Priedka fuq il-Muntanja Mattew 5:1-48 1 Meta ra l-folol, tela’ fuq il-muntanja, u meta qagħad bilqiegħda, id-dixxipli tiegħu resqu lejh. 2 U fetaħ fommu u għallimhom, u qal: 3 Henjin il-foqra fl-ispirtu: għax tagħhom hija s-saltna tas-smewwiet. 4 Henjin dawk li jibku: għax għad isibu l-faraġ. 5 Henjin l-umli: għax huma jirtu l-art. 6 Henjin dawk li huma bil-ġuħ u bil-għatx għas-sewwa: għax huma jimtlew. 7 Henjin dawk li jħennu: għax huma jsibu ħniena. 8 Henjin dawk ta’ qalbhom safja: għax huma jaraw lil Alla. 9 Henjin dawk li jġibu l-paċi: għax huma jissejħu wlied Alla. 10 Henjin dawk li huma ppersegwitati minħabba l-ġustizzja: għax tagħhom hija s-saltna tas-smewwiet. 11 Henjin intom, meta n-nies jgħajjrukom, jippersegwitawkom, u jgħidu kull xorta ta’ ħażen kontrikom bilgideb, minħabba fija. 12 Ifirħu, u kunu ferħanin ħafna: għax kbir hu l-premju tagħkom fis-sema: għax hekk ippersegwitaw lillprofeti li kienu qablek. 13 Intom il-melħ tal-art: imma jekk il-melħ jitlef it-togħma tiegħu, b’liema mod se jiġi mmellħ? Minn dakinhar ’il quddiem ma jkun tajjeb għal xejn ħlief biex jintrema ’l barra u jintrifes min-nies. 14 Intom id-dawl tad-dinja. Belt li tinsab fuq għolja ma tistax tinħeba. 15 Lanqas in-nies ma jixegħlu xemgħa u jqegħduha taħt xewka, iżda fuq gandlier; u tagħti dawl lil dawk kollha li jkunu fid-dar. 16 Hekk ħa jiddi d-dawl tagħkom quddiem il-bnedmin, biex jaraw l-għemejjel tajba tagħkom u jigglorifikaw lil Missierkom li hu fis-smewwiet. 17 Taħsbux li ġejt biex inħassar il-liġi jew il-profeti: ma ġejtx biex inħassar, iżda biex inwettaq. 18 Għax tassew ngħidilkom, Sakemm jgħaddu s-sema u l-art, ma titlifx miktub jew miktub mil-liġi sakemm kollox jitwettaq. 19 Mela kull min jikser wieħed minn dawn l-iżgħar kmandamenti, u jgħallem lin-nies hekk, jissejjaħ l-iżgħar fis-saltna tas-smewwiet: imma kull min jagħmilha u jgħallimha, dan jissejjaħ kbir fis-saltna tas-smewwiet. 20 Għax ngħidilkom, li jekk il-ġustizzja tagħkom ma taqbiżx il-ġustizzja tal-iskribi u l-Fariżej, żgur ma tidħlux fis-saltna tas-smewwiet. 21 Smajtu li ntqal minn dawk ta’ żmien ilu, “La toqtolx; u kull min joqtol ikun fil-periklu tal-ġudizzju.”
1
Priedka fuq il-Muntanja
22 Imma jien ngħidilkom, li kull min jirrabja ma’ ħuh mingħajr raġuni jkun fil-periklu tal-ġudizzju: u kull min jgħid lil ħuh, Raka, ikun fil-periklu tas-sinjur: imma kull min jgħid, Ja iblah, ikun fil-periklu tan-nar tal-infern. 23 Għalhekk jekk iġġib l-offerta tiegħek lejn l-artal, u hemmhekk tiftakar li ħuk għandu xi ħaġa kontrik; 24 Ħalli l-offerta tiegħek hemm quddiem l-artal, u mur fi triqtek; l-ewwel irranġa ma’ ħuk, imbagħad ejja u agħti l-offerta tiegħek. 25 Ftiehem mal-għadu tiegħek malajr, waqt li tkun miegħu fit-triq; li ma jagħmilx hekk l-għadu jagħtik f'idejn l-imħallef, u l-imħallef jagħtik f'idejn l-uffiċjal, u titfa' l-ħabs. 26 Tassew ngħidlek, Ma toħroġx minn hemm qabel ma tkun ħallast l-aħħar kwart. 27 Smajtu li ntqal minn dawk ta’ żmien ilu, “La tagħmilx adulterju.” 28 Imma jien ngħidilkom, li kull min iħares lejn mara biex jixtieqha jkun diġà għamel adulterju magħha f’qalbu. 29 U jekk għajnek il-leminija tweddfek, aqlagħha u armiha 'l bogħod minnek: għax jaqbillek li wieħed millmembri tiegħek jintilef, u mhux li ġismek kollu jintrema fl-infern. 30 U jekk idek il-leminija tweddfek, aqtagħha u armiha 'l bogħod minnek: għax jaqbillek li wieħed minn membri tiegħek jintilef, u mhux li ġismek kollu jintrema fl-infern. 31 Intqal, Kull min jitlaq lil martu, għandu jagħtiha kitba tad-divorzju: 32 Imma jien ngħidilkom, li kull min ikeċċi lil martu, ħlief għall-kawża ta’ fornikazzjoni, iwassalha biex tagħmel adulterju: u kull min jiżżewweġ lil waħda li tkun divorzjata jagħmel adulterju. 33 Smajtu wkoll li ntqal minn dawk ta’ żmien ilu, “La taħlifx ħażin, imma wettaq il-ħalriet tiegħek lill-Mulej.” 34 Imma jien ngħidilkom, Taħilfux xejn; lanqas bis-sema; għax huwa t-tron ta’ Alla: 35 La bl-art; għax hija l-banketta ta’ saqajh: lanqas b’Ġerusalemm; għax hija l-belt tas-Sultan il-kbir. 36 Lanqas ma taħlef b’rasek, għax ma tistax tagħmel xagħra waħda bajda jew sewda. 37 Imma ħa tkun il-kelma tagħkom, Iva, iva; Le, le: għax kull ma hu iktar minn dawn ġej mill-ħażen. 38 Smajtu li ntqal, Għajn għal għajn, u sinna għal sinna. 39 Imma jien ngħidilkom, Biex ma tirreżistux lill-ħażen: imma lil min jagħtik daqqa fuq ħaddejk il-leminija, dawwarlu l-oħra wkoll. 40 U jekk xi ħadd irid jiftħek kawża u jieħu l-libsa tiegħek, ħallih jieħu wkoll il-mantell tiegħek. 41 U kull min iġġiegħlek tmur mil wieħed, mur miegħu tnejn. 42 Agħti lil min jitolbok, u lil min irid jissellef mingħandek titbiegħedx. 43 Smajtu li ntqal, “Ħobb lill-proxxmu tiegħek, u obgħod lill-għadu tiegħek.” 44 Imma jien ngħidilkom, Ħobbu l-għedewwa tagħkom, bierku lil dawk li jisħtukom, agħmlu l-ġid lil dawk li jobogħdukom, u itolbu għal dawk li jużawkom ħażin u jippersegwitawkom; 45 Biex tkunu wlied Missierkom li hu fis-smewwiet: għax hu jtella’ x-xemx tiegħu fuq il-ħżiena u fuq it-tajbin, u jibgħat ix-xita fuq it-tajbin u fuq dawk li mhumiex. 46 Għax jekk tħobbu lil dawk li jħobbukom, x’premju jkollkom? Ma jagħmlux l-istess il-pubblikani? 47 U jekk isellmu lil ħutkom biss, x’tagħmlu iktar minn ħaddieħor? Lanqas il-pubblikani ma jagħmlu hekk? 48 Kunu mela perfetti, bħalma hu perfett Missierkom li hu fis-smewwiet.
Mattew 6:1-34 1 Oqogħdu attenti li ma tagħmlux il-karità tagħkom quddiem in-nies, biex jidhru minnhom: inkella ma jkollkom l-ebda premju mingħand Missierkom li hu fis-smewwiet. 2 Għalhekk, meta tagħmel il-karità tiegħek, toqgħodx iddoqq it-tromba quddiemek, bħalma jagħmlu l-ipokriti fis-sinagogi u fit-toroq, biex ikollhom glorja mingħand in-nies. Tassew ngħidilkom, li ħadu l-premju tagħhom. 3 Imma meta tagħmel karità, idek ix-xellugija ma tkunx taf x’tagħmel idek il-leminija: 4 Biex l-almożina tiegħek tkun fil-moħbi: u Missierek li jara fil-moħbi jroddlok hu stess. 5 U meta titlob, tkunx bħall-ipokriti: għax huma jħobbu jitolbu bilwieqfa fis-sinagogi u fil-kantunieri tat-toroq, biex jidhru min-nies. Tassew ngħidilkom, li ħadu l-premju tagħhom. 6 Imma int, meta titlob, idħol fil-kamra tiegħek, u meta tagħlaq il-bieb tiegħek, itlob lil Missierek li hu filmoħbi; u Missierek li jara fil-moħbi jagħtik il-ħlas li trid. 7 Meta titolbu, tagħmlux ripetizzjonijiet fieragħ, bħalma jagħmlu l-pagani: għax jaħsbu li se jinstemgħu minħabba t-tkellem żejjed tagħhom. 8 Mela tkunux bħalhom: għax Missierkom jaf x’teħtieġu, qabel ma titolbuh. 9 Itolbu għalhekk b’dan il-mod: Missierna li inti fis-smewwiet, ikun imqaddes ismek.
2
Priedka fuq il-Muntanja
10 Tiġi saltnatek. Issir ir-rieda tiegħek, kif fis-sema, hekk ukoll fl-art. 11 Agħtina llum ħobżna ta’ kuljum. 12 U aħfrilna dnubietna, bħalma aħna naħfru lil min hu ħati għalina. 13 La ddaħħalniex fit-tiġrib, imma eħlisna mid-deni: Għax tiegħek hija s-saltna, u l-qawwa, u l-glorja, għal dejjem. Amen. 14 Għax jekk taħfru lill-bnedmin dnubiethom, Missierkom tas-sema jaħfer lilkom ukoll: 15 Imma jekk intom ma taħfrux lill-bnedmin dnubiethom, lanqas Missierkom ma jaħfer dnubietkom. 16 Barra minn hekk, meta ssamu, tkunux bħal dawk l-ipokriti b’wiċċhom imdejjaq: għax iħassru wiċċhom biex jidhru lin-nies li qed isumu. Tassew ngħidilkom, li ħadu l-premju tagħhom. 17 Imma int, meta tsum, idlek rasek, u aħsel wiċċek; 18 Biex ma tidhirx quddiem in-nies li qed isum, imma quddiem Missierek li hu fil-moħbi: u Missierek, li jara fil-moħbi, jagħtik il-ħlas tiegħek. 19 La taħżnux teżori fuq l-art, fejn il-kamla u s-sadid iħassru, u fejn il-ħallelin iħaffru u jisirqu. 20 Imma aħżnu għalikom teżori fis-sema, fejn la l-kamla u lanqas is-sadid ma jħassru, u fejn il-ħallelin ma jkissrux u lanqas jisirqu: 21 Għax fejn hemm it-teżor tiegħek, hemm tkun qalbek ukoll. 22 Id-dawl tal-ġisem huwa l-għajn: mela jekk għajnek tkun safja, ġismek kollu jkun mimli bid-dawl. 23 Imma jekk għajnek tkun ħażina, ġismek kollu jkun mimli dlam. Mela jekk id-dawl li hemm fik hu dlam, kemm hu kbir dak id-dlam! 24 Ħadd ma jista’ jaqdi żewġ sidien: għax jew jobgħod lil wieħed u jħobb lill-ieħor, jew jingħaqad ma’ wieħed u jistmerr lill-ieħor. Ma tistgħux taqdu lil Alla u lil mammona. 25 Għalhekk ngħidilkom, Toqogħdux taħsbu dwar ħajjitkom, x’se tieklu, jew x’se tixorbu; anqas dwar ġisimkom, x’se tilbsu. Mhijiex il-ħajja aktar mill-ikel, u l-ġisem aktar mill-ilbies? 26 Araw l-għasafar tas-sema: għax la jiżirgħu, la jaħsdu, u lanqas jiġbru fil-maħżen; iżda Missierkom tassema jitmagħhom. M’intomx intom ħafna aħjar minnhom? 27 Min minnkom billi jaħseb jista’ jżid kubitu wieħed ma’ l-istatura tiegħu? 28 U għaliex tinkwetaw dwar l-ilbies? Ikkunsidraw il-ġilji tal-għalqa, kif jikbru; la jitħabtu, u lanqas jinsġu: 29 U madankollu ngħidilkom, Li lanqas Salamun fil-glorja kollha tiegħu ma kien liebes bħal wieħed minn dawn. 30 Għalhekk, jekk Alla jlibbes hekk il-ħaxix tal-għalqa, li llum hemm u għada jintrema fil-forn, ma jlibbisx lilkom kemm aktar, intom ta’ fidi żgħira? 31 Għalhekk toqgħodux tinkwetaw u tgħidu, X'se nieklu? jew X'se nixorbu? jew B'xi mod se nilbsu? 32 (Għax dawn l-affarijiet kollha jfittxuhom il-Ġentili:) għax Missierkom tas-sema jaf li teħtieġu dawn laffarijiet kollha. 33 Imma fittxu l-ewwel is-saltna ta’ Alla u l-ġustizzja tiegħu, u dan kollu jingħatalkom ukoll. 34 Mela tinkwetawx għal għada: għax għada jaħseb għal dak li għandu fih innifsu. Biżżejjed għall-jum ilħażen tiegħu.
Mattew 7:1-29 1 Tiġġudikawx, biex ma tiġux iġġudikati. 2 Għax b’liema ġudizzju tiġġudikaw, għad tiġu ġġudikati; u b’liema kejl tkejlu, għad jitkejjel lilkom mill-ġdid. 3 U għaliex tħares lejn it-tibna li hemm f’għajn ħuk, imma ma tagħtix kas tat-travu li hemm f’għajnek stess? 4 Jew kif se tgħid lil ħuk, Ħallini noħroġ it-tibna minn għajnek; u ara, għandek travu f’għajnek stess? 5 Ja ipokriti, l-ewwel oħroġ it-travu minn għajnek, imbagħad tara ċar biex tneħħi t-tibna minn għajn ħuk. 6 Tagħtux dak li hu qaddis lill-klieb, u lanqas titfgħu l-perli tagħkom quddiem il-ħnieżer, biex ma jgħaffġuhomx taħt saqajhom, u mbagħad iduru u jċarrtukom. 7 Itolbu, u jingħatalkom; fittxu, u ssibu; ħabbtu, u jinfetħilkom. 8 Għax kull min jitlob jaqla’; min ifittex isib; u lil min iħabbat jinfetaħlu. 9 Jew min hu raġel minnkom li jekk ibnu jitlob il-ħobż, jagħtih ġebla? 10 Jew jekk jitlob ħuta, jagħtih serp? 11 Jekk mela intom, billi intom ħżiena, tafu tagħtu ħwejjeġ tajba lil uliedkom, kemm aktar Missierkom li hu fis-smewwiet jagħti ħwejjeġ tajba lil min jitolbuh?
3
Priedka fuq il-Muntanja
12 Għalhekk, kulma tridu li l-bnedmin jagħmlulkom, agħmluh intom ukoll lilhom: għax din hija l-liġi u lprofeti. 13 Idħlu mill-bieb id-dejjaq: għax wiesa’ l-bieb, u wiesgħa t-triq li twassal għall-qerda, u ħafna huma dawk li jidħlu minnha. 14 Għax dejqa hi l-bieb, u dejqa hi t-triq li twassal għall-ħajja, u ftit huma dawk li jsibuha. 15 Oqogħdu attenti mill-profeti foloz, li jiġu għandkom libsin ta’ nagħaġ, imma minn ġewwa huma ilpup ħallelin. 16 Mill-frott tagħhom tagħrfuhom. Jaqblu n-nies l-għeneb mix-xewk, jew it-tin mix-xewk? 17 Hekk ukoll kull siġra tajba tagħmel frott tajjeb; imma siġra ħażina tagħmel frott ħażin. 18 Siġra tajba ma tistax tagħmel frott ħażin, lanqas siġra ħażina ma tista’ tagħmel frott tajjeb. 19 Kull siġra li ma tagħmilx frott tajjeb tinqata’ u tintrema fin-nar. 20 Għalhekk mill-frott tagħhom tagħrfuhom. 21 Mhux kull min jgħidli, Mulej, Mulej, jidħol fis-saltna tas-smewwiet, iżda min jagħmel ir-rieda ta’ Missieri li hu fis-smewwiet. 22 Ħafna jgħiduli dakinhar, Mulej, Mulej, ma ipprofetizzajniex f’ismek, u ma keċċejniex ix-xjaten f’ismek, u ma għamilniex ħafna għeġubijiet f’ismek? 23 U mbagħad ngħidilhom, Qatt ma kont nafkom: morru minn quddiemi, intom li tagħmlu l-ħażen. 24 Għalhekk, kull min jisma’ dan il-kliem tiegħi u jagħmlu, jien inxebbhu ma’ raġel għaqli li bena daru fuq ilblata. 25 U niżlet ix-xita, u ġew l-għargħar, u nefħu r-riħ, u ħabtu fuq dik id-dar; u ma waqgħetx: għax kienet imwaqqfa fuq il-blata. 26 U kull min jisma’ dan il-kliem tiegħi u ma jagħmilhomx, jitqabbel ma’ raġel iblah li bena daru fuq ir-ramel. 27 U niżlet ix-xita, u ġew l-għargħar, u nefħu r-riħ, u ħabtu fuq dik id-dar; u waqgħet: u kbira kienet ilwaqgħa tagħha. 28 U ġara li, meta Ġesù temm dan il-kliem, in-nies stagħġbu bid-duttrina tiegħu: 29 Għax għallimhom bħal wieħed li għandu awtorità, u mhux bħall-iskribi.
4