamnate chu Pathian hmaah direct-a hruaiin, A hmaah tlang taka dah a ni.
10
LALPA Vantirhkoh Thiltithei takin Jerusalem a humhim
Tawngtaiah hian Pathian Ropuina chu a ngaipawimawh ber a ni Hezekia hian mimal dam khawchhuahna tur chauh a tawngtai lo va; Pathian chu thil ti turin a tawngtai a, "lei ram zawng zawngin nangmah chauhvin LALPA Pathian i ni tih an hriat theih nan" (2 Lalte 19:19). Pathian chawimawina lam hawia ṭawngṭainate chu A duhzâwng nên a inmil hle a ni. Mihring Inchhuanna vs. Pathian Lalna Senakeriba chuan sipaia a hnehnate chu ama thiltihtheihna rah chhuah niin a ngai a (2 Lalte 19:23– 24). Pathian chuan Pathian ruahmanna pum puia hmanrua mai a nih thu a hriat nawn tir a (2 Lalte 19:25–28). Pathian chuan chapote chu a dodal a, khawvel thiltihtheihna engmahin a thiltum lalberte chu a hneh thei lo.
11