Skip to main content

Kurdish Central Sorani - Wisdom of Solomon

Page 1

‫بابەتی‪1‬‬ ‫‪1‬ئێوەی دادوەری زەوی ‪،‬ڕاستودروستیتان خۆش بوێت ‪،‬بە دڵێکی باش بیر لە یەزدان بکەرەوە و بە‬ ‫دڵێکی سادە بەدوایدا بگەڕێن‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە ئەو کەسانە دەدۆزرێتەوە کە تاقی ناکەنەوە ‪.‬و خۆی پیشانی ئەو کەسانە دەدات کە متمانەیان پێی‬ ‫نییە‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە بیرکردنەوە ناشرینەکان لە خودا جیا دەبنەوە ‪،‬هێزی ئەویش کاتێک تاقی دەکرێتەوە ‪،‬ناژیرەکان‬ ‫سەرزەنشت دەکات‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە حیکمەت ناچێتە ناو ڕۆحێکی خراپەوە ‪.‬نە لە جەستەی ملکەچی گوناهدا نیشتەجێ بن‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە ڕۆحی پیرۆزی دیسپلین لە فێڵکردن هەڵدێت و لە بیرکردنەوەکانی بێ تێگەیشتن دوور‬ ‫دەکەوێتەوە و دەمێنێتەوە کاتێک ناڕاستگۆیی دێتە ژوورەوە‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە حیکمەت ڕۆحێکی خۆشەویستە ‪.‬کوفرکەر لە قسەکانی بێتاوان ناکات ‪،‬چونکە خودا شایەتحاڵی‬ ‫دەستی و بینەرێکی ڕاستەقینەی دڵ و گوێگری زمانییە‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە ڕۆحی یەزدان جیهان پڕ دەکات ‪،‬ئەوەی هەموو شتێکی تێدایە ‪،‬دەنگەکەی دەزانێت‪.‬‬ ‫‪8‬بۆیە ئەوەی قسەی ناڕەوا دەکات ناتوانرێت بشاردرێتەوە ‪،‬تۆڵەسەندنەوەش کاتێک سزا دەدات ‪،‬بەلیدا‬ ‫تێناپەڕێت‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە لێکۆڵینەوە دەکرێتە ئامۆژگارییەکانی بێ خوداکان و دەنگی قسەکانی دێتە لی یەزدان بۆ‬ ‫دەرکەوتنی کارە خراپەکانی‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە گوێی ئیرەیی هەموو شتێک دەبیستێت ‪،‬ژاوەژاوی مورموریەکان شاراوە نییە‪.‬‬ ‫‪11‬بۆیە ئاگاداری مورموری بن ‪،‬کە سوودی نییە ‪.‬زمانتان لە قسەکردن بەدوور بگرن ‪،‬چونکە هیچ‬ ‫وشەیەکی هێندە نهێنی نییە کە بێهودە بێت ‪،‬دەم کە درۆ دەکات ‪،‬ڕۆح دەکوژێت‪.‬‬ ‫‪12‬لە هەڵەی ژیانتاندا بەدوای مردندا مەگەڕێن ‪،‬بە کارەکانی دەستەکانتان لەناوچوون مەکەنە سەر‬ ‫خۆتان‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە خودا مردنی دروست نەکردووە ‪،‬لە لەناوچوونی زیندووەکانیشدا دڵی خۆش نییە‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە هەموو شتێکی دروست کردووە بۆ ئەوەی بوونیان هەبێت ‪،‬نەوەکانی جیهان تەندروست‬ ‫بوون ‪.‬نە ژەهری لەناوچوونیان تێدا نییە و نە شانشینی مردن لەسەر زەوی‪.‬‬ ‫( ‪15‬چونکە ڕاستودروستی نەمرە)‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم پیاوە بێ خوداکان بە کار و قسەکانیانەوە بانگیان کردن ‪،‬چونکە کاتێک پێیان وابوو دۆستەکەیان‬ ‫بێت ‪،‬بە هیچ شێوەیەک لەناویان برد و پەیمانیان لەگەڵدا بەست ‪،‬چونکە شایەنی ئەوەن بەشداری تێدا‬ ‫بکەن‪.‬‬ ‫بابەتی‪2‬‬ ‫‪1‬چونکە کەسانی بێ خودا و ناپاکەکان لەگەڵ خۆیان قسە دەکەن ‪،‬بەڵم ڕاست ناکەن ‪:‬تەمەنمان کورتە و‬ ‫ماندووکردنە ‪،‬لە مردنی مرۆڤدا چارەسەر نییە ‪،‬هەروەها کەسێک نەبووە کە لە گۆڕ گەڕابێتەوە‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە ئێمە لە هەموو سەرگەرمییەکدا لەدایک بووین ‪،‬لەدواتر وەک ئەوەی هەرگیز نەبووین ‪،‬چونکە‬ ‫هەناسەی کونەکانی لووتمان وەک دوکەڵ و پریشکێکی بچووکە لە جووڵەی دڵماندا‪.‬‬ ‫‪3‬کە کوژاوەتەوە جەستەمان دەبێتە خۆڵەمێش و ڕۆحمان وەک هەوای نەرم لەناو دەچێت‪.‬‬ ‫‪4‬ناومان بە تێپەڕبوونی کات لەبیر دەکرێت و کەس کارەکانمان لەبیرناکات و ژیانمان وەک شوێنەواری‬ ‫هەورێک تێدەپەڕێت و وەک تەمێک بڵودەبێتەوە ‪،‬کە بە تیشکەکانی ‪...‬خۆر ‪،‬و بە گەرمایەکەی زاڵ بێت‪.‬‬


‫‪5‬چونکە سەردەمی ئێمە سێبەرێکە کە تێدەپەڕێت ‪.‬دوای کۆتاییمان گەڕانەوە نییە ‪،‬چونکە بە خێرایی مۆر‬ ‫کراوە ‪،‬تاکو کەس ناگەڕێتەوە‪.‬‬ ‫‪6‬جا وەرە با چێژ لە شتە باشەکان وەربگرین کە هەن ‪،‬با بە خێرایی بوونەوەرەکان وەک گەنجی‬ ‫بەکاربهێنین‪.‬‬ ‫‪7‬با خۆمان پڕ بکەین لە شەراب و مەڵهەمی گرانبەها ‪،‬با هیچ گوڵێکی بەهار بەلی ئێمەدا تێنەپەڕێت‪.‬‬ ‫‪8‬با تاجی گوڵەبەڕۆژەمان لەسەر دابنێین ‪،‬پێش ئەوەی وشک ببنەوە‪.‬‬ ‫‪9‬با هیچ کام لە ئێمە بێبەشی خۆی لە شەهوەتمان نەڕۆین ‪،‬با نیشانەکانی خۆشیمان لە هەموو شوێنێک‬ ‫بەجێبهێڵین ‪،‬چونکە ئەمە بەشی ئێمەیە و بەشی ئێمەش ئەمەیە‪.‬‬ ‫‪10‬با ستەم لە پیاوی ڕاستودروستی هەژار بکەین ‪،‬با بێوەژن بەزەیی نەکەین و ڕێز لە قژی خۆڵەمێشی‬ ‫کۆنی پیرەکان نەگرین‪.‬‬ ‫‪11‬با هێزی ئێمە یاسای دادپەروەری بێت ‪،‬چونکە ئەوەی لوازە هیچ بەهایەکی نییە‪.‬‬ ‫‪12‬بۆیە با لە چاوەڕوانی ڕاستودروستەکاندا بین ‪.‬چونکە ئەو بۆ نۆرەی ئێمە نییە و پاک و خاوێنە بە‬ ‫پێچەوانەی کردەوەکانمانەوە ‪،‬بە سەرپێچیکردنمان لە یاسا سەرزەنشتمان دەکات و ناڕەزایەتیمان‬ ‫بەرامبەر بە ناوزڕاندنمان دەربڕیوە لە سەرپێچیەکانی پەروەردەمان‪.‬‬ ‫‪13‬دان بەوەدا دەنێت کە زانینی خودای هەیە ‪،‬خۆی بە منداڵی یەزدان ناودەبات‪.‬‬ ‫‪14‬دروستکراوە بۆ ئەوەی بیرکردنەوەکانمان سەرزەنشت بکات‪.‬‬ ‫‪15‬بینینیش بۆ ئێمە ناخۆشە ‪،‬چونکە ژیانی وەک ژیانی مرۆڤەکانی تر نییە ‪،‬ڕێگاکانی لە شێوازێکی‬ ‫دیکەن‪.‬‬ ‫‪16‬ئێمە وەک ساختەیەک لەبەردەمیدا دەزانین ‪،‬وەک لە پیسی خۆمان لە ڕێگاکانمان دەپارێزێت ‪،‬کۆتایی‬ ‫ڕاستودروستەکان ڕادەگەیەنێت بۆ ئەوەی بەرەکەتدار بێت و شانازی دەکات کە خودا باوکیەتی‪.‬‬ ‫‪17‬با بزانین قسەکانی ڕاستن یان نا ‪،‬با بزانین لە کۆتاییدا چی ڕوودەدات‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە ئەگەر پیاوی دادپەروەر کوڕی خودا بێت ‪،‬ئەوا یارمەتی دەدات و لە دەستی دوژمنەکانی‬ ‫ڕزگاری دەکات‪.‬‬ ‫‪19‬با بە ناڕەزایی و ئەشکەنجەدان لێی بکۆڵینەوە ‪،‬تا نەرم و نیان و نەرمی و سەبر و خۆڕاگرییەکەی‬ ‫بسەلمێنین‪.‬‬ ‫‪20‬با بە مردنێکی شەرمەزارانە سزای بدەین ‪،‬چونکە بە قسەی خۆی ڕێزی لێدەگیرێت‪.‬‬ ‫‪21‬ئەو جۆرە شتانەیان خەیاڵ کرد و فریویان دا ‪،‬چونکە خراپەکارییەکانی خۆیان کوێری کردوون‪.‬‬ ‫‪22‬سەبارەت بە نهێنییەکانی خودا ‪،‬ئەوان نەیاندەناسی ‪،‬نە هیوایان بە کرێی ڕاستودروستی نەبوو ‪،‬نە‬ ‫پاداشتێکیان بۆ ڕۆحە بێ تاوانەکان دەستنیشان دەکرد‪.‬‬ ‫‪23‬چونکە خودا مرۆڤی دروست کردووە بۆ ئەوەی نەمر بێت و وای لێکردووە ببێتە وێنەی هەتاهەتایی‬ ‫خۆی‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم بەهۆی ئیرەیی بە شەیتانەوە مردن هاتە جیهان ‪،‬ئەوانەی لیەنی ئەو دەگرن دەیدۆزنەوە‪.‬‬ ‫بابەتی‪3‬‬ ‫‪1‬بەڵم ڕۆحی ڕاستودروستەکان لە دەستی خودادایە و هیچ ئازارێک دەستیان لێ نادات‪.‬‬ ‫‪2‬لەبەردەم ناژیرەکاندا وا دیار بوو کە مردوون ‪،‬ڕۆیشتنیان بە نەهامەتی وەرگیراوە‪.‬‬ ‫‪3‬ڕۆشتنیان لە ئێمەوە بۆ لەناوچوونی تەواو ‪،‬بەڵم ئەوان لە ئاشتیدان‪.‬‬ ‫‪4‬هەرچەندە لەبەردەم مرۆڤەکاندا سزا بدرێن ‪،‬بەڵم هیوایان پڕە لە نەمری‪.‬‬ ‫‪5‬کەمێک سزا دراون ‪،‬پاداشتی زۆریان پێدەدرێت ‪،‬چونکە خودا سەلماندوویانە و بۆ خۆی شایستەی‬ ‫دۆزیەوە‪.‬‬


‫‪6‬وەک زێڕی ناو کورە تاقی کردەوە و وەک قوربانی سووتاندن وەریگرت‪.‬‬ ‫‪7‬لە کاتی سەردانەکەیاندا دەدرەوشێنەوە و وەک پریشکێک لە نێو کۆترەکاندا ڕادەکەن‪.‬‬ ‫‪8‬ئەوان حوکم لەسەر گەلن دەدەن و حوکمڕانییان بەسەر گەلدا دەبێت و پەروەردگاریان بۆ هەتاهەتایە‬ ‫پاشایەتی دەبێت‪.‬‬ ‫‪9‬ئەوانەی پشتیان پێی بەستووە ‪،‬لە ڕاستی تێدەگەن ‪،‬ئەوانەی دڵسۆزن لە خۆشەویستیدا لەگەڵیدا‬ ‫دەمێننەوە ‪،‬چونکە نیعمەت و میهرەبانی بۆ پیرۆزەکانیەتی و گرنگی بە هەڵبژێردراوەکانی دەدات‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم بێ خوداکان بەپێی خەیاڵی خۆیان سزا دەدرێن ‪،‬کە ڕاستودروستەکانیان پشتگوێ خستووە و‬ ‫وازیان لە یەزدان هێناوە‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە هەرکەسێک حیکمەت و پەروەردەکردن سووکایەتی پێدەکات ‪،‬بەدبەختە و هیوایان بێهودە و‬ ‫ماندووبوونیان بێ بەرهەمە و کارەکانیان بێ سوودە‪.‬‬ ‫‪12‬ژنەکانیان گەمژەن و منداڵەکانیان خراپەکارن‪.‬‬ ‫‪13‬نەوەکانیان نەفرەتیان لێ کراوە ‪.‬بۆیە بەختەوەرە ئەو نەزۆکە بێ پیسە ‪،‬کە جێگەی گوناهباری‬ ‫نەناسیوە ‪،‬لە سەردانکردنی ڕۆحەکاندا بەرهەمی دەبێت‪.‬‬ ‫‪14‬خۆشبەختە ئەو خەبەرەی کە بە دەستەکانی هیچ تاوانێکی نەکردووە و شتە خراپەکانی لە دژی خودا‬ ‫بە خەیاڵیدا نەهاتووە ‪،‬چونکە بەخششێکی تایبەتی باوەڕ و میراتێکی لە پەرستگای یەزدان پێدەدرێت کە لە‬ ‫مێشکیدا پەسەندتر بێت‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە بەرهەمی کاری چاکە شکۆمەندە ‪،‬ڕەگی حیکمەتیش هەرگیز ناڕوخێت‪.‬‬ ‫‪16‬سەبارەت بە منداڵنی زیناکاران ناگەنە تەواو و تۆوی جێگایەکی ناڕەوا ڕەگیان هەڵدەکشێنرێت‪.‬‬ ‫‪17‬هەرچەندە تەمەنیان درێژە ‪،‬بەڵم هیچ ڕەچاو ناکرێت ‪،‬دوا تەمەنیان بێ شەرەف دەبێت‪.‬‬ ‫‪18‬یان ئەگەر زوو بمرن ‪،‬هیچ هیوایەکیان نییە و لە ڕۆژی تاقیکردنەوەدا ئاسوودەیییان نییە‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە کۆتایی نەوەی ناڕەوا ترسناکە‪.‬‬ ‫بابەتی‪4‬‬ ‫‪1‬باشترە منداڵ نەبیت و فەزیلەتت هەبێت ‪،‬چونکە یادکردنەوەی نەمرە ‪،‬چونکە لی خودا و مرۆڤەکان‬ ‫دەناسرێت‪.‬‬ ‫‪2‬کاتێک کە ئامادەیە ‪،‬مرۆڤەکان نموونەی لێدەگرن؛ کاتێک نەما ‪،‬ئارەزووی دەکەن ‪،‬تاجێکی لەبەردایە و‬ ‫بۆ هەمیشە سەردەکەوێت ‪،‬سەرکەوتنی بەدەستهێناوە و هەوڵدەدات بۆ پاداشتی بێگەرد‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم نەوە زۆربووەکانی بێ خوداکان گەشە ناکەن و ڕەگێکی قووڵ لە چەقۆی گەوادەکانەوە داناڕێژن‬ ‫و هیچ بناغەیەکی خێرا دادەنێن‪.‬‬ ‫‪4‬هەرچەندە بۆ ماوەیەک لە لقەکاندا گەشە دەکەن ‪.‬بەڵم لە کۆتاییدا وەستاون ‪،‬لەگەڵ بادا دەلەرزن و بە‬ ‫هێزی باکانەوە ڕەگیان لێدەکشێنەوە‪.‬‬ ‫‪5‬لقە ناتەواوەکان دەشکێنرێن ‪،‬میوەکانیان قازانج ناکات ‪،‬پێنەگەیشتووە بۆ خواردن ‪،‬بەڵێ ‪،‬بە هیچ‬ ‫شێوەیەک بەدی نایەت‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە ئەو منداڵنەی لە جێگەی نایاسایی لەدایک بوون ‪،‬شایەتحاڵی خراپەکارین بەرامبەر بە دایک و‬ ‫باوکیان لە دادگاییکردنیان‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم ئەگەر ڕاستودروست بە مردن ڕێگری لێ بکرێت ‪،‬بەڵم ئارام دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە تەمەنی ڕێزدار ئەوە نییە کە لە درێژایی کاتدا وەستاوە و بە ژمارەی ساڵەکانیش دەپێورێت‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم حیکمەت بۆ مرۆڤەکان قژی خۆڵەمێشییە و ژیانی بێ پەڵە پیرییە‪.‬‬ ‫‪10‬خودای ڕازی بوو ‪،‬خۆشەویست بوو ‪،‬بۆ ئەوەی لە نێو گوناهباراندا ژیاوە وەرگێڕدرا‪.‬‬


‫‪11‬بەڵێ بە خێرایی بردران ‪،‬نەک ئەو خراپەکارییە تێگەیشتنەکەی بگۆڕێت ‪،‬یان فێڵکردن ڕۆحی فریو‬ ‫بدات‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە سیحر و سیحری ناشرین شتە ڕاستگۆکان تەمومژاوی دەکات ‪.‬و سەرگەردانی ئارەزووی‬ ‫عەقڵی سادە دەخاتە ژێر پرسیارەوە‪.‬‬ ‫‪13‬ئەو لە ماوەیەکی کورتدا تەواو بوو ‪،‬ماوەیەکی زۆریشی بەدیهێنا‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە ڕۆحی یەزدانی ڕازی بوو ‪،‬بۆیە پەلە کرد لە نێو خراپەکاران بیبات‪.‬‬ ‫‪15‬گەل ئەمەیان بینی و تێنەگەیشتن و ئەمەیان لە مێشکی خۆیاندا نەخستەڕوو ‪:‬کە نیعمەت و میهرەبانی‬ ‫ئەو لەگەڵ پیرۆزەکانیدایە و ڕێز لە هەڵبژێردراوەکانی دەگرێت‪.‬‬ ‫‪16‬بەم شێوەیە ڕاستودروستەکانی مردوو سزای ناپاکەکانی زیندوو دەدات ‪.‬و گەنجی کە بەم زووانە‬ ‫تەمەنی زۆر و پیری ناڕەواکان تەواو دەبێت‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە کۆتایی داناکان دەبینن و تێناگەن کە خودا لە ئامۆژگارییەکانیدا چی بۆی دیاری کردووە و‬ ‫یەزدان بۆ چ مەبەستێک لە سەلمەتیدا داناوە‪.‬‬ ‫‪18‬ئەوان دەیبینن و سووکایەتی پێدەکەن ‪.‬بەڵم خودا پێیان پێدەکەنێت و سووکایەتییان پێدەکات ‪،‬دواتر‬ ‫دەبنە لشەی خراپ و سووکایەتیکردن لەنێو مردووەکاندا بۆ هەمیشە‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە دەیاندڕێنێت و بە سەریان دەیانخاتە خوارەوە و بێدەنگ دەبن ‪.‬لە بناغەوە دەیانهەژێنێت ‪.‬بە‬ ‫تەواوی وێران دەبن و لە خەم و پەژارەدا دەبن ‪.‬یادەکەیان لەناو دەچێت‪.‬‬ ‫‪20‬کاتێک حساباتی گوناهەکانیان دەخەنە ڕوو ‪،‬بە ترسەوە دێن و تاوانەکانی خۆیان بە ڕووخساری‬ ‫خۆیان قەناعەتیان پێدەکەن‪.‬‬ ‫بابەتی‪5‬‬ ‫‪1‬ئینجا پیاوی ڕاستودروست بە بوێرییەکی زۆرەوە لەبەردەم ئەو کەسانەدا دەوەستێت کە ئازاریان داوە و‬ ‫هیچ حسابێک بۆ ماندووبوونەکانی ناکات‪.‬‬ ‫‪2‬کاتێک دەیبینن ‪،‬لە ترسێکی ترسناکدا تووشی شڵەژان دەبن و سەریان سوڕدەمێنێت لە نامۆیی‬ ‫ڕزگارییەکەی ‪،‬ئەوەندە دوور لە هەموو ئەو شتانەی کە چاوەڕێیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪3‬ئەوانیش کە پەشیمان دەبنەوە و دەناڵێنن لەبەر ئازاری ڕۆح ‪،‬لەناو خۆیاندا دەڵێن« ‪:‬ئەمە ئەو کەسە بوو‬ ‫کە هەندێک جار گاڵتەمان پێدەکرد و پەندێکی سەرزەنشتمان بوو‪.‬‬ ‫‪4‬ئێمەی گەمژەکان ژیانی ئەومان بە شێتی و کۆتاییەکەی بە بێ شەرەف زانی‪.‬‬ ‫‪5‬چۆن لە نەوەی خودا هەژمار کراوە و بەشەکەی لە پیرۆزەکاندایە!‬ ‫‪6‬بۆیە ئێمە لە ڕێگای ڕاستی لماندا و ڕووناکی ڕاستودروستی بۆمان نەدرەوشایەوە و خۆری‬ ‫ڕاستودروستی بەسەرماندا هەڵنەهات‪.‬‬ ‫‪7‬لە ڕێگای خراپەکاری و لەناوچوون خۆمان ماندوو بووین ‪،‬بە کوێستانەکاندا تێپەڕین ‪،‬کە ڕێگای تێدا‬ ‫نەبوو ‪،‬بەڵم ڕێگای یەزدان نەمانزانی‪.‬‬ ‫‪8‬لووتبەرزی چی سوودی بۆ ئێمە هەبووە؟ یان دەوڵەمەندی بە شانازیکردنمان چ خێرێکی بۆ ئێمە‬ ‫هێناوە؟‬ ‫‪9‬هەموو ئەو شتانە وەک سێبەرێک و وەکو پۆستێک کە بەپەلە تێدەپەڕن ‪،‬تێدەپەڕن‪.‬‬ ‫‪10‬وەک کەشتییەک کە بەسەر شەپۆلەکانی ئاودا تێدەپەڕێت ‪،‬کە کاتێک تێدەپەڕێت ‪،‬شوێنەواری‬ ‫نادۆزرێتەوە و نە ڕێڕەوی کەشتییەکە لە شەپۆلەکاندا‪.‬‬ ‫‪11‬یان وەک ئەوەی باڵندەیەک بە هەوادا فڕیوە ‪،‬هیچ نیشانەیەک نییە بۆ دۆزینەوەی ڕێگاکەی ‪،‬بەڵکو‬ ‫هەوای سووک کە بە لێدانی باڵەکانی لێدەدرێت و بە دەنگ و جووڵەی توندوتیژیان جیا دەبێتەوە ‪،‬بەناودا‬ ‫تێدەپەڕێت ‪.‬و لەوێدا دوای ئەوە هیچ نیشانەیەک نادۆزرێتەوە کە ئەو کچە بۆ کوێ چووە؛‬


‫‪12‬یان وەک ئەوەی کە تیرێک بە نیشانەیەک دەدرێ ‪،‬هەوا دابەش دەکات ‪،‬کە یەکسەر کۆدەبێتەوە ‪،‬‬ ‫بەجۆرێک مرۆڤ ناتوانێت بزانێت لە کوێدا تێپەڕیوە‪.‬‬ ‫‪13‬ئێمەش هەر بە هەمان شێوە ‪،‬هەر کە لەدایک بووین ‪،‬دەستمان کرد بە کۆتایی هاتنی خۆمان و هیچ‬ ‫نیشانەیەکی چاکەمان نەبوو بۆ ئەوەی نیشان بدەین ‪.‬بەڵم لە خراپەکارییەکانی خۆماندا لەناوچووین‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە هیوای بێ خوداکان وەک تۆزێک وایە کە بە با دەفڕێت ‪.‬وەکو کەفێکی تەنک کە لەگەڵ‬ ‫زریانەکەدا دەڕوات؛ وەک ئەو دوکەڵەی کە بە زریانێک لێرە و لەوێ بڵودەبێتەوە و وەک یادی میوانێک‬ ‫کە تەنها ڕۆژێک دەمێنێتەوە تێدەپەڕێت‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم ڕاستودروستەکان بۆ هەتاهەتایە دەژین ‪.‬پاداشتیان لی یەزدان و چاودێریکردنیان لی‬ ‫بەرزترینە‪.‬‬ ‫‪16‬بۆیە شانشینییەکی شکۆمەند و تاجێکی جوان لە دەستی یەزدان وەردەگرن ‪،‬چونکە بە دەستی ڕاستی‬ ‫دایاندەپۆشێت و بە قۆڵی دەیانپارێزێت‪.‬‬ ‫‪17‬ئیرەیی خۆی بۆ زرێپۆشی تەواو دەبات و بوونەوەرەکە دەکاتە چەکی خۆی بۆ تۆڵەسەندنەوەی‬ ‫دوژمنەکانی‪.‬‬ ‫‪18‬ڕاستودروستی وەک سنگێک لەبەر دەکات و لە جیاتی کڵو دادگاییکردنی ڕاستەقینە‪.‬‬ ‫‪19‬پیرۆزی دەکاتە قەڵغانێکی نەدۆڕاو‪.‬‬ ‫‪20‬تووڕەییە توندەکەی لە بەرامبەر شمشێرێکدا تیژ دەکاتەوە و جیهان لەگەڵی شەڕ لەگەڵ ناژیرەکان‬ ‫دەکات‪.‬‬ ‫‪21‬پاشان ڕەشەبای ئامانجدار دەچێتە دەرەوە ‪.‬لە هەورەکانەوە ‪،‬وەک لە کەوانێکی باش کێشراوەوە ‪،‬‬ ‫بەرەو نیشانەکە دەفڕن‪.‬‬ ‫‪22‬تەپوتۆزی پڕ لە تووڕەیی وەک لە کەوانێکی بەردەوە فڕێدەدرێن و ئاوی دەریاش بەسەریاندا تووڕە‬ ‫دەبێت و لفاوەکان بە دڕندەیی دەیانخنکێنن‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵێ ‪،‬بایەکی بەهێز بەرامبەریان دەوەستێتەوە و وەک زریانێک دەیانفڕێنێت ‪،‬بەم شێوەیە تاوانکاری‬ ‫هەموو زەوی وێران دەکات و خراپەکاری تەختی بەهێزەکان دەڕوخێنێت‪.‬‬ ‫بابەتی‪6‬‬ ‫‪1‬ئەی پاشاکان ‪،‬گوێ بگرن و تێبگەن ‪.‬ئێوەی دادوەری کۆتاییەکانی زەوی ‪،‬فێربن‪.‬‬ ‫‪2‬ئەی ئەوانەی حوکمڕانی گەل دەکەن گوێ بگرن و شانازی بە گەلنی زۆرەوە بکەن‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە دەسەڵت لەلیەن یەزدانەوە پێت دراوە و سەروەری لەلیەن بەرزترینەوە پێت دراوە ‪،‬کە‬ ‫کارەکانتان تاقی دەکاتەوە و ئامۆژگارییەکانتان دەکۆڵێتەوە‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە خزمەتکارانی شانشینی ئەو ‪،‬بە دروستی حوکمتان نەداوە و یاساتان نەپاراستووە و بەپێی‬ ‫ئامۆژگارییەکانی خودا نەڕۆیشتوون‪.‬‬ ‫‪5‬بە شێوەیەکی ترسناک و خێرا دێتە سەرتان ‪،‬چونکە دادگایییەکی تیژ بۆ ئەوانەی لە بەرزاییەکاندان‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە میهرەبانی بەم زووانە لە خراپترینەکان خۆش دەبێت ‪،‬بەڵم پیاوە بەهێزەکان بە توندی ئازار‬ ‫دەدرێن‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە ئەوەی پەروەردگاری هەموو شتێکە ‪،‬لە کەس ناترسێت و لە گەورەیی هیچ کەسێکدا سەرسام‬ ‫نابێت ‪،‬چونکە بچووک و گەورەی دروستکردووە و بە یەکسانی گرنگی بە هەمووان دەدات‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم تاقیکردنەوەیەکی توند بەسەر بەهێزەکاندا دێت‪.‬‬ ‫‪9‬کەواتە ‪،‬ئەی پاشاکان ‪،‬من قسەتان لەگەڵ دەکەم ‪،‬تاکو فێری حیکمەت بن و نەڕوخێن‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە ئەوانەی پیرۆزی بە پیرۆزی دەپارێزن ‪،‬بە پیرۆز دادەنرێت ‪،‬ئەوانەی فێری ئەم جۆرە شتانە‬ ‫بوون ‪،‬دەزانن چی وەڵم بدەنەوە‪.‬‬


‫‪11‬بۆیە سۆز و خۆشەویستیتان لەسەر قسەکانم دابنێن ‪.‬ئارەزویان بۆ بکەن ‪،‬ئینجا فێردەبن»‪.‬‬ ‫‪12‬حیکمەت شکۆمەندە و هەرگیز کاڵ نابێتەوە ‪،‬بە ئاسانی لەلیەن ئەوانەی خۆشیان دەوێت دەبینرێت و‬ ‫لەلیەن ئەوانەی بەدوایدا دەگەڕێن دەدۆزرێتەوە‪.‬‬ ‫‪13‬ڕێگری لە ئەوانەی ئارەزووی دەکەن ‪،‬بۆ ئەوەی یەکەمجار خۆی بۆیان بناسێنێت‪.‬‬ ‫‪14‬ئەوەی زوو بەدوایدا بگەڕێت ‪،‬هیچ زەحمەتێکی گەورەی نابێت ‪،‬چونکە دەیبینێت لە دەرگاکانی‬ ‫دانیشتووە‪.‬‬ ‫‪15‬بۆیە بیرکردنەوە لە حیکمەتدا تەواو و حیکمەتە ‪،‬هەرکەسێک ئاگاداری بێت ‪،‬زوو بێئاگا دەبێت‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە بەدوای ئەو کەسانەدا دەگەڕێت کە شایستەن ‪،‬لە ڕێگاکاندا خۆی بە ڕەحمەتی پیشان دەدات و‬ ‫لە هەموو بیرکردنەوەیەکدا چاویان پێدەکەوێت‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە سەرەتای ڕاستەقینەی ئەو کچە ئارەزووی دیسپلینکردنە ‪.‬و گرنگیدان بە دیسیپلین‬ ‫خۆشەویستییە؛‬ ‫‪18‬خۆشەویستی بریتییە لە جێبەجێکردنی یاساکانی ‪.‬گرنگیدان بە یاساکانی دڵنیایی نەفەوتانە‪.‬‬ ‫‪19‬نەفەوتی لە خودا نزیکمان دەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪20‬بۆیە ئارەزووی حیکمەت دەبێتە هۆی شانشینی‪.‬‬ ‫‪21‬ئەی پاشاکانی گەل ‪،‬ئەگەر خۆشحاڵیتان بە تەخت و عەصاکان بێت ‪،‬ڕێز لە حیکمەت بگرن ‪،‬بۆ‬ ‫ئەوەی بۆ هەمیشە پاشایەتی بکەن‪.‬‬ ‫‪22‬سەبارەت بە حیکمەت و چییە و چۆن هاتۆتە سەرەوە ‪،‬پێتان دەڵێم و نهێنییەکانتان لێ ناشارمەوە ‪،‬‬ ‫بەڵکو لە سەرەتای لەدایکبوونیەوە بەدوایدا دەگەڕێم و زانینی دەهێنمە ڕووناکی و ‪...‬بەسەر حەقیقەتدا‬ ‫تێناپەڕێت‪.‬‬ ‫‪23‬منیش بە ئیرەیی لەناوبردن ناڕۆم ‪.‬چونکە کەسێکی لەو جۆرە هاوبەشی لەگەڵ حیکمەتدا نابێت‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم زۆری داناکان خۆشگوزەرانی جیهانە ‪،‬پاشای ژیر پشتگیری گەلە‪.‬‬ ‫‪25‬کەواتە لە ڕێگەی قسەکانمەوە ڕێنمایی وەربگرە و چاکەتان بۆ دەکات‪.‬‬ ‫بابەتی‪7‬‬ ‫‪1‬منیش مرۆڤێکی فانیم ‪،‬وەک هەمووان و نەوەکانی ئەو کەسەی کە یەکەمجار لە زەوی دروست بووە‪.‬‬ ‫‪2‬لە سکی دایکمدا لە ماوەی دە مانگدا گۆشت بوو ‪،‬لە تۆوی مرۆڤ و ئەو چێژەی کە لەگەڵ خەودا دێت ‪،‬‬ ‫لە خوێندا چەسپاوە‪.‬‬ ‫‪3‬کاتێک لەدایک بووم ‪،‬هەوای ئاساییم کێشا و کەوتمە سەر زەوی کە سروشتی هاوشێوەی هەیە و یەکەم‬ ‫دەنگی کە گوتم هاوار بوو ‪،‬وەک هەموو ئەوانی تر‪.‬‬ ‫‪4‬من بە جل و بەرگی پۆشراوەوە شیرم دەدرا و ئەوەش بە خەمخۆرییەوە‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە هیچ پاشایەک نییە کە سەرەتای لەدایکبوونی دیکەی هەبووبێت‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە هەموو مرۆڤەکان یەک دەروازەیان هەیە بۆ ژیان و هاوشێوەکانیش دەچنە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪7‬بۆیە نوێژم کرد و تێگەیشتنم پێدرا ‪،‬بانگم لە خودا کرد و ڕۆحی حیکمەت هاتە لم‪.‬‬ ‫‪8‬من ئەوم پێش عەصا و تەختەکان پێ باشتر بوو و دەوڵەمەندییەکانم بە بەراورد بەو ژنە هیچم نەزانی‪.‬‬ ‫"‬ ‫‪10‬من زیاتر لە تەندروستی و جوانی خۆشم ویست و لەبری ڕووناکی هەڵمبژارد ‪،‬چونکە ئەو‬ ‫ڕووناکیەی لێیەوە دێت هەرگیز ناکوژێتەوە‪.‬‬ ‫‪11‬هەموو شتە باشەکان لەگەڵیدا بۆم هات و دەوڵەمەندی بێشوماریش لە دەستیدا بوو‪.‬‬ ‫‪12‬منیش بە هەموویان دڵخۆش بووم ‪،‬چونکە حیکمەت پێشیان دەڕوات ‪،‬نەمدەزانی دایکی ئەوانە‪.‬‬ ‫‪13‬من بە پەرۆشەوە فێربووم و بە ئازادی پەیوەندیم پێوە دەکەم ‪،‬سامانەکەی ناشارمەوە‪.‬‬


‫‪14‬چونکە ئەو گەنجینەیە بۆ مرۆڤەکان کە هەرگیز لەدەست نادات ‪،‬ئەوانەی بەکاریدەهێنن دەبنە هاوڕێی‬ ‫خودا ‪،‬بەهۆی ئەو بەخششانەی کە لە فێربوونەوە بەدەستی دەهێنن ‪،‬دەستخۆشییان لێدەکرێت‪.‬‬ ‫‪15‬خودا ڕێگەی پێدام وەک ئەوەی دەمەوێت قسە بکەم و دووگیان بم بۆ ئەوەی پێم دراوە‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە ئێمە و قسەکانمان لە دەستی ئەودایە ‪.‬هەروەها هەموو حیکمەت و زانینی کاری دەستی‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە ئەو زانیارییەکی دیاریکراوی لەسەر ئەو شتانە پێبەخشیم کە هەن ‪،‬واتە بزانم جیهان چۆن‬ ‫دروست بووە و چۆنیەتی کارکردنی توخمەکان‪.‬‬ ‫‪18‬سەرەتا و کۆتایی و ناوەڕاستی سەردەمەکان ‪:‬گۆڕانکارییەکانی وەرچەرخانی خۆر و گۆڕانی‬ ‫وەرزەکان‪.‬‬ ‫‪19‬بازنەی ساڵن و شوێنی ئەستێرەکان‪.‬‬ ‫‪20‬سروشتی بوونەوەرە زیندووەکان و تووڕەیی دڕندە کێوییەکان ‪:‬توندوتیژیی با و ئیستدللەکانی‬ ‫مرۆڤ ‪:‬جۆراوجۆری ڕووەک و فەزیلەتەکانی ڕەگ‪.‬‬ ‫‪21‬هەموو ئەو شتانەی کە یان نهێنین یان ئاشکران ‪،‬ئەوان دەزانم‪.‬‬ ‫‪22‬چونکە حیکمەت کە کارکەری هەموو شتێکە ‪،‬فێری کردم ‪،‬چونکە ڕۆحێکی تێگەیشتن لە ناویدا‬ ‫پیرۆزە ‪،‬تەنها یەک ‪،‬فرەچەشن ‪،‬فێڵباز ‪،‬زیندوو ‪،‬ڕوون ‪،‬بێ پیس ‪،‬سادە ‪،‬ملکەچی ئازار نییە ‪،‬خۆشی‬ ‫دەوێت شتێکی باش خێرا ‪،‬کە ناتوانرێت ڕێگەی پێبدرێت ‪،‬ئامادەیە بۆ چاکەکردن‪،‬‬ ‫‪23‬میهرەبان لەگەڵ مرۆڤ ‪،‬چەقبەستوو ‪،‬دڵنیا ‪،‬دوور لە خەمخۆری ‪،‬هەموو هێزێکی هەیە ‪،‬سەرپەرشتی‬ ‫هەموو شتێک دەکات و بە هەموو تێگەیشتن و ڕۆحێکی پاک و وردتردا تێدەپەڕێت‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە حیکمەت لە هەموو جووڵەیەک جووڵوترە ‪،‬بەهۆی پاکی خۆیەوە بە هەموو شتێکدا‬ ‫تێدەپەڕێت و تێدەپەڕێت‪.‬‬ ‫‪25‬چونکە ئەو هەناسەی هێزی خودایە و کاریگەرییەکی پاکە کە لە شکۆمەندی خودای گەورەوە‬ ‫دەڕژێت ‪،‬بۆیە هیچ شتێکی پیس ناتوانێت بکەوێتە ناویەوە‪.‬‬ ‫‪26‬چونکە ئەو گەشاوەی ڕووناکی هەمیشەیی و ئاوێنەیەکی بێ پەڵەی هێزی خودا و وێنەی‬ ‫چاکەکارییەکەیەتی‪.‬‬ ‫‪27‬تەنیا یەک بێت ‪،‬دەتوانێت هەموو شتێک بکات ‪،‬بە دەمێنێتەوە لە خۆیدا ‪،‬هەموو شتێک نوێ دەکاتەوە ‪،‬‬ ‫لە هەموو سەردەمێکدا کە دەچێتە ناو ڕۆحی پیرۆزەوە ‪،‬دەیانکاتە هاوڕێی خودا و پێغەمبەر‪.‬‬ ‫‪28‬چونکە خودا کەسی خۆشناوێت جگە لەوەی کە بە دانایی نیشتەجێیە‪.‬‬ ‫‪29‬چونکە لە خۆر جوانترە و لە هەموو ڕیزبەندی ئەستێرەکان جوانترە ‪،‬ئەگەر بەراورد دەکرێت لەگەڵ‬ ‫ڕووناکی ‪،‬پێش ئەو دەدۆزرێتەوە‪.‬‬ ‫‪30‬چونکە دوای ئەمە شەو دێت ‪،‬بەڵم خراپە بەسەر حیکمەتدا زاڵ نابێت‪.‬‬ ‫بابەتی‪8‬‬ ‫‪1‬حیکمەت لە سەرێکەوە بۆ سەرێکی تر دەگات ‪،‬بە شیرینی هەموو شتێک ڕێکدەخات‪.‬‬ ‫‪2‬خۆشم دەویست و هەر لە گەنجیەوە بەدوایدا دەگەڕام ‪،‬حەزم دەکرد بیکەم بە هاوسەری خۆم و‬ ‫خۆشەویستی جوانییەکەی بووم‪.‬‬ ‫‪3‬بەو پێیەی لەگەڵ خودا ئاشنایە ‪،‬ئاغایەتی خۆی گەورەتر دەکات ‪،‬بەڵێ ‪،‬پەروەردگاری هەموو شتێک‬ ‫خۆی خۆشی ویست‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە ئەو کچە نهێنییەکانی زانینی خودا دەزانێت و عاشقی کارەکانی‪.‬‬ ‫‪5‬ئەگەر دەوڵەمەندی موڵکێک بێت کە لەم ژیانەدا ئارەزووی بکرێت؛ چی لە حیکمەت دەوڵەمەندترە ‪،‬کە‬ ‫هەموو شتێک دەکات؟‬ ‫‪6‬ئەگەر وریایی کار بکات ‪.‬لە هەموو ئەوانەی کە هەن کرێکارێکی فێڵبازترە لە ئەو؟‬


‫‪7‬ئەگەر پیاوێک ڕاستودروستی خۆشبوێت ‪،‬ماندووبوونەکانی فەزیلەتن ‪،‬چونکە فێری خۆگرتن و‬ ‫وریایی و دادپەروەری و خۆڕاگری دەکات ‪،‬کە مرۆڤەکان ناتوانن هیچ شتێکی سوودبەخشتر لە ژیانیاندا‬ ‫هەبێت‪.‬‬ ‫‪8‬ئەگەر پیاوێک ئارەزووی ئەزموونی زۆر بکات ‪،‬ئەوا شتەکانی کۆن دەزانێت و بە دروستی گریمانە‬ ‫دەکات کە چی لە داهاتوودا دێت ‪،‬وردبینییەکانی قسەکان دەزانێت و دەتوانێت ڕستە تاریکەکان ڕوون‬ ‫بکاتەوە ‪،‬پێشبینی نیشانە و سەرسوڕهێنەرەکان و ڕووداوەکانی وەرز و سەردەمەکان دەکات‪.‬‬ ‫‪9‬بۆیە بەنیازم بیبەم بۆ لی خۆم تا لەگەڵم بژی ‪،‬چونکە دەمزانی ڕاوێژکاری شتە باشەکان دەبێت و‬ ‫دڵنەوایی دەبەخشێت لە خەم و خەم و پەژارەدا‪.‬‬ ‫‪10‬لە پێناوی ئەودا لە نێو خەڵکدا بە نرخ دەبم و لەلی پیرەکان ڕێزم لێدەگیرێت ‪،‬هەرچەندە گەنج بم‪.‬‬ ‫‪11‬لە حوکمدا بە خۆبەزلزانینێکی خێرا دەدۆزمەوە و لەبەردەم پیاوە گەورەکاندا سەرسام دەبم‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک زمانم دەگرم ‪،‬کات بەسەربردنم دەگرن و کاتێک قسە دەکەم گوێم لێدەگرن ‪،‬ئەگەر زۆر قسە‬ ‫بکەم ‪،‬دەستیان لەسەر دەمیان دادەنێن‪.‬‬ ‫‪13‬هەروەها لە ڕێگەی ئەوەوە نەمری بەدەست دەهێنم و یادگاریەکی هەمیشەیی بۆ ئەوانەی لە دوای‬ ‫منەوە دێن بەجێدەهێڵم‪.‬‬ ‫‪14‬گەل ڕێکدەخەم و گەلن ملکەچی من دەبن‪.‬‬ ‫‪15‬ستەمکارە ترسناکەکان دەترسن ‪،‬کاتێک تەنها گوێیان لە من دەبێت ‪.‬لەناو خەڵکدا باش دەبم و لە‬ ‫شەڕدا ئازا دەبم‪.‬‬ ‫‪16‬دوای ئەوەی دەچمە ماڵەکەم ‪،‬لەگەڵیدا پشوو دەدەم ‪،‬چونکە قسەکانی تاڵی نییە ‪.‬و ژیان لەگەڵیدا هیچ‬ ‫خەمێکی نییە ‪،‬بەڵکو خۆشی و شادییە‪.‬‬ ‫‪17‬کاتێک لە خۆمدا ئەم شتانەم لەبەرچاو گرت و لە دڵمدا بیرم لێکردەوە ‪،‬چۆن هاوپەیمانی لەگەڵ‬ ‫حیکمەتدا نەمرییە‪.‬‬ ‫‪18‬خۆشحاڵییەکی زۆرە کە هاوڕێیەتی ئەو کچە هەبێت ‪.‬و لە کارەکانی دەستەکانیدا دەوڵەمەندی بێکۆتایی‬ ‫هەیە؛ و لە مومارەسەی کۆنفڕانس لەگەڵیدا ‪،‬وریایی؛ و لە قسەکردن لەگەڵیدا ‪،‬ڕاپۆرتێکی باش؛ منیش بە‬ ‫دوای ئەوەدا ڕۆیشتم کە چۆن بیبەم بۆ لی خۆم‪.‬‬ ‫‪19‬من منداڵێکی گاڵتەجاڕ بووم و ڕۆحێکی باشم هەبوو‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵێ ‪،‬بە باشی ‪،‬هاتمە ناو جەستەیەکی بێ پیس‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم کاتێک زانیم کە بە شێوەیەکی تر ناتوانم ئەو کچە بەدەست بهێنم ‪،‬مەگەر خودا پێم بدات ‪.‬و‬ ‫ئەوەش خاڵێکی حیکمەت بوو بۆ ئەوەی بزانێت ئەو کچە دیاری کێیە؛ لە یەزدانم پاڕایەوە و بە هەموو دڵم‬ ‫گوتم‪.‬‬ ‫بابەتی‪9‬‬ ‫‪1‬ئەی خودای باوباپیرانم و پەروەردگاری میهرەبان ‪،‬کە هەموو شتێکت بە قسەی تۆ دروست کردووە‪.‬‬ ‫‪2‬مرۆڤت بە حیکمەتی خۆت دەستنیشان کرد ‪،‬تاکو زاڵ بێت بەسەر ئەو بوونەوەرانەی کە دروستت‬ ‫کردوون‪.‬‬ ‫‪3‬جیهان بەپێی دادپەروەری و ڕاستودروستی ڕێکبخە و بە دڵێکی ڕاستەوە حوکمدان ئەنجام بدە‪.‬‬ ‫‪4‬حیکمەتم پێ بدە کە لە تەنیشت تەختەکەتەوە دانیشتووە ‪.‬لە نێو منداڵەکانتدا ڕەتم مەکەرەوە‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە من خزمەتکارەکەت و کوڕی خزمەتکارەکەت کەسێکی لوازم و ماوەیەکی کورتم و زۆر‬ ‫گەنجم بۆ تێگەیشتن لە دادوەری و یاساکان‪.‬‬ ‫‪6‬هەرچەندە مرۆڤ لە نێو نەوەی مرۆڤەکاندا هەرگیز ئەوەندە کامڵ نەبێت ‪،‬بەڵم ئەگەر حیکمەتی تۆ‬ ‫لەگەڵیدا نەبێت ‪،‬هیچ ڕەچاوی ناکات‪.‬‬


‫‪7‬تۆ منت هەڵبژارد بۆ ئەوەی ببمە پاشای گەلەکەت و دادوەری کوڕ و کچەکانت‪.‬‬ ‫‪8‬تۆ فەرمانت پێکردم کە پەرستگایەک لەسەر چیای پیرۆزەکەت دروست بکەم و قوربانگایەک لەو‬ ‫شارەی کە تێیدا نیشتەجێیت ‪،‬هاوشێوەی چادرە پیرۆزەکە بێت ‪،‬کە لە سەرەتاوە ئامادەت کردووە‪.‬‬ ‫‪9‬حیکمەت لەگەڵ تۆدا بوو ‪،‬کە کارەکانت دەزانێت و کاتێک جیهانت دروست کرد ئامادە بوو ‪،‬زانیت‬ ‫چی لەبەرچاوت پەسەندە و لە فەرمانەکانتدا ڕاستە‪.‬‬ ‫‪10‬ئەی لە ئاسمانە پیرۆزەکانت و لە تەختی شکۆمەندیتەوە بینێرە دەرەوە ‪،‬تا لە ئامادەبووندا لەگەڵمدا کار‬ ‫بکات ‪،‬تا بزانم چیت پێ خۆشە‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە هەموو شتێک دەزانێت و تێدەگات ‪،‬بە وریاییەوە ڕێبەرایەتیم دەکات لە کردارەکانمدا و لە‬ ‫دەسەڵتی خۆیدا دەمپارێزێت‪.‬‬ ‫‪12‬بەم شێوەیە کارەکانم جێی قبوڵ دەبن ‪،‬ئینجا بە ڕاستی دادوەری گەلەکەت دەکەم و شایستەی ئەوە دەبم‬ ‫کە لەسەر کورسی باوکم دابنیشێم‪.‬‬ ‫‪13‬چ مرۆڤێکە کە دەتوانێت ئامۆژگارییەکانی خودا بزانێت؟ یان کێ دەتوانێت بیر لەوە بکاتەوە کە‬ ‫ویستی یەزدان چییە؟‬ ‫‪14‬چونکە بیرکردنەوەی مرۆڤە فانیەکان بەدبەختن و پیلنەکانمان نادیارە‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە جەستەی لەناوچوو ڕۆح دەچەمێنێتەوە و چادرە خاکییەکە قورسایی ئەو بیرە دەکات کە بیر لە‬ ‫زۆر شت دەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪16‬بەزەحمەت شتەکانی سەر زەوی بە ڕاستی پێشبینی دەکەین و بە زەحمەت ئەو شتانە دەدۆزینەوە کە‬ ‫پێشمانن ‪،‬بەڵم ئەو شتانەی لە ئاسماندان کە لێی گەڕاوەتەوە؟‬ ‫‪17‬ئامۆژگاریت کێ زانیویەتی ‪،‬مەگەر دانایی نەدەیت و ڕۆحی پیرۆزت لە سەرەوە نەنێری؟‬ ‫‪18‬چونکە ڕێگاکانی ئەوانەی لەسەر زەوی ژیاون چاککرانەوە و مرۆڤەکان فێری ئەو شتانە کران کە‬ ‫دڵخۆشت دەکەن و لە ڕێگەی حیکمەتەوە ڕزگاریان بووە‪.‬‬ ‫بابەتی‪10‬‬ ‫‪1‬یەکەم باوکی دروستکراوی جیهانی پاراست ‪،‬کە بە تەنیا دروست بوو و لە کەوتنی دەریهێنا‪.‬‬ ‫‪2‬دەسەڵتی پێدا کە حوکمڕانی هەموو شتێک بکات‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم کاتێک ناڕاستگۆکان بە تووڕەییەوە لێی دوور کەوتەوە ‪،‬ئەویش بەو تووڕەییەی کە براکەی‬ ‫کوشت‪.‬‬ ‫‪4‬بەهۆی ئەوەوە زەوی بە لفاوەکەدا خنکا ‪،‬حیکمەت دیسانەوە پارێزگاری لێکرد و ڕێڕەوی‬ ‫ڕاستودروستەکانی لە پارچە دارێکی کەم نرخدا ڕێنمایی کرد‪.‬‬ ‫‪5‬جگە لەوەش ‪،‬گەلن لە پیلنە خراپەکەیاندا سەریان لێ شێوا ‪،‬ئەو پیاوە ڕاستودروستەکانی دۆزیەوە و‬ ‫بێ تاوانی لەلی خودا پاراست و بەهێزی هێشتەوە لە بەرامبەر بەزەییە ناسکییەکەی بەرامبەر بە‬ ‫کوڕەکەی‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک بێ خودا لەناوچوون ‪،‬پیاوە ڕاستودروستەکەی ڕزگار کرد ‪،‬کە لە ئاگرەکە هەڵهات کە بەسەر‬ ‫پێنج شارەکەدا کەوتە خوارەوە‪.‬‬ ‫‪7‬تا ئەمڕۆش ئەو زەوییە وێرانەی کە دوکەڵ دەکێشێت ‪،‬شایەتحاڵی خراپەکارییەکەیە و ڕووەکەکانی‬ ‫بەرهەمدار کە هەرگیز ناگەنە پێگەیشتن ‪،‬ستوونی خوێی وەستاو مۆنۆمێنتی ڕۆحێکی بێباوەڕە‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە لەبارەی حیکمەتەوە ‪،‬نەک تەنها ئەمە ئازاریان نەدا ‪،‬کە شتە باشەکانیان نەدەزانی ‪.‬بەڵم‬ ‫یادگارییەکی گەمژەیی خۆیان بۆ جیهان بەجێهێشت ‪،‬بەجۆرێک لەو شتانەی کە توڕەیان دەکرد ‪،‬ئەوەندەش‬ ‫نەیاندەتوانی بشارنەوە‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم حیکمەت ئەوانە لە ئازار ڕزگاری کرد کە ئاگاداری بوون‪.‬‬


‫‪10‬کاتێک ڕاستودروست لە تووڕەیی براکەی هەڵهات ‪،‬ئەو ژنە ڕێنمایی کرد بە ڕێگا ڕاستەکاندا ‪،‬‬ ‫شانشینی خودای پێ نیشاندا و زانیاری لەسەر شتە پیرۆزەکان پێدا و لە گەشتەکانیدا دەوڵەمەندی کرد و‬ ‫بەرهەمی ماندووبوونەکانی زۆر کرد‪.‬‬ ‫‪11‬لە تەماحی ئەوانەی ستەمیان لێدەکرد ‪،‬لە تەنیشتی وەستا و دەوڵەمەندی کرد‪.‬‬ ‫‪12‬لە دوژمنەکانی بەرگری لێکرد و لە چاو ئەوانەی کە خەریکی خۆپارێزی بوون ‪،‬پاراستی و لە‬ ‫شەڕێکی سەختدا سەرکەوتنی بەدەستهێنا ‪.‬بۆ ئەوەی بزانێت چاکە لە هەمووان بەهێزترە‪.‬‬ ‫‪13‬کاتێک ڕاستودروست فرۆشرا ‪،‬وازی لێ نەهێنا ‪،‬بەڵکو لە گوناه ڕزگاری کرد ‪،‬لەگەڵیدا دابەزی بۆ‬ ‫ناو چاڵەکە‪.‬‬ ‫‪14‬بە زیندانی نەهێشتەوە ‪،‬تا چەقۆی شانشینی و دەسەڵتی بۆ هێنایە سەر ئەوانەی ستەمیان لێدەکرد ‪،‬‬ ‫سەبارەت بەوانەی تۆمەتباریان کردبوو ‪،‬ئەوانی نیشان دا کە درۆزنن و شکۆمەندی هەمیشەیی پێبەخشی‪.‬‬ ‫‪15‬گەلی ڕاستودروست و تۆوی بێ تاوانی لە دەستی ئەو نەتەوەیە ڕزگار کرد کە ستەمیان لێدەکرد‪.‬‬ ‫‪16‬چووە ناو ڕۆحی بەندەی یەزدان و بە سەرسوڕهێنەر و نیشانە بەرەنگاری پاشا ترسناکەکان بووەوە‪.‬‬ ‫‪17‬پاداشتی ماندووبوونەکانیان بۆ ڕاستودروستەکان بەخشی ‪،‬بە ڕێگایەکی سەرسوڕهێنەر ڕێنمایییان‬ ‫کرد و لە ڕۆژدا بۆیان داپۆشراو بوو و لە وەرزی شەودا ڕووناکی ئەستێرەکان بوو‪.‬‬ ‫‪18‬بە دەریای سووردا بردیان و بە ئاوێکی زۆردا بردیان‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم دوژمنەکانی خنکاند و لە بنی قووڵییەکەوە فڕێیاندایە سەرەوە‪.‬‬ ‫‪20‬بۆیە چاکەکاران بێ خوداکانیان تاڵن کرد و ناوی پیرۆزی تۆیان ستایش کرد ‪،‬ئەی یەزدان و بە یەک‬ ‫دڵ دەستت کە شەڕیان بۆ کردوون ‪،‬گەورەتر کرد‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە حیکمەت دەمی داماوەکانی کردەوە و زمانی ئەوانەی ناتوانن قسە بکەن‪.‬‬ ‫بابەتی‪11‬‬ ‫‪1‬لە دەستی پێغەمبەری پیرۆزدا کارەکانیان سەرفراز کرد‪.‬‬ ‫‪2‬بەناو ئەو بیابانەدا ڕۆیشتن کە کەسی تێدا نەبوو ‪،‬چادریان لە شوێنێکدا هەڵدا‪.‬‬ ‫‪3‬ئەوان لە دژی دوژمنەکانیان وەستانەوە و تۆڵەیان لە نەیارەکانیان کردەوە‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک تینوو بوون ‪،‬بانگیان کردیت و لە بەردی چڵکن ئاویان پێدرا و تینوێتییان لە بەردی ڕەقەکە‬ ‫کوژایەوە‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە دوژمنەکانیان بەو شتانە سزا دەدران ‪،‬بە هەمان شت کە لە پێویستییاندا بوو ‪،‬سوودیان لێ‬ ‫وەرگرت‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە لەبری ئەوەی ڕووبارێکی هەمیشەیی ڕژاو بێت کە بە خوێنی پیس پەرتەوازە بێت‪.‬‬ ‫‪7‬بۆ سەرزەنشتکردنی ئاشکرای ئەو فەرمانەی کە کۆرپەکان بەهۆیەوە کوژران ‪،‬تۆ ئاوێکی زۆرت‬ ‫پێداون بە ڕێگەیەک کە هیوایان پێی نەبووە‪.‬‬ ‫‪8‬بەو تینوێتییە ڕابگەیەنیت کە چۆن سزای نەیارەکانیان داوە‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە کاتێک دادگایی کران ‪،‬هەرچەندە بە میهرەبانی سزا دەدران ‪،‬دەیانزانی چۆن بێ خوداکان بە‬ ‫تووڕەیی دادگایی دەکرێن و ئەشکەنجە دەدرێن ‪،‬بە شێوەیەکی تر تینوو دەبن جگە لە ڕاستودروستەکان‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە تۆ وەک باوکێک ئامۆژگاریت و تاقیکردەوە ‪،‬بەڵم ئەوی دیکە وەک پاشایەکی توند مەحکوم‬ ‫و سزات دا‪.‬‬ ‫‪11‬ئامادەنەبوون یان ئامادەبوون ‪،‬بە یەکسانی بێزار بوون‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە دوو هێندە خەمێک هاتە سەریان و نالەیان بۆ یادکردنەوەی شتەکانی ڕابردوو‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە کاتێک بە سزای خۆیان گوێیان لە یەکێکی دیکە بوو کە سوودی لێ وەربگرێت ‪،‬هەندێک‬ ‫هەستیان بە یەزدان دەکرد‪.‬‬


‫‪14‬چونکە زۆر بە ڕقییەوە ڕێزیان لێدەگرت ‪،‬کاتێک زۆر پێشتر فڕێدرایە دەرەوە بەهۆی فڕێدانی‬ ‫کۆرپەکانەوە ‪،‬لە کۆتاییدا کاتێک بینییان چی ڕوویدا ‪،‬سەرسام بوون‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم بەهۆی پیلنی گەمژانەی خراپەکارییەکانیانەوە ‪،‬کە بەهۆیەوە فریو دراون ‪،‬مارەکانی بێ عەقڵ‬ ‫و دڕندەی قێزەونیان دەپەرست ‪،‬تۆ کۆمەڵێک دڕندەی بێ عەقڵت نارد بۆ سەریان بۆ تۆڵەسەندنەوە‪.‬‬ ‫‪16‬بۆ ئەوەی بزانن کە مرۆڤ بەو شتە گوناه دەکات ‪،‬بە هەمان شێوە سزا دەدرێت‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە دەستی گەورەت کە جیهانی ماددی بێ فۆرم کرد ‪،‬ئامرازی نەویست بۆ ناردنی کۆمەڵێک‬ ‫ورچ یان شێری توند بۆ ناویان‪.‬‬ ‫‪18‬یان دڕندە کێوییە نەناسراوەکان ‪،‬پڕ لە توڕەیی ‪،‬تازە دروستکراو ‪،‬یان هەڵمێکی ئاگرین ‪،‬یان بۆنی‬ ‫پیسی دوکەڵی پەرشوبڵو ‪،‬یان بریقەی ترسناک لە چاوەکانیان دەردەهێنن‪.‬‬ ‫‪19‬ئەمەش نەک تەنها زیانەکان بە یەکجار ڕەوانەیان بکات ‪،‬بەڵکو دیمەنە ترسناکەکەش بە تەواوی‬ ‫لەناویان دەبات‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵێ ‪،‬بەبێ ئەمانە بە یەک تەقینەوە کەوتنە خوارەوە و لە تۆڵەسەندنەوە گۆشەگیرییان لەسەر دەکرا و‬ ‫بە هەناسەی دەسەڵتەکەتەوە پەرش و بڵو بوون ‪،‬بەڵم تۆ هەموو شتێکت بە پێوانە و ژمارە و کێش‬ ‫ڕێکخستووە‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە دەتوانی هێزی گەورەی خۆت نیشان بدەیت لە هەموو کاتێکدا کە بتەوێت ‪.‬و کێ بەرگەی‬ ‫هێزی قۆڵت دەگرێت؟‬ ‫‪22‬چونکە هەموو جیهان لەبەردەمتدا وەک دەنکە بچووکێک لە تەرازوو ‪،‬بەڵێ ‪،‬وەک دڵۆپێک لە‬ ‫شەبنەمی بەیانی کە دەکەوێتە سەر زەوی‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم تۆ بەزەیی بە هەموواندا دێتەوە ‪.‬چونکە تۆ دەتوانیت هەموو شتێک بکەیت و چاوت لە گوناهی‬ ‫مرۆڤەکان دەبڕیت ‪،‬چونکە ئەوان چاک دەبنەوە‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە تۆ هەموو شتەکانت خۆشدەوێت و ڕقت لە هیچ شتێک نییە کە دروستت کردووە ‪،‬چونکە‬ ‫هەرگیز هیچ شتێکت دروست نەدەکرد ئەگەر ڕقت لێی بووبایە‪.‬‬ ‫‪25‬ئەگەر ویستی تۆ نەبوایە ‪،‬چۆن بەرگەی هیچ شتێک بگرێت؟ یان پارێزراوە ‪،‬ئەگەر لەلیەن تۆوە‬ ‫بانگ نەکرابێت؟‬ ‫‪26‬بەڵم تۆ بەزەیی بە هەمووان دەبەخشیت ‪،‬چونکە ئەوان هی تۆن ‪،‬ئەی پەروەردگار ‪،‬خۆشەویستی‬ ‫ڕۆحەکان‪.‬‬ ‫بابەتی‪12‬‬ ‫‪1‬چونکە ڕۆحی نەفەوتاوی تۆ لە هەموو شتێکدایە‪.‬‬ ‫‪2‬بۆیە تۆ کەم و کەم سزای ئەو کەسانە دەدەیت کە تاوانباریان کردووە و ئاگاداریان دەکەیتەوە بە‬ ‫یادکردنەوەی ئەو کەسانەی کە تاوانیان لێکردووە ‪،‬بۆ ئەوەی بەجێهێشتنی خراپەکارییەکانیان باوەڕت‬ ‫پێبکەن ‪،‬ئەی پەروەردگار‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ویستی تۆ بوو بە دەستی باوباپیرانمان هەردوو دانیشتووی کۆنی خاکە پیرۆزەکەت لەناو‬ ‫ببەیت‪.‬‬ ‫‪4‬ڕقت لێی بوو ‪،‬چونکە زۆر کاری قێزەونی جادووگەری و قوربانیدانی خراپە‪.‬‬ ‫‪5‬هەروەها ئەوانەی بێبەزەییانە منداڵکوژن و گۆشتی مرۆڤ دەخۆن و جەژنەکانی خوێن‪.‬‬ ‫‪6‬لەگەڵ کاهینەکانیان لە ناوەڕاستی تیمە بتپەرستەکانیان و دایک و باوکیان کە بە دەستی خۆیان گیانیان‬ ‫کوشتووە کە بێ یارمەتی بوون‪.‬‬ ‫‪7‬بۆ ئەوەی ئەو خاکەی کە تۆ لە هەموو ئەوانی ترەوە ڕێزی لێدەگریت ‪،‬کۆلۆنییەکی شایستە لە نەوەی‬ ‫خودا وەربگرێت‪.‬‬


‫"‬

‫‪9‬نەک ئەوەی کە نەتتوانی بێ خوداکان بخەیتە ژێر دەستی ڕاستودروستەکانەوە لە شەڕدا ‪،‬یان بە‬ ‫دڕندەی دڕندە یان بە یەک قسەی زبر یەکسەر لەناویان ببەیت‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم بە جێبەجێکردنی حوکمەکانت کەم و کەم ‪،‬شوێنی تەوبەکردنت پێداون ‪،‬نەزانیت کە ئەوان‬ ‫نەوەیەکی ناشرینن و خراپەکارییەکانیان لەناویاندا پەروەردە بووە و بیرکردنەوەکانیان هەرگیز ناگۆڕێت‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە لە سەرەتاوە تۆوێکی نەفرەت لێکراو بوو ‪.‬هەروەها لە ترسی کەس لێت خۆش نەبوون بۆ ئەو‬ ‫شتانەی کە گوناهیان تێدا کردووە‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە کێ دەڵێت« ‪:‬چیت کردووە؟ »یان کێ بەرگەی حوکمەکەت دەگرێت؟ یان کێ تۆمەتبارت‬ ‫دەکات بۆ ئەو گەلنەی لەناو دەچن ‪،‬کە تۆ دروستت کردووە؟ یان کێ دێت لە دژی تۆ بوەستێتەوە و‬ ‫تۆڵەی ناڕاستگۆکان بکاتەوە؟‬ ‫‪13‬چونکە هیچ خودایەک نییە جگە لە تۆ کە خەمی هەمووان بێت و پێت بڵێیت کە حوکمەکەت ناڕاست‬ ‫نییە‪.‬‬ ‫‪14‬نە پاشا و ستەمکار ناتوانێت ڕووخساری خۆی لە دژی تۆ بکاتەوە بۆ هەر کەسێک کە سزات داوە‪.‬‬ ‫‪15‬کەواتە چۆن خۆت ڕاستودروستیت ‪،‬هەموو شتێک بە ڕاستی ڕێکدەخەیت ‪،‬پێت وایە لەگەڵ دەسەڵتی‬ ‫خۆتدا ناگونجێت کە ئەو کەسە سزا بدەیت کە شایەنی سزادانی نەبووە‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە دەسەڵتت سەرەتای ڕاستودروستییە و لەبەر ئەوەی تۆ پەروەردگاری هەمووانیت ‪،‬وا دەکات‬ ‫لەگەڵ هەمووان بەخشندە بیت‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە کاتێک مرۆڤەکان باوەڕیان پێناکەن کە تۆ خاوەنی هێزێکی تەواویت ‪،‬تۆ هێزی خۆت نیشان‬ ‫دەدەیت و لە نێو ئەوانەی دەزانن بوێرییان دەردەخەیت‪.‬‬ ‫‪18‬بەڵم تۆ بە دەسەڵتی خۆتەوە ‪،‬بە دادپەروەری دادوەری دەکەیت و بە نیعمەتێکی زۆرەوە ڕێکمان‬ ‫دەخەیت ‪،‬چونکە دەتوانیت دەسەڵت بەکاربهێنیت کاتێک بتەوێت‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم تۆ بەم جۆرە کارانە گەلەکەت فێرکرد کە مرۆڤی دادپەروەر میهرەبان بێت و منداڵەکانتت بە‬ ‫هیوایەکی باش بەخشی کە تۆبە بکەیتەوە بۆ گوناهەکان‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە ئەگەر تۆ بەو بیرکردنەوە سزای دوژمنانی منداڵەکانت و سزادراوان بدەیت و کات و شوێنیان‬ ‫پێ بدەیت ‪،‬کە لە خراپەکارییەکانیان ڕزگاریان بێت‪.‬‬ ‫‪21‬تۆ چەندە بە وریاییەوە دادوەری لەسەر کوڕەکانت کرد ‪،‬کە سوێندت بە باوباپیرانیان خواردووە و‬ ‫بەڵێنی باشت بەستووە؟‬ ‫‪22‬بۆیە لە کاتێکدا تۆ سزامان دەدەیت ‪،‬هەزار جار زیاتر دوژمنەکانمان دەدەیت ‪،‬بۆ ئەوەی کاتێک‬ ‫دادوەری دەکەین ‪،‬بە وردی بیر لە چاکەی تۆ بکەینەوە و کاتێک خۆمان دادگایی دەکرێین ‪،‬بەدوای‬ ‫میهرەبانیدا بگەڕێین‪.‬‬ ‫‪23‬بۆیە لە کاتێکدا مرۆڤەکان بە هەڵوەشانەوە و ناڕەوا ژیاون ‪،‬تۆ بە قێزەونەکانی خۆیان ئازارت دا‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە زۆر دوور لە ڕێگاکانی گومڕاییدا ڕۆیشتن و وەک خوداوەندێکیان گرت ‪،‬کە تەنانەت لە نێو‬ ‫دڕندەی دوژمنەکانیاندا سووکایەتییان پێدەکرا ‪،‬وەک منداڵی بێ تێگەیشتن فریو دەدرا‪.‬‬ ‫‪25‬بۆیە بۆ ئەوان ‪،‬وەک منداڵن بەبێ بەکارهێنانی عەقڵ ‪،‬تۆ حوکمێکت نارد بۆ ئەوەی گاڵتەیان پێ‬ ‫بکەیت‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم ئەوانەی نایانەوێت چاکسازی بکەن بەو چاکسازییەی کە لەگەڵیاندا قسەی کردووە ‪،‬هەست بە‬ ‫حوکمدانێک دەکەن کە شایەنی خودایە‪.‬‬ ‫‪27‬سەیرکە ‪،‬کاتێک سزایان دەدرا ‪،‬چ شتێکیان ناڕەحەت بوو ‪،‬واتە بۆ ئەوانەی کە پێیان وابوو خودان ‪.‬‬ ‫ئێستا لەواندا سزا درا ‪،‬کاتێک بینییان ‪،‬دانیان بەوەدا نا کە خودای ڕاستەقینە بێت ‪،‬کە پێش ئەوەی ئینکاری‬ ‫بزانن ‪،‬بۆیە نەفرەتێکی زۆریان بەسەردا هات‪.‬‬


‫بابەتی‪13‬‬ ‫‪1‬بەڕاستی هەموو مرۆڤەکان بە سروشت بێهودەن ‪،‬کە لە خودا نەزانن و نەیانتوانی لە شتە باشەکان کە‬ ‫دەبینرێن ئەو کەسە بناسن کە هەیە‪.‬‬ ‫‪2‬بەڵم یان ئاگر ‪،‬یان با ‪،‬یان هەوای خێرا ‪،‬یان بازنەی ئەستێرەکان ‪،‬یان ئاوی توندوتیژ ‪،‬یان ڕووناکی‬ ‫ئاسمان ‪،‬بە خوداوەندەکان دەزانن کە جیهان بەڕێوەدەبەن‪.‬‬ ‫‪3‬کە بە جوانییەکەی ئەگەر دڵخۆش بوون ‪،‬ئەوانی بردە خوداوەند؛ با بزانن پەروەردگاریان چەندە‬ ‫باشترە ‪،‬چونکە یەکەمین نووسەری جوانی دروستی کردوون‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم ئەگەر سەریان سوڕمابوو لە هێز و فەزیلەتیان ‪،‬با بەوانە تێبگەن کە ئەو کەسەی دروستی‬ ‫کردوون چەندە بەهێزترە‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە بە گەورەیی و جوانی بوونەوەرەکان بە شێوەیەکی ڕێژەیی دروستکەریان دەبینرێت‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم لەگەڵ ئەوەشدا ئەوان کەمتر تاوانبار دەکرێن ‪،‬چونکە ڕەنگە هەڵە بکەن و بەدوای خودادا‬ ‫بگەڕێن و ئارەزووی دۆزینەوەی بکەن‪.‬‬ ‫‪7‬لەبەر ئەوەی شارەزا لە کارەکانی ‪،‬بە وردی لێی دەکۆڵنەوە و باوەڕیان بە بینینی خۆیان هەیە ‪،‬چونکە‬ ‫ئەو شتانەی کە دەبینرێن جوانن‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم ئەوانیش نابێت لێیان خۆش ببن‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە ئەگەر بتوانن ئەوەندە بزانن ‪،‬ئامانجیان جیهان بێت ‪.‬چۆن زووتر پەروەردگاریان نەزانی؟‬ ‫‪10‬بەڵم بەدبەختن و لە مردووەکاندا هیوایان هەیە ‪،‬کە پێیان دەڵێن خودا ‪،‬کە کاری دەستی مرۆڤن ‪،‬زێڕ‬ ‫و زیو ‪،‬بۆ ئەوەی لە دڕندە و هاوشێوەیی دڕندە ‪،‬یان بەردێکی باش بۆ هیچ ‪،‬کارەکە پیشان بدەن لە‬ ‫دەستێکی کۆن‪.‬‬ ‫‪11‬دارتاشێک کە دار دەبڕێت ‪،‬دوای ئەوەی دارێکی بۆ ئەو مەبەستە بڕیوەتەوە و هەموو توێکڵەکەی بە‬ ‫لێهاتووییەوە لە دەوروبەری لبردووە و بە جوانی دروستی کردووە و قاپێکی بۆ خزمەتکردنی ژیانی‬ ‫مرۆڤ دروست کردووە‪.‬‬ ‫‪12‬دوای ئەوەی پاشماوەی کارەکەی بۆ پۆشینی گۆشتەکەی بەسەر برد ‪،‬خۆی تێر کرد‪.‬‬ ‫‪13‬زبڵ و خاشاکەکەی لە نێو ئەوانەی کە هیچ سوودێکیان نەبوو ‪،‬پارچە دارێکی چەقۆکێش و پڕ لە‬ ‫گرێ بوو ‪،‬بە پەرۆشەوە هەڵیکوتا ‪،‬لە کاتێکدا هیچی دیکەی نەبوو بیکات و بە لێهاتوویی تێگەیشتنەکەی‬ ‫دروستی کرد و ‪...‬بە وێنەی پیاوێک فۆڕمی کردووە؛‬ ‫‪14‬یان وەک دڕندەیەکی خراپ دروستی کرد و بە ڕەنگی سووری داینا و بە ڕەنگی سوور ڕەنگی کرد‬ ‫و هەموو پەڵەیەکی داپۆشی‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک ژوورێکی گونجاوی بۆ دروست کرد ‪،‬لە دیوارێکدا داینا و بە ئاسن بەستییەوە‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە پێویستی بۆ دابین کرد بۆ ئەوەی نەکەوێت ‪،‬چونکە دەیزانی ناتوانێت یارمەتی خۆی بدات ‪.‬‬ ‫چونکە وێنەیەکە و پێویستی بە یارمەتی هەیە‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا وا دەکات نوێژ بۆ ماڵ و سامان و ژن و منداڵەکانی بکات و شەرم ناکات قسە لەگەڵ ئەو کەسە‬ ‫بکات کە ژیانی نییە‪.‬‬ ‫‪18‬بۆ تەندروستی بانگەوازی لواز دەکات ‪،‬چونکە ژیان نوێژ بۆ مردوو دەکات ‪.‬چونکە یارمەتی بە‬ ‫خۆبەزلزانین داوای ئەو کەسانە دەکات کە کەمترین ئامرازی یارمەتیدانیان هەیە ‪،‬بۆ گەشتێکی باش‬ ‫داوای ئەو کەسانە دەکات کە ناتوانێت پێیەک بۆ پێشەوە دابنێت‪.‬‬ ‫‪19‬بۆ بەدەستهێنان و بەدەستهێنان و سەرکەوتنی باشی دەستەکانی ‪،‬داوای توانای ئەوەی لێدەکات ‪،‬کە‬ ‫زۆرترین توانای هیچ شتێک نییە‪.‬‬


‫بابەتی‪14‬‬ ‫‪1‬دیسانەوە کەسێک خۆی بۆ بەلەم ئامادە دەکات و خەریکە بە شەپۆلە توندەکاندا تێدەپەڕێت ‪،‬بانگی‬ ‫پارچە دارێک دەکات کە ڕزیوترە لەو کەشتییەی کە هەڵیدەگرێت‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە بەڕاستی ئارەزووی قازانج ئەو شتەی داڕشت و کرێکارەکەش بە لێهاتوویی خۆی دروستی‬ ‫کرد‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم ئەی باوکە ‪،‬پەروەردگاری تۆ بەڕێوەی دەبات ‪،‬چونکە ڕێگایەکت لە دەریادا کردووە و ڕێگایەکی‬ ‫سەلمەتت لە شەپۆلەکاندا دروست کردووە‪.‬‬ ‫‪4‬نیشانی دەدەیت کە دەتوانیت لە هەموو مەترسییەک ڕزگارت بێت ‪،‬بەڵێ ‪،‬ئەگەرچی پیاوێک بەبێ‬ ‫هونەر چووبێتە دەریا‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم تۆ ناتەوێت کارەکانی حیکمەتەکەت بێکار بن و بۆیە مرۆڤەکان ژیانی خۆیان بە پارچە دارێکی‬ ‫بچووکەوە بسپێرن و بە دەریای زبردا تێپەڕین بە کەشتییەکی لواز ڕزگاریان دەبێت‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە لە سەردەمی کۆنیشدا ‪،‬کاتێک زەبەلحە سەربەرزەکان لەناوچوون ‪،‬هیوای ئەو جیهانەی کە بە‬ ‫دەستی تۆ بەڕێوەدەبرا ‪،‬لەناو دەفرێکی لوازدا ڕزگاری بوو و بۆ هەموو تەمەنێک تۆوی نەوەی‬ ‫بەجێهێشت‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە بەختەوەرە ئەو دارە کە ڕاستودروستی بەهۆیەوە دێت‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم ئەوەی بە دەست دروست کراوە نەفرەت لێ کراوە ‪،‬هەروەک ئەوەی دروستی کردووە نەفرەتی‬ ‫لێ کراوە ‪.‬و ئەوەش ‪،‬چونکە بەهۆی ئەوەی خراپ بوو ‪،‬پێی دەگوترا خودا‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە کەسانی بێ خودا و بێ خودایی هەردووکیان بە یەکسانی ڕقیان لە خودایە‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە ئەوەی دروست کراوە لەگەڵ ئەوەی دروستی کردووە سزا دەدرێت‪.‬‬ ‫‪11‬بۆیە بتەکانی نەتەوەکانیش سەردانیان لێدەکرێت ‪،‬چونکە لە دروستکراوی خودادا بوونەتە شتێکی‬ ‫قێزەون و کۆسپ بۆ ڕۆحی مرۆڤەکان و تەڵە بۆ پێی ناژیرەکان‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە داڕشتنی بتەکان سەرەتای زینای ڕۆحی بوو ‪،‬داهێنانی بتەکانیش خراپبوونی ژیان بوو‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە هەر لە سەرەتاوە نەبوون و بۆ هەتاهەتاییش نابن‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە بە شکۆمەندی بێهودەی مرۆڤەکان چوونەتە جیهان ‪،‬بۆیە بەم زووانە کۆتاییان دێت‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە باوکێک کە ماتەمینی ناکاتیی تووشی بوو ‪،‬کاتێک وێنەی منداڵەکەی دروست کرد کە بەم‬ ‫زووانە لبرا ‪،‬ئێستا وەک خودایەک ڕێزی لێدەگرت ‪،‬کە ئەو کاتە مردوو بوو ‪،‬ڕێوڕەسم و قوربانییەکانی‬ ‫دەدا بە ئەوانەی لە ژێر دەستیدا بوون‪.‬‬ ‫‪16‬بەم شێوەیە لە کاتی تێپەڕبوونی کاتدا داب و نەریتی ناپەرستراو کە بەهێزتر بوو وەک یاسایەک‬ ‫پارێزراو بوو و وێنەی نەخشێنراو بە فەرمانی پاشاکان دەپەرسترا‪.‬‬ ‫‪17‬مرۆڤەکان نەیانتوانی لەبەردەمیدا ڕێزی لێبگرن ‪،‬چونکە لە دوورەوە نیشتەجێ بوون ‪،‬ساختەی‬ ‫ڕووخسارییان لە دوورەوە وەرگرت و وێنەیەکی ئاشکرایان بۆ پاشایەک دروستکرد کە ڕێزیان لێدەگرت ‪،‬‬ ‫بۆ ئەوەی بەم پێشکەوتنەیان چەپڵە لێبدەن ئامادە نەبوو ‪،‬وەک ئەوەی ئامادە بێت‪.‬‬ ‫‪18‬هەروەها کۆشش و کۆششی تاکەکەسی دەستکردەکە یارمەتیدەر بوو بۆ پێشخستنی نەزانەکان بۆ‬ ‫خورافاتێکی زیاتر‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە ئەو ‪،‬کە ڕەنگە ئامادەبوو کەسێکی دەسەڵتدار دڵخۆش بکات ‪،‬هەموو لێهاتووییەکانی خۆی‬ ‫ناچار کردبوو کە لە باشترین مۆد بچێت‪.‬‬ ‫‪20‬خەڵکەکە بەهۆی نیعمەتی کارەکەوە سەرسام بوون ‪،‬ئێستا بە خودایەکیان زانی ‪،‬کە کەمێک پێشتر‬ ‫ڕێزی لێدەگیرا‪.‬‬ ‫‪21‬ئەمە بۆنەیەک بوو بۆ فریودانی جیهان ‪،‬چونکە مرۆڤەکان کە خزمەتیان بە بەڵ یان ستەمکاری‬ ‫دەکرد ‪،‬ناوی نەگۆڕیان بۆ بەرد و کۆگاکان دەهێنا‪.‬‬


‫‪22‬ئەوەش بەس نەبوو بۆ ئەوان ‪،‬کە لە زانینی خودادا هەڵەیان کرد ‪.‬بەڵم لە کاتێکدا لە شەڕی گەورەی‬ ‫نەزانیدا دەژیا ‪،‬ئەو بەڵ گەورەیانە بە ئاشتی ناویان دەبرد‪.‬‬ ‫‪23‬چونکە لە کاتێکدا منداڵەکانیان لە قوربانیدا دەکوشت ‪،‬یان ڕێوڕەسمی نهێنییان دەکرد ‪،‬یان‬ ‫ئاهەنگەکانیان بە ڕێوڕەسمی نامۆ ئەنجام دەدا‪.‬‬ ‫‪24‬ئیتر نە ژیان و هاوسەرگیریان بە بێ پیسی نەپاراست ‪،‬بەڵکو یان کەسێکی تریان بە خیانەت کوشت ‪،‬‬ ‫یان بە زینا خەمباریان دەکرد‪.‬‬ ‫‪25‬بەجۆرێک لە هەموو مرۆڤەکاندا بێ جیاوازی خوێن و کوشتنی بێ تاوان و دزی و ساختەکاری و‬ ‫گەندەڵی و ناپاکی و ئاژاوەگێڕی و سوێندی درۆ‪.‬‬ ‫‪26‬دڵەڕاوکێی پیاوچاکان ‪،‬لەبیرکردنی وەرچەرخانە باشەکان ‪،‬پیسکردنی ڕۆحەکان ‪،‬گۆڕینی میهرەبانی ‪،‬‬ ‫تێکچوونی هاوسەرگیری ‪،‬زیناکردن و پیسیی بێشەرم‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە پەرستنی بتەکان کە ناوی نەهێنرێت ‪،‬سەرەتا و هۆکار و کۆتایی هەموو خراپەیەک‪.‬‬ ‫‪28‬چونکە یان شێت دەبن کاتێک شاد دەبن ‪،‬یان پێشبینی درۆ دەکەن ‪،‬یان بە ناڕەوا دەژین ‪،‬یان بە سوکی‬ ‫سوێند بە خۆیان دەخۆن‪.‬‬ ‫‪29‬چونکە متمانەیان بە بتەکانە کە ژیانیان نییە ‪.‬هەرچەندە سوێندی درۆ دەخۆن ‪،‬بەڵم سەیر دەکەن کە‬ ‫ئازاریان پێ نەگات‪.‬‬ ‫‪30‬بەڵم بەهۆی هەردوو هۆکارەوە سزای دادپەروەرانە دەدرێن ‪،‬هەم لەبەر ئەوەی بە باشی بیریان لە‬ ‫خودا نەدەکردەوە و گوێیان لە بتەکان دەدا و بە ناڕەوا سوێندیان دەخوارد بە فێڵکردن و سووکایەتییان بە‬ ‫پیرۆزی دەکرد‪.‬‬ ‫‪31‬چونکە ئەوە دەسەڵتی ئەو کەسانە نییە کە سوێندیان پێدەخۆن ‪،‬بەڵکو ئەوە تۆڵەسەندنەوەی‬ ‫دادپەروەرانەی گوناهبارانە ‪،‬کە هەمیشە سزای تاوانبارانی ناخوداکان دەدات‪.‬‬ ‫بابەتی‪15‬‬ ‫‪1‬بەڵم تۆ ئەی خودایە ‪،‬میهرەبان و ڕاستگۆیت ‪،‬خۆڕاگر و میهرەبانیت هەموو شتێک ڕێکدەخەیت‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە ئەگەر گوناه بکەین ‪،‬ئێمە هی تۆین ‪،‬بە زانینی هێزی تۆ ‪،‬بەڵم گوناه ناکەین ‪،‬چونکە دەزانین بە‬ ‫هی تۆ هەژمار دەکرێین‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ناسینی تۆ ڕاستودروستییەکی تەواو و بێ کەموکوڕییە ‪،‬بەڵێ ‪،‬ناسینی هێزت ڕەگی نەمرییە‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە نە داهێنانی خراپەکاری مرۆڤەکان ئێمەی فریو نەدا و نە وێنەیەک کە بە ڕەنگی جۆراوجۆر‬ ‫پەڵەدار بوو ‪،‬کاری بێ بەرهەمی نیگارکێش‪.‬‬ ‫‪5‬بینینی گەمژەکان ڕادەکێشێت بۆ ئەوەی شەهوەتیان بۆ بێت و بەم شێوەیە ئارەزووی شێوەی پەیکەرێکی‬ ‫مردوو دەکەن کە هەناسەی نییە‪.‬‬ ‫‪6‬ئەوانەی دروستیان دەکەن ‪،‬چ ئارەزووی دەکەن و هەم ئەوانەی دەیانپەرستن ‪،‬خۆشەویستی شتە‬ ‫خراپەکانن و شایەنی ئەوەن کە ئەم جۆرە شتانەیان هەبێت کە متمانەیان پێبکەن‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە کوزەچی زەوییەکی نەرم دەکات ‪،‬هەموو قاپێک بە ماندووبوونێکی زۆرەوە بۆ خزمەتکردنمان‬ ‫دروست دەکات ‪،‬بەڵێ ‪،‬لە یەک گڵەوە هەردوو قاپەکان دروست دەکات کە بۆ بەکارهێنانی پاک و بە‬ ‫هەمان شێوە هەموو ئەوانەی کە خزمەت بە پێچەوانەوە دەکەن ‪،‬بەڵم ئەوەی هەیە بەکارهێنانی هەریەک‬ ‫لەم دوو جۆرە ‪،‬خودی کوزەچی دادوەرە‪.‬‬ ‫"داوای کرد‪.‬‬ ‫‪9‬هەرچەندە خەمی ئەوە نییە کە زەحمەتی زۆری هەبێت و تەمەنی کورت بێت ‪،‬بەڵکو هەوڵدەدات لە‬ ‫زێڕین و زیوچییەکان باشتر بێت و هەوڵدەدات وەک کرێکارانی مسدا کار بکات و بە شکۆمەندی خۆی‬ ‫دەزانێت کە شتە ساختەکان دروست بکات‪.‬‬


‫‪10‬دڵی خۆڵەمێشە ‪،‬هیوای لە زەوی خراپترە و ژیانی لە گڵ کەمتر بەهای هەیە‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە دروستکەرەکەی نەدەناسی و ئەو کەسەی نەدەناسی کە ڕۆحێکی چالک و چالکانەی بۆ‬ ‫هێنایە ناوەوە و ڕۆحێکی زیندوو هەناسەی دەدا‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵم ئەوان ژیانمانیان بە کات بەسەربردن و کاتەکانمان لێرە بە بازاڕی قازانج زانی ‪،‬چونکە دەڵێن ‪،‬‬ ‫دەبێ هەموو ڕێگایەک بەدەست بهێنین ‪،‬هەرچەندە بە خراپە‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە ئەم مرۆڤە کە لە شتە زەمینییەکان دەفرێکی شکاو و وێنەی نەخشێنراو دروست دەکات ‪،‬خۆی‬ ‫دەزانێت کە زیاتر لە هەموو ئەوانی تر توڕە دەکات‪.‬‬ ‫‪14‬هەموو دوژمنانی گەلەکەت کە ملکەچیان دەکەن ‪،‬زۆر گەمژەن و لە منداڵە ساواکان بەدبەختترن‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە هەموو بتەکانی نەتەوەکانیان بە خودا زانی ‪،‬نە چاویان هەیە بۆ بینین و نە لووت بۆ‬ ‫هەناسەدان و نە گوێیان بۆ بیستن و نە پەنجەی دەستیان هەیە بۆ دەستگرتن ‪.‬و سەبارەت بە پێیەکانیان ‪،‬‬ ‫هێواش هێواش دەڕۆن‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە مرۆڤ دروستی کردوون و ئەوەی بە قەرز ڕۆحی خۆی وەرگرتووە ‪،‬دروستی کردوون ‪،‬‬ ‫بەڵم کەس ناتوانێت خودایەک وەک خۆی دروست بکات‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە مرۆڤە ‪،‬بە دەستی خراپەکارانە شتێکی مردوو دەکات ‪،‬چونکە خۆی باشترە لەو شتانەی کە‬ ‫دەیپەرستێت ‪،‬لەکاتێکدا جارێک ژیاوە ‪،‬بەڵم هەرگیز ژیاوە‪.‬‬ ‫‪18‬بەڵێ ‪،‬ئەوانیش ئەو ئاژەڵنەیان دەپەرست کە زۆر ڕقیان لێیە ‪،‬چونکە بەراورد دەکرێن بەیەکەوە ‪،‬‬ ‫هەندێکیان لە هەندێکی تر خراپترن‪.‬‬ ‫‪19‬ئەوانیش جوان نین ‪،‬ئەوەندەش حەزیان لە گیاندارەکان بێت ‪،‬بەڵکو بەبێ ستایشی خودا و نیعمەتەکەی‬ ‫ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫بابەتی‪16‬‬ ‫‪1‬بۆیە بەو جۆرە سزایانە بە شێوەیەکی شایستە سزا دراون و بە زۆری دڕندە ئازاردراون‪.‬‬ ‫‪2‬لەبری ئەو سزایە ‪،‬بە میهرەبانییەوە مامەڵەت لەگەڵ گەلەکەتدا کرد ‪،‬گۆشتی تامێکی نامۆت بۆ ئامادە‬ ‫کردوون ‪،‬تەنانەت کوێلە بۆ وروژاندنی ئارەزووی خواردنیان‪.‬‬ ‫‪3‬تا ئەوان بە ئارەزووی خواردن ‪،‬لەبەر بینینی ناشیرینی ئەو دڕندەیانەی کە بۆ ناویان نێردراوە ‪،‬‬ ‫تەنانەت ئەو شتانەش بێزار بن ‪،‬کە پێویستە ئارەزووی دەکەن ‪.‬بەڵم ئەمانە کە بۆ ماوەیەکی کورت‬ ‫بەدەست هەژارییەوە دەناڵێنن ‪،‬ڕەنگە بکرێنە بەشداربووی تامێکی سەیر‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە پێویست بوو ‪،‬هەژاری بەسەر ئەواندا بێت کە ستەمکارییان دەکرد ‪،‬کە نەیانتوانی خۆیان لێی‬ ‫بەدوور بگرن ‪،‬بەڵم بۆ ئەمانە تەنیا ئەوە پیشان بدرێت کە دوژمنەکانیان چۆن ئازار دەدرێن‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە کاتێک دڕندەیی ترسناک و ترسناکی دڕندەکان بەسەر ئەمانەدا هات و بە چەقۆی مارە‬ ‫چەقۆکێشەکان لەناوچوون ‪،‬تووڕەییەکەت بۆ هەمیشە نەما‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم بۆ ماوەیەکی کەم تووشی شڵەژان بوون ‪،‬بۆ ئەوەی ئامۆژگاری بکرێن و نیشانەی ڕزگاربوونیان‬ ‫هەبێت ‪،‬کە فەرمانی یاساکەتیان بیربخەنەوە‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە ئەو کەسەی خۆی ڕووی کردە ئەو شتەی کە بینیویەتی ڕزگاری نەبووە ‪،‬بەڵکو بە تۆ‬ ‫ڕزگارکەری هەمووان ڕزگاری بووە‪.‬‬ ‫‪8‬بەمەش دوژمنەکانت دان بەوەدا بنێن کە ئەوە تۆیت لە هەموو خراپەیەک ڕزگارت دەکات‪.‬‬ ‫‪9‬بۆ ئەوان گازگرتنی ملەوەن و مێشوولە کوژران ‪،‬هیچ چارەسەرێک بۆ ژیانیان نەدۆزرایەوە ‪،‬چونکە‬ ‫شایەنی ئەوە بوون بەو جۆرە سزا بدرێن‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم کوڕەکانت ددانی ئەژدیها ژەهراویەکان زاڵ نەبوون ‪،‬چونکە میهرەبانیت هەمیشە لەگەڵیان بوو‬ ‫و چاکیان دەکردەوە‪.‬‬


‫‪11‬چونکە چەقۆیان لێدرابوو ‪،‬بۆ ئەوەی قسەکانت لەبیر بکەن ‪.‬و خێرا ڕزگاریان بوو ‪،‬بۆ ئەوەی‬ ‫نەکەونە ناو لەبیرچوونێکی قووڵەوە ‪،‬بەردەوام ئاگاداری چاکەکاری تۆ بن‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە نە گیا و نە گچکەیەکی نەرمکەرەوە بوو کە تەندروستیان چاککردەوە ‪،‬بەڵکو قسەی تۆ بوو ‪،‬‬ ‫ئەی پەروەردگار ‪،‬کە هەموو شتێک چاک دەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە تۆ دەسەڵتی ژیان و مردنت هەیە ‪،‬بەرەو دەروازەکانی دۆزەخ دەڕۆیت و سەرلەنوێ بەرز‬ ‫دەکەیتەوە‪.‬‬ ‫‪14‬بەڕاستی مرۆڤ بە خراپەکارییەکەی دەکوژێت ‪،‬ڕۆحیش کە دەرچوو ناگەڕێتەوە ‪.‬نە ڕۆحی‬ ‫وەرگیراو ناگەڕێتەوە»‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم ناتوانرێت لە دەستی تۆ ڕزگارت بێت‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە ئەو بێ خودایانەی کە ڕەتیانکردەوە بتناسن ‪،‬بە هێزی قۆڵت شەقیان لێدرا ‪،‬بە باران و تەپوتۆز‬ ‫و بارانێکی نامۆ گۆشەگیرییان لەسەر کرا و نەیانتوانی خۆیان لێ بپارێزن و بە ئاگر لەناوچوون‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە زۆر سەرسوڕهێنەرە ‪،‬ئاگرەکە هێزێکی زیاتری لە ئاوەکەدا هەبوو ‪،‬هەموو شتێک‬ ‫دەکوژێنێتەوە ‪،‬چونکە جیهان لە پێناو ڕاستودروستەکاندا شەڕ دەکات‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە ماوەیەک بڵێسەی ئاگرەکە کەم بووەوە ‪،‬بۆ ئەوەی ئەو دڕندە نەسوتێنێت کە دژی بێ خوداکان‬ ‫نێردراون ‪.‬بەڵم خۆیان دەتوانن بزانن و تێبگەن کە بە دادگاییکردنی خودا گۆشەگیرییان لەسەر کراوە‪.‬‬ ‫‪19‬لە کاتێکی تردا لە ناو ئاودا لە سەرووی هێزی ئاگرەوە دەسوتێت ‪،‬تا بەرهەمەکانی خاکێکی‬ ‫نادادپەروەر لەناو ببات‪.‬‬ ‫‪20‬لەبری ئەوە گەلەکەت بە خواردنی فریشتەکان دابین کرد و لە ئاسمانەوە نانی ئامادەکراوت بۆ ناردن‬ ‫کە بەبێ ماندووبوونیان ئامادەکرابوو ‪،‬بتوانێت دڵخۆشی هەر کەسێک ڕازی بکات و لەگەڵ هەموو‬ ‫تامێکدا ڕازی بێت‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە ڕزق و ڕۆزی تۆ شیرینی تۆی بۆ منداڵەکانت ڕاگەیاند و خزمەت بە ئارەزووی خواردنی‬ ‫دەکرد و خۆی بە دڵی هەموو کەسێک دەڕازێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم بەفر و سەهۆڵ بەرگەی ئاگرەکەیان گرت و نەتوانەوە ‪،‬تا بزانن ئاگر لە تەپوتۆزدا دەسووتێت و‬ ‫لە باراندا دەدرەوشێتەوە ‪،‬بەرهەمی دوژمنەکانی لەناوبردووە‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم ئەمە دیسانەوە هێزی خۆی لەبیر کرد ‪،‬بۆ ئەوەی ڕاستودروستەکان خۆراکیان پێ بدرێت‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە ئەو بوونەوەرەی کە خزمەتت دەکات و دروستکەریت ‪،‬هێزی خۆی لە دژی ناڕەواکان زیاد‬ ‫دەکات بۆ سزادانیان ‪،‬هێزی خۆی کەم دەکاتەوە بۆ سوودی ئەو کەسانەی متمانەیان بە تۆ هەیە‪.‬‬ ‫‪25‬بۆیە ئەو کاتەش گۆڕا بۆ هەموو شێوازێک و گوێڕایەڵی نیعمەتەکەت بوو ‪،‬کە هەموو شتێک خۆراک‬ ‫دەدات ‪،‬بەپێی ئارەزووی ئەوانەی کە پێویستیان هەبووە‪.‬‬ ‫‪26‬ئەی پەروەردگار ‪،‬کە تۆ خۆشت دەوێت ‪،‬منداڵەکانت بزانن کە ئەوە گەشەکردنی میوە نییە کە مرۆڤ‬ ‫خۆراک دەدات ‪،‬بەڵکو ئەوە قسەی تۆیە کە ئەوانەی پشتیان پێت بەستووە دەپارێزێت‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە ئەوەی ئاگر لەناو نەچوو ‪،‬بە کەمێک تیشکی خۆر گەرم بووەوە ‪،‬زۆری نەخایاند تواوەتەوە‪.‬‬ ‫‪28‬بۆ ئەوەی بزانرێت کە دەبێت ڕێگری بکەین لە خۆر سوپاسگوزاریت و لە بەهاری ڕۆژدا نوێژت‬ ‫لێبکەین‪.‬‬ ‫‪29‬چونکە هیوای بێ منەتەکان وەک بەستەڵەکی زەق و زەنگی زستان دەتوێتەوە و وەک ئاوی بێ قازانج‬ ‫ڕادەکات‪.‬‬ ‫بابەتی‪17‬‬ ‫‪1‬چونکە حوکمەکانت گەورەن و ناتوانرێت دەرببڕدرێن ‪،‬بۆیە ڕۆحە پەروەردەنەکراوەکان هەڵەیان‬ ‫کردووە‪.‬‬


‫‪2‬چونکە کاتێک پیاوە ناڕاستگۆکان بیریان لەوە دەکردەوە کە نەتەوەی پیرۆز چەوسێننەوە ‪.‬ئەوان لە‬ ‫ماڵەکانیاندا داخراو بوون ‪،‬دیلەکانی تاریکی و بە بەندەکانی شەوێکی درێژەوە بەسترابوون ‪،‬لەوێدا بە‬ ‫دەربەدەری لە پەروەردگاری هەمیشەیی کەوتبوون‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە لە کاتێکدا کە دەیانویست لە گوناهە نهێنییەکانیاندا شاراوە بن ‪،‬لە ژێر پەردەیەکی تاریکی‬ ‫لەبیرچوونەوەدا پەرش و بڵو بوون ‪،‬بە شێوەیەکی ترسناک سەریان سوڕما و بە دەرکەوتنی سەیر و‬ ‫سەمەرە تووشی شڵەژان بوون‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە ئەو گۆشەیەی کە ڕایانگرتبوو ‪،‬نەیدەتوانی لە ترس بیانپارێزێت ‪،‬بەڵم دەنگە دەنگەکان وەک‬ ‫ئاوی کەوتنە خوارەوە دەیانگوت و بینینی خەمناک بە ڕووخساری قورسەوە بۆیان دەرکەوت‪.‬‬ ‫‪5‬هیچ هێزێکی ئاگر نەیدەتوانی ڕووناکییان پێبدات ‪،‬بڵێسەی گەشاوەی ئەستێرەکان نەیانتوانی بەرگەی‬ ‫ڕووناککردنەوەی ئەو شەو ترسناکە بگرن‪.‬‬ ‫‪6‬تەنیا ئاگرێکیان بۆ دەرکەوت کە زۆر ترسناک بوو ‪،‬چونکە زۆر ترساون و ئەو شتانەی دەیانبینی‬ ‫خراپتر بوون لەو دیمەنەی کە نەیانبینی‪.‬‬ ‫‪7‬سەبارەت بە وەهمەکانی سیحری هونەری ‪،‬داخران و شانازیکردنیان بە حیکمەتەوە بە شەرمەزارییەوە‬ ‫سەرزەنشت کرا‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە ئەوان کە بەڵێنیان دابوو کە ترس و ناڕەحەتی لە ڕۆحێکی نەخۆش دوور بخەنەوە ‪،‬خۆیان لە‬ ‫ترس نەخۆش بوون و شایەنی پێکەنین بوون‪.‬‬ ‫‪9‬هەرچەندە هیچ شتێکی ترسناک لێیان نەترسا ‪.‬بەڵم بە دڕندەی تێپەڕین و هێسکی مارەکان دەترساین‪.‬‬ ‫‪10‬ئەوان لە ترسدا مردن ‪،‬ئینکاری ئەوەیان کرد کە هەوایان بینیبێت ‪،‬کە لە هیچ لیەنێکەوە ناتوانرێت‬ ‫لێی دوور بکەوێتەوە‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە خراپەکاری کە بە شایەتحاڵی خۆی مەحکوم دەکرێت ‪،‬زۆر ترسناکە و ویژدانی فشار دەخاتە‬ ‫سەر ‪،‬هەمیشە پێشبینی شتە ناخۆشەکان دەکات‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە ترس هیچی تر نییە جگە لە خیانەتکردن لەو یارمەتییەی کە عەقڵ پێشکەشی دەکات‪.‬‬ ‫‪13‬چاوەڕوانی لە ناوەوە کەمترە ‪،‬نەزانی زیاتر لە هۆکاری ئازار دەزانێت‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم ئەوان ئەو شەو هەمان خەوتنیان خەوتبوو ‪،‬کە بەڕاستی بەرگە نەگیرا و لە بنی دۆزەخی‬ ‫حەتمیەوە هاتە سەریان‪.‬‬ ‫‪15‬بەشێکیان لە دەرکەوتنە ئەهریمەنییەکان بێزار بوون و بەشێکیان بێهۆش بوون ‪،‬دڵیان بێهێز بوو ‪،‬‬ ‫چونکە ترسێکی لەناکاو هاتە سەریان‪.‬‬ ‫‪16‬هەرکەسێک لەوێ کەوتبێتە خوارەوە ‪،‬بە توندی دەهێڵدرایەوە و لە زیندانێکدا دادەخرا کە دارێکی‬ ‫ئاسنی تێدا نەبوو‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە جووتیار بێت ‪،‬یان شوان ‪،‬یان کرێکار لە کێڵگەدا ‪،‬بەرگەی ئەو پێویستییە دەگرت و بەرگەی‬ ‫ئەو پێویستییە دەگرت ‪،‬کە نەتوانرا خۆی لێ بپارێزێت ‪،‬چونکە هەموویان بە یەک زنجیر تاریکی‬ ‫بەسترابوون‪.‬‬ ‫‪18‬جا بایەکی فیشەک بوو ‪،‬یان دەنگێکی خۆشی باڵندە لە نێوان لقە بڵوبووەکاندا ‪،‬یان کەوتنەخوارەوەی‬ ‫دڵخۆشکەری ئاوێک کە بە توندی دەڕژا‪.‬‬ ‫‪19‬یان دەنگێکی ترسناک لە بەردی فڕێدراو ‪،‬یان ڕاکردنێک کە لە دڕندە پەڕینەوەکان نەدەبینرا ‪،‬یان‬ ‫دەنگێکی گریانی زۆربەی دڕندە کێوییە دڕندەکان ‪،‬یان دەنگدانەوەیەکی هەڵگەڕاوە لە شاخە کونەکانەوە؛‬ ‫ئەم شتانە وای لێکردن لە ترسدا بێهۆش بن‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە هەموو جیهان بە ڕووناکییەکی ڕوون دەدرەوشایەوە و کەسیش لە زەحمەتەکانیاندا بەربەست‬ ‫نەبوون‪.‬‬ ‫‪21‬تەنها شەوێکی قورس بەسەریاندا بڵوبووەوە ‪،‬وێنەی ئەو تاریکییە بوو کە دواتر وەریاندەگرت ‪،‬بەڵم‬ ‫بۆ خۆیان لە تاریکی خراپتر بوون‪.‬‬


‫بابەتی‪18‬‬ ‫‪1‬بەڵم پیرۆزەکانت ڕووناکییەکی زۆر گەورەیان هەبوو ‪،‬دەنگی ئەوانیان دەبیست و شێوەیان نەدەبینی ‪،‬‬ ‫چونکە ئەوانیش هەمان ئازاریان نەچێشتبوو ‪،‬بە دڵخۆشییان دەزانی‪.‬‬ ‫‪2‬بەڵم لەبەر ئەوەی ئێستا ئازاریان نەدا ‪،‬ئەوانەی پێشتر ستەمیان لێ کراوە ‪،‬سوپاسیان کرد و داوای‬ ‫لێبوردنیان لێکردن ‪،‬چونکە دوژمن بوون‪.‬‬ ‫‪3‬لەبری ئەوە ستوونێکی ئاگرینی سووتێنەرت پێبەخشیون ‪،‬هەم ڕێبەری گەشتە نەناسراوەکە و هەم‬ ‫خۆرێکی بێ زیان بۆ ئەوەی بە ڕێزەوە میواندارییان بکات‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە ئەوان شایەنی ئەوە بوون کە ڕووناکییان لێ بێبەش بکرێن و لە تاریکیدا زیندانی بکرێن ‪،‬ئەوان‬ ‫کوڕەکانتیان بە داخراویی هێشتەوە ‪،‬کە بەهۆیانەوە ڕووناکی نەفەوتاوی یاسا دەدرا بە جیهان‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک بڕیاریان دا کۆرپەی پیرۆزەکان بکوژن ‪،‬منداڵێک فڕێدرایە دەرەوە و ڕزگاری بوو ‪،‬بۆ ئەوەی‬ ‫سەرزەنشتیان بکات ‪،‬تۆ زۆرێک لە منداڵەکانیان برد و لە ئاوێکی بەهێزدا لەناوت برد‪.‬‬ ‫‪6‬باوباپیرانمان لەو شەوەدا بڕوانامەیان پێدرا ‪،‬کە بە دڵنیاییەوە دەزانن کە باوەڕیان بە چ سوێندێک داوە ‪،‬‬ ‫دواتر دڵخۆش بن‪.‬‬ ‫‪7‬لە گەلەکەتدا هەم ڕزگارکردنی ڕاستودروستەکان و هەم لەناوچوونی دوژمنان قبوڵکرا‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە تۆ بە چی سزای نەیارەکانمانت دا ‪،‬بەو شێوەیە شکۆمەندیت بۆ ئێمە کە بانگت کردبووین‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە منداڵە ڕاستودروستەکانی مرۆڤە چاکەکان بە نهێنی قوربانییان دەکرد و بە یەک ڕەزامەندی‬ ‫یاسایەکی پیرۆزیان دانا ‪،‬کە پیرۆزەکان وەک بەشداربووانی هەمان چاکە و خراپە بن ‪،‬باوکەکان ئێستا‬ ‫گۆرانی ستایشیان دەوتەوە‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم لە لیەکی دیکەوە هاوارێکی ناخۆشی دوژمنان دەنگی دایەوە و دەنگێکی ناخۆش بۆ ئەو‬ ‫منداڵنەی کە گریاو بوون ‪،‬دەگوازرایەوە‪.‬‬ ‫‪11‬ئاغا و خزمەتکار بە یەک شێوە سزا دەدرا ‪.‬و وەک پاشا ‪،‬بە هەمان شێوە کەسی ئاسایی ئازاری‬ ‫چەشت‪.‬‬ ‫‪12‬هەموویان پێکەوە مردووی بێشوماریان هەبوو کە یەک جۆری مردنیان هەبوو ‪.‬هەروەها زیندووەکان‬ ‫بەس نەبوون بۆ ناشتنیان ‪،‬چونکە لە ساتێکدا بەڕێزترین نەوەیان لەناوچوون‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە ئەوان بەهۆی سیحرەکانەوە باوەڕیان بە هیچ شتێک نەدەکرد ‪.‬لەسەر لەناوچوونی یەکەم‬ ‫منداڵەکان ‪،‬دانیان بەوەدا نا کە ئەم گەلە کوڕی خودان‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە لە کاتێکدا هەموو شتەکان بێدەنگ بوون و ئەو شەو لە ناوەڕاستی ڕێڕەوی خێرادا بوو‪.‬‬ ‫‪15‬قسەی گەورەت لە ئاسمانەوە لە تەختی پاشایەتیتەوە بازێکی دا ‪،‬وەک پیاوێکی جەنگاوەری توند و لە‬ ‫ناوەڕاستی خاکێکی وێرانکاریدا‪.‬‬ ‫‪16‬فەرمانە بێ ساختەکەت وەک شمشێرێکی تیژ هێنا و هەستانەوە هەموو شتێکی پڕ کرد لە مردن ‪.‬‬ ‫دەستی لە ئاسمان دا ‪،‬بەڵم لەسەر زەوی وەستا‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا لەناکاو بینینی خەونی ترسناک زۆریان تووشی شڵەژان کرد و ترس و دڵەڕاوکێ بەسەریاندا‬ ‫هات کە چاوەڕێی نەدەکرا‪.‬‬ ‫‪18‬یەکێکیان فڕێدرایە ئێرە و یەکێکی دیکەش لەوێ کە نیوە مردوو بوو ‪،‬هۆکاری مردنەکەی‬ ‫دەخستەڕوو‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە ئەو خەونانەی کە تووشی شڵەژان بوون ‪،‬ئەمەیان پیشان دەدا ‪،‬نەک لەناو بچن و نەزانن بۆچی‬ ‫تووشی ئازار بوون‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵێ ‪،‬تامکردنی مردن دەستی لە ڕاستودروستەکانیش گرت و لەناوچوونی خەڵکەکە لە بیابانەکەدا‬ ‫ڕوویدا ‪،‬بەڵم تووڕەیییەکە زۆری نەخایاند‪.‬‬


‫‪21‬چونکە ئەو کەسە بێ تاوانە پەلە کرد و وەستا بۆ بەرگریکردن لەوان ‪.‬قەڵغانی خزمەتە دروستەکەی‬ ‫هێنا ‪،‬تەنانەت نوێژ و کەفارەتی بخور ‪،‬خۆی لە دژی تووڕەیی هێنایە ئاراوە و بەم شێوەیە بەڵکەی‬ ‫کۆتایی پێهێنا و ڕایگەیاند کە ئەو خزمەتکاری تۆیە‪.‬‬ ‫‪22‬بۆیە نە بە هێزی جەستە و نە بە هێزی چەک بەسەر وێرانکەردا زاڵ بوو ‪،‬بەڵکو بە قسەیەک ئەو‬ ‫کەسەی کە سزای دەدا چۆکدا دایەوە ‪،‬بە تۆمەتی ئەو سوێند و پەیمانانەی کە لەگەڵ باوباپیراندا کردبوو‪.‬‬ ‫‪23‬چونکە مردووەکان بە کەڵەکەبوون بەسەر یەکتردا کەوتنە خوارەوە و لە نێوانیاندا وەستابوون ‪،‬‬ ‫تووڕەیییەکەی ڕاگرت و ڕێگای بۆ زیندووەکان دابەش کرد‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە لە جلە درێژەکەدا هەموو جیهان بوو و لە چوار ڕیزی بەردەکاندا شکۆمەندی باوباپیران‬ ‫هەڵکەندرابوو و جەنابی تۆ لەسەر تاجە گوڵینەی سەری‪.‬‬ ‫‪25‬وێرانکەر شوێنی بۆ ئەمانە دا و لێیان دەترسا ‪،‬چونکە بەسە تەنها تامی تووڕەییەکەیان کرد‪.‬‬ ‫بابەتی‪19‬‬ ‫‪1‬سەبارەت بە بێ خوداکان ‪،‬تا کۆتایی تووڕەیی بێ بەزەیی بەسەریاندا هات ‪،‬چونکە پێشتر دەیزانی چی‬ ‫دەکەن‪.‬‬ ‫‪2‬چۆن مۆڵەتی ڕۆشتنیان پێدا و بەپەلە ڕەوانەی دەرەوەیان کرد ‪،‬تەوبەیان دەکرد و بەدوایاندا دەڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە هێشتا لە گۆڕی مردووەکاندا ماتەمینی و ماتەمینییان دەگێڕا ‪،‬ئامێرێکی گەمژانەی دیکەیان زیاد‬ ‫کرد و وەک هەڵهاتوو بەدوایاندا ڕۆیشتن ‪،‬کە داوای نەهێشتنیان کردبوو‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە ئەو چارەنووسەی کە شایەنی ئەوە بوون ‪،‬ئەوانی بۆ ئەم مەبەستە ڕاکێشا و ئەو شتانەی پێشتر‬ ‫ڕوویانداوە لەبیریان کردن ‪،‬بۆ ئەوەی ئەو سزایە جێبەجێ بکەن کە بەهۆی ئازارەکانیانەوە کەم بوو‪.‬‬ ‫‪5‬بۆ ئەوەی گەلەکەت ڕێگایەکی سەرسوڕهێنەر تێپەڕێت ‪،‬بەڵم مردنێکی نامۆ بدۆزنەوە‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە هەموو بوونەوەرەکە لە جۆری خۆیدا سەرلەنوێ دروستکرایەوە و خزمەت بەو فەرمانە‬ ‫تایبەتانە دەکات کە پێیان دراوە ‪،‬بۆ ئەوەی منداڵەکانت بەبێ هیچ زیانێک بپارێزرێن‪.‬‬ ‫‪7‬وەکوو هەورێک کە سێبەری ئۆردوگاکە دەکات ‪.‬و لەو شوێنەی کە ئاو لە پێشەوە وەستابوو ‪،‬زەوی‬ ‫وشک دەرکەوت؛ و لە دەریای سوورەوە ڕێگایەکی بێ بەربەست؛ و لە چەمی توندوتیژەوە کێڵگەیەکی‬ ‫سەوز‪:‬‬ ‫‪8‬هەموو ئەو گەلەی کە بە دەستی تۆ بەرگرییان لێکرابوو ‪،‬بەو شوێنەدا ڕۆیشتن ‪،‬سەرسوڕهێنەرە سەیر‬ ‫و سەمەرە سەرسوڕهێنەرەکانتیان بینی‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە وەک ئەسپ بە ئازادی دەڕۆیشتن و وەک بەرخ هەڵدەپەڕین و ستایشی تۆیان دەکرد ئەی‬ ‫یەزدان کە ڕزگارت کردوون‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە هێشتا بیریان لەو شتانە بوو کە لە کاتی نیشتەجێبوونیان لە خاکی نامۆدا ڕوویان دا ‪،‬چۆن‬ ‫زەوی لەبری ئاژەڵ مێشەکانی لێدەهات و چۆن ڕووبارەکە لەبری ماسی چۆلەکەیەکی زۆری فڕێدا‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم دوای ئەوە نەوەیەکی نوێی باڵندەیان بینی ‪،‬کاتێک ئارەزووی خواردنیان ڕاکێشا و داوای گۆشتی‬ ‫ناسکیان کرد‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە کوێلەکان لە دەریاوە بۆ ڕازیبوونیان هاتنە سەریان‪.‬‬ ‫‪13‬سزای گوناهباران بەبێ نیشانەی پێشوو نەبوو بە هێزی ڕەشەبا ‪،‬چونکە بەپێی خراپەکارییەکانی‬ ‫خۆیان بە دادپەروەرییەوە ئازاریان دەچێژت ‪،‬بەجۆرێک ڕەفتارێکی سەختتر و ڕقاویتریان بەرامبەر بە‬ ‫نامۆکان بەکارهێنا‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە سۆدۆمییەکان ئەو کەسانەیان وەرنەگرت کە لە کاتی هاتنیان نەیاندەناسی ‪،‬بەڵم ئەمانە‬ ‫هاوڕێیانیان هێنایە کۆیلیەتی ‪،‬کە شایەنی ئەوان بوون‪.‬‬ ‫‪15‬نەک هەر ئەوە ‪،‬بەڵکو ڕەنگە هەندێک ڕێز لەو کەسانە بگیرێت ‪،‬چونکە نامۆیان بە دۆستانە نەبوو‪.‬‬


‫‪16‬بەڵم ئەمانە زۆر بە توندی ئازاریان دا ‪،‬کە بە ئاهەنگەکان وەریانگرتبوون و پێشتر لەگەڵیاندا‬ ‫بەشداربوون لە هەمان یاساکان‪.‬‬ ‫‪17‬بۆیە ئەمانە کوێربوون ‪،‬وەک ئەوانەی لە دەرگای پیاوە چاکەکارەکەدا بوون ‪،‬کاتێک تاریکییەکی‬ ‫ترسناک و ترسناک دەوریان دابوو ‪،‬هەریەکەیان بەدوای دەروازەکانی خۆیاندا دەگەڕان‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە توخمەکان لە خۆیاندا بە جۆرێک لە هاوئاهەنگی گۆڕاون ‪،‬وەک ئەوەی لە زبورێکدا نۆتەکان‬ ‫ناوی ئاوازەکە دەگۆڕن و لەگەڵ ئەوەشدا هەمیشە دەنگن ‪.‬کە ڕەنگە بە بینینی ئەو شتانەی کە ئەنجام‬ ‫دراون ‪،‬هەست پێبکرێت‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە شتە زەمینییەکان بوون بە ئاو ‪،‬ئەو شتانەی پێشتر لە ئاودا مەلەیان دەکرد ‪،‬ئێستا دەچوونە سەر‬ ‫زەوی‪.‬‬ ‫‪20‬ئاگر لە ئاوەکەدا هێزی هەبوو ‪،‬فەزیلەتەکانی خۆی لەبیر دەکرد ‪،‬ئاویش سروشتی کوژاندنەوەی خۆی‬ ‫لەبیر کرد‪.‬‬ ‫‪21‬لە لیەکی دیکەوە بڵێسەی ئاگرەکە گۆشتی زیندەوەرە لەناوچووەکان بەفیڕۆ نەدا ‪،‬هەرچەندە تێیدا‬ ‫ڕۆیشتن ‪.‬هەروەها ئەو جۆرە گۆشتی ئاسمانییە سەهۆڵوییەیان نەتواندەوە کە سروشتێکی گونجاو بوو بۆ‬ ‫توانەوەی‪.‬‬ ‫‪22‬چونکە ئەی یەزدان ‪،‬لە هەموو شتێکدا گەلەکەت گەورە کرد و شکۆمەندی کردن و بە سوکی‬ ‫نەزانیت ‪،‬بەڵکو لە هەموو کات و شوێنێکدا یارمەتیت دا‪.‬‬


Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook
Kurdish Central Sorani - Wisdom of Solomon by Filipino Tracts and Literature Society Inc. - Issuu