Samugali Mutabani wa Anasi Emboozi ya Shamgar mu Kitabo ky’Abalamuzi nnyimpi —erimu olunyiriri lumu lwokka —naye nga epakira obubaka obw’amaanyi obukwata ku kukkiriza, obuvumu, n’engeri Katonda gy’akozesaamu abantu aba bulijjo okutuuka ku bintu eby’enjawulo.
Okumenya ennyiriri z’Abalamuzi 3:31 "N'addirira Samugali mutabani wa Anasi, eyatta abasajja ebikumi lukaaga ku Bafirisuuti." n'omuggo gw'ente: era n'anunula ne Isiraeri."
"Era oluvannyuma lwe..."
Ensonga: Kino kiteeka Shamgar mu nsengeka y’ebiseera mu nsengeka eddirira ey’Ekitabo ky’Abalamuzi. Ajja amangu ddala nga Ekudi, omulamuzi ow’omukono ogwa kkono eyanunula Isirayiri mu mikono gy’Abamowaabu. Kiraga okugenda mu maaso mu Katonda okusitula abanunuzi ng’abantu be bakaaba.
"...Samaali yali mutabani wa Anasi..."
Endagamuntu: Erinnya lya Shamgar litegeeza "ekitala" oba "omugenyi/omulamazi," era "omwana wa Anath" ayinza okutegeeza olunyiriri lwe, ekibuga kye, oba ensibuko ye ey'Abakanani. Obutafaananako balamuzi balala bangi, ekika kye tekiyogerwako, ekiraga nti okuyitibwa kwa Katonda kusukkulumye ku lunyiriri lw’obuzaale.
"...eyatta ku Bafirisuuti abasajja lukaaga..."
Entalo: Abafirisuuti baali mulabe wa ntiisa era nga mugezi mu tekinologiya ow’oku lubalama lw’ennyanja era ng’atera okunyigiriza Isirayiri. Okwolekera abasajja ebikumi mukaaga abalina emmundu bokka oba n’akabinja akatono kitegeeza emikisa egy’ekitalo, egirabika ng’egitasoboka eri omuntu omu.
"...nga olina ekikonde ky'ente..."
Eky’okulwanyisa: Ekikondo ky’ente kyali kikozesebwa mu kulima —ekitera okuba ekikondo ekiwanvu eky’embaawo (obuwanvu bwa ffuuti 8 ku 10) nga kiriko ekyuma ekisongovu ekyakozesebwanga okukubiriza ente okugenda mu maaso nga zirima. Teyali kyakulwanyisa kya magye , ekyafuula obuwanguzi buno obw’ekyamagero ddala era nga tebusuubirwa.
1
Samugali Mutabani wa Anasi
"...era naye yanunula Isiraeri."
Ebyavaamu: Wadde nga yalina ekyokulwanyisa ekitali kya bulijjo era nga yali yekka, Katonda yakozesa Shamgar okulaba ng’afuna eddembe n’emirembe egy’akaseera obuseera eri eggwanga lya Isirayiri, n’atuukiriza omulimu gw’omununula (omulamuzi).
Ebyokuyiga ebikulu & Enkozesa y'obulamu 1. Katonda Akozesa Ebyo Ebibadde Edda mu Ngalo Gyo Eky’okuyiga: Shamgar teyalinda byambalo bya mulembe oba ebyokulwanyisa eby’obwakabaka; yalwananga n’ekintu eky’omulimu gwe yakolanga buli lunaku —omuggo gw’ente. Okukozesa obulamu: Katonda takulinda kufuuka muntu mulala oba okufuna ekifo ekirabika obulungi nga tannakukozesa. Asobola okutwala omulimu gwo ogw’akaseera kano, ebitone byo, obukugu, n’ebintu bya bulijjo n’abikozesa olw’ekitiibwa kye. Kiki ekiri mu ngalo zo mu kiseera kino?
2. Ebiseera ebya bulijjo Biyinza Okuviirako Okuyitibwa okw’Ekitalo Eky’okuyiga: Kirabika Samugaali yali akola mu nnimiro, ng’akola emirimu egy’obulimi egy’amaanyi, egya bulijjo, akabi k’Abafirisuuti we kaabaawo. Teyanoonya kussaako ssuubi; yamala kwanukula buzibu ekyaliwo mu ngalo. Okukozesa obulamu: Sigala nga oli mwesigwa mu bintu ebya bulijjo. Emirundi mingi okukulaakulana okunene mu by’omwoyo kutandika mu mirimu egya bulijjo, egitasanyusa buli lunaku. Obwesigwa bwo mu buvunaanyizibwa obutonotono bukuteekateeka ebiseera ebinene eby’okukwatibwako.
3. Omuwendo Tegukoma ku Katonda Eky’okuyiga: Omusajja omu ng’ayolekedde abaserikale b’omulabe abatendeke ebikumi mukaaga, talina ssuubi mu kubala. Obuwanguzi bwa Shamgar bukakasa nti omuwendo gw’abantu n’amagye biyinza okukendeera bw’obigeraageranya n’amaanyi ag’obwakatonda. Okukozesa Obulamu: Bw’oyolekagana n’ebizibu ebisukkiridde —ka kibeere mu mulimu gwo, entalo z’omuntu ku bubwe, oba mu buweereza —jjukira nti Katonda taziyizibwa bibalo. Obuwanguzi bwa Mukama, so si bwa bantu abasinga obungi.
4. Quiet Impact Ekyali nsonga Eky’okuyiga: Omusika gwa Shamgar gwonna gunyigirizibwa mu lunyiriri lumu, olukwatagana. Tafuna ssuula za nnyiriri nga Gidyoni oba Samusooni, naye ate kye yakola kyali kikulu nnyo mu kuwangaala kwa Isiraeri. Okukozesa Obulamu: Teweetaaga bulamu bwa maanyi, obumanyiddwa ennyo okusobola okuleeta enjawulo ey’olubeerera. Obuwulize mu kasirise, okuyimirirawo ku kituufu nga tewali atunudde, n’okukola omulimu gwo n’obulungi bisobola okuleeta okununulibwa okw’amaanyi n’omukisa eri abo abakwetoolodde.
2