Самсон: Күчтүү жаша, күчтүүрөөк өл Бийлер 13 1 Ысрайыл уулдары Теңирдин көз алдында кайрадан жаман иштерди кыла башташты, ошондуктан Теңир аларды кырк жылга пелиштиликтердин колуна салып берди. 2 Ошол жерде Сорада, Дан уруусунан болгон Манойах деген бир киши бар эле, анын аялы төрөбөс болчу. 3 Ошондо Теңирдин периштеси аялга көрүнүп: «Сен төрөбөйсүң, төрөбөйсүң, бирок боюңа бүтүп, уул төрөйсүң», – деди. 4 Ошондуктан сак болгула, шарап да, күчтүү ичимдик да ичпегиле, эч кандай арам нерсе жебегиле. 5 Анткени сен кош бойлуу болуп, уул төрөйсүң, анын башына устара тийбейт, анткени бала курсактан баштап эле Кудайдын назареттик адамы болот, ал Ысрайылды пелиштиликтердин колунан куткара баштайт». 6 Аял келип, күйөөсүнө мындай деди: «Мага Кудайдын кишиси келди. Анын жүзү Кудайдын периштесиндей коркунучтуу эле. Бирок мен андан кайдан келгенин сураган жокмун, ал мага атын айткан жок. 7 Ал мага: «Сен кош бойлуу болуп, уул төрөйсүң, эми шарап да, күчтүү ичимдик да ичпе, арам нерсе жебе, анткени бала курсактан чыккандан тартып өлгөнгө чейин Кудайдын назареттики болот», – деди. 8 Манойах Теңирге жалынып: «Оо, Теңирим, Сен жиберген Кудайдын кишиси бизге кайра келип, төрөлө турган балага эмне кылышыбыз керектигин үйрөтсүн», – деди. 9 Кудай Манойахтын үнүн укту, ошондо Кудайдын периштеси аял талаада отурганда, ага кайтып келди, бирок күйөөсү Манойах жанында жок болчу. 10 Аял шашып чуркап барып, күйөөсүнө кабарлап: «Мага башка күнү келген киши келди», – деди. 11 Манойах ордунан туруп, аялынын артынан жөнөдү да, ал кишиге келип: «Аял менен сүйлөшкөн сенсиңби?» – деди. Ал: «Менмин», – деди. 12 Манойах: «Эми айтканың аткарылсын. Баланы кантип тарбиялайбыз, ага эмне кылабыз?» – деди.
1
Самсон: Күчтүү жаша, күчтүүрөөк өл
13 Теңирдин периштеси Манойахка: «Мен аялга айткандардын баарынан сак болсун», – деди. 14 Ал жүзүм сабагынан жасалган эч нерсе жебесин, шарап да, күчтүү ичимдик да ичпесин, таза эмес эч нерсе жебесин. Мен ага буйругандын баарын аткарсын. 15 Манойах Теңирдин периштесине: «Суранам, сага улак союп бергенче, сени кармай тур», – деди. 16 Теңирдин периштеси Манойахка: «Мени токтотконуң менен, мен сенин наныңды жебейм. Эгер бүтүндөй өрттөлүүчү курмандык чалгың келсе, аны Теңирге чал», – деди. Анткени Манойах анын Теңирдин периштеси экенин билген эмес. 17 Манойах Теңирдин периштесине: «Атың ким? Айткандарың аткарылганда, сага урмат көрсөтөлү», – деди. 18 Теңирдин периштеси ага: «Менин атымды эмнеге сурап жатасың? Ал жашыруунбу?» – деди. 19 Манойах улак менен нан курмандыгын алып, аны таштын үстүндө Теңирге арнап курмандыкка чалды. Периште керемет жасады, Манойах менен анын аялы муну көрүштү. 20 Курмандык чалынуучу жайдан жалын асманга көтөрүлгөндө, Теңирдин периштеси курмандык чалынуучу жайдын жалыны менен асманга көтөрүлдү. Манойах менен анын аялы муну көрүп, жерге жүзтөмөндөп жыгылышты. 21 Бирок Теңирдин периштеси Манойах менен анын аялына көрүнбөй калды. Ошондо Манойах анын Теңирдин периштеси экенин билди. 22 Манойах аялына: «Биз Кудайды көрдүк, ошондуктан өлөбүз», – деди. 23 Аялы ага: «Эгерде Теңир бизди өлтүргүсү келсе, анда Ал биздин колубуздан бүтүндөй өрттөлүүчү курмандыкты жана нан курмандыгын кабыл алмак эмес, ал бизге мунун баарын көрсөтмөк эмес, бул жолу бизге мындай нерселерди айтмак эмес», – деди. 24 Аял уул төрөп, атын Шимшон койду. Бала чоңоюп, Теңир ага батасын берди. 25 Сора менен Эштаолдун ортосундагы Дан кошуунунда Теңирдин Руху аны кыймылдата баштады.
Бийлер 14 1 Шимшон Тимнатага барып, ал жерден пелиштилик кыздарынын бири болгон бир аялды көрдү. 2 Ал келип, ата-энесине: «Мен Тимнатта пелиштилик кыздарынын бирин көрдүм, мага ошону аялдыкка алып бергиле», – деди. 3 Атасы менен энеси ага: «Сенин бир туугандарыңдын кыздарынын же менин элимдин арасында сүннөткө отургузулбаган пелиштиликтерден аял алганы бараткан кыз жок бекен?» – дешти. Шимшон атасына: «Мага ошону алып бер, анткени ал мага абдан жагат», – деди. 4 Бирок атасы да, энеси да бул Теңирден экенин, ал пелиштиликтерге каршы шылтоо издеп жатканын билишкен жок, анткени ошол учурда пелиштиликтер Ысрайылга үстөмдүк кылып турушкан. 5 Анан Шимшон атасы менен энеси менен Тимнатка барып, Тимнаттын жүзүмзарларына келди. Ошондо жаш арстан ага каршы арылдап чыкты. 6 Ошондо Теңирдин Руху анын үстүнө күчтүү түшүп, ал аны улактай жара тартты, колунда эч нерсеси жок эле. Ал эмне кылганын атасына да, энесине да айткан жок. 7 Ал түшүп, аял менен сүйлөштү, ал Шимшонго жакты. 8 Бир нече убакыттан кийин ал аны алуу үчүн кайра келди. Анан арстандын өлүгүн көргөнү бурулду. Ал арстандын өлүгүндө аарылардын үйүрү менен бал жатканын көрдү. 9 Ал балдан алып, жей берди. Ата-энесине келип, аларга да берди, алар да жешти. Бирок балды арстандын өлүгүнөн алганын айткан жок. 10 Атасы кыздыкына барды, Шимшон ал жерде той өткөрдү, анткени жаштар ушундай кылышчу.
2
Самсон: Күчтүү жаша, күчтүүрөөк өл
11 Алар аны көргөндө, анын жанына отуз жолдош алып келишти. 12 Шимшон аларга: «Мен силерге бир табышмак айтайын. Эгер силер тойдун жети күнүнүн ичинде анын жообун таап, мага тапсаңар, мен силерге отуз жууркан жана отуз кийим берем», – деди. 13 Эгерде силер мага чечмелей албасаңар, анда мага отуз жууркан жана отуз кийим бергиле». Алар ага: «Табышмагыңды айт, биз аны угалы», – дешти. 14 Ал аларга: «Жегичтен тамак чыкты, күчтүүдөн таттуу чыкты», – деди. Алар табышмакты үч күндүн ичинде чечмелей алышкан жок. 15 Жетинчи күнү алар Шимшондун аялына: «Күйөөңдү көндүр, табышмактын жообун айтып берсин, болбосо сени да, атаңдын үйүн да өрттөп жиберебиз. Сен бизди эмнеге алып кетүүгө чакырдың? Чын эле ошондой эмеспи?» – дешти. 16 Ошондо Шимшондун аялы анын алдында ыйлап: «Сен мени жек көрөсүң, сүйбөйсүң. Сен менин элимдин уулдарына табышмак айттың, бирок мага айткан жоксуң», – деди. Ал ага: «Карачы, мен аны атама да, апама да айткан жокмун, сага айтып берейинби?» – деди. 17 Той уланып жатканда, жети күн бою аял анын алдында ыйлады. Жетинчи күнү ал аялга айтып берди, анткени аял аны абдан капа кылып алган эле. Аял табышмактын жандырмагын өз элинин уулдарына айтып берди. 18 Жетинчи күнү күн батар алдында шаардын тургундары ага: «Балдан таттуу эмне бар? Арстандан күчтүү эмне бар?» – деп сурашты. Ал аларга: «Эгер силер менин кунаажыным менен жер айдабасаңар, менин табышмагымды таба алмак эмессиңер», – деди. 19 Ошондо ага Теңирдин Руху түшүп, ал Ашкелонго барды. Ал жерден отуз кишини өлтүрүп, алардын олжосун алып, табышмактын жандырмагын тапкандарга кийимдерин берди. Ошондо ал ачууланып, атасынын үйүнө кетти. 20 Ал эми Шымшондун аялы анын досу катары колдонгон жолдошуна берилди.
15-башкаруучулар 1 Бир нече убакыт өткөндөн кийин, буудай орулуп жаткан учурда, Шимшон улак алып, аялына барды. Ал: «Мен аялымдын бөлмөсүнө кирейин», – деди. Бирок аялдын атасы анын кирүүсүнө уруксат берген жок. 2 Ошондо атасы: «Мен сени аны абдан жек көрүп калды деп ойлоп, аны күйөө жолдошуңа бердим. Анын сиңдиси андан сулуу эмеспи? Суранам, анын ордуна аны ал», – деди. 3 Шимшон аларга: «Эми мен пелиштиликтерге жамандык кылсам да, алардан кем калбайм», – деди. 4 Шимшон барып, үч жүз түлкү кармап, аларды алып, куйруктарын бири-бирине байлап, эки куйруктун ортосуна бирден түлкү койду. 5 Анан ал шамалдарды өрттөп, пелиштиликтердин орулбаган эгиндерине жиберди. Ал шамалдарды да, орулбаган эгиндерди да, жүзүмзарларды да, зайтундарды да өрттөп жиберди. 6 Пелиштиликтер: «Муну ким кылды?» – деп сурашты. Алар: «Тимнаттыктын күйөө баласы Шимшон, анткени ал анын аялын алып, күйөөсүнө берип койгон», – дешти. Ошондо пелиштиликтер келип, аны да, атасын да өрттөп жиберишти. 7 Шимшон аларга: «Силер муну кылганыңар менен, мен силерден өч алам, ошондон кийин гана токтойм», – деди. 8 Ал алардын жамбашын жана сандарын катуу талкалап, Эйтам аскасынын чокусуна түштү. 9 Пелиштиликтер келип, Жүйүт жерине, андан кийин Лехиге жайгашышты. 10 Жүйүттөр: «Эмнеге бизге каршы чыктыңар?» – дешти. Алар: «Биз Шимшонду байлап, ал бизге кандай кылса, ага да ошондой кылалы», – дешти. 11 Ошондо жүйүттөрдүн үч миң адамы Эйтам аскасынын чокусуна чыгып, Шимшонго: «Пелиштиликтер бизди башкарып жатканын билбейсиңби? Сен бизге эмне кылдың?» – дешти. Шимшон аларга: «Алар мага кандай кылышса, мен да аларга ошондой кылдым», – деди.
3
Самсон: Күчтүү жаша, күчтүүрөөк өл
12 Алар ага: «Биз сени байлап, пелиштиликтердин колуна салып берүү үчүн келдик», – дешти. Шимшон аларга: «Мага кол салбайбыз деп ант бергиле», – деди. 13 Алар ага: «Жок, биз сени бекем байлап, алардын колуна салып беребиз, бирок өлтүрбөйбүз», – дешти. Анан аны эки жаңы жип менен байлап, аскадан алып чыгышты. 14 Ал Лехиге келгенде, пелиштиликтер ага каршы кыйкырышты. Ошондо Теңирдин Руху ага күчтүү таасир этти. Анын колдорундагы жиптер отко күйгөн зыгырдай болуп, боолору колунан түшүп калды. 15 Ал эшектин жаңы жаак сөөгүн таап, колун сунуп, аны алып, миң кишини өлтүрдү. 16 Шимшон: «Эшектин жаак сөөгү менен үймөк-үймөк кылдым, эшектин жаагы менен миң адамды өлтүрдүм», – деди. 17 Ал сөзүн бүтүргөндөн кийин, колундагы жаак сөөгүн ыргытып жиберди да, ал жерди Раматлехи деп атады. 18 Ал катуу суусады, Теңирге жалынып: «Сен кулуңдун колуна ушул улуу куткарылууну бердиң. Эми мен суусагандан өлүп, сүннөткө отургузулбагандардын колуна түшүп каламбы?» – деди. 19 Бирок Кудай жаактагы көңдөйдү жара тартып, андан суу чыгарды. Ал суу ичкенде, кайрадан жанданып, тирилди. Ошондуктан ал жерди Эн-Хаккор деп атады, ал бүгүнкү күнгө чейин Лехиде бар. 20 Ал пелиштиликтердин убагында Ысрайылды жыйырма жыл башкарды.
Бийлер 16 1 Анан Шимшон Азага барып, ал жерден бир сойкуну көрүп, ага кирди. 2 Аза тургундарына: «Шамшон бул жерге келди», – деп айтышты. Алар аны курчоого алып, түнү бою шаардын дарбазасынын алдында аңдып турушту. Түн бою унчукпай: «Таң атканда өлтүрөбүз», – деп ойлошту. 3 Шимшон түн ортосуна чейин жатты, түн ортосунда туруп, шаардын дарбазасынын эшиктерин жана эки мамысын алып, шыргыйлары менен кошо алып чыгып, ийнине салып, Хеброндун тушундагы дөңсөөнүн чокусуна алып чыкты. 4 Кийинчерээк ал Сорек өрөөнүндө жашаган Делила аттуу аялды сүйүп калды. 5 Пелиштиликтердин төрөлөрү ага келип: «Аны көндүр, анын зор күчү эмнеде экенин, аны кантип жеңе аларыбызды, байлап, кысымга ала аларыбызды бил. Ар бирибизге миң бир жүз күмүш шекел беребиз», – дешти. 6 Делила Шимшондон: «Айтчы, сенин зор күчүң эмнеде жана сени кантип байлап, азап чегүүгө болот?» – деп сурады. 7 Шимшон ага: «Эгер мени кургатылбаган жети жашыл жип менен байлашса, анда мен алсырап, кадимки адамдай болуп калам», – деди. 8 Пелиштиликтердин төрөлөрү ага кургатылбаган жети жашыл жипти алып келишти, ал ошол жиптер менен аны байлап салды. 9 Ошол учурда аялдын бөлмөсүндө бирөөлөр буктурмада отурушкан. Аял ага: «Пелиштиликтер сага каршы келишти, Шимшон!» – деди. Ал жиптерди үзүп салды, отко тийгенде жип үзүлгөндөй. Ошентип, анын күчү билинген жок. 10 Ошондо Делила Шимшонго: «Сен мени алдап, калп айттың. Эми айтчы, сени эмне менен байласа болот?» – деди. 11 Ал аялга: «Эгер мени эч качан колдонулбаган жаңы аркандар менен бекем байлашса, анда мен алсырап, кадимки адамдай болуп калам», – деди. 12 Ошондо Делила жаңы аркандарды алып, аны байлап: «Шимшон, пелиштиликтер сага каршы келишти!» – деди. Ал бөлмөдө буктурмада тургандар отурган эле. Ал аларды колдорунан жипти үзүп салгандай үзүп салды.
4
Самсон: Күчтүү жаша, күчтүүрөөк өл
13 Ошондо Делила Шимшонго: «Сен мени ушул убакка чейин алдап, калп айтып келдиң. Айтчы, сени эмне менен байласа болот?» – деди. Ал ага: «Эгер башымдын жети өрүмүн жип менен токуп берсең», – деди. 14 Ал аны төөнөгүч менен кадап: «Шимшон, пелиштиликтер сага каршы келе жатышат!» – деди. Ал уйкусунан ойгонуп, жыгачтын төөнөгүчүн жана жибин алып кетип калды. 15 Ал ага: «Жүрөгүң мени менен болбосо, кантип: “Мен сени сүйөм”, – деп айта аласың? Сен мени үч жолу шылдыңдадың, күчүңдүн эмнеде экенин айткан жоксуң», – деди. 16 Ал күн сайын аны кыйнап, жанын кыйнагандыктан, ал өлгүдөй кыйналып, 17 Ал жүрөгүндөгүсүнүн баарын аялга ачып: «Менин башыма устара тийген жок, анткени мен энемдин курсагынан чыккандан бери Кудайдын назаретчисимин. Эгерде менин чачымды кырып салышса, күчүм кетип, алсырап, башка адамдардай болуп калам», – деди. 18 Делила анын жүрөгүндөгүсүнүн баарын айтып бергенин көрүп, пелиштиликтердин төрөлөрүн чакыртып: «Эми бул жолу келгиле, ал мага жүрөгүндөгүсүнүн баарын ачып берди», – деп айтты. Ошондо пелиштиликтердин төрөлөрү ага келип, колдоруна акча көтөрүп келишти. 19 Ал аны тизесине уктатып, бир кишини чакыртып, башынын жети өрүмүн кырдырып салды. Анан аны кыйнай баштады, ошондо ал күчүн жоготту. 20 Аял: «Шимшон, пелиштиликтер сага каршы келе жатышат!» – деди. Ал уйкусунан ойгонуп: «Мурдагыдай эле чыгып, өзүмдү калтыратып кетем», – деди. Бирок ал Теңирдин андан баш тартканын билген жок. 21 Пелиштиликтер аны кармап алып, көздөрүн оюп, Азага алып барышты да, жез кишен менен байлап салышты. Ал түрмөдө тегирмен тартты. 22 Бирок анын чачы кырылгандан кийин, кайра өсө баштады. 23 Пелиштиликтердин төрөлөрү өздөрүнүн кудайы Дагонго чоң курмандык чалуу жана көңүл ачуу үчүн чогулушту, анткени алар: «Кудайыбыз душманыбыз Шимшонду колубузга салып берди», – дешти. 24 Эл аны көргөндө, өз кудайын даңктап: «Кудайыбыз душманыбызды, жерибизди талкалаган, көбүбүздүн өмүрүбүздү кыйган душманыбызды колубузга салып берди», – дешти. 25 Көңүлдөрү жайнап, алар: «Шимшонду чакыргыла, ал бизди тамашаласын», – дешти. Алар Шимшонду түрмөдөн чакырышты, ал аларды тамашалады. Анан аны мамылардын ортосуна коюшту. 26 Шимшон аны колунан кармап турган жигитке: «Үйдү кармап турган мамыларды кармап көрүп, жөлөнүп алайын»,— деди. 27 Үй эркектер менен аялдарга толгон эле, пелиштиликтердин бардык төрөлөрү да ал жерде отурушкан, ал эми чатырда үч миңге жакын эркек менен аял отуруп, Шимшондун шылдыңдап жатканын карап турушкан. 28 Ошондо Шимшон Теңирге жалынып: «Оо, Кудай-Теңирим, мени эстей көр, мага күч бере көр, Кудайым, эки көзүм үчүн пелиштиликтерден өчүмдү алайын», – деди. 29 Шимшон үй турган жана аны көтөрүп турган эки ортоңку тирөөчтү, бирин оң колу менен, экинчисин сол колу менен кармап турду. 30 Шимшон: «Пелиштиликтер менен кошо өлөйүн», – деди. Ал бүт күчү менен таазим кылды, ошондо үй кулап, төрөлөрдүн жана андагы бардык элдин үстүнө түштү. Ошентип, ал өлгөндө өлтүргөн адамдардын саны тирүүсүндө өлтүргөндөрдөн көп болду. 31 Анан бир туугандары жана атасынын бүт үй-бүлөсү келип, аны алып кетишти да, Сора менен Эштаолдун ортосундагы атасы Манойахтын мүрзөсүнө коюшту. Ал Ысрайылды жыйырма жыл башкарды.
5
Самсон: Күчтүү жаша, күчтүүрөөк өл
Комментарий Бийлер китебинин 13төн 16га чейинки бөлүмдөрүндө кездешкен Самсон жөнүндөгү окуя Ыйык Жазмадагы эң драмалык баяндардын бири. Ал Кудайдын Руху тарабынан өзгөчө күчкө ээ болгон, бирок жеке алсыздыктарынан, руханий компромисстерден жана акыркы куткарылуу менен аяктаган трагедиялуу кулаштан жапа чеккен адамдын жашоосун баяндайт.
1-бөлүк: Баяндоону аяттар боюнча бөлүштүрүү 13-бөлүм: Самсондун жарыяланышы жана төрөлүшү 1–5-аяттар: Ысрайыл кайрадан Теңирдин көз алдында жаман иштерди жасап, пелиштиликтердин кырк жыл бою эзүүсүнө алып келген. Теңирдин периштеси Манойахтын (Дан уруусунан) төрөбөгөн аялына көрүнүп, анын боюна бүтүп, уул төрөй турганын жарыялайт. Ал курсактан баштап эле Кудайдын назареттик аялы болот жана Ысрайылды пелиштиликтердин колунан куткара баштайт. 6–14-аяттар: Манойахтын аялы күйөөсүнө болгон сапарын айтып берет. Манойах периштенин кайтып келип, баланы кантип тарбиялоо керектигин үйрөтүшүн тилейт. Периште кайрадан пайда болуп, назареттиктердин чектөөлөрүн кайталайт: эне шараптан, күчтүү ичимдиктерден жана арам тамактардан баш тартышы керек, ал эми устара баланын башына эч качан тийбеши керек. 15–23-аяттар: Манойах улакты өрттөлүүчү курмандыкка чалат. Периште курмандык чалынуучу жайдын жалынында асманга көтөрүлүп, Анын кудайлык касиетин ачып берет. Манойах алардын өлүп калышынан коркот, анткени алар Кудайды көрүшкөн, бирок аялы ага эгер Теңир аларды өлтүргүсү келсе, алардын курмандыгын кабыл алмак эместигин же бул нерселерди көрсөтмөк эместигин айтып ишендирет. 24–25-аяттар: Аял уул төрөп, ага Самсон деген ат коёт . Бала чоңоёт, Теңир ага батасын берет. Теңирдин Руху аны Махане-Данда , Сора менен Эштаолдун ортосундагы жерде кыймылдата баштайт. 14-бөлүм: Нике жана табышмак 1–4-аяттар: Самсон Тимнатка барып, пелиштилик аялды көрүп, ата-энесинен аны аялдыкка алууну талап кылышат. Анын ата-энеси сүннөткө отургузулбаган пелиштиликтерден аял алууга каршы чыгышат, бирок текстте бул Теңирден болгону , ал Ысрайылды бийлеп турган пелиштиликтерге каршы шылтоо издегени белгиленет. 5–9-аяттар: Тимнатка бара жатып, жаш арстан Самсонго каршы арылдайт. Теңирдин Руху ага күчтүү түшүп, ал арстанды улактай жылаңач жара тартат. Кийинчерээк ал кайтып келип, арстандын өлүгүнөн аарылардын үйүрүн жана бал таап алат. Ал балды жеп, ата-энесине булагын айтпай берет. 10–20-аяттар: Самсон отуз пелиштилик жолдошу менен үйлөнүү тоюн өткөрөт. Ал коюмга негизделген табышмак айтат: «Жегичтен эт, күчтүүдөн таттуу чыкты». Үч күндө чече албаган пелиштиликтер Самсондун колуктусун коркутуп, андан жоопту сурап алууга мажбурлашат. Ал ага айтып бергенге чейин ыйлайт, анан эркектерге айтып берет. Алардын
6
Самсон: Күчтүү жаша, күчтүүрөөк өл
чыккынчылыгына ачууланган Самсон коюмду төлөө үчүн Ашкелондон отуз пелиштилик кишини өлтүрөт, ачууланып аялын таштап, атасынын үйүнө кайтып келет, ал эми аялы күйөөсүнө берилет. 15-бөлүм: Өч алуу, жаак сөөгү жана куткарылуу 1–8-аяттар: Буудай оруп-жыюу маалында Самсон улак менен аялына барат, бирок атасы аны жолдошуна берип, анын ордуна кичүү карындашын сунуштаганын көрөт. Ачууланган Самсон үч жүз түлкүнү кармап , ортосуна от жагып, куйругунан куйругунан байлап, пелиштиликтердин эгиндерине, жүзүмзарларына жана зайтун бактарына коё берип, толугу менен өрттөп жиберет. Өч алуу үчүн пелиштиликтер Самсондун аялын жана кайнатасын өрттөп жиберишет. Өч алуу антын берип, Самсон көп сандаган пелиштиликтерди өлтүрөт ("жамбаш менен санды чоң кыргын менен") жана Этам аскасына чегинет. 9–13-аяттар: Пелиштиликтер Самсонду табуу үчүн Жүйүт жерине конуш курушат. Жүйүт элинен үч миң адам пелиштиликтердин өч алуусунан коркуп, Этам аскасына барышат. Алар Самсонду эки жаңы аркан менен байлап , душманга өткөрүп беришет. 14–20-аяттар: Самсон Лехидеги пелиштиликтерге жеңиштүү кыйкырык менен жакындап келгенде, Теңирдин Руху ага күчтүү таасир этет. Колундагы аркандар отко күйгөн зыгырдай болуп, боолору эрип кетет. Эшектин жаңы жаак сөөгүн таап , ал миң пелиштиликти чаап өлтүрөт. Андан кийин, суусагандан алсырап, Кудайга жалынат; Кудай Лехидеги бош жерди жарака кетирип, аны тирилтүү үчүн суу атылып чыгат (ал жерди Эн-Хаккор деп атайт ). Самсон пелиштиликтердин убагында жыйырма жыл бою Ысрайылды бийлейт . 16-бөлүм: Делила, туткундалуу жана акыркы жеңиш 1–3-аяттар: Самсон Газага барып, бир сойкуга барат жана аны таң атканда өлтүрүүнү пландаган газалыктар тарабынан тузакка түшөт. Түн ортосунда Самсон туруп, шаардын дарбазаларын эки мамы жана тосмо менен кошо жулуп алып, ийнине көтөрүп, Хеброндун алдындагы дөңсөөнүн чокусуна көтөрүп чыгат. 4–14-аяттар: Самсон Сорек өрөөнүндө Делилага ашык болуп калат . Пелиштиликтердин төрөлөрү анын зор күчүнүн сырын билүү үчүн ага чоң күмүш пара беришет. Делила аны кайра-кайра суракка алат: Биринчи калп: Мени эч качан кургатылбаган жети жашыл жип (нымдуу жаа жиби) менен байлагыла, ошондо мен алсырап калам. (Ишке ашпайт; ал аларды жип сыяктуу үзүп салат). Экинчи калп: Мени эч качан колдонулбаган жаңы аркандар менен бекем байлагыла . (Ишке ашпайт; ал аларды колдорунан жип сыяктуу үзүп салат). Үчүнчү калп: Башымдын жети өрүмүн токуучу станоктун желеси менен токуңуз . (Ийгиликсиз болот; ал төөнөгүч менен устунду сууруп алат). 15–22-аяттар: Күн сайын ыйлап, өксүп чарчаган Самсон акыры ага абсолюттук чындыкты айтат: устара анын башына тийген эмес, анткени ал төрөлгөндөн бери Кудайдын назаретчиси; эгер анын башы кырылса, күчү жоголот. Делила аны тизелеп уктатып, жети чачын кырууга бир кишини чакырып, аны багындырат. Пелиштиликтер анын көзүн оюп, жез кишен менен
7
Самсон: Күчтүү жаша, күчтүүрөөк өл
байлап, Газадагы түрмөдө дан жаргылчак тартууга мажбурлашат . Ошол эле учурда анын чачы кайра өсө баштайт. 23–31-аяттар: Филистимдиктердин төрөлөрү өздөрүнүн кудайы Дагонго чоң курмандык чалуу үчүн чогулушат , кудайы душманын алардын колуна салып бергенин белгилешет. Алар сокур Самсонду шылдыңдоо үчүн аренага алып келишет. Самсон аны жетелеп бараткан баладан ийбадаткананы кармап турган мамыларды кармалап көрүшүн суранат. Сокур эки көзүнүн өчүн алуу үчүн Кудайдан акыркы күч-кубат сурап жалынып, Самсон эки борбордук мамыга таянат. "Мени пелиштиликтер менен кошо өлөйүн!" деп катуу түртүп кыйкырган үн менен үй кулап, анын өлүмүндө өмүрүндөгүдөн да көп пелиштиликтер өлтүрүлөт. Анын үйбүлөсү анын сөөгүн алып чыгып, Сора менен Эштаолдун ортосуна коюшат.
2-бөлүк: Негизги сабактар жана жашоодо колдонулушу 1. Адеп-ахлактык жана руханий компромисстин коркунучу Сабак: Самсон кайра-кайра от менен ойногон. Ал өзүнүн назареттик анттарын дайыма бузган (өлгөн адамдардын денесине тийген, арам бөтөн аялдар менен мамиле түзгөн жана дене кумарларын кандырган). Ал өзүнүн кудайлык белеги ага жеке күнөөдөн коргонуу берет деп ойлогон. Жашоодо колдонулушу: Руханий белектер, таланттар же лидерлик кызматтар эч кимди адепахлактык жоопкерчиликтен бошотпойт. Текшерилбеген кичинекей компромисстер, жашыруун күнөөлөр жана акылга сыярлык ойлор акырындык менен жеке абийирди бузуп, руханий сокур чекитке алып келет, анда алсыздык кырсык болгонго чейин байкалбайт. 2. Кудай өзүнүн максаттарын ишке ашыруу үчүн кемчиликтүү идиштерди колдонот Сабак: Самсондун чоң кемчиликтерине, толкундануусуна жана өзүмчүлдүгүнө карабастан, Кудай аны пелиштиликтердин эзүүсүн токтотуу үчүн курал катары колдонгон. Башынан эле Кудай Ысрайыл үчүн куткаруу планын аткаруу үчүн Самсондун козголоңчул тандоолору аркылуу иш алып барган. Жашоодо колдонуу: Кудай эгедер жана адамдын алсыздыгын жана ийгиликсиздигин жеңе алса да, баш ийбестик оор кесепеттерге алып келет. Ырайым кечирет, бирок туура эмес тандоолордун азабын жана тырыктарын жок кылбайт. Биз Кудайга чын жүрөктөн баш ийип, бейкапар жашоодон куткарууга Анын ырайымына таянгандын ордуна, чын жүрөктөн баш ийүүгө умтулушубуз керек. 3. Кудайга арналуунун күчү жана чыныгы күчтүн булагы Сабак: Самсондун күчү эч качан физикалык булчуң эмес болчу; ал анын Кудай менен болгон келишим мамилесине түздөн-түз байланыштуу болгон табияттан тышкаркы күч болгон, бул анын назареттик берилгендиги менен символдоштурулган. Чачы кыркылганда — чачы сыйкырдуу касиетке ээ болгондуктан эмес, келишимге берилгендигинен акыркы жолу баш тартканын билдиргендиктен — Теңирдин Руху андан кеткен. Жашоодо колдонуу: Чыныгы руханий күч, туруктуулук жана таасир толугу менен Кудай менен байланышта болуудан келип чыгат. Ага болгон милдеттенмебизди бузуп, өз ресурстарыбызга таянганда, биз өзүбүздү руханий жактан алсыз, алсыз жана дүйнөлүк күчтөрдүн кулу болуп калгандай сезебиз.
8
Самсон: Күчтүү жаша, күчтүүрөөк өл
4. Тообо кылуу, калыбына келтирүү жана Кудайдын акыркы ырайымы Сабак: Самсондун жашоосу эң төмөнкү чекке жеткенден кийин да — сокур болуп, кемсинтилип, түрмө камерасында дан тартып жатканда да — өзгөрүү болду. Эң негизгиси, анын чачы кайрадан өсө баштады . Акыркы мүнөттөрүндө Самсон Кудайга үмүтсүз тиленип кайрылды, ошондо Кудай ага жооп берип, акыркы чакырыгын аткарууга күч берди. Жашоодо колдонуу: Кудайга кайрылуу эч качан кеч эмес. Канчалык алыска жыгылганыңызга, канчалык бузук иш кылганыңызга же жашооңуз канчалык талкаланганына карабастан, Кудай калыбына келүүнүн Кудайы. Өкүнгөн жүрөк жана акыркы жолу багынып берүү тиленүүсү Анын колунда дагы эле ырайым жана максат таба алат.
9