Skip to main content

Kurdish Central Sorani - The New Testament

Page 1

‫پەیمانی نوێ‬


‫خشتەی ناوەڕۆک‬ Gospel of Matthew Gospel of Mark

1 27

Gospel of Luke Gospel of John Acts of the Apostles Epistle to the Romans

44 72 94 121

First Epistle to the Corinthians Second Epistle to the Corinthians Epistle to the Galatians

133 145 153

Epistle to the Ephesians Epistle to the Philippians Epistle to the Colossians

157 161 164

First Epistle to the Thessalonians Second Epistle to the Thessalonians First Epistle to Timothy

167 170 172

Second Epistle to Timothy Epistle to Titus Epistle to Philemon

176 179 180

Epistle to the Hebrews Epistle of James First Epistle of Peter

181 190 193

Second Epistle of Peter First Epistle of John Second Epistle of John

197 199 202

Third Epistle of John Epistle of Jude Revelation

202 203 204


‫ماتیو‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬کتێبی نەوەی عیسا مەسیح کوڕی داود کوڕی ئیبراهیم‪.‬‬ ‫‪2‬ئیبراهیم ئیسحاقی لەدایک بوو ‪.‬ئیسحاقیش یاقوبی بوو ‪.‬یاقوب یەهودا و براکانی بوو‪.‬‬ ‫‪3‬یەهوداش فارس و زارای لە تامار بوو ‪.‬فارسیش ئێسرۆمی لەدایک بوو ‪.‬ئیسرۆمیش ئارامی بوو‪.‬‬ ‫‪4‬ئارامیش ئامینەدابی بوو ‪.‬ئامینەدەبیش نەعسۆنی بوو ‪.‬ناعسۆنیش سەلمۆنی لەدایک کرد؛‬ ‫‪5‬سەلمۆنیش بووزی لە ڕەحاب بوو ‪.‬بووز عوبێدی لە ڕوت بوو ‪.‬عوبێدیش یەسی بوو‪.‬‬ ‫‪6‬ئیسێ داودی پاشای بوو ‪.‬داودی پاشا سلێمانی لە دایک بوو کە ژنی ئوریا بوو‪.‬‬ ‫‪7‬سلێمان ڕۆبعامی لەدایک بوو ‪.‬ڕۆبۆعامیش ئەبیا بوو ‪.‬ئەبیاش ئاسا بوو‪.‬‬ ‫‪8‬ئاسا یۆشافاتی بوو ‪.‬یۆشافاتیش یۆرامی بوو ‪.‬یۆرامیش ئۆزیای بوو‪.‬‬ ‫‪9‬ئۆزیاسیش یۆئاتامی بوو ‪.‬یۆئاتامیش ئاخازی بوو ‪.‬ئەحازیش حەزەقیای لەدایک بوو‪.‬‬ ‫‪10‬حەزەقیاش مەنەشسی بوو ‪.‬مەنەسیش ئامۆنی لەدایک کرد ‪.‬ئامۆنیش یۆسیای بوو‪.‬‬ ‫‪11‬یۆسیاش یەکۆنیا و براکانی بوو‪ ،‬نزیکەی ئەو کاتەی کە بردران بۆ بابل‪.‬‬ ‫‪12‬دوای ئەوەی هێنرانە بابل‪ ،‬یەکۆنیا سەڵتیێلی بوو ‪.‬و سەڵتیێل زۆربابلی لەدایک کرد؛‬ ‫‪13‬زۆرۆبابێلیش ئەبیودی بوو ‪.‬ئەبیود ئەلیاقیمی لەدایک کرد ‪.‬ئەلیاقیمیش ئازۆری بوو‪.‬‬ ‫‪14‬ئازۆر سادۆکی بوو ‪.‬سادۆکیش ئەکیمی لەدایک بوو ‪.‬ئەکیمیش ئەلیوودی بوو‪.‬‬ ‫‪15‬ئەلیود ئەلعازاری بوو ‪.‬ئەلیازاریش مەتانی بوو ‪.‬مەتانیش یاقوبی بوو‪.‬‬ ‫‪16‬یاقوب یوسفی مێردی مەریەمی لەدایک کرد‪ ،‬کە عیسا لێی لەدایکبووە و پێی دەوترێت مەسیح‪.‬‬ ‫‪17‬هەموو نەوەکان لە ئیبراهیمەوە تا داود چواردە نەوەن ‪.‬لە داودەوە تا بردنی بۆ بابل چواردە نەوەیە ‪.‬لە گواستنەوەی بۆ بابلەوە تا مەسیح‬ ‫چواردە نەوەی هەیە‪.‬‬ ‫‪18‬لەدایکبوونی عیسا مەسیح بەم شێوەیە بوو ‪:‬کاتێک مەریەمی دایکی لەگەڵ یوسف هاوسەرگیری کرد‪ ،‬پێش ئەوەی کۆببنەوە‪ ،‬لە ڕۆحی‬ ‫پیرۆز دووگیان بوو‪.‬‬ ‫‪19‬ئینجا یوسف مێردەکەی کە پیاوێکی دادپەروەر بوو و ئامادە نەبوو بیکاتە نموونەیەکی گشتی‪ ،‬بڕیاریدا بە نهێنی دووری بخاتەوە‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم کاتێک بیری لەم شتانە دەکردەوە‪ ،‬فریشتەی یەزدان لە خەودا بۆی دەرکەوت و گوتی« ‪:‬یوسف کوڕی داود‪ ،‬مەترسە مەریەمی‬ ‫ژنەکەت بۆ خۆت ببەیت‪ ،‬چونکە ئەوەی دووگیان بووە »‪.‬لە ڕۆحی پیرۆز‪.‬‬ ‫‪21‬کوڕێک لەدایک دەبێت و ناوی دەنێیت عیسا‪ ،‬چونکە گەلەکەی لە گوناهەکانیان ڕزگار دەکات‪.‬‬ ‫‪22‬هەموو ئەمانە کرا بۆ ئەوەی ئەو شتە بەدی بێت کە لە ڕێگەی پێغەمبەرەوە سەبارەت بە یەزدان گوتبووی‪.‬‬ ‫‪23‬کچێک دووگیان دەبێت و کوڕێک لەدایک دەبێت و ناوی لێدەنێن ئیمانوێل‪ ،‬کە لێکدانەوەکە ئەوەیە ‪:‬خودا لەگەڵ ئێمەدایە‪.‬‬ ‫‪24‬ئینجا یوسف لە خەو هەستایەوە وەک ئەوەی فریشتەی یەزدان فەرمانی پێکردبوو‪ ،‬کرد و ژنەکەی بۆ خۆی برد‪.‬‬ ‫‪25‬تا کوڕە یەکەمەکەی لەدایک بوو نەیناسی‪ ،‬ناوی لێنا عیسا‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬کاتێک عیسا لە بەیتولمەقەدەس لە یەهودا لەدایک بوو لە سەردەمی هیرۆدی پاشا‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬دانایان لە ڕۆژهەڵتەوە هاتنە ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪2‬گوتی« ‪:‬ئەو کەسەی لەدایک بووە پاشای جولەکەکان لە کوێیە؟ »چونکە ئەستێرەکەمان لە ڕۆژهەڵت بینی و هاتووین بۆ پەرستنی‪.‬‬ ‫‪3‬کاتێک هیرۆدسی پاشا ئەم شتانەی بیست‪ ،‬هەموو قودسیش لەگەڵ خۆیدا تووشی شڵەژان بوو‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک هەموو سەرۆک کاهینەکان و مامۆستایانی گەلی کۆکردەوە و پرسیاری لێکردن کە مەسیح لە کوێ لەدایک دەبێت‪.‬‬ ‫‪5‬پێیان گوت« ‪:‬لە بەیتولمەقەدەس لە یەهودا‪ ،‬چونکە پێغەمبەر بەم شێوەیە نووسراوە‪.‬‬ ‫‪6‬تۆ بەیتولمەقەدەس لە خاکی یەهودا بچووکترین نیت لە نێوان سەرۆکەکانی یەهودا‪ ،‬چونکە لە تۆوە حاکمێک دێتە دەرەوە‪ ،‬کە حوکمڕانی‬ ‫گەلەکەمی ئیسرائیل دەکات‪.‬‬ ‫‪7‬ئینجا هیرۆدس کە بە نهێنی بانگی داناکانی کرد‪ ،‬بە وردی لێیان پرسی کە ئەستێرەکە لە چ کاتێکدا دەرکەوتووە‪.‬‬ ‫‪8‬ئینجا ناردیان بۆ بەیتولمەقەدەس و گوتی« ‪:‬بڕۆن و بە وردی بەدوای منداڵە بچووکەکەدا بگەڕێن ‪.‬کاتێک دۆزیتانەوە‪ ،‬ئاگادارم بکەنەوە‪ ،‬تا‬ ‫منیش بێم و ئەویش بپەرستم»‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک گوێیان لە پاشا بوو‪ ،‬ڕۆیشتن ‪.‬ئە و ئە ستێره یە کە لە ڕۆژهە ڵت بینییان‪ ،‬بە پێشیاندا ڕۆیشت‪ ،‬تا هات و لە سە ڕ ئە و شوێنە ڕاوه‬ ‫ستایە کە منداڵە بچووکە کە لێی بوو‪.‬‬ ‫‪10‬کاتێک ئەستێرەکەیان بینی‪ ،‬بە خۆشییەکی زۆرەوە دڵخۆش بوون‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک هاتنە ناو ماڵەکە‪ ،‬منداڵە بچووکەکەیان لەگەڵ مەریەم دایکی بینی و کەوتنە خوارەوە و پەرستنیان‪ ،‬کاتێک گەنجینەکانیان کردەوە‬ ‫و دیارییان پێشکەش کرد ‪.‬زێڕ و بخور و میر‪.‬‬ ‫‪12‬لە خەودا لەلیەن خوداوە ئاگادارکرایەوە کە نەگەڕێنەوە بۆ لی هیرۆدس‪ ،‬بە ڕێگایەکی دیکە بەرەو وڵتی خۆیان ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪13‬کاتێک ڕۆیشتن‪ ،‬فریشتەی یەزدان لە خەودا بۆ یوسف دەرکەوت و دەڵێت« ‪:‬هەستە و منداڵە بچووکەکە و دایکی ببە و هەڵبێن بۆ میسر و‬ ‫لەوێ بە تا زانیاریت بۆ دەهێنم »‪.‬هیرۆدس بەدوای منداڵە بچووکەکەدا دەگەڕێت تا لەناوی ببات‪.‬‬

‫‪1‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪14‬کاتێک هەستا‪ ،‬منداڵە بچووکەکە و دایکی بە شەو برد و بەرەو میسر ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪15‬تا مردنی هیرۆدس لەوێ بوو‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەو شتە بەدی بێت کە لە ڕێگەی پێغەمبەرەوە لەبارەی یەزدانەوە گوتبووی« ‪:‬کوڕەکەمم لە‬ ‫میسرەوە بانگ کردووە»‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا هیرۆدس کاتێک بینی گاڵتەیان پێدەکرا لەلیەن داناکانەوە‪ ،‬زۆر تووڕە بوو‪ ،‬نارد و هەموو ئەو منداڵنەی کوشت کە لە‬ ‫بەیتولمەقەدەس و لە هەموو کەناراوەکانی بوون‪ ،‬لە تەمەنی دوو ساڵەوە و کەمترەوە ئەو کاتەی کە بە پەرۆشەوە پرسیاری لە داناکان‬ ‫کردبوو‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا ئەوەی یەرمی پێغەمبەر فەرمووی‪:‬‬ ‫‪18‬لە ڕاما دەنگێک بیسترا‪ ،‬ماتەمینی و گریان و ماتەمینی گەورە‪ ،‬ڕەحێل بۆ منداڵەکانی دەگریا و دڵنەوایی نەدەدرا‪ ،‬چونکە ئەوان نین‪.‬‬ ‫‪19‬کاتێک هیرۆدس مرد‪ ،‬فریشتەیەکی یەزدان لە خەودا بۆ یوسف لە میسر دەرکەوت‪.‬‬ ‫‪20‬گوتیان« ‪:‬هەستە و منداڵە بچووکەکە و دایکی ببە و بچۆ بۆ خاکی ئیسرائیل‪ ،‬چونکە مردوون کە بەدوای ژیانی منداڵە بچووکەکەدا‬ ‫دەگەڕان»‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا هەستا و منداڵە بچووکەکە و دایکی برد و هاتە خاکی ئیسرائیل‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم کاتێک بیستبووی کە ئارکێلۆس لە یەهودا لە ژووری هیرۆدی باوکیدا پاشایەتی دەکات‪ ،‬ترسی ئەوەی هەبوو بچێتە ئەوێ‪.‬‬ ‫‪23‬هات و لە شارێک بە ناوی ناسریە نیشتەجێ بوو‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەو شتە بەدی بێت کە پێغەمبەران گوتیان« ‪:‬ئەو پێی دەوترێت ناسری»‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬لەو ڕۆژانەدا یۆحەنا هات و لە بیابانی یەهودا بانگەشەی دەکرد‪.‬‬ ‫‪2‬گوتی« ‪:‬تەوبە بکەن‪ ،‬چونکە شانشینی ئاسمان نزیکە»‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئەمە ئەو کەسەیە کە عیشایای پێغەمبەر باسی دەکات و دەڵێت« ‪:‬دەنگی کەسێک لە بیابان هاوار دەکات ‪:‬ڕێگای یەزدان ئامادە‬ ‫بکەن‪ ،‬ڕێگاکانی ڕاست بکەنەوە»‪.‬‬ ‫‪4‬یۆحەناش جل و بەرگی مووی وشتر و پشتێنێکی چەرمیی لە کەمەرەکەیدا بوو ‪.‬گۆشتەکەی جرج و هەنگوینی کێوی بوو‪.‬‬ ‫‪5‬ئینجا ئۆرشەلیم و هەموو جولەکە و هەموو ناوچەکانی دەوروبەری ئوردون چوونە دەرەوە بۆ لی‪.‬‬ ‫‪6‬لە ئوردن مەعمودیەتیان پێدرا و دانیان بە گوناهەکانیاندا نا‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم کاتێک بینی زۆرێک لە فەریسییەکان و سەدوقیەکان هاتوونەتە سەر مەعمودیەتەکەی‪ ،‬پێی گوتن« ‪:‬ئەی نەوەی مار‪ ،‬کێ ئاگاداری‬ ‫کردوونەتەوە کە لە تووڕەیی داهاتوو هەڵبێن؟»‬ ‫‪8‬کەواتە بەرهەمێک بەرهەم بهێنن کە بۆ تەوبەکردن گونجاوە‪.‬‬ ‫‪9‬بیر لەوە مەکەنەوە لەناو خۆتاندا بڵێن« ‪:‬ئێمە ئیبراهیممان هەیە بۆ باوکمان‪ ،‬چونکە پێتان دەڵێم خودا لەم بەردانە توانای ئەوەی هەیە منداڵ‬ ‫بۆ ئیبراهیم پەروەردە بکات»‪.‬‬ ‫‪10‬ئێستاش تەقەمەنی لەسەر ڕەگی دارەکان دانراوە‪ ،‬بۆیە هەر دارێک بەرهەمی باشی نەدات‪ ،‬دەبڕدرێت و دەخرێتە ناو ئاگرەوە‪.‬‬ ‫‪11‬بەڕاستی من بە ئاو ئاوتان دەدەمەوە بۆ تەوبەکردن‪ ،‬بەڵم ئەوەی دوای من دێت لە من بەهێزترە‪ ،‬شایەنی ئەوە نیم پێڵوەکانی هەڵبگرم‪،‬‬ ‫بە ڕۆحی پیرۆز و ئاگر مەعمودیەتتان پێدەدات‪.‬‬ ‫‪12‬گەنمەکەی لە دەستیدایە و زەویەکەی پاک دەکاتەوە و گەنمەکەی کۆدەکاتەوە بۆ کۆکردنەوەکە ‪.‬بەڵم چەقۆکە بە ئاگری نەکوژاوە‬ ‫دەسوتێنێت‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا عیسا لە جەلیلەوە بۆ ئوردن هاتە لی یۆحەنا‪ ،‬بۆ ئەوەی لەلیەن ئەوەوە مەعمودی بکرێت‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم یۆحەنا قەدەغەی کرد و گوتی« ‪:‬پێویستە لەلیەن تۆوە مەعمودیەت بم‪ ،‬تۆ دێیتە لم؟»‬ ‫‪15‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬با ئێستا وا بێت‪ ،‬چونکە بەم شێوەیە دەبێت هەموو ڕاستودروستییەک بەدیبهێنین »‪.‬پاشان ئازاری دا‪.‬‬ ‫‪16‬عیسا کە مەعمودی وەرگرت‪ ،‬یەکسەر لە ئاوەکە هاتە دەرەوە‪ ،‬ئاسمانەکانی بۆ کرانەوە‪ ،‬ڕۆحی خودای بینی کە وەک کۆترێک دابەزی و‬ ‫ڕووناک بووەوە‪.‬‬ ‫‪17‬دەنگێک لە ئاسمانەوە دەیگوت« ‪:‬ئەمە کوڕە خۆشەویستەکەمە‪ ،‬لێی ڕازیم»‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬پاشان عیسا لەلیەن ڕۆحەوە بردە بیابان تا لەلیەن شەیتانەوە تاقی بکرێتەوە‪.‬‬ ‫‪2‬چل ڕۆژ و چل شەو بەڕۆژوو بوو‪ ،‬دواتر برسی بوو‪.‬‬ ‫‪3‬کاتێک تاقیکەرەوە هاتە لی‪ ،‬گوتی« ‪:‬ئەگەر تۆ کوڕی خودایت‪ ،‬فەرمان بدە ئەم بەردانە ببنە نان»‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬نووسراوە ‪:‬مرۆڤ تەنیا بە نان ناژی‪ ،‬بەڵکو بە هەر قسەیەک کە لە دەمی خوداوە دێتە دەرەوە»‪.‬‬ ‫‪5‬ئینجا شەیتان دەیباتە سەر شارە پیرۆزەکە و لەسەر لوتکەی پەرستگاکە دایدەنێت‪.‬‬ ‫‪6‬پێی گوت« ‪:‬ئەگەر تۆ کوڕی خودا بیت‪ ،‬خۆت فڕێ بدە‪ ،‬چونکە نووسراوە' ‪:‬ئەو فەرمان بە فریشتەکانی دەدات سەبارەت بە تۆ '‪.‬لە‬ ‫بەرامبەر بەردێکدا‪.‬‬ ‫‪7‬عیسا پێی فەرموو « ‪:‬دیسانەوە نووسراوە ‪:‬یەزدانی پەروەردگارت تاقی مەکە»‪.‬‬ ‫‪8‬دیسان شەیتان دەیباتە سەر شاخێکی زۆر بەرز و هەموو شانشینییەکانی جیهان و شکۆمەندییان پیشان دەدات‪.‬‬ ‫‪9‬پێی گوت« ‪:‬هەموو ئەمانەتان پێ دەدەم‪ ،‬ئەگەر بچویت و بمپەرستیت»‪.‬‬ ‫‪10‬ئینجا عیسا پێی گوت « ‪:‬شەیتان لێرە بڕۆ‪ ،‬چونکە نووسراوە« ‪:‬یەزدانی پەروەردگارت بپەرستیت و تەنها ئەو خزمەت بکە»‪.‬‬

‫‪2‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪11‬ئینجا شەیتان جێی هێشت و فریشتەکان هاتن و خزمەتیان کرد‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک عیسا بیستبووی کە یۆحەنا خراوەتە زیندانەوە‪ ،‬بەرەو جەلیل ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪13‬ناسرەتی بەجێهێشت و هات و لە کەفەرناحوم نیشتەجێ بوو‪ ،‬کە لە کەنارەکانی دەریایە‪ ،‬لە سنووری زابولۆن و نەفتالیم‪.‬‬ ‫‪14‬بۆ ئەوەی ئەو شتە بەدی بهێنرێت کە لەلیەن عیشای پێغەمبەرەوە فەرموویەتی‪.‬‬ ‫‪15‬خاکی زابولۆن و خاکی نەفتالیم‪ ،‬لە لی دەریا‪ ،‬ئەودیوی ئوردن‪ ،‬جەلیلی نەتەوەکان‪.‬‬ ‫‪16‬ئەو گەلەی لە تاریکیدا دانیشتبوون‪ ،‬ڕووناکییەکی گەورەیان بینی ‪.‬بۆ ئەوانەی لە ناوچە و سێبەری مردن دانیشتوون‪ ،‬ڕووناکی‬ ‫هەڵدەقوڵێت‪.‬‬ ‫‪17‬لەو کاتەوە عیسا دەستی بە بانگەشەی کرد و گوتی « ‪:‬تەوبە بکەن‪ ،‬چونکە شانشینی ئاسمان نزیکە»‪.‬‬ ‫‪18‬عیسا لە دەریای جەلیلدا دەڕۆیشت‪ ،‬دوو برای بینی‪ ،‬شیمۆن بە ناوی پەترۆس و ئەندرۆسی برای‪ ،‬تۆڕێکیان دەخستە ناو دەریاکە‪ ،‬چونکە‬ ‫ماسیگر بوون‪.‬‬ ‫‪19‬پێی گوتن « ‪:‬دوام بکەون‪ ،‬ئێوەش دەکەمە ماسیگر لە مرۆڤ»‪.‬‬ ‫‪20‬یەکسەر تۆڕەکانیان بەجێهێشت و بەدوایدا ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪21‬لەوێشەوە ڕۆیشت و دوو برای دیکەی بینی‪ ،‬یاقوب کوڕی زێبدی و یۆحەنای برای‪ ،‬لەگەڵ زێبدی باوکیان لە کەشتییەکدا بوون و‬ ‫تۆڕەکانیان چاک دەکەنەوە ‪.‬و بانگی کردن‪.‬‬ ‫‪22‬یەکسەر کەشتییەکە و باوکیان بەجێهێشت و بەدوایدا ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪23‬عیسا بە هەموو جەلیلدا دەگەڕا و لە کەنیسەکانیاندا وانە دەگوتەوە و ئینجیلی شانشینی دەگوت و هەموو جۆرە نەخۆشییەک و هەموو‬ ‫جۆرە نەخۆشییەکی لەناو خەڵکدا چاک دەکردەوە‪.‬‬ ‫‪24‬ناوبانگەکەی لە هەموو سوریادا بڵوبووەوە‪ ،‬هەموو ئەو نەخۆشانەیان بۆ هێنا کە تووشی نەخۆشی و ئازاری جۆراوجۆر بوون و‬ ‫ئەوانەی شەیتانیان تێدابوو و ئەوانەی شێت بوون و ئەوانەی ئیفلیجییان هەبوو ‪.‬و چاکی کردن‪.‬‬ ‫‪25‬جەماوەرێکی زۆر لە جەلیل و دەکاپۆلیس و ئۆرشەلیم و یەهودا و ئەودیوی ئوردن بەدوایدا هاتبوون‪.‬‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬کاتێک خەڵکەکەی بینی‪ ،‬چووە سەر شاخێک‪ ،‬کاتێک دانیشتن‪ ،‬شاگردەکانی هاتنە لی‪.‬‬ ‫‪2‬دەمی کردەوە و فێری کردن و گوتی‪:‬‬ ‫‪3‬خۆشبەختن ئەوانەی لە ڕووی ڕۆحییەوە هەژارن‪ ،‬چونکە شانشینی ئاسمان هی ئەوانە‪.‬‬ ‫‪4‬خۆشبەختن ئەوانەی ماتەمینی دەگرن‪ ،‬چونکە دڵنەوایی دەدرێن‪.‬‬ ‫‪5‬خۆشبەختن ئەوانەی نەرم و نیان‪ ،‬چونکە زەوی بە میرات دەگرن‪.‬‬ ‫‪6‬خۆشبەختن ئەوانەی برسی و تینووی ڕاستودروستین‪ ،‬چونکە تێر دەبن‪.‬‬ ‫‪7‬خۆشبەختن ئەوانەی میهرەبانن‪ ،‬چونکە میهرەبان دەبن‪.‬‬ ‫‪8‬خۆشبەختن ئەوانەی دڵ پاکن‪ ،‬چونکە خودا دەبینن‪.‬‬ ‫‪9‬خۆشبەختن ئاشتیخوازان‪ ،‬چونکە پێیان دەوترێت نەوەی خودا‪.‬‬ ‫‪10‬خۆشبەختن ئەوانەی لە پێناو ڕاستودروستیدا گۆشەگیری دەکرێن‪ ،‬چونکە شانشینی ئاسمان هی ئەوانە‪.‬‬ ‫‪11‬خۆشبەختن کاتێک مرۆڤەکان جنێوتان پێدەدەن و گۆشەگیریتان لێدەکەن و هەموو جۆرە خراپەیەکتان بەدرۆ دەڵێن‪ ،‬لەبەر خاتری من‪.‬‬ ‫‪12‬شاد بن و زۆر شاد بن‪ ،‬چونکە پاداشتتان لە ئاسماندا گەورەیە‪ ،‬چونکە پێغەمبەرانی پێش ئێوە بەم شێوەیە گۆشەگیرییان کردووە‪.‬‬ ‫‪13‬ئێوە خوێی زەوین‪ ،‬بەڵم ئەگەر خوێ تامی خۆی لەدەستدا‪ ،‬بە چی خوێ دەکرێت؟ لەمەودوا بۆ هیچ شتێکی باش نییە‪ ،‬جگە لەوەی فڕێ‬ ‫بدرێتە دەرەوە و لە ژێر پێی مرۆڤەکاندا لێی بدرێت‪.‬‬ ‫‪14‬ئێوە ڕووناکی جیهانن ‪.‬شارێک کە لەسەر گردێک دانراوە‪ ،‬ناتوانرێت بشاردرێتەوە‪.‬‬ ‫‪15‬هەروەها مرۆڤەکان مۆم داگیرسێنن و بیخەنە ژێر کۆپێکەوە‪ ،‬بەڵکو لەسەر مۆمدانێک ‪.‬ڕووناکی دەدات بە هەموو ئەوانەی لە ماڵەکەدان‪.‬‬ ‫‪16‬با ڕووناکیتان بەم شێوەیە لەبەردەم مرۆڤەکاندا بدرەوشێتەوە‪ ،‬تا کارە چاکەکانتان ببینن و شکۆمەندی باوکتان بکەن کە لە ئاسمانە‪.‬‬ ‫‪17‬وا بیر مەکەنەوە کە من هاتوومەتە یاسا یان پێغەمبەران لەناو ببەم‪.‬‬ ‫‪18‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬تا ئاسمان و زەوی تێدەپەڕن‪ ،‬بە هیچ شێوەیەک یەک بڕگە و یەک بڕگە لە یاسادا تێناپەڕێت‪ ،‬تا هەموو شتێک‬ ‫جێبەجێ دەبێت‪.‬‬ ‫‪19‬هەرکەسێک یەکێک لەم فەرمانە بچووکانە بشکێنێت و فێری مرۆڤەکان بکات‪ ،‬ئەوا لە شانشینی ئاسماندا بە بچووکتر ناودەبرێت‪ ،‬بەڵم‬ ‫هەرکەسێک جێبەجێیان بکات و فێری بکات‪ ،‬لە شانشینی ئاسماندا بە گەورە ناودەبرێت‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە پێتان دەڵێم ‪:‬ئەگەر ڕاستودروستیتان لە ڕاستودروستی یاساناسان و فەریسییەکان زیاتر نەبێت‪ ،‬بە هیچ شێوەیەک ناچنە ناو‬ ‫شانشینی ئاسمانەوە‪.‬‬ ‫‪21‬ئێوە بیستووتان کە لە کۆنەوە دەیانگوت« ‪:‬مەکوژە »‪.‬هەرکەسێک بکوژێت‪ ،‬مەترسی دادگایی دەکرێت‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم من پێتان دەڵێم ‪:‬هەرکەسێک بەبێ هۆکار لە براکەی توڕە بێت‪ ،‬ئەوا مەترسی دادگایی دەکرێت‪ ،‬هەرکەسێک بە براکەی بڵێت ‪:‬‬ ‫«ڕاکا»‪ ،‬ئەوا مەترسی ئەنجومەنەکە دەبێت ‪ ،‬مەترسی ئاگری دۆزەخی لەسەر دەبێت‪.‬‬ ‫‪23‬بۆیە ئەگەر بەخششەکەت بهێنیتە سەر قوربانگاکە و لەوێ بیرت بێتەوە کە براکەت لە دژی تۆ هەیە‪.‬‬ ‫‪24‬بەخششەکەت لەوێ لەبەردەم قوربانگاکەدا بەجێبهێڵە و بڕۆ ‪.‬سەرەتا لەگەڵ براکەت ئاشت ببەوە‪ ،‬ئینجا وەرە و بەخششەکەت پێشکەش‬ ‫بکە‪.‬‬

‫‪3‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪25‬خێرا لەگەڵ نەیارەکەت ڕێکبکە‪ ،‬لەکاتێکدا لەگەڵیدا لە ڕێگادایت ‪.‬نەک هەر کاتێک نەیار تۆ ڕادەستی دادوەر و دادوەریش ڕادەستی‬ ‫ئەفسەرەکەت نەکات و تۆش بخرێتە زیندانەوە‪.‬‬ ‫‪26‬بەڕاستی پێت دەڵێم ‪:‬بە هیچ شێوەیەک لێیەوە دەرناچیت‪ ،‬تا ئەو کاتەی زۆرترین پارەت نەداوە‪.‬‬ ‫‪27‬ئێوە بیستووتان کە لە کۆنەوە دەیانگوت« ‪:‬زینا مەکە»‪.‬‬ ‫‪28‬بەڵم من پێتان دەڵێم ‪:‬هەرکەسێک چاوی لە ژنێک بێت بۆ ئەوەی شەهوەتی بۆی بێت‪ ،‬پێشتر لە دڵیدا زینای لەگەڵ کردووە‪.‬‬ ‫‪29‬ئەگەر چاوی ڕاستت تووڕەی کرد‪ ،‬بیکە و فڕێی بدە‪ ،‬چونکە سوودی بۆ تۆ هەیە کە یەکێک لە ئەندامەکانت لەناو بچێت‪ ،‬نەک هەموو‬ ‫جەستەت فڕێ بدرێتە دۆزەخەوە‪.‬‬ ‫‪30‬ئەگەر دەستی ڕاستت تاوانبارت کرد‪ ،‬بیبڕە و فڕێی بدە‪ ،‬چونکە سوودی بۆ تۆ هەیە کە یەکێک لە ئەندامەکانت لەناو بچێت‪ ،‬نەک هەموو‬ ‫جەستەت فڕێ بدرێتە دۆزەخەوە‪.‬‬ ‫‪31‬گوتراوە« ‪:‬هەرکەسێک ژنەکەی جیا بکاتەوە‪ ،‬با نووسراوی جیابوونەوەی بداتێ‪.‬‬ ‫‪32‬بەڵم من پێتان دەڵێم ‪:‬هەرکەسێک ژنەکەی جیا بکاتەوە‪ ،‬جگە لە زینا‪ ،‬زینا دەکات‪ ،‬هەرکەسێک هاوسەرگیری لەگەڵ جیابووەوە بکات‪،‬‬ ‫زینا دەکات‪.‬‬ ‫‪33‬دیسانەوە بیستووتانە کە لە کۆنەوە دەوترێت« ‪:‬بەدڵت سوێند مەخۆ‪ ،‬بەڵکو سوێندەکانت بۆ یەزدان جێبەجێ بکە‪.‬‬ ‫‪34‬بەڵم پێتان دەڵێم ‪:‬بە هیچ شێوەیەک سوێند مەخۆن ‪.‬نە بە ئاسمانەوە؛ چونکە تەختی خودایە‪.‬‬ ‫‪35‬نە لە ڕێگەی زەویەوە ‪.‬چونکە ئەوە کۆشکی پێیەکانیەتی‪ ،‬نە لە ئۆرشەلیمەوە ‪.‬چونکە شاری پاشای گەورەیە‪.‬‬ ‫‪36‬هەروەها سوێند بە سەرت مەخۆ‪ ،‬چونکە ناتوانی یەک قژ سپی و ڕەش بکەیتەوە‪.‬‬ ‫‪37‬بەڵم با پەیوەندیتان بەڵێ‪ ،‬بەڵێ بێت ‪.‬نەخێر‪ ،‬نەخێر‪ ،‬چونکە هەرچی لەمانە زیاتر بێت‪ ،‬لە خراپەوە دێت‪.‬‬ ‫‪38‬ئێوە بیستووتان کە دەوترێت ‪:‬چاو لە بەرامبەر چاو و ددان لە بەرامبەر ددان‪.‬‬ ‫‪39‬بەڵم من پێتان دەڵێم ‪:‬بەرەنگاری خراپە نەبن‪ ،‬بەڵم هەرکەسێک ڕوومەتی ڕاستت لێ بدات‪ ،‬ڕوومەتەکەی تریشی بۆ بگەڕێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪40‬ئەگەر کەسێک لەسەر یاسا سکاڵت لەسەر تۆمار بکات و پۆشاکەکەت لێ بسەنێتەوە‪ ،‬با جل و بەرگی تۆشی لەگەڵدا بێت‪.‬‬ ‫‪41‬هەرکەسێک ناچارت بکات یەک میل ببڕیت‪ ،‬دوو میل لەگەڵیدا بڕۆ‪.‬‬ ‫‪42‬ئەوەی داوای لێدەکەیت بیدە‪ ،‬ئەو کەسەی دەیەوێت قەرزت لێبکات‪ ،‬لێی دوور مەخەرەوە‪.‬‬ ‫‪43‬ئێوە بیستووتان کە دەوترێت« ‪:‬دراوسێکەت خۆش بوێت و ڕقت لە دوژمنەکەت دەبێتەوە»‪.‬‬ ‫‪44‬بەڵم من پێتان دەڵێم ‪:‬دوژمنەکانتان خۆش بوێت‪ ،‬بەرەکەت بخەنە سەر ئەوانەی نەفرەتتان لێدەکەن‪ ،‬چاکە لەگەڵ ئەوانەی ڕقیان لێتانە‪،‬‬ ‫دوعا بۆ ئەوانەی کە بە ناڕەزایی بەکارتان دەهێنن و گۆشەگیریتان دەکەن‪.‬‬ ‫‪45‬بۆ ئەوەی ئێوە ببنە نەوەی باوکتان کە لە ئاسمانە‪ ،‬چونکە خۆری خۆی لەسەر خراپەکاران و چاکەکاران هەڵدێت و باران بۆ‬ ‫ڕاستودروستەکان و نادادپەروەرەکان دەبارێت‪.‬‬ ‫‪46‬ئەگەر ئەوانەی خۆشیان دەوێن‪ ،‬چ پاداشتێکتان هەیە؟ تەنانەت باجگرەکانیش وەک یەک نین؟‬ ‫‪47‬ئەگەر تەنها سڵو لە براکانتان بکەن‪ ،‬چی لەوانی تر زیاتر دەکەن؟ تەنانەت باجگرەکانیش وا ناکەن؟‬ ‫‪48‬کەواتە ئێوە کامڵ بن‪ ،‬وەک چۆن باوکتان کە لە ئاسمانە تەواو و بێ کەموکوڕییە‪.‬‬ ‫بەشی شەشەم‬ ‫‪1‬ئاگاداربن کە بەخشینەکانتان لەبەردەم مرۆڤەکاندا نەکەن بۆ ئەوەی ببینن‪ ،‬ئەگەرنا هیچ پاداشتێکتان نییە لەلیەن باوکتانەوە کە لە ئاسمانە‪.‬‬ ‫‪2‬بۆیە کاتێک بەخشینەکانت دەدەیت‪ ،‬شمشاڵێک لەبەردەمت مەژە‪ ،‬وەک ئەوەی دووڕووەکان لە کەنیسەکان و شەقامەکاندا دەیکەن‪ ،‬بۆ‬ ‫ئەوەی شکۆمەندی مرۆڤیان هەبێت ‪.‬بەڕاستی پێتان دەڵێم پاداشتی خۆیان هەیە‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم کاتێک بەخشین دەدەیت‪ ،‬با دەستی چەپت نەزانێت دەستی ڕاستت چی دەکات‪.‬‬ ‫‪4‬بۆ ئەوەی بەخشینەکانت بە نهێنی بێت‪ ،‬باوکت کە خۆی بە نهێنی دەبینێت‪ ،‬بە ئاشکرا پاداشتت دەداتەوە‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک نوێژ دەکەیت‪ ،‬وەک دووڕووەکان مەبە‪ ،‬چونکە ئەوان زۆر حەز دەکەن بە وەستان لە کەنیسەکان و لە گۆشەی شەقامەکاندا نوێژ‬ ‫بکەن‪ ،‬بۆ ئەوەی مرۆڤەکان ببینن ‪.‬بەڕاستی پێتان دەڵێم پاداشتی خۆیان هەیە‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم تۆ کاتێک نوێژ دەکەیت‪ ،‬بچۆرە ناو دۆشەکەکەتەوە و کاتێک دەرگاکەت داخست‪ ،‬لە باوکت بپارەوە کە لە نهێنیدایە ‪.‬باوکت کە بە‬ ‫نهێنی دەبینێت‪ ،‬بە ئاشکرا پاداشتت دەداتەوە‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم کاتێک نوێژ دەکەن‪ ،‬دووبارەکردنەوەی بێهودە مەکەن‪ ،‬وەک نەتەوەکان‪ ،‬چونکە پێیان وایە بەهۆی قسە زۆرەکانیانەوە گوێیان‬ ‫لێدەگیرێت‪.‬‬ ‫‪8‬کەواتە ئێوەش وەک ئەوان مەبن‪ ،‬چونکە باوکتان پێش ئەوەی داوای لێ بکەن دەزانێت چیتان پێویستە‪.‬‬ ‫‪9‬بەم شێوەیە دوعا بکە ‪:‬باوکمان کە لە ئاسمانیت‪ ،‬ناوت پیرۆز بێت‪.‬‬ ‫‪10‬شانشینی تۆ وەرە ‪.‬ویستی تۆ لە زەویدا بێت‪ ،‬وەک چۆن لە ئاسمان‪.‬‬ ‫‪11‬ئەمڕۆ نانی ڕۆژانەمان پێ بدە‪.‬‬ ‫‪12‬لە قەرزەکانمان خۆشبە‪ ،‬وەک چۆن ئێمە لە قەرزدارەکانمان خۆش دەبین‪.‬‬ ‫‪13‬مەبە بۆ تاقیکردنەوە‪ ،‬بەڵکو لە خراپە ڕزگارمان بکە‪ ،‬چونکە شانشینی و دەسەڵت و شکۆمەندی بۆ هەتاهەتایە هی تۆیە ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە ئەگەر لە تاوانەکانیان لە مرۆڤەکان خۆش بن‪ ،‬باوکی ئاسمانیشتان لێتان خۆش دەبێت‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم ئەگەر لە تاوانەکانیان لە مرۆڤەکان خۆش نەبن‪ ،‬باوکتان لە تاوانەکانتان خۆش نابێت‪.‬‬ ‫‪16‬هەروەها کاتێک بەڕۆژوو دەبن‪ ،‬وەک دووڕووەکان ڕووخساری خەمناک مەبن‪ ،‬چونکە ڕووخساری خۆیان دەشێوێنن‪ ،‬بۆ ئەوەی بۆ‬ ‫مرۆڤەکان دەربکەون بۆ بەڕۆژووبوون ‪.‬بەڕاستی پێتان دەڵێم پاداشتی خۆیان هەیە‪.‬‬

‫‪4‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪17‬بەڵم تۆ کاتێک بەڕۆژوو دەبیت‪ ،‬سەرت مەسح بکە و دەموچاوت بشۆ‪.‬‬ ‫‪18‬بۆ ئەوەی بەڕۆژووبوون بۆ مرۆڤەکان دەرنەخەیت‪ ،‬بەڵکو بۆ باوکت کە لە نهێنیدایە‪ ،‬باوکت کە بە نهێنی دەبینێت‪ ،‬بە ئاشکرا پاداشتت‬ ‫بداتەوە‪.‬‬ ‫‪19‬گەنجینەی خۆتان لەسەر زەوی کۆ مەکەنەوە‪ ،‬کە مۆتەکە و ژەنگ لێی تێکدەدات و دزەکان لێی دەشکێنن و دزی بکەن‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵکو گەنجینەکان بۆ خۆتان لە ئاسمان کۆبکەنەوە‪ ،‬کە نە مۆتەکە و نە ژەنگ لێی تێکنادات و دزەکان لێی ناشکێنن و نە دزی بکەن‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە گەنجینەکەت لە کوێیە‪ ،‬دڵت لەوێ دەبێت‪.‬‬ ‫‪22‬ڕووناکی جەستە چاوە‪ ،‬ئەگەر چاوت تاکە بێت‪ ،‬هەموو جەستەت پڕ دەبێت لە ڕووناکی‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم ئەگەر چاوت خراپ بوو‪ ،‬هەموو جەستەت پڕ دەبێت لە تاریکی ‪.‬کەواتە ئەگەر ئەو ڕووناکیەی کە لە تۆدایە تاریکی بێت‪ ،‬ئەو‬ ‫تاریکییە چەند گەورەیە!‬ ‫‪24‬هیچ کەسێک ناتوانێت خزمەت بە دوو ئاغا بکات‪ ،‬چونکە یان ڕقی لە یەکێکیان دەبێتەوە و ئەوی دیکەیان خۆشدەوێت ‪.‬یان ئەگەرنا‬ ‫دەست بە یەکێکەوە دەگرێت و ئەوی دیکەش سووکایەتی پێدەکات ‪.‬ناتوانن خزمەت بە خودا و ماڵ و سامان بکەن‪.‬‬ ‫‪25‬بۆیە پێتان دەڵێم ‪:‬بیر لە ژیانتان مەکەنەوە‪ ،‬چی دەخۆن و چی دەخۆنەوە ‪.‬نە بۆ جەستەتان‪ ،‬ئەوەی لەبەر بکەن ‪.‬ئایا ژیان لە گۆشت زیاتر‬ ‫نییە و جەستەش لە جل و بەرگ زیاتر نییە؟‬ ‫‪26‬باڵندەی ئاسمانی ببینە‪ ،‬چونکە ناچێن و ناچنن و لە ئەشکەوتەکاندا کۆناکەنەوە ‪.‬بەڵم باوکی ئاسمانیتان خۆراکیان پێدەدات ‪.‬ئایا ئێوە زۆر‬ ‫لەوان باشتر نین؟‬ ‫‪27‬کام لە ئێوە بە بیرکردنەوە دەتوانێت یەک باڵ بۆ باڵی خۆی زیاد بکات؟‬ ‫‪28‬بۆچی بیر لە جل و بەرگ دەکەیتەوە؟ بیر لە سوسنەکانی کێڵگە بکەنەوە‪ ،‬چۆن گەشە دەکەن؛ زەحمەت ناکێشن و نە دەخولێننەوە‪.‬‬ ‫‪29‬بەڵم پێتان دەڵێم ‪:‬تەنانەت سلێمان بە هەموو شکۆمەندیەکەیەوە وەک یەکێک لەمانە جل و بەرگی نەبووە‪.‬‬ ‫‪30‬بۆچی ئەگەر خودا چیمەنی کێڵگەکان بەو شێوەیە لەبەر بکات‪ ،‬کە ئەمڕۆ هەیە و سبەی فڕێدەدرێتە ناو فڕنەوە‪ ،‬ئەی ئێوەی کەم باوەڕ‪،‬‬ ‫ئایا زۆر زیاترتان لەبەر ناکات؟‬ ‫‪31‬بۆیە بیرتان لێ مەکەنەوە و بڵێن« ‪:‬چی بخۆین؟ »یان چی بخۆینەوە؟ یان ‪:‬بە چی جل و بەرگمان لەبەر دەکەین؟‬ ‫( ‪32‬چونکە نەتەوەکان بەدوای هەموو ئەمانەدا دەگەڕێن )چونکە باوکی ئاسمانیتان دەزانێت کە پێویستتان بە هەموو ئەمانە هەیە‪.‬‬ ‫‪33‬بەڵم سەرەتا بەدوای شانشینی خودا و ڕاستودروستی ئەودا بگەڕێن ‪.‬هەموو ئەمانەتان بۆ زیاد دەکرێن»‪.‬‬ ‫‪34‬لەبەر ئەوە بیر لە سبەی مەکەنەوە‪ ،‬چونکە سبەی بیر لە شتەکانی خۆی دەکاتەوە ‪.‬بەسە بۆ ڕۆژ خراپەکارییەکەی‪.‬‬ ‫بەشی حەوتەم‬ ‫‪1‬دادگایی مەکەن‪ ،‬تاکو دادگاییتان نەکرێت‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە بە هەر حوکمێک حوکم بدەن‪ ،‬دادگایی دەکرێن‪ ،‬بە هەر پێوانەیەک کە پێوانە بکەن‪ ،‬دووبارە بۆتان دەپێورێت‪.‬‬ ‫‪3‬بۆچی ئەو کۆترە دەبینیت کە لە چاوی براکەتدایە‪ ،‬بەڵم ئەو دارە ناکەیت کە لە چاوی خۆتدایە؟‬ ‫‪4‬یان چۆن بە براکەت دەڵێیت ‪:‬با کۆترەکە لە چاوت دەربهێنم ‪.‬و‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬تیشکێک لە چاوی خۆتدایە؟‬ ‫‪5‬ئەی دووڕوو‪ ،‬سەرەتا تیرەکە لە چاوی خۆت دەربهێنە ‪.‬ئینجا بە ڕوونی دەبینیت بۆ ئەوەی چەقۆکە لە چاوی براکەت دەربهێنیت‪.‬‬ ‫‪6‬ئەوەی پیرۆزە بە سەگەکان مەدەن و مرواریەکانتان فڕێنە بەردەم بەرازەکان‪ ،‬نەک لە ژێر پێیاندا بنێن و بگەڕێنەوە و بتاندڕێنن‪.‬‬ ‫‪7‬داوای بکەن‪ ،‬پێتان دەدرێت ‪.‬بەدوایدا بگەڕێن‪ ،‬دەیدۆزنەوە ‪.‬لێبدەن‪ ،‬بۆتان دەکرێتەوە‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە هەرکەسێک داوای بکات وەریدەگرێت ‪.‬ئەوەی بەدوایدا دەگەڕێت دەیدۆزێتەوە ‪.‬بۆ ئەوەی لێی بدات دەکرێتەوە‪.‬‬ ‫‪9‬یان چ کەسێک لە ئێوە هەیە کە ئەگەر کوڕەکەی داوای نان بکات‪ ،‬بەردێکی پێ بدات؟‬ ‫‪10‬یان ئەگەر داوای ماسی بکات‪ ،‬مارێکی پێدەدات؟‬ ‫‪11‬کەواتە ئەگەر ئێوە بە خراپەکار بزانن چۆن بەخششێکی باش بدەن بە منداڵەکانتان‪ ،‬چەندە زیاتر باوکتان لە ئاسمان شتە باشەکان دەدات‬ ‫بەو کەسانەی داوای دەکەن؟‬ ‫‪12‬بۆیە هەموو ئەو شتانەی کە دەتانەوێت مرۆڤەکانتان پێ بکەن‪ ،‬ئێوەش هەروایان لەگەڵ بکەن‪ ،‬چونکە یاسا و پێغەمبەران ئەمەیە‪.‬‬ ‫‪13‬لە دەروازەی تەنگەوە بچنە ژوورەوە‪ ،‬چونکە دەروازەکە فراوانە و ڕێگاکە فراوانە‪ ،‬کە بەرەو لەناوچوون دەبات‪ ،‬زۆر کەسیش هەن کە‬ ‫دەچنە ژوورەوە‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە دەروازەکە تەسکە و ڕێگاکە تەسکە‪ ،‬کە بەرەو ژیان دەبات‪ ،‬کەم کەس هەیە بیدۆزێتەوە‪.‬‬ ‫‪15‬ئاگاداری پێغەمبەرە درۆزنەکان بن‪ ،‬کە بە جل و بەرگی مەڕەوە دێنە لت‪ ،‬بەڵم لە ناوەوە گورگێکی چەقۆکێشن‪.‬‬ ‫‪16‬بە بەرهەمەکانیان دەیانناسن ‪.‬ئایا مرۆڤەکان ترێ لە دڕک کۆدەکەنەوە‪ ،‬یان هەنجیر لە چەقۆ؟‬ ‫‪17‬بە هەمان شێوە هەموو درەختێکی باش بەرهەمی باش بەرهەم دەهێنێت ‪.‬بەڵم دارێکی خراپ بەرهەمی خراپ بەرهەم دەهێنێت‪.‬‬ ‫‪18‬درەختێکی باش ناتوانێت بەرهەمی خراپ بەرهەم بهێنێت و دارێکی خراپیش ناتوانێت بەرهەمی باش بەرهەم بهێنێت‪.‬‬ ‫‪19‬هەر درەختێک بەرهەمی باش نەدات‪ ،‬دەبڕدرێت و دەخرێتە ناو ئاگرەوە‪.‬‬ ‫‪20‬بۆیە بە بەرهەمەکانیان دەیانناسن‪.‬‬ ‫‪21‬هەرکەسێک پێم بڵێت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬پەروەردگار‪ ،‬ناچێتە ناو شانشینی ئاسمانەوە ‪.‬بەڵم ئەوەی ویستی باوکم کە لە ئاسمانە جێبەجێ‬ ‫دەکات‪.‬‬ ‫‪22‬لەو ڕۆژەدا زۆر کەس پێم دەڵێن« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬پەروەردگار‪ ،‬ئایا ئێمە بە ناوی تۆوە پێشبینیمان نەکردووە؟ »بە ناوی خۆتەوە‬ ‫شەیتانەکانت دەرکرد؟ و بە ناوی تۆوە چەندین کاری سەرسوڕهێنەرت کردووە؟‬ ‫‪23‬ئینجا دانیان پێدا دەڵێم« ‪:‬هەرگیز ئێوەم نەناسیوە‪.‬‬

‫‪5‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪24‬بۆیە هەرکەسێک گوێی لەم قسانەی من بێت و جێبەجێی بکات‪ ،‬من بە کەسێکی دانا دەچوێنم کە ماڵەکەی لەسەر بەردێک دروست‬ ‫کردووە‪.‬‬ ‫‪25‬ئینجا باران باری و لفاو هات و با هات و ماڵەکەیان لێدا ‪.‬نەکەوتە خوارەوە‪ ،‬چونکە لەسەر بەردێک دامەزرابوو‪.‬‬ ‫‪26‬هەرکەسێک گوێی لەم قسانەی من بێت و جێبەجێی نەکات‪ ،‬بە پیاوێکی گەمژە دەچوێنرێت کە ماڵەکەی لەسەر خۆڵ دروست کردووە‪.‬‬ ‫‪27‬ئینجا باران باری و لفاو هات و با هات و ماڵەکەیان لێدا ‪.‬کەوتە خوارەوە‪ ،‬کەوتنی گەورە بوو‪.‬‬ ‫‪28‬کاتێک عیسا ئەم قسانەی کۆتایی پێهێنا‪ ،‬خەڵکەکە سەریان سوڕما لە فێرکارییەکانی‪.‬‬ ‫‪29‬چونکە وەک کەسێکی دەسەڵتدار فێری کردوون نەک وەک مامۆستایان‪.‬‬ ‫بەشی هەشتەم‬ ‫‪1‬کاتێک لە شاخەکە هاتە خوارەوە‪ ،‬جەماوەرێکی زۆر بەدوایدا ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪2‬پەتایەک هات و پەرستنی کرد و گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬ئەگەر بتەوێت‪ ،‬دەتوانیت پاکم بکەیتەوە»‪.‬‬ ‫‪3‬عیسا دەستی درێژ کرد و دەستی لێدا و گوتی « ‪:‬دەمەوێت ‪.‬تۆ پاک بە ‪.‬یەکسەر پەتاکەی پاک بووەوە‪.‬‬ ‫‪4‬عیسا پێی گوت « ‪:‬بزانە بە کەس مەڵێ ‪.‬بەڵم بڕۆ‪ ،‬خۆت پیشانی کاهینەکە بدە و ئەو دیارییە پێشکەش بکە کە موسا فەرمانی پێکردبوو‪،‬‬ ‫بۆ ئەوەی شایەتحاڵییان بۆ بێت»‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک عیسا چووە قەفەرناحوم‪ ،‬سەرۆک سەدەکە هاتە لی و داوای لێکرد‪.‬‬ ‫‪6‬گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬خزمەتکارەکەم لە ماڵەوە پاڵکەوتووە و تووشی ئیفلیجی بووە و زۆر ئازاری داوە»‪.‬‬ ‫‪7‬عیسا پێی گوت « ‪:‬دێم و چاکی دەکەمەوە»‪.‬‬ ‫‪8‬سەرۆک سەدەکەش وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬من شایەنی ئەوە نیم کە تۆ بێیتە ژێر سەقفەکەمەوە‪ ،‬بەڵکو تەنها قسەکە بڵێ‪،‬‬ ‫خزمەتکارەکەم چاک دەبێتەوە»‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە من پیاوێکی ژێر دەسەڵتم و سەربازم لە ژێر دەستیدایە‪ ،‬بەم پیاوە دەڵێم ‪:‬بڕۆ و دەڕوات ‪.‬بۆ یەکێکی تریش« ‪:‬وەرە‪ ،‬ئەویش دێت »‪.‬‬ ‫و بۆ خزمەتکارەکەم« ‪:‬ئەمە بکە‪ ،‬ئەویش دەیکات»‪.‬‬ ‫‪10‬کاتێک عیسا بیست‪ ،‬سەری سوڕما و بە کەسانی شوێنکەوتووی گوت « ‪:‬ڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬باوەڕێکی هێندە گەورەم نەدۆزیوەتەوە‪ ،‬نە‬ ‫لە ئیسرائیل»‪.‬‬ ‫‪11‬پێتان دەڵێم زۆر کەس لە ڕۆژهەڵت و ڕۆژئاواوە دێن و لەگەڵ ئیبراهیم و ئیسحاق و یاقوب لە شانشینی ئاسمان دادەنیشن‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵم منداڵنی شانشینی فڕێ دەدرێنە دەرەوە بۆ تاریکی دەرەوە‪ ،‬لەوێ گریان و ددان دەبڕن‪.‬‬ ‫‪13‬عیسا بە سەرۆک سەدەکەی گوت « ‪:‬بڕۆ !هەروەک چۆن باوەڕت هێناوە‪ ،‬بە هەمان شێوە لەگەڵتدا بێت »‪.‬خزمەتکارەکەی لە هەمان‬ ‫کاتژمێردا چاک بووەوە‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک عیسا هاتە ماڵی پەترۆس‪ ،‬دایکی ژنەکەی بینی کە کەوتووە و تا تووشی بووە‪.‬‬ ‫‪15‬دەستی دایە دەستی و تاوەکە جێی هێشت‪ ،‬هەستا و خزمەتیان کرد‪.‬‬ ‫‪16‬کاتێک ئێوارە هات‪ ،‬زۆر کەسی جنۆکەیان بۆ هێنا‪ ،‬ئەویش بە قسەکەی ڕۆحەکانی دەرکرد و هەموو نەخۆشەکانی چاککردەوە‪.‬‬ ‫‪17‬بۆ ئەوەی ئەو شتە بەدی بهێنرێت کە لەلیەن عیشای پێغەمبەرەوە فەرموویەتی« ‪:‬خۆی لوازییەکانمان وەرگرت و نەخۆشییەکانمانی‬ ‫هەڵگرت»‪.‬‬ ‫‪18‬کاتێک عیسا جەماوەرێکی زۆری لە دەوری بینی‪ ،‬فەرمانی دا بەرەو ئەودیو بڕۆن‪.‬‬ ‫‪19‬یاساناسێک هات و پێی گوت« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬بۆ هەر شوێنێک بچیت بەدوایتدا دەڕۆم»‪.‬‬ ‫‪20‬عیسا پێی گوت « ‪:‬ڕێوی کونیان هەیە و باڵندەی ئاسمانیش هێلنەیان هەیە ‪.‬بەڵم کوڕی مرۆڤ شوێنی نییە سەری دابنێت‪.‬‬ ‫‪21‬یەکێکی دیکە لە شاگردەکانی پێی گوت« ‪:‬گەورەم‪ ،‬سەرەتا ڕێگەم بدە بچم باوکم بنێژم»‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم عیسا پێی گوت « ‪:‬شوێنم بکەوە ‪.‬با مردووەکان مردووەکانیان بنێژن‪.‬‬ ‫‪23‬کاتێک سواری کەشتییەک بوو‪ ،‬شاگردەکانی بەدوایدا ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪24‬سەیرکە‪ ،‬زریانێکی گەورە لە دەریاکەدا هاتە ئاراوە‪ ،‬کەشتییەکە بە شەپۆلەکان داپۆشی‪ ،‬بەڵم ئەو خەوتبوو‪.‬‬ ‫‪25‬شاگردەکانی هاتنە لی و لە خەو هەڵسان و گوتیان« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬ڕزگارمان بکە‪ ،‬لەناو دەچین»‪.‬‬ ‫‪26‬پێی گوتن « ‪:‬ئەی ئەوانەی کەم باوەڕن‪ ،‬بۆچی دەترسن؟ ئینجا هەستا و سەرزەنشتی با و دەریای کرد ‪.‬و ئارامیەکی گەورە هەبوو‪.‬‬ ‫‪27‬بەڵم پیاوەکان سەریان سوڕما و گوتیان« ‪:‬ئەمە چ مرۆڤێکە کە تەنانەت با و دەریاش گوێڕایەڵی دەکەن»!‬ ‫‪28‬کاتێک گەیشتە ئەودیوی وڵتی گێرگێزییەکان‪ ،‬دوو جنۆکەی جنۆکە چاویان پێی کەوت و لە گۆڕەکانەوە هاتنە دەرەوە و زۆر توند و تیژ‬ ‫بوون‪ ،‬بۆ ئەوەی کەس بەو ڕێگایەدا تێپەڕ نەکات‪.‬‬ ‫‪29‬ئینجا هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬ئێمە چ پەیوەندییەکمان لەگەڵ تۆدا هەیە‪ ،‬عیسا‪ ،‬کوڕی خودا؟ »ئایا تۆ هاتووی ئێرە بۆ ئەوەی پێش‬ ‫کاتەکەی ئازارمان بدەیت؟‬ ‫‪30‬ڕێگایەکی زۆریان لێ دوور بوو‪ ،‬مەڕێکی زۆر بەراز کە خۆراکیان دەخوارد‪.‬‬ ‫‪31‬جا شەیتانەکان لێیان پاڕانەوە و گوتیان« ‪:‬ئەگەر فڕێمان بدەیتە دەرەوە‪ ،‬ڕێگەمان پێبدە بچینە ناو مەڕەکانی بەراز»‪.‬‬ ‫‪32‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬بڕۆ »‪.‬کاتێک هاتنە دەرەوە‪ ،‬چوونە ناو مەڕەکانی بەراز‪ ،‬هەموو مەڕەکانی بەراز بە توندی لە شوێنێکی بەرزدا‬ ‫ڕایانکرد بۆ دەریا و لەناو ئاوەکاندا لەناوچوون‪.‬‬ ‫‪33‬پاسەوانەکانیان هەڵهاتن و چوونە ناو شارەکە و هەموو شتێکیان گێڕایەوە و ئەوەی بەسەر جنۆکە جنۆکەدا هاتووە‪.‬‬ ‫‪34‬ئینجا هەموو شارەکە هاتنە دەرەوە بۆ پێشوازیکردن لە عیسا‪ ،‬کاتێک بینییان‪ ،‬لێیان پاڕانەوە کە لە کەناراوەکانیان بڕوات‪.‬‬

‫‪6‬‬


‫ماتیۆ‬

‫بەشی ‪٩‬‬ ‫‪1‬سواری کەشتییەک بوو‪ ،‬ئەویش تێپەڕی و هاتە شارەکەی خۆی‪.‬‬ ‫‪2‬ئینجا پیاوێکی نەخۆشی ئیفلیجییان بۆ هێنا و لەسەر جێگایەک پاڵکەوتبوو‪ ،‬عیسا کە باوەڕەکەیان بینی بە نەخۆشی ئیفلیجی گوت ‪.‬کوڕم‪،‬‬ ‫دڵخۆش بە؛ گوناهەکانت لێت خۆش بێت»‪.‬‬ ‫‪3‬هەندێک لە مامۆستایانی یاسا لەناو خۆیاندا گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوە کوفر دەکات»‪.‬‬ ‫‪4‬عیسا بیرکردنەوەکانیان زانی وتی « ‪:‬بۆچی لە دڵتان خراپە دەزانن؟‬ ‫‪5‬چونکە ئایا ئاسانترە بڵێین ‪:‬گوناهەکانت لێت خۆش بوو ‪.‬یان بڵێین ‪:‬هەستە و بڕۆن؟‬ ‫‪6‬بەڵم بۆ ئەوەی بزانن کە کوڕی مرۆڤ دەسەڵتی هەیە لەسەر زەوی لە گوناهەکان خۆش بێت‪( ،‬پاشان بە نەخۆشە ئیفلیجییەکە دەڵێت « ‪:‬‬ ‫هەستە‪ ،‬جێگاکەت هەڵبگرە و بڕۆ بۆ ماڵەکەت»‪.‬‬ ‫‪7‬هەستا و بەرەو ماڵەکەی ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم کاتێک خەڵکەکە ئەمەیان بینی‪ ،‬سەریان سوڕما و شکۆمەندی خودایان کرد‪ ،‬کە دەسەڵتێکی وای بە مرۆڤەکان بەخشی‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک عیسا لەوێ دەڕۆیشت‪ ،‬پیاوێکی بینی بە ناوی مەتی لە شوێنی وەرگرتنی باج دانیشتبوو‪ ،‬پێی گوت « ‪:‬دوام بکە »‪.‬ئینجا هەستا و‬ ‫بەدوایدا ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪10‬کاتێک عیسا لە ماڵەکەدا دانیشتبوو‪ ،‬باجگر و گوناهبار زۆر هاتن و لەگەڵ ئەو و شاگردەکانی دانیشتن‪.‬‬ ‫‪11‬فەریسییەکان کە ئەمەیان بینی و بە شاگردەکانی گوت« ‪:‬بۆچی مامۆستاکەتان لەگەڵ باجگران و گوناهباران دەخوات؟»‬ ‫‪12‬بەڵم کاتێک عیسا ئەمەی بیست‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬ئەوانەی ساغن پێویستیان بە پزیشک نییە‪ ،‬بەڵکو پێویستیان بە نەخۆشە»‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم ئێوە بڕۆن و بزانن ئەمە مانای چییە ‪:‬من بەزەیی دەدەم نەک قوربانی‪ ،‬چونکە من نەهاتوومەتە بانگی ڕاستودروستەکان‪ ،‬بەڵکو‬ ‫گوناهباران بۆ تەوبەکردن‪.‬‬ ‫‪14‬شاگردەکانی یۆحەنا هاتنە لی و گوتیان« ‪:‬بۆچی ئێمە و فەریسییەکان زۆر بەڕۆژوو دەبین‪ ،‬بەڵم شاگردەکانت بەڕۆژوو نابن؟»‬ ‫‪15‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬ئایا زاوا لەگەڵیان بێت‪ ،‬ئایا منداڵنی ژووری بووک دەتوانن ماتەمینی بگێڕن؟ »بەڵم ڕۆژانێک دێن کە زاوایان لێ‬ ‫وەردەگیرێت و دواتر بەڕۆژوو دەبن‪.‬‬ ‫‪16‬هیچ کەسێک پارچە قوماشێکی نوێ ناخاتە سەر جلێکی کۆن‪ ،‬چونکە ئەوەی بۆ پڕکردنەوەی دەخرێتە ناویەوە لە جلەکە دەبات و‬ ‫دڕانەکەی خراپتر دەبێت‪.‬‬ ‫‪17‬مرۆڤەکان شەرابی نوێ ناخەنە ناو دەبە کۆنەکانەوە‪ ،‬ئەگەرنا قوتووەکان دەشکێن و شەرابەکە تەواو دەبێت و قوتووەکان لەناو دەچن‪،‬‬ ‫بەڵکو شەرابی نوێ دەخەنە ناو قوتووی نوێ و هەردووکیان دەپارێزرێن‪.‬‬ ‫‪18‬کاتێک ئەو قسانەی پێکردن‪ ،‬بینی فەرمانڕەوایەک هات و پەرستنی کرد و گوتی« ‪:‬کچەکەم ئێستا مردووە‪ ،‬بەڵم وەرە دەستی بخەرە‬ ‫سەری و زیندوو دەبێتەوە»‪.‬‬ ‫‪19‬عیسا هەستا و بەدوایدا ڕۆیشت و شاگردەکانیش هەروا‪.‬‬ ‫‪20‬ژنێک کە دوانزە ساڵ تووشی خوێن بوو‪ ،‬لە پشتیەوە هات و دەستی لە لێواری جلەکەی دا‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە لە دڵی خۆیدا دەیگوت« ‪:‬ئەگەر دەست لە جلەکەی بدەم‪ ،‬چاک دەبمەوە»‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم عیسا سوڕانەوە و کاتێک بینی و گوتی « ‪:‬کچم‪ ،‬دڵنەوایی بە !ئیمانەکەت چاکی کردووتەوە »‪.‬ژنەکەش لەو کاتژمێرەوە چاک‬ ‫بووەوە‪.‬‬ ‫‪23‬کاتێک عیسا هاتە ماڵی حاکمەکە و بینی کە گۆرانیبێژەکان و خەڵکەکە دەنگیان لێدەدا‪.‬‬ ‫‪24‬پێی گوتن « ‪:‬جێگە بدەن‪ ،‬چونکە کچەکە نەمردووە‪ ،‬بەڵکو دەخەوێت »‪.‬و پێکەنینیان پێ هێنا بۆ ئەوەی سووکایەتی پێبکەن‪.‬‬ ‫‪25‬بەڵم کاتێک خەڵکەکە دەرچوون‪ ،‬چووە ژوورەوە و دەستی گرت و کچەکە هەستا‪.‬‬ ‫‪26‬ناوبانگەکەی لە هەموو ئەو خاکەدا بڵوبووەوە‪.‬‬ ‫‪27‬کاتێک عیسا لەوێ ڕۆیشت‪ ،‬دوو کوێر بەدوایدا هاتن و هاواریان دەکرد و گوتیان« ‪:‬ئەی کوڕی داود‪ ،‬بەزەییمان پێدا بێتەوە»‪.‬‬ ‫‪28‬کاتێک هاتە ناو ماڵەکە‪ ،‬کوێرەکان هاتنە لی‪ ،‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬باوەڕتان هەیە کە من دەتوانم ئەمە بکەم؟ »پێیان گوت« ‪:‬بەڵێ‬ ‫پەروەردگار»‪.‬‬ ‫‪29‬ئینجا دەستی لە چاوەکانیان دا و گوتی « ‪:‬بەپێی باوەڕتان بۆتان بێت»‪.‬‬ ‫‪30‬چاویان کرایەوە ‪.‬عیسا بە توندی فەرمانی پێکردن و گوتی « ‪:‬بزانن کەس ئەوە نەزانێت»‪.‬‬ ‫‪31‬بەڵم ئەوان کە ڕۆیشتن‪ ،‬ناوبانگەکەی لە هەموو ئەو وڵتە بڵوکردەوە‪.‬‬ ‫‪32‬کاتێک دەچوونە دەرەوە‪ ،‬سەیرکە پیاوێکی داماویان بۆ هێنا کە شەیتانێکی تێدابوو‪.‬‬ ‫‪33‬کاتێک شەیتانەکە دەرکرا‪ ،‬داماوەکان قسەیان کرد‪ ،‬خەڵکەکەش سەریان سوڕما و گوتیان« ‪:‬هەرگیز لە ئیسرائیل وا نەبینراوە»‪.‬‬ ‫‪34‬بەڵم فەریسییەکان گوتیان« ‪:‬ئەو لە ڕێگەی سەرۆکی شەیتانەکانەوە شەیتانەکان دەردەکات»‪.‬‬ ‫‪35‬عیسا بە هەموو شار و گوندەکاندا دەگەڕا و لە کەنیسەکانیاندا وانە دەگوتەوە و ئینجیلی شانشینی دەگوت و هەموو نەخۆشی و هەموو‬ ‫نەخۆشییەک لە نێو خەڵکدا چاک دەکردەوە‪.‬‬ ‫‪36‬بەڵم کاتێک خەڵکەکەی بینی‪ ،‬بەزەیی پێیاندا هاتەوە‪ ،‬چونکە بێهۆش بوون و پەرش و بڵو بوون‪ ،‬وەک مەڕێک کە شوانیان نییە‪.‬‬ ‫‪37‬ئینجا بە شاگردەکانی گوت « ‪:‬دروێنە زۆرە‪ ،‬بەڵم کرێکارەکان کەمن‪.‬‬ ‫‪38‬بۆیە دوعا لە پەروەردگاری دروێنە بکەن کە کرێکاران بۆ دروێنەکردنی بنێرێت‪.‬‬

‫‪7‬‬


‫ماتیۆ‬

‫بەشی ‪١٠‬‬ ‫‪1‬کاتێک دوانزە شاگردەکەی بانگ کرد‪ ،‬دەسەڵتی پێدان لە دژی ڕۆحە ناپاکەکان‪ ،‬بۆ دەرکردنیان و چاککردنەوەی هەموو جۆرە‬ ‫نەخۆشییەک و هەموو جۆرە نەخۆشییەک‪.‬‬ ‫‪2‬ناوی دوانزە نێردراوان ئەمانەن ‪.‬یەکەمیان شیمۆن کە پێی دەوترێت پەترۆس و ئەندرۆسی برای ‪.‬یاقوب کوڕی زێبدی و یۆحەنا براکەی‪.‬‬ ‫‪3‬فیلیپ و بارتۆلۆمیۆ؛ تۆماس‪ ،‬و ماتیو باجگر؛ یاقوب کوڕی ئەلفایۆس و لێبایۆس کە ناوی بنەماڵەکەی تادیۆس بوو‪.‬‬ ‫‪4‬شیمۆنی کەنعانی و یەهودا ئەسقەریۆتیش خیانەتیان لێکرد‪.‬‬ ‫‪5‬عیسا ئەم دوانزە کەسەی نارد و فەرمانی پێکردن و گوتی « ‪:‬مەڕۆنە ڕێگای نەتەوەکان و مەچنە هیچ شارێکی سامریەکان‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵکو بڕۆ بۆ لی مەڕە ونبووەکانی بنەماڵەی ئیسرائیل‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک دەڕۆن بانگەشەی بۆ بکەن و بڵێن« ‪:‬شانشینی ئاسمان نزیکە»‪.‬‬ ‫‪8‬نەخۆشەکان چاک بکەرەوە‪ ،‬پەتاکان پاک بکەرەوە‪ ،‬مردووەکان زیندوو بکەرەوە‪ ،‬شەیتانەکان دەربکەن‪.‬‬ ‫‪9‬نە زێڕ و نە زیو و نە مس لە جانتاکانتان دابین بکەن‪.‬‬ ‫‪10‬بۆ گەشتەکەت‪ ،‬نە دوو قات و نە پێڵو و نە دار‪ ،‬چونکە کرێکار شایەنی خواردنەکەیە‪.‬‬ ‫‪11‬لە هەر شارێک یان شارۆچکەیەک کە دەچنە ژوورەوە‪ ،‬بپرسن کێ شایستەی ئەو شارەیە؟ لەوێ بمێننەوە تا لەوێ دەڕۆن‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک دێنە ناو ماڵێک‪ ،‬سڵوی لێبکەن‪.‬‬ ‫‪13‬ئەگەر ماڵەکە شایستە بوو‪ ،‬با ئاشتیتان بەسەردا بێت‪ ،‬بەڵم ئەگەر شایستە نەبوو‪ ،‬با ئاشتیتان بۆ بگەڕێتەوە‪.‬‬ ‫‪14‬هەرکەسێک وەرتان نەگرێت و گوێ لە قسەکانتان نەگرێت‪ ،‬کاتێک لەو ماڵە یان شارەکە دەردەچن‪ ،‬تۆزی پێتان هەڵبشێوێنن‪.‬‬ ‫‪15‬بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬لە ڕۆژی دادگاییکردندا بۆ خاکی سۆدۆم و عەمۆرا بەرگەگرتنتر دەبێت لە شارەکە‪.‬‬ ‫‪16‬سەیرکە‪ ،‬وەک مەڕ بۆ ناو گورگەکان دەتاننێرم‪ ،‬بۆیە وەک مار ژیر بن و وەک کۆتر بێ زیان بن‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم ئاگاداری مرۆڤ بن‪ ،‬چونکە دەتاندەنە دەست مەجلیسەکان و لە کەنیسەکانیاندا شەقتان لێدەدەن‪.‬‬ ‫‪18‬لە پێناو مندا دەبرێنە بەردەم حاکمەکان و پاشاکان‪ ،‬بۆ ئەوەی شایەتحاڵییەک لە دژی ئەوان و نەتەوەکان‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم کاتێک تەسلیمتان دەکەن‪ ،‬بیر لەوە مەکەنەوە کە چۆن و چی دەڵێن‪ ،‬چونکە لە هەمان کاتدا ئەوەتان پێدەدرێت کە چی دەڵێن‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە ئەوە ئێوە نین کە قسە دەکەن‪ ،‬بەڵکو ڕۆحی باوکتانن کە لە ئێوەدا قسە دەکات‪.‬‬ ‫‪21‬برا براکەی ڕادەستی مردن دەکات و باوکیش منداڵەکە‪ ،‬منداڵەکانیش دژی دایک و باوکیان هەڵدەستن و دەیانکوژن‪.‬‬ ‫‪22‬لەبەر ناوی من لەلیەن هەموو مرۆڤەکانەوە ڕقتان لێ دەبێتەوە‪ ،‬بەڵم ئەوەی تا کۆتایی بەرگە بگرێت ڕزگاری دەبێت‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم کاتێک لەم شارەدا گۆشەگیریتان لێدەکەن‪ ،‬هەڵبێن بۆ شارێکی دیکە‪ ،‬چونکە بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬تا کوڕی مرۆڤ نایەت بەسەر‬ ‫شارەکانی ئیسرائیلدا نەڕۆن‪.‬‬ ‫‪24‬شاگرد لە سەرووی مامۆستاکەیەوە نییە و خزمەتکار لە سەرووی ئاغاکەیەوە نییە‪.‬‬ ‫‪25‬بەسە بۆ شاگرد کە وەک مامۆستای و خزمەتکار وەک ئاغاکەی ‪.‬ئەگەر خاوەن ماڵەکەیان ناویان ناوە بەلزەبوب‪ ،‬چەند زیاتر لە ماڵەکەی‬ ‫ناویان دەبەن؟‬ ‫‪26‬بۆیە مەترسن‪ ،‬چونکە هیچ شتێک داپۆشراو نییە و ئاشکرا نەبێت ‪.‬و شاردەوە‪ ،‬کە نازانرێت‪.‬‬ ‫‪27‬ئەوەی لە تاریکیدا پێتان دەڵێم‪ ،‬لە ڕووناکیدا قسە بکەن‪ ،‬ئەوەی لە گوێدا دەیبیستن‪ ،‬لەسەر ماڵەکان بانگەشەی بۆ بکەن‪.‬‬ ‫‪28‬لەو کەسانە مەترسن کە جەستە دەکوژن‪ ،‬بەڵم توانای کوشتنی ڕۆحیان نییە‪ ،‬بەڵکو لەو کەسە بترسن کە توانای لەناوبردنی ڕۆح و‬ ‫جەستەی هەیە لە دۆزەخدا‪.‬‬ ‫‪29‬ئایا دوو گۆچان بە یەک فرت نافرۆشرێن؟ یەکێکیان بەبێ باوکت ناکەوێتە سەر زەوی‪.‬‬ ‫‪30‬بەڵم مووی سەرتان هەمووی ژمارە کراون‪.‬‬ ‫‪31‬کەواتە مەترسن‪ ،‬لە زۆرێک لە گۆچانەکان بەنرخترن‪.‬‬ ‫‪32‬هەرکەسێک لەبەردەم مرۆڤەکاندا دان بە مندا بنێت‪ ،‬منیش لەبەردەم باوکم کە لە ئاسمانە دان بەودا دەنێم‪.‬‬ ‫‪33‬بەڵم هەرکەسێک لەبەردەم مرۆڤەکاندا ئینکاری من بکات‪ ،‬منیش لەبەردەم باوکم کە لە ئاسمانە ئینکاری دەکەم‪.‬‬ ‫‪34‬وا بیر مەکەنەوە کە هاتووم بۆ ئەوەی ئاشتی بۆ سەر زەوی بنێرم‪ ،‬نەک بۆ ئەوەی ئاشتی بنێرم‪ ،‬بەڵکو شمشێرێک‪.‬‬ ‫‪35‬چونکە من هاتووم پیاوێک لە دژی باوکی و کچ لە دژی دایکی و بووک لە دژی خەسووی‪.‬‬ ‫‪36‬دوژمنی مرۆڤ لە ماڵەکەی خۆی دەبێت‪.‬‬ ‫‪37‬ئەوەی باوک و دایکی لە من زیاتر خۆش بوێت‪ ،‬شایستەی من نییە‪ ،‬ئەوەی کوڕ و کچەکەی لە من زیاتر خۆش بوێت‪ ،‬شایستەی من نییە‪.‬‬ ‫‪38‬ئەوەی خاچەکەی هەڵنەگرێت و بەدوای مندا بگەڕێت‪ ،‬شایستەی من نییە‪.‬‬ ‫‪39‬ئەوەی ژیانی خۆی بدۆزێتەوە‪ ،‬لەدەستی دەدات‪ ،‬ئەوەی لە پێناو مندا ژیانی لەدەست بدات‪ ،‬دەیدۆزێتەوە‪.‬‬ ‫‪40‬ئەوەی پێشوازیتان لێدەکات‪ ،‬من وەرئەگرێت و ئەوەی من وەربگرێت‪ ،‬ئەو کەسەی منی ناردووە وەردەگرێت‪.‬‬ ‫‪41‬ئەوەی بە ناوی پێغەمبەرەوە پێغەمبەرێک وەربگرێت‪ ،‬پاداشتی پێغەمبەر وەردەگرێت ‪.‬هەرکەسێک بە ناوی پیاوێکی ڕاستودروستەوە‬ ‫پیاوێکی ڕاستودروست وەربگرێت‪ ،‬پاداشتی پیاوێکی ڕاستودروست وەردەگرێت‪.‬‬ ‫‪42‬هەرکەسێک تەنها بەناوی شاگردێکەوە کوپێک ئاوی سارد بدات بە یەکێک لەم بچووکانە‪ ،‬بەڕاستی پێتان دەڵێم پاداشتەکەی لەدەست‬ ‫نادات‪.‬‬ ‫بەشی ‪١١‬‬ ‫‪1‬کاتێک عیسا فەرمانی بە دوانزە شاگردەکەی هێنا‪ ،‬لەوێ ڕۆیشت بۆ ئەوەی لە شارەکانیان فێر بکات و بانگەشەی بۆ بکات‪.‬‬

‫‪8‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪2‬کاتێک یۆحەنا لە زینداندا کارەکانی مەسیحی بیست‪ ،‬دوو شاگردی خۆی نارد‪.‬‬ ‫‪3‬پێی گوت« ‪:‬ئایا تۆ ئەو کەسەی کە دێت‪ ،‬یان بەدوای کەسێکی تردا دەگەڕێین؟»‬ ‫‪4‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬بڕۆ ئەو شتانەی دەیبیستن و دەیبینن‪ ،‬یۆحەنا نیشان بدەنەوە‪.‬‬ ‫‪5‬نابیناکان چاویان پێدەگات و چەقۆکێشەکان دەڕۆن‪ ،‬پەتاکان پاک دەبنەوە و کەڕەکان گوێیان لێدەبێت‪ ،‬مردووەکان زیندوو دەبنەوە و‬ ‫هەژاران ئینجیلیان بۆ دەگوترێت‪.‬‬ ‫‪6‬خۆشبەختە ئەو کەسەی لە مندا توڕە نەبێت‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک ڕۆیشتن‪ ،‬عیسا دەستی کرد بە قسەکردن بە خەڵکەکە سەبارەت بە یۆحەنا « ‪:‬ئێوە چونە دەرەوە بۆ بیابان بۆ ئەوەی چی ببینن؟‬ ‫کانییەک کە بە با دەلەرزێت؟‬ ‫‪8‬بەڵم ئێوە بۆ بینینی چی چوونە دەرەوە؟ پیاوێک جل و بەرگی نەرم لەبەردایە؟ سەیرکە‪ ،‬ئەوانەی جل و بەرگی نەرم لەبەر دەکەن‪ ،‬لە‬ ‫ماڵی پاشاکاندان‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم ئێوە بۆ بینینی چی چوونە دەرەوە؟ پێغەمبەرێک؟ بەڵێ‪ ،‬پێتان دەڵێم‪ ،‬و زیاتر لە پێغەمبەرێک‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە ئەمە ئەو کەسەیە کە لەسەری نووسراوە« ‪:‬سەیرکە‪ ،‬پێغەمبەرەکەم دەنێرم پێش ڕووخسارت و ڕێگاکەت بۆ ئامادە دەکات»‪.‬‬ ‫‪11‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬لە نێو ئەوانەی لە ژن لەدایک بوون‪ ،‬کەسێکی گەورەتر لە یۆحەنا مەعموودکەر هەڵنەهاتووە‪ ،‬بەڵم ئەوەی‬ ‫بچووکترە لە شانشینی ئاسماندا لە خۆی گەورەترە‪.‬‬ ‫‪12‬لە سەردەمی یۆحەنا تەعمیدکەرەوە تا ئێستا شانشینی ئاسمان تووشی توندوتیژی دەبێت و توندوتیژەکان بە زۆر دەیگرن‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە هەموو پێغەمبەران و یاسا تا یۆحەنا پێشبینیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪14‬ئەگەر بتانەوێت وەریبگرن‪ ،‬ئەوە ئیلیایە کە بڕیار بوو بێت‪.‬‬ ‫‪15‬ئەوەی گوێی هەیە بۆ گوێگرتن‪ ،‬با بیبیستێت‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم ئەم نەوەیە بە چی دەچوێنم؟ وەک منداڵێک وایە کە لە بازاڕەکاندا دانیشتوون و بانگی هاوڕێکانیان دەکەن‪.‬‬ ‫‪17‬گوتیان« ‪:‬ئێمە بۆریمان بۆتان لێدا و سەماتان نەکردووە ‪.‬ئێمە ماتەمینیمان بۆ ئێوە گێڕاوە‪ ،‬ئێوەش گریانتان نەکردووە»‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە یۆحەنا هات نە دەخوات و نە دەخواتەوە‪ ،‬دەڵێن« ‪:‬ئەو شەیتانێکی هەیە»‪.‬‬ ‫‪19‬کوڕی مرۆڤ هات بە خواردن و خواردنەوە و دەڵێن« ‪:‬ئەوە پیاوێک بەخۆر و شەرابخۆر‪ ،‬هاوڕێی باجگر و گوناهباران »‪.‬بەڵم‬ ‫حیکمەت لە منداڵەکانیدا ڕەوایە‪.‬‬ ‫‪20‬ئینجا دەستی کرد بە سەرزەنشتکردنی ئەو شارانەی کە زۆربەی کارە بەهێزەکانی تێدا ئەنجامدراوە‪ ،‬چونکە پەشیمان نەبوونەوە‪.‬‬ ‫‪21‬ئاخ بۆ تۆ‪ ،‬کۆرازین !ئاخ بۆ تۆ‪ ،‬بەیتسەیدا !چونکە ئەگەر ئەو کارە بەهێزانەی کە لە ئێوەدا ئەنجامدراون لە سور و سیدۆن بکرایە‪ ،‬لە‬ ‫مێژە بە پۆشاک و خۆڵەمێشەوە پەشیمان دەبوونەوە‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم پێتان دەڵێم ‪:‬لە ڕۆژی دادگاییکردندا بۆ سور و سیدۆن بەرگەگرتنتر دەبێت لە ئێوە‪.‬‬ ‫‪23‬تۆش ئەی کەفەرناحوم کە بەرزکرایتەوە بۆ ئاسمان‪ ،‬دەخرێتە خوارەوە بۆ دۆزەخ‪ ،‬چونکە ئەگەر ئەو کارە بەهێزانەی کە لە تۆدا‬ ‫ئەنجامدراون لە سۆدۆم بکرایە‪ ،‬تا ئەمڕۆش دەمێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم پێتان دەڵێم ‪:‬لە ڕۆژی دادگاییکردندا بۆ خاکی سۆدۆم بەرگەگرتنتر دەبێت لە ئێوە‪.‬‬ ‫‪25‬لەو کاتەدا عیسا وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬ئەی باوکە‪ ،‬پەروەردگاری ئاسمان و زەوی‪ ،‬سوپاست دەکەم‪ ،‬چونکە ئەم شتانەت لە دانا و‬ ‫ژیرەکان شاردوەتەوە و بۆ کۆرپەکانت ئاشکرا کردووە»‪.‬‬ ‫‪26‬ئەی باوکە هەروا‪ ،‬چونکە لەبەردەمتدا باش بوو‪.‬‬ ‫‪27‬هەموو شتێک لەلیەن باوکمەوە پێم دراوە‪ ،‬جگە لە باوک کەس کوڕ ناناسێت ‪.‬هیچ کەسێک باوک ناناسێت جگە لە کوڕ و هەرکەسێک‬ ‫کوڕ بیەوێت بۆی ئاشکرا بکات‪.‬‬ ‫‪28‬هەموو ئەوانەی کە زەحمەت و باری قورسن‪ ،‬وەرن بۆ لم‪ ،‬منیش پشووتان پێ دەدەم‪.‬‬ ‫‪29‬یۆرۆکەم لەسەر خۆت هەڵبگرە و لە من فێربە ‪.‬چونکە من نەرم و نیان و خۆبەزلزانم‪ ،‬ئێوەش پشوو بۆ گیانتان دەدۆزنەوە»‪.‬‬ ‫‪30‬چونکە یۆرۆکەم ئاسانە و بارگرانیم سووکە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٢‬‬ ‫‪1‬لەو کاتەدا عیسا لە ڕۆژی شەممەدا بەناو گەنمەکاندا ڕۆیشت ‪.‬شاگردەکانی برسی بوون و دەستیان کرد بە هەڵوەرین و خواردن‪.‬‬ ‫‪2‬بەڵم فەریسییەکان کە ئەمەیان بینی‪ ،‬پێیان گوت« ‪:‬شاگردەکانت ئەو کارانە دەکەن کە لە ڕۆژی شەممەدا ڕێگەپێدراو نییە»‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم پێی گوتن « ‪:‬ئایا ئێوە نەتانخوێندووەتەوە کە داود چی کرد‪ ،‬کاتێک برسی بوو و ئەوانەی لەگەڵیدا بوون‪.‬‬ ‫‪4‬چۆن چووە ناو ماڵی خودا و نانی نمایشی خوارد‪ ،‬کە بۆ ئەو و نە بۆ ئەوانەی لەگەڵیدا بوون‪ ،‬بەڵکو تەنها بۆ کاهینەکان حەڵڵ نەبوو‬ ‫بیخۆن؟‬ ‫‪5‬یان لە یاساکەدا نەتانخوێندووەتەوە کە چۆن لە ڕۆژانی شەممەدا کاهینەکان لە پەرستگادا ڕۆژی شەممە پیس دەکەن و بێ تاوانن؟‬ ‫‪6‬بەڵم پێتان دەڵێم ‪:‬لەم شوێنەدا یەکێک لە پەرستگا گەورەترە‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم ئەگەر بزانن ئەمە مانای چییە‪ ،‬من بەزەیی دەدەم‪ ،‬نەک قوربانی‪ ،‬بێ تاوانەکان مەحکوم نەدەکرد‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە کوڕی مرۆڤ پەروەردگاری ڕۆژی شەممەیە‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک لەوێ ڕۆیشت‪ ،‬چووە کەنیسەکەیان‪.‬‬ ‫‪10‬ئینجا پیاوێک هەبوو دەستی وشک بووبوو ‪.‬لێیان پرسی« ‪:‬ئایا لە ڕۆژانی شەممەدا شیفای حەڵڵە؟ »بۆ ئەوەی تۆمەتباری بکەن‪.‬‬ ‫‪11‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬کام پیاوێک لە ئێوە دەبێت کە یەک مەڕی هەبێت و لە ڕۆژی شەممەدا بکەوێتە ناو چاڵێکەوە‪ ،‬ئایا دەستی پێناگرێت و‬ ‫هەڵی ناگرێت؟»‬

‫‪9‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪12‬کەواتە مرۆڤ چەندە لە مەڕ باشترە؟ بۆیە حەڵڵە لە ڕۆژانی شەممەدا چاکە بکرێت‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا بە پیاوەکەی گوت « ‪:‬دەست درێژ بکە »‪.‬ئینجا درێژی کردەوە ‪.‬و بە تەواوی نۆژەنکرایەوە‪ ،‬وەک ئەوی دیکە‪.‬‬ ‫‪14‬ئینجا فەریسییەکان چوونە دەرەوە و کۆبوونەوەیەکیان لە دژی سازکرد‪ ،‬کە چۆن لەناوی ببەن‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم کاتێک عیسا زانی‪ ،‬خۆی لێ دوور خستەوە‪ ،‬جەماوەرێکی زۆر بەدوایدا ڕۆیشتن و هەموویان چاککردەوە‪.‬‬ ‫‪16‬فەرمانی پێکردن کە نەیناسێنن‪.‬‬ ‫‪17‬بۆ ئەوەی ئەو شتە بەدی بهێنرێت کە لەلیەن عیشای پێغەمبەرەوە فەرموویەتی‪.‬‬ ‫‪18‬سەیرکە خزمەتکارەکەم کە هەڵمبژاردووە ‪.‬خۆشەویستەکەم‪ ،‬کە گیانم پێی ڕازییە‪ ،‬ڕۆحی خۆم دەخەمە سەری و ئەویش حوکمدان بە‬ ‫نەتەوەکان نیشان دەدات‪.‬‬ ‫‪19‬شەڕ ناکات و هاوار ناکات ‪.‬هەروەها کەس لە شەقامەکاندا گوێی لە دەنگی ئەو نابێت‪.‬‬ ‫‪20‬کانییەکی چەقاوە ناشکێنێت و کەتانێکی دوکەڵوی ناکوژێنێتەوە‪ ،‬تا دادگاییکردن بۆ سەرکەوتن دەنێرێت‪.‬‬ ‫‪21‬نەتەوەکان پشت بە ناوی ئەو دەبەستن‪.‬‬ ‫‪22‬ئینجا کەسێکی شەیتانێکی لێ هێنرا‪ ،‬کوێر و داماو‪ ،‬چاکی کردەوە‪ ،‬کوێر و داماو قسەیان کرد و بینی‪.‬‬ ‫‪23‬هەموو گەلەکە سەریان سوڕما و گوتیان« ‪:‬ئەمە کوڕی داود نییە؟»‬ ‫‪24‬بەڵم فەریسییەکان کە گوێیان لێ بوو‪ ،‬گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوە شەیتانەکان دەرناکات‪ ،‬بەڵکو لە ڕێگەی بەیلزەبوبی سەرۆکی شەیتانەکانەوە»‪.‬‬ ‫‪25‬عیسا بیرکردنەوەکانیان زانی و پێی گوتن « ‪:‬هەموو شانشینییەک کە لە دژی خۆی دابەش دەبێت‪ ،‬وێران دەبێت ‪.‬هەر شارێک یان‬ ‫ماڵێک کە لە دژی خۆی دابەش بووبێت‪ ،‬نابێت ڕاوەستێت‪.‬‬ ‫‪26‬ئەگەر شەیتان شەیتان دەربکات‪ ،‬ئەوا لە دژی خۆی دابەش دەبێت ‪.‬کەواتە شانشینی ئەو چۆن دەوەستێت؟‬ ‫‪27‬ئەگەر من لە ڕێگەی بەلزەبوبەوە شەیتانەکان دەربکەم‪ ،‬منداڵەکانتان بە کێ دەریان دەکەن؟ بۆیە ئەوان دادوەری ئێوە دەبن»‪.‬‬ ‫‪28‬بەڵم ئەگەر بە ڕۆحی خودا شەیتانەکان دەربکەم‪ ،‬ئەوا شانشینی خودا بۆ ئێوە هاتووە‪.‬‬ ‫‪29‬یان چۆن مرۆڤ دەتوانێت بچێتە ماڵی پیاوێکی بەهێز و سامانەکەی تاڵن بکات‪ ،‬مەگەر سەرەتا پیاوە بەهێزەکە نەبەستێتەوە؟ ئینجا‬ ‫ماڵەکەی تێکدەدات‪.‬‬ ‫‪30‬ئەوەی لەگەڵم نییە‪ ،‬دژی منە ‪.‬ئەوەی لەگەڵ من کۆناکاتەوە‪ ،‬بڵودەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪31‬بۆیە پێتان دەڵێم ‪:‬لە هەموو جۆرە گوناهێک و کوفرێک لە مرۆڤەکان خۆش دەبن‪ ،‬بەڵم کوفرکردن لە ڕۆحی پیرۆز بۆ مرۆڤەکان خۆش‬ ‫نابێت‪.‬‬ ‫‪32‬هەرکەسێک قسەیەک دژی کوڕی مرۆڤ بکات‪ ،‬لێی خۆش دەبێت‪ ،‬بەڵم هەرکەسێک دژی ڕۆحی پیرۆز قسە بکات‪ ،‬لێی خۆش نابێت‬ ‫و نە لە دونیا و نە لە جیهانی داهاتوو‪.‬‬ ‫‪33‬یان دارەکە باش بکەن و بەرهەمەکەی باش بکەن ‪.‬یان دارەکە خراپ بکەن و میوەکەی خراپ بکەن‪ ،‬چونکە دارەکە بە بەرهەمەکەی‬ ‫دەناسرێتەوە‪.‬‬ ‫‪34‬ئەی نەوەی مارەکان‪ ،‬چۆن دەتوانن قسەی باش بکەن؟ چونکە دەم لە زۆری دڵەوە قسە دەکات‪.‬‬ ‫‪35‬مرۆڤی چاک لە گەنجینەی باشی دڵەوە شتە باشەکان دەردەهێنێت‪ ،‬پیاوی خراپیش لە گەنجینەی خراپەوە شتە خراپەکان دەردەهێنێت‪.‬‬ ‫‪36‬بەڵم من پێتان دەڵێم ‪:‬هەر قسەیەکی بێهودە کە مرۆڤەکان دەیڵێن‪ ،‬لە ڕۆژی دادگاییکردندا حسابی بۆ دەکەن‪.‬‬ ‫‪37‬چونکە بە قسەکانت ڕەوا دەبیت و بە قسەکانت مەحکوم دەکرێیت‪.‬‬ ‫‪38‬ئینجا هەندێک لە مامۆستایان و فەریسییەکان وەڵمیان دایەوە« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬دەمانەوێت نیشانەیەک لە تۆوە ببینین»‪.‬‬ ‫‪39‬بەڵم ئەویش وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬نەوەیەکی خراپ و زیناکار بەدوای نیشانەیەکدا دەگەڕێن ‪.‬هیچ نیشانەیەکی پێ نادرێت‪ ،‬جگە‬ ‫لە نیشانەی یوناسی پێغەمبەر‪.‬‬ ‫‪40‬چونکە وەک چۆن یوناس سێ ڕۆژ و سێ شەو لە سکی نەهەنگەکەدا بوو ‪.‬کوڕی مرۆڤیش سێ ڕۆژ و سێ شەو لە دڵی زەویدا دەبێت‪.‬‬ ‫‪41‬پیاوانی نەینەوا لە دادگاییکردندا لەگەڵ ئەم نەوەیەدا هەڵدەستن و سزای دەدەن ‪.‬و‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬گەورەتر لە یوناس لێرەدایە‪.‬‬ ‫‪42‬شاژنی باشوور لە ڕۆژی دادگاییکردندا لەگەڵ ئەم نەوەیەدا هەڵدەستێت و سزای دەدات‪ ،‬چونکە لە کۆتاییەکانی زەویەوە هاتووە بۆ‬ ‫گوێگرتن لە حیکمەتی سلێمان ‪.‬ئینجا کەسێکی گەورەتر لە سلێمان لێرەدایە»‪.‬‬ ‫‪43‬کاتێک ڕۆحی ناپاک لە مرۆڤێک دەرچوو‪ ،‬بە شوێنە وشکەکاندا دەڕوات و بەدوای پشوودان دەگەڕێت‪ ،‬بەڵم هیچی نادۆزێتەوە‪.‬‬ ‫‪44‬ئینجا گوتی« ‪:‬دەگەڕێمەوە بۆ ماڵەکەم کە لێیەوە دەرچووم ‪.‬کاتێک دێت‪ ،‬دەیبینێت کە بەتاڵە و ڕژاوە و ڕازاوەتەوە‪.‬‬ ‫‪45‬ئینجا دەڕوات و حەوت ڕۆحی دیکەی خراپتر لە خۆی لەگەڵ خۆی دەبات و دەچنە ژوورەوە و لەوێ نیشتەجێن‪ ،‬دوا دۆخی ئەو پیاوە لە‬ ‫حاڵەتی یەکەم خراپترە ‪.‬هەروەها بۆ ئەم نەوەی خراپەش دەبێت‪.‬‬ ‫‪46‬کە هێشتا قسەی لەگەڵ خەڵک دەکرد‪ ،‬دایکی و براکانی لە دەرەوە وەستابوون و دەیانویست قسەی لەگەڵ بکەن‪.‬‬ ‫‪47‬ئینجا یەکێک پێی گوت« ‪:‬دایکت و براکانت لە دەرەوە وەستاون و دەیانەوێت قسەت لەگەڵ بکەن»‪.‬‬ ‫‪48‬بەڵم ئەویش وەڵمی دایەوە و پێی گوت « ‪:‬دایکم کێیە؟ »براکانم کێن؟‬ ‫‪49‬دەستی بۆ شاگردەکانی درێژ کرد و گوتی « ‪:‬ئەوەتا دایکم و براکانم!‬ ‫‪50‬چونکە هەرکەسێک ویستی باوکم کە لە ئاسمانە جێبەجێ بکات‪ ،‬ئەوە برا و خوشک و دایکمە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٣‬‬ ‫‪1‬هەر لەو ڕۆژەدا عیسا لە ماڵەکە هاتە دەرەوە و لە کەناری دەریا دانیشت‪.‬‬ ‫‪2‬جەماوەرێکی زۆر بۆ لی کۆدەبوونەوە‪ ،‬سواری کەشتییەک بوو و دانیشت ‪.‬هەموو جەماوەرەکەش لە کەنارەکە وەستابوون‪.‬‬ ‫‪3‬ئینجا بە مەتەڵ زۆر شتی پێ گوتن « ‪:‬ئەوەتا چاندنێک بۆ چاندن چووەتە دەرەوە‪.‬‬

‫‪10‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪4‬کاتێک چاند‪ ،‬تۆوێک لە لی ڕێگاکە کەوتە خوارەوە و باڵندەکان هاتن و خواردیان‪.‬‬ ‫‪5‬هەندێکیان کەوتنە سەر شوێنە بەردییەکان‪ ،‬کە زەوییەکی زۆریان نەبوو‪ ،‬یەکسەر سەریان هەڵدا‪ ،‬چونکە قووڵیی زەوییان نەبوو‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک خۆر هەڵهات‪ ،‬سووتێنران ‪.‬لەبەر ئەوەی ڕەگیان نەبوو‪ ،‬وشک بوون‪.‬‬ ‫‪7‬هەندێکیان کەوتنە ناو دڕکەکانەوە ‪.‬دڕکەکان سەریان هەڵدا و خنکانیان‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم هەندێکیان کەوتنە زەوییەکی باش و بەرهەمیان هێنا‪ ،‬هەندێکیان سەد هێندە و هەندێکیان شەست هێندە و هەندێکیان سی هێندە‪.‬‬ ‫‪9‬ئەوەی گوێی هەیە بۆ گوێگرتن‪ ،‬با بیبیستێت‪.‬‬ ‫‪10‬شاگردەکان هاتنە پێشەوە و پێیان گوت« ‪:‬بۆچی بە مەتەڵ قسەیان لەگەڵ دەکەیت؟»‬ ‫‪11‬وەڵمی دایەوە و پێی گوتن« ‪:‬چونکە پێت دراوە نهێنییەکانی شانشینی ئاسمان بزانن‪ ،‬بەڵم پێیان نەدراوە»‪.‬‬ ‫‪12‬هەرکەسێک هەیبوو‪ ،‬پێی دەدرێت و زۆرتری دەبێت‪ ،‬بەڵم هەرکەسێک کە نییە‪ ،‬ئەوەی هەیەتی لێی دەسەندرێتەوە‪.‬‬ ‫‪13‬بۆیە بە مەتەڵ پێیان دەڵێم‪ ،‬چونکە نابینن ‪.‬بە بیستن نابیستن و تێناگەن‪.‬‬ ‫‪14‬پێغەمبەرایەتی ئیشایا لەواندا جێبەجێ دەبێت‪ ،‬کە دەڵێت« ‪:‬بە بیستن دەبیستن و تێناگەن »‪.‬بە بینینی دەبینن و نازانن‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە دڵی ئەم گەلە زەق بووەتەوە و گوێچکەکانیان لە بیستن مات بووە و چاوەکانیان داخراوە ‪.‬نەک هەر کاتێک بە چاویان ببینن و بە‬ ‫گوێیان نەبیستن و بە دڵیان تێبگەن و نەگۆڕدرێن و چاکیان بکەمەوە‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم چاوەکانتان بەختەوەرن‪ ،‬چونکە دەبینن‪ ،‬گوێچکەکانتان‪ ،‬چونکە دەبیستن‪.‬‬ ‫‪17‬بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬زۆرێک لە پێغەمبەران و پیاوە ڕاستودروستەکان ئارەزووی بینینی ئەو شتانەیان کردووە کە ئێوە دەیبینن‪ ،‬بەڵم‬ ‫نەیانبینیوە ‪.‬بۆ گوێگرتن لەو شتانەی کە دەیبیستن و نەتانبیستووە‪.‬‬ ‫‪18‬کەواتە گوێ لە مەتەڵی چاندنەکە بگرن‪.‬‬ ‫‪19‬کاتێک هەرکەسێک گوێی لە قسەی شانشینی بوو و لێی تێنەگەیشت‪ ،‬ئەوا خراپەکار دێت و ئەوەی لە دڵیدا چێنراوە دەیبات ‪.‬ئەمە ئەو‬ ‫کەسەیە کە لە لی ڕێگاکە تۆوی وەرگرت‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم ئەوەی تۆوەکەی وەرگرت بۆ شوێنە بەردینەکان‪ ،‬ئەو کەسەیە کە گوێی لە وشەکە دەبێت و بە خۆشییەوە وەریدەگرێت‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم ڕەگ و ڕیشەی لە خۆیدا نەبووە‪ ،‬بەڵکو بۆ ماوەیەک دەمێنێتەوە‪ ،‬چونکە کاتێک تەنگانە یان گۆشەگیری بەهۆی وشەوە‬ ‫سەرهەڵدەدات‪ ،‬وردە وردە توڕە دەبێت‪.‬‬ ‫‪22‬ئەوەی لە دڕکەکاندا تۆوی وەرگرتووە‪ ،‬ئەو کەسەیە کە گوێی لە وشەکە دەبێت ‪.‬خەمی دونیا و فێڵبازی دەوڵەمەندی‪ ،‬قسەکە دەخنکێنێت و‬ ‫بێ بەرهەم دەبێت‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم ئەوەی تۆوی وەرگرتووە بۆ زەوییە باشەکە‪ ،‬ئەو کەسەیە کە گوێی لە وشەکە دەبێت و لێی تێدەگات ‪.‬ئەویش بەرهەمی هەیە و‬ ‫بەرهەم دەهێنێت‪ ،‬هەندێکیان سەد هێندە‪ ،‬هەندێکیان شەست و هەندێکیان سی هێندە‪.‬‬ ‫‪24‬مەتەڵێکی دیکەی بۆ کردن و گوتی « ‪:‬شانشینی ئاسمان بە کەسێک دەچوێنێت کە تۆوی باشی لە کێڵگەکەیدا چاندووە‪.‬‬ ‫‪25‬بەڵم کاتێک مرۆڤەکان خەوتبوون‪ ،‬دوژمنەکەی هات و گژوگیایەکی لە نێو گەنمەکەدا چاند و ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم کاتێک تیغەکە گەشەی کرد و بەرهەمی هێنا‪ ،‬گژوگیاکانیش دەرکەوتن‪.‬‬ ‫‪27‬خزمەتکارەکانی خاوەن ماڵ هاتن و پێیان گوت« ‪:‬کاکە تۆ تۆوی باشت لە کێڵگەکەتدا نەچاند؟ »کەواتە لە کوێوە گژوگیا وەریگرتووە؟‬ ‫‪28‬پێی گوتن« ‪:‬دوژمنێک ئەمەی کردووە »‪.‬خزمەتکارەکان پێیان گوت« ‪:‬ئەوا دەتەوێت بچین و کۆیان بکەینەوە؟»‬ ‫‪29‬بەڵم ئەویش گوتی« ‪:‬نا !نەک تا گژوگیاکان کۆدەکەنەوە‪ ،‬گەنمەکەش لەگەڵیاندا ڕەگ هەڵکەنن»‪.‬‬ ‫‪30‬با هەردووکیان پێکەوە گەشە بکەن تا دروێنەکردن‪ ،‬لە کاتی دروێنەکردندا بە دروێنەکاران دەڵێم« ‪:‬سەرەتا گژوگیاکان کۆبکەنەوە و بە‬ ‫کۆتەڵ بیبەستنەوە بۆ ئەوەی بیانسوتێنن‪ ،‬بەڵم گەنمەکە کۆبکەنەوە بۆ ناو ئەشکەوتەکەم»‪.‬‬ ‫‪31‬مەتەڵێکی دیکەی بۆ کردن و گوتی « ‪:‬شانشینی ئاسمان وەک دەنکە تۆوی خەردەل وایە کە پیاوێک وەریگرتووە و لە کێڵگەکەیدا‬ ‫چاندووە‪.‬‬ ‫‪32‬بەڕاستی کەمترین تۆوەکانە‪ ،‬بەڵم کاتێک گەشە دەکات‪ ،‬گەورەترینە لە نێو گیا و دەبێتە دار‪ ،‬بەجۆرێک باڵندەکانی ئاسمان دێن و لە‬ ‫لقەکانیدا جێگیر دەبن‪.‬‬ ‫‪33‬مەتەڵێکی دیکەی بۆ وتن ‪.‬شانشینی ئاسمان وەک خەمیر وایە‪ ،‬کە ژنێک وەریگرت و لە سێ پێوەر ژەمدا خۆی شاردەوە‪ ،‬تا هەمووی‬ ‫خەمیر بوو‪.‬‬ ‫‪34‬هەموو ئەمانە عیسا بە مەتەڵ بۆ خەڵکەکەی گوت ‪.‬بێ مەتەڵێک پێی نەگوت‪.‬‬ ‫‪35‬بۆ ئەوەی ئەو شتە بەدی بێت کە پێغەمبەر فەرموویەتی« ‪:‬دەمم دەکەمەوە بە مەتەڵ »‪.‬ئەو شتانە دەڵێم کە هەر لە سەرەتای جیهانەوە بە‬ ‫نهێنی هێڵدراونەتەوە‪.‬‬ ‫‪36‬ئینجا عیسا جەماوەرەکەی نارد و چووە ناو ماڵەکە‪ ،‬شاگردەکانی هاتنە لی و گوتیان« ‪:‬مەتەڵەی گژوگیاکانی کێڵگەکەمان بۆ باس بکە»‪.‬‬ ‫‪37‬وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬ئەوەی تۆوی باش دەچێنێت‪ ،‬کوڕی مرۆڤە‪.‬‬ ‫‪38‬کێڵگە جیهانە؛ تۆوی باش منداڵی شانشینی؛ بەڵم گژوگیاکان منداڵی خراپەکارن‪.‬‬ ‫‪39‬ئەو دوژمنەی چاندیان شەیتان ‪.‬دروێنە کۆتایی جیهانە؛ دروێنەکارانیش فریشتەکانن‪.‬‬ ‫‪40‬هەروەک چۆن گژوگیاکان کۆدەکرێنەوە و لە ئاگردا دەسوتێنرێن ‪.‬لە کۆتایی دونیاشدا هەروا دەبێت‪.‬‬ ‫‪41‬کوڕی مرۆڤ فریشتەکانی دەنێرێت و هەموو ئەو شتانە لە شانشینی خۆی کۆدەکەنەوە کە تاوانبارن و تاوانبارەکان‪.‬‬ ‫‪42‬فڕێیان دەداتە ناو کورەی ئاگرەوە‪ ،‬لەوێ گریان و ددان دەبڕن‪.‬‬ ‫‪43‬ئینجا ڕاستودروستەکان وەک خۆر لە شانشینی باوکیان دەدرەوشێنەوە ‪.‬ئەوەی گوێی هەیە بیبیستێت‪ ،‬با بیبیستێت‪.‬‬ ‫‪44‬دیسانەوە شانشینی ئاسمان وەک گەنجینەیەک وایە کە لە کێڵگەیەکدا شاراوەتەوە ‪.‬کە کاتێک مرۆڤ دەیدۆزێتەوە‪ ،‬دەیشارێتەوە و بە‬ ‫خۆشییەوە دەڕوات و هەموو ئەوەی هەیەتی دەفرۆشێت و ئەو کێڵگەیە دەکڕێت‪.‬‬ ‫‪45‬دیسانەوە شانشینی ئاسمان وەک بازرگانێک وایە کە بەدوای مرواری باشدا دەگەڕێت‪.‬‬

‫‪11‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪46‬کاتێک مروارییەکی گرانبەهای دۆزیەوە‪ ،‬چوو هەموو شتێکی فرۆشت و کڕی‪.‬‬ ‫‪47‬دیسانەوە شانشینی ئاسمان وەک تۆڕێک وایە کە فڕێدرایە ناو دەریا و هەموو جۆرەکانی کۆکرایەوە‪.‬‬ ‫‪48‬کاتێک پڕ بوو‪ ،‬خۆیان کێشا بە کەنار و دانیشتن و باشەکانیان کۆکردەوە بۆ دەفر‪ ،‬بەڵم خراپەکانیان فڕێدا‪.‬‬ ‫‪49‬لە کۆتایی دونیاشدا بەم شێوەیە دەبێت‪ ،‬فریشتەکان دێنە دەرەوە و خراپەکاران لە دادپەروەرەکان جیا دەکەنەوە‪.‬‬ ‫‪50‬فڕێیان دەداتە ناو کورەی ئاگرەوە‪ ،‬لەوێ گریان و ددان دەبڕن‪.‬‬ ‫‪51‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬ئایا ئێوە لە هەموو ئەمانە تێگەیشتوون؟ پێیان گوت« ‪:‬بەڵێ‪ ،‬پەروەردگار»‪.‬‬ ‫‪52‬ئینجا پێی گوتن« ‪:‬بۆیە هەر مامۆستایەک کە فێری شانشینی ئاسمان دەکرێت‪ ،‬وەک پیاوێک وایە کە خاوەن ماڵە و شتە نوێ و کۆنەکان‬ ‫لە گەنجینەکەیەوە دەربهێنێت»‪.‬‬ ‫‪53‬کاتێک عیسا ئەم مەتەڵنەی تەواو کرد‪ ،‬لەوێ ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪54‬کاتێک گەیشتە وڵتەکەی خۆی‪ ،‬لە کەنیسەکەیان فێری کردن‪ ،‬بەجۆرێک سەریان سوڕما و گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوە ئەم حیکمەتە و ئەم کارە‬ ‫بەهێزانە لە کوێوە وەرگرتووە؟»‬ ‫‪55‬ئایا ئەمە کوڕی دارتاش نییە؟ دایکی ناوی مەریەم نییە؟ براکانی یاقوب و یۆسێس و شیمۆن و یەهودا؟‬ ‫‪56‬خوشکەکانیشی‪ ،‬ئایا هەموویان لەگەڵ ئێمە نین؟ کەواتە ئەم پیاوە هەموو ئەمانە لە کوێوە هێناوە؟‬ ‫‪57‬ئەوانیش لێی توڕە بوون ‪.‬بەڵم عیسا پێی گوتن « ‪:‬پێغەمبەر بێ شەرەف نییە‪ ،‬تەنها لە وڵتی خۆی و ماڵەکەی خۆی نەبێت»‪.‬‬ ‫‪58‬بەهۆی بێباوەڕییانەوە زۆر کارە بەهێزەکانی لەوێ نەکرد‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٤‬‬ ‫‪1‬لەو کاتەدا هیرۆدسی سەرۆکایەتی عیسا لە ناوبانگی عیسا بیست‪.‬‬ ‫‪2‬بە خزمەتکارەکانی گوت« ‪:‬ئەمە یۆحەنای تەعمیدکەرە ‪.‬لە مردن زیندوو بووەتەوە؛ بۆیە کارە بەهێزەکان لە ناویدا خۆیان دەردەخەن‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە هیرۆدس یۆحەنای گرتبوو و بەستبووی و خستبووی زیندانەوە لە پێناو هێرۆدیای هاوسەری فیلیپی برایدا‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە یۆحەنا پێی فەرموو« ‪:‬حەڵڵ نییە ئەو کچە ببیت»‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک ویستی بیکوژێت‪ ،‬لە خەڵکەکە ترسا‪ ،‬چونکە بە پێغەمبەر دەیانزانی‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم کاتێک ڕۆژی لەدایک بوونی هیرۆدس بەڕێوەچوو‪ ،‬کچی هیرۆدیاس لەبەردەمیان سەمای کرد و هیرۆدیسی دڵخۆش کرد‪.‬‬ ‫‪7‬پاشان بە سوێند بەڵێنی دا کە هەرچی داوای بکات بیدات‪.‬‬ ‫‪8‬ئەویش کە پێشتر لەلیەن دایکیەوە ڕێنمایی کرابوو‪ ،‬گوتی« ‪:‬سەری یۆحەنا باپتیستم پێ بدە لێرە لەناو زەرفێکدا»‪.‬‬ ‫‪9‬پاشا پەشیمان بووەوە‪ ،‬بەڵم لەبەر سوێندەکە و ئەوانەی لەگەڵی دانیشتبوون لە نانخواردن‪ ،‬فەرمانی دا کە پێی بدرێت‪.‬‬ ‫‪10‬ئینجا نارد و سەری یۆحەنای لە زیندانەکە بڕی‪.‬‬ ‫‪11‬سەری لە پەرداخێکدا هێنرا و درایە کچەکە‪ ،‬ئەویش هێنایە لی دایکی‪.‬‬ ‫‪12‬شاگردەکانی هاتن و تەرمەکەیان هەڵگرت و ناشتیان و چوون بە عیسایان گوت‪.‬‬ ‫‪13‬کاتێک عیسا ئەمەی بیست‪ ،‬بە کەشتی لەوێ ڕۆیشت بۆ شوێنێکی بیابان‪ ،‬کاتێک گەلەکە بیست و بە پێ لە شارەکانەوە بەدوایدا ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪14‬عیسا چووە دەرەوە و جەماوەرێکی زۆری بینی و بەزەیی پێیاندا هاتەوە و نەخۆشەکانیان چاککردەوە‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک ئێوارە بوو‪ ،‬شاگردەکانی هاتنە لی و گوتیان« ‪:‬ئەمە شوێنێکی کوێستانییە و ئێستا کاتەکە تێپەڕیوە ‪.‬خەڵکەکە بنێرن‪ ،‬تا بچنە‬ ‫گوندەکان و خۆراک بۆ خۆیان بکڕن»‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم عیسا پێی گوتن « ‪:‬پێویست ناکات بڕۆن ‪.‬پێیان بدەن بۆ خواردن»‪.‬‬ ‫‪17‬پێیان گوت« ‪:‬ئێمە لێرە تەنیا پێنج نان و دوو ماسیمان هەیە»‪.‬‬ ‫‪18‬گوتی« ‪:‬بیانهێنە ئێرە بۆ لی من»‪.‬‬ ‫‪19‬فەرمانی بە خەڵکەکە کرد لەسەر چیمەنەکە دابنیشن و پێنج نانەکە و دوو ماسیەکەی برد و سەیری ئاسمانی کرد‪ ،‬بەرەکەتی خستە سەر و‬ ‫شکاند و نانەکانی دا بە شاگردەکانی و شاگردەکانیش بە خەڵکەکە ‪.‬‬ ‫‪20‬هەموویان نانیان خوارد و تێر بوون‪ ،‬لەو پارچە پارچەیانەی کە مابوونەوە دوانزە سەبەتە پڕیان کۆکردەوە‪.‬‬ ‫‪21‬ئەوانەی نانیان خواردبوو‪ ،‬نزیکەی پێنج هەزار پیاو بوون‪ ،‬جگە لە ژن و منداڵ‪.‬‬ ‫‪22‬ئینجا عیسا یەکسەر شاگردەکانی ناچار کرد سواری کەشتییەک بن و پێشی بڕۆنە ئەودیو‪ ،‬لە کاتێکدا خەڵکەکەی نارد‪.‬‬ ‫‪23‬کاتێک خەڵکەکەی ڕەوانە کرد‪ ،‬بۆ نوێژکردن چووە سەر شاخێک‪ ،‬کە ئێوارە بوو‪ ،‬بە تەنیا لەوێ بوو‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم کەشتییەکە لە ناوەڕاستی دەریادا بوو و شەپۆلەکانی لێدەهات‪ ،‬چونکە با پێچەوانە بوو‪.‬‬ ‫‪25‬لە کاتژمێر چوارەمی شەودا عیسا چووە لی ئەوان و بەسەر دەریادا ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪26‬کاتێک شاگردەکانی بینی کە بەسەر دەریادا دەڕوات‪ ،‬تووشی شڵەژان بوون و گوتیان« ‪:‬ئەوە ڕۆحە ‪.‬و لە ترسدا هاواریان کرد‪.‬‬ ‫‪27‬بەڵم یەکسەر عیسا پێی گوتن « ‪:‬دڵخۆش بن ‪.‬ئەوە منم؛ مەترسە‪.‬‬ ‫‪28‬پەترۆسیش وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬گەورە‪ ،‬ئەگەر تۆیت‪ ،‬فەرمانم پێبکە لەسەر ئاوەکە بێمە لت»‪.‬‬ ‫‪29‬ئینجا گوتی « ‪:‬وەرە »‪.‬کاتێک پەترۆس لە کەشتییەکە دابەزی‪ ،‬بەسەر ئاوەکەدا ڕۆیشت بۆ ئەوەی بچێتە لی عیسا‪.‬‬ ‫‪30‬بەڵم کاتێک بینی بای زەق و زەق بوو‪ ،‬ترسی لێ هات ‪.‬و دەستی کرد بە نوقمبوون و هاوارێکی کرد و گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬ڕزگارم‬ ‫بکە»‪.‬‬ ‫‪31‬یەکسەر عیسا دەستی درێژ کرد و گرتی و پێی گوت « ‪:‬ئەی خاوەن باوەڕێکی کەم‪ ،‬بۆچی گومانت هەبوو؟‬ ‫‪32‬کاتێک چوونە ناو کەشتییەکە‪ ،‬با وەستا‪.‬‬ ‫‪33‬ئینجا ئەوانەی لە کەشتییەکەدا بوون هاتن و پەرستیان و گوتیان« ‪:‬بەڕاستی تۆ کوڕی خودایت»‪.‬‬

‫‪12‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪34‬کاتێک ڕۆیشتن و گەیشتنە خاکی جنێسار‪.‬‬ ‫‪35‬کاتێک پیاوانی ئەو شوێنە زانیاریان لەسەری زانی‪ ،‬ڕەوانەی هەموو ئەو وڵتەیان کرد و هەموو نەخۆشەکانیان بۆ هێنا‪.‬‬ ‫‪36‬داوای لێکرد کە تەنیا دەست لە کۆتایی جلەکەی بدەن‪ ،‬هەرچی دەستیان داوە بە تەواوی چاک دەبنەوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٥‬‬ ‫‪1‬ئینجا مامۆستایان و فەریسییەکانی ئۆرشەلیم هاتنە لی عیسا و گوتیان‪.‬‬ ‫‪2‬بۆچی شاگردەکانت سەرپێچی لە نەریتی پیرەکان دەکەن؟ چونکە کاتێک نان دەخۆن دەستیان ناشۆن‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم ئەویش وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬بۆچی ئێوەش بە نەریتەکەت فەرمانی خودا سەرپێچی دەکەن؟‬ ‫‪4‬چونکە خودا فەرمانی دا« ‪:‬ڕێز لە باوک و دایکت بگرە‪ ،‬ئەوەی نەفرەت لە باوک یان دایکی دەکات‪ ،‬با مردنەکەی بمرێت»‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم ئێوە دەڵێن ‪:‬هەرکەسێک بە باوکی یان دایکی بڵێت ‪:‬بەخششێکە‪ ،‬بە هەر شتێک کە من سوودت لێ وەربگرێت‪.‬‬ ‫‪6‬ڕێز لە باوکی و دایکی مەگرن‪ ،‬ئازاد دەبێت ‪.‬بەم شێوەیە فەرمانی خوداتان بە نەریتی خۆتان بێهودە کرد‪.‬‬ ‫‪7‬ئێوە دووڕووەکان‪ ،‬ئیشایا باش پێشبینیتان کرد و گوتی‪:‬‬ ‫‪8‬ئەم گەلە بە دەمیان لێم نزیک دەبنەوە و بە لێوەکانیان ڕێزم لێدەگرن ‪.‬بەڵم دڵیان لە منەوە دوورە‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم بێهودە دەمپەرستن و فێری عەقیدەی فەرمانەکانی مرۆڤ دەکەن‪.‬‬ ‫‪10‬ئینجا جەماوەرەکەی بانگ کرد و پێی گوتن « ‪:‬گوێ بگرن و تێبگەن‪.‬‬ ‫‪11‬ئەوەی دەچێتە ناو دەمی مرۆڤ پیس ناکات ‪.‬بەڵم ئەوەی لە دەمەوە دێتە دەرەوە‪ ،‬مرۆڤ پیس دەکات‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا شاگردەکانی هاتن و پێیان گوت« ‪:‬ئایا دەزانی فەریسییەکان دوای ئەوەی گوێیان لەم قسەیە بوو‪ ،‬توڕە بوون؟»‬ ‫‪13‬بەڵم ئەویش وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬هەموو ڕووەکێک کە باوکی ئاسمانیم نەیچاندووە‪ ،‬ڕەگیان هەڵدەکێشرێت»‪.‬‬ ‫‪14‬وازیان لێ بێنە‪ ،‬ئەوان سەرکردەی کوێر بن بۆ نابینایان ‪.‬ئەگەر نابینا کوێرەکان پێشەنگایەتی بکات‪ ،‬هەردووکیان دەکەونە ناو کانیەکەوە‪.‬‬ ‫‪15‬ئینجا پەترۆس وەڵمی دایەوە و پێی گوت« ‪:‬ئەم مەتەڵەمان بۆ باس بکە»‪.‬‬ ‫‪16‬عیسا فەرمووی « ‪:‬ئایا ئێوەش هێشتا بێ تێگەیشتن؟»‬ ‫‪17‬ئایا هێشتا تێنەگەیشتوون کە هەرچییەک لە دەمەوە دەچێتە ناو سکەوە و فڕێ دەدرێتە دەرەوە بۆ ناو ئاو؟‬ ‫‪18‬بەڵم ئەو شتانەی لە دەمەوە دەردەچن لە دڵەوە دەردەچن ‪.‬و پیاوەکە پیس دەکەن‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە لە دڵەوە بیری خراپ و کوشتن و زینا و زینا و دزی و شایەتحاڵی درۆ و کوفرەکان سەرهەڵدەدەن‪.‬‬ ‫‪20‬ئەمانە مرۆڤ پیس دەکەن‪ ،‬بەڵم خواردن بە دەستی نەشۆراو مرۆڤ پیس ناکات‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا عیسا لەوێ ڕۆیشت و بەرەو کەنارەکانی سور و سیدۆن ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪22‬ژنێکی کەنعانیش لەو کەناراوانە هاتە دەرەوە و هاوارێکی بۆ کرد و گوتی« ‪:‬ئەی یەزدان‪ ،‬کوڕی داود‪ ،‬بەزەییم پێدا بێتەوە ‪.‬کچەکەم بە‬ ‫دڵتەنگی شەیتانێک بێزار بووە‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم ئەو یەک قسەی نەدایەوە ‪.‬شاگردەکانی هاتن و لێیان پاڕانەوە و گوتیان« ‪:‬ئەو کچە بەڕێبکە ‪.‬چونکە بە دوای ئێمەدا هاوار دەکات‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم ئەویش وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬من نێردراوم بۆ مەڕە ونبووەکانی بنەماڵەی ئیسرائیل»‪.‬‬ ‫‪25‬ئینجا هات و پەرستنی کرد و گوتی« ‪:‬پەروەردگار یارمەتیم بدە»‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬نانی منداڵەکان وەربگریت و فڕێی بدەیتە سەگ»‪.‬‬ ‫‪27‬ژنەکە گوتی« ‪:‬ڕاستە‪ ،‬پەروەردگار‪ ،‬بەڵم سەگەکان لەو وردە وردە دەخۆن کە لە سەر مێزی ئاغاکانیان دەکەونە خوارەوە»‪.‬‬ ‫‪28‬ئینجا عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوت « ‪:‬ئەی ژن‪ ،‬باوەڕت گەورەیە ‪.‬کچەکەی هەر لەو کاتژمێرەوە چاک بووەوە‪.‬‬ ‫‪29‬عیسا لەوێ ڕۆیشت و لە دەریای جەلیل نزیک بووەوە ‪.‬و چووە سەر شاخێک و لەوێ دانیشت‪.‬‬ ‫‪30‬جەماوەرێکی زۆر هاتنە لی و چەقۆکێش و کوێر و داماو و پەککەوتە و زۆر کەسی دیکەیان لەگەڵدا بوو و لە پێی عیسا فڕێیاندایە‬ ‫خوارەوە ‪.‬و چاکی کردن‪.‬‬ ‫‪31‬جەماوەرەکە سەرسام بوون کاتێک داماکانیان بینی کە قسە دەکەن‪ ،‬پەککەوتەکان چاک دەبنەوە‪ ،‬پەککەوتەکان دەڕۆن و نابینایان دەبینن‪،‬‬ ‫خودای ئیسرائیلیان ستایش کرد‪.‬‬ ‫‪32‬ئینجا عیسا شاگردەکانی بانگ کرد و گوتی « ‪:‬بەزەییم بەو خەڵکە دێتەوە‪ ،‬چونکە ئێستا سێ ڕۆژ لەگەڵم دەمێننەوە و هیچیان نییە بیخۆن‪.‬‬ ‫‪33‬شاگردەکانی پێیان گوت« ‪:‬لە کوێوە دەبێ ئەوەندە نانمان لە بیاباندا هەبێت‪ ،‬کە خەڵکێکی زۆر پڕ بکەین؟»‬ ‫‪34‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬چەند نانتان هەیە؟ گوتیان« ‪:‬حەوت و چەند ماسییەکی بچووک»‪.‬‬ ‫‪35‬فەرمانی بە خەڵکەکە کرد لەسەر زەوی دابنیشن‪.‬‬ ‫‪36‬حەوت نان و ماسییەکانی برد و سوپاسی کرد و شکاندیان و بەخشی بە شاگردەکانی و شاگردەکانیشی بە خەڵکەکە بەخشی‪.‬‬ ‫‪37‬هەموویان خوارد و تێر بوون‪ ،‬لە گۆشتە شکاوەکەی کە مابووەوە حەوت سەبەتە پڕیان هەڵگرت‪.‬‬ ‫‪38‬ئەوانەی نانیان خوارد‪ ،‬جگە لە ژن و منداڵ‪ ،‬چوار هەزار پیاو بوون‪.‬‬ ‫‪39‬ئینجا جەماوەرەکەی ڕەوانە کرد و بە کەشتی ڕۆیشت و هاتە کەناراوەکانی مەگدەلە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٦‬‬ ‫‪1‬فەریسییەکانیش لەگەڵ سەدوقیەکان هاتن و داوایان لێکرد کە نیشانەیەک لە ئاسمانەوە پیشانیان بدات‪.‬‬ ‫‪2‬وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬کاتێک ئێوارە دەبێت‪ ،‬دەڵێن ‪:‬کەش و هەوایەکی جوان دەبێت‪ ،‬چونکە ئاسمان سوورە»‪.‬‬

‫‪13‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪3‬بەیانیان" ‪:‬ئەمڕۆ کەشوهەوای ناخۆش دەبێت‪ ،‬چونکە ئاسمان سوورە و نزمە ‪.‬ئەی دووڕووەکان‪ ،‬دەتوانن ڕووی ئاسمان جیا بکەنەوە ‪.‬‬ ‫بەڵم ناتوانن نیشانەکانی سەردەمەکە بزانن؟‬ ‫‪4‬نەوەی خراپەکار و زیناکار بەدوای نیشانەدا دەگەڕێن ‪.‬هیچ نیشانەیەکی پێ نادرێت‪ ،‬جگە لە نیشانەی یوناسی پێغەمبەر ‪.‬ئینجا جێیان هێشت‬ ‫و ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک شاگردەکانی گەیشتنە ئەودیو‪ ،‬نانیان لەبیر کردبوو‪.‬‬ ‫‪6‬ئینجا عیسا پێی گوتن « ‪:‬ئاگادار بن و لە خەمیرەی فەریسییەکان و سەدوقیەکان ئاگاداربن»‪.‬‬ ‫‪7‬ئەوانیش لە نێوانیاندا قسەیان دەکرد و گوتیان« ‪:‬لەبەر ئەوەی نانمان نەگرتووە»‪.‬‬ ‫‪8‬کاتێک عیسا زانی‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬ئەی کەسانی کەم باوەڕ‪ ،‬بۆچی لە نێوانتاندا قسە دەکەن‪ ،‬چونکە نانتان نەهێناوە؟‬ ‫‪9‬ئایا هێشتا تێنەگەیشتوون و پێنج نانی پێنج هەزار و چەند سەبەتەیەکتان لەبیر نەکردووە؟‬ ‫‪10‬حەوت نانی چوار هەزار و چەند سەبەتەتان هەڵنەگرت؟‬ ‫‪11‬چۆن تێناگەن کە من باسی نانم پێ نەکردوون‪ ،‬کە لە خەمیرەی فەریسییەکان و سەدوقیەکان ئاگادار بن؟‬ ‫‪12‬ئینجا تێگەیشتن کە چۆن فەرمانی پێ نەکردن ئاگاداری خەمیرەی نان بن‪ ،‬بەڵکو لە فێرکاری فەریسییەکان و سەدوقیەکان‪.‬‬ ‫‪13‬کاتێک عیسا هاتە کەنارەکانی قەیسەرە فیلیپی‪ ،‬لە شاگردەکانی پرسی « ‪:‬مرۆڤەکان دەڵێن من کوڕی مرۆڤ کێم؟»‬ ‫‪14‬گوتیان« ‪:‬هەندێک دەڵێن تۆ یۆحەنای تەعمیدکەریت ‪.‬و هەندێکی تریش یەرمیا یان یەکێک لە پێغەمبەرەکان‪.‬‬ ‫‪15‬پێی گوتن « ‪:‬بەڵم ئێوە دەڵێن من کێم؟»‬ ‫‪16‬شیمۆن پەترۆس وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬تۆ مەسیحی کوڕی خودای زیندوویت»‪.‬‬ ‫‪17‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوت « ‪:‬سیمۆن بارجۆنا‪ ،‬تۆ بەختەوەریت‪ ،‬چونکە گۆشت و خوێن بۆت ئاشکرا نەکردووە‪ ،‬بەڵکو باوکم کە‬ ‫لە ئاسمانە»‪.‬‬ ‫‪18‬پێت دەڵێم ‪:‬تۆ پەترۆسیت و لەسەر ئەم بەردە کڵێساکەم دروست دەکەم ‪.‬دەروازەکانی دۆزەخیش بەسەریدا زاڵ نابن‪.‬‬ ‫‪19‬کلیلی شانشینی ئاسمانت پێ دەدەم‪ ،‬هەرچییەک لەسەر زەوی بیبەستیت‪ ،‬لە ئاسمان بەستراوەتەوە‪ ،‬هەرچی لەسەر زەوی شل بکەیتەوە لە‬ ‫ئاسماندا شل دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪20‬ئینجا فەرمانی بە شاگردەکانی کرد کە بە کەس نەڵێن کە ئەو عیسا مەسیحە‪.‬‬ ‫‪21‬لەو کاتەوە عیسا دەستی کرد بە نیشاندانی شاگردەکانی کە چۆن دەبێت بچێتە ئۆرشەلیم و ئازاری زۆر پیر و سەرۆک کاهینەکان و‬ ‫مامۆستایانی یاسا بچێژێت و بکوژرێت و لە ڕۆژی سێیەمدا زیندوو بێتەوە‪.‬‬ ‫‪22‬ئینجا پەترۆس گرتی و دەستی کرد بە سەرزەنشتکردن و گوتی« ‪:‬گەورە‪ ،‬لێت دوور بێت‪ ،‬ئەمە بۆ تۆ نابێت»‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم ئەویش ڕووی کردە پەترۆسی گوت « ‪:‬شەیتان‪ ،‬لە پشتمەوە بڕۆن‪ ،‬تۆ تاوانباریت‪ ،‬چونکە تۆ تامی ئەو شتانە ناکەیت کە لە‬ ‫خوداوەن‪ ،‬بەڵکو تامی ئەو شتانە دەکەیت کە لە مرۆڤەوەن»‪.‬‬ ‫‪24‬ئینجا عیسا بە شاگردەکانی گوت « ‪:‬ئەگەر کەسێک بیەوێت بەدوامدا بێت‪ ،‬با ئینکاری خۆی بکات و خاچەکەی هەڵبگرێت و شوێنم‬ ‫بکەوە»‪.‬‬ ‫‪25‬هەرکەسێک ژیانی خۆی ڕزگار بکات‪ ،‬لەدەستی دەدات‪ ،‬هەرکەسێک لە پێناو مندا ژیانی لەدەست بدات‪ ،‬دەیدۆزێتەوە‪.‬‬ ‫‪26‬چونکە مرۆڤ چ سوودێکی هەیە‪ ،‬ئەگەر هەموو دونیا بەدەستبهێنێت و گیانی خۆی لەدەست بدات؟ یان مرۆڤ لە بەرامبەر گیانی خۆیدا‬ ‫چی ببەخشێت؟‬ ‫‪27‬چونکە کوڕی مرۆڤ بە شکۆمەندی باوکیەوە لەگەڵ فریشتەکانیدا دێت ‪.‬ئینجا هەرکەسێک بەپێی کارەکانی پاداشتی دەداتەوە‪.‬‬ ‫‪28‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬هەندێک لێرە وەستاون‪ ،‬تامی مردن ناکەن‪ ،‬تا کوڕی مرۆڤ ببینن کە لە شانشینی خۆیدا دێت‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٧‬‬ ‫‪1‬دوای شەش ڕۆژ عیسا پەترۆس و یاقوب و یۆحەنا براکەی برد و بە جیا بردیانە سەر شاخێکی بەرز‪.‬‬ ‫‪2‬لەبەردەمیاندا شێوەی گۆڕا‪ ،‬ڕووخساری وەک خۆر درەوشایەوە و جلەکانی وەک ڕووناکی سپی بوون‪.‬‬ ‫‪3‬موسا و ئیلیا بۆیان دەرکەوتن کە لەگەڵیدا قسەیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪4‬ئینجا پەترۆس وەڵمی دایەوە و بە عیسای گوت« ‪:‬گەورە‪ ،‬باشە بۆ ئێمە لێرە بین ‪.‬یەکێک بۆ تۆ و یەکێک بۆ موسا و یەکێکیش بۆ ئەلیاس‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک هێشتا قسەی دەکرد‪ ،‬سەیرکە هەورێکی گەشاوە سێبەری دانابوو‪ ،‬دەنگێک لە هەورەکەوە هاتە دەرەوە کە دەیگوت« ‪:‬ئەمە کوڕە‬ ‫خۆشەویستەکەمە‪ ،‬کە من پێی ڕازیم ‪.‬گوێی لێ بگرن»‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک شاگردەکان گوێیان لێ بوو‪ ،‬لەسەر ڕووخساری خۆیان کەوتنە خوارەوە و ترسێکی زۆریان هەبوو‪.‬‬ ‫‪7‬عیسا هات و دەستی لێدان و گوتی « ‪:‬هەستە و مەترسن»‪.‬‬ ‫‪8‬کاتێک چاویان بەرز کردەوە‪ ،‬جگە لە عیسا کەسیان نەبینی‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک لە شاخەکە دابەزین‪ ،‬عیسا فەرمانی پێکردن و گوتی « ‪:‬ئەو بینینە بۆ کەس مەگێڕنەوە‪ ،‬تا کوڕی مرۆڤ لە مردن زیندوو‬ ‫دەبێتەوە»‪.‬‬ ‫‪10‬شاگردەکانی لێیان پرسی« ‪:‬کەواتە بۆچی مامۆستایان دەڵێن سەرەتا دەبێت ئیلیا بێت؟»‬ ‫‪11‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬بەڕاستی ئەلیاس سەرەتا دێت و هەموو شتێک دەگەڕێنێتەوە»‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵم پێتان دەڵێم ‪:‬ئیلیا هاتووە‪ ،‬ئەوان نەیانناسی‪ ،‬بەڵم هەرچییان ویستبوویان لەگەڵیدا کرد ‪.‬هەروەها کوڕی مرۆڤیش بەهۆیانەوە ئازار‬ ‫دەچێژێت‪.‬‬ ‫‪13‬شاگردەکان تێگەیشتن کە باسی یۆحەنای مەعموودکەری بۆ کردوون‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک گەیشتنە لی خەڵکەکە‪ ،‬پیاوێک هاتە لی و ئەژنۆی بۆ دانا و گوتی‪:‬‬

‫‪14‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪15‬پەروەردگار‪ ،‬بەزەیی بە کوڕەکەمدا بێتەوە‪ ،‬چونکە شێت و ئازاری زۆرە‪ ،‬چونکە زۆرجار دەکەوێتە ناو ئاگرەوە و زۆرجاریش‬ ‫دەکەوێتە ناو ئاوەوە‪.‬‬ ‫‪16‬منیش هێنامە لی شاگردەکانت و نەیانتوانی چارەسەری بکەن‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئەی نەوەی بێ باوەڕ و چەوت‪ ،‬تا کەی لەگەڵتان دەبم؟ تا کەی ئازارت بدەم؟ بیهێنە ئێرە بۆ لی من‪.‬‬ ‫‪18‬عیسا شەیتانەکەی سەرزەنشت کرد ‪.‬ئینجا لێی ڕۆیشت‪ ،‬هەر لەو کاتەوە منداڵەکە چاک بووەوە‪.‬‬ ‫‪19‬ئینجا شاگردەکان بە جیا هاتنە لی عیسا و گوتیان« ‪:‬بۆچی نەمانتوانی دەربکەین؟»‬ ‫‪20‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬بەهۆی بێباوەڕیتانەوە‪ ،‬چونکە بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئەگەر باوەڕتان وەک دەنکە خەردەلێک هەبێت‪ ،‬بەم شاخە دەڵێن ‪:‬‬ ‫لێرەوە بڕۆنە ئەوێ ‪.‬و ل دەبات؛ هیچ شتێک بۆ ئێوە مەحاڵ نابێت‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم ئەم جۆرە دەرناچێت تەنها بە نوێژ و بەڕۆژووبوون‪.‬‬ ‫‪22‬کاتێک لە جەلیل مانەوە‪ ،‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬کوڕی مرۆڤ خیانەت دەکرێتە دەستی مرۆڤەکان‪.‬‬ ‫‪23‬دەیکوژن و لە ڕۆژی سێیەمدا زیندوو دەبێتەوە ‪.‬وە لە ڕادەبەدەر پەشیمان بوون‪.‬‬ ‫‪24‬کاتێک گەیشتنە قەفەرناحوم‪ ،‬ئەوانەی باجیان وەرگرتبوو هاتنە لی پەترۆس و گوتیان« ‪:‬ئایا گەورەکەتان باج نادات؟»‬ ‫‪25‬ئەویش فەرمووی« ‪:‬بەڵێ ‪».‬کاتێک هاتە ناو ماڵەکە‪ ،‬عیسا ڕێگری لێکرد و گوتی « ‪:‬شیمۆن‪ ،‬بیرت چییە؟ »پاشاکانی زەوی داب و باج‬ ‫لە کێ وەردەگرن؟ لە منداڵەکانی خۆیان‪ ،‬یان لە کەسانی نامۆ؟‬ ‫‪26‬پەترۆس پێی گوت« ‪:‬لە بێگانە »‪.‬عیسا پێی گوت« ‪:‬ئەوا منداڵەکان ئازادن»‪.‬‬ ‫‪27‬بەڵم بۆ ئەوەی توڕەیان نەکەین‪ ،‬بڕۆ بۆ دەریا و قەڵغانێک فڕێ بدە و ئەو ماسییە هەڵبگرە کە یەکەمجار دێتە سەرەوە ‪.‬کاتێک دەمی‬ ‫دەکەیتەوە‪ ،‬پارچەیەک پارە دەدۆزیتەوە‪ ،‬کە وەریبگرن و بیدەن بۆ من و تۆ‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٨‬‬ ‫‪1‬لە هەمان کاتدا شاگردەکان هاتنە لی عیسا و گوتیان« ‪:‬کێ گەورەترە لە شانشینی ئاسمان؟»‬ ‫‪2‬عیسا منداڵێکی بچووکی بانگ کرد و لە ناویان دانا‪.‬‬ ‫‪3‬گوتی « ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئەگەر نەگۆڕینەوە و وەک منداڵێکی بچووک نەبن‪ ،‬ناچنە ناو شانشینی ئاسمانەوە»‪.‬‬ ‫‪4‬هەرکەسێک وەک ئەم منداڵە بچووکە خۆی بچووک بکاتەوە‪ ،‬لە شانشینی ئاسماندا گەورەترە‪.‬‬ ‫‪5‬هەرکەسێک منداڵێکی بچووکی لەو جۆرە بە ناوی منەوە وەربگرێت‪ ،‬منیش وەرئەگرێت‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم هەرکەسێک یەکێک لەم بچووکانە توڕە بکات کە باوەڕیان پێم هەیە‪ ،‬باشترە بۆی کە بەردێکی ورد بە ملی هەڵواسرابێت و لە‬ ‫قووڵیی دەریادا بخنکێنرێت‪.‬‬ ‫‪7‬ئاخ بۆ جیهان بەهۆی تاوانەکانەوە !چونکە دەبێت ئەوە بێت کە تاوانەکان دێن؛ بەڵم ئاخ بۆ ئەو پیاوەی کە بەهۆیەوە تاوانەکە دێت!‬ ‫‪8‬بۆیە ئەگەر دەستت یان پێت تاوانبارت کرد‪ ،‬بیانبڕە و فڕێیان بدە‪ ،‬باشترە بە وەستان یان بە پەککەوتە بچیتە ژیانەوە‪ ،‬نەک دوو دەست یان‬ ‫دوو پێت هەبێت و فڕێ بدرێتە ناو ئاگری هەتاهەتایی‪.‬‬ ‫‪9‬ئەگەر چاوت توڕەیت کرد‪ ،‬بیکە و فڕێی بدە‪ ،‬باشترە بە یەک چاو بچیتە ژیانەوە‪ ،‬نەک دوو چاوت هەبێت فڕێ بدەیتە ناو ئاگری‬ ‫دۆزەخەوە‪.‬‬ ‫‪10‬ئاگاداربن کە یەکێک لەم بچووکانە سووکایەتی پێ نەکەن ‪.‬چونکە پێتان دەڵێم لە ئاسمان فریشتەکانیان هەمیشە ڕووخساری باوکم دەبینن‬ ‫کە لە ئاسمانە‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە کوڕی مرۆڤ هاتووە بۆ ڕزگارکردنی ئەوەی لەدەستچووە‪.‬‬ ‫‪12‬چۆن بیردەکەنەوە؟ ئەگەر پیاوێک سەد مەڕی هەبێت و یەکێکیان گومڕابێت‪ ،‬ئایا نەوەد و نۆ مەڕەکە بەجێناهێڵێت و ناچێتە شاخەکان و‬ ‫بەدوای ئەوەی گومڕا بووە؟‬ ‫‪13‬ئەگەر بیدۆزێتەوە‪ ،‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬زیاتر بەو مەڕە دڵخۆشە‪ ،‬لە چاو ئەو نەوەد و نۆ مەڕەی کە گومڕا نەبوون‪.‬‬ ‫‪14‬بە هەمان شێوە ویستی باوکتان نییە کە لە ئاسمانە‪ ،‬یەکێک لەم بچووکانە لەناو بچێت‪.‬‬ ‫‪15‬ئەگەر براکەت سەرپێچی لە تۆدا کرد‪ ،‬بڕۆ و هەڵەی خۆی لە نێوان تۆ و ئەودا پێ بڵێ‪ ،‬ئەگەر گوێی لێ بوویت‪ ،‬براکەت بەدەستهێناوە‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم ئەگەر گوێی لێت نەگرت‪ ،‬ئەوا یەک یان دوو شایەتحاڵی تر لەگەڵ خۆت ببە‪ ،‬بۆ ئەوەی هەموو قسەیەک بە دەمی دوو یان سێ‬ ‫شایەتحاڵەوە چەسپێنرێت‪.‬‬ ‫‪17‬ئەگەر کەمتەرخەم بوو لە گوێگرتنیان‪ ،‬ئەوە بە کڵێسا بڵێ‪ ،‬بەڵم ئەگەر کەمتەرخەم بوو لە گوێگرتن لە کڵێسا‪ ،‬با بۆت وەک کابرایەکی‬ ‫بێمانا و باجگر بێت‪.‬‬ ‫‪18‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬هەرچییەک لەسەر زەوی بیبەستن‪ ،‬لە ئاسمان بەستراوەتەوە‪ ،‬هەرچییەک لەسەر زەوی شل بکەنەوە‪ ،‬لە ئاسمان شل‬ ‫دەبنەوە‪.‬‬ ‫‪19‬دیسانەوە پێتان دەڵێم ‪:‬ئەگەر دوو کەستان لەسەر زەوی لەسەر هەر شتێک کە داوای بکەن‪ ،‬ئەوە لەلیەن باوکم لە ئاسمانەوە بۆیان‬ ‫دەکرێت‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە لە کوێ دوو کەس یان سێ کەس بە ناوی منەوە کۆببنەوە‪ ،‬منیش لە ناویاندام‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا پەترۆس هاتە لی و گوتی« ‪:‬گەورەم‪ ،‬چەند جار براکەم گوناهم بەرامبەر دەکات و لێی خۆش بم؟ »تا حەوت جار؟‬ ‫‪22‬عیسا پێی گوت « ‪:‬تا حەوت جار پێت ناڵێم‪ ،‬بەڵکو تا حەفتا جار حەوت جار پێت ناڵێم»‪.‬‬ ‫‪23‬بۆیە شانشینی ئاسمان بە پاشایەک دەچوێنرێت کە حساب بۆ خزمەتکارەکانی دەکات‪.‬‬ ‫‪24‬کاتێک دەستی کرد بە حسابکردن‪ ،‬یەکێکیان بۆ هێنرا کە دە هەزار تەڵێنت قەرزاری بوو‪.‬‬

‫‪15‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪25‬بەڵم لەبەر ئەوەی نەیدەبوو پارە بدات‪ ،‬ئاغاکەی فەرمانی دا کە ئەو و ژنەکەی و منداڵەکانی و هەموو ئەو شتانەی کە هەیبوو بفرۆشرێن‬ ‫و پارەی بدەن‪.‬‬ ‫‪26‬خزمەتکارەکە کەوتە خوارەوە و پەرستنی کرد و گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬سەبرم بگرە‪ ،‬هەموو شتێکت بۆ دەدەم»‪.‬‬ ‫‪27‬ئینجا ئاغای ئەو خزمەتکارە بەزەیی پێدا هاتەوە و ئازادی کرد و لە قەرزەکەی خۆش بوو‪.‬‬ ‫‪28‬بەڵم ئەو خزمەتکارە چووە دەرەوە و یەکێک لە هاو خزمەتکارەکانی دۆزیەوە کە سەد دینار قەرزاری بوو‪ ،‬دەستی خستە سەری و‬ ‫قوڕگی گرت و گوتی« ‪:‬ئەو قەرزەم پێ بدە»‪.‬‬ ‫‪29‬هاوبەندەکەی کەوتە بەر پێی و داوای لێکرد و گوتی« ‪:‬سەبرم بگرە‪ ،‬هەموو شتێکت دەدەمەوە»‪.‬‬ ‫‪30‬ئەویش نەیویست‪ ،‬بەڵم چوو فڕێیدایە زیندانەوە‪ ،‬تا قەرزەکەی بدات‪.‬‬ ‫‪31‬کاتێک هاوڕێ خزمەتکارەکانی ئەوەیان بینی کە ڕوویدا‪ ،‬زۆر پەشیمان بوون و هاتن و هەموو شتێکیان بۆ گەورەکەیان گێڕایەوە‪.‬‬ ‫‪32‬ئینجا گەورەکەی دوای ئەوەی بانگی کرد‪ ،‬پێی گوت« ‪:‬ئەی خزمەتکاری خراپەکار‪ ،‬لە هەموو قەرزەکانم خۆش بووم‪ ،‬چونکە تۆ داوای‬ ‫منت کرد‪.‬‬ ‫‪33‬ئایا تۆش نەدەبوو بەزەیی بە هاوبەندەکەتدا بێتەوە‪ ،‬وەک چۆن منیش بەزەییم پێتدا؟‬ ‫‪34‬ئاغاکەی تووڕە بوو و ڕادەستی ئەشکەنجەدەرەکان کرد‪ ،‬تا هەموو ئەو شتانەی کە دەیانویست بیداتەوە‪.‬‬ ‫‪35‬باوکی ئاسمانیشم بە هەمان شێوە لەگەڵتان دەکات‪ ،‬ئەگەر لە دڵەوە هەریەکەیان لە تاوانەکانی براکەی خۆش نەبن‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٩‬‬ ‫‪1‬کاتێک عیسا ئەم قسانەی تەواو کرد‪ ،‬لە جەلیلەوە ڕۆیشت و گەیشتە کەناراوەکانی یەهودا لەودیو ئوردن‪.‬‬ ‫‪2‬جەماوەرێکی زۆریش بەدوایدا ڕۆیشتن ‪.‬لەوێش چاکی کردن‪.‬‬ ‫‪3‬فەریسییەکانیش هاتنە لی و تاقییان کردەوە و پێیان گوت« ‪:‬ئایا پیاوێک لەبەر هەموو هۆکارێک ژنەکەی جیابکاتەوە؟»‬ ‫‪4‬ئینجا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن« ‪:‬ئایا نەتانخوێندووەتەوە کە ئەوەی لە سەرەتاوە دروستی کردوون‪ ،‬نێر و مێی کردووە‪.‬‬ ‫‪5‬گوتی« ‪:‬لەبەر ئەمە پیاو باوک و دایکی بەجێدەهێڵێت و بە ژنەکەیەوە دەلکێت و هەردووکیان یەک گۆشت دەبن؟»‬ ‫‪6‬بۆیە ئیتر دوو کەس نین‪ ،‬بەڵکو یەک جەستەن ‪.‬بۆیە ئەوەی خودا بەیەکەوە گرێداوە‪ ،‬با مرۆڤ لەیەکتر جیا نەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪7‬پێیان گوت« ‪:‬بۆچی موسا فەرمانی دا نووسراوی جیابوونەوە بدات و دووری بخاتەوە؟»‬ ‫‪8‬پێی گوتن « ‪:‬موسا لەبەر ڕەقیی دڵتان ڕێگەی دا ژنەکانتان جیابکەنەوە‪ ،‬بەڵم هەر لە سەرەتاوە وا نەبوو»‪.‬‬ ‫‪9‬من پێتان دەڵێم ‪:‬هەرکەسێک ژنەکەی لبدات‪ ،‬مەگەر لەبەر زیناکردن نەبێت و ژنێکی دیکە بخوازێت‪ ،‬زینا دەکات‪.‬‬ ‫‪10‬شاگردەکانی پێیان گوت« ‪:‬ئەگەر حاڵەتی پیاوەکە لەگەڵ ژنەکەیدا وا بێت‪ ،‬هاوسەرگیریکردن باش نییە»‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم پێی گوتن « ‪:‬هەموو مرۆڤەکان ناتوانن ئەم قسەیە وەربگرن‪ ،‬تەنها ئەوانەی پێیان دراوە»‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە لە سکی دایکیانەوە ئاوا لەدایک بوون‪ ،‬هەندێک لە خێڵەکیش هەن کە لە مرۆڤەوە بوون بە خەفەت‪ ،‬وە لە پێناو شانشینی ئاسماندا‬ ‫خۆیان کردۆتە خزمەتکار ‪.‬ئەوەی توانای وەرگرتنی هەیە با وەریبگرێت‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا منداڵە بچووکەکان هێنرانە لی‪ ،‬تا دەستیان بخاتە سەریان و نوێژ بکات‪ ،‬شاگردەکانیش سەرزەنشتیان کرد‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم عیسا گوتی « ‪:‬رێگە بە منداڵە بچووکەکان بدەن و قەدەغەیان مەکەن بێنە لم‪ ،‬چونکە شانشینی ئاسمان بۆ ئەمانە»‪.‬‬ ‫‪15‬دەستی خستە سەریان و لەوێ ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا کەسێک هات و پێی گوت« ‪:‬مامۆستا باش‪ ،‬چ کارێکی باش بکەم بۆ ئەوەی ژیانی هەتاهەتاییم هەبێت؟»‬ ‫‪17‬ئینجا پێی گوت « ‪:‬بۆچی بە باشم دەڵێیت؟ »جگە لە یەک کەسی چاک نییە‪ ،‬واتە خودا‪ ،‬بەڵم ئەگەر دەتەوێت بچیتە ژیانەوە‪ ،‬فەرمانەکان‬ ‫جێبەجێ بکە‪.‬‬ ‫‪18‬پێی گوت« ‪:‬کام؟ »عیسا فەرمووی ‪:‬مرۆڤ کوشتن مەکە‪ ،‬زینا مەکە‪ ،‬دزی مەکە‪ ،‬شایەتحاڵی درۆ مەدە‪.‬‬ ‫‪19‬ڕێز لە باوک و دایکت بگرە‪ ،‬دراوسێکەت وەک خۆت خۆش بوێت‪.‬‬ ‫‪20‬گەنجەکە پێی گوت« ‪:‬لە گەنجییەوە هەموو ئەمانەم پاراستووە‪.‬‬ ‫‪21‬عیسا پێی گوت « ‪:‬ئەگەر دەتەوێت کامڵ بیت‪ ،‬بڕۆ ئەوەی هەتە بیفرۆشە و بیدە بە هەژاران‪ ،‬لە ئاسمان گەنجینەیت دەبێت‪ ،‬وەرە شوێنم‬ ‫بکەوە»‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم کاتێک گەنجەکە گوێی لەم قسەیە بوو‪ ،‬بە خەمەوە ڕۆیشت‪ ،‬چونکە سامانێکی زۆری هەبوو‪.‬‬ ‫‪23‬ئینجا عیسا بە شاگردەکانی گوت « ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم دەوڵەمەند بەزەحمەت دەچێتە شانشینی ئاسمانەوە»‪.‬‬ ‫‪24‬دیسانەوە پێتان دەڵێم ‪:‬ئاسانترە وشتر بە چاوی دەرزییەکدا تێپەڕێت‪ ،‬لەوەی دەوڵەمەندێک بچێتە ناو شانشینی خوداوە‪.‬‬ ‫‪25‬کاتێک شاگردەکانی بیستن‪ ،‬زۆر سەریان سوڕما و گوتیان« ‪:‬کەواتە کێ دەتوانێت ڕزگاری بێت؟»‬ ‫‪26‬بەڵم عیسا چاوی لێکردن و پێی گوتن « ‪:‬لەلی مرۆڤەکان ئەمە مەحاڵە ‪.‬بەڵم لی خودا هەموو شتێک مومکینە‪.‬‬ ‫‪27‬ئینجا پەترۆس وەڵمی دایەوە و پێی گوت« ‪:‬ئەوە هەموومان جێهێشتووە و شوێنت کەوتین ‪.‬کەواتە چیمان دەبێت؟‬ ‫‪28‬ئینجا عیسا پێی گوتن « ‪:‬ڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬ئێوەی شوێنم کەوتوون‪ ،‬لە نوێبوونەوەدا کە کوڕی مرۆڤ لەسەر تەختی شکۆمەندی خۆی‬ ‫دادەنیشێت‪ ،‬ئێوەش لەسەر دوانزە تەخت دادەنیشن و دادوەری دوانزە هۆزی ‪...‬ئیسرائیل‪.‬‬ ‫‪29‬هەرکەسێک لە پێناو ناوی من ماڵ و برا و خوشک و باوک و دایک و ژن و منداڵ و خاکی جێهێشتبێت‪ ،‬سەد هێندە وەردەگرێت و ژیانی‬ ‫هەتاهەتایی بە میرات دەگرێت‪.‬‬ ‫‪30‬بەڵم زۆرێک لەوانەی کە یەکەمن‪ ،‬دواهەمین دەبن ‪.‬و دواهەمینیان یەکەم دەبێت‪.‬‬

‫‪16‬‬


‫ماتیۆ‬

‫بەشی ‪٢٠‬‬ ‫‪1‬چونکە شانشینی ئاسمان وەک پیاوێک وایە کە خاوەن ماڵە‪ ،‬بەیانی زوو چووە دەرەوە بۆ ئەوەی کرێکار بەکرێ بگرێت بۆ باخی‬ ‫ترێیەکەی‪.‬‬ ‫‪2‬کاتێک لەگەڵ کرێکارەکان ڕێککەوتن لەسەر یەک فلس لە ڕۆژێکدا‪ ،‬ناردیان بۆ باخی ترێی خۆی‪.‬‬ ‫‪3‬نزیکەی کاتژمێری سێیەمیش چووە دەرەوە و بینی کەسانێکی دیکە لە بازاڕەکەدا بێکار وەستابوون‪.‬‬ ‫‪4‬پێی گوتن؛ ئێوەش بڕۆنە ناو باخی ترێ‪ ،‬هەرچی ڕاست بێت پێتان دەدەم ‪.‬و ئەوانیش بە ڕێگای خۆیان ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪5‬دیسانەوە نزیکەی کاتژمێری شەشەم و نۆیەم هاتە دەرەوە و بە هەمان شێوەی کرد‪.‬‬ ‫‪6‬لە نزیکەی کاتژمێری یازدەهەمدا چووە دەرەوە و کەسانی دیکەی بینی کە بێکار وەستاون و پێی گوتن« ‪:‬بۆچی هەموو ڕۆژێک لێرە‬ ‫بێکار وەستاون؟»‬ ‫‪7‬پێیان دەڵێن« ‪:‬چونکە کەس بەکرێی نەگرتین »‪.‬پێی گوتن« ‪:‬ئێوەش بچنە ناو باخی ترێ ‪.‬هەرچی ڕاست بێت‪ ،‬ئەوە وەریدەگرن»‪.‬‬ ‫‪8‬کاتێک ئێوارە هات‪ ،‬ئاغای باخی ترێ بە بەڕێوەبەرەکەی گوت« ‪:‬کرێکارەکان بانگ بکە و کرێیان پێ بدە‪ ،‬لە دواهەمینەوە تا یەکەم»‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک نزیکەی کاتژمێری یازدەیەم کە بەکرێگیراوان هاتبوون‪ ،‬هەریەکەیان یەک فلسیان وەرگرت‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم کاتێک یەکەمەکان هاتن‪ ،‬پێیان وابوو دەبوو زیاتریان وەربگرن ‪.‬بە هەمان شێوە هەر کەسێک یەک فلسیان وەرگرت‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک وەریانگرت‪ ،‬بەرامبەر بە خاوەن ماڵەکە گرمیان کرد‪.‬‬ ‫‪12‬گوتی« ‪:‬ئەمانەی دواهەمین تەنها یەک کاتژمێر کاریان کردووە‪ ،‬تۆش یەکسانت کرد بە ئێمە کە بارگرانی و گەرمای ڕۆژمان لە ئەستۆ‬ ‫گرتووە»‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم وەڵمی یەکێکیان دایەوە و گوتی« ‪:‬هاوڕێ‪ ،‬من هیچ ستەمێکت لێ ناکەم‪ ،‬ئایا تۆ بە یەک فلس لەگەڵم ڕێک نەبوویت؟‬ ‫‪14‬ئەوەی هەیەتی خۆت وەربگرە و بڕۆ‪ ،‬منیش وەک تۆ دەدەم بەم دواهەمینانە‪.‬‬ ‫‪15‬ئایا حەڵڵ نییە بۆ من ئەوەی کە دەمەوێت لەگەڵ خۆمدا بیکەم؟ ئایا چاوت خراپە‪ ،‬چونکە من چاکم؟‬ ‫‪16‬بەم شێوەیە دواهەمینەکان یەکەم دەبن و یەکەمیان دواهەمین‪ ،‬چونکە زۆرێک بانگ دەکرێن‪ ،‬بەڵم کەم هەڵبژێردراون‪.‬‬ ‫‪17‬عیسا کە بەرەو ئۆرشەلیم سەرکەوت‪ ،‬دوانزە شاگردەکەی لە ڕێگادا جیاکردەوە و پێی گوتن‪.‬‬ ‫‪18‬سەیرکە‪ ،‬ئێمە بەرەو ئۆرشەلیم سەردەکەوین ‪.‬کوڕی مرۆڤ خیانەت دەکرێتە دەست سەرۆک کاهینەکان و یاساناسەکان و سزای لە‬ ‫سێدارەدانی دەدەن‪.‬‬ ‫‪19‬دەیدەنە دەست نەتەوەکان بۆ گاڵتەکردن و شەق و لە خاچدانی‪ ،‬لە ڕۆژی سێیەمیشدا زیندوو دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪20‬دایکی منداڵەکانی زێبدی لەگەڵ کوڕەکانی هاتە لی و پەرستنی و داوای شتێکی دیاریکراوی لێکرد‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا پێی گوت « ‪:‬چیت دەوێت؟ »پێی گوت« ‪:‬با ئەم دوو کوڕەم لە شانشینی تۆ دابنیشن‪ ،‬یەکێکیان لە دەستی ڕاستت و ئەوی دیکەیان لە‬ ‫لی چەپتەوە»‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم عیسا وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬ئێوە نازانن چی دەپرسن »‪.‬ئایا دەتوانن لەو جامەی کە من لێی دەخۆمەوە بخۆنەوە و بەو‬ ‫مەعمودیەتەی کە من پێی مەعموود دەبم‪ ،‬مەعمودیەت بخۆن؟ پێیان گوت« ‪:‬ئێمە توانامان هەیە»‪.‬‬ ‫‪23‬پێی فەرموو « ‪:‬بەڕاستی لە جامەکەم دەخۆنەوە و بەو مەعمودیەتەی کە من پێی مەعمودیەتم‪ ،‬مەعمودیەتتان پێدەدرێت‪ ،‬بەڵم دانیشتن لە‬ ‫دەستی ڕاست و چەپم‪ ،‬هی من نییە بیدەم‪ ،‬بەڵکو دەبێت »‪.‬پێیان دراوە کە باوکم بۆیان ئامادە کراوە‪.‬‬ ‫‪24‬کاتێک دە کەسەکە گوێیان لێ بوو‪ ،‬لە دوو براکە توڕە بوون‪.‬‬ ‫‪25‬بەڵم عیسا بانگی کرد و گوتی « ‪:‬دەزانن کە سەرۆکەکانی نەتەوەکان حوکمڕانییان بەسەردا دەکەن و گەورەکان دەسەڵتیان بەسەردا‬ ‫دەسەپێنن»‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم لی ئێوە وا نابێت‪ ،‬بەڵم هەرکەسێک لە نێوانتاندا گەورە بێت‪ ،‬با خزمەتکارتان بێت‪.‬‬ ‫‪27‬هەرکەسێک دەیەوێت سەرۆکایەتیتان بکات‪ ،‬با خزمەتکارتان بێت‪.‬‬ ‫‪28‬هەروەک چۆن کوڕی مرۆڤ نەهاتووە بۆ ئەوەی خزمەت بکرێت‪ ،‬بەڵکو بۆ خزمەتکردن و گیانی خۆی وەک فیدیەی زۆر کەس‬ ‫نەهاتووە‪.‬‬ ‫‪29‬کاتێک لە ئەریحا ڕۆیشتن‪ ،‬جەماوەرێکی زۆر بەدوایدا ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪30‬دوو کوێر کە لە لی ڕێگاکە دانیشتبوون‪ ،‬کاتێک بیستیان عیسا تێدەپەڕێت‪ ،‬هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬ئەی پەروەردگار‪ ،‬کوڕی داود‪،‬‬ ‫بەزەییمان پێدا بێتەوە»‪.‬‬ ‫‪31‬جەماوەرەکە سەرزەنشتیان کردن‪ ،‬چونکە بێدەنگ بوون‪ ،‬بەڵم ئەوان زیاتر هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬ئەی یەزدان‪ ،‬کوڕی داود‪،‬‬ ‫بەزەییمان پێدا بێتەوە»‪.‬‬ ‫‪32‬ئینجا عیسا وەستا و بانگی کردن و گوتی « ‪:‬ئێوە دەتانەوێت چیتان بۆ بکەم؟»‬ ‫‪33‬پێیان گوت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬تا چاومان بکرێتەوە»‪.‬‬ ‫‪34‬عیسا بەزەیی پێیاندا هاتەوە و دەستی لە چاوەکانیان دا‪ ،‬یەکسەر چاوەکانیان بینی و شوێنیان کەوت‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢١‬‬ ‫‪1‬کاتێک لە ئۆرشەلیم نزیک بوونەوە و گەیشتنە بەیتفاغی چیای زەیتوون‪ ،‬عیسا دوو شاگردی نارد‪.‬‬ ‫‪2‬پێیان بڵێ « ‪:‬بڕۆنە گوندی بەرامبەرتان‪ ،‬یەکسەر کەرێک دەبینن کە بەستراوەتەوە و کەرێکیش لەگەڵیدا‪ ،‬شلیان بکەنەوە و بیانهێننە لی‬ ‫من»‪.‬‬ ‫‪3‬ئەگەر کەسێک شتێکتان پێ بڵێت‪ ،‬دەڵێن ‪:‬یەزدان پێویستی بەوانە ‪.‬یەکسەر دەیاننێرێت‪.‬‬

‫‪17‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪4‬هەموو ئەمانە بۆ جێبەجێکردنی ئەوەی کە پێغەمبەر فەرموویەتی‪.‬‬ ‫‪5‬بە کچی سیۆن بڵێ ‪:‬پادشاکەت بە نەرم و نیان و لەسەر کەر دانیشتووە و کەرێکی کەڵەشێرێک دێتە لت‪.‬‬ ‫‪6‬شاگردەکان ڕۆیشتن و هەروەک عیسا فەرمانی پێکردن کردیان‪.‬‬ ‫‪7‬کەر و کەرەکەی هێنا و جلەکانیان لەبەر کرد و لەسەریان دانا‪.‬‬ ‫‪8‬جەماوەرێکی زۆریش جلەکانیان لە ڕێگاکەدا بڵوکردەوە ‪.‬هەندێکی تر لقەکانیان لە دارەکان دەبڕییەوە و لە ڕێگاکەدا پەڕۆیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪9‬ئەو جەماوەرەش کە لە پێشەوە بوون و بەدوایدا هاتبوون‪ ،‬هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬هۆسەننا بۆ کوڕی داود ‪.‬هۆسانا لە بەرزترین‪.‬‬ ‫‪10‬کاتێک هاتە ئۆرشەلیم‪ ،‬هەموو شارەکە شڵەژان و گوتیان« ‪:‬ئەمە کێیە؟»‬ ‫‪11‬خەڵکەکە گوتیان« ‪:‬ئەمە عیسا پێغەمبەری ناسرەتی جەلیلە»‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا عیسا چووە ناو پەرستگای خودا و هەموو ئەوانەی لە پەرستگاکەدا دەفرۆشران و کڕینیان دەرکرد و مێزەکانی پارەگۆڕەکان و‬ ‫کورسییەکانی کۆترفرۆشەکانی ڕوخاند‪.‬‬ ‫‪13‬پێی گوتن « ‪:‬نووسراوە« ‪:‬ماڵەکەم پێی دەوترێت ماڵی نوێژ »‪.‬بەڵم ئێوە کردتان بە کۆشکی دزەکان‪.‬‬ ‫‪14‬کوێر و چەقۆکێشەکان لە پەرستگاکەدا هاتنە لی ‪.‬و چاکی کردن‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک سەرۆک کاهینەکان و مامۆستایان ئەو کارە سەرسوڕهێنەرانەی بینی کە کردوویەتی و منداڵەکان لە پەرستگادا هاواریان دەکرد و‬ ‫دەیانگوت« ‪:‬هۆسانە بۆ کوڕی داود »‪.‬ئەوان بە ئازارەوە ناڕازی بوون‪،‬‬ ‫‪16‬پێی گوت« ‪:‬دەبیستیت ئەمانە چی دەڵێن؟ »عیسا پێی گوتن« ‪:‬بەڵێ ‪.‬ئایا هەرگیز نەتانخوێندووەتەوە ‪:‬لە دەمی کۆرپە و شیردەرەکانەوە‬ ‫ستایشت تەواو کردووە؟‬ ‫‪17‬ئینجا بەجێیان هێشت و لە شارەوە چووە بەیتانیا ‪.‬و لەوێ نیشتەجێ بوو‪.‬‬ ‫‪18‬بەیانی کە گەڕایەوە ناو شار‪ ،‬برسی بوو‪.‬‬ ‫‪19‬کاتێک دار هەنجیرێکی لە ڕێگادا بینی‪ ،‬هاتە لی و هیچی لەسەر نەدۆزیەوە‪ ،‬جگە لە گەڵ و پێی گوت « ‪:‬با لەمەودوا بۆ هەتا هەتایە‬ ‫هیچ بەرهەمێک لەسەرت گەشە نەکات »‪.‬لە ئێستادا دار هەنجیرەکە وشک بووەوە‪.‬‬ ‫‪20‬کاتێک شاگردەکان ئەوەیان بینی‪ ،‬سەریان سوڕما و گوتیان« ‪:‬چەند زوو دار هەنجیرەکە وشک دەبێتەوە!‬ ‫‪21‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬ئەگەر باوەڕتان هەبێت و گومانتان نەبێت‪ ،‬تەنها ئەمە ناکەن کە بەسەر دار‬ ‫هەنجیردا کراوە‪ ،‬بەڵکو ئەگەر بەم شاخەش بڵێن” ‪:‬بڕۆ ‪.» ,‬و فڕێ بدەیتە ناو دەریا ‪.‬دەبێت ئەنجام بدرێت‪.‬‬ ‫‪22‬هەموو شتێک‪ ،‬هەرچییەک لە نوێژدا داوای بکەن‪ ،‬بە باوەڕەوە‪ ،‬وەریدەگرن‪.‬‬ ‫‪23‬کاتێک هاتە ناو پەرستگاکە‪ ،‬سەرۆک کاهینەکان و پیرەکانی گەل هاتنە لی و گوتیان« ‪:‬بە چ دەسەڵتێک ئەمانە دەکەیت؟ »و کێ ئەم‬ ‫دەسەڵتەی پێداویت؟‬ ‫‪24‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬منیش یەک شتتان لێ دەپرسم‪ ،‬ئەگەر پێم بڵێن‪ ،‬منیش بە هەمان شێوە پێتان دەڵێم بە چ دەسەڵتێک ئەم‬ ‫کارانە دەکەم»‪.‬‬ ‫‪25‬مەعمودی یۆحەنا لە کوێوە هاتووە؟ لە ئاسمانەوە‪ ،‬یان لە مرۆڤەکانەوە؟ ئەوانیش لەگەڵ خۆیان قسەیان دەکرد و گوتیان« ‪:‬ئەگەر بڵێین ‪:‬لە‬ ‫ئاسمانەوە ‪.‬پێمان دەڵێت« ‪:‬بۆچی باوەڕتان پێی نەکرد؟»‬ ‫‪26‬بەڵم ئەگەر بڵێین ‪:‬لە مرۆڤەکانەوە ‪.‬ئێمە لە خەڵک دەترسین؛ چونکە هەمووان یۆحەنا وەک پێغەمبەر دەزانن‪.‬‬ ‫‪27‬ئەوانیش وەڵمی عیسایان دایەوە و گوتیان« ‪:‬ناتوانین بزانین »‪.‬پێی گوتن « ‪:‬منیش پێتان ناڵێم بە چ دەسەڵتێک ئەم کارانە دەکەم»‪.‬‬ ‫‪28‬بەڵم ئێوە چی دەڵێن؟ پیاوێکی دیاریکراو دوو کوڕی هەبوو؛ هاتە لی یەکەم و گوتی« ‪:‬کوڕم‪ ،‬ئەمڕۆ بڕۆ لە باخی ترێی من کار بکە»‪.‬‬ ‫‪29‬وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬نامەوێت‪ ،‬بەڵم دوای ئەوە پەشیمان بووەوە و ڕۆیشت»‪.‬‬ ‫‪30‬ئینجا هاتە لی دووەم و بە هەمان شێوە گوتی ‪.‬ئینجا وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬دەڕۆم کاکە‪ ،‬بەڵم نەڕۆیشت»‪.‬‬ ‫‪31‬کامیان ویستی باوکی کرد؟ پێیان گوت« ‪:‬یەکەم »!عیسا پێی گوتن « ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم باجگرەکان و لەشفرۆشەکان پێش ئێوە دەچنە‬ ‫شانشینی خودا»‪.‬‬ ‫‪32‬چونکە یۆحەنا بە ڕێگای ڕاستودروستی هاتە لت‪ ،‬بەڵم باوەڕتان پێی نەکرد‪ ،‬بەڵم باجگرەکان و لەشفرۆشەکان باوەڕیان پێی کرد‪،‬‬ ‫ئێوەش کە بینیتان‪ ،‬دوای ئەوە پەشیمان نەبوونەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی باوەڕتان پێی هەبێت‪.‬‬ ‫‪33‬مەتەڵێکی دیکە ببیستن ‪:‬خاوەن ماڵێک هەبوو‪ ،‬باخێکی ترێی چاند و بە دەوریدا چەقۆی لێدا و چەقۆی شەرابی تێدا هەڵکەند و تاوەرێکی‬ ‫دروستکرد و دایە دەرەوە بۆ جووتیاران و چووە وڵتێکی دوور‪.‬‬ ‫‪34‬کاتێک کاتی بەرهەمەکە نزیک بووەوە‪ ،‬خزمەتکارەکانی نارد بۆ لی جووتیارەکان‪ ،‬تا بەرهەمەکەی وەربگرن‪.‬‬ ‫‪35‬جووتیارەکان خزمەتکارەکانیان برد و یەکێکیان لێدا و یەکێکی دیکەیان کوشت و یەکێکی دیکەشیان بەردباران کرد‪.‬‬ ‫‪36‬دیسانەوە زیاتر لە یەکەم خزمەتکارەکانی تری نارد‪ ،‬ئەوانیش بە هەمان شێوە لەگەڵیان کرد‪.‬‬ ‫‪37‬بەڵم لە کۆتاییدا کوڕەکەی بۆ نارد و گوتی« ‪:‬ڕێز لە کوڕەکەم دەگرن»‪.‬‬ ‫‪38‬بەڵم کاتێک جووتیارەکان کوڕەکەیان بینی‪ ،‬لە نێوانیاندا گوتیان« ‪:‬ئەمە میراتگرییە ‪.‬وەرە با بیکوژین و دەست بەسەر میراتەکەیدا‬ ‫بگرین‪.‬‬ ‫‪39‬ئینجا گرتیان و لە باخی ترێ فڕێیاندا و کوشتیان‪.‬‬ ‫‪40‬کاتێک ئاغای باخی ترێ دێت‪ ،‬چی لەو جووتیارانە دەکات؟‬ ‫‪41‬پێیان دەڵێن« ‪:‬ئەو بەدبەختانە ئەو پیاوە خراپانە لەناو دەبات و باخی ترێی خۆی بۆ جووتیارانی دیکە دەداتە دەرەوە‪ ،‬کە بەرهەمەکانی لە‬ ‫وەرزەکانیاندا دەدەنەوە»‪.‬‬ ‫‪42‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬ئایا هەرگیز لە کتێبی پیرۆزدا نەتانخوێندووەتەوە« ‪:‬ئەو بەردەی بیناکاران ڕەتیانکردەوە‪ ،‬بووەتە سەری گۆشە‪.‬‬ ‫‪43‬بۆیە پێتان دەڵێم ‪:‬شانشینی خوداتان لێ وەردەگیرێت و دەدرێت بە گەلێک کە بەرهەمەکانی بەرهەم بهێنێت‪.‬‬ ‫‪44‬هەرکەسێک لەسەر ئەم بەردە بکەوێت‪ ،‬دەشکێت‪ ،‬بەڵم هەرکەسێک بکەوێتە سەری‪ ،‬دەیکووتێت و بیکاتە تۆز‪.‬‬

‫‪18‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪45‬کاتێک سەرۆک کاهینەکان و فەریسییەکان گوێیان لە مەتەڵەکانی بوو‪ ،‬زانیان کە ئەو باسی ئەوان دەکات‪.‬‬ ‫‪46‬بەڵم کاتێک هەوڵیان دەدا دەستی بخەنە سەری‪ ،‬لە خەڵکەکە ترسان‪ ،‬چونکە بە پێغەمبەریان زانی‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٢‬‬ ‫‪1‬عیسا وەڵمی دایەوە و دیسانەوە بە مەتەڵ قسەی لەگەڵ کردن و فەرمووی‪:‬‬ ‫‪2‬شانشینی ئاسمان وەک پاشایەک وایە کە هاوسەرگیری بۆ کوڕەکەی کردووە‪.‬‬ ‫‪3‬خزمەتکارەکانی نارد بۆ ئەوەی بانگهێشتی ئەو کەسانە بکەن کە بۆ ئاهەنگی هاوسەرگیریەکە بانگهێشت کرابوون‪ ،‬بەڵم نەیانویست بێنە‪.‬‬ ‫‪4‬دیسان خزمەتکاری دیکەی نارد و گوتی« ‪:‬بەوانە بانگهێشتکراوان بڵێن« ‪:‬ئەوەتا من ژەمی ئێوارەم ئامادە کردووە‪ ،‬گاکانم و چەورەکانم‬ ‫کوژراون و هەموو شتێک ئامادەیە‪ ،‬وەرە بۆ زەماوەندەکە»‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم ئەوان سووکیان لێ کردەوە و ڕۆیشتن‪ ،‬یەکێکیان بۆ کێڵگەکەی و یەکێکی دیکەیان بەرەو کاڵکانی‪.‬‬ ‫‪6‬پاشماوەکان خزمەتکارەکانییان گرت و بە ناڕەزاییەوە داوای لێکردن و کوشتیان‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم پاشا ئەمەی بیست و تووڕە بوو‪ ،‬سوپای خۆی نارد و ئەو بکوژانەی لەناوبرد و شارەکەیان سووتاند‪.‬‬ ‫‪8‬ئینجا بە خزمەتکارەکانی گوت« ‪:‬ئاهەنگی هاوسەرگیری ئامادەیە‪ ،‬بەڵم ئەوانەی بانگهێشتکرابوون شایستە نەبوون»‪.‬‬ ‫‪9‬بۆیە بڕۆنە سەر ڕێگا سەرەکییەکان و هەرکەسێک دەدۆزیتەوە‪ ،‬بانگەوازی هاوسەرگیری بکەن‪.‬‬ ‫‪10‬ئەو خزمەتکارانە چوونە دەرەوە بۆ سەر ڕێگا سەرەکییەکان و هەرچییان دۆزیەوە‪ ،‬خراپ و باشیان کۆکردەوە‪ ،‬ئاهەنگی‬ ‫هاوسەرگیرییەکە بە میوانەکانەوە ئامادەکرا‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک پاشا هاتە ژوورەوە بۆ بینینی میوانەکان‪ ،‬لەوێ پیاوێکی بینی کە جل و بەرگی بووکێنی لەبەردا نەبوو‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا پێی گوت« ‪:‬هاوڕێ‪ ،‬چۆن هاتوویتە ئێرە و جل و بەرگی بووکێنیت نەبوو؟ »وە بێدەنگ بوو‪.‬‬ ‫‪13‬پاشا بە خزمەتکارەکانی گوت« ‪:‬دەست و پێی ببەستن و بیبەن و فڕێی بدەنە ناو تاریکی دەرەوە ‪.‬گریان و ددان بڕین دەبێت‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە زۆر کەس بانگ دەکرێن‪ ،‬بەڵم کەم هەڵبژێردراون‪.‬‬ ‫‪15‬ئینجا فەریسییەکان چوون و ئامۆژگارییان کرد کە چۆن لە قسەکانیدا تێکەڵیان بکەن‪.‬‬ ‫‪16‬شاگردەکانیان لەگەڵ هیرۆدییەکان نارد و گوتیان« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬ئێمە دەزانین کە تۆ ڕاستگۆیت و بە ڕاستی ڕێگای خودا فێر دەکەیت و‬ ‫گرنگی بە هیچ کەسێک نادەیت‪ ،‬چونکە تۆ گرنگی بە کەسایەتی مرۆڤ نادەیت»‪.‬‬ ‫‪17‬پێمان بڵێ« ‪:‬بیرت چییە؟ »ئایا حەڵڵە باج بدرێت بە قەیسەر‪ ،‬یان نا؟‬ ‫‪18‬بەڵم عیسا خراپەکارییەکانیان زانی و گوتی « ‪:‬ئەی دووڕووەکان بۆچی تاقیم دەکەنەوە؟‬ ‫‪19‬پارەی باجم پیشان بدە ‪.‬یەک فلسیان بۆ هێنا‪.‬‬ ‫‪20‬ئینجا پێی فەرموو « ‪:‬ئەم وێنە و سەرنووسە هی کێیە؟‬ ‫‪21‬پێیان گوت« ‪:‬هی قەیسەر »‪.‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬ئەو شتانەی کە هی قەیسەرن بیدەن بە قەیسەر ‪.‬و ئەو شتانەی کە هی خودان بۆ خودا‪.‬‬ ‫‪22‬کاتێک ئەم قسانەیان بیست‪ ،‬سەریان سوڕما و جێیان هێشت و ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪23‬هەر لەو ڕۆژەدا سەدوقیەکان کە دەڵێن زیندووبوونەوە نییە هاتنە لی و لێیان پرسی‪.‬‬ ‫‪24‬گوتی« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬موسا گوتی« ‪:‬ئەگەر پیاوێک بمرێت و منداڵی نەبوو‪ ،‬براکەی ژنەکەی دەبات و تۆو بۆ براکەی بەخێو دەکات»‪.‬‬ ‫‪25‬حەوت برامان لەگەڵمان بوو‪ ،‬یەکەمیان ژنێکی هێنا‪ ،‬مردبوو‪ ،‬ژنەکەی بۆ براکەی بەجێهێشت‪.‬‬ ‫‪26‬بە هەمان شێوە دووەم و سێیەمیش تا حەوتەم‪.‬‬ ‫‪27‬لە کۆتاییدا ژنەکەش مرد‪.‬‬ ‫‪28‬کەواتە لە زیندووبوونەوەدا ژنی کێ دەبێت لە حەوت کەسەکە؟ چونکە هەموویان ئەویان هەبوو‪.‬‬ ‫‪29‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬ئێوە هەڵە دەکەن‪ ،‬کە کتێبی پیرۆز و نە هێزی خودا نازانن»‪.‬‬ ‫‪30‬چونکە لە زیندووبوونەوەدا نە هاوسەرگیری دەکەن و نە هاوسەرگیریان پێدەدرێت‪ ،‬بەڵکو وەک فریشتەکانی خودان لە ئاسمان‪.‬‬ ‫‪31‬بەڵم سەبارەت بە زیندووبوونەوەی مردووەکان‪ ،‬ئایا ئەو شتەت نەخوێندووەتەوە کە خودا پێی وتوون‪.‬‬ ‫‪32‬من خودای ئیبراهیم و خودای ئیسحاق و خودای یاقوبم؟ خودا خودای مردووەکان نییە‪ ،‬بەڵکو خودای زیندووەکانە‪.‬‬ ‫‪33‬کاتێک جەماوەرەکە ئەمەیان بیست و سەریان سوڕما لە فێرکارییەکانی‪.‬‬ ‫‪34‬بەڵم کاتێک فەریسییەکان بیستیان کە سەدوقیەکانی بێدەنگ کردووە‪ ،‬کۆبوونەوە‪.‬‬ ‫‪35‬ئینجا یەکێکیان کە پارێزەر بوو‪ ،‬پرسیارێکی لێکرد و تاقیکردەوە و گوتی‪:‬‬ ‫‪36‬مامۆستا‪ ،‬کامە فەرمانی گەورەیە لە یاسادا؟‬ ‫‪37‬عیسا پێی گوت « ‪:‬بە هەموو دڵ و بە هەموو گیان و بە هەموو بیرکردنەوە یەزدانی پەروەردگارت خۆش بوێت»‪.‬‬ ‫‪38‬ئەمە فەرمانی یەکەم و گەورەیە‪.‬‬ ‫‪39‬دووەمیان وەک ئەوە وایە ‪:‬دراوسێکەت وەک خۆت خۆش بوێت‪.‬‬ ‫‪40‬هەموو یاسا و پێغەمبەران لەسەر ئەم دوو فەرمانە هەڵواسراوە‪.‬‬ ‫‪41‬کاتێک فەریسییەکان کۆبوونەوە‪ ،‬عیسا لێیان پرسی‪.‬‬ ‫‪42‬گوتی « ‪:‬بیرتان چییە لە مەسیح؟ کوڕی کێیە؟ پێیان گوت« ‪:‬کوڕی داود»‪.‬‬ ‫‪43‬پێی گوتن « ‪:‬ئەوا چۆن داود بە ڕۆح ناوی دەنێت پەروەردگار و دەڵێت‪.‬‬ ‫‪44‬یەزدان بە پەروەردگارمی فەرموو« ‪:‬لە دەستی ڕاستم دابنیشە‪ ،‬تا دوژمنەکانت بکەم بە پێڵو؟»‬ ‫‪45‬ئەگەر داود پێی بڵێت پەروەردگار‪ ،‬چۆن کوڕەکەیەتی؟‬ ‫‪46‬هیچ کەسێک نەیتوانی یەک قسەی وەڵم بداتەوە و لەو ڕۆژەوە کەسیش بوێری نەبوو پرسیاری زیاتری لێ بکات‪.‬‬

‫‪19‬‬


‫ماتیۆ‬

‫بەشی ‪٢٣‬‬ ‫‪1‬ئینجا عیسا بە خەڵک و شاگردەکانی قسەی کرد‪.‬‬ ‫‪2‬گوتی « ‪:‬مامۆستایان و فەریسییەکان لەسەر کورسی موسا دانیشتوون‪.‬‬ ‫‪3‬هەرچی داواتان لێدەکەن جێبەجێی بکەن‪ ،‬پابەندبن و بیکەن ‪.‬بەڵم ئێوە بەپێی کارەکانیان مەکەن‪ ،‬چونکە ئەوان دەڵێن و نایکەن»‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە بارگرانی قورس و قورس دەبەستنەوە و لەسەر شانی مرۆڤ دادەنێن ‪.‬بەڵم خۆیان بە یەک پەنجەیان نایانجوڵێنن‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم هەموو کارەکانیان بۆ ئەوەی مرۆڤەکان ببینن دەیکەن‪ ،‬پۆشاکەکانیان فراوان دەکەن و سنووری جلەکانیان گەورە دەکەن‪.‬‬ ‫‪6‬لە ئاهەنگەکاندا ژوورەکانی سەرەوە و کورسی سەرەکی لە کەنیسەکاندا خۆشبوێت‪.‬‬ ‫‪7‬سڵو لە بازاڕەکان و بۆ ئەوەی لەلیەن مرۆڤەکانەوە پێیان بڵێین ‪:‬ڕابی‪ ،‬ڕابی‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم پێتان مەڵێن ڕابی‪ ،‬چونکە مامۆستاتان یەک کەسە‪ ،‬ئەویش مەسیحە ‪.‬هەمووتان براین»‪.‬‬ ‫‪9‬لەسەر زەوی بە کەس مەڵێن باوکتان‪ ،‬چونکە باوکتان یەک کەسە کە لە ئاسماندایە‪.‬‬ ‫‪10‬هەروەها پێتان مەڵێن ئاغا‪ ،‬چونکە مامۆستاتان یەک کەسە‪ ،‬مەسیح‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم ئەوەی لە نێوانتاندا گەورەترە‪ ،‬دەبێتە خزمەتکارتان‪.‬‬ ‫‪12‬هەرکەسێک خۆی بەرز بکاتەوە‪ ،‬زەلیل دەکرێت ‪.‬ئەوەی خۆی زەلیل بکات‪ ،‬بەرز دەکرێتەوە‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم ئاخ بۆ ئێوەی یاساناس و فەریسییەکان‪ ،‬دووڕوو !چونکە شانشینی ئاسمان لە دژی مرۆڤەکان دادەخەن‪ ،‬چونکە نە خۆتان ناچنە‬ ‫ژوورەوە و ناهێڵن ئەوانەی دەچنە ژوورەوە‪.‬‬ ‫‪14‬ئاخ بۆ ئێوەی یاساناس و فەریسییەکان‪ ،‬دووڕوو !چونکە ماڵی بێوەژنەکان دەخۆن و بۆ خۆنمایشکردن نوێژ درێژ دەکەن‪ ،‬بۆیە سزای‬ ‫گەورەتر وەردەگرن‪.‬‬ ‫‪15‬ئاخ بۆ ئێوەی یاساناس و فەریسییەکان‪ ،‬دووڕووەکان !چونکە دەریا و وشکانی دەسوڕێنەوە بۆ ئەوەی کەسێک موسڵمان بکرێت‪ ،‬کاتێک‬ ‫دروست بوو‪ ،‬دوو هێندە زیاتر لە خۆتان دەیکەنە منداڵی دۆزەخ‪.‬‬ ‫‪16‬ئاخ بۆ ئێوە‪ ،‬ئەی ڕێبەرە کوێرەکان کە دەڵێن ‪:‬هەرکەسێک سوێند بە پەرستگا بخوات‪ ،‬هیچ نییە ‪.‬بەڵم هەرکەسێک سوێند بە زێڕی‬ ‫پەرستگا بخوات‪ ،‬ئەوا قەرزدارە!‬ ‫‪17‬ئێوە گەمژە و کوێرەکان‪ ،‬چونکە ئاڵتون گەورەترە یان ئەو پەرستگایەی زێڕ پیرۆز دەکات؟‬ ‫« ‪18‬هەرکەسێک سوێند بە قوربانگا بخوات‪ ،‬هیچ نییە ‪.‬بەڵم هەرکەسێک سوێند بەو بەخششەی لەسەرە‪ ،‬تاوانبارە‪.‬‬ ‫‪19‬ئێوە گەمژە و کوێرەکان‪ ،‬چونکە ئایا گەورەترە‪ ،‬بەخشش یان قوربانگا کە بەخششەکە پیرۆز دەکات؟‬ ‫‪20‬هەرکەسێک سوێند بە قوربانگاکە بخوات‪ ،‬سوێند بەو قوربانگا و هەموو شتەکانی سەری دەخوات‪.‬‬ ‫‪21‬هەرکەسێک سوێند بە پەرستگا بخوات‪ ،‬سوێندی پێ دەخوات و بەو کەسەی تێیدا نیشتەجێیە‪.‬‬ ‫‪22‬ئەوەی سوێند بە ئاسمان بخوات‪ ،‬سوێند بە تەختی خودا و ئەو کەسەی لەسەری دانیشتووە‪.‬‬ ‫‪23‬ئاخ بۆ ئێوەی یاساناس و فەریسییەکان‪ ،‬دووڕوو !چونکە دەهەمی نەعنا و ئەنیس و جیر دەدەن و بابەتە قورسەکانی یاسا و دادگاییکردن‬ ‫و میهرەبانی و باوەڕتان لبردووە‪.‬‬ ‫‪24‬ئەی ڕێبەرە کوێرەکان‪ ،‬کە کۆترێک دەکێشن و وشتر قووت دەدەن‪.‬‬ ‫‪25‬ئاخ بۆ ئێوەی یاساناس و فەریسییەکان‪ ،‬دووڕوو !چونکە دەرەوەی جام و مەنجەڵەکە پاک دەکەنەوە‪ ،‬بەڵم ناوەوە پڕن لە زەوتکردن و‬ ‫زیادەڕەوی‪.‬‬ ‫‪26‬ئەی فەریسیی کوێر‪ ،‬سەرەتا ئەوەی لە ناو جام و قاپەکەدایە پاک بکەرەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی دەرەوەش پاک بێت‪.‬‬ ‫‪27‬ئاخ بۆ ئێوەی یاساناس و فەریسییەکان‪ ،‬دووڕوو !چونکە ئێوە وەک گۆڕی سپی کراو دەچن‪ ،‬کە لە دەرەوە جوان دەردەکەون‪ ،‬بەڵم لە‬ ‫ناوەوە پڕن لە ئێسکی مردوو و هەموو پیسییەک‪.‬‬ ‫‪28‬بە هەمان شێوە ئێوەش لە دەرەوە بۆ مرۆڤەکان ڕاستودروست دەردەکەون‪ ،‬بەڵم لە ناوەوەتان پڕن لە دووڕوویی و ناپاکی‪.‬‬ ‫‪29‬ئاخ بۆ ئێوەی یاساناس و فەریسییەکان‪ ،‬دووڕوو !چونکە گۆڕی پێغەمبەران دروست دەکەن و گۆڕی ڕاستودروستەکان دەڕازێننەوە‪.‬‬ ‫‪30‬بڵێ« ‪:‬ئەگەر ئێمە لە سەردەمی باوباپیرانماندا بووین‪ ،‬بەشداریمان لە خوێنی پێغەمبەراندا نەدەبوو»‪.‬‬ ‫‪31‬بۆیە ئێوە شایەتحاڵی خۆتان بن‪ ،‬کە ئێوە نەوەی ئەو کەسانەن کە پێغەمبەرەکانیان کوشتووە‪.‬‬ ‫‪32‬کەواتە پێوەرەکانی باوباپیرانتان پڕ بکەنەوە‪.‬‬ ‫‪33‬ئەی مارەکان‪ ،‬ئەی نەوەی مارەکان‪ ،‬چۆن لە سزای دۆزەخ ڕزگارتان دەبێت؟‬ ‫‪34‬بۆیە پێغەمبەر و دانا و مامۆستایان بۆ دەنێرم‪ ،‬هەندێکیان دەکوژن و لە خاچیان دەدەن ‪.‬هەندێکیان لە کەنیسەکانتاندا شەقیان لێدەدەن و لە‬ ‫شارێکەوە بۆ شارێکی تر گۆشەگیریان دەکەن‪.‬‬ ‫‪35‬بۆ ئەوەی هەموو ئەو خوێنە ڕاستودروستانەی بەسەر زەویدا ڕژاوە بەسەرتاندا بێت‪ ،‬لە خوێنی هابیلی ڕاستودروستەوە تا خوێنی‬ ‫زەکەریای کوڕی باراکیا‪ ،‬کە لە نێوان پەرستگا و قوربانگاکەدا کوشتتان‪.‬‬ ‫‪36‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬هەموو ئەمانە بەسەر ئەم نەوەیەدا دێن‪.‬‬ ‫‪37‬ئەی ئۆرشەلیم‪ ،‬ئۆرشەلیم‪ ،‬تۆی پێغەمبەران دەکوژیت و بەردبارانی ئەوانەی بۆت دەنێرن‪ ،‬چەند جار حەزم دەکرد منداڵەکانت‬ ‫کۆبکردەوە‪ ،‬وەک چۆن مریشکێک مریشکەکانی لە ژێر باڵەکانیدا کۆدەکاتەوە‪ ،‬بەڵم ئێوە نەتانویست!‬ ‫‪38‬سەیرکە‪ ،‬ماڵەکەت بە وێرانە بۆ ئێوە جێهێڵراوە‪.‬‬ ‫‪39‬چونکە پێتان دەڵێم ‪:‬لەمەودوا من نابینن‪ ،‬تا بڵێن ‪:‬پیرۆزە ئەو کەسەی بە ناوی یەزدانەوە دێت‪.‬‬

‫‪20‬‬


‫ماتیۆ‬

‫بەشی ‪٢٤‬‬ ‫‪1‬عیسا چووە دەرەوە و لە پەرستگاکە ڕۆیشت‪ ،‬شاگردەکانی هاتنە لی بۆ ئەوەی بیناکانی پەرستگاکە پیشان بدەن‪.‬‬ ‫‪2‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬هەموو ئەمانە نابینن؟ »بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬لێرە بەردێک لەسەر بەردێکی تر نامێنێتەوە و فڕێ نەدرێتە خوارەوە‪.‬‬ ‫‪3‬کاتێک لەسەر چیای زەیتوون دانیشتبوو‪ ،‬شاگردەکانی بە تەنیا هاتنە لی و گوتیان« ‪:‬پێمان بڵێ‪ ،‬ئەمانە کەی دەبن؟ »نیشانەی هاتنت و‬ ‫کۆتایی جیهان چی دەبێت؟‬ ‫‪4‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬ئاگاداربن کەس فریوتان نەدات»‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە زۆر کەس بە ناوی منەوە دێن و دەڵێن« ‪:‬من مەسیحم »‪.‬و زۆر کەس فریو دەدات‪.‬‬ ‫‪6‬گوێتان لە شەڕ و دەنگۆی شەڕ دەبێت‪ ،‬بزانن کە تووشی شڵەژان نەبن‪ ،‬چونکە هەموو ئەمانە دەبێ ڕوو بدەن‪ ،‬بەڵم هێشتا کۆتایی‬ ‫نەهاتووە‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە نەتەوەیەک لە دژی نەتەوەیەک هەڵدەوەشێتەوە و شانشینییەک لە بەرامبەر شانشینییەکدا‪ ،‬برسێتی و تاعون و بوومەلەرزە لە هەموو‬ ‫شوێنێک ڕوودەدات‪.‬‬ ‫‪8‬هەموو ئەمانە سەرەتای خەم و پەژارەن‪.‬‬ ‫‪9‬ئینجا تەسلیمتان دەکەن بۆ ئازاردان و دەتانکوژن‪ ،‬لەبەر ناوی من ڕقتان لە هەموو گەلن دەبێت‪.‬‬ ‫‪10‬ئینجا زۆر کەس توڕە دەبن و خیانەت لە یەکتر دەکەن و ڕقیان لە یەکتر دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪11‬زۆر پێغەمبەری درۆزن هەڵدەستن و زۆر کەس فریو دەدەن‪.‬‬ ‫‪12‬لەبەر ئەوەی ناپاکی زۆر دەبێت‪ ،‬خۆشەویستی زۆر کەس سارد دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم ئەوەی تا کۆتایی بەرگە بگرێت‪ ،‬ڕزگاری دەبێت‪.‬‬ ‫‪14‬ئەم ئینجیلەی شانشینی لە هەموو جیهان بانگەشەی بۆ دەکرێت بۆ ئەوەی شایەتحاڵی هەموو گەلن بێت ‪.‬ئینجا کۆتایی دێت‪.‬‬ ‫‪15‬جا کاتێک دەبینن ئەو وێرانکارییە قێزەونەی کە دانیال پێغەمبەر باسی دەکات‪ ،‬لە شوێنی پیرۆز وەستاوە‪ ،‬هەرکەسێک دەخوێنێتەوە با‬ ‫تێبگات‪.‬‬ ‫‪16‬با ئەوانەی لە یەهودان بەرەو شاخەکان هەڵبێن‪.‬‬ ‫‪17‬ئەوەی لەسەر ماڵەکەیە با نەچێتە خوارەوە بۆ ئەوەی هیچ شتێک لە ماڵەکەی دەربهێنێت‪.‬‬ ‫‪18‬با ئەوەی لە کێڵگەدایە نەگەڕێتەوە بۆ ئەوەی جلەکانی وەربگرێت‪.‬‬ ‫‪19‬ئاخ بۆ ئەوانەی دووگیانن و ئەوانەی شیر دەدەن لەو ڕۆژانەدا!‬ ‫‪20‬بەڵم دوعا بکەن کە هەڵتنتان لە زستان و لە ڕۆژی شەممەدا نەبێت‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە ئەو کاتە تەنگانەیەکی گەورە دەبێت کە لە سەرەتای جیهانەوە تا ئێستا نەبووە و هەرگیز نابێت‪.‬‬ ‫‪22‬ئەگەر ئەو ڕۆژانە کورت نەکرێنەوە‪ ،‬هیچ گۆشتێک ڕزگاری نابێت‪ ،‬بەڵم لەبەر خاتری هەڵبژێردراوەکان ئەو ڕۆژانە کورت‬ ‫دەکرێنەوە‪.‬‬ ‫‪23‬ئینجا ئەگەر کەسێک پێتان بڵێت« ‪:‬ئەوە مەسیح یان لەوێیە »‪.‬باوەڕیان پێ نەکەن‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە مەسیحی درۆزن و پێغەمبەری درۆزن سەرهەڵدەدەن و نیشانە و سەرسوڕهێنەرە گەورەکان پیشان دەدەن ‪.‬بەجۆرێک کە ئەگەر‬ ‫بتوانرا‪ ،‬ئەوا هەڵبژێردراوەکان فریو دەدەن‪.‬‬ ‫‪25‬سەیرکە‪ ،‬پێشتر پێم وتوون‪.‬‬ ‫‪26‬بۆیە ئەگەر پێتان بڵێن« ‪:‬ئەوە لە بیاباندایە »‪.‬مەڕۆنە دەرەوە‪ ،‬سەیرکە لە ژوورە نهێنییەکاندایە ‪.‬باوەڕیان پێ نەکەن‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە وەک چۆن ڕەشەبا لە ڕۆژهەڵتەوە دێتە دەرەوە و تا ڕۆژئاوا دەدرەوشێتەوە ‪.‬هاتنی کوڕی مرۆڤیش بەم شێوەیە دەبێت‪.‬‬ ‫‪28‬چونکە لشەکە لە هەر شوێنێک بێت‪ ،‬هەڵۆکان لەوێ کۆدەبنەوە‪.‬‬ ‫‪29‬یەکسەر دوای تەنگانەی ئەو ڕۆژانە خۆر تاریک دەبێت و مانگ ڕووناکی ناداتەوە و ئەستێرەکان لە ئاسمانەوە دەکەونە خوارەوە و‬ ‫هێزەکانی ئاسمانەکان دەلەرزن‪.‬‬ ‫‪30‬ئینجا نیشانەی کوڕی مرۆڤ لە ئاسمان دەردەکەوێت‪ ،‬ئینجا هەموو هۆزەکانی سەر زەوی ماتەمینی دەگێڕن و کوڕی مرۆڤ دەبینن کە‬ ‫بە هێز و شکۆمەندییەکی گەورەوە لە هەورەکانی ئاسماندا دێت‪.‬‬ ‫‪31‬فریشتەکانی بە دەنگێکی گەورەی شمشاڵەوە دەنێرێت و هەڵبژێردراوەکانی لە چوار باکەوە لە سەرێکەوە تا سەرەکەی تر کۆدەکەنەوە‪.‬‬ ‫‪32‬ئێستا مەتەڵێک لەبارەی دار هەنجیرەوە فێربە ‪.‬کاتێک لقەکەی هێشتا ناسکە و گەڵکانی لێدێت‪ ،‬دەزانن هاوین نزیکە‪.‬‬ ‫‪33‬بە هەمان شێوە ئێوەش کاتێک هەموو ئەمانە دەبینن‪ ،‬بزانن کە نزیکە‪ ،‬تەنانەت لە دەرگاکانیشەوە‪.‬‬ ‫‪34‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئەم نەوەیە تێناپەڕێت تا هەموو ئەمانە جێبەجێ دەبن‪.‬‬ ‫‪35‬ئاسمان و زەوی تێدەپەڕن‪ ،‬بەڵم قسەکانی من تێناپەڕن‪.‬‬ ‫‪36‬بەڵم ئەو ڕۆژە و کاتژمێرە کەس نازانێت‪ ،‬نە فریشتەکانی ئاسمان‪ ،‬تەنها باوکم نەبێت‪.‬‬ ‫‪37‬بەڵم وەک سەردەمی نوح‪ ،‬هاتنی کوڕی مرۆڤیش بە هەمان شێوە دەبێت‪.‬‬ ‫‪38‬چونکە وەک ڕۆژانی پێش لفاوەکە دەیانخوارد و دەیانخواردەوە‪ ،‬هاوسەرگیریان دەکرد و هاوسەرگیریان دەکرد‪ ،‬تا ئەو ڕۆژەی نوح‬ ‫چووە ناو کەشتییەکە‪.‬‬ ‫‪39‬نەیانزانی تا لفاوەکە هات و هەموویانی برد ‪.‬هاتنی کوڕی مرۆڤیش بەم شێوەیە دەبێت‪.‬‬ ‫‪40‬ئینجا دوو کەس لە کێڵگەکەدا دەبن ‪.‬یەکێکیان دەگیرێت و ئەوی دیکەیان بەجێدەهێڵرێت‪.‬‬ ‫‪41‬دوو ژن لە میڵەکەدا وردکردن بن ‪.‬یەکێکیان دەگیرێت و ئەوی دیکەیان بەجێدەهێڵرێت‪.‬‬ ‫‪42‬جا ئاگاداربن‪ ،‬چونکە نازانن پەروەردگارتان لە چ کاتژمێرێکدا دێت‪.‬‬ ‫‪43‬بەڵم ئەمە بزانە ئەگەر خاوەن ماڵەکە بزانێت دزەکە لە چ کاتژمێرێکدا دێت‪ ،‬چاودێری دەبوو و ڕێگەی نەدەدا ماڵەکەی بشکێنرێت‪.‬‬

‫‪21‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪44‬بۆیە ئێوەش ئامادەبن‪ ،‬چونکە لە کاتژمێرێکدا کە پێتان وایە کوڕی مرۆڤ دێت‪.‬‬ ‫‪45‬کەواتە کێیە خزمەتکارێکی دڵسۆز و ژیر‪ ،‬کە گەورەکەی کردوویەتی بە فەرمانڕەوای ماڵەکەی و لە کاتی خۆیدا خواردنیان پێبدات؟‬ ‫‪46‬خۆشبەختە ئەو خزمەتکارەی کە ئاغاکەی دێت دەیبینێت کە وا دەکات‪.‬‬ ‫‪47‬بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬دەیکاتە سەرکردەی هەموو سامانەکانی‪.‬‬ ‫‪48‬بەڵم ئەگەر ئەو بەندە خراپە لە دڵی خۆیدا بڵێت« ‪:‬گەورەم هاتنی دوادەخات»‪.‬‬ ‫‪49‬دەست دەکات بە لێدانی هاوبەندەکانی و لەگەڵ سەرخۆشەکان دەخۆن و دەخۆنەوە‪.‬‬ ‫‪50‬ئاغای ئەو خزمەتکارە لە ڕۆژێکدا دێت کە چاوەڕێی نەکات و لە کاتژمێرێکدا کە ئاگاداری نەبێت‪.‬‬ ‫‪51‬دەیبڕێت و بەشی خۆی لەگەڵ دووڕووەکان دادەنێت‪ ،‬لەوێ گریان و ددان بڕین دەبێت‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٥‬‬ ‫‪1‬پاشان شانشینی ئاسمان بە دە کچێن دەشوێنرێت کە چراکانیان برد و چوونە دەرەوە بۆ پێشوازیکردن لە زاوا‪.‬‬ ‫‪2‬پێنج کەسیان دانا بوون و پێنجیان گەمژە بوون‪.‬‬ ‫‪3‬گەمژە چراکانیان برد و ڕۆنیان لەگەڵ خۆیان نەبرد‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم داناکان لەگەڵ چراکانیان ڕۆنیان لە قاپەکانیاندا برد‪.‬‬ ‫‪5‬لە کاتێکدا زاوا دواکەوت‪ ،‬هەموویان خەوتبوون و خەوتبوون‪.‬‬ ‫‪6‬نیوەشەو هاوارێک هات« ‪:‬ئەوەتا زاوا دێت ‪.‬بچنە دەرەوە بۆ پێشوازیکردن لێی»‪.‬‬ ‫‪7‬ئینجا هەموو ئەو کچانە هەستان و چراکانیان ڕیز کرد‪.‬‬ ‫‪8‬گەمژە بە دانایان گوت« ‪:‬لە ڕۆنەکەت پێمان بدە ‪.‬چونکە چراکانمان کوژاوەتەوە‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم داناکان وەڵمیان دایەوە و گوتیان« ‪:‬نا ‪.‬نەک بەس نەبێت بۆ ئێمە و ئێوە‪ ،‬بەڵکو بچنە لی ئەوانەی فرۆشیارن و بۆ خۆتان بکڕن‪.‬‬ ‫‪10‬کاتێک دەچوون بۆ کڕین‪ ،‬زاوا هات ‪.‬ئەوانەی ئامادە بوون لەگەڵیدا چوونە ژوورەوە بۆ زەماوەندەکە‪ ،‬دەرگاکەش داخرا‪.‬‬ ‫‪11‬پاش ئەوە کچەکانی دیکەش هاتن و گوتیان« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬پەروەردگار‪ ،‬بۆمان بکەرەوە»‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵم ئەویش وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ناتانناسم»‪.‬‬ ‫‪13‬جا ئاگاداربن‪ ،‬چونکە نە ئەو ڕۆژە نازانن کە کوڕی مرۆڤ دێت‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە شانشینی ئاسمان وەک مرۆڤێک وایە کە دەچێتە وڵتێکی دوورەوە‪ ،‬خزمەتکارەکانی بانگ کرد و سامانی خۆی ڕادەستی کردن‪.‬‬ ‫‪15‬پێنج تەلەنتی بە یەکێکی تر بەخشی‪ ،‬دوو تەڵێنتی بە کەسێکی دیکە و یەک تەڵێنتی بە کەسێکی دیکە ‪.‬بۆ هەر پیاوێک بەپێی چەندین‬ ‫توانای خۆی؛ و یەکسەر گەشتەکەی گرتەبەر‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا ئەو کەسەی پێنج تاڵنەکەی وەرگرتبوو‪ ،‬چوو و بازرگانی بەوەوە کرد و پێنج تاڵنتی دیکەی بۆ دروستکردن‪.‬‬ ‫‪17‬بە هەمان شێوە ئەوەی دوو کەسی وەرگرتبوو‪ ،‬دوو کەسی دیکەی بەدەستهێنا‪.‬‬ ‫‪18‬بەڵم ئەوەی یەکێکی وەرگرتبوو‪ ،‬چوو و لە زەویدا هەڵکەند و پارەی گەورەکەی شاردەوە‪.‬‬ ‫‪19‬دوای ماوەیەکی زۆر ئاغای ئەو خزمەتکارانە دێت و حسابیان بۆ دەکات‪.‬‬ ‫‪20‬ئینجا ئەو کەسەی پێنج تاڵنتی وەرگرتبوو‪ ،‬هات و پێنج تاڵنتی دیکەی هێنا و گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬تۆ پێنج تاڵنتت پێدام‪.‬‬ ‫‪21‬ئاغای پێی گوت« ‪:‬باشە ئەی خزمەتکاری باش و دڵسۆز‪ ،‬تۆ لە چەند شتێکدا دڵسۆز بوویت‪ ،‬من دەتکەم بە فەرمانڕەوای زۆر شت‪،‬‬ ‫بچۆرە ناو خۆشی گەورەکەتەوە»‪.‬‬ ‫‪22‬ئەو کەسەی دوو تەلەنت وەرگرتبوو‪ ،‬هات و گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬تۆ دوو تەلەنتت پێدام‪.‬‬ ‫‪23‬ئاغای پێی گوت« ‪:‬باشە ئەی خزمەتکاری باش و دڵسۆز ‪.‬تۆ لەسەر چەند شتێک دڵسۆز بوویت‪ ،‬من دەتکەم بە فەرمانڕەوای زۆر شت‪،‬‬ ‫بچۆرە ناو خۆشی پەروەردگارتەوە‪.‬‬ ‫‪24‬ئینجا ئەوەی یەک تاڵێنت وەرگرتبوو هات و گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬من زانیم کە تۆ پیاوێکی ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و‬ ‫ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و‬ ‫ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەق و ڕەقە و لە شوێنێک کۆی دەکەیتەوە‪.‬‬ ‫‪25‬ترسام و چووم و بەهرەکەت لە زەویدا شاردەوە‪.‬‬ ‫‪26‬ئاغاکەی وەڵمی دایەوە و پێی گوت« ‪:‬ئەی خزمەتکاری خراپەکار و تەمبەڵی‪ ،‬زانیت کە لە کوێ نەچێنم دروێنە دەکەم و لەو شوێنەش‬ ‫کۆی دەکەمەوە‪.‬‬ ‫‪27‬بۆیە دەبوو پارەکەم بخەیتە دەست ئاڵوگۆڕکەران و دواتر لە هاتنمدا پارەی خۆمم لەگەڵ ڕیبا وەربگرم‪.‬‬ ‫‪28‬کەواتە بەهرەکەی لێ وەربگرە و بیدە بەو کەسەی کە دە تەلەنت هەیە‪.‬‬ ‫‪29‬چونکە هەرکەسێک کە هەیەتی دەبەخشرێت و زۆری دەبێت‪ ،‬بەڵم ئەوەی نییە‪ ،‬ئەوەی هەیەتی لێ دەسەندرێتەوە‪.‬‬ ‫‪30‬بەندە بێ قازانجەکە فڕێ بدەنە ناو تاریکی دەرەوە‪ ،‬لەوێ گریان و ددان بڕین دەبێت‪.‬‬ ‫‪31‬کاتێک کوڕی مرۆڤ بە شکۆمەندی خۆی و هەموو فریشتە پیرۆزەکانی لەگەڵیدا دێت‪ ،‬ئەوا لەسەر تەختی شکۆمەندی خۆی دادەنیشێت‪.‬‬ ‫‪32‬هەموو گەلن لەبەردەمیدا کۆدەکرێنەوە‪ ،‬وەک شوانێک مەڕەکانی لە بزنەکان جیا دەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪33‬مەڕەکان لە دەستی ڕاستی دادەنێت‪ ،‬بزنەکان لە لی چەپی‪.‬‬ ‫‪34‬ئینجا پاشا لەلی ڕاستی خۆی پێیان دەڵێت« ‪:‬وەرن‪ ،‬ئێوەی پیرۆزی باوکم‪ ،‬ئەو شانشینییە بە میرات بگرن کە لە سەرەتای دروستبوونی‬ ‫جیهانەوە بۆتان ئامادەکراوە‪.‬‬ ‫‪35‬چونکە من برسی بووم‪ ،‬ئێوە خواردنتان پێدام‪ ،‬تینوو بووم‪ ،‬ئێوەش خواردنەوەتان پێدام‪ ،‬بێگانە بووم و منتان وەرگرت‪.‬‬ ‫‪36‬ڕووت بووم و جلتان لەبەر کردم‪ ،‬نەخۆش بووم و سەردانتان کردم‪ ،‬لە زیندان بووم و هاتنە لم‪.‬‬

‫‪22‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪37‬ئینجا ڕاستودروستەکان وەڵمی دەدەنەوە و دەڵێن« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬کەی تۆمان بینی کە برسی بوویت و خۆراکمان پێدایت؟ »یان تینوو و‬ ‫خواردنەوەی پێدایت؟‬ ‫‪38‬کەی تۆمان بە نامۆ بینی و وەرمانگرت؟ یان ڕووت و جل و بەرگت لەبەر کرد؟‬ ‫‪39‬یان کەی تۆمان بینی کە نەخۆش بوویت‪ ،‬یان لە زینداندا بووین و هاتین بۆ لت؟‬ ‫‪40‬پاشا وەڵمیان دەداتەوە و پێیان دەڵێت« ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬تا لەگەڵ یەکێک لەم برا بچووکانەتان کردوومە‪ ،‬بۆ منتان کرد»‪.‬‬ ‫‪41‬ئینجا بە لی چەپیش دەڵێ« ‪:‬ئەی نەفرەت لێکراو‪ ،‬لێم بڕۆن بۆ ئاگری هەتاهەتایی کە بۆ شەیتان و فریشتەکانی ئامادە کراوە‪.‬‬ ‫‪42‬چونکە من برسی بووم‪ ،‬ئێوە خواردنتان پێ نەدام‪ ،‬تینوو بووم و هیچ خواردنەوەیەکتان نەدام‪.‬‬ ‫‪43‬من نامۆ بووم‪ ،‬منتان نەگرتە ژوورەوە‪ ،‬بە ڕووتی و جل و بەرگتان نەپۆشیم‪ ،‬نەخۆش بووم و لە زیندان بووم‪ ،‬سەردانتان نەکردم‪.‬‬ ‫‪44‬ئینجا وەڵمی دەدەنەوە و دەڵێن« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬کەی تۆمان بینی برسی‪ ،‬یان تینوو‪ ،‬یان نامۆ‪ ،‬یان ڕووت‪ ،‬یان نەخۆش‪ ،‬یان لە زیندان‪ ،‬و‬ ‫خزمەتمان نەکردیت؟»‬ ‫‪45‬ئینجا وەڵمیان دەداتەوە و دەڵێت« ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬تا لەگەڵ یەکێک لەم بچووکانە نەتانکرد‪ ،‬لەگەڵ من نەتانکرد»‪.‬‬ ‫‪46‬ئەمانە دەچنە سزای هەتاهەتایی‪ ،‬بەڵم ڕاستودروستەکان دەچنە ژیانی هەتاهەتایی‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٦‬‬ ‫‪1‬کاتێک عیسا هەموو ئەم قسانەی تەواو کرد‪ ،‬بە شاگردەکانی گوت‪:‬‬ ‫‪2‬دەزانن کە دوای دوو ڕۆژ جەژنی پەسحە و کوڕی مرۆڤ خیانەت دەکرێت بۆ ئەوەی لە خاچ بدرێت‪.‬‬ ‫‪3‬پاشان سەرۆک کاهینەکان و یاساناسەکان و پیرەکانی گەل کۆبوونەوە بۆ کۆشکی سەرۆک کاهینەکە کە ناوی قەیفا بوو‪.‬‬ ‫‪4‬ڕاوێژیان کرد تا عیسا بە فێڵبازی بگرن و بیکوژن‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم ئەوان گوتیان« ‪:‬نەک لە ڕۆژی جەژندا‪ ،‬نەک ئاژاوە لە نێو خەڵکدا دروست ببێت»‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک عیسا لە بەیتانیای ماڵی شیمۆنی پەتا بوو‪.‬‬ ‫‪7‬ژنێک هاتە لی کە سندوقێکی ئەلباستەری لە مەڵهەمێکی زۆر بەنرخی پێبوو و لە کاتی دانیشتنی نانخواردنەکەدا ڕژایە سەر سەری‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم کاتێک شاگردەکانی ئەوەیان بینی‪ ،‬تووڕە بوون و گوتیان« ‪:‬ئەمە بەفیڕۆدان بۆ چ مەبەستێکە؟»‬ ‫‪9‬ڕەنگە ئەم مەڵهەمە بە زۆر بفرۆشرایە و بدرێت بە هەژاران‪.‬‬ ‫‪10‬کاتێک عیسا تێگەیشت‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬بۆچی ژنەکە تووشی شڵەژان دەکەن؟ »چونکە ئەو کارێکی باشی بەسەرمدا کردووە‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە هەمیشە هەژارەکانتان لەگەڵدایە ‪.‬بەڵم من هەمیشە نەتانکردووە»‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە ئەو مەڵهەمەی بەسەر جەستەمدا ڕشت‪ ،‬بۆ ناشتنی منی کرد‪.‬‬ ‫‪13‬بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬لە هەر شوێنێک ئەم ئینجیلە لە هەموو جیهاندا بانگەشەی بۆ بکرێت‪ ،‬ئەوەش دەگێڕدرێتەوە کە ئەم ژنە کردوویەتی‬ ‫بۆ یادکردنەوەی‪.‬‬ ‫‪14‬ئینجا یەکێک لە دوانزە کەسەکە بە ناوی یەهودا ئەسقەریۆت‪ ،‬چووە لی سەرۆک کاهینەکان‪.‬‬ ‫‪15‬پێی گوتن« ‪:‬چیم پێدەدەن و منیش بیدەم بە ئێوە؟ »ئینجا پەیمانیان لەگەڵدا بەست بە سی پارچە زیو‪.‬‬ ‫‪16‬لەو کاتەوە بەدوای دەرفەتدا دەگەڕا بۆ ئەوەی خیانەتی لێبکات‪.‬‬ ‫‪17‬لە یەکەم ڕۆژی جەژنی نانە بێ خەمیرەکاندا شاگردەکان هاتنە لی عیسا و پێیان گوت« ‪:‬لە کوێ دەتەوێت جەژنی پەسحت بۆ ئامادە‬ ‫بکەین؟»‬ ‫‪18‬ئینجا گوتی « ‪:‬بڕۆ ناو شار بۆ لی پیاوێکی لەو جۆرە و پێی بڵێ« ‪:‬مامۆستا دەفەرموێت ‪:‬کاتی من نزیکە ‪.‬لە ماڵەکەتدا جەژنی پەسح‬ ‫لەگەڵ شاگردەکانم دەگێڕم‪.‬‬ ‫‪19‬شاگردەکانیش وەک عیسا دیارییان کردبوو‪ ،‬کردیان ‪.‬جەژنی پەسحیان ئامادە کرد‪.‬‬ ‫‪20‬کاتێک ئێوارە هات‪ ،‬لەگەڵ دوانزە کەسەکەدا دانیشت‪.‬‬ ‫‪21‬کاتێک نانیان دەخوارد‪ ،‬گوتی « ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم یەکێک لە ئێوە خیانەتم لێدەکات»‪.‬‬ ‫‪22‬ئەوان زۆر خەمبار بوون‪ ،‬هەریەکەیان دەستیان کرد بە گوتنی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬ئایا منم؟»‬ ‫‪23‬ئینجا وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬ئەو کەسەی دەستی لە قاپەکەدا لەگەڵمدا نوقم بکات‪ ،‬ئەوە خیانەتم لێدەکات»‪.‬‬ ‫‪24‬کوڕی مرۆڤ وەک ئەوەی لەسەری نووسراوە دەڕوات‪ ،‬بەڵم ئاخ بۆ ئەو پیاوەی کە بەهۆیەوە کوڕی مرۆڤ خیانەت دەکرێت !ئەگەر‬ ‫لەدایک نەبووایە بۆ ئەو پیاوە باش بوو‪.‬‬ ‫‪25‬یەهودا کە خیانەتی لێکرد‪ ،‬وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬ئایا منم؟ »پێی گوت « ‪:‬تۆ وتت»‪.‬‬ ‫‪26‬کاتێک نانیان دەخوارد‪ ،‬عیسا نانی وەرگرت و بەرەکەتی خستە سەری و شکاندی و دای بە شاگردەکانی و گوتی « ‪:‬وەرگرن و بخۆن ‪.‬‬ ‫ئەمە جەستەی منە‪.‬‬ ‫‪27‬ئینجا جامەکەی برد و سوپاسی کرد و پێی وتن « ‪:‬هەمووتان لێی بخۆنەوە‪.‬‬ ‫‪28‬چونکە ئەمە خوێنی پەیمانی نوێی منە کە بۆ زۆر کەس دەڕژێت بۆ لێخۆشبوونی گوناهەکان‪.‬‬ ‫‪29‬بەڵم پێتان دەڵێم ‪:‬لەمەودوا لەم بەرهەمە ترێیە ناخۆمەوە‪ ،‬تا ئەو ڕۆژەی کە لەگەڵتان لە شانشینی باوکمدا تازە دەیخۆمەوە‪.‬‬ ‫‪30‬کاتێک سروودێکیان وت‪ ،‬چوونە دەرەوە بۆ چیای زەیتوون‪.‬‬ ‫‪31‬ئینجا عیسا پێی گوتن « ‪:‬ئەمشەو هەمووتان بەهۆی منەوە توڕە دەبن‪ ،‬چونکە نووسراوە ‪:‬شوانەکە دەکوژم و مەڕەکانی مەڕەکان پەرش‬ ‫و بڵو دەبنەوە»‪.‬‬ ‫‪32‬بەڵم دوای هەستانەوەم‪ ،‬پێش ئێوە دەچمە جەلیل‪.‬‬ ‫‪33‬پەترۆس وەڵمی دایەوە و پێی گوت« ‪:‬ئەگەر هەموو مرۆڤەکان بەهۆی تۆوە تووڕە بن‪ ،‬بەڵم من هەرگیز توڕە نابم»‪.‬‬

‫‪23‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪34‬عیسا پێی گوت « ‪:‬بەڕاستی پێت دەڵێم‪ ،‬ئەمشەو پێش ئەوەی کەروێشک بکوژێت‪ ،‬سێ جار ئینکاریم دەکەیت»‪.‬‬ ‫‪35‬پەترۆس پێی گوت« ‪:‬ئەگەر لەگەڵت بمرم‪ ،‬بەڵم ئینکاریت ناکەم »‪.‬هەموو شاگردەکانیش بە هەمان شێوە گوتیان‪.‬‬ ‫‪36‬ئینجا عیسا لەگەڵیان هاتە شوێنێک بە ناوی گێتسمانی و بە شاگردەکانی گوت « ‪:‬ئێوە لێرە دابنیشن‪ ،‬تا من دەچم و نوێژ دەکەم»‪.‬‬ ‫‪37‬ئینجا پەترۆس و دوو کوڕەکەی زێبدی لەگەڵ خۆی برد و دەستی کرد بە خەمباری و زۆر قورس‪.‬‬ ‫‪38‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬ڕۆحم تا مردن زۆر خەمبارە‪ ،‬لێرە بمێننەوە و لەگەڵم ئاگادار بن»‪.‬‬ ‫‪39‬کەمێک زیاتر ڕۆیشت و بە ڕووخساری خۆی کەوتە خوارەوە و دوعای کرد و گوتی« ‪:‬باوکم‪ ،‬ئەگەر دەکرێت‪ ،‬با ئەم جامە لێم‬ ‫تێپەڕێت‪ ،‬بەڵم نەک وەک ئەوەی من دەمەوێت‪ ،‬بەڵکو وەک ئەوەی تۆ دەتەوێت»‪.‬‬ ‫‪40‬هاتە لی شاگردەکانی و بینییان کە خەوتوون و بە پەترۆسی گوت « ‪:‬چی‪ ،‬نەتانتوانی یەک کاتژمێر لەگەڵمدا ئاگادار بن؟»‬ ‫‪41‬ئاگاداربن و دوعا بکەن‪ ،‬بۆ ئەوەی نەچنە ناو تاقیکردنەوە‪ ،‬ڕۆح ئامادەیە‪ ،‬بەڵم جەستە لوازە‪.‬‬ ‫‪42‬جارێکی دیکە ڕۆیشت و دوعای کرد و گوتی« ‪:‬باوکەم‪ ،‬ئەگەر ئەم جامە لە من نەمێنێت‪ ،‬مەگەر بیخۆمەوە‪ ،‬ویستی تۆ جێبەجێ بێت»‪.‬‬ ‫‪43‬هات و دیسان بینیەوە خەوتوون‪ ،‬چونکە چاوەکانیان قورس بوو‪.‬‬ ‫‪44‬ئینجا جێیان هێشت و ڕۆیشتەوە و بۆ جاری سێیەم نوێژی کرد و هەمان قسەی کرد‪.‬‬ ‫‪45‬ئینجا هاتە لی شاگردەکانی و پێی گوتن « ‪:‬ئێستا بخەون و پشوو بدەن‪.‬‬ ‫‪46‬هەستە با بڕۆین‪ ،‬ئەو کەسە نزیکە کە خیانەتم لێدەکات‪.‬‬ ‫‪47‬کە هێشتا قسەی دەکرد‪ ،‬سەیرکە یەهودا‪ ،‬یەکێک لە دوانزە کەسەکە هات و جەماوەرێکی زۆر بە شمشێر و دارەوە لەگەڵ سەرۆک‬ ‫کاهینەکان و پیرەکانی گەل‪.‬‬ ‫‪48‬ئەو کەسەی خیانەتی لێکرد‪ ،‬نیشانەیەکی پێداون و گوتی« ‪:‬هەرکەسێک ماچی بکەم‪ ،‬ئەوە ئەو کەسەیە‪ ،‬بە توندی بیگرن»‪.‬‬ ‫‪49‬یەکسەر هاتە لی عیسا و گوتی« ‪:‬سڵو‪ ،‬مامۆستا !و ماچی کرد‪.‬‬ ‫‪50‬عیسا پێی گوت « ‪:‬هاوڕێ‪ ،‬بۆچی هاتوویت؟ ئینجا هاتن و دەستیان خستە سەر عیسا و گرتیان‪.‬‬ ‫‪51‬یەکێک لەوانەی لەگەڵ عیسادا بوو دەستی درێژ کرد و شمشێرەکەی دەرهێنا و خزمەتکارێکی سەرۆک کاهینەکەی لێدا و گوێی لێدا‪.‬‬ ‫‪52‬ئینجا عیسا پێی گوت « ‪:‬شمشێرەکەت بخەرە شوێنی خۆی‪ ،‬چونکە هەموو ئەوانەی شمشێر دەگرن بە شمشێر لەناو دەچن»‪.‬‬ ‫‪53‬ئایا پێت وایە ئێستا ناتوانم لە باوکم بپاڕێمەوە و ئەویش لە دوانزە لەشکری فریشتە زیاترم پێدەدات؟‬ ‫‪54‬بەڵم چۆن کتێبە پیرۆزەکان جێبەجێ دەبن کە دەبێ بەم شێوەیە بێت؟‬ ‫‪55‬هەر لەو کاتەدا عیسا بە خەڵکەکەی گوت « ‪:‬ئایا بە شمشێر و دارەوە هاتوونەتە دەرەوە بۆ ئەوەی بمگرن؟ »من ڕۆژانە لە پەرستگا‬ ‫لەگەڵتان دادەنیشتم و فێرکردنم دەکرد‪ ،‬ئێوە دەستتان بەسەرمدا نەگرت‪.‬‬ ‫‪56‬بەڵم هەموو ئەمانە بۆ ئەوەی کتێبی پیرۆزی پێغەمبەران جێبەجێ بکرێن ‪.‬ئینجا هەموو شاگردەکانی جێیان هێشت و هەڵهاتن‪.‬‬ ‫‪57‬ئەوانەی دەستیان بەسەر عیسادا گرتبوو‪ ،‬بردیان بۆ لی قەیفای سەرۆک کاهین‪ ،‬لەوێ مامۆستایان و پیرەکان کۆبوونەوە‪.‬‬ ‫‪58‬بەڵم پەترۆس لە دوورەوە بەدوایدا ڕۆیشت بۆ کۆشکی سەرۆک کاهین و چووە ژوورەوە و لەگەڵ خزمەتکارەکان دانیشت‪ ،‬تا‬ ‫کۆتاییەکەی ببینێت‪.‬‬ ‫‪59‬سەرۆک کاهینەکان و پیرەکان و هەموو ئەنجومەنەکە بەدوای شایەتحاڵی درۆدا دەگەڕان دژی عیسا و بیکوژن‪.‬‬ ‫‪60‬بەڵم هیچیان نەدۆزیەوە‪ ،‬هەرچەندە شایەتحاڵی درۆزن زۆر هاتبوون‪ ،‬بەڵم هیچیان نەدۆزیەوە ‪.‬لە کۆتاییدا دوو شایەتحاڵی درۆینە‬ ‫هاتن‪،‬‬ ‫‪61‬گوتی« ‪:‬ئەم پیاوە وتی« ‪:‬دەتوانم پەرستگای خودا وێران بکەم و لە ماوەی سێ ڕۆژدا دروستی بکەم»‪.‬‬ ‫‪62‬سەرۆک کاهینەکە هەستا و پێی گوت« ‪:‬هیچ وەڵم نادەیتەوە؟ »چییە کە ئەمانە شایەتحاڵی تۆ دەدەن؟‬ ‫‪63‬بەڵم عیسا بێدەنگ بوو ‪.‬سەرۆک کاهینەکەش وەڵمی دایەوە و پێی گوت« ‪:‬بە خودای زیندوو سوێندت پێدەدەم پێمان بڵێیت ئایا تۆ‬ ‫مەسیحی کوڕی خودایت؟»‬ ‫‪64‬عیسا پێی گوت « ‪:‬تۆ وتت ‪:‬بەڵم پێت دەڵێم ‪:‬لەمەودوا کوڕی مرۆڤ دەبینن کە لە دەستی ڕاستی دەسەڵتدا دانیشتووە و بە هەوری‬ ‫ئاسمانەوە دێت»‪.‬‬ ‫‪65‬پاشان سەرۆک کاهین جلەکانی دڕاند و گوتی« ‪:‬کوفری کردووە ‪.‬چی زیاتر پێویستمان بە شایەتحاڵ هەیە؟ سەیرکە‪ ،‬ئێستا گوێتان لە‬ ‫کوفرەکانی بوو‪.‬‬ ‫‪66‬ئێوە چی دەڵێن؟ وەڵمیان دایەوە و گوتیان« ‪:‬ئەو تاوانبارە بە مردن»‪.‬‬ ‫‪67‬ئینجا تفیان لە دەموچاوی کرد و شەقیان لێدا ‪.‬و هەندێکی تریش بە کفنی دەستیان لێیان دا‪،‬‬ ‫‪68‬گوتی« ‪:‬ئەی مەسیح‪ ،‬پێشبینیمان بۆ بکە‪ ،‬کێیە کە لێت دا؟»‬ ‫‪69‬پەترۆس لە دەرەوە لە کۆشک دانیشتبوو‪ ،‬کچێک هاتە لی و گوتی« ‪:‬تۆش لەگەڵ عیسای جەلیل بوویت»‪.‬‬ ‫‪70‬بەڵم لەبەردەم هەموویان ئینکاری کرد و گوتی« ‪:‬نازانم تۆ چی دەڵێیت»‪.‬‬ ‫‪71‬کاتێک چووە دەرەوە بۆ پەنجەرە‪ ،‬خزمەتکارێکی دیکە بینی و بە ئەوانەی لەوێ بوون گوت« ‪:‬ئەم پیاوەش لەگەڵ عیسای ناسری بوو»‪.‬‬ ‫‪72‬دیسانەوە بە سوێندەوە ئینکاری کرد« ‪:‬من پیاوەکە ناناسم»‪.‬‬ ‫‪73‬دوای ماوەیەک ئەوانەی لەوێ وەستابوون هاتنە لی و بە پەترۆسیان گوت« ‪:‬بەڕاستی تۆش یەکێکیت لەوانە ‪.‬چونکە قسەکانت خەفەتت‬ ‫دەکەن»‪.‬‬ ‫‪74‬ئینجا دەستی کرد بە جنێودان و سوێندخواردن و گوتی« ‪:‬من ئەو پیاوە ناناسم »‪.‬وە یەکسەر تیمی کەرەکان‪.‬‬ ‫‪75‬پەترۆس قسەی عیسای بیرکەوتەوە کە پێی فەرموو« ‪:‬پێش ئەوەی کەروێشکەکە بکوژێت‪ ،‬سێ جار ئینکاری من دەکەیت »‪.‬ئینجا چووە‬ ‫دەرەوە و بە تاڵیی گریاوە‪.‬‬

‫‪24‬‬


‫ماتیۆ‬

‫بەشی ‪٢٧‬‬ ‫‪1‬کە بەیانی هات‪ ،‬هەموو سەرۆک کاهینەکان و پیرەکانی گەل ئامۆژگارییان کرد لە دژی عیسا بۆ کوشتنی‪.‬‬ ‫‪2‬کاتێک بەستیانەوە و بردیان و ڕادەستی پۆنتیۆس پیلتۆسی حاکمیان کرد‪.‬‬ ‫‪3‬یەهودا کە خیانەتی لێکردبوو‪ ،‬کاتێک بینی کە سزا دراوە‪ ،‬پەشیمان بووەوە و سی پارچە زیوەکەی هێنایەوە بۆ سەرۆک کاهینەکان و‬ ‫پیرەکان‪.‬‬ ‫‪4‬گوتی« ‪:‬من گوناهم کردووە‪ ،‬چونکە خیانەتم لە خوێنی بێتاوان کردووە »‪.‬گوتیان« ‪:‬ئەوە بۆ ئێمە چییە؟ »تۆ بۆ ئەوە ببینە‪.‬‬ ‫‪5‬پارچە زیوەکانی لە پەرستگاکە فڕێدا و ڕۆیشت و ڕۆیشت و خۆی هەڵواسی‪.‬‬ ‫‪6‬سەرۆک کاهینەکان پارچە زیوەکانیان برد و گوتیان« ‪:‬حەڵڵ نییە بیانخەینە خەزێنە‪ ،‬چونکە نرخی خوێنە»‪.‬‬ ‫‪7‬ڕاوێژیان کرد و کێڵگەی کوزەچییان لەگەڵ خۆیان کڕی بۆ ئەوەی بێگانەیان تێدا بنێژن‪.‬‬ ‫‪8‬بۆیە تا ئەمڕۆ ئەو کێڵگەیە ناوی لێنرا ‪:‬کێڵگەی خوێن»‪.‬‬ ‫‪9‬ئینجا ئەو شتانە هاتەدی کە لەلیەن یەرمی پێغەمبەرەوە گوترا« ‪:‬ئەو سی پارچە زیویان برد‪ ،‬کە نرخی ئەو کەسە بەنرخ بوو‪ ،‬کە ئەوان لە‬ ‫نەوەی ئیسرائیل بەهایان بۆ دانا‪.‬‬ ‫‪10‬هەروەک چۆن یەزدان دیاریی کردبووم‪ ،‬بۆ کێڵگەی کوزەچی بەخشی‪.‬‬ ‫‪11‬عیسا لەبەردەم حاکم وەستا‪ ،‬حاکم لێی پرسی« ‪:‬تۆ پاشای جولەکەکانیت؟ »عیسا پێی گوت « ‪:‬تۆ دەڵێیت»‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک سەرۆک کاهینەکان و پیرەکان تۆمەتباریان کرد‪ ،‬هیچ وەڵمێکی نەدایەوە‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا پیلتۆس پێی گوت« ‪:‬ئایا نابیستیت کە چەند قسەیەک لە دژی تۆ دەڵێن؟»‬ ‫‪14‬ئەویش وەڵمی دایەوە کە هەرگیز یەک قسەی نەکرد ‪.‬بەجۆرێک کە پارێزگار زۆر سەرسام بوو‪.‬‬ ‫‪15‬لە ئاهەنگەکەدا حاکم خووی هەبوو دیلێک بۆ خەڵک ئازاد بکات‪ ،‬کە ئەوان بیانەوێت‪.‬‬ ‫‪16‬ئەو کاتە دیلێکی دیاریان هەبوو بە ناوی بارباس‪.‬‬ ‫‪17‬کاتێک کۆبوونەوە‪ ،‬پیلتۆس پێی گوتن« ‪:‬دەتەوێت کێتان بۆ ئازاد بکەم؟ »بارباس‪ ،‬یان عیسا کە پێی دەوترێت مەسیح؟‬ ‫‪18‬چونکە دەیزانی لەبەر ئیرەیی ڕزگاریان کردووە‪.‬‬ ‫‪19‬کاتێک لەسەر کورسی دادوەری دانیشت‪ ،‬ژنەکەی نارد بۆی و گوتی« ‪:‬هیچ پەیوەندییەکت بەو پیاوە دادپەروەرەوە نییە‪ ،‬چونکە ئەمڕۆ لە‬ ‫خەودا بەهۆی ئەوەوە ئازاری زۆرم کەوتووە»‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم سەرۆک کاهینەکان و پیرەکان خەڵکەکەیان ڕازی کرد کە داوای لە بارباس بکەن و عیسا لەناو ببەن‪.‬‬ ‫‪21‬حاکم وەڵمی دایەوە و پێی گوتن« ‪:‬ئەتەوێت کام لەم دووانەتان بۆ ئازاد بکەم؟ »گوتیان« ‪:‬بەرباس‪».‬‬ ‫‪22‬پیلتۆس پێی گوتن« ‪:‬ئەوا چی لەگەڵ عیسا کە پێی دەوترێت مەسیح بکەم؟ »هەموویان پێی دەڵێن« ‪:‬با لە خاچ بدرێت»‪.‬‬ ‫‪23‬حاکم گوتی« ‪:‬بۆچی‪ ،‬چ خراپەیەکی کردووە؟ بەڵم ئەوان زیاتر هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬با لە خاچ بدرێت»‪.‬‬ ‫‪24‬کاتێک پیلتۆس بینی کە ناتوانێت هیچ شتێک سەربکەوێت‪ ،‬بەڵکو ئاژاوە دروست بووە‪ ،‬ئاوی وەرگرت و دەستەکانی لەبەردەم‬ ‫خەڵکەکەدا شۆرد و گوتی« ‪:‬من لە خوێنی ئەم کەسە دادپەروەرە بێتاوانم‪.‬‬ ‫‪25‬ئینجا وەڵمی هەموو گەلیان دایەوە و گوتیان« ‪:‬خوێنی ئەو لەسەر ئێمە و منداڵەکانمان بێت»‪.‬‬ ‫‪26‬ئینجا بارباسی ئازاد کرد بۆیان‪ ،‬کاتێک عیسای بە شەق لێدا و ڕادەستی کرد بۆ ئەوەی لە خاچ بدرێت‪.‬‬ ‫‪27‬ئینجا سەربازەکانی حاکم عیسایان بردە ناو هۆڵی گشتی و هەموو دەستە سەربازەکانیان بۆ کۆکردەوە‪.‬‬ ‫‪28‬ئینجا جلەکانیان لەبەر کرد و جلێکی سووری لەبەر کرد‪.‬‬ ‫‪29‬کاتێک تاجێکی دڕکیان لێدا‪ ،‬لەسەر سەری دانا و چەقۆیەکیان لە دەستی ڕاستیدا‪ ،‬ئەژنۆیان لەبەردەمیدا کڕنۆش برد و گاڵتەیان پێکرد و‬ ‫گوتیان« ‪:‬سڵو‪ ،‬پاشای جولەکەکان»!‬ ‫‪30‬تفیان لێکرد و کانیەکەیان برد و لێیان دا‪.‬‬ ‫‪31‬دوای ئەوەی گاڵتەیان پێکرد‪ ،‬جلەکەیان لێ داکەند و جل و بەرگی خۆیان لەبەر کرد و بردیان بۆ ئەوەی لە خاچ بدەن‪.‬‬ ‫‪32‬کاتێک هاتنە دەرەوە‪ ،‬پیاوێکی خەڵکی کورینیان دۆزیەوە کە ناوی شیمۆن بوو‪ ،‬ناچاریان کرد خاچەکەی هەڵبگرێت‪.‬‬ ‫‪33‬کاتێک گەیشتنە شوێنێک بە ناوی گۆلگۆتا‪ ،‬واتە شوێنی کەلسەر‪.‬‬ ‫‪34‬سرکەی تێکەڵوی زراویان پێدا بۆ خواردنەوە‪ ،‬کاتێک تامی کرد‪ ،‬نەیویست بیخواتەوە‪.‬‬ ‫‪35‬ئینجا لە خاچیان دا و جلەکانی دابەش کرد و تیروپشکیان کرد‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەو شتە بەدی بێت کە پێغەمبەر فەرموویەتی'' ‪:‬جلەکانمیان لە‬ ‫نێوانیاندا دابەش کرد و لەسەر جلەکانم تیروپشکیان کرد»‪.‬‬ ‫‪36‬دانیشتن لەوێ چاودێرییان دەکرد‪.‬‬ ‫‪37‬تۆمەتەکەی لەسەر سەری دانا کە نووسرابوو« ‪:‬ئەمە عیسا پاشای جولەکەکانە»‪.‬‬ ‫‪38‬دوو دز لەگەڵیدا لە خاچ دراون‪ ،‬یەکێکیان لەلی ڕاست و یەکێکی دیکەشیان لەلی چەپ‪.‬‬ ‫‪39‬ئەوانەی تێپەڕبوون سەریان دەجووڵند و جنێویان پێدەدا‪.‬‬ ‫‪40‬گوتی« ‪:‬ئەی پەرستگاکە وێران دەکەیت و لە ماوەی سێ ڕۆژدا دروستی دەکەیت‪ ،‬خۆت ڕزگار بکە »‪.‬ئەگەر تۆ کوڕی خودایت‪ ،‬لە‬ ‫خاچ دابەزە‪.‬‬ ‫‪41‬بە هەمان شێوە سەرۆک کاهینەکان لەگەڵ مامۆستایان و پیرەکان گاڵتەیان پێی دەکرد‪.‬‬ ‫‪42‬ئەوانی دیکەی ڕزگار کرد ‪.‬خۆی ناتوانێت ڕزگاری بکات ‪.‬ئەگەر پاشای ئیسرائیل بێت‪ ،‬با ئێستا لە خاچەکە دابەزێت‪ ،‬ئێمەش باوەڕمان‬ ‫پێی دەبێت‪.‬‬ ‫‪43‬پشتی بە خودا بەست ‪.‬ئەگەر بیەوێت با ئێستا ڕزگاری بکات‪ ،‬چونکە فەرموویەتی« ‪:‬من کوڕی خودام»‪.‬‬ ‫‪44‬دزەکانیش کە لەگەڵیدا لە خاچ دراون‪ ،‬هەمان شتیان لە ددانەکانیدا فڕێدا‪.‬‬

‫‪25‬‬


‫ماتیۆ‬

‫‪45‬لە کاتژمێری شەشەمەوە تا کاتژمێری نۆیەم تاریکی بەسەر هەموو خاکەکەدا بوو‪.‬‬ ‫‪46‬نزیکەی کاتژمێر نۆیەم عیسا بە دەنگێکی بەرز هاوار دەکات و گوتی « ‪:‬ئەلی‪ ،‬ئەلی‪ ،‬لما سەباختانی؟ »واتە ‪:‬خودای من‪ ،‬خودای من‪،‬‬ ‫بۆچی وازت لێهێنام؟‬ ‫‪47‬هەندێک لەوانەی لەوێ وەستابوون کاتێک بیستیان گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوە بانگی ئیلیا دەکات»‪.‬‬ ‫‪48‬یەکسەر یەکێکیان ڕایکرد و ئیسفەنجێکی وەرگرت و پڕی کرد لە سرکە و خستیە سەر کانییەک و پێیدا بیخواتەوە‪.‬‬ ‫‪49‬ئەوانی دیکە گوتیان« ‪:‬با بزانین ئایا ئیلیا دێت بۆ ڕزگارکردنی؟»‬ ‫‪50‬عیسا جارێکی تر بە دەنگێکی بەرز هاوارێکی کرد و جنۆکەکەی دایە دەست‪.‬‬ ‫‪51‬سەیرکە‪ ،‬پەردەی پەرستگاکە لە سەرەوە تا خوارەوە دوو بەش بوو ‪.‬زەوی لەرزین و بەردەکان دڕان؛‬ ‫‪52‬گۆڕەکان کرانەوە ‪.‬زۆرێک لە تەرمی پیرۆزەکان کە خەوتبوون هەستان‪.‬‬ ‫‪53‬دوای زیندووبوونەوەی لە گۆڕەکان هاتە دەرەوە و چووە شارە پیرۆزەکە و بۆ زۆر کەس دەرکەوت‪.‬‬ ‫‪54‬کاتێک سەرۆک سەدەکە و ئەوانەی لەگەڵیدا بوون و چاویان لە عیسا بوو‪ ،‬بوومەلەرزە و ئەو شتانەی کە ڕوویان دا بینی‪ ،‬زۆر ترسان و‬ ‫گوتیان« ‪:‬بەڕاستی ئەمە کوڕی خودا بوو»‪.‬‬ ‫‪55‬ژنێکی زۆر لەوێ لە دوورەوە سەیری عیسایان دەکرد کە لە جەلیلەوە بەدوای عیسادا دەڕۆیشتن و خزمەتیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪56‬لەنێویاندا مەریەمی مەجدەلی و مەریەمی دایکی یاقوب و یۆسێ و دایکی منداڵەکانی زێبدە‪.‬‬ ‫‪57‬کاتێک ئێوارە هات‪ ،‬پیاوێکی دەوڵەمەند لە ئاریماتای هات بە ناوی یوسف‪ ،‬خۆی شاگردی عیسا بوو‪.‬‬ ‫‪58‬چووە لی پیلتۆس و داوای تەرمی عیسای کرد ‪.‬پاشان پیلتۆس فەرمانی دا تەرمەکە ڕزگار بکرێت‪.‬‬ ‫‪59‬کاتێک یوسف تەرمەکەی برد و بە پەڕۆیەکی کەتانی پاکی پێچایەوە‪.‬‬ ‫‪60‬لە گۆڕە نوێیەکەی خۆیدا دانا‪ ،‬کە لە بەردەکەدا هەڵیکوتابوو‪ ،‬بەردێکی گەورەی بردە بەر دەرگای گۆڕەکە و ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪61‬مەریەمی مەجدەلی و مەریەمەکەی دیکەش لە بەرامبەر گۆڕەکە دانیشتبوون‪.‬‬ ‫‪62‬ڕۆژی دواتر‪ ،‬کە دوای ڕۆژی ئامادەکارییەکان‪ ،‬سەرۆک کاهینەکان و فەریسییەکان کۆبوونەوە بۆ لی پیلتۆس‪.‬‬ ‫‪63‬گوتی« ‪:‬کاکە‪ ،‬بیرمان دێتەوە کە ئەو فێڵبازە لە ژیاندا وتی« ‪:‬دوای سێ ڕۆژ هەستمەوە»‪.‬‬ ‫‪64‬بۆیە فەرمان بدە تا ڕۆژی سێیەم گۆڕەکە دڵنیا بکرێتەوە‪ ،‬نەک شاگردەکانی بە شەو بێنە و بیدزن و بە گەل بڵێن« ‪:‬لە مردووەکان زیندوو‬ ‫بووەتەوە‪ ،‬بۆیە دوا هەڵە لە هەڵەی یەکەم خراپتر دەبێت»‪.‬‬ ‫‪65‬پیلتۆس پێی گوتن« ‪:‬چاودێریتان هەیە‪ ،‬بڕۆن و تا دەتوانن دڵنیابن»‪.‬‬ ‫‪66‬ئینجا چوون و گۆڕەکەیان پشتڕاستکردەوە و بەردەکەیان مۆر کرد و چاودێرێکیان دانا‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٨‬‬ ‫‪1‬لە کۆتایی شەممەدا‪ ،‬کاتێک بەرەو یەکەم ڕۆژی هەفتە دەستی پێکرد‪ ،‬مەریەمی مەجدەلی و مەریەمەکەی تر هاتنە سەر گۆڕەکە‪.‬‬ ‫‪2‬بوومەلەرزەیەکی گەورە ڕوویدا‪ ،‬چونکە فریشتەی یەزدان لە ئاسمانەوە دابەزی و هات و بەردەکەی لە دەرگاکە وەرگێڕا و لەسەری‬ ‫دانیشت‪.‬‬ ‫‪3‬ڕووخساری وەک ڕەشەبا بوو‪ ،‬جلەکانی وەک بەفر سپی بوو‪.‬‬ ‫‪4‬لە ترسی ئەو پاسەوانەکان لەرزین و وەک مردوو بوون‪.‬‬ ‫‪5‬فریشتەکەش وەڵمی ژنەکانی دایەوە« ‪:‬مەترسن‪ ،‬چونکە دەزانم بەدوای عیسادا دەگەڕێن کە لە خاچ دراوە»‪.‬‬ ‫‪6‬لێرە نییە‪ ،‬چونکە وەک خۆی فەرموویەتی‪ ،‬هەستاوەتەوە ‪.‬وەرە ئەو شوێنە ببینە کە یەزدان لێی کەوتووە‪.‬‬ ‫‪7‬خێرا بڕۆ و بە شاگردەکانی بڵێ کە لە مردن زیندوو بووەتەوە ‪.‬ئینجا پێش ئێوە دەڕوات بۆ جەلیل ‪.‬لەوێ دەیبینن‪ ،‬سەیرکە من پێم وتوون»‪.‬‬ ‫‪8‬بە ترس و خۆشییەکی زۆرەوە بە خێرایی لە گۆڕەکە ڕۆیشتن ‪.‬و ڕایکرد بۆ ئەوەی شاگردەکانی بگەیەنێت‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک دەچوون بۆ ئەوەی بە شاگردەکانی بڵێن‪ ،‬عیسا چاویان پێی کەوت و گوتی « ‪:‬سڵو »!هاتن و پێیەکانی گرت و پەرستن‪.‬‬ ‫‪10‬ئینجا عیسا پێی گوتن « ‪:‬مەترسن‪ ،‬بڕۆن بە براکانم بڵێن دەچنە جەلیل و لەوێ دەمبینن»‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک دەڕۆیشتن‪ ،‬هەندێک لە پاسەوانەکان هاتنە ناو شارەکە و هەموو ئەو شتانەی کە ڕوویان دا بە سەرۆک کاهینەکانیان ڕاگەیاند‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک لەگەڵ پیرەکان کۆبوونەوە و ئامۆژگارییان کرد‪ ،‬پارەیەکی زۆریان بە سەربازەکان دا‪.‬‬ ‫‪13‬گوتیان« ‪:‬بڵێن شاگردەکانی شەو هاتن و دزییان لێ برد لە کاتێکدا ئێمە خەوتبووین»‪.‬‬ ‫‪14‬ئەگەر ئەمە بە گوێی حاکمدا هات‪ ،‬ئێمە ڕازی دەکەین و دڵنیاتان دەکەینەوە‪.‬‬ ‫‪15‬پارەکەیان برد و وەک ئەوەی فێرکرابوون کردیان‪ ،‬تا ئەمڕۆش ئەم قسەیە لەنێو جولەکەکاندا دەوترێتەوە‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا یازدە شاگردەکە چوونە جەلیل‪ ،‬بۆ شاخێک کە عیسا بۆی دیاری کردبوو‪.‬‬ ‫‪17‬کاتێک بینییان پەرستیان‪ ،‬بەڵم هەندێک گومانیان هەبوو‪.‬‬ ‫‪18‬عیسا هات و پێی گوتن « ‪:‬هەموو دەسەڵتێک لە ئاسمان و زەویدا پێم دراوە»‪.‬‬ ‫‪19‬جا بڕۆن و هەموو گەلن فێر بکەن و بە ناوی باوک و کوڕ و ڕۆحی پیرۆز مەعموودیان بکەن‪.‬‬ ‫‪20‬فێری هەموو شتێک بکەن کە فەرمانم پێکردوون‪ ،‬تا کۆتایی جیهان هەمیشە لەگەڵتانم ‪.‬ئامین‪.‬‬

‫‪26‬‬


‫ئینجیلی مارک‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬سەرەتای ئینجیلی عیسا مەسیحی کوڕی خودایە‪.‬‬ ‫‪2‬وەک لە پێغەمبەراندا نووسراوە« ‪:‬ئەوەتا پێغەمبەرەکەم دەنێرم بۆ پێش چاوت‪ ،‬ڕێگاکەت بۆ ئامادە دەکات»‪.‬‬ ‫‪3‬دەنگی کەسێک لە بیابان هاوار دەکات« ‪:‬ڕێگای یەزدان ئامادە بکەن‪ ،‬ڕێگاکانی ڕاست بکەنەوە»‪.‬‬ ‫‪4‬یۆحەنا لە بیابان مەعمودی دەدا و بانگەشەی مەعمودی تەوبەی دەکرد بۆ لێخۆشبوونی گوناهەکان‪.‬‬ ‫‪5‬هەموو خاکی یەهودا و ئۆرشەلیم چوونە دەرەوە بۆ لی و هەموویان لە ڕووباری ئوردن لەلیەن ئەوەوە مەعمودیەتیان پێدرا و دانیان بە‬ ‫گوناهەکانیاندا نا‪.‬‬ ‫‪6‬یۆحەنا مووی وشتری لەبەردا بوو و پشتێنێکی پێستی لە کەمەرەکەیدا بوو ‪.‬و جرج و هەنگوینی کێوی دەخوارد؛‬ ‫‪7‬بانگەشەی کرد و گوتی« ‪:‬دوام کەسێک لە من بەهێزتر دێت‪ ،‬شایەنی ئەوە نیم کە چەقۆی پێڵوەکانی بچەمێنمەوە و بیکەمەوە»‪.‬‬ ‫‪8‬بەڕاستی من بە ئاو مەعموودتانم پێدا‪ ،‬بەڵم ئەو بە ڕۆحی پیرۆز مەعمودیەتتان پێدەدات‪.‬‬ ‫‪9‬لەو ڕۆژانەدا عیسا لە ناسرەتی جەلیلەوە هات و لە ئوردن لەلیەن یۆحەنا مەعمودی وەرگرت‪.‬‬ ‫‪10‬یەکسەر لە ئاوەکە هاتە دەرەوە و بینی ئاسمانەکان کرانەوە و ڕۆح وەک کۆترێک بەسەریدا دادەبەزێت‪.‬‬ ‫‪11‬دەنگێک لە ئاسمانەوە هات و گوتی« ‪:‬تۆ کوڕی خۆشەویستمیت‪ ،‬کە من لێت ڕازیم»‪.‬‬ ‫‪12‬یەکسەر ڕۆح دەیباتە بیابان‪.‬‬ ‫‪13‬چل ڕۆژ لەوێ لە بیابان بوو و لەلیەن شەیتانەوە تاقیکرایەوە ‪.‬لەگەڵ دڕندە کێوییەکان بوو؛ فریشتەکانیش خزمەتیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪14‬دوای ئەوەی یۆحەنا خرایە زیندانەوە‪ ،‬عیسا هاتە جەلیل و ئینجیلی شانشینی خودای بانگەشەی دەکرد‪.‬‬ ‫‪15‬گوتی « ‪:‬کاتەکە تەواو بووە و شانشینی خودا نزیک بووەتەوە‪ ،‬تۆبە بکەن و باوەڕ بە ئینجیل بکەن»‪.‬‬ ‫‪16‬کاتێک بەلی دەریای جەلیلدا دەڕۆیشت‪ ،‬شیمۆن و ئەندرۆی برای بینی کە تۆڕێکیان دەخستە ناو دەریاکە‪ ،‬چونکە ماسیگر بوون‪.‬‬ ‫‪17‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬بەدوامدا بێن و دەتانکەم بە ماسیگری مرۆڤ»‪.‬‬ ‫‪18‬یەکسەر تۆڕەکانیان جێهێشت و بەدوایدا ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪19‬کاتێک کەمێک لەوێ ڕۆیشت‪ ،‬یاقوب کوڕی زێبدی و یۆحەنای براکەی بینی کە ئەوانیش لە کەشتییەکەدا بوون و تۆڕەکانیان چاک‬ ‫دەکرد‪.‬‬ ‫‪20‬یەکسەر بانگی کردن‪ ،‬زێبدی باوکیان لەگەڵ خزمەتکارە بەکرێگیراوەکاندا لەناو کەشتییەکەدا بەجێهێشت و بەدوایدا ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا چوونە قەفرناحوم ‪.‬لە ڕۆژی شەممەدا یەکسەر چووە ناو کەنیسەکە و فێری کرد‪.‬‬ ‫‪22‬ئەوانیش لە فێرکارییەکانی سەرسام بوون‪ ،‬چونکە وەک دەسەڵتدارێک فێری دەکردن نەک وەک مامۆستایان‪.‬‬ ‫‪23‬لە کەنیسەکەیان پیاوێک هەبوو کە ڕۆحی پیسی هەبوو ‪.‬و هاوارێکی کرد‪:‬‬ ‫‪24‬گوتی« ‪:‬با وازمان لێ بێنین ‪.‬ئەی عیسای ناسری‪ ،‬ئێمە چیمان لەگەڵ تۆدا هەیە؟ ئایا تۆ هاتوویت بۆ ئەوەی لەناومان ببەیت؟ من دەتناسم‬ ‫تۆ کێیت‪ ،‬پیرۆزی خودا‪.‬‬ ‫‪25‬عیسا سەرزەنشتی کرد و گوتی « ‪:‬بێدەنگ بە و لێی دەربچن»‪.‬‬ ‫‪26‬کاتێک ڕۆحی ناپاک دڕاند و بە دەنگێکی بەرز هاوار دەکات‪ ،‬لێی دەرچوو‪.‬‬ ‫‪27‬هەموویان سەریان سوڕما و لە نێوانیاندا پرسیاریان کرد« ‪:‬ئەمە چییە؟ ئەمە چ عەقیدەی نوێیە؟ چونکە بە دەسەڵت فەرمان بە ڕۆحە‬ ‫ناپاکەکان دەکات و ئەوانیش گوێڕایەڵی دەکەن»‪.‬‬ ‫‪28‬یەکسەر ناوبانگەکەی لە هەموو ناوچەکانی دەوروبەری جەلیل بڵوبووەوە‪.‬‬ ‫‪29‬کاتێک لە کەنیسەکە هاتنە دەرەوە‪ ،‬لەگەڵ یاقوب و یۆحەنا چوونە ناو ماڵی شیمۆن و ئەندرۆس‪.‬‬ ‫‪30‬بەڵم دایکی ژنەکەی شیمۆن بەهۆی تاوە نەخۆش کەوتبوو‪ ،‬کاتێک باسی کچەکەیان بۆ دەگێڕنەوە‪.‬‬ ‫‪31‬ئینجا هات و دەستی گرت و بەرزی کردەوە ‪.‬یەکسەر تاوەکە جێی هێشت و خزمەتیان کرد‪.‬‬ ‫‪32‬ئێواران کە خۆر ئاوا بوو‪ ،‬هەموو نەخۆشەکان و ئەوانەی شەیتانیان تێدا بوو بۆی هێنا‪.‬‬ ‫‪33‬هەموو شارەکە لەبەردەم دەرگاکەدا کۆبوونەوە‪.‬‬ ‫‪34‬زۆرێک لەوانەی کە تووشی نەخۆشی جۆراوجۆر بوون چاک کردەوە و شەیتانێکی زۆری دەرکرد ‪.‬نەیانهێشت شەیتانەکان قسە بکەن‪،‬‬ ‫چونکە ئەویان دەناسی‪.‬‬ ‫‪35‬بەیانی کە ماوەیەکی زۆر پێش ڕۆژ هەستا‪ ،‬چووە دەرەوە و ڕۆیشت بۆ شوێنێکی تاکەکەسی و لەوێ نوێژی کرد‪.‬‬ ‫‪36‬شیمۆن و ئەوانەی لەگەڵیدا بوون بەدوایدا ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪37‬کاتێک دۆزییانەوە‪ ،‬پێیان گوت« ‪:‬هەموو کەس بەدوای تۆدا دەگەڕێن»‪.‬‬ ‫‪38‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬با بچینە شارۆچکەکانی دواتر‪ ،‬تا لەوێش بانگەشەی بۆ بکەم‪ ،‬چونکە من هاتوومەتە دەرەوە»‪.‬‬ ‫‪39‬لە کەنیسەکانیان لە هەموو جەلیل بانگەشەی دەکرد و جنۆکەکانی دەرکرد‪.‬‬ ‫‪40‬پەتایەک هاتە لی و داوای لێکرد و ئەژنۆی دا و پێی گوت« ‪:‬ئەگەر بتەوێت‪ ،‬دەتوانیت پاکم بکەیتەوە»‪.‬‬ ‫‪41‬عیسا بەزەیی هات و دەستی درێژ کرد و دەستی لێدا و پێی گوت « ‪:‬دەمەوێت ‪.‬تۆ پاک بە‪.‬‬ ‫‪42‬هەر کە قسەی کرد‪ ،‬یەکسەر پەتاکە لێی دوورکەوتەوە و پاک بووەوە‪.‬‬ ‫‪43‬ئینجا بە توندی فەرمانی پێکرد و یەکسەر ڕەوانەی کرد‪.‬‬

‫‪27‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫‪44‬پێی گوت « ‪:‬بزانە هیچ بە هیچ کەسێک مەڵێ‪ ،‬بەڵکو بڕۆ و خۆت پیشانی کاهینەکە بدە و ئەو شتانە پێشکەش بکە کە موسا فەرمانی‬ ‫پێکردووە بۆ پاککردنەوەت‪ ،‬بۆ ئەوەی شایەتحاڵییان بۆ بێت»‪.‬‬ ‫‪45‬بەڵم چووەتە دەرەوە و دەستی کرد بە بڵوکردنەوەی زۆر و بڵوکردنەوەی بابەتەکە‪ ،‬بەجۆرێک کە عیسا نەیتوانی بە ئاشکرا بچێتە ناو‬ ‫شارەکە‪ ،‬بەڵکو لە دەرەوە بوو لە شوێنە کوێستانییەکان‪ ،‬ئەوانیش لە هەموو لیەکەوە هاتنە لی‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬دوای چەند ڕۆژێک دیسانەوە چووە کەفەرنائۆم ‪.‬و دەنگێک هات کە ئەو لە ماڵەکەدایە‪.‬‬ ‫‪2‬یەکسەر زۆر کەس کۆبوونەوە‪ ،‬بەجۆرێک کە شوێنی پێشوازیکردنیان نەبوو‪ ،‬تەنانەت لە نزیک دەرگاکەش‪ ،‬ئەویش وشەکەی پێ‬ ‫ڕاگەیاندن‪.‬‬ ‫‪3‬ئینجا هاتنە لی و نەخۆشێکی ئیفلیجییان هێنا کە چوار کەسی لەدایک بوو‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک بەهۆی پەستانەوە نەیانتوانی لێی نزیک ببنەوە‪ ،‬سەقفەکەیان هەڵکردەوە کە ئەو لێی بوو‪ ،‬کاتێک شکاندیان و ئەو جێگایەیان‬ ‫دابەزاند کە نەخۆشەکەی ئیفلیجی لێی کەوتبوو‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک عیسا ئیمانەکەیان بینی‪ ،‬بە نەخۆشە ئیفلیجەکەی گوت « ‪:‬کوڕم‪ ،‬گوناهەکانت خۆش بوو»‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم هەندێک لە مامۆستایان لەوێ دانیشتبوون و لە دڵیاندا قسەیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪7‬بۆچی ئەم پیاوە بەم شێوەیە کوفر دەکات؟ کێ دەتوانێت لە گوناهەکان خۆش بێت جگە لە خودا تەنها؟‬ ‫‪8‬یەکسەر کاتێک عیسا لە ڕۆحی خۆیدا زانی کە ئەوان لەناو خۆیاندا وا بیردەکەنەوە‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬بۆچی لە دڵتاندا ئەم شتانە دەخەنە‬ ‫ڕوو؟»‬ ‫‪9‬ئایا ئاسانترە بە نەخۆشانی ئیفلیجی بڵێین ‪:‬گوناهەکانت لێت خۆش بێت ‪.‬یان بڵێیت ‪:‬هەستە و جێگاکەت هەڵبگرە و بڕۆ؟‬ ‫‪10‬بەڵم بۆ ئەوەی بزانن کە کوڕی مرۆڤ دەسەڵتی هەیە لەسەر زەوی لە گوناهەکان خۆش بێت» ‪.‬‬ ‫‪11‬پێت دەڵێم ‪:‬هەستە و جێگاکەت هەڵبگرە و بچۆ ناو ماڵەکەت‪.‬‬ ‫‪12‬یەکسەر هەستا و جێگاکەی هەڵگرت و لەبەردەم هەموویاندا ڕۆیشت ‪.‬بەجۆرێک هەموویان سەرسام بوون و خودایان ستایش کرد و‬ ‫گوتیان« ‪:‬هەرگیز بەم شێوەیە نەمانبینیوە»‪.‬‬ ‫‪13‬دیسانەوە لە کەناری دەریا ڕۆیشت ‪.‬هەموو جەماوەرەکە پەنایان بۆ برد و فێری کردن‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک بەلیدا تێدەپەڕی‪ ،‬لیڤی کوڕی ئەلفایۆسی بینی کە لە شوێنی وەرگرتنی باج دانیشتووە و پێی گوت « ‪:‬دوام بکەوە »‪.‬ئینجا هەستا و‬ ‫بەدوایدا ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک عیسا لە ماڵەکەیدا لە نانخواردن دانیشتبوو‪ ،‬زۆرێک لە باجگرەکان و گوناهبارەکان لەگەڵ عیسا و شاگردەکانی دانیشتبوون‪،‬‬ ‫چونکە زۆر بوون و شوێنیان کەوتبوون‪.‬‬ ‫‪16‬کاتێک مامۆستایان و فەریسییەکان بینییان لەگەڵ باجگران و گوناهباران نان دەخوات‪ ،‬بە شاگردەکانی گوت« ‪:‬چۆن لەگەڵ باجگران و‬ ‫گوناهباران دەخوات و دەخواتەوە؟»‬ ‫‪17‬کاتێک عیسا بیست و پێی گوتن « ‪:‬ئەوانەی ساغن پێویستیان بە پزیشک نییە‪ ،‬بەڵکو نەخۆشەکانە‪.‬‬ ‫‪18‬شاگردەکانی یۆحەنا و فەریسییەکان بەڕۆژوو بوون‪ ،‬هاتن پێی گوت« ‪:‬بۆچی شاگردەکانی یۆحەنا و فەریسییەکان بەڕۆژوو دەبن‪ ،‬بەڵم‬ ‫شاگردەکانت بەڕۆژوو نابن؟»‬ ‫‪19‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬دەتوانن منداڵنی ژووری بووک بەڕۆژوو بن‪ ،‬تا زاوا لەگەڵیاندایە؟ تا زاوایان لەگەڵ بێت‪ ،‬ناتوانن بەڕۆژوو بن‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم ڕۆژانێک دێن کە زاوایان لێ دوور دەخرێتەوە و لەو ڕۆژانەدا بەڕۆژوو دەبن‪.‬‬ ‫‪21‬هەروەها کەس پارچە قوماشێکی نوێ لەسەر جلێکی کۆن نادورێت‪ ،‬ئەگەرنا ئەو پارچە نوێیەی کە پڕی کردووە لە کۆنەکە دەبات و‬ ‫دڕانەکەی خراپتر دەبێت‪.‬‬ ‫‪22‬کەس شەرابی نوێ ناخاتە ناو دەبە کۆنەکانەوە‪ ،‬ئەگەرنا شەرابی نوێ بوتڵەکان دەتقێنێت و شەرابەکە دەڕژێت و شووشەکان تێکدەچن‪،‬‬ ‫بەڵم شەرابی نوێ دەبێت بخرێتە ناو قوتووی نوێ‪.‬‬ ‫‪23‬لە ڕۆژی شەممەدا بەناو کێڵگە گەنمەکاندا ڕۆیشت ‪.‬شاگردەکانیش دەستیان کرد بە بڕینی گوێچکەی گەنم‪.‬‬ ‫‪24‬فەریسییەکان پێیان گوت« ‪:‬بۆچی لە ڕۆژی شەممەدا ئەو شتانە دەکەن کە حەڵڵ نییە؟»‬ ‫‪25‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬ئایا هەرگیز نەتانخوێندووەتەوە ئەوەی داود و ئەوانەی لەگەڵیدا بوون‪ ،‬لە کاتێکدا کە پێویستی و برسی بووە‪،‬‬ ‫کردوویەتی؟‬ ‫‪26‬چۆن لە سەردەمی ئەبیاتاری سەرۆک کاهیندا چووە ماڵی خودا و نانی نمایشی خوارد‪ ،‬کە جگە لە کاهینەکان حەڵڵ نییە بخورێت و‬ ‫هەروەها بەخشی بەوانەی لەگەڵیدا بوون؟‬ ‫‪27‬پێی گوتن « ‪:‬شەممە بۆ مرۆڤ دروستکراوە‪ ،‬مرۆڤ بۆ شەممە نەبووە‪.‬‬ ‫‪28‬بۆیە کوڕی مرۆڤ پەروەردگاری شەممەیە‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬جارێکی دیکە چووە ناو کەنیسەکە ‪.‬پیاوێک لەوێ بوو کە دەستی وشک بوو‪.‬‬ ‫‪2‬چاودێرییان دەکرد کە ئایا لە ڕۆژی شەممەدا چاکی دەکاتەوە یان نا ‪.‬بۆ ئەوەی تۆمەتباری بکەن‪.‬‬ ‫‪3‬ئینجا بە پیاوی دەستی وشکبووی گوت « ‪:‬بوەستە»‪.‬‬ ‫‪4‬پێی گوتن « ‪:‬ئایا لە ڕۆژانی شەممەدا چاکەکردن یان خراپەکردن دروستە؟ »بۆ ڕزگارکردنی ژیان‪ ،‬یان بۆ کوشتن؟ بەڵم بێدەنگ بوون‪.‬‬

‫‪28‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫‪5‬کاتێک بە تووڕەییەوە سەیری دەوروبەری کرد و دڵتەنگ بوو بەهۆی ڕەقیی دڵیان‪ ،‬بە پیاوەکەی گوت « ‪:‬دەست درێژ بکە »‪.‬ئینجا‬ ‫درێژی کردەوە‪ ،‬دەستی وەک ئەوی دیکە چاک بووەوە‪.‬‬ ‫‪6‬فەریسییەکان چوونە دەرەوە و یەکسەر لەگەڵ هیرۆدییەکان ڕاوێژیان کرد بۆ ئەوەی چۆن لەناوی ببەن‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم عیسا لەگەڵ شاگردەکانی خۆی بەرەو دەریا کشایەوە‪ ،‬جەماوەرێکی زۆر لە جەلیل و لە یەهودا بەدوایدا ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪8‬لە ئۆرشەلیم و ئیدوما و ئەودیوی ئوردن ‪.‬لە دەوروبەری سور و سیدۆن‪ ،‬جەماوەرێکی زۆر کە بیستبوویان چ کارێکی گەورەی کرد‪،‬‬ ‫هاتنە لی‪.‬‬ ‫‪9‬بە شاگردەکانی گوت ‪:‬کەشتییەکی بچووک لەبەردەم خەڵکدا چاوەڕێی بکات‪ ،‬نەک قەرەباڵغی لێ بکەن‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە زۆر کەسی چاک کردبووەوە ‪.‬بەجۆرێک کە فشاریان خستە سەری بۆ ئەوەی دەستی لێبدات‪ ،‬هەرکەسێک بەڵیان هەبوو‪.‬‬ ‫‪11‬ڕۆحە ناپاکەکان کە بینییان‪ ،‬لەبەردەمیدا کەوتنە خوارەوە و هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬تۆ کوڕی خودایت»‪.‬‬ ‫‪12‬بە توندی فەرمانی پێکردن کە نەیناسێنن‪.‬‬ ‫‪13‬ئەویش دەچێتە سەر شاخێک و ئەو کەسەی دەیەوێت بانگی دەکات‪ ،‬ئەوانیش هاتنە لی‪.‬‬ ‫‪14‬دوانزە کەسی دیاری کرد بۆ ئەوەی لەگەڵیدا بن و بیاننێرێت بۆ بانگەشەی بانگەشەی‪.‬‬ ‫‪15‬هێزی چاککردنەوەی نەخۆشییەکان و دەرکردنی جنۆکەیان هەبێت‪.‬‬ ‫‪16‬شیمۆنیش ناوی بنەماڵەی پەترۆسی لێنا‪.‬‬ ‫‪17‬یاقوب کوڕی زێبدی و یۆحەنا برای یاقوب ‪.‬ناوی بنەماڵەی بۆیانێرگێس‪ ،‬واتە کوڕانی ڕەشەبا‪.‬‬ ‫‪18‬ئەندرۆ و فیلیپ و بارتۆلۆمیۆ و مەتی و تۆماس و یاقوب کوڕی ئەلفایۆس و تادایۆس و شیمۆنی کەنعانی‪.‬‬ ‫‪19‬یەهودا ئەسقەریۆتیش خیانەتی لێکرد‪ ،‬چوونە ماڵێک‪.‬‬ ‫‪20‬جەماوەرەکە کۆدەبنەوە و نەیانتوانی نان بخۆن‪.‬‬ ‫‪21‬کاتێک هاوڕێکانی گوێیان لێ بوو‪ ،‬چوونە دەرەوە بۆ ئەوەی دەستی بگرن‪ ،‬چونکە گوتیان« ‪:‬ئەو شێڵە»‪.‬‬ ‫‪22‬مامۆستایانی ئۆرشەلیم کە لە ئۆرشەلیمەوە هاتبوونە خوارەوە گوتیان« ‪:‬ئەو بەلزەبوبی هەیە و بە سەرۆکی شەیتانەکان شەیتانەکان‬ ‫دەردەکات»‪.‬‬ ‫‪23‬ئینجا بانگی کردن و بە مەتەڵ پێی گوتن « ‪:‬شەیتان چۆن دەتوانێت شەیتان دەربکات؟»‬ ‫‪24‬ئەگەر شانشینییەک لە دژی خۆی دابەش بوو‪ ،‬ئەوا ئەو شانشینییە ناتوانێت بوەستێت‪.‬‬ ‫‪25‬ئەگەر ماڵێک لە دژی خۆی دابەش بوو‪ ،‬ئەوا ماڵەکە ناتوانێت بوەستێت‪.‬‬ ‫‪26‬ئەگەر شەیتان دژی خۆی ڕاپەڕی و دابەش بوو‪ ،‬ناتوانێت بوەستێت‪ ،‬بەڵم کۆتایی هەیە‪.‬‬ ‫‪27‬هیچ کەسێک ناتوانێت بچێتە ماڵی پیاوێکی بەهێز و سامانەکەی تاڵن بکات‪ ،‬مەگەر سەرەتا پیاوە بەهێزەکە ببەستێتەوە ‪.‬ئینجا ماڵەکەی‬ ‫تێکدەدات‪.‬‬ ‫‪28‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬هەموو گوناهێک بۆ کوڕی مرۆڤەکان و کوفرەکانی هەرکەسێک کە کوفریان پێ بکەن‪ ،‬لێی خۆش دەبن‪.‬‬ ‫‪29‬بەڵم ئەوەی کوفر بە ڕۆحی پیرۆز بکات‪ ،‬هەرگیز لێخۆشبوونی نییە‪ ،‬بەڵکو مەترسی سزادانی هەمیشەیی لەسەرە‪.‬‬ ‫‪30‬چونکە گوتیان« ‪:‬ڕۆحێکی پیسی هەیە»‪.‬‬ ‫‪31‬براکانی و دایکی هاتنە دەرەوە و لە دەرەوە وەستابوون و ناردیان بۆ لی و بانگی کرد‪.‬‬ ‫‪32‬جەماوەرەکە لە دەوری دانیشتن و پێیان گوت« ‪:‬ئەوەتا دایکت و براکانت لە دەرەوە بەدوای تۆدا دەگەڕێن»‪.‬‬ ‫‪33‬ئینجا وەڵمی دانەوە « ‪:‬دایکم یان براکانم کێن؟»‬ ‫‪34‬ئینجا سەیری دەوروبەری ئەو کەسانەی کرد کە لە دەوری دانیشتبوون و گوتی « ‪:‬ئەوەتا دایکم و براکانم!‬ ‫‪35‬هەرکەسێک ویستی خودا جێبەجێ بکات‪ ،‬برا و خوشک و دایکمە‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬دیسان دەستی کردەوە بە وانەوتنەوە لە کەناری دەریا‪ ،‬جەماوەرێکی زۆری بۆ کۆکرایەوە‪ ،‬سواری کەشتییەک بوو و لە دەریا دانیشت ‪.‬‬ ‫هەموو جەماوەرەکەش لە لی دەریاکە لەسەر زەویەکە بوون‪.‬‬ ‫‪2‬ئینجا بە مەتەڵ زۆر شتی فێری کردن و لە فێرکارییەکانیدا پێی گوتن‪.‬‬ ‫‪3‬گوێ بگرن؛ سەیرکە‪ ،‬چاندنێک بۆ چاندن هاتە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک چاند‪ ،‬هەندێکیان لە لی ڕێگاکە کەوتنە خوارەوە و باڵندەکانی ئاسمان هاتن و خواردیان‪.‬‬ ‫‪5‬هەندێکیان کەوتنە سەر زەوییەکی بەردین‪ ،‬کە زەوییەکی زۆری نەبوو ‪.‬یەکسەر سەری هەڵدا‪ ،‬چونکە قووڵیی زەوی نەبوو‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم کاتێک خۆر هەڵهات‪ ،‬سووتاوە ‪.‬و لەبەر ئەوەی ڕەگی نەبوو‪ ،‬وشک بووەوە‪.‬‬ ‫‪7‬هەندێکیان کەوتنە ناو دڕکەکانەوە و دڕکەکان گەورە بوون و خنکانیان و هیچ بەرهەمێکی نەبوو‪.‬‬ ‫‪8‬ئەوانی تریش کەوتنە سەر زەوییەکی باش و بەرهەمیان هێنا و گەشەیان کرد و زیادیان کرد ‪.‬و هەندێکیان سی و هەندێکیان شەست و‬ ‫هەندێکیان سەد کەسیان هێنایە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪9‬پێی گوتن « ‪:‬ئەوەی گوێی هەیە بۆ گوێگرتن‪ ،‬با بیبیستێت»‪.‬‬ ‫‪10‬کاتێک بە تەنیا بوو‪ ،‬ئەوانەی لە دەوروبەری بوون لەگەڵ دوانزە کەسەکەدا پرسیاریان لێکرد‪.‬‬ ‫‪11‬پێی گوتن « ‪:‬پێتان دراوە نهێنی شانشینی خودا بزانن‪ ،‬بەڵم بۆ ئەوانەی دەرەوەن‪ ،‬هەموو ئەمانە بە مەتەڵ ئەنجام دەدرێن‪.‬‬ ‫‪12‬بۆ ئەوەی بە بینین ببینن و نەزانن ‪.‬و بیستن دەتوانن بیبیستن و تێنەگەن؛ نەک هەر کاتێک بگۆڕدرێن و گوناهەکانیان لێ خۆش بێت»‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬ئەم مەتەڵە نازانن؟ »جا چۆن هەموو مەتەڵەکان دەزانن؟‬ ‫‪14‬چوێنەر وشە دەچێنێت‪.‬‬

‫‪29‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫‪15‬ئەمانە لە لی ڕێگاکەن‪ ،‬کە وشەکە تێیدا چێنراوە ‪.‬بەڵم کاتێک بیستوویانە‪ ،‬شەیتان یەکسەر دێت و ئەو وشەیەی لە دڵیان چێندرابوو‬ ‫دەیبات»‪.‬‬ ‫‪16‬ئەمانەش ئەوانەن کە لەسەر زەوییەکی بەردین دەچێنرێن ‪.‬کاتێک گوێیان لە وشەکە بوو‪ ،‬یەکسەر بە خۆشحاڵییەوە وەریدەگرن‪.‬‬ ‫‪17‬ڕەگ و ڕیشەیەکیان لە خۆیاندا نییە و بەم شێوەیە تەنیا بۆ ماوەیەک بەرگە دەگرن‪ ،‬دوای ئەوە کە لە پێناوی وشەدا ئازار یان گۆشەگیری‬ ‫سەرهەڵدەدات‪ ،‬یەکسەر توڕە دەبن‪.‬‬ ‫‪18‬ئەمانە ئەوانەن کە لە نێو دڕکەکاندا دەچێنرێن ‪.‬وەک گوێگرتن لە وشەکە‪،‬‬ ‫‪19‬خەمی دونیا و فێڵبازی دەوڵەمەندی و شەهوەتی شتەکانی تر کە دەچێتە ناویەوە‪ ،‬وشەکە دەخنکێنن و بێ بەرهەم دەبێت‪.‬‬ ‫‪20‬ئەمانە ئەوانەن کە لەسەر زەوییەکی باش دەچێنرێن ‪.‬ئەوانەی کە گوێیان لە وشەکە دەبێت و وەریدەگرن و بەرهەم دەهێنن‪ ،‬هەندێکیان‬ ‫سی هێندە‪ ،‬هەندێکیان شەست و هەندێکیان سەد‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬ئایا مۆمێک هێنراوە بۆ ئەوەی بخرێتە ژێر کۆپێک یان ژێر جێگا؟ و لەسەر مۆمدانێک دانەنرێت؟‬ ‫‪22‬چونکە هیچ شتێکی شاراوە نییە کە دەرنەکەوێت ‪.‬هەروەها هیچ شتێک بە نهێنی نەهێڵدرایەوە‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوەی بێتە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪23‬ئەگەر کەسێک گوێی هەیە بۆ گوێگرتن‪ ،‬با بیبیستێت‪.‬‬ ‫‪24‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬ئاگادار بن لەوەی دەیبیستن‪ ،‬بە پێوانەیەک دەپێورێت‪ ،‬بۆتان دەپێورێت‪ ،‬ئێوەی گوێبیستیش زیاتریان پێدەدرێت»‪.‬‬ ‫‪25‬چونکە ئەوەی هەیەتی پێی دەدرێت‪ ،‬ئەوەی نییە‪ ،‬ئەوەی هەیەتی لێ وەردەگیرێت‪.‬‬ ‫‪26‬ئینجا گوتی « ‪:‬شانشینی خوداش هەروا‪ ،‬وەک ئەوەی مرۆڤ تۆو بخاتە ناو زەوی‪.‬‬ ‫‪27‬شەو و ڕۆژ بخەوێت و هەستێت و تۆوەکە گەشە بکات و گەشە بکات‪ ،‬نازانێت چۆن‪.‬‬ ‫‪28‬چونکە زەوی لە خۆیەوە بەرهەم دەهێنێت ‪.‬سەرەتا تیغەکە‪ ،‬پاشان گوێچکە‪ ،‬دوای ئەوە گەنمەشامی پڕ لە گوێچکە‪.‬‬ ‫‪29‬بەڵم کاتێک میوەکە بەرهەم دەهێنرێت‪ ،‬یەکسەر داسەکە دەخاتە ناوەوە‪ ،‬چونکە دروێنەکردنەکە هاتووە‪.‬‬ ‫‪30‬ئینجا گوتی « ‪:‬شانشینی خودا بە چی دەچوێنین؟ »یان بە چ بەراوردێک بەراورد بکەین؟‬ ‫‪31‬وەک دەنکە تۆوی خەردەل وایە‪ ،‬کاتێک لە زەویدا دەچێنرێت‪ ،‬لە هەموو ئەو تۆوانەی کە لە زەویدان کەمترە‪.‬‬ ‫‪32‬بەڵم کاتێک دەچێنرێت‪ ،‬گەورە دەبێت و لە هەموو گیایەک گەورەتر دەبێت و لقە گەورەکان دەڕژێنێت ‪.‬تا باڵندەکانی ئاسمان لە ژێر‬ ‫سێبەریدا جێگیر بن‪.‬‬ ‫‪33‬بە چەندین مەتەڵ و مەسەلەی لەو جۆرە وشەکەی پێیان گوت‪ ،‬بەپێی ئەوەی توانیان بیبیستن‪.‬‬ ‫‪34‬بەڵم بەبێ مەتەڵێک قسەی بۆ نەکردن‪ ،‬کاتێک بە تەنیا بوون‪ ،‬هەموو شتێکی بۆ شاگردەکانی ڕوونکردەوە‪.‬‬ ‫‪35‬هەر لەو ڕۆژەدا کە ئێوارە هات‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬با بپەڕینەوە بۆ ئەودیو»‪.‬‬ ‫‪36‬کاتێک خەڵکەکەیان ڕەوانە کرد‪ ،‬هەروەک چۆن لەناو کەشتییەکەدا بوو‪ ،‬بردیان ‪.‬هەروەها کەشتی بچووکی دیکەش لەگەڵیدا بوون‪.‬‬ ‫‪37‬زریانێکی گەورە هاتە ئاراوە و شەپۆلەکان بە کەشتییەکەدا لێیان دا و ئێستا پڕ بوو‪.‬‬ ‫‪38‬ئەویش لە پشتەوەی کەشتییەکەدا بوو‪ ،‬لەسەر بالیفێک خەوتبوو‪ ،‬لە خەو هەڵسان و پێیان گوت« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬گرنگ نییە لەناو دەچین؟»‬ ‫‪39‬هەستا و سەرزەنشتی بای کرد و بە دەریای گوت « ‪:‬ئارام بن‪ ،‬هێمن بن »‪.‬با وەستا و ئارامیەکی گەورە هاتە ئاراوە‪.‬‬ ‫‪40‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬بۆچی ئەوەندە دەترسن؟ چۆن باوەڕتان نییە؟‬ ‫‪41‬ئینجا زۆر ترسان و بە یەکتریان گوت« ‪:‬ئەمە چ جۆرە مرۆڤێکە کە تەنانەت با و دەریاش گوێڕایەڵی بن؟»‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬ئینجا گەیشتنە ئەودیوی دەریاکە‪ ،‬بۆ خاکی گادارییەکان‪.‬‬ ‫‪2‬کاتێک لە کەشتییەکە هاتە خوارەوە‪ ،‬یەکسەر پیاوێکی ڕۆحی پیسی لە گۆڕەکانەوە هاتە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪3‬لە نێو گۆڕەکاندا نیشتەجێ بوو ‪.‬کەس نەیتوانی بیبەستێتەوە‪ ،‬نە بە زنجیر‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە زۆرجار بە کۆت و زنجیر بەسترابوو‪ ،‬زنجیرەکانیش لەلیەن ئەوەوە لەیەکتر دەبڕدرابوون و بەندەکانیش پارچە پارچە بوون‪،‬‬ ‫کەسیش نەیدەتوانی ڕام بکات‪.‬‬ ‫‪5‬هەمیشە شەو و ڕۆژ لە شاخەکان و لە گۆڕەکاندا بوو‪ ،‬هاوار دەکرد و بە بەرد خۆی دەبڕییەوە‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم کاتێک عیسای لە دوورەوە بینی‪ ،‬ڕایکرد و پەرستنی کرد‪.‬‬ ‫‪7‬بە دەنگێکی بەرز هاوار دەکات و گوتی« ‪:‬ئەی کوڕی خودای بەرز‪ ،‬من چ پەیوەندییەکم لەگەڵ تۆدا هەیە؟ »بە خودا سوێندت پێدەدەم‪ ،‬کە‬ ‫ئازارم نەدەیت‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە پێی گوت « ‪:‬ئەی ڕۆحی پیس‪ ،‬لە پیاوەکە دەربکە»‪.‬‬ ‫‪9‬لێی پرسی« ‪:‬ناوت چییە؟ »وەڵمی دایەوە« ‪:‬من ناوم لیژنە‪ ،‬چونکە زۆرین»‪.‬‬ ‫‪10‬زۆر داوای لێکرد کە لە وڵتەکە نەیاننێرێتە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪11‬لە نزیک شاخەکان مەڕێکی گەورەی بەراز هەبوون کە خۆراکیان دەخوارد‪.‬‬ ‫‪12‬هەموو شەیتانەکان لێیان پاڕانەوە و گوتیان« ‪:‬ئێمە بنێرە بۆ ناو بەرازەکان‪ ،‬تا بچینە ناویانەوە»‪.‬‬ ‫‪13‬یەکسەر عیسا مۆڵەتی پێدان ‪.‬ڕۆحە ناپاکەکان چوونە دەرەوە و چوونە ناو بەرازەکانەوە‪ ،‬مەڕەکان بە توندی لە شوێنێکی بەرزدا‬ ‫ڕایانکردە دەریا‪( ،‬نزیکەی دوو هەزار کەس بوون )و لە دەریادا خنکان‪.‬‬ ‫‪14‬ئەوانەی بەرازەکانیان دەخۆن‪ ،‬هەڵهاتن و لە شار و لدێدا باسیان کرد ‪.‬وە چوونە دەرەوە تا بزانن چی بووە کە کراوە‪.‬‬ ‫‪15‬ئینجا هاتنە لی عیسا و ئەو کەسەیان بینی کە شەیتان بوو و لەشکرەکەیدا بوو‪ ،‬دانیشتووە و جل و بەرگی لەبەردا بووە و بیری ڕاستی‬ ‫کردووە‪ ،‬ترسان‪.‬‬ ‫‪16‬ئەوانەی بینییان پێیان گوت کە چۆن بەسەر ئەو شەیتانەدا هاتووە و هەروەها سەبارەت بە بەرازەکان‪.‬‬

‫‪30‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫‪17‬ئینجا دەستیان کرد بە دوعاکردن کە لە کەناراوەکانیان بڕوات‪.‬‬ ‫‪18‬کاتێک هاتە ناو کەشتییەکە‪ ،‬ئەو کەسەی کە شەیتان بووبوو‪ ،‬داوای لێکرد کە لەگەڵیدا بێت‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم عیسا ڕێگەی پێنەدا‪ ،‬بەڵم پێی فەرموو « ‪:‬بڕۆ ماڵەوە بۆ لی هاوڕێکانت و پێیان بڵێ کە یەزدان چەندە گەورەی بۆ کردوویت و‬ ‫بەزەیی پێیدا هاتۆتەوە»‪.‬‬ ‫‪20‬ئینجا ڕۆیشت و لە دەکاپۆلیس دەستی کرد بە بڵوکردنەوەی ئەوەی کە عیسا چ کارێکی گەورەی بۆ کردووە‪ ،‬هەموو مرۆڤەکان سەریان‬ ‫سوڕما‪.‬‬ ‫‪21‬کاتێک عیسا بە کەشتی پەڕیەوە بۆ ئەودیو‪ ،‬خەڵکێکی زۆر بۆ لی کۆبووەوە‪ ،‬لە دەریا نزیک بووەوە‪.‬‬ ‫‪22‬یەکێک لە سەرۆکەکانی کەنیسەکە دێت بە ناوی یائیرۆس ‪.‬کاتێک بینی‪ ،‬لە پێیەکانی کەوتە خوارەوە‪.‬‬ ‫‪23‬زۆر داوای لێکرد و گوتی« ‪:‬کچە بچووکەکەم لە شوێنی مردندایە ‪.‬و ئەویش دەژی‪.‬‬ ‫‪24‬عیسا لەگەڵیدا ڕۆیشت ‪.‬خەڵکێکی زۆریش بەدوایدا هاتن و قەرەباڵغیان کرد‪.‬‬ ‫‪25‬ژنێکیش کە دوانزە ساڵ بوو خوێنی لێهاتبوو‪.‬‬ ‫‪26‬زۆر لە پزیشکان ئازاری زۆری چەشتبوو و هەموو ئەو شتانەی کە هەیبوو خەرج کردبوو‪ ،‬هیچی باشتر نەبوو‪ ،‬بەڵکو خراپتر بوو‪.‬‬ ‫‪27‬کاتێک گوێی لە عیسا بوو‪ ،‬لە پشتەوە هات و دەستی لە جلەکەی دا‪.‬‬ ‫‪28‬چونکە ژنەکە گوتی« ‪:‬ئەگەر دەست لە جلەکانی بدەم‪ ،‬چاک دەبمەوە»‪.‬‬ ‫‪29‬یەکسەر کانیاوی خوێنی وشک بووەوە ‪.‬لە جەستەیدا هەستی کرد کە لەو بەڵیە چاک بووەتەوە‪.‬‬ ‫‪30‬ئینجا عیسا یەکسەر لە خۆیدا زانی کە فەزیلەت لێ دەرچووە‪ ،‬لەناو چەقۆکاندا سووڕایەوە و گوتی « ‪:‬کێ دەستی لە جلەکانم داوە؟»‬ ‫‪31‬شاگردەکانی پێیان گوت« ‪:‬تۆ دەبینیت خەڵکەکە کۆت دەکەنەوە و دەڵێیت ‪:‬کێ دەستی لێدام؟»‬ ‫‪32‬ئینجا سەیری دەوروبەری کرد تا ئەو کچە ببینێت کە ئەم کارەی کردووە‪.‬‬ ‫‪33‬بەڵم ژنەکە بە ترس و لەرزەوە‪ ،‬زانی چی بەسەریدا هاتووە‪ ،‬هات و کەوتە بەردەمی و هەموو ڕاستییەکانی پێ گوت‪.‬‬ ‫‪34‬ئینجا پێی گوت « ‪:‬کچم‪ ،‬باوەڕەکەت چاکی کردووتەوە ‪.‬بە ئارامی بڕۆ و لە بەڵت چاک بە»‪.‬‬ ‫‪35‬لە کاتێکدا کە هێشتا قسەی دەکرد‪ ،‬لە ماڵی فەرمانڕەوای کەنیسەکەوە هاتن و گوتیان« ‪:‬کچەکەت مردووە‪ ،‬بۆچی زیاتر مامۆستا‬ ‫دەشێوێنیت؟»‬ ‫‪36‬هەر کە عیسا گوێی لە قسەکە بوو‪ ،‬بە سەرۆکی کەنیسەکەی گوت « ‪:‬مەترسە‪ ،‬تەنها باوەڕ بکە»‪.‬‬ ‫‪37‬نەیهێشت کەس شوێنی بکەوێت جگە لە پەترۆس و یاقوب و یۆحەنا برای یاقوب‪.‬‬ ‫"‬ ‫‪39‬کاتێک هاتە ژوورەوە‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬بۆچی ئەم جەنجاڵییە دەکەن و دەگرین؟ »کچەکە نەمردووە‪ ،‬بەڵکو دەخەوێت»‪.‬‬ ‫‪40‬ئەوانیش پێکەنینیان پێ هێنا و سووکایەتییان پێکرد ‪.‬بەڵم کاتێک هەموویان دەرهێنا‪ ،‬باوک و دایکی کچەکە و ئەوانەی لەگەڵیدا بوون‬ ‫دەبات و دەچێتە ئەو شوێنەی کە کچەکە پاڵکەوتبوو‪.‬‬ ‫‪41‬دەستی کچەکەی گرت و پێی گوت « ‪:‬تالیتا کومی ‪.‬واتە ‪:‬کچە‪ ،‬پێت دەڵێم‪ ،‬هەستە‪.‬‬ ‫‪42‬یەکسەر کچەکە هەستا و ڕۆیشت ‪.‬چونکە تەمەنی دوانزە ساڵ بوو ‪.‬ئەوانیش بە سەرسوڕمانێکی گەورە سەریان سوڕما‪.‬‬ ‫‪43‬بە توندی فەرمانی پێکردن کە کەس نەزانێت ‪.‬و فەرمانی دا کە شتێکی پێ بدرێت بۆ ئەوەی بیخوات‪.‬‬ ‫بەشی شەشەم‬ ‫‪1‬لەوێشەوە هاتە دەرەوە و هاتە وڵتەکەی خۆی ‪.‬شاگردەکانیش شوێنی دەکەون‪.‬‬ ‫‪2‬کاتێک ڕۆژی شەممە هات‪ ،‬دەستی کرد بە وانەوتنەوە لە کەنیسەکان‪ ،‬زۆرێک کە گوێیان لێ بوو سەریان سوڕما و گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوە ئەم‬ ‫شتانە لە کوێوە هاتووە؟ »ئەمە چ حیکمەتێکە کە پێی دراوە‪ ،‬کە تەنانەت کارە بەهێزەکانی لەو جۆرە بە دەستی ئەو ئەنجام دەدرێت؟‬ ‫‪3‬ئایا ئەمە دارتاشی کوڕی مەریەم نییە‪ ،‬برای یاقوب و یۆسێ و یەهودا و شیمۆن؟ و خوشکەکانی لێرە لەگەڵ ئێمە نین؟ ئەوانیش لێی توڕە‬ ‫بوون‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم عیسا پێی گوتن « ‪:‬پێغەمبەر بێ شەرەف نییە‪ ،‬بەڵکو لە وڵتی خۆی و لە نێو خزم و ماڵەکەی خۆیدا بێ شەرەفە»‪.‬‬ ‫‪5‬لەوێدا نەیدەتوانی هیچ کارێکی بەهێز بکات‪ ،‬تەنها ئەوە نەبێت کە دەستی خستە سەر چەند کەسێکی نەخۆش و چاکی کردن‪.‬‬ ‫‪6‬لەبەر بێباوەڕیان سەرسام بوو ‪.‬بە دەوری گوندەکاندا دەگەڕا و وانە دەگوتەوە‪.‬‬ ‫‪7‬دوانزە کەسەکەی بانگ کرد و بە دوو دوو دەستی کرد بە ناردنیان ‪.‬و دەسەڵتی بەسەر ڕۆحە ناپاکەکاندا پێدان‪.‬‬ ‫‪8‬فەرمانی پێکردن کە هیچ شتێک بۆ گەشتەکەیان نەبەن‪ ،‬تەنها دارێک نەبێت ‪.‬نە چەقۆ و نە نان و نە پارە لە جانتاکەیاندا‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم پێڵوی پێڵوتان لەبەر بکەن ‪.‬و دوو قات لەبەر نەکرێت‪.‬‬ ‫‪10‬پێی گوتن « ‪:‬لە هەر شوێنێک بچنە ناو ماڵێک‪ ،‬لەوێ بمێننەوە تا لەو شوێنە دەڕۆن»‪.‬‬ ‫‪11‬هەرکەسێک وەرتان نەگرێت و گوێتان لێ نەگرێت‪ ،‬کاتێک لەوێ دەڕۆن‪ ،‬تۆزی ژێر پێیەکانتان هەڵبشێوێنن بۆ ئەوەی شایەتحاڵییان‬ ‫هەبێت ‪.‬بەڕاستی پێتان دەڵێم لە ڕۆژی دادگاییکردندا بۆ سۆدۆم و گۆمۆرا بەرگەگرتنتر دەبێت لە شارەکە‪.‬‬ ‫‪12‬چوونە دەرەوە و بانگەشەی ئەوەیان دەکرد کە مرۆڤەکان تەوبە بکەن‪.‬‬ ‫‪13‬جنۆکەیەکی زۆریان دەرکرد و زۆرێک لە نەخۆشەکانیان بە ڕۆن مەسح کرد و چاکیان کردەوە‪.‬‬ ‫‪14‬پاشا هیرۆدس گوێی لێ بوو( ‪.‬چونکە ناوی بڵوبووەوە )و گوتی« ‪:‬یۆحەنا لە مردن زیندوو بووەتەوە‪ ،‬بۆیە کارە بەهێزەکان لە ناویدا‬ ‫دەردەکەون»‪.‬‬ ‫‪15‬هەندێکی تریش گوتیان« ‪:‬ئەوە ئیلیایە »‪.‬هەندێکی تریش گوتیان« ‪:‬پێغەمبەرە‪ ،‬یان وەک یەکێک لە پێغەمبەرەکان»‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم کاتێک هیرۆدس بیست و گوتی« ‪:‬ئەوە یۆحەنایە کە سەرم بڕی‪ ،‬لە مردن زیندوو بووەتەوە»‪.‬‬

‫‪31‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫‪17‬چونکە هیرۆدس خۆی ناردبوو و یۆحەنای گرتبوو و لە زینداندا بەستبوویەوە لە پێناو هێرۆدیای ژنی فیلیپی برایدا‪ ،‬چونکە‬ ‫هاوسەرگیری لەگەڵدا کردبوو‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە یۆحەنا بە هیرۆدسی گوتبوو« ‪:‬حەڵڵ نییە ژنی براکەت بێت»‪.‬‬ ‫‪19‬هەربۆیە هێرۆدیاس شەڕی لەگەڵدا کرد و دەیویست بیکوژێت ‪.‬بەڵم نەیتوانی‪:‬‬ ‫‪20‬چونکە هیرۆدس لە یۆحەنا دەترسا‪ ،‬چونکە دەیزانی پیاوێکی دادپەروەر و پیرۆزە و چاودێری دەکرد ‪.‬کاتێک گوێی لێ بوو‪ ،‬زۆر شتی‬ ‫کرد و بە خۆشحاڵیەوە گوێی لێ بوو‪.‬‬ ‫‪21‬کاتێک ڕۆژێکی گونجاو هات‪ ،‬هیرۆدس لە ڕۆژی لەدایکبوونیدا ئێوارەخوانێکی بۆ ئاغاکانی و سەرکردە باڵکانی و سەرۆکەکانی‬ ‫جەلیل سازکرد‪.‬‬ ‫‪22‬کاتێک کچی هیرۆدیای ناوبراو هاتە ژوورەوە و سەمای کرد و دڵی هیرۆدس و ئەوانەی لەگەڵیدا دانیشتبوون‪ ،‬خۆشی کرد‪ ،‬پاشا بە‬ ‫کچەکەی گوت« ‪:‬هەرچیت بوێت لێم بپرسە و دەیدەمێ»‪.‬‬ ‫‪23‬سوێندی پێ خوارد« ‪:‬هەرچییەک لە من داوای بکەیت‪ ،‬دەیدەم بە نیوەی شانشینی خۆم»‪.‬‬ ‫‪24‬ئینجا چووە دەرەوە و بە دایکی گوت« ‪:‬لە چی بپرسم؟ »ئینجا گوتی« ‪:‬سەری یۆحەنای تەعمیدکەر»‪.‬‬ ‫‪25‬یەکسەر بەپەلە هاتە ژوورەوە بۆ لی پاشا و پرسی و گوتی« ‪:‬دەمەوێت سەری یۆحەنا تەعمیدکەرم بدەیتێ»‪.‬‬ ‫‪26‬پاشا زۆر پەشیمان بوو ‪.‬بەڵم لەبەر سوێندەکەی و لە پێناو ئەوان کە لەگەڵیدا دانیشتبوون‪ ،‬ڕەتی نەکردەوە‪.‬‬ ‫‪27‬پاشا یەکسەر جەلدێکی نارد و فەرمانی دا سەری بهێنرێت‪ ،‬ئەویش چوو و لە زیندان سەری بڕی‪.‬‬ ‫‪28‬سەری لەناو پەرداخێکدا هێنا و دای بە کچەکە‪ ،‬کچەکەش دایە دایکی‪.‬‬ ‫‪29‬کاتێک شاگردەکانی بیستن‪ ،‬هاتن و تەرمەکەیان هەڵگرت و لە گۆڕێکدا دایاننا‪.‬‬ ‫‪30‬ئینجا نێردراوان خۆیان کۆکردەوە بۆ لی عیسا و هەموو شتێکیان پێ گێڕایەوە‪ ،‬چ کردوویانە و چییان فێرکردووە‪.‬‬ ‫‪31‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬ئێوە خۆتان جیابکەنەوە بۆ شوێنێکی کوێستان و کەمێک پشوو بدەن‪ ،‬چونکە زۆر دەهاتن و دەچوون‪ ،‬ئەوەندە‬ ‫پشوویان نەبوو بۆ خواردن»‪.‬‬ ‫‪32‬ئینجا بە کەشتی بە تایبەتی بەرەو شوێنێکی بیابان ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪33‬خەڵکەکە بینییان کە دەڕۆن و زۆر کەسیان ناسی و لە هەموو شارەکانەوە بە پێ ڕایانکرد و بەسەریاندا تێپەڕین و هاتنە لی‪.‬‬ ‫‪34‬عیسا کە هاتە دەرەوە خەڵکێکی زۆری بینی و بەزەیی پێیاندا هاتەوە‪ ،‬چونکە وەک مەڕێک بوون کە شوانیان نەبوو‪ ،‬دەستی کرد بە‬ ‫فێرکردنی زۆر شت‪.‬‬ ‫‪35‬کاتێک ڕۆژەکە زۆر دوور بوو‪ ،‬شاگردەکانی هاتنە لی و گوتیان« ‪:‬ئەمە شوێنێکی کوێستانییە‪ ،‬ئێستا کاتەکە زۆر تێپەڕیوە‪.‬‬ ‫‪36‬ڕەوانەیان بکەن‪ ،‬تا بچنە لدێ و گوندەکان و نان بۆ خۆیان بکڕن‪ ،‬چونکە هیچیان نییە بیخۆن‪.‬‬ ‫‪37‬وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬ئێوە بیخۆن »‪.‬پێیان گوت« ‪:‬ئایا بچین دوو سەد دینار نان بکڕین و بیخۆین؟»‬ ‫‪38‬پێی گوتن « ‪:‬چەند نانتان هەیە؟ بڕۆ بزانە ‪.‬کاتێک زانیان‪ ،‬دەڵێن ‪:‬پێنج و دوو ماسی‪.‬‬ ‫‪39‬فەرمانی پێکردن هەمووان بە کۆمەڵە لەسەر چیمەنی سەوز دابنیشن‪.‬‬ ‫‪40‬بە سەدان و پەنجا بە ڕیز دانیشتن‪.‬‬ ‫‪41‬کاتێک پێنج نانەکە و دوو ماسیەکەی برد‪ ،‬سەری بەرز کردەوە بۆ ئاسمان و بەرەکەتی خستە سەر و نانەکانی شکاند و دای بە‬ ‫شاگردەکانی تا بیخەنە بەردەمیان ‪.‬دوو ماسیەکەی بەسەر هەموویاندا دابەش کرد‪.‬‬ ‫‪42‬هەموویان نانیان خوارد و تێر بوون‪.‬‬ ‫‪43‬دوانزە سەبەتەی پڕ لە پارچە و ماسییەکانیان کۆکردەوە‪.‬‬ ‫‪44‬ئەوانەی لە نانەکەیان خوارد نزیکەی پێنج هەزار پیاو بوون‪.‬‬ ‫‪45‬یەکسەر شاگردەکانی ناچار کرد سواری کەشتییەکە بن و پێشەوە بچنە ئەودیو بۆ بەیتسەیدا‪ ،‬لە کاتێکدا گەلەکەی نارد‪.‬‬ ‫‪46‬کاتێک ناردیان‪ ،‬بۆ نوێژکردن بەرەو شاخێک ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪47‬کاتێک ئێوارە بوو‪ ،‬کەشتییەکە لە ناوەڕاستی دەریادا بوو‪ ،‬ئەویش بە تەنیا لەسەر وشکانی بوو‪.‬‬ ‫‪48‬بینیی کە خەریکی ڕۆیشتن بوون ‪.‬چونکە با پێچەوانەی ئەوان بوو‪ ،‬نزیکەی کاتژمێر چوارەمی شەو دێتە لیان و بەسەر دەریادا‬ ‫دەڕۆیشت و دەیویست بەلیاندا تێپەڕێت‪.‬‬ ‫‪49‬بەڵم کاتێک بینییان بەسەر دەریادا دەڕوات‪ ،‬پێیان وابوو ڕۆحێکە و هاواریان کرد‪.‬‬ ‫‪50‬چونکە هەموویان بینییان و تووشی شڵەژان بوون ‪.‬یەکسەر لەگەڵیان قسەی کرد و پێی گوتن « ‪:‬دڵخۆش بن‪ ،‬ئەوە منم ‪.‬مەترسە‪.‬‬ ‫‪51‬ئینجا چووە سەر کەشتییەکە بۆ لی ئەوان ‪.‬با وەستا‪ ،‬لە خۆیاندا زۆر سەرسام بوون و سەرسام بوون‪.‬‬ ‫‪52‬چونکە ئەوان بە موعجیزەی نانەکانیان نەدەزانی‪ ،‬چونکە دڵیان ڕەق بوو‪.‬‬ ‫‪53‬کاتێک پەڕینەوە‪ ،‬گەیشتنە خاکی جەنەسار و بەرەو کەنارەکە ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪54‬کاتێک لە کەشتییەکە هاتنە خوارەوە‪ ،‬یەکسەر ئەویان ناسی‪.‬‬ ‫‪55‬بە هەموو ئەو ناوچەیەدا ڕایانکرد و دەستیان کرد بە هەڵگرتنی نەخۆشەکان‪ ،‬لەو شوێنەی کە گوێیان لێ بوو‪.‬‬ ‫‪56‬لە هەر شوێنێک کە دەچووە گوند‪ ،‬یان شار و لدێ‪ ،‬نەخۆشەکانیان لە شەقامەکاندا دانا و لێیان دەپاڕانەوە کە دەستیان لێبدەن ئەگەر تەنها‬ ‫سنووری جلەکەی بێت‪ ،‬هەرچی دەستیان لێدابوو چاک دەبوونەوە‪.‬‬ ‫بەشی حەوتەم‬ ‫‪1‬ئینجا فەریسییەکان و هەندێک لە مامۆستایانی یاسا کە لە ئۆرشەلیمەوە هاتبوون بۆ لی‪.‬‬ ‫‪2‬کاتێک بینیان هەندێک لە شاگردەکانی بە دەستی پیس‪ ،‬واتە بە دەستی نەشۆراو نان دەخۆن‪ ،‬هەڵەیان دۆزیەوە‪.‬‬

‫‪32‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫‪3‬چونکە فەریسییەکان و هەموو جولەکەکان‪ ،‬ئەگەر زۆرجار دەستیان نەشۆن‪ ،‬بە نەریتی پیرەکانەوە ناخۆن‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک لە بازاڕەوە دێن‪ ،‬مەگەر خۆیان بشۆن‪ ،‬ناخۆن ‪.‬زۆر شتی تریش هەیە کە وەریانگرتووە بۆ ئەوەی بیگرن‪ ،‬وەک شوشتنی جام و‬ ‫مەنجەڵ و قاپ و مێز‪.‬‬ ‫‪5‬ئینجا فەریسییەکان و مامۆستایان لێیان پرسی« ‪:‬بۆچی شاگردەکانت بەپێی نەریتی پیرەکان ناڕۆن‪ ،‬بەڵکو بە دەستی نەشۆراو نان دەخۆن؟»‬ ‫‪6‬وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬ئیشایا پێشبینییەکی باشی لەبارەی ئێوەی دووڕوو کردووە‪ ،‬وەک ئەوەی نووسراوە« ‪:‬ئەم گەلە بە لێوەکانیان‬ ‫ڕێزم لێدەگرن‪ ،‬بەڵم دڵیان لێم دوورە»‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم بێهودە دەمپەرستن و فێری عەقیدەی فەرمانەکانی مرۆڤ دەکەن‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە فەرمانی خودا لدەبەن‪ ،‬نەریتی مرۆڤەکان وەک شۆردنی مەنجەڵ و جامەکان دەپارێزن‪ ،‬زۆر شتی دیکەی لەو جۆرە دەیکەن‪.‬‬ ‫‪9‬پێی گوتن « ‪:‬بە تەواوی فەرمانی خودا ڕەتدەکەنەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی نەریتی خۆتان بپارێزن»‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە موسا فەرموویەتی« ‪:‬ڕێز لە باوکت و دایکت بگرە ‪.‬هەرکەسێک نەفرەت لە باوک یان دایکی دەکات‪ ،‬با مردنەکەی بمرێت‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم ئێوە دەڵێن« ‪:‬ئەگەر پیاوێک بە باوکی یان دایکی بڵێت« ‪:‬ئەوە کۆربانە‪ ،‬واتە بەخششێکە‪ ،‬بە هەر شتێک کە من سوودت لێ‬ ‫وەربگرێت »‪.‬ئازاد دەبێت‪.‬‬ ‫‪12‬ئیتر ڕێگەی پێنادەن کارێک بۆ باوکی و دایکی بکات‪.‬‬ ‫‪13‬وشەی خودا لە ڕێگەی نەریتەکەتەوە کە ڕادەستتان کرد‪ ،‬بێهودە بکەن‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک هەموو گەلەکەی بانگ کرد‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬هەریەکێکتان گوێم لێ بگرن و تێبگەن‪.‬‬ ‫‪15‬هیچ شتێک لە دەرەوەی مرۆڤ نییە‪ ،‬کە چوونە ناوەوەی بتوانێت پیسی بکات‪ ،‬بەڵم ئەو شتانەی لێی دەردەچن‪ ،‬ئەوانەن کە مرۆڤ پیس‬ ‫دەکەن‪.‬‬ ‫‪16‬ئەگەر کەسێک گوێی هەیە بۆ گوێگرتن‪ ،‬با بیبیستێت‪.‬‬ ‫‪17‬کاتێک لە خەڵکەوە هاتە ناو ماڵەکە‪ ،‬شاگردەکانی سەبارەت بەو مەتەڵە لێیان پرسی‪.‬‬ ‫‪18‬پێی گوتن « ‪:‬ئایا ئێوەش بێ تێگەیشتن؟ »ئایا تێناگەن کە هەر شتێک لە دەرەوە بچێتە ناو مرۆڤەوە‪ ،‬ناتوانێت پیسی بکات‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە ناچێتە دڵی‪ ،‬بەڵکو دەچێتە ناو سکی و دەچێتە دەرەوە بۆ ناو ئاو و هەموو خواردنەکان پاک دەکاتەوە؟‬ ‫‪20‬ئینجا گوتی « ‪:‬ئەوەی لە مرۆڤەوە دێتە دەرەوە‪ ،‬مرۆڤ پیس دەکات»‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە لە ناوەوە و لە دڵی مرۆڤەکانەوە بیری خراپ و زینا و لەشفرۆشی و کوشتن دەردەچن‪.‬‬ ‫‪22‬دزی و تەماح و خراپەکاری و فێڵ و شەهوەتی و چاوێکی خراپ و کوفر و لووتبەرزی و گەمژەیی‪.‬‬ ‫‪23‬هەموو ئەم شتە خراپانە لە ناوەوە دێن و مرۆڤ پیس دەکەن‪.‬‬ ‫‪24‬لەوێشەوە هەستا و چووە سنووری سور و سیدۆن و چووە ناو ماڵێکەوە‪ ،‬نەیویست کەس بیزانێت‪ ،‬بەڵم نەیتوانی بشارێتەوە‪.‬‬ ‫‪25‬چونکە ژنێک کە کچە گەنجەکەی ڕۆحی پیسی هەبوو‪ ،‬گوێی لێ بوو و هات و کەوتە بەر پێیەکانی‪.‬‬ ‫‪26‬ژنەکە یۆنانی بوو‪ ،‬بە ڕەگەز سوروفینیایی بوو ‪.‬وە داوای لێکرد کە شەیتان لە کچەکەی دەربهێنێت‪.‬‬ ‫‪27‬بەڵم عیسا پێی گوت « ‪:‬با منداڵەکان سەرەتا تێر بن‪ ،‬چونکە نانی منداڵەکان وەربگریت و فڕێی بدەیتە سەگەکان»‪.‬‬ ‫‪28‬ژنەکەش وەڵمی دایەوە و پێی گوت« ‪:‬بەڵێ پەروەردگار‪ ،‬بەڵم سەگەکانی ژێر مێزەکە لە وردە وردە منداڵەکان دەخۆن»‪.‬‬ ‫‪29‬ئینجا پێی گوت « ‪:‬لەبەر ئەم قسەیە بڕۆ ‪.‬شەیتان لە کچەکەت دەرچووە‪.‬‬ ‫‪30‬کاتێک گەیشتە ماڵەکەی‪ ،‬بینی شەیتانەکە چووەتە دەرەوە و کچەکەی لەسەر جێگاکە پاڵکەوتووە‪.‬‬ ‫‪31‬دیسانەوە لە کەنارەکانی سور و سیدۆن ڕۆیشت و بە ناوەڕاستی کەنارەکانی دەکاپۆلیسدا گەیشتە دەریای جەلیل‪.‬‬ ‫‪32‬ئینجا کەسێکیان بۆ هێنا کە کەڕ بوو و لە قسەکانیدا ئاستەنگی هەبوو ‪.‬لێی دەپاڕێنەوە دەستی بخاتە سەری‪.‬‬ ‫‪33‬ئینجا لە نێو خەڵکەکە دووری خستەوە و پەنجەکانی خستە گوێی و تفی کرد و دەستی لە زمانی دا‪.‬‬ ‫‪34‬ئینجا سەیری ئاسمانی کرد و ئاهێکی هەڵکێشا و پێی گوت« ‪:‬ئەفتا‪ ،‬واتە بکەرەوە»‪.‬‬ ‫‪35‬یەکسەر گوێچکەکانی کرایەوە و پەڕۆی زمانی شل بووەوە و بە ڕوونی قسەی کرد‪.‬‬ ‫‪36‬فەرمانی پێکردن کە بە کەس نەڵێن‪ ،‬بەڵم تا زیاتر فەرمانی پێکردن‪ ،‬زۆر زیاتر بڵویان دەکردەوە‪.‬‬ ‫‪37‬بێئەندازە سەریان سوڕما و گوتیان« ‪:‬هەموو شتێکی بە باشی کردووە‪ ،‬کەڕەکان دەبیستن و هەم داماوەکان دەکاتە قسە»‪.‬‬ ‫بەشی هەشتەم‬ ‫‪1‬لەو ڕۆژانەدا خەڵکەکە زۆر زۆر بوون و هیچیان نەبوو بیخۆن‪ ،‬عیسا شاگردەکانی بانگ کرد و پێی گوتن‪.‬‬ ‫‪2‬بەزەییم بەو خەڵکە دێتەوە‪ ،‬چونکە ئێستا سێ ڕۆژە لەگەڵمن و هیچیان نییە بیخۆن‪.‬‬ ‫‪3‬ئەگەر بەڕۆژوو بنێرم بۆ ماڵەکانی خۆیان‪ ،‬ئەوا لە ڕێگادا بێهێز دەبن‪ ،‬چونکە لە دوورەوە هاتبوون‪.‬‬ ‫‪4‬شاگردەکانی وەڵمیان دایەوە« ‪:‬لە کوێوە مرۆڤ دەتوانێت ئەم پیاوانە لێرە لە بیابان بە نان تێر بکات؟»‬ ‫‪5‬پرسیاری لێکردن « ‪:‬چەند نانتان هەیە؟ ئەوانیش گوتیان« ‪:‬حەوت»!‬ ‫‪6‬فەرمانی بە خەڵک کرد لەسەر زەوی دابنیشن‪ ،‬حەوت نانەکەی برد و سوپاسی کرد و شکاند و دای بە شاگردەکانی تا بیخەنە بەردەمیان ‪.‬و‬ ‫لەبەردەم خەڵکدا دایاننا‪.‬‬ ‫‪7‬چەند ماسییەکی بچووکیان هەبوو‪ ،‬ئەویش بەرەکەتی خستە سەر و فەرمانی دا کە ئەوانیش لەبەردەمیان دابنێن‪.‬‬ ‫‪8‬ئینجا نانیان خوارد و تێر بوون‪ ،‬لەو گۆشتە شکاوانەی کە مابوونەوە حەوت سەبەتەیان هەڵگرت‪.‬‬ ‫‪9‬ئەوانەی نانیان خواردبوو نزیکەی چوار هەزار کەس بوون‪ ،‬ئەویش ناردیان‪.‬‬ ‫‪10‬یەکسەر لەگەڵ شاگردەکانی سواری کەشتییەک بوون و هاتنە ناوچەکانی دالمانوتا‪.‬‬ ‫‪11‬فەریسییەکان هاتنە دەرەوە و دەستیان کرد بە لێپرسینەوە لەگەڵیدا‪ ،‬بەدوای نیشانەیەکدا دەگەڕان لە ئاسمانەوە و تاقییان بکەنەوە‪.‬‬

‫‪33‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫‪12‬ئینجا ئاهێکی قووڵی لە ڕۆحیدا هەڵکێشا و گوتی « ‪:‬بۆچی ئەم نەوەیە بەدوای نیشانەیەکدا دەگەڕێت؟ »بەڕاستی پێتان دەڵێم هیچ‬ ‫نیشانەیەک بەم نەوەیە نادرێت‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا جێیان هێشت و چووە ناو کەشتییەکەوە بەرەو ئەودیو ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪14‬شاگردەکان لەبیریان چووبوو نان ببەن‪ ،‬لە کەشتییەکەدا لە یەک نان زیاتریان لەگەڵدا نەبوو‪.‬‬ ‫‪15‬ئینجا فەرمانی پێکردن و گوتی « ‪:‬ئاگاداربن لە خەمیرەی فەریسییەکان و خەمیرەی هیرۆدس»‪.‬‬ ‫‪16‬ئەوانیش لە نێوانیاندا قسەیان دەکرد و گوتیان« ‪:‬لەبەر ئەوەی نانمان نییە»‪.‬‬ ‫‪17‬کاتێک عیسا زانی‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬بۆچی هۆکارن بۆ ئەوەی نانتان نییە؟ هێشتا تێنەگەیشتوون و تێنەگەیشتوون؟ ئایا دڵتان هێشتا ڕەق‬ ‫بووە؟‬ ‫‪18‬چاوتان هەیە‪ ،‬نابینن؟ گوێتان لێ نابیستن؟ ئایا لەبیرتان نییە؟‬ ‫‪19‬کاتێک پێنج نانەکەم لە نێوان پێنج هەزار کەسدا شکاند‪ ،‬چەند سەبەتەی پڕ لە پارچە نانتان هەڵگرت؟ پێیان گوت ‪:‬دوانزە‪.‬‬ ‫‪20‬کاتێک حەوت کەسەکە لە نێوان چوار هەزار کەسدا‪ ،‬چەند سەبەتەی پڕ لە پارچە پارچەتان هەڵگرت؟ ئەوانیش گوتیان« ‪:‬حەوت»!‬ ‫‪21‬ئینجا پێی گوتن« ‪:‬چۆن تێناگەن؟»‬ ‫‪22‬ئینجا هاتە بەیتسەیدا ‪.‬کوێرێکیان بۆ هێنا و پاڕانەوەیان لێکرد دەستی لێبدات‪.‬‬ ‫‪23‬دەستی کوێرەکەی گرت و لە شارۆچکەکە بردییە دەرەوە ‪.‬کاتێک تفی لە چاوەکانی کرد و دەستی خستە سەری‪ ،‬لێی پرسی کە ئایا‬ ‫پێویستت بینی؟‬ ‫‪24‬سەری بەرز کردەوە و گوتی« ‪:‬من مرۆڤەکان وەک دار دەبینم و دەڕۆن»‪.‬‬ ‫‪25‬دوای ئەوە دەستەکانی خستە سەر چاوەکانی و وای لێکرد سەری بەرز بکاتەوە‪ ،‬چاک بووەوە و هەموو کەسێکی بە ڕوونی بینی‪.‬‬ ‫‪26‬ئینجا ناردی بۆ ماڵەکەی خۆی و گوتی« ‪:‬نە بڕۆ بۆ شارۆچکەکە و بە هیچ کەسێکی شارۆچکەکە مەڵێ»‪.‬‬ ‫‪27‬ئینجا عیسا و شاگردەکانی چوونە دەرەوە بۆ شارۆچکەکانی قەیسەری فیلیپی‪ ،‬لە ڕێگادا پرسیاری لە شاگردەکانی کرد و پێی وتن « ‪:‬‬ ‫مرۆڤەکان دەڵێن من کێم؟»‬ ‫‪28‬ئەوانیش وەڵمیان دایەوە« ‪:‬یۆحەنا تەعمیدکەر»‪ ،‬بەڵم هەندێک دەڵێن« ‪:‬ئیلیا ‪».‬و هەندێکی تریش‪ ،‬یەکێکە لە پێغەمبەران‪.‬‬ ‫‪29‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬بەڵم ئێوە دەڵێن من کێم؟ »پەترۆسیش وەڵمی دایەوە و پێی گوت« ‪:‬تۆ مەسیحیت»‪.‬‬ ‫‪30‬ئینجا فەرمانی پێکردن کە بە کەس باسی نەکەن‪.‬‬ ‫‪31‬ئینجا دەستی کرد بە فێرکردنیان کە کوڕی مرۆڤ دەبێت زۆر ئازار بچێژێت و لەلیەن پیرەکان و سەرۆک کاهینەکان و مامۆستایانەوە‬ ‫ڕەت بکرێتەوە و بکوژرێت و دوای سێ ڕۆژ هەستێتەوە‪.‬‬ ‫‪32‬ئینجا بە ئاشکرا ئەو قسەیەی کرد ‪.‬ئینجا پەترۆس گرتی و دەستی کرد بە سەرزەنشتکردن‪.‬‬ ‫‪33‬بەڵم کاتێک سووڕایەوە و سەیری شاگردەکانی کرد‪ ،‬پەترۆسی سەرزەنشت کرد و گوتی « ‪:‬شەیتان‪ ،‬لە پشتمەوە بڕۆن‪ ،‬چونکە تۆ تامی‬ ‫ئەو شتانە ناکەیت کە لە خوداوەن‪ ،‬بەڵکو شتەکانی مرۆڤ دەخۆن»‪.‬‬ ‫‪34‬کاتێک گەلەکەی لەگەڵ شاگردەکانی بانگ کرد‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬هەرکەسێک بیەوێت بەدوامدا بێت‪ ،‬با ئینکاری خۆی بکات و خاچەکەی‬ ‫هەڵبگرێت و شوێنم بکەوە»‪.‬‬ ‫‪35‬چونکە هەرکەسێک ژیانی خۆی ڕزگار بکات‪ ،‬لەدەستی دەدات ‪.‬بەڵم هەرکەسێک لە پێناو من و ئینجیلدا ژیانی خۆی لەدەست بدات‪،‬‬ ‫ئەوا ڕزگاری دەکات‪.‬‬ ‫‪36‬ئایا مرۆڤ چ سوودێکی دەبێت‪ ،‬ئەگەر هەموو جیهان بەدەستبهێنێت و ژیانی خۆی لەدەست بدات؟‬ ‫‪37‬یان مرۆڤ لە بەرامبەر گیانی خۆیدا چی ببەخشێت؟‬ ‫‪38‬هەرکەسێک لەم نەوەیە زیناکار و گوناهبارەدا شەرم لە من و قسەکانم بکات ‪.‬کوڕی مرۆڤیش شەرمەزار دەبێت‪ ،‬کاتێک بە شکۆمەندی‬ ‫باوکیەوە لەگەڵ فریشتە پیرۆزەکاندا دێت‪.‬‬ ‫بەشی ‪٩‬‬ ‫‪1‬پێی گوتن « ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬هەندێک لەوانەی لێرە وەستاون‪ ،‬تامی مردن ناکەن‪ ،‬تا نەیانبینن شانشینی خودا بە هێزەوە دێت»‪.‬‬ ‫‪2‬دوای شەش ڕۆژ عیسا پەترۆس و یاقوب و یۆحەنای لەگەڵ خۆی برد و بە تەنیا بەرەو شاخێکی بەرز بردیان‪ ،‬لەبەردەمیاندا شێوەی گۆڕا‪.‬‬ ‫‪3‬جلەکانی درەوشاوە بوون‪ ،‬وەک بەفر سپی بوون ‪.‬بەجۆرێک کە هیچ فولەرێک لەسەر زەوی ناتوانێت سپییان بکاتەوە‪.‬‬ ‫‪4‬ئیلیا لەگەڵ موسا دەرکەوت و لەگەڵ عیسا قسەیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪5‬پەترۆس وەڵمی عیسای دایەوە« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬باشە بۆ ئێمە لێرە بین‪ ،‬با سێ چادر دروست بکەین ‪.‬یەکێک بۆ تۆ و یەکێک بۆ موسا و‬ ‫یەکێکیش بۆ ئەلیاس‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە نازانێت چی بڵێت ‪.‬چونکە ترسێکی زۆریان هەبوو‪.‬‬ ‫‪7‬هەورێک سێبەری گرتەوە‪ ،‬دەنگێک لە هەورەکەوە هاتە دەرەوە و دەیگوت« ‪:‬ئەمە کوڕە خۆشەویستەکەمە‪ ،‬گوێی لێ بگرن»‪.‬‬ ‫‪8‬لەناکاو کە بە دەوری خۆیاندا سەیریان کرد‪ ،‬ئیتر کەسیان نەبینی‪ ،‬جگە لە عیسا تەنها لەگەڵ خۆیان‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک لە شاخەکە دابەزین‪ ،‬فەرمانی پێکردن کە ئەوەی بینیویانە بە کەس نەڵێن‪ ،‬تا کوڕی مرۆڤ لە مردن زیندوو دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪10‬ئەوانیش ئەو وتەیەیان لەگەڵ خۆیان هێشتەوە و پرسیاریان لە یەکتر دەکرد کە هەستانەوە لە مردن مانای چییە؟‬ ‫‪11‬لێیان پرسی« ‪:‬بۆچی مامۆستایان دەڵێن سەرەتا دەبێت ئەلیاس بێت؟»‬ ‫‪12‬ئینجا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬بەڕاستی ئەلیاس یەکەم دێت و هەموو شتێک دەگەڕێنێتەوە ‪.‬و چۆن لەبارەی کوڕی مرۆڤەوە‬ ‫نووسراوە کە دەبێت ئازاری زۆر بچێژێت و شکستی پێبهێنرێت‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم پێتان دەڵێم ‪:‬بەڕاستی ئیلیا هاتووە و هەرچییان ویستبێتیان لەگەڵیدا کردووە‪ ،‬وەک ئەوەی لەسەری نووسراوە‪.‬‬

‫‪34‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫‪14‬کاتێک هاتە لی شاگردەکانی‪ ،‬بینی جەماوەرێکی زۆر لە دەوریان و مامۆستایانی یاسا لێیان دەپرسن‪.‬‬ ‫‪15‬یەکسەر هەموو گەلەکە کە بینییان زۆر سەرسام بوون و بەڕاکردن بۆ لی سڵویان لێکرد‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا لە مامۆستایانی پرسی « ‪:‬لەگەڵ ئەوان چ پرسیارێک دەکەن؟‬ ‫‪17‬یەکێک لە خەڵکەکە وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬کوڕەکەمم هێناوەتە لت‪.‬‬ ‫‪18‬لە هەر شوێنێک بیبات‪ ،‬دەیدڕێنێت‪ ،‬کەف دەکات و ددانەکانی دەقرتێت و دەڕژێت‪ ،‬منیش بە شاگردەکانتم گوت کە بیکەنە دەرەوە ‪.‬و‬ ‫نەیانتوانی‪.‬‬ ‫‪19‬وەڵمی دەداتەوە و دەڵێت « ‪:‬ئەی نەوەی بێ باوەڕ‪ ،‬تا کەی لەگەڵتان دەبم؟ »تا کەی ئازارت بدەم؟ بیهێنە لی من‪.‬‬ ‫‪20‬ئینجا هێنایان بۆ لی‪ ،‬کاتێک بینی‪ ،‬یەکسەر ڕۆحەکە چەقۆی لێدا ‪.‬کەوتە سەر زەوی و بە کەفەوە ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا لە باوکی پرسی « ‪:‬چەند ساڵە ئەمە بۆی هاتووە؟ »گوتی« ‪:‬لە منداڵێکەوە»‪.‬‬ ‫‪22‬زۆرجاریش فڕێیداوەتە ناو ئاگر و ئاوەکانەوە بۆ ئەوەی لەناوی ببات‪ ،‬بەڵم ئەگەر توانیت هەر شتێک بکەیت‪ ،‬بەزەییمان پێدا بێتەوە و‬ ‫یارمەتیمان بدە‪.‬‬ ‫‪23‬عیسا پێی گوت « ‪:‬ئەگەر بتوانی باوەڕت هەبێت‪ ،‬هەموو شتێک بۆ ئەو باوەڕدارە دەکرێت»‪.‬‬ ‫‪24‬یەکسەر باوکی منداڵەکە هاوارێکی کرد و بە فرمێسکەوە گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬باوەڕم وایە ‪.‬یارمەتی بێباوەڕیم بدە‪.‬‬ ‫‪25‬کاتێک عیسا بینی کە خەڵکەکە بە ڕاکردن کۆدەبنەوە‪ ،‬ڕۆحی ناشیرینی سەرزەنشت کرد و پێی گوت « ‪:‬ئەی ڕۆحی داماو و کەڕ‪،‬‬ ‫فەرمانت پێدەدەم لێی دەربچن و چیتر مەچنە ناویەوە»‪.‬‬ ‫‪26‬ڕۆحەکە هاوارێکی کرد و دڕاند و لێی دەرچوو‪ ،‬وەک مردوو بوو ‪.‬تا زۆر کەس گوتیان« ‪:‬ئەو مردووە»‪.‬‬ ‫‪27‬بەڵم عیسا دەستی گرت و بەرزی کردەوە ‪.‬و هەستا‪.‬‬ ‫‪28‬کاتێک هاتە ناو ماڵەکە‪ ،‬شاگردەکانی بە تایبەتی لێیان پرسی« ‪:‬بۆچی نەمانتوانی دەریبکەین؟»‬ ‫‪29‬پێی گوتن « ‪:‬ئەم جۆرە بە هیچ شتێک دەرناچێت‪ ،‬جگە لە نوێژ و بەڕۆژووبوون»‪.‬‬ ‫‪30‬لەوێ ڕۆیشتن و بە جەلیلدا تێپەڕین ‪.‬و نەیدەویست هیچ پیاوێک بزانێت‪.‬‬ ‫‪31‬شاگردەکانی فێرکرد و پێی گوتن « ‪:‬کوڕی مرۆڤ ڕادەستی مرۆڤەکان کراوە و دەیکوژن ‪.‬دوای ئەوەی دەکوژرێت‪ ،‬ڕۆژی سێیەم‬ ‫هەستێتەوە‪.‬‬ ‫‪32‬بەڵم ئەوان ئەو قسەیەیان تێنەگەیشت و ترسیان لە پرسیارکردن لێی هەبوو‪.‬‬ ‫‪33‬ئینجا هاتە کەفەرناحوم‪ ،‬لە ماڵەکەدا پرسیاری لێکردن « ‪:‬چی بوو کە لە ڕێگادا لە نێوانتاندا ناکۆکیتان هەبوو؟»‬ ‫‪34‬بەڵم بێدەنگ بوون‪ ،‬چونکە لە ڕێگاکەدا مشتومڕیان لە نێوان خۆیاندا هەبوو کە کێ گەورەترین بێت‪.‬‬ ‫‪35‬ئینجا دانیشت و دوانزە کەسەکەی بانگ کرد و پێی گوتن « ‪:‬ئەگەر کەسێک بیەوێت یەکەم بێت‪ ،‬ئەوا دواهەمین دەبێت و خزمەتکاری‬ ‫هەمووان دەبێت»‪.‬‬ ‫‪36‬منداڵێکی برد و لە ناویان دانا‪ ،‬کاتێک لە باوەشی گرت و پێی گوتن‪.‬‬ ‫‪37‬هەرکەسێک یەکێک لەو منداڵنە بە ناوی منەوە وەربگرێت‪ ،‬من وەرئەگرێت‪ ،‬هەرکەسێک من وەربگرێت‪ ،‬من وەرناگرێت‪ ،‬بەڵکو ئەو‬ ‫کەسەی منی ناردووە‪.‬‬ ‫‪38‬یۆحەنا وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬کەسێکمان بینی کە بە ناوی تۆوە شەیتانەکان دەردەکات و شوێنمان ناکەوێت‪.‬‬ ‫‪39‬بەڵم عیسا گوتی « ‪:‬قەدەغەی لێ مەکەن‪ ،‬چونکە کەس نییە بە ناوی منەوە موعجیزەیەک بکات و بە سوکی بتوانێت خراپەکاریم لێ‬ ‫بکات»‪.‬‬ ‫‪40‬چونکە ئەوەی دژی ئێمە نییە‪ ،‬لی ئێمەیە‪.‬‬ ‫‪41‬چونکە هەرکەسێک بە ناوی منەوە کوپێک ئاوتان پێ بدات بۆ خواردنەوە‪ ،‬چونکە ئێوە هی مەسیحن‪ ،‬بەڕاستی پێتان دەڵێم پاداشتەکەی‬ ‫لەدەست نادات‪.‬‬ ‫‪42‬هەرکەسێک یەکێک لەم بچووکانە توڕە بکات کە باوەڕیان پێم هەیە‪ ،‬باشترە بۆی کە بەردێکی ورد بە ملی هەڵواسرا و فڕێ بدرێتە‬ ‫دەریا‪.‬‬ ‫‪43‬ئەگەر دەستت تاوانبارت کرد‪ ،‬بیبڕە‪ ،‬باشترە بە پەککەوتەیی بچیتە ژیانەوە‪ ،‬لەوەی دوو دەستت هەبێت بچیتە دۆزەخ و ئاگرێکەوە کە‬ ‫هەرگیز نەکوژێتەوە‪.‬‬ ‫‪44‬لەو شوێنەی کە کرمەکەیان نامرێت و ئاگرەکەش نەکوژێتەوە‪.‬‬ ‫‪45‬ئەگەر پێت تاوانبارت کرد‪ ،‬بیبڕە‪ ،‬باشترە بۆ ئەوەی بە وەستان بچیتە ژیانەوە‪ ،‬لەوەی دوو پێت هەبێت فڕێ بدەیتە دۆزەخەوە‪ ،‬بۆ ناو‬ ‫ئاگرێک کە هەرگیز ناکوژێتەوە‪.‬‬ ‫‪46‬لەو شوێنەی کە کرمەکەیان نامرێت و ئاگرەکەش نەکوژێتەوە‪.‬‬ ‫‪47‬ئەگەر چاوت تاوانبارت کرد‪ ،‬بیکە‪ ،‬باشترە بە یەک چاو بچیتە ناو شانشینی خودا‪ ،‬لەوەی دوو چاوت هەبێت فڕێ بدەیتە ناو ئاگری‬ ‫دۆزەخەوە‪.‬‬ ‫‪48‬لەو شوێنەی کە کرمەکەیان نامرێت و ئاگرەکەش نەکوژێتەوە‪.‬‬ ‫‪49‬چونکە هەرکەسێک بە ئاگر خوێ دەکرێت و هەموو قوربانییەک بە خوێ خوێ دەکرێت‪.‬‬ ‫‪50‬خوێ باشە‪ ،‬بەڵم ئەگەر خوێ خوێیەکەی لەدەست داوە‪ ،‬بە چی بەهارات دەکەن؟ خوێ لە خۆتاندا هەبێت و ئاشتیتان لەگەڵ یەکتردا‬ ‫هەبێت‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٠‬‬ ‫‪1‬لەوێشەوە هەستا و هاتە کەناراوەکانی یەهودا لە دیوی دووری ئوردون‪ ،‬گەلەکەش پەنایان بۆ بردەوە ‪.‬و وەک خووی خۆی فێری کردەوە‪.‬‬

‫‪35‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫‪2‬فەریسییەکان هاتنە لی و لێیان پرسی« ‪:‬ئایا پیاوێک لە ژنەکەی دوور بخاتەوە؟ »وەسوەسەکردنی بۆی‪.‬‬ ‫‪3‬وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬مووسا فەرمانی چیتان پێدا؟‬ ‫‪4‬گوتیان« ‪:‬موسا ڕێگەی دا کە تەڵقەکەی بنووسێت و دووری بخاتەوە»‪.‬‬ ‫‪5‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬لەبەر ڕەقیی دڵتان ئەم فەرمانەی بۆ نووسیون»‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم لە سەرەتای دروستکردنەوە خودا نێر و مێی کردوون‪.‬‬ ‫‪7‬هەر بۆیە پیاو باوک و دایکی بەجێدەهێڵێت و بە ژنەکەیەوە دەلکێت‪.‬‬ ‫‪8‬دوو کەس دەبنە یەک گۆشت‪ ،‬بۆیە ئیتر دوو کەس نین‪ ،‬بەڵکو یەک گۆشت دەبن‪.‬‬ ‫‪9‬بۆیە ئەوەی خودا بەیەکەوە بەستووەتەوە‪ ،‬با مرۆڤ لەیەکتر جیا نەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪10‬لە ماڵەکەدا شاگردەکانی جارێکی دیکە لەبارەی هەمان بابەتەوە لێیان پرسی‪.‬‬ ‫‪11‬ئینجا پێی فەرموو « ‪:‬هەرکەسێک ژنەکەی لبدات و ژنێکی دیکەی بێنێت‪ ،‬زینای لەگەڵ دەکات»‪.‬‬ ‫‪12‬ئەگەر ژنێک مێردەکەی لبدات و هاوسەرگیری لەگەڵ کەسێکی تردا کرد‪ ،‬ئەوا زینا دەکات‪.‬‬ ‫‪13‬منداڵە بچووکەکانیان هێنایە لی‪ ،‬تا دەستیان لێبدات‪ ،‬شاگردەکانیش سەرزەنشتیان کرد کە ئەوانیان هێنابوو‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم عیسا کە ئەمەی بینی زۆر ناڕازی بوو و پێی گوتن « ‪:‬با منداڵە بچووکەکان بێنە لم و قەدەغەیان مەکەن‪ ،‬چونکە شانشینی خودا بۆ‬ ‫ئەمانەن»‪.‬‬ ‫‪15‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬هەرکەسێک شانشینی خودا وەک منداڵێکی بچووک وەرنەگرێت‪ ،‬ناچێتە ناویەوە‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا لە باوەشی هەڵگرت و دەستی خستە سەریان و بەرەکەتی خستە سەریان‪.‬‬ ‫‪17‬کاتێک ڕۆیشت بۆ ڕێگاکە‪ ،‬کەسێک بەڕاکردن هات و ئەژنۆی دا و لێی پرسی« ‪:‬مامۆستا باش‪ ،‬چی بکەم تا ژیانی هەتاهەتایی بە‬ ‫میرات بگرم؟»‬ ‫‪18‬عیسا پێی گوت « ‪:‬بۆچی بە باشم دەڵێیت؟ »هیچ چاکەیەک نییە جگە لە یەک‪ ،‬واتە خودا‪.‬‬ ‫‪19‬تۆ فەرمانەکان دەزانیت ‪:‬زینا مەکە‪ ،‬مەکوژە‪ ،‬دزی مەکە‪ ،‬شایەتحاڵی درۆ مەدە‪ ،‬فێڵ مەکە‪ ،‬ڕێز لە باوک و دایکت بگرە‪.‬‬ ‫‪20‬ئەویش وەڵمی دایەوە و پێی گوت« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬هەموو ئەمانەم لە گەنجییەوە جێبەجێ کردووە»‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا عیسا بینی خۆشی ویست و پێی گوت « ‪:‬یەک شتت کەم بووە‪ ،‬بڕۆ هەرچیت هەیە بیفرۆشە و بیدە بە هەژاران و لە ئاسمان‬ ‫گەنجینەیت دەبێت‪ ،‬وەرە خاچ هەڵبگرە و ‪...‬شوێنم بکەوە‪.‬‬ ‫‪22‬ئەویش بەو قسەیە دڵتەنگ بوو‪ ،‬بە دڵتەنگییەوە ڕۆیشت‪ ،‬چونکە سامانێکی زۆری هەبوو‪.‬‬ ‫‪23‬عیسا سەیری دەوروبەری کرد و بە شاگردەکانی گوت « ‪:‬چەند بەزەحمەت دەوڵەمەندەکان بچنە ناو شانشینی خودا»!‬ ‫‪24‬شاگردەکانیش بە قسەکانی سەریان سوڕما ‪.‬بەڵم عیسا وەڵمی دایەوە و پێی فەرموو « ‪:‬منداڵن‪ ،‬چەند سەختە بۆ ئەوانەی پشت بە‬ ‫دەوڵەمەندی دەبەستن بچنە ناو شانشینی خودا!‬ ‫‪25‬ئاسانترە بۆ وشتر بە چاوی دەرزییەکەوە تێپەڕێت‪ ،‬لەوەی دەوڵەمەندێک بچێتە ناو شانشینی خوداوە‪.‬‬ ‫‪26‬ئەوانیش زۆر سەریان سوڕما و لە نێوانیاندا دەیانگوت« ‪:‬کەواتە کێ دەتوانێت ڕزگاری بێت؟»‬ ‫‪27‬عیسا سەیریان کرد و گوتی « ‪:‬لەلی مرۆڤەکان مەحاڵە‪ ،‬بەڵم لی خودا نا‪ ،‬چونکە لی خودا هەموو شتێک مومکینە»‪.‬‬ ‫‪28‬ئینجا پەترۆس پێی گوت« ‪:‬ئێمە هەموو شتێکمان بەجێهێشت و شوێنت کەوتین»‪.‬‬ ‫‪29‬عیسا وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬هیچ کەسێک نییە لە پێناو من و ئینجیلدا ماڵ و برا و خوشک و باوک و دایک و‬ ‫ژن و منداڵ و زەوی بەجێهێشتبێت ‪. ،‬‬ ‫‪30‬بەڵم لەم کاتەدا سەد هێندە ماڵ و برا و خوشک و دایک و منداڵ و زەوی لەگەڵ گۆشەگیری وەردەگرێت ‪.‬و لە جیهانی داهاتوودا ژیانی‬ ‫هەتاهەتایی‪.‬‬ ‫‪31‬بەڵم زۆرێک لەوانەی کە یەکەمن‪ ،‬دواهەمین دەبن ‪.‬و دواهەمین یەکەم‪.‬‬ ‫‪32‬ئەوان لە ڕێگادا بوون کە بەرەو ئۆرشەلیم دەڕۆیشتن ‪.‬عیسا پێشیان ڕۆیشت و سەریان سوڕما ‪.‬و کاتێک بەدوایاندا دەڕۆیشتن‪ ،‬ترسان ‪.‬‬ ‫دوانزە کەسەکەی گرتەوە و دەستی کرد بە پێیان بڵێن چی بەسەر دێت‪.‬‬ ‫‪33‬گوتی« ‪:‬ئێمە بەرەو ئۆرشەلیم سەردەکەوین ‪.‬کوڕی مرۆڤیش دەدرێتە دەست سەرۆک کاهینەکان و زانایانی یاسا ‪.‬ئەوانیش سزای‬ ‫لەسێدارەدانی دەدەن و ڕادەستی نەتەوەکان دەکەن‪.‬‬ ‫‪34‬گاڵتەیان پێدەکەن و شەقیان لێدەدەن و تفی لێدەکەن و دەیکوژن‪ ،‬ڕۆژی سێیەمیش هەستێتەوە‪.‬‬ ‫‪35‬یاقوب و یۆحەنا کوڕەکانی زێبدی هاتنە لی و گوتیان« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬دەمانەوێت هەرچییەکمان بوێت بۆمان بکەیت»‪.‬‬ ‫‪36‬پێی گوتن « ‪:‬ئێوە دەتانەوێت چیتان بۆ بکەم؟»‬ ‫‪37‬پێیان گوت« ‪:‬پێمان بدە لە شکۆمەندی تۆدا یەکێکیان لە دەستی ڕاستت و ئەوی دیکەیان لە دەستی چەپت دابنیشین»‪.‬‬ ‫‪38‬بەڵم عیسا پێی گوتن « ‪:‬ئێوە نازانن داوای چی دەکەن‪ ،‬ئایا دەتوانن لەو جامەی کە من لێی دەخۆمەوە بخۆنەوە؟ و بەو مەعمودیەتە‬ ‫مەعمودیەت بم کە من پێم مەعمودیەت؟‬ ‫‪39‬ئەوانیش پێیان گوت« ‪:‬دەتوانین »‪.‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬بەڕاستی ئێوە لەو جامە دەخۆنەوە کە من لێی دەخۆمەوە ‪.‬بەو مەعمودیەتەی کە من‬ ‫پێیەوە مەعموود دەبم‪ ،‬ئێوەش مەعمودیەتتان پێدەدرێت‪.‬‬ ‫‪40‬بەڵم دانیشتن لەسەر دەستی ڕاستم و لەسەر دەستی چەپم‪ ،‬هی من نییە کە بیدەم ‪.‬بەڵم دەدرێت بەو کەسانەی کە بۆیان ئامادە کراوە‪.‬‬ ‫‪41‬کاتێک دە کەسەکە گوێیان لێ بوو‪ ،‬زۆر لە یاقوب و یۆحەنا ناڕازی بوون‪.‬‬ ‫‪42‬بەڵم عیسا بانگیان کرد و پێی گوتن « ‪:‬دەزانن ئەوانەی کە حوکمڕانی نەتەوەکان دەکەن‪ ،‬پەروەردگاریان بەسەردا دەبەن ‪.‬گەورەکانیان‬ ‫دەسەڵتیان بەسەردا دەسەپێنن‪.‬‬ ‫‪43‬بەڵم لی ئێوەش بەم شێوەیە نابێت‪ ،‬بەڵم هەرکەسێک لە نێوانتاندا گەورە بێت‪ ،‬دەبێتە خزمەتکارتان‪.‬‬ ‫‪44‬هەرکەسێک لە ئێوە بیەوێت گەورەترین بێت‪ ،‬دەبێتە خزمەتکاری هەمووان‪.‬‬

‫‪36‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫‪45‬چونکە کوڕی مرۆڤیش بۆ ئەوە نەهاتووە کە خزمەت بکات‪ ،‬بەڵکو بۆ خزمەتکردن و گیانی خۆی وەک فیدیەی زۆر کەس نەهاتووە‪.‬‬ ‫‪46‬ئینجا گەیشتنە ئەریحا‪ ،‬کاتێک لەگەڵ شاگردەکانی و ژمارەیەکی زۆر لە خەڵکەوە لە ئەریحاوە دەڕۆیشت‪ ،‬بارتیمیۆسی کوێری کوڕی‬ ‫تیمایۆس لە لی جادە دانیشتبوو و سواڵ دەکرد‪.‬‬ ‫‪47‬کاتێک بیستبووی عیسای ناسرییە‪ ،‬دەستی کرد بە هاوارکردن و گوتی« ‪:‬عیسا کوڕی داود‪ ،‬بەزەییم پێدا بێتەوە»‪.‬‬ ‫‪48‬زۆرێک فەرمانیان پێکرد کە بێدەنگ بێت‪ ،‬بەڵم ئەو زیاتر هاوار دەکات« ‪:‬ئەی کوڕی داود‪ ،‬بەزەییم پێدا بێتەوە»‪.‬‬ ‫‪49‬عیسا وەستا و فەرمانی دا بانگی بکرێت ‪.‬ئینجا نابینایان بانگ کرد و پێیان گوت ‪:‬ئاسوودە بە‪ ،‬هەستە ‪.‬بانگت دەکات‪.‬‬ ‫‪50‬ئەویش جلەکانی فڕێدا و هەستا و هاتە لی عیسا‪.‬‬ ‫‪51‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوت « ‪:‬دەتەوێت چیت لەگەڵ بکەم؟ »کوێرەکە پێی گوت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬تا بینینم وەربگرم»‪.‬‬ ‫‪52‬عیسا پێی گوت « ‪:‬بڕۆ !ئیمانەکەت چاکی کردووتەوە »‪.‬یەکسەر بینینەکەی وەرگرت و بەدوای عیسادا ڕۆیشت لە ڕێگاکەدا‪.‬‬ ‫بەشی ‪١١‬‬ ‫‪1‬کاتێک لە ئۆرشەلیم نزیک بوونەوە‪ ،‬لە بەیتفاغ و بەیتانیای چیای زەیتوون‪ ،‬دوو شاگردەکەی نارد‪.‬‬ ‫‪2‬پێی گوتن « ‪:‬بڕۆنە گوندی بەرامبەرتان‪ ،‬هەر کە چوویتە ناوی‪ ،‬کەرێک دەبینن کە بەستراوەتەوە‪ ،‬هەرگیز کەس لەسەری دانەنیشێت ‪.‬شل‬ ‫بکەنەوە‪ ،‬و بیهێنن‪.‬‬ ‫‪3‬ئەگەر کەسێک پێتان بڵێت« ‪:‬بۆچی ئەمە دەکەن؟ »بڵێن یەزدان پێویستی پێی هەیە ‪.‬و یەکسەر دەینێرێتە ئێرە‪.‬‬ ‫‪4‬ئینجا ڕۆیشتن و کەرەکەیان بینی کە لە دەرگاکە لە دەرەوە لە شوێنێکدا بەسترابوو کە دوو ڕێگای یەکتریان بینی ‪.‬و شلیان دەکەنەوە‪.‬‬ ‫‪5‬هەندێک لەوانەی لەوێ وەستابوون پێیان گوت« ‪:‬ئێوە چی دەکەن و کەرەکە شل دەکەنەوە؟‬ ‫‪6‬هەروەک عیسا فەرمانی کردبوو پێیان گوت و ئازادیان کردن‪.‬‬ ‫‪7‬کەرەکەیان هێنایە لی عیسا و جلەکانیان لەبەر کرد ‪.‬لەسەری دانیشت‪.‬‬ ‫‪8‬زۆرێک جلەکانیان لە ڕێگاکەدا بڵوکردەوە‪ ،‬هەندێکی تریش لق و پۆپیان لە دارەکان بڕی و لە ڕێگاکەدا چەقۆیان لێدا‪.‬‬ ‫‪9‬ئەوانەی پێشیان ڕۆیشتن و ئەوانەی بەدوایدا دەڕۆیشتن‪ ،‬هاواریان دەکرد و گوتیان« ‪:‬هۆسانا »!خۆشبەختە ئەو کەسەی بە ناوی یەزدانەوە‬ ‫دێت‪.‬‬ ‫‪10‬شانشینی داودی باوکمان پیرۆز بێت‪ ،‬کە بەناوی یەزدانەوە دێت ‪:‬هۆسانە لە بەرزترین ئاست‪.‬‬ ‫‪11‬عیسا چووە ئۆرشەلیم و پەرستگاکە‪ ،‬کاتێک بە دەوری هەموو شتێکدا سەیری کرد و ئێوارە هات‪ ،‬لەگەڵ دوانزە کەسەکەدا چووە بەتانیا‪.‬‬ ‫‪12‬سبەی کە لە بەیتانیاوە هاتن‪ ،‬برسی بوو‪.‬‬ ‫‪13‬کاتێک لە دوورەوە دار هەنجیرێکی بینی کە گەڵکانی هەبوو‪ ،‬هات‪ ،‬ئەگەر شتێکی لەسەر بدۆزێتەوە ‪.‬چونکە هێشتا سەردەمی هەنجیر‬ ‫نەبوو‪.‬‬ ‫‪14‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوت « ‪:‬لەدوای ڕۆژەوە بۆ هەتا هەتایە کەس بەرهەمی تۆ ناخوات »‪.‬شاگردەکانیشی گوێیان لێ بوو‪.‬‬ ‫‪15‬ئینجا هاتنە ئۆرشەلیم‪ ،‬عیسا چووە ناو پەرستگاکە و دەستی کرد بە دەرکردنی ئەوانەی لە پەرستگاکەدا فرۆشیار و کڕینیان دەکرد و‬ ‫مێزی پارەگۆڕەکان و کورسییەکانی کۆترفرۆشەکانی ڕووخاند‪.‬‬ ‫‪16‬ڕێگەی نەدەدا کەسێک هیچ کەلوپەلێک بەناو پەرستگاکەدا هەڵبگرێت‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا فێری کرد و پێی گوتن « ‪:‬ئایا نەنووسراوە ‪:‬ماڵەکەم بۆ هەموو گەلن ناودەبرێت ماڵی نوێژ؟ »بەڵم ئێوە کردتان بە کۆشکی‬ ‫دزەکان‪.‬‬ ‫‪18‬مامۆستایان و سەرۆک کاهینەکان گوێیان لێ بوو و بەدوای ئەوەدا دەگەڕان کە چۆن لەناوی ببەن‪ ،‬چونکە لێی دەترسان‪ ،‬چونکە هەموو‬ ‫گەل سەریان سوڕما لە فێرکارییەکانی‪.‬‬ ‫‪19‬کاتێک ئێوارە هات‪ ،‬لە شارەکە چووە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪20‬بەیانی کە بەلیدا تێدەپەڕین‪ ،‬بینیان دار هەنجیرەکە لە ڕەگەوە وشک بووەتەوە‪.‬‬ ‫‪21‬پەترۆس بە بیرهێنانەوەی پێی گوت« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬ئەو دار هەنجیرەی کە نەفرەتت لێکرد‪ ،‬وشک بووەتەوە»‪.‬‬ ‫‪22‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬باوەڕتان بە خودا هەبێت»‪.‬‬ ‫‪23‬بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬هەرکەسێک بەم شاخە بڵێت” ‪:‬هەڵبگرە و فڕێ بدە بۆ دەریا ‪.‬لە دڵیدا گومان ناکات‪ ،‬بەڵکو باوەڕ دەکات کە ئەو‬ ‫شتانەی دەیڵێت ڕوودەدەن ‪.‬هەرچی بڵێت‪ ،‬ئەویش دەبێت‪.‬‬ ‫‪24‬بۆیە پێتان دەڵێم ‪:‬هەر شتێک کە ئارەزووی دەکەن‪ ،‬کاتێک نوێژ دەکەن‪ ،‬باوەڕ بکەن کە وەریدەگرن و بەدەستتان دەهێنن‪.‬‬ ‫‪25‬کاتێک وەستاون و نوێژ دەکەن‪ ،‬ئەگەر لە بەرامبەر کەسێکدا تاوانتان هەبوو‪ ،‬لێتان ببورن‪ ،‬بۆ ئەوەی باوکتان لە ئاسمانیش لە‬ ‫تاوانەکانتان خۆش بێت‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم ئەگەر لێتان خۆش نەبن‪ ،‬باوکتان لە ئاسمانیش لە تاوانەکانتان خۆش نابێت‪.‬‬ ‫‪27‬ئینجا هاتنەوە ئۆرشەلیم‪ ،‬کاتێک لە پەرستگادا دەڕۆیشت‪ ،‬سەرۆک کاهینەکان و یاساناسان و پیرەکان هاتنە لی‪.‬‬ ‫‪28‬پێی بڵێ« ‪:‬بە چ دەسەڵتێک ئەمانە دەکەیت؟ »کێ ئەم دەسەڵتەی پێداویت بۆ ئەنجامدانی ئەم کارانە؟‬ ‫‪29‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬منیش یەک پرسیارتان لێدەکەم و وەڵمم بدەنەوە و پێتان دەڵێم بە چ دەسەڵتێک ئەم کارانە دەکەم»‪.‬‬ ‫‪30‬مەعمودی یۆحەنا لە ئاسمانەوە بوو یان لە مرۆڤەوە؟ وەڵمم بدەنەوە‪.‬‬ ‫‪31‬ئەوانیش لەگەڵ خۆیان قسەیان دەکرد و گوتیان« ‪:‬ئەگەر بڵێین ‪:‬لە ئاسمانەوە ‪.‬ئەویش دەڵێت« ‪:‬بۆچی باوەڕتان پێی نەکرد؟»‬ ‫‪32‬بەڵم ئەگەر بڵێین ‪:‬لە مرۆڤەکانەوە ‪.‬لە گەل دەترسان‪ ،‬چونکە هەموو مرۆڤەکان یۆحەنایان دەزانی کە بەڕاستی پێغەمبەرە‪.‬‬ ‫‪33‬ئەوانیش وەڵمیان دایەوە و بە عیسایان گوت« ‪:‬ناتوانین بزانین »‪.‬عیساش وەڵمی دایەوە « ‪:‬منیش پێتان ناڵێم بە چ دەسەڵتێک ئەم کارانە‬ ‫دەکەم»‪.‬‬

‫‪37‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫بەشی ‪١٢‬‬ ‫‪1‬ئینجا دەستی کرد بە قسەکردن لەگەڵیان بە مەتەڵ ‪.‬پیاوێک باخێکی ترێی چاند و پەنجەرەیەکی بە دەوریدا دانا و شوێنێکی بۆ شەرابەکە‬ ‫هەڵکەند و تاوەرێکی دروستکرد و دایە دەرەوە بۆ جووتیاران و چووە وڵتێکی دوور‪.‬‬ ‫‪2‬لە وەرزدا خزمەتکارێکی بۆ جووتیاران نارد‪ ،‬تا بەرهەمی باخی ترێ لە جووتیاران وەربگرێت‪.‬‬ ‫‪3‬ئینجا گرتیان و لێیان دا و بە بەتاڵی ڕەوانەی دەرەوەیان کرد‪.‬‬ ‫‪4‬دیسانەوە خزمەتکارێکی دیکەی بۆ ناردن ‪.‬بەردیان لێدا و سەرییان بریندار کرد و بە شەرمەزارییەوە ڕەوانەی دەرەوەیان کرد‪.‬‬ ‫‪5‬دیسانەوە کەسێکی دیکەی نارد ‪.‬و ئەویشیان کوشت و زۆر کەسی تریش؛ لێدانی هەندێک‪ ،‬و کوشتنی هەندێک‪.‬‬ ‫‪6‬لەبەر ئەوەی هێشتا یەک کوڕی هەبوو‪ ،‬خۆشەویستەکەی‪ ،‬دواجاریش نارد بۆ لی ئەوان و گوتی« ‪:‬ڕێز لە کوڕەکەم دەگرن»‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم ئەو جووتیارانە لە نێوانیاندا دەیانگوت« ‪:‬ئەمە میراتگرییە ‪.‬وەرە با بیکوژین‪ ،‬میراتەکەش هی ئێمە دەبێت‪.‬‬ ‫‪8‬بردیان و کوشتیان و لە باخی ترێ فڕێیان دا‪.‬‬ ‫‪9‬کەواتە پەروەردگاری باخی ترێ چی دەکات؟ دێت و جووتیارەکان لەناو دەبات و باخی ترێش دەدات بە کەسانی تر»‪.‬‬ ‫‪10‬ئایا ئەم کتێبە پیرۆزەتان نەخوێندووەتەوە؟ ئەو بەردەی بیناکاران ڕەتیان کردەوە‪ ،‬بووەتە سەری گۆشەکە‪.‬‬ ‫‪11‬ئەمە کردەی یەزدان بوو‪ ،‬لەبەرچاوی ئێمەدا سەرسوڕهێنەرە؟‬ ‫‪12‬ئەوان هەوڵیان دا دەستی بگرن‪ ،‬بەڵم لە گەل ترسان‪ ،‬چونکە زانیان کە ئەو مەتەڵەی لە دژی ئەوان وتووە‪ ،‬جێیان هێشت و ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا هەندێک لە فەریسییەکان و هیرۆدییەکان بۆی دەنێرن بۆ ئەوەی بە قسەکانی بیگرن‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک هاتن پێیان گوت« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬ئێمە دەزانین کە تۆ ڕاستگۆیت و گرنگی بە کەس نادەیت‪ ،‬چونکە تۆ ڕەچاوی مرۆڤەکان ناکەیت‪،‬‬ ‫بەڵکو بە ڕاستی فێری ڕێگای خودا دەکەیت باج بۆ قەیسەر‪ ،‬یان نا؟‬ ‫‪15‬ئایا دەدەین‪ ،‬یان نادەین؟ بەڵم ئەویش دووڕوویی ئەوانی زانی و پێی گوتن « ‪:‬بۆچی تاقیم دەکەنەوە؟ »یەک فلسم بۆ بێنە‪ ،‬تا بیبینم‪.‬‬ ‫‪16‬ئەوانیش هێنایان ‪.‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬ئەم وێنە و سەرنووسە هی کێیە؟ »پێیان گوت« ‪:‬هی قەیسەر»‪.‬‬ ‫‪17‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئەو شتانەی کە هی قەیسەرن بیدەن بە قەیسەر و ئەوەی هی خودان بە خودا »‪.‬ئەوانیش پێی سەرسام بوون‪.‬‬ ‫‪18‬ئینجا سەدوقیەکان دێنە لی کە دەڵێن زیندووبوونەوە نییە ‪.‬لێیان پرسی و گوتیان‪:‬‬ ‫‪19‬مامۆستا‪ ،‬موسا بۆی نووسیوین« ‪:‬ئەگەر برای پیاوێک مرد و ژنەکەی بەجێبهێڵێت و منداڵی نەهێڵێتەوە‪ ،‬براکەی ژنەکەی ببات و تۆو بۆ‬ ‫براکەی پەروەردە بکات»‪.‬‬ ‫‪20‬حەوت برایان هەبوو‪ ،‬یەکەمیان ژنێکی هێنا و لە مردندا هیچ تۆوێکی نەهێشتەوە‪.‬‬ ‫‪21‬دووەمیان گرت و مرد و هیچ تۆوێکی بەجێنەهێشت‪ ،‬سێیەمیش بە هەمان شێوە‪.‬‬ ‫‪22‬حەوت کەسەکە منداڵیان بوو‪ ،‬هیچ نەوەیەکیان بەجێهێشت‪ ،‬دواجار ژنەکەش مرد‪.‬‬ ‫‪23‬کەواتە لە زیندووبوونەوەدا‪ ،‬کاتێک هەستان‪ ،‬ژنی کێ دەبێت لەوان؟ چونکە ئەو حەوت کەسە ژنەکەیان بوو‪.‬‬ ‫‪24‬عیساش وەڵمی دانەوە « ‪:‬بۆیە ئایا ئێوە هەڵە ناکەن‪ ،‬چونکە کتێبی پیرۆز و نە هێزی خودا نازانن؟‬ ‫‪25‬چونکە کاتێک لە مردن زیندوو دەبنەوە‪ ،‬نە هاوسەرگیری دەکەن و نە هاوسەرگیریان پێدەکرێت ‪.‬بەڵکو وەک فریشتەکانن کە لە ئاسمانن‪.‬‬ ‫‪26‬سەبارەت بە مردووەکان هەستن‪ ،‬ئایا لە کتێبی موسادا نەتانخوێندووەتەوە کە چۆن لەناو دارستانەکەدا خودا پێی وتووە« ‪:‬من خودای‬ ‫ئیبراهیم و خودای ئیسحاق و خودای یاقوبم? »‪.‬‬ ‫‪27‬ئەو خودای مردووەکان نییە‪ ،‬بەڵکو خودای زیندووەکانە‪ ،‬بۆیە ئێوە زۆر هەڵە دەکەن‪.‬‬ ‫‪28‬یەکێک لە مامۆستایانی یاسا هات و گوێی لە قسەکردنیان بوو و زانی کە بە باشی وەڵمی داوەتەوە‪ ،‬لێی پرسی« ‪:‬فەرمانی یەکەمی‬ ‫هەموویان کامەیە؟»‬ ‫‪29‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬یەکەم فەرمانەکان ئەوەیە« ‪:‬ئەی ئیسرائیل‪ ،‬گوێ بگرە »‪.‬یەزدانی پەروەردگارمان یەک پەروەردگارە‪.‬‬ ‫‪30‬یەزدانی پەروەردگارت بە هەموو دڵ و بە هەموو گیان و بە هەموو بیر و بە هەموو هێزت خۆش بوێت‪ ،‬ئەمە فەرمانی یەکەمە‪.‬‬ ‫‪31‬دووەمیان وەک ئەمەیە ‪:‬دراوسێکەت وەک خۆت خۆش بوێت ‪.‬هیچ فەرمانێکی تر لەمانە گەورەتر نییە‪.‬‬ ‫‪32‬ئینجا مامۆستاکە پێی گوت« ‪:‬باشە مامۆستا‪ ،‬تۆ ڕاستیت وت‪ ،‬چونکە یەک خودا هەیە ‪.‬و جگە لە ئەو کەسی تر نییە‪:‬‬ ‫‪33‬خۆشویستنی بە هەموو دڵ و بە هەموو تێگەیشتن و بە هەموو گیان و بە هەموو هێز و خۆشویستنی دراوسێی وەک خۆی‪ ،‬لە هەموو‬ ‫قوربانی سووتاندن و قوربانییەکی تەواو زیاترە‪.‬‬ ‫‪34‬کاتێک عیسا بینی کە بە وریاییەوە وەڵمی داوەتەوە‪ ،‬پێی گوت « ‪:‬تۆ لە شانشینی خودا دوور نیت »‪.‬وە هیچ پیاوێک دوای ئەوە‬ ‫نەیدەوێرا هیچ پرسیارێکی لێ بکات‪.‬‬ ‫‪35‬عیسا لە کاتی فێرکردنی لە پەرستگادا وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬مامۆستایان چۆن دەڵێن مەسیح کوڕی داودە؟»‬ ‫‪36‬چونکە داود خۆی بە ڕۆحی پیرۆز فەرموویەتی« ‪:‬یەزدان بە پەروەردگارمی فەرموو« ‪:‬لە دەستی ڕاستم دابنیشە‪ ،‬تا دوژمنەکانت‬ ‫دەکەمە پێڵوی پێت»‪.‬‬ ‫‪37‬بۆیە داود خۆی پێی دەڵێت پەروەردگار ‪.‬و ئەو کاتە کوڕەکەی لە کوێوە هاتووە؟ وە خەڵکی ئاسایی بە خۆشحاڵیەوە گوێیان لێ بوو‪.‬‬ ‫‪38‬لە فێرکارییەکانیدا پێی گوتن « ‪:‬ئاگاداربن لەو مامۆستایانی کە حەز دەکەن بە جل و بەرگی درێژەوە بچن و سڵویان لە بازاڕەکاندا‬ ‫خۆشدەوێت‪.‬‬ ‫‪39‬دانیشتنی سەرەکی لە کەنیسەکان و ژوورەکانی سەرەوە لە ئاهەنگەکاندا‪.‬‬ ‫‪40‬ماڵی بێوەژنەکان دەخۆن و بۆ خۆنمایشکردن نوێژی درێژ دەکەن‪ ،‬ئەمانە سزای گەورەتر وەردەگرن‪.‬‬ ‫‪41‬عیسا بەرامبەر گەنجینەکە دانیشت و سەیری دەکرد کە خەڵکەکە چۆن پارەیان دەخستە ناو گەنجینەکەوە‪ ،‬زۆرێک لە دەوڵەمەندەکان‬ ‫پارەیان فڕێدا‪.‬‬

‫‪38‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫"‬ ‫‪43‬ئینجا شاگردەکانی بانگ کرد و پێی گوتن « ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئەم بێوەژنە هەژارە زیاتر لە هەموو ئەوانەی فڕێیان داوەتە خەزێنە‪.‬‬ ‫‪44‬چونکە هەموویان لە زۆری خۆیان فڕێیان دا ‪.‬بەڵم ئەو لە کەموکوڕی خۆیدا هەموو ئەو شتانەی کە هەیبوو‪ ،‬تەنانەت هەموو بژێوی‬ ‫ژیانی خۆی فڕێدا‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٣‬‬ ‫‪1‬کاتێک لە پەرستگاکە دەچووە دەرەوە‪ ،‬یەکێک لە شاگردەکانی پێی گوت« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬بزانە لێرە چ جۆرە بەردێک و چ بینایەک هەیە!‬ ‫‪2‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئەم بینا گەورانە دەبینیت؟ »بەردێک لەسەر بەردێکی دیکە نامێنێتەوە‪ ،‬کە فڕێ نەدرێتە خوارەوە‪.‬‬ ‫‪3‬کاتێک لەسەر چیای زەیتوون دانیشتبوو بەرامبەر پەرستگاکە‪ ،‬پەترۆس و یاقوب و یۆحەنا و ئەندرۆس بە تەنیا پرسیاریان لێکرد‪.‬‬ ‫‪4‬پێمان بڵێ‪ ،‬ئەمانە کەی دەبن؟ وە نیشانە چی دەبێت کاتێک هەموو ئەمانە جێبەجێ دەبن؟‬ ‫‪5‬عیسا وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬ئاگادار بن نەک کەس فریوتان بدات‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە زۆر کەس بە ناوی منەوە دێن و دەڵێن« ‪:‬من مەسیحم »‪.‬و زۆر کەس فریو دەدات‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک گوێتان لە شەڕ و دەنگۆی شەڕ دەبێت‪ ،‬مەترسن‪ ،‬چونکە پێویستە ئەم جۆرە شتانە بن ‪.‬بەڵم هێشتا کۆتایی نایەت‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە نەتەوەیەک لە دژی نەتەوە هەڵدەستێت و شانشینی لە دژی شانشینی‪ ،‬بوومەلەرزە لە شوێنەکان ڕوودەدات و برسێتی و ناڕەحەتی‬ ‫ڕوودەدات‪ ،‬ئەمانە سەرەتای خەم و پەژارەن‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم ئاگاداری خۆتان بن‪ ،‬چونکە ئەوان دەتاندەنە دەست مەجلیسەکان ‪.‬لە کەنیسەکاندا لێتان دەدرێن‪ ،‬لە پێناو مندا دەبرێنە بەردەم‬ ‫فەرمانڕەواکان و پاشاکان‪ ،‬بۆ ئەوەی شایەتحاڵییەک لە دژی ئەوان‪.‬‬ ‫‪10‬سەرەتا دەبێت ئینجیل لەنێو هەموو گەلندا بڵوبکرێتەوە‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم کاتێک پێشەنگایەتیتان دەکەن و تەسلیمتان دەکەن‪ ،‬پێشوەختە بیر لەوە مەکەنەوە کە چی دەڵێن و پێشوەختە بیری لێ مەکەنەوە‪،‬‬ ‫بەڵکو هەرچی لەو کاتژمێرەدا پێتان بدرێت‪ ،‬قسە بکەن‪ ،‬چونکە ئەوە ئێوە نین کە قسە دەکەن‪ ،‬بەڵکو ڕۆحی پیرۆز‪.‬‬ ‫‪12‬ئێستا برا خیانەت لە برا دەکات تا مردن و باوکیش کوڕەکە ‪.‬منداڵەکان لە دژی دایک و باوکیان هەڵدەستن و دەیانکوژن‪.‬‬ ‫‪13‬لەبەر ناوی من لەلیەن هەموو مرۆڤەکانەوە ڕقتان لێ دەبێتەوە‪ ،‬بەڵم ئەوەی تا کۆتایی بەرگە بگرێت‪ ،‬ڕزگاری دەبێت‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم کاتێک ئەو شتە قێزەونە وێرانانە دەبینن کە دانیال پێغەمبەر باسی دەکات و لە شوێنێکدا وەستاوە کە نابێت‪( ،‬با ئەوەی دەخوێنێتەوە‬ ‫تێبگات )با ئەوانەی لە یەهودان بەرەو شاخەکان هەڵبێن‪.‬‬ ‫‪15‬با ئەوەی لەسەر ماڵەکەیە نەچێتە ناو ماڵەکەوە و نەچێتە ناویەوە بۆ ئەوەی هیچ شتێک لە ماڵەکەی دەربهێنێت‪.‬‬ ‫‪16‬با ئەوەی لە کێڵگەدایە نەگەڕێتەوە بۆ ئەوەی جلەکانی هەڵبگرێت‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم ئاخ بۆ ئەوانەی دووگیانن و ئەوانەی شیر دەدەن لەو ڕۆژانەدا!‬ ‫‪18‬دوعا بکەن کە هەڵتنتان لە زستاندا نەبێت‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە لەو ڕۆژانەدا تەنگانە ڕوودەدات‪ ،‬کە لە سەرەتای دروستکراوی خوداوە تا ئەم کاتە نەبووە و نابێت‪.‬‬ ‫‪20‬ئەگەر یەزدان ئەو ڕۆژانەی کورت نەکردایەتەوە‪ ،‬هیچ گۆشتێک ڕزگاری نەدەبوو‪ ،‬بەڵم لەبەر خاتری هەڵبژێردراوەکان کە‬ ‫هەڵیبژاردووە‪ ،‬ڕۆژەکانی کورت کردووەتەوە‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا ئەگەر کەسێک پێتان بڵێت« ‪:‬ئەوەتا مەسیحە »‪.‬یان‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬ئەو لەوێیە؛ باوەڕ پێی مەکە‪:‬‬ ‫‪22‬چونکە مەسیحی درۆزن و پێغەمبەرە درۆزنەکان هەڵدەستن و نیشانە و سەرسوڕهێنەرەکان نیشان دەدەن‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەگەر بتوانرێت‬ ‫هەڵبژێردراوانیش ڕابکێشن‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم ئاگاداربن‪ ،‬من پێشبینی هەموو شتێکم بۆ کردوون‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم لەو ڕۆژانەدا‪ ،‬دوای ئەو تەنگانە‪ ،‬خۆر تاریک دەبێت و مانگ ڕووناکی ناداتەوە‪.‬‬ ‫‪25‬ئەستێرەکانی ئاسمان دەکەونە خوارەوە و دەسەڵتەکانی ئاسمان دەلەرزن‪.‬‬ ‫‪26‬ئینجا کوڕی مرۆڤ دەبینن کە بە هێز و شکۆمەندییەکی زۆرەوە لە هەورەکاندا دێت‪.‬‬ ‫‪27‬ئینجا فریشتەکانی دەنێرێت و هەڵبژێردراوەکانی لە چوار بایەوە کۆدەکاتەوە‪ ،‬لە کۆتایی زەویەوە تا کۆتایی ئاسمان‪.‬‬ ‫‪28‬ئێستا مەتەڵێک لەبارەی دار هەنجیرەوە فێربە ‪.‬کاتێک لقەکەی هێشتا ناسکە و گەڵکانی هەڵدەدا‪ ،‬دەزانن هاوین نزیکە‪.‬‬ ‫‪29‬ئێوەش بە هەمان شێوە‪ ،‬کاتێک ئەم شتانەتان بینی ڕوودەدەن‪ ،‬بزانن کە نزیکە‪ ،‬تەنانەت لە دەرگاکان‪.‬‬ ‫‪30‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ئەم نەوەیە تێناپەڕێت تا هەموو ئەمانە ئەنجام دەدرێن‪.‬‬ ‫‪31‬ئاسمان و زەوی تێدەپەڕن‪ ،‬بەڵم قسەکانم تێناپەڕن‪.‬‬ ‫‪32‬بەڵم ئەو ڕۆژە و ئەو کاتە کەس نازانێت‪ ،‬نە فریشتەکانی ئاسمان و نە کوڕ‪ ،‬جگە لە باوک‪.‬‬ ‫‪33‬ئاگاداربن و ئاگاداربن و دوعا بکەن‪ ،‬چونکە نازانن کەی کاتی دێت‪.‬‬ ‫‪34‬چونکە کوڕی مرۆڤ وەک پیاوێک وایە کە گەشتێکی دوور دەکات و ماڵەکەی بەجێهێشت و دەسەڵتی بە خزمەتکارەکانی و‬ ‫هەرکەسێک کارەکانی خۆی دا و فەرمانی بە دەروازەوانەکە کرد کە چاودێری بکات‪.‬‬ ‫‪35‬جا ئاگاداربن‪ ،‬چونکە نازانن کەی خاوەن ماڵەکە دێت‪ ،‬ئێوارە یان نیوەشەو یان کەروێشک یان بەیانی‪.‬‬ ‫‪36‬نەک بە هاتنی لەناکاو بتبینێت کە خەوتووی‪.‬‬ ‫‪37‬ئەوەی پێتان دەڵێم بە هەمووان دەڵێم ‪:‬ئاگاداربن‪.‬‬

‫‪39‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫بەشی ‪١٤‬‬ ‫‪1‬دوای دوو ڕۆژ جەژنی پەسح و نانی بێ خەمیرە بوو‪ ،‬سەرۆک کاهینەکان و مامۆستایان بەدوای ئەوەدا دەگەڕان کە چۆن بە فێڵبازی‬ ‫بیگرن و بیکوژن‪.‬‬ ‫‪2‬بەڵم ئەوان گوتیان« ‪:‬نەک لە ڕۆژی جەژندا‪ ،‬نەک جەماوەر دروست بێت»‪.‬‬ ‫‪3‬لە بەیتانیا لە ماڵی شیمۆنی پەتاکە‪ ،‬لە کاتی نانخواردن دانیشتبوو‪ ،‬ژنێک هات کە سندوقێکی ئەلباستری مەڵهەمی چەوریی زۆر بەنرخی‬ ‫پێبوو ‪.‬سندوقەکەی شکاند و بەسەر سەریدا ڕشت‪.‬‬ ‫‪4‬هەندێکیش هەبوون لەناو خۆیاندا تووڕە بوون و دەیانگوت« ‪:‬بۆچی ئەم مەڵهەمە بەفیڕۆچوو؟»‬ ‫‪5‬چونکە دەکرا بە سێ سەد دینار زیاتر بفرۆشرایە و بدرێتە هەژاران ‪.‬ئەوانیش لە دژی ئەو مورموریان کرد‪.‬‬ ‫‪6‬عیسا فەرمووی « ‪:‬وازی لێ بێنە ‪.‬بۆچی ئازاری دەدەن؟ ئەو کارێکی باشی لەسەر من کردووە‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە هەمیشە هەژارەکانتان لەگەڵدایە و هەرکاتێک بتەوێت دەتوانن چاکەیان بۆ بکەن‪ ،‬بەڵم من هەمیشە نییە‪.‬‬ ‫‪8‬ئەوەی لە توانایدا بوو کردوویەتی‪ ،‬پێشوەختە هاتووە بۆ ئەوەی جەستەم بۆ ناشتن مەسح بکات‪.‬‬ ‫‪9‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬لە هەر شوێنێک ئەم ئینجیلە لە هەموو جیهاندا بانگەشەی بۆ بکرێت‪ ،‬ئەمەیش کە ئەو کردوویەتی بۆ یادکردنەوە‬ ‫باسی دەکرێت‪.‬‬ ‫‪10‬یەهودا ئەسقەریۆت کە یەکێک بوو لە دوانزە کەسەکە‪ ،‬چووە لی سەرۆک کاهینەکان بۆ ئەوەی بیخاتە دەستیان‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک بیستیان دڵخۆش بوون و بەڵێنیان دا پارەی پێ بدەن ‪.‬وە بەدوایدا دەگەڕا کە چۆن بە ئاسانی خیانەتی لێ بکات‪.‬‬ ‫‪12‬یەکەم ڕۆژی نانی بێ خەمیرە‪ ،‬کاتێک جەژنی پەسحیان کوشت‪ ،‬شاگردەکانی پێیان گوت« ‪:‬دەتەوێت بۆ کوێ بچین و ئامادەکاری بکەین‬ ‫بۆ ئەوەی جەژنی پەسح بخۆیت؟»‬ ‫‪13‬دوو لە شاگردەکەی نارد و پێی گوتن « ‪:‬بڕۆنە ناو شارەکە و لەوێ پیاوێک چاوت پێدەکەوێت کە دەفرێکی ئاوی هەڵگرتووە‪.‬‬ ‫‪14‬لە هەر شوێنێک کە بچێتە ژوورەوە‪ ،‬بە خاوەن ماڵەکە بڵێن« ‪:‬مامۆستا دەفەرموێت ‪:‬کوا ژووری میوان کە لەگەڵ شاگردەکانم جەژنی‬ ‫پەسحی تێدا دەخۆم؟»‬ ‫‪15‬ژوورێکی گەورەی سەرەوەتان پیشان دەدات کە مۆبیلیات و ئامادەکراوە‪ ،‬لەوێ بۆمان ئامادە بکەن‪.‬‬ ‫‪16‬شاگردەکانی چوونە دەرەوە و هاتنە ناو شارەکە و وەک ئەوەی پێی وتبوون بینییان‪ ،‬جەژنی پەسحیان ئامادە کرد‪.‬‬ ‫‪17‬ئێوارە لەگەڵ دوانزە کەسەکەدا دێت‪.‬‬ ‫‪18‬کاتێک دانیشتن و نانیان دەخوارد‪ ،‬عیسا گوتی « ‪:‬ڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬یەکێک لە ئێوە کە لەگەڵم نان بخوات‪ ،‬خیانەتم لێدەکات»‪.‬‬ ‫‪19‬ئینجا دەستیان کرد بە خەم و پەژارە و یەک بە یەک پێیان گوت« ‪:‬ئایا منم؟ »یەکێکی تریش گوتی« ‪:‬ئایا منم؟»‬ ‫‪20‬وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬ئەمە یەکێکە لەو دوانزە کەسەی لەگەڵمدا لەناو قاپەکەدا نوقم دەبێت»‪.‬‬ ‫‪21‬بەڕاستی کوڕی مرۆڤ دەڕوات‪ ،‬وەک چۆن لەسەری نووسراوە‪ ،‬بەڵم ئاخ بۆ ئەو پیاوەی کە بەهۆیەوە کوڕی مرۆڤ خیانەت دەکرێت !‬ ‫باش بوو بۆ ئەو پیاوە ئەگەر هەرگیز لەدایک نەبووایە‪.‬‬ ‫‪22‬کاتێک نانیان دەخوارد‪ ،‬عیسا نانێکی برد و بەرەکەتی خستە سەر و شکاندی و پێیان دا و گوتی « ‪:‬وەرگرن و بخۆن‪ ،‬ئەمە جەستەی‬ ‫منە»‪.‬‬ ‫‪23‬ئینجا جامەکەی برد و سوپاسگوزاری کرد و پێیان دا و هەموویان لێیان خواردەوە‪.‬‬ ‫‪24‬پێی گوتن « ‪:‬ئەمە خوێنی پەیمانی نوێی منە‪ ،‬کە بۆ زۆر کەس دەڕژێت»‪.‬‬ ‫‪25‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬چیتر لە بەرهەمی ترێ ناخۆمەوە‪ ،‬تا ئەو ڕۆژەی کە تازە لە شانشینی خودا دەیخۆمەوە‪.‬‬ ‫‪26‬کاتێک سروودێکیان وت‪ ،‬چوونە دەرەوە بۆ چیای زەیتوون‪.‬‬ ‫‪27‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬ئەمشەو هەمووتان بەهۆی منەوە توڕە دەبن‪ ،‬چونکە نووسراوە ‪:‬شوانەکە دەکوژم و مەڕەکان پەرش و بڵو دەبنەوە»‪.‬‬ ‫‪28‬بەڵم دوای هەستانەوەم‪ ،‬پێش ئێوە دەچمە جەلیل‪.‬‬ ‫‪29‬بەڵم پەترۆس پێی گوت« ‪:‬هەرچەندە هەمووان توڕە دەبن‪ ،‬بەڵم من ناتوانم»‪.‬‬ ‫‪30‬عیسا پێی فەرموو « ‪:‬بەڕاستی پێت دەڵێم‪ ،‬ئەمشەو‪ ،‬پێش ئەوەی کەروێشک دوو جار قیژە بکات‪ ،‬سێ جار ئینکاری من دەکەیت»‪.‬‬ ‫‪31‬بەڵم بە توندیتر قسەی کرد« ‪:‬ئەگەر لەگەڵت بمرم‪ ،‬بە هیچ شێوەیەک ئینکاریت ناکەم »‪.‬بە هەمان شێوە هەروەها وتیان هەموویان‪.‬‬ ‫‪32‬ئینجا گەیشتنە شوێنێک کە ناوی گێتسمانی بوو‪ ،‬بە شاگردەکانی گوت « ‪:‬ئێوە لێرە دابنیشن تا من نوێژ دەکەم»‪.‬‬ ‫‪33‬ئینجا پەترۆس و یاقوب و یۆحەنا لەگەڵ خۆی برد و زۆر سەرسام بوو و زۆر قورس بوو‪.‬‬ ‫‪34‬پێی گوتن « ‪:‬ڕۆحم تا مردن زۆر خەمبارە‪ ،‬لێرە بمێننەوە و ئاگاداربن»‪.‬‬ ‫‪35‬کەمێک ڕۆیشت بۆ پێشەوە و کەوتە سەر زەوی و دوعای کرد ئەگەر بتوانرێت کاتژمێرەکە لێی تێپەڕێت‪.‬‬ ‫‪36‬ئینجا گوتی « ‪:‬ئەبا‪ ،‬باوکە‪ ،‬هەموو شتێک بۆ تۆ دەکرێت ‪.‬ئەم جامەم لێ وەربگرە‪ ،‬بەڵم نەک ئەوەی من دەمەوێت‪ ،‬بەڵکو ئەوەی تۆ‬ ‫دەتەوێت‪.‬‬ ‫‪37‬هات و ئەوانی بینی کە خەوتوون و بە پەترۆسی گوت « ‪:‬شامۆن‪ ،‬ئایا تۆ خەوتووی؟ »نەتدەتوانی یەک کاتژمێر چاودێری بکەیت؟‬ ‫‪38‬ئاگاداربن و دوعا بکەن‪ ،‬نەک بچنە ناو تاقیکردنەوەیەکەوە ‪.‬بەڕاستی ڕۆح ئامادەیە‪ ،‬بەڵم گۆشت لوازە‪.‬‬ ‫‪39‬دیسان ڕۆیشت و نوێژی کرد و هەمان قسەی کرد‪.‬‬ ‫‪40‬کاتێک گەڕایەوە‪ ،‬بینیەوە خەوتوون‪ ،‬چونکە چاوەکانیان قورس بوو‪ ،‬نەیانزانی چی وەڵمی بدەنەوە‪.‬‬ ‫‪41‬جاری سێیەم هات و پێی گوتن « ‪:‬ئێستا بخەون و پشوو بدەن ‪.‬سەیرکە‪ ،‬کوڕی مرۆڤ خیانەت دەکرێتە دەستی گوناهباران‪.‬‬ ‫‪42‬هەستن‪ ،‬با بچین ‪.‬سەیرکە‪ ،‬ئەوەی خیانەتم لێدەکات نزیکە»‪.‬‬ ‫‪43‬یەکسەر‪ ،‬کە هێشتا قسەی دەکرد‪ ،‬یەهودا یەکێک لە دوانزە کەسەکە هات و جەماوەرێکی زۆریش بە شمشێر و دارەوە لە سەرۆک‬ ‫کاهینەکان و مامۆستایان و پیرەکانەوە هات‪.‬‬

‫‪40‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫‪44‬ئەو کەسەی خیانەتی لێکرد‪ ،‬نیشانەیەکی پێداون و گوتی« ‪:‬هەرکەسێک ماچ بکەم‪ ،‬ئەوە ئەو کەسەیە ‪.‬بیبە‪ ،‬و بە سەلمەتی بیبە‪.‬‬ ‫‪45‬هەر کە هات‪ ،‬ڕاستەوخۆ دەچێتە لی و دەڵێت« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬مامۆستا !و ماچی کرد‪.‬‬ ‫‪46‬دەستیان خستە سەری و گرتیان‪.‬‬ ‫‪47‬یەکێک لەو کەسانەی کە لەوێ وەستابوون شمشێرێکی دەرهێنا و خزمەتکارێکی سەرۆک کاهینی لێدا و گوێی بڕی‪.‬‬ ‫‪48‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئایا ئێوە بە شمشێر و دارەوە هاتوونەتە دەرەوە بۆ ئەوەی من بگرن؟»‬ ‫‪49‬من ڕۆژانە لەگەڵتان بووم لە پەرستگا و فێرکردنم دەکرد‪ ،‬بەڵم منتان نەگرت‪ ،‬بەڵم کتێبە پیرۆزەکان دەبێ جێبەجێ بکرێن‪.‬‬ ‫‪50‬هەموویان وازی لێ هێنا و هەڵهاتن‪.‬‬ ‫‪51‬گەنجێک بەدوایدا هات‪ ،‬کە پۆشاکێکی کەتانی لە جەستەی ڕووتیدا کردبوو ‪.‬گەنجەکان دەستیان بەسەردا گرت‪.‬‬ ‫‪52‬ئینجا پەڕۆی کەتانەکەی بەجێهێشت و بە ڕووتی لێیان هەڵهات‪.‬‬ ‫‪53‬عیسایان بردە لی سەرۆک کاهینەکە‪ ،‬هەموو سەرۆک کاهینەکان و پیرەکان و مامۆستایان لەگەڵیدا کۆبوونەوە‪.‬‬ ‫‪54‬پەترۆس لە دوورەوە بەدوایدا ڕۆیشت بۆ کۆشکی سەرۆک کاهین‪ ،‬لەگەڵ خزمەتکارەکان دانیشت و لە ئاگرەکە گەرم بووەوە‪.‬‬ ‫‪55‬سەرۆک کاهینەکان و هەموو ئەنجومەنەکە بەدوای شایەتحاڵی عیسادا دەگەڕان تا بیکوژن ‪.‬و هیچیان نەدۆزیەوە‪.‬‬ ‫‪56‬چونکە زۆر کەس شایەتحاڵی درۆیان لە دژی دا‪ ،‬بەڵم شایەتحاڵیەکەیان یەکتر نەبوو‪.‬‬ ‫‪57‬هەندێک هەستان و شایەتحاڵی درۆیان لە دژی دا و گوتیان‪.‬‬ ‫‪58‬گوێمان لێ بوو دەیگوت« ‪:‬ئەم پەرستگایە کە بە دەست دروست کراوە وێران دەکەم و لە ماوەی سێ ڕۆژدا پەرستگایەکی دیکە دروست‬ ‫دەکەم کە بەبێ دەست دروست کراوە»‪.‬‬ ‫‪59‬بەڵم شایەتحاڵەکانیان بەیەکەوە نەبوون‪.‬‬ ‫‪60‬سەرۆک کاهینەکە لە ناوەڕاستدا وەستا و لە عیسا پرسی« ‪:‬هیچ وەڵم نادەیتەوە؟ »چییە کە ئەمانە شایەتحاڵی تۆ دەدەن؟‬ ‫‪61‬بەڵم ئەو بێدەنگ بوو و هیچی نەدایەوە ‪.‬دیسان سەرۆک کاهینەکە لێی پرسی و پێی گوت« ‪:‬ئایا تۆ مەسیحی کوڕی پیرۆزیت؟»‬ ‫‪62‬عیسا گوتی« ‪:‬منم‪ ،‬کوڕی مرۆڤ دەبینن کە لە دەستی ڕاستی دەسەڵتدا دانیشتووە و بە هەوری ئاسمانەوە دێت»‪.‬‬ ‫‪63‬ئینجا سەرۆک کاهین جلەکانی دڕاند و گوتی« ‪:‬چی پێویستمان بە شایەتحاڵی زیاترە؟»‬ ‫‪64‬ئێوە کوفرتان بیستووە‪ ،‬چیتان پێ باشە؟ هەموویان مەحکوومیان کرد بە تاوانی لەسێدارەدان‪.‬‬ ‫‪65‬هەندێکیش دەستیان کرد بە تفکردن و دەموچاوی داپۆشی و لێدانی و پێیان گوت« ‪:‬پێشبینی بکە‪ ،‬خزمەتکارەکانیش بە کفنی دەستەکانیان‬ ‫لێیاندا»‪.‬‬ ‫‪66‬کاتێک پەترۆس لە خوارەوە لە کۆشکەکە بوو‪ ،‬یەکێک لە خزمەتکارەکانی سەرۆک کاهین هات‪.‬‬ ‫‪67‬کاتێک پەترۆسی بینی کە خۆی گەرم دەکات‪ ،‬سەیری کرد و گوتی« ‪:‬تۆش لەگەڵ عیسای ناسریدا بوویت»‪.‬‬ ‫‪68‬بەڵم ئینکاری کرد و گوتی« ‪:‬نازانم و تێناگەم چی دەڵێیت »‪.‬ئینجا چووە دەرەوە بۆ ناو پەنجەرە ‪.‬و تیمی کەروێشک‪.‬‬ ‫‪69‬خزمەتکارێک دیسانەوە بینی و دەستی کرد بە گوتنی ئەو کەسانەی کە لەوێ وەستابوون« ‪:‬ئەمە یەکێکە لەوانە»‪.‬‬ ‫‪70‬ئینکاری دووبارەی کردەوە ‪.‬کەمێک دوای ئەوە‪ ،‬ئەوانەی لەوێ وەستابوون دیسانەوە بە پەترۆسیان گوت« ‪:‬بەڕاستی تۆ یەکێکیت‬ ‫لەوانە‪ ،‬چونکە تۆ جەلیلی و قسەکانت لەگەڵ ئەوەدا دەگونجێت»‪.‬‬ ‫‪71‬بەڵم دەستی کرد بە جنێودان و سوێندخواردن و گوتی« ‪:‬من ئەم پیاوە ناناسم کە باسی دەکەن»‪.‬‬ ‫‪72‬بۆ جاری دووەمیش کەروێشکەکە کەوتە خوارەوە ‪.‬پەترۆس ئەو قسانەی بیرهێنایەوە کە عیسا پێی فەرموو « ‪:‬پێش ئەوەی کەروێشکەکە‬ ‫دوو جار قیژە بکات‪ ،‬سێ جار ئینکاری من دەکەیت »‪.‬کاتێک بیری لەوە کردەوە‪ ،‬گریاوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٥‬‬ ‫‪1‬بەیانی یەکسەر سەرۆک کاهینەکان ڕاوێژیان لەگەڵ پیرەکان و مامۆستایان و هەموو ئەنجومەنەکە کرد و عیسایان بەست و بردیان و‬ ‫ڕادەستی پیلتۆسیان کرد‪.‬‬ ‫‪2‬پیلتۆس لێی پرسی« ‪:‬ئایا تۆ پاشای جولەکەکانیت؟ »ئەویش وەڵمی دایەوە « ‪:‬تۆ ئەوە دەڵێیت»‪.‬‬ ‫‪3‬سەرۆک کاهینەکان بە زۆر شت تۆمەتباریان کرد‪ ،‬بەڵم وەڵمی هیچی نەدایەوە‪.‬‬ ‫‪4‬دیسان پیلتۆس لێی پرسی« ‪:‬هیچ وەڵم نادەیتەوە؟ »سەیرکە چەند شتێک لە دژی تۆ دەسەلمێنن‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم عیسا هیچ وەڵمێکی نەدایەوە ‪.‬بەجۆرێک پیلتۆس سەرسام بوو‪.‬‬ ‫‪6‬لە ئاهەنگەکەدا دیلێکی بۆ ئازاد کرد‪ ،‬هەرکەسێک داوای لێکردن‪.‬‬ ‫‪7‬کەسێک هەبوو بە ناوی بارباس‪ ،‬لەگەڵ ئەوانەی لەگەڵیدا یاخیبوون‪ ،‬بەندکراو بوو‪ ،‬لە یاخیبوونەکەدا کوشتنی کوشتبوو‪.‬‬ ‫‪8‬جەماوەرەکە بە دەنگی بەرز هاواریان دەکرد‪ ،‬داوایان لێکرد وەک چۆن لەگەڵیاندا کردوون‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم پیلتۆس وەڵمی دانەوە« ‪:‬ئایا دەیانەوێت پاشای جولەکەکانتان بۆ ئازاد بکەم؟»‬ ‫‪10‬چونکە دەیزانی کە سەرۆک کاهینەکان لەبەر ئیرەیی ڕادەستیان کردووە‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم سەرۆک کاهینەکان خەڵکیان جووڵند‪ ،‬تا ئەویش بەباشتر بەرباسیان بۆ ئازاد بکات‪.‬‬ ‫‪12‬پیلتۆس وەڵمی دایەوە و پێی گوتن« ‪:‬ئەوا دەتەوێت چی لەگەڵ ئەو کەسە بکەم کە پێی دەڵێن پاشای جولەکەکان؟»‬ ‫‪13‬دیسان هاواریان کرد« ‪:‬لە خاچ بدە»‪.‬‬ ‫‪14‬ئینجا پیلتۆس پێی گوتن« ‪:‬بۆچی‪ ،‬چ خراپەیەکی کردووە؟ ئینجا زیاتر هاواریان کرد« ‪:‬لە خاچ بدە»!‬ ‫‪15‬پیلتۆس‪ ،‬کە ویستی خەڵکەکە ڕازی بکات‪ ،‬بارباسی بۆ ئازاد کرد و عیسای بەخشی‪ ،‬کە شەقێکی لێدا و لە خاچ بدرێت‪.‬‬ ‫‪16‬سەربازەکان بردیانە ناو هۆڵەکە‪ ،‬کە ناوی پرێتۆریۆم بوو ‪.‬و هەموو تیپەکە کۆدەکەنەوە‪.‬‬ ‫‪17‬جلی وەنەوشەیییان لەبەر کرد و تاجێکی دڕکیان لێدا و لە سەری دایاننا‪.‬‬

‫‪41‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫‪18‬دەستیان کرد بە سڵوکردن« ‪:‬سڵو‪ ،‬پاشای جولەکەکان!‬ ‫‪19‬بە چەقۆ لێیان دا و تفیان لێکرد و ئەژنۆیان کڕنۆش برد‪.‬‬ ‫‪20‬کاتێک گاڵتەیان پێکرد‪ ،‬وەنەوشەییەکەیان لێ داکەند و جلەکانی خۆیان لەبەر کرد و بردیانە دەرەوە بۆ ئەوەی لە خاچ بدەن‪.‬‬ ‫‪21‬شیمۆنێکی سیرینی‪ ،‬باوکی ئەسکەندەر و ڕوفۆس‪ ،‬کە لە لدێکەدا تێپەڕیبوو‪ ،‬ناچار دەکەن خاچەکەی هەڵبگرێت‪.‬‬ ‫‪22‬ئینجا دەیبەنە شوێنی گۆلگۆتا‪ ،‬کە بە واتای شوێنی کەلسەرە‪.‬‬ ‫‪23‬شەرابێکی تێکەڵکراوی میریان پێدا‪ ،‬بەڵم وەری نەگرت‪.‬‬ ‫‪24‬کاتێک لە خاچیان دا‪ ،‬جلەکانیان دابەش کرد و تیروپشکیان لەسەر کرد‪ ،‬بۆ ئەوەی هەرکەسێک چی وەربگرێت‪.‬‬ ‫‪25‬کاتژمێری سێیەم بوو‪ ،‬لە خاچیان دا‪.‬‬ ‫‪26‬لەسەرەوەی تۆمەتەکەی نووسرابوو ‪:‬پاشای جولەکەکان‪.‬‬ ‫‪27‬لەگەڵ ئەویش دوو دز لە خاچ دەدەن ‪.‬یەکێکیان لە دەستی ڕاستی و ئەوی دیکەیان لە دەستی چەپی‪.‬‬ ‫‪28‬کتێبی پیرۆز جێبەجێ بوو کە دەڵێت« ‪:‬لەگەڵ سەرپێچیکاران ژمارە کرا»‪.‬‬ ‫‪29‬ئەو کەسانەی کە بەو ڕێگایەدا تێدەپەڕین‪ ،‬سەریان دەجووڵند و گوتیان« ‪:‬ئەی تۆ کە پەرستگاکە وێران دەکەیت و لە سێ ڕۆژدا‬ ‫دروستی دەکەیت‪.‬‬ ‫‪30‬خۆت ڕزگار بکە و لە خاچەکە دابەزە‪.‬‬ ‫‪31‬بە هەمان شێوە سەرۆک کاهینەکانیش گاڵتەیان پێدەکرد لەگەڵ مامۆستایان دەیانگوت« ‪:‬ئەو کەسانی دیکەی ڕزگار کرد ‪.‬خۆی ناتوانێت‬ ‫ڕزگاری بکات‪.‬‬ ‫‪32‬با ئێستا مەسیحی پاشای ئیسرائیل لە خاچەکە دابەزێت‪ ،‬تاکو ببینین و باوەڕمان پێبکەین ‪.‬ئەوانەی لەگەڵیدا لە خاچ دراون‪ ،‬جنێویان پێدەدا‪.‬‬ ‫‪33‬کە کاتژمێری شەشەم هات‪ ،‬تا کاتژمێری نۆیەم بەسەر هەموو خاکەکەدا تاریکی بوو‪.‬‬ ‫‪34‬لە کاتژمێر نۆیەمدا عیسا بە دەنگێکی بەرز هاوار دەکات و گوتی « ‪:‬ئێلۆی‪ ،‬ئێلۆی‪ ،‬لما سەباختانی؟ واتە« ‪:‬خودای من‪ ،‬خودای من‪،‬‬ ‫بۆچی وازت لێهێنام؟»‬ ‫‪35‬هەندێک لەوانەی کە لەوێ وەستابوون‪ ،‬کاتێک گوێیان لێ بوو‪ ،‬گوتیان« ‪:‬ئەوەتا ئیلیا بانگ دەکات»‪.‬‬ ‫‪36‬ئینجا کەسێک ڕایکرد و ئیسفەنجێکی پڕ لە سرکە پڕکرد و خستیە سەر کانییەک و پێی خواردەوە و گوتی« ‪:‬باشە ‪.‬با بزانین ئایا ئیلیا‬ ‫دێت بۆ ئەوەی بیخاتە خوارەوە؟‬ ‫‪37‬عیسا بە دەنگێکی بەرز هاوار دەکات و وازی لە جنۆکە هێنا‪.‬‬ ‫‪38‬پەردەی پەرستگاکە لە سەرەوە تا خوارەوە دوو بەش بوو‪.‬‬ ‫‪39‬کاتێک سەرۆک سەدەکە کە بەرامبەری وەستابوو‪ ،‬بینی کە وا هاوار دەکات و وازی لە جنۆکە هێناوە‪ ،‬گوتی« ‪:‬بەڕاستی ئەم پیاوە کوڕی‬ ‫خودا بوو»‪.‬‬ ‫‪40‬ژنێکیش لە دوورەوە سەیریان دەکرد‪ ،‬لەنێویاندا مەریەمی مەجدەلی و مەریەم دایکی یاقوب بچووک و یۆسێس و سالۆمە‪.‬‬ ‫( ‪41‬ئەویش کاتێک لە جەلیل بوو‪ ،‬بەدوایدا ڕۆیشتن و خزمەتیان دەکرد )و چەندین ژنی دیکە کە لەگەڵیدا هاتنە ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪42‬ئێستا کە ئێوارە هات‪ ،‬چونکە ئامادەکاری بوو‪ ،‬واتە ڕۆژێک پێش شەممە‪.‬‬ ‫‪43‬یوسفی ئاریماتای‪ ،‬ڕاوێژکارێکی بەڕێز‪ ،‬کە چاوەڕێی شانشینی خودا بوو‪ ،‬هات و بە بوێرییەوە چووە لی پیلتۆس و ئارەزووی تەرمی‬ ‫عیسای دەکرد‪.‬‬ ‫‪44‬پیلتۆس سەری سوڕما ئەگەر پێشتر مردووە‪ ،‬سەرۆک سەدەکەی بانگ کرد و لێی پرسی ئایا مردووە؟‬ ‫‪45‬کاتێک لە سەرۆک سەدەکە زانی‪ ،‬تەرمەکەی دا بە یوسف‪.‬‬ ‫‪46‬ئینجا کەتانێکی جوانی کڕی و دایبەزاند و لە کەتانەکەدا پێچایەوە و لەناو گۆڕێکدا داینا کە لە بەردێک بڕدرابوو و بەردێکی بەرەو‬ ‫دەرگای گۆڕەکە وەرگێڕا‪.‬‬ ‫‪47‬مەریەمی مەجدەلی و مەریەمی دایکی یۆسێس بینیان کە لە کوێ دانراوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٦‬‬ ‫‪1‬کاتێک شەممەش تێپەڕی‪ ،‬مەریەمی مەجدەلی و مەریەمی دایکی یاقوب و سالۆمە بەهاراتێکی شیرینیان کڕیبوو‪ ،‬تا بێنە و مەسحی بکەن‪.‬‬ ‫‪2‬بەرەبەیانی یەکەم ڕۆژی هەفتە‪ ،‬لە کاتی هەڵهاتنی خۆردا هاتنە سەر گۆڕەکە‪.‬‬ ‫‪3‬ئەوانیش لە نێوانیاندا گوتیان« ‪:‬کێ بەردەکەمان لە دەرگای گۆڕەکە هەڵدەکێشێت؟»‬ ‫‪4‬کاتێک سەیریان کرد‪ ،‬بینییان کە بەردەکە وەرگەڕاوە‪ ،‬چونکە زۆر گەورە بوو‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک چوونە ناو گۆڕەکە‪ ،‬گەنجێکیان بینی کە لە لی ڕاستەوە دانیشتبوو‪ ،‬جلێکی درێژی سپی لەبەردا بوو ‪.‬و ترساون‪.‬‬ ‫‪6‬پێی گوتن« ‪:‬مەترسن‪ ،‬ئێوە بەدوای عیسای ناسریدا دەگەڕێن کە لە خاچ دراوە‪ ،‬هەستاوەتەوە ‪.‬لێرە نییە‪ ،‬سەیرکە ئەو شوێنەی کە‬ ‫دایاننابوو»‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم بڕۆ و بە شاگردەکانی و پەترۆس بڵێن کە پێشتان دەچێتە جەلیل‪ ،‬لەوێ دەیبینن‪ ،‬وەک ئەوەی پێی وتوون‪.‬‬ ‫‪8‬بە خێرایی چوونە دەرەوە و لە گۆڕەکە هەڵهاتن ‪.‬چونکە لەرز و سەرسام بوون‪ ،‬هیچیان بە کەس نەگوت ‪.‬چونکە ئەوان دەترسان‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک عیسا لە یەکەم ڕۆژی هەفتەدا زوو هەستایەوە‪ ،‬یەکەمجار بۆ مەریەمی مەجدەلی دەرکەوت‪ ،‬کە حەوت شەیتانی لێ دەرکردبوو‪.‬‬ ‫‪10‬ئەو ژنە چوو و ئەو کەسانەی لەگەڵیدا بوون‪ ،‬کاتێک ماتەمینی و گریانیان هەبوو‪ ،‬گوت‪.‬‬ ‫‪11‬ئەوانیش کاتێک بیستیان کە ئەو لە ژیاندایە و لەلیەن ئەو کچەوە بینراوە‪ ،‬باوەڕیان نەکرد‪.‬‬ ‫‪12‬دوای ئەوە بە فۆرمێکی دیکە بۆ دوو کەسیان دەرکەوت‪ ،‬کاتێک دەڕۆیشتن و دەچوونە لدێ‪.‬‬ ‫‪13‬ئەوانیش چوون و بۆ پاشماوەکانیان گێڕایەوە‪ ،‬باوەڕیان بەوان نەکرد‪.‬‬

‫‪42‬‬


‫مارک ئینجیلی‬

‫‪14‬دوای ئەوە لە کاتی دانیشتنیاندا بۆ یازدە کەسەکە دەرکەوت و بە بێباوەڕی و دڵڕەقییان سەرزەنشتی لێکردن‪ ،‬چونکە باوەڕیان بەو کەسانە‬ ‫نەکرد کە دوای هەستانەوەی بینیبوویان‪.‬‬ ‫‪15‬پێی گوتن « ‪:‬بڕۆنە هەموو جیهان و ئینجیل بە هەموو بوونەوەرێک بڵێن»‪.‬‬ ‫‪16‬ئەوەی باوەڕی هێنا و مەعمودی وەرگرت‪ ،‬ڕزگاری دەبێت ‪.‬بەڵم ئەوەی باوەڕی نەهێنا‪ ،‬مەحکوم دەبێت»‪.‬‬ ‫‪17‬ئەم نیشانانەش بەدوای ئەو باوەڕدارانەدا دێن ‪.‬بە ناوی منەوە شەیتانەکان دەردەکەن ‪.‬بە زمانی نوێ قسە دەکەن‪.‬‬ ‫‪18‬مار هەڵدەگرن ‪.‬ئەگەر هەر شتێکی کوشندە بخۆنەوە‪ ،‬ئازاریان نادات ‪.‬دەست دەخەنە سەر نەخۆشەکان و چاک دەبنەوە‪.‬‬ ‫‪19‬دوای ئەوەی یەزدان قسەی لەگەڵ کردن‪ ،‬وەرگیرا بۆ ئاسمان و لە دەستی ڕاستی خودا دانیشت‪.‬‬ ‫‪20‬ئەوان چوونە دەرەوە و لە هەموو شوێنێک بانگەشەی ئەوەیان دەکرد‪ ،‬یەزدان لەگەڵیاندا کاریان دەکرد و بە نیشانەیەک وشەکەی‬ ‫پشتڕاستکردەوە ‪.‬ئامین‪.‬‬

‫‪43‬‬


‫لوقا‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬چونکە زۆر کەس دەستیان گرتووە بۆ ئەوەی زانیارییەک لەسەر ئەو شتانە دابنێن کە بە دڵنیاییەوە لەناو ئێمەدا باوەڕیان پێکراوە‪.‬‬ ‫‪2‬هەروەک چۆن ئەوانیان پێداین‪ ،‬کە لە سەرەتاوە شایەتحاڵ و خزمەتکاری قسە بوون‪.‬‬ ‫‪3‬بەلمەوە باش بوو‪ ،‬کە هەر لە سەرەتاوە لە هەموو شتێک تێگەیشتبووم‪ ،‬کە بە ڕێکوپێکی بۆت بنووسم‪ ،‬ئەی تیۆفیلۆسی نایاب‪.‬‬ ‫‪4‬بۆ ئەوەی دڵنیایی ئەو شتانە بزانیت کە فێری کراویت‪.‬‬ ‫‪5‬لە سەردەمی هیرۆدسی پاشای یەهودا‪ ،‬کاهینێک بە ناوی زەکەریا لە ڕەچەڵەکی ئەبیا هەبوو‪ ،‬ژنەکەی لە کچانی هارون بوو‪ ،‬ناوی‬ ‫ئەلیزابێس بوو‪.‬‬ ‫‪6‬هەردووکیان لەبەردەم خودادا ڕاستودروست بوون‪ ،‬بە هەموو فەرمان و ڕێساکانی یەزدان بێ تاوان دەڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪7‬منداڵیان نەبوو‪ ،‬چونکە ئەلیزابێس نەزۆک بوو‪ ،‬هەردووکیان ئێستا ساڵنێکی باشیان هەبوو‪.‬‬ ‫‪8‬لە کاتێکدا کە کاهینەکەی لەبەردەم خودادا بە ڕێکوپێکی ڕێکوپێکی جێبەجێ دەکرد‪.‬‬ ‫‪9‬بەپێی داب و نەریتی پۆستی کاهین‪ ،‬بەشەکەی ئەوە بوو کە بخور بسوتێنێت کاتێک دەچووە ناو پەرستگای یەزدان‪.‬‬ ‫‪10‬لە کاتی بخوردا هەموو خەڵکەکە لە دەرەوە نوێژیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪11‬فریشتەیەکی یەزدان بۆی دەرکەوت کە لە لی ڕاستی قوربانگای بخورەکە وەستابوو‪.‬‬ ‫‪12‬زەکەریا کە بینی‪ ،‬تووشی شڵەژان بوو و ترسی لێ هات‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم فریشتەکە پێی گوت« ‪:‬زەکەریا مەترسە‪ ،‬چونکە دوعاکەت دەبیسترێت ‪.‬ئیلیزابێسی هاوسەرت کوڕێکت بۆ دەبێت و ناوی ناوە‬ ‫یۆحەنا‪.‬‬ ‫‪14‬شادی و شادیت دەبێت ‪.‬زۆر کەسیش بە لەدایکبوونی شاد دەبن‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە لەبەردەم یەزدان گەورە دەبێت و نە شەراب دەخواتەوە و نە خواردنەوەی کشتوکاڵی ‪.‬لە سکی دایکیەوە پڕ دەبێت لە ڕۆحی‬ ‫پیرۆز‪.‬‬ ‫‪16‬زۆرێک لە نەوەی ئیسرائیل ڕوو لە یەزدانی پەروەردگاریان دەکات‪.‬‬ ‫‪17‬بە ڕۆح و هێزی ئیلیا پێشی دەڕوات‪ ،‬دڵی باوکان بۆ منداڵەکان و سەرپێچیکاران بۆ حیکمەتی ڕاستودروستەکان بگەڕێنێتەوە ‪.‬بۆ ئەوەی‬ ‫گەلێک ئامادە بکات کە بۆ یەزدان ئامادە کراوە‪.‬‬ ‫‪18‬زەکەریاش بە فریشتەکەی گوت« ‪:‬بە چ شتێک ئەمە دەزانم؟ »چونکە من پیرەم و ژنەکەم ساڵنێکی باشی لێکەوتووەتەوە‪.‬‬ ‫‪19‬فریشتەکەش وەڵمی دایەوە« ‪:‬من جبریلم‪ ،‬لەبەردەم خودادا وەستاوم ‪.‬نێردراوم بۆ ئەوەی قسەت لەگەڵ بکەم و ئەم مژدەتان پێ بڵێم»‪.‬‬ ‫‪20‬سەیرکە‪ ،‬تۆ داماو دەبیت و ناتوانیت قسە بکەیت‪ ،‬تا ئەو ڕۆژەی ئەم کارانە ئەنجام دەدرێن‪ ،‬چونکە باوەڕ بە قسەکانم ناکەیت کە لە‬ ‫وەرزی خۆیاندا جێبەجێ دەبن‪.‬‬ ‫‪21‬خەڵکەکە چاوەڕێی زەکەریایان دەکرد و سەریان سوڕما کە ئەو زۆر لە پەرستگاکەدا مایەوە‪.‬‬ ‫‪22‬کاتێک هاتە دەرەوە نەیتوانی قسەیان لەگەڵ بکات‪ ،‬ئەوانیش زانیان کە لە پەرستگاکەدا بینینێکی بینیوە‪ ،‬چونکە ئیشارەتی پێکردن و‬ ‫بێدەنگ بوو‪.‬‬ ‫‪23‬هەر کە ڕۆژەکانی خزمەتەکەی تەواو بوو‪ ،‬بەرەو ماڵەکەی خۆی ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪24‬دوای ئەو ڕۆژانە ئەلیزابێسی هاوسەری دووگیان بوو و پێنج مانگ خۆی شاردەوە و گوتی‪.‬‬ ‫‪25‬یەزدان بەم شێوەیە مامەڵەی لەگەڵ کردم لەو ڕۆژانەی کە سەیری کردم‪ ،‬بۆ ئەوەی سووکایەتیم لەناو مرۆڤەکاندا لببات‪.‬‬ ‫‪26‬لە مانگی شەشەمدا جبریل فریشتە لەلیەن خوداوە ڕەوانەی شارێکی جەلیل کرا کە ناوی ناسرەت بوو‪.‬‬ ‫‪27‬کچێک کە هاوسەرگیری لەگەڵ پیاوێک کردبوو کە ناوی یوسف بوو‪ ،‬لە بنەماڵەی داود ‪.‬کچەکەش ناوی مەریەم بوو‪.‬‬ ‫‪28‬فریشتەکە هاتە ژوورەوە و گوتی« ‪:‬سڵو‪ ،‬تۆ ئەو کەسەی کە ڕەحمەتی زۆرت پێبەخشراوە‪ ،‬یەزدان لەگەڵتە‪.‬‬ ‫‪29‬کاتێک بینی‪ ،‬لە قسەکانیدا تووشی شڵەژان بوو‪ ،‬بیری لەوە کردەوە کە ئەمە چ جۆرە سڵوێکە‪.‬‬ ‫‪30‬فریشتەکە پێی گوت« ‪:‬مەریەم‪ ،‬مەترسە‪ ،‬چونکە لەلی خودا نیعمەتت وەرگرتووە»‪.‬‬ ‫‪31‬ئینجا لە سکی خۆتدا دووگیان دەبیت و کوڕێک لەدایک دەبیت و ناوی دەنێیت عیسا‪.‬‬ ‫‪32‬گەورە دەبێت و پێی دەوترێت کوڕی بەرزترین‪ ،‬یەزدانی پەروەردگار تەختی داودی باوکی پێدەبەخشێت‪.‬‬ ‫‪33‬ئەویش بۆ هەمیشە پاشا بەسەر بنەماڵەی یاقوبدا دەبێت ‪.‬شانشینی ئەویش کۆتایی نابێت‪.‬‬ ‫‪34‬ئینجا مەریەم بە فریشتەکەی گوت« ‪:‬ئەمە چۆن دەبێت‪ ،‬لە کاتێکدا من پیاوێک ناناسم؟»‬ ‫‪35‬فریشتەکە وەڵمی دایەوە و پێی گوت« ‪:‬ڕۆحی پیرۆز دێتە سەرت و هێزی بەرزترین سێبەرت دەکات‪ ،‬بۆیە ئەو شتە پیرۆزەی کە لە‬ ‫تۆوە لەدایک دەبێت‪ ،‬پێی دەوترێت کوڕی خودا»‪.‬‬ ‫‪36‬ئیلیزابێسی ئامۆزاکەت‪ ،‬لە تەمەنی پیریدا کوڕێکی دووگیان بووە‪ ،‬ئەمە مانگی شەشەمی لەگەڵدایە‪ ،‬کە پێی دەگوترا نەزۆک‪.‬‬ ‫‪37‬چونکە لی خودا هیچ شتێک مەحاڵ نابێت‪.‬‬ ‫‪38‬مەریەم گوتی« ‪:‬ئەوەتا خزمەتکاری یەزدان ‪.‬بەپێی قسەی تۆ بۆم بێت »‪.‬فریشتەکەش لێی ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪39‬لەو ڕۆژانەدا مەریەم هەستا و بە پەلە چوو بۆ شارێکی یەهودا‪.‬‬ ‫‪40‬چووە ماڵی زەکەریا و سڵوی لە ئەلیزابێس کرد‪.‬‬ ‫‪41‬کاتێک ئەلیزابێس سڵوی مەریەمی بیست‪ ،‬کۆرپەکە لە سکی خۆیدا بازێکی دا ‪.‬ئیلیزابێس پڕ بوو لە ڕۆحی پیرۆز‪.‬‬ ‫‪42‬ئەو ژنە بە دەنگێکی بەرز قسەی کرد و گوتی« ‪:‬بەختەوەریت لە نێو ژنان‪ ،‬بەرهەمی سکی تۆش بەختەوەرە»‪.‬‬

‫‪44‬‬


‫لوقا‬

‫‪43‬ئەمە لە کوێوە بۆ من کە دایکی پەروەردگارم بێتە لم؟‬ ‫‪44‬چونکە هەر کە دەنگی سڵوەکەت لە گوێمدا هات‪ ،‬کۆرپەکە لە سکی مندا لە خۆشیدا بازێکی دا‪.‬‬ ‫‪45‬خۆشبەختە ئەو کەسەی باوەڕی هێنا‪ ،‬چونکە ئەو شتانە ئەنجام دەدرێن کە لەلیەن یەزدانەوە پێی وتراوە‪.‬‬ ‫‪46‬مەریەم گوتی« ‪:‬ڕۆحم یەزدان بەرز دەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪47‬ڕۆحم بە خودای ڕزگارکەرم شاد بووە‪.‬‬ ‫‪48‬چونکە ئەو ڕەچاوی کەم و کوڕی کچەکەی کردووە ‪،‬چونکە لەمەودوا هەموو نەوەکان بە بەختەوەر ناوم دەبەن‪.‬‬ ‫‪49‬چونکە ئەو کەسەی کە بەهێزە کاری گەورەی لەگەڵ کردم ‪.‬ناوی ئەویش پیرۆزە‪.‬‬ ‫‪50‬بەزەیی و میهرەبانی ئەو لە نەوەیەکەوە بۆ نەوەیەکی ترە کە لێی دەترسن‪.‬‬ ‫‪51‬بە قۆڵی هێزی خۆی نیشان دا ‪.‬سەربەرزەکانی لە خەیاڵی دڵیاندا بڵوکردۆتەوە‪.‬‬ ‫‪52‬بەهێزەکانی لەسەر کورسییەکانیان دابەزاند و بەرزیان کردۆتەوە‪.‬‬ ‫‪53‬برسییەکانی پڕ کردووە لە شتە باشەکان ‪.‬دەوڵەمەندەکانیش بە بەتاڵی ناردووە‪.‬‬ ‫‪54‬بۆ یادی میهرەبانی خۆی‪ ،‬ئیسرائیلی بەندەی خۆی هەڵگرتووە‪.‬‬ ‫‪55‬هەروەک چۆن بە باوباپیرانمان و ئیبراهیم و نەوەکانی بۆ هەتاهەتایە قسەی کرد‪.‬‬ ‫‪56‬مەریەم نزیکەی سێ مانگ لەگەڵی مایەوە و گەڕایەوە ماڵەکەی خۆی‪.‬‬ ‫‪57‬کاتەکانی ئەلیزابێس هات بۆ ئەوەی لەدایک بێت ‪.‬کوڕێکی لەدایک کرد‪.‬‬ ‫‪58‬دراوسێکانی و ئامۆزاکانی بیستیان کە چۆن یەزدان میهرەبانییەکی زۆری پێدا ‪.‬لەگەڵیدا شاد بوون‪.‬‬ ‫‪59‬لە ڕۆژی هەشتەمدا هاتنە خەتەنەکردنی منداڵەکە ‪.‬بە ناوی باوکیەوە ناویان لێنا زەکەریا‪.‬‬ ‫‪60‬دایکی وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬وا نییە ‪.‬بەڵم پێی دەوترێت یۆحەنا‪.‬‬ ‫‪61‬ئەوانیش پێیان گوت« ‪:‬هیچ کەس لە خزمەکانت بەم ناوە ناونراوە»‪.‬‬ ‫‪62‬ئاماژەیان بۆ باوکی کرد کە چۆن دەیەوێت بانگی بکات‪.‬‬ ‫‪63‬داوای مێزی نووسینی کرد و نووسی« ‪:‬ناوی یۆحەنایە »‪.‬وە هەموویان سەرسام بوون‪.‬‬ ‫‪64‬یەکسەر دەمی کرایەوە و زمانی شل بووەوە و قسەی کرد و ستایشی خودای کرد‪.‬‬ ‫‪65‬ترس و دڵەڕاوکێی بەسەر هەموو ئەوانەی لە دەوروبەریاندا بوو‪ ،‬هەموو ئەم قسانە لە هەموو ناوچە شاخاوییەکانی یەهودا دەهاتە دەنگ‪.‬‬ ‫‪66‬هەموو ئەوانەی گوێیان لێ بوو‪ ،‬لە دڵیاندا هەڵیانگرت و گوتیان« ‪:‬ئەمە چ جۆرە منداڵێک دەبێت؟ دەستی یەزدان لەگەڵیدا بوو‪.‬‬ ‫‪67‬زەکەریای باوکی پڕ بوو لە ڕۆحی پیرۆز و پێشبینی کرد و گوتی‪:‬‬ ‫‪68‬پیرۆز بێت یەزدانی پەروەردگاری ئیسرائیل ‪.‬چونکە سەردانی گەلەکەی کردووە و ڕزگاری کردووە‪.‬‬ ‫‪69‬لە ماڵی داودی بەندەی خۆیدا قۆچێکی ڕزگاری بۆ هەڵکردین‪.‬‬ ‫‪70‬وەک چۆن بە دەمی پێغەمبەرە پیرۆزەکانی قسەی کرد‪ ،‬کە لە سەرەتای جیهانەوە بوون‪.‬‬ ‫‪71‬بۆ ئەوەی لە دوژمنەکانمان و لە دەستی هەموو ئەوانەی ڕقیان لێمانە ڕزگارمان بێت‪.‬‬ ‫‪72‬بۆ جێبەجێکردنی ئەو میهرەبانییەی کە بەڵێنمان بە باوباپیرانمان داوە و یادی پەیمانە پیرۆزەکەی بکەین‪.‬‬ ‫‪73‬ئەو سوێندەی کە سوێندی بە ئیبراهیمی باوکمان خوارد‪.‬‬ ‫‪74‬ئەوەمان پێ ببەخشێت‪ ،‬کە لە دەستی دوژمنەکانمان ڕزگارمان بێت‪ ،‬بێ ترس خزمەتی بکەین‪.‬‬ ‫‪75‬بە پیرۆزی و ڕاستودروستی لەبەردەمیدا‪ ،‬هەموو ڕۆژانی ژیانمان‪.‬‬ ‫‪76‬تۆ منداڵ‪ ،‬پێت دەوترێت پێغەمبەری بەرزترین‪ ،‬چونکە دەچیتە پێش ڕووخساری یەزدان بۆ ئەوەی ڕێگاکانی ئامادە بکەیت‪.‬‬ ‫‪77‬بۆ ئەوەی بە لێخۆشبوونی گوناهەکانیان زانیاری لەسەر ڕزگاربوون بدات بە گەلەکەی‪.‬‬ ‫‪78‬لە ڕێگەی میهرەبانی ناسکی خودامانەوە ‪.‬کە بەهاری ڕۆژ لە بەرزەوە سەردانی ئێمەی کردووە‪.‬‬ ‫‪79‬بۆ ئەوەی ڕووناکی بۆ ئەوانەی لە تاریکی و لە سێبەری مردندا دانیشتوون‪ ،‬پێمان ڕێنمایی بکەین بۆ ڕێگای ئاشتی‪.‬‬ ‫‪80‬منداڵەکە گەورە بوو و ڕۆحی بەهێز بوو و تا ڕۆژی نمایشکردنی بۆ ئیسرائیل لە بیابانەکاندا بوو‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬لەو ڕۆژانەدا فەرمانێک لەلیەن قەیسەر ئۆگستۆسەوە دەرچوو کە هەموو جیهان باجیان لەسەر بێت‪.‬‬ ‫( ‪2‬ئەم باجدانەش بۆ یەکەمجار کاتێک بوو کە کیرینیۆس حاکمی سوریا بوو‪).‬‬ ‫‪3‬هەموویان چوونە ناو شارەکەی خۆیان بۆ ئەوەی باجیان لێ وەربگیرێت‪.‬‬ ‫‪4‬یوسفیش لە جەلیلەوە‪ ،‬لە شاری ناسریەوە بەرەو یەهودا‪ ،‬بەرەو شاری داود‪ ،‬کە پێی دەوترێت بەیتولمەقەدەس‪ ،‬سەرکەوت( ‪.‬چونکە لە ماڵ‬ ‫و ڕەچەڵەکی داود بوو)‪:‬‬ ‫‪5‬بۆ ئەوەی لەگەڵ مەریەمی هاوسەرە هاوسەرەکەی باج بخرێتە سەر‪ ،‬چونکە گەورە بوو لە دووگیانیدا‪.‬‬ ‫‪6‬وا بوو کە ئەوان لەوێ بوون‪ ،‬ڕۆژەکان تەواو بوون کە ژنەکە لەدایک بوو‪.‬‬ ‫‪7‬کوڕە یەکەمەکەی لەدایک کرد و بە جل و بەرگی پەڕۆ پێچایەوە و لە گەدەیەکدا داینا ‪.‬چونکە لە میوانخانەکەدا شوێنێک بۆ ئەوان نەبوو‪.‬‬ ‫‪8‬لە هەمان وڵتدا شوانێک لە کێڵگەکەدا مابوونەوە و بە شەو چاودێری مەڕەکانیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪9‬ئینجا فریشتەی یەزدان هاتە سەریان و شکۆمەندی یەزدان بە دەوریاندا درەوشایەوە‪.‬‬ ‫‪10‬فریشتەکە پێی گوتن« ‪:‬مەترسن‪ ،‬چونکە مژدەی خۆشی گەورەتان بۆ دەهێنم‪ ،‬کە بۆ هەموو گەل دەبێت»‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە ئەمڕۆ لە شاری داود ڕزگارکەرێک بۆ ئێوە لەدایک بووە‪ ،‬ئەویش مەسیحی یەزدانە‪.‬‬ ‫‪12‬ئەمە دەبێتە نیشانەیەک بۆتان ‪.‬کۆرپەکە دەبینن کە بە جل و بەرگی پۆشراوەوە پێچراوەتەوە و لەناو کۆشکێکدا پاڵکەوتووە‪.‬‬

‫‪45‬‬


‫لوقا‬

‫‪13‬لەناکاو جەماوەرێکی زۆر لە سوپای ئاسمانی لەگەڵ فریشتەکەدا ستایشی خودایان دەکرد و دەیانگوت‪.‬‬ ‫‪14‬شکۆمەندی بۆ خودا لە بەرزترین ئاست و لەسەر زەوی ئاشتی و نیازپاکی بۆ مرۆڤەکان‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک فریشتەکان لێیان دوورکەوتنەوە بۆ ئاسمان‪ ،‬شوانەکان بە یەکتریان گوت« ‪:‬با ئێستا بچینە بەیتولمەقەدەس و ئەم شتە ببینین کە‬ ‫یەزدان پێی ڕاگەیاندووە »‪.‬ئێمە‪.‬‬ ‫‪16‬بەپەلە هاتن و مەریەم و یوسف و کۆرپەکەیان بینی کە لە کۆشکێکدا پاڵکەوتبوو‪.‬‬ ‫‪17‬کاتێک بینییان‪ ،‬ئەو وتەیەی سەبارەت بەم منداڵە پێیان گوترا‪ ،‬لە دەرەوەیان ڕاگەیاند‪.‬‬ ‫‪18‬هەموو ئەوانەی گوێیان لێ بوو‪ ،‬سەریان سوڕما لەو شتانەی کە شوانەکان پێیان دەگوت‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم مەریەم هەموو ئەمانەی پاراست و لە دڵی خۆیدا بیری لێکردەوە‪.‬‬ ‫‪20‬شوانەکان گەڕانەوە و شکۆمەندی و ستایشیان بۆ خودا کرد بۆ هەموو ئەو شتانەی کە بیستوویانە و بینیویانە‪ ،‬وەک ئەوەی پێیان‬ ‫گوترابوو‪.‬‬ ‫‪21‬کاتێک هەشت ڕۆژ بۆ خەتەنەکردنی منداڵەکە تەواو بوو‪ ،‬ناوی عیسا بوو‪ ،‬کە پێش دووگیانبوونی فریشتەکە ناوی لێنرا‪.‬‬ ‫‪22‬کاتێک ڕۆژانی پاککردنەوەی بەپێی یاسای موسا تەواو بوو‪ ،‬هێنایان بۆ ئۆرشەلیم بۆ ئەوەی بیخەنە بەردەم یەزدان‪.‬‬ ‫( ‪23‬وەک لە یاسای یەزداندا نووسراوە ‪:‬هەر نێرێک سکی بکاتەوە‪ ،‬پێی دەوترێت پیرۆز بۆ یەزدان‪).‬‬ ‫‪24‬هەروەها قوربانییەک پێشکەش بکەن بەپێی ئەوەی لە یاسای یەزداندا هاتووە ‪:‬جووتێک کۆتر یان دوو کۆترە بچووک‪.‬‬ ‫‪25‬پیاوێک لە ئۆرشەلیم بوو‪ ،‬ناوی شیمئۆن بوو ‪.‬ئەو پیاوە دادپەروەر و پەرستراو بوو‪ ،‬چاوەڕێی دڵنەوایی ئیسرائیل بوو‪ ،‬ڕۆحی پیرۆزیش‬ ‫لەسەری بوو‪.‬‬ ‫‪26‬ڕۆحی پیرۆز بۆی ئاشکرا بوو کە مردن نەبینێت‪ ،‬پێش ئەوەی مەسیحی یەزدان ببینێت‪.‬‬ ‫‪27‬ئینجا بە ڕۆح هاتە ناو پەرستگاکە‪ ،‬کاتێک دایک و باوکەکە عیسای منداڵەکەیان هێنا بۆ ئەوەی بەپێی داب و نەریتی یاسا بۆی بکەن‪.‬‬ ‫‪28‬ئینجا لە باوەشی گرت و ستایشی خودای کرد و گوتی‪:‬‬ ‫‪29‬پەروەردگار‪ ،‬ئێستا ڕێگە بە بەندەکەت دەدەیت بە ئارامی بڕوات‪ ،‬بەپێی قسەکەت‪.‬‬ ‫‪30‬چونکە چاوەکانم ڕزگاربوونتیان بینیوە‪.‬‬ ‫‪31‬کە تۆ لەبەردەم هەموو گەلێکدا ئامادەت کردووە‪.‬‬ ‫‪32‬ڕووناکییەک بۆ ڕووناککردنەوەی نەتەوەکان و شکۆمەندی گەلەکەت ئیسرائیل‪.‬‬ ‫‪33‬یوسف و دایکی سەرسام بوون بەو شتانەی کە لەسەری دەگوترا‪.‬‬ ‫‪34‬شیمعون بەرەکەتی خستە سەریان و بە مەریەمی دایکی گوت« ‪:‬ئەم منداڵە بۆ کەوتن و هەستانەوەی زۆرێک لە ئیسرائیل دانراوە ‪.‬و بۆ‬ ‫نیشانەیەک کە دژی دەگوترێ‪.‬‬ ‫( ‪35‬بەڵێ‪ ،‬شمشێرێک ڕۆحی خۆت کون دەکات )بۆ ئەوەی بیری دڵی زۆرێک دەربکەوێت‪.‬‬ ‫‪36‬ئانا پێغەمبەر بوو‪ ،‬کچی فەنوئێل بوو لە هۆزی ئاسێر‪ ،‬تەمەنێکی زۆر بوو‪ ،‬لە کچێنیەوە حەوت ساڵ لەگەڵ مێردەکەی ژیاوە‪.‬‬ ‫‪37‬بێوەژنێکی تەمەن نزیکەی حەشتا و چوار ساڵ بوو‪ ،‬لە پەرستگا دوور نەکەوتەوە‪ ،‬بەڵکو شەو و ڕۆژ بە ڕۆژوو و نوێژ خزمەتی‬ ‫خودای دەکرد‪.‬‬ ‫‪38‬ئەو ژنە لەو چرکەدا هات‪ ،‬بە هەمان شێوە سوپاسی یەزدانی کرد و باسی لە هەموو ئەوانەی کرد کە چاوەڕوانی ڕزگاربوون بوون لە‬ ‫ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪39‬دوای ئەوەی هەموو شتێکیان بەپێی یاسای یەزدان جێبەجێ کرد‪ ،‬گەڕانەوە بۆ جەلیل‪ ،‬بۆ شارەکەی خۆیان لە ناسریە‪.‬‬ ‫‪40‬منداڵەکە گەورە بوو و ڕۆحی بەهێز بوو‪ ،‬پڕ بوو لە حیکمەت‪ ،‬نیعمەتی خوداش لەسەری بوو‪.‬‬ ‫‪41‬دایک و باوکی هەموو ساڵێک لە جەژنی پەسحدا دەچوونە ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪42‬کاتێک تەمەنی دوانزە ساڵ بوو‪ ،‬بەپێی داب و نەریتی جەژنەکە چوونە ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪43‬کاتێک ڕۆژەکانیان تەواو کرد و گەڕانەوەیان‪ ،‬عیسا منداڵەکە لە ئۆرشەلیم مایەوە ‪.‬یوسف و دایکی نەیاندەزانی‪.‬‬ ‫‪44‬بەڵم ئەوان پێیان وابوو کە ئەو لە کۆمەڵەدا بووە‪ ،‬یەک ڕۆژیان ڕۆیشتن ‪.‬لە خزم و ناسیاوەکانیاندا بەدوایدا دەگەڕان‪.‬‬ ‫‪45‬کاتێک نەیانبینی‪ ،‬گەڕانەوە بۆ ئۆرشەلیم و بەدوایدا دەگەڕان‪.‬‬ ‫‪46‬دوای سێ ڕۆژ لە پەرستگاکەدا بینییان لە ناو پزیشکەکان دانیشتبوو و گوێی لێدەگرتن و پرسیاری لێکردن‪.‬‬ ‫‪47‬هەموو ئەوانەی گوێیان لێ بوو‪ ،‬سەریان سوڕما لە تێگەیشتن و وەڵمەکانی‪.‬‬ ‫‪48‬کاتێک بینییان سەرسام بوون‪ ،‬دایکی پێی گوت« ‪:‬کوڕم‪ ،‬بۆچی وا مامەڵەت لەگەڵ ئێمە کردووە؟ »سەیرکە‪ ،‬من و باوکت بە خەمەوە‬ ‫بەدوای تۆدا دەگەڕێین‪.‬‬ ‫‪49‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬چۆن بەدوای مندا دەگەڕێن؟ »ئایا ناتوانن لە کارەکانی باوکمدا بم؟‬ ‫‪50‬ئەوانیش لەو قسانەی کە پێی گوتوون تێنەگەیشتن‪.‬‬ ‫‪51‬لەگەڵیان دابەزی و هاتە ناسرەت و ملکەچی بوون‪ ،‬بەڵم دایکی هەموو ئەم قسانەی لە دڵی خۆیدا هێشتەوە‪.‬‬ ‫‪52‬ئینجا عیسا لە حیکمەت و باڵ و لە لی خودا و مرۆڤدا زیادی کرد‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬لە ساڵی پانزەهەمی حوکمڕانی قەیسەری تیبریۆسدا‪ ،‬پۆنتیۆس پیلتۆس حاکمی جودا و هیرۆدس سەرۆکایەتی جەلیل و فیلیپی برای‬ ‫سەرۆکایەتی ئیتوریا و ناوچەی تراکۆنیت و لیسانیا سەرۆکی ئەبیلین‪.‬‬ ‫‪2‬حەنا و قەیفا سەرۆک کاهین بوون‪ ،‬لە بیابان قسەی خودا بۆ یۆحەنا کوڕی زەکەریا هات‪.‬‬ ‫‪3‬هاتە هەموو ناوچەکانی دەوروبەری ئوردن و بانگەشەی مەعمودی تەوبەی دەکرد بۆ لێخۆشبوونی گوناهەکان‪.‬‬

‫‪46‬‬


‫لوقا‬

‫‪4‬وەک لە کتێبی قسەکانی ئیشایا پێغەمبەردا نووسراوە« ‪:‬دەنگی کەسێک لە بیابان هاوار دەکات ‪:‬ڕێگای یەزدان ئامادە بکەن‪ ،‬ڕێگاکانی‬ ‫ڕاست بکەنەوە»‪.‬‬ ‫‪5‬هەموو دۆڵێک پڕ دەبێتەوە و هەموو شاخ و گردێک نزم دەبنەوە ‪.‬چەقۆکێشەکان ڕاست دەکرێنەوە و ڕێگا زبرەکان نەرم دەکرێن‪.‬‬ ‫‪6‬هەموو مرۆڤەکان ڕزگاری خودا دەبینن‪.‬‬ ‫‪7‬ئینجا بە جەماوەرەکەی گوت« ‪:‬ئەی نەوەی مار‪ ،‬کێ ئاگاداری کردوویتەوە کە لە تووڕەیی داهاتوو هەڵبێن؟»‬ ‫‪8‬بۆیە بەرهەمی شایستەی تەوبەکردن بەرهەم بهێنن و لە ناو خۆتاندا مەڵێن« ‪:‬ئێمە ئیبراهیممان هەیە بۆ باوکمان‪ ،‬چونکە پێتان دەڵێم ‪:‬خودا‬ ‫لەم بەردانە توانای ئەوەی هەیە منداڵ بۆ ئیبراهیم بەخێو بکات»‪.‬‬ ‫‪9‬ئێستاش تەقەمەنی لەسەر ڕەگی دارەکان دانراوە‪ ،‬هەر دارێک بەرهەمی باشی لێ نەدات‪ ،‬دەبڕدرێت و دەخرێتە ناو ئاگرەوە‪.‬‬ ‫‪10‬خەڵکەکە لێیان پرسی« ‪:‬ئەوا چی بکەین؟»‬ ‫‪11‬وەڵمی دایەوە و پێی فەرموو« ‪:‬ئەو کەسەی دوو پۆشاکی هەیە‪ ،‬با بەو کەسەی کە نییە بیدات ‪.‬ئەوەی خواردنی هەیە‪ ،‬با بە هەمان شێوە‬ ‫بیکات»‪.‬‬ ‫‪12‬باجگرەکانیش هاتن بۆ ئەوەی مەعمودیەتیان پێ بدرێت و پێیان گوت« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬چی بکەین؟»‬ ‫‪13‬پێی گوتن« ‪:‬لەو شتەی کە بۆتان دانراوە زیاتر مەکەن»‪.‬‬ ‫‪14‬سەربازەکانیش بە هەمان شێوە لێیان پرسی و گوتیان« ‪:‬ئێمە چی بکەین؟ »پێی گوتن« ‪:‬توندوتیژی لەگەڵ کەس مەکەن و بە درۆ‬ ‫تۆمەتبار مەکەن ‪.‬و بە مووچەکانتان ڕازی بن‪.‬‬ ‫‪15‬خەڵکەکە چاوەڕوانی بوون و هەموو مرۆڤەکان لە دڵیاندا بیریان لە یۆحەنا دەکردەوە‪ ،‬ئایا مەسیح بووە یان نا‪.‬‬ ‫‪16‬یۆحەنا وەڵمی دایەوە و بە هەموویانی گوت« ‪:‬بەڕاستی بە ئاو مەعموودتان دەکەم ‪.‬بەڵم کەسێک لە من بەهێزتر دێت‪ ،‬شایەنی ئەوە نیم‬ ‫کە چەقۆی پێڵوەکانی هەڵبدەمەوە‪ ،‬بە ڕۆحی پیرۆز و ئاگر مەعمودیەتتان پێدەدات‪.‬‬ ‫‪17‬گەنمەکەی لە دەستیدایە و زەویەکەی پاک دەکاتەوە و گەنمەکەش لە کۆشکەکەیدا کۆدەکاتەوە ‪.‬بەڵم ئەو چەقۆیەی بە ئاگری نەکوژاوە‬ ‫دەسوتێنێت‪.‬‬ ‫‪18‬زۆر شتی تریش لە ئامۆژگارییەکانیدا بانگەشەی بۆ گەل دەکرد‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم هیرۆدسی سەرۆک‪ ،‬بەهۆی هیرۆدیای ژنی فیلیپی برای و هەموو ئەو خراپانەی کە هیرۆدس کردبووی‪ ،‬لەلیەن ئەوەوە‬ ‫سەرزەنشت کرا‪.‬‬ ‫‪20‬لە سەرووی هەموو شتێکەوە ئەمەی زیاد کرد ‪:‬یۆحەنای لە زیندان داخست‪.‬‬ ‫‪21‬کاتێک هەموو خەڵکەکە مەعمودیەت کران‪ ،‬عیساش مەعمودی وەرگرت و نوێژی دەکرد‪ ،‬ئاسمان کرایەوە‪.‬‬ ‫‪22‬ڕۆحی پیرۆز بە شێوەیەکی جەستەیی وەک کۆترێک بەسەریدا دابەزی و دەنگێک لە ئاسمانەوە هات کە دەیگوت« ‪:‬تۆ کوڕی‬ ‫خۆشەویستمیت »‪.‬لە تۆدا زۆر دڵخۆشم‪.‬‬ ‫‪23‬عیسا خۆی تەمەنی نزیکەی سی ساڵ بوو‪ ،‬کوڕی یوسف بوو کە کوڕی هێلی بوو‪.‬‬ ‫‪24‬ئەو کوڕە کوڕی مەتاح بوو‪ ،‬کوڕی لێڤی بوو‪ ،‬کوڕی مەلکی بوو‪ ،‬کوڕی جانا بوو‪ ،‬کوڕی یوسف بوو‪.‬‬ ‫‪25‬ئەویش کوڕی مەتاتیاس بوو‪ ،‬کوڕی ئامۆس بوو‪ ،‬کوڕی نائوم بوو‪ ،‬کوڕی ئەسلی بوو‪ ،‬کوڕی نەگێ بوو‪.‬‬ ‫‪26‬کوڕی مەعت بوو‪ ،‬کوڕی مەتاتیاس بوو‪ ،‬کوڕی سەمێی بوو‪ ،‬کوڕی یوسف بوو‪ ،‬کوڕی یەهودا بوو‪.‬‬ ‫‪27‬ئەو کوڕە کوڕی یۆئانا بوو‪ ،‬کوڕی ڕیسا بوو‪ ،‬کوڕی سەرۆبابێل بوو‪ ،‬کوڕی سەڵتیێل بوو‪ ،‬کوڕی نەری بوو‪.‬‬ ‫‪28‬ئەویش کوڕی مەلکی بوو‪ ،‬کوڕی ئەدی بوو‪ ،‬کوڕی کۆسام بوو‪ ،‬کوڕی ئەلمۆدام بوو‪ ،‬کوڕی ئەری بوو‪.‬‬ ‫‪29‬ئەو کوڕە کوڕی یۆسێ بوو‪ ،‬کوڕی ئەلیعەزەر بوو‪ ،‬کوڕی یۆریم بوو‪ ،‬کوڕی مەتاح بوو‪ ،‬کوڕی لێڤی بوو‪.‬‬ ‫‪30‬کوڕی شیمئۆن بوو‪ ،‬کوڕی یەهودا بوو‪ ،‬کوڕی یوسف بوو‪ ،‬کوڕی یۆنان بوو‪ ،‬کوڕی ئەلیاقیم بوو‪.‬‬ ‫‪31‬ئەو کوڕە کوڕی مەلیا بوو‪ ،‬کوڕی منان بوو‪ ،‬کوڕی مەتاتا بوو‪ ،‬کوڕی ناتان بوو‪ ،‬کوڕی داود بوو‪.‬‬ ‫‪32‬ئەو کوڕە کوڕی یسێ بوو‪ ،‬کوڕی عوبێد بوو‪ ،‬کوڕی بووز بوو‪ ،‬کوڕی سەلمۆن بوو‪ ،‬کوڕی ناعسۆن بوو‪.‬‬ ‫‪33‬ئەویش کوڕی ئامینەداب بوو‪ ،‬کوڕی ئارام بوو‪ ،‬کوڕی ئەسرۆم بوو‪ ،‬کوڕی فارس بوو‪ ،‬کوڕی یەهودا بوو‪.‬‬ ‫‪34‬کوڕی یاقوب بوو‪ ،‬کوڕی ئیسحاق بوو‪ ،‬کوڕی ئیبراهیم بوو‪ ،‬کوڕی تارا بوو‪ ،‬کوڕی ناخۆر بوو‪.‬‬ ‫‪35‬ئەویش کوڕی ساروق بوو‪ ،‬کوڕی ڕاگاو بوو‪ ،‬کوڕی فالێک بوو‪ ،‬کوڕی عیبەر بوو‪ ،‬کوڕی سەل بوو‪.‬‬ ‫‪36‬ئەو کوڕە کوڕی قەینان بوو‪ ،‬کوڕی ئەرفاکساد بوو‪ ،‬کوڕی سێم بوو‪ ،‬کوڕی نوح بوو‪ ،‬کوڕی لمەخ بوو‪.‬‬ ‫‪37‬ئەویش کوڕی ماتوسال بوو‪ ،‬کوڕی حەنۆخ بوو‪ ،‬کوڕی یارد بوو‪ ،‬کوڕی مالێئێل بوو‪ ،‬کوڕی قەینان بوو‪.‬‬ ‫‪38‬کوڕی ئینۆس بوو‪ ،‬کوڕی سێت بوو‪ ،‬کوڕی ئادەم بوو‪ ،‬کوڕی خودا بوو‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬عیسا پڕ بوو لە ڕۆحی پیرۆز لە ئوردن گەڕایەوە و ڕۆحی بردە بیابان‪.‬‬ ‫‪2‬چل ڕۆژ لە تاقیکردنەوەی شەیتان بووین ‪.‬لەو ڕۆژانەدا هیچی نەدەخوارد‪ ،‬کاتێک کۆتاییان هات‪ ،‬دواتر برسی بوو‪.‬‬ ‫‪3‬شەیتان پێی گوت« ‪:‬ئەگەر تۆ کوڕی خودایت‪ ،‬فەرمان بەم بەردە بکە کە ببێتە نان»‪.‬‬ ‫‪4‬عیسا وەڵمی دایەوە و گوتی ‪:‬نووسراوە« ‪:‬مرۆڤ تەنیا بە نان ناژی‪ ،‬بەڵکو بە هەموو قسەیەکی خودا دەژی»‪.‬‬ ‫‪5‬شەیتان بردییە سەر شاخێکی بەرز و لە ساتێکدا هەموو شانشینییەکانی جیهانی پیشان دا‪.‬‬ ‫‪6‬شەیتان پێی گوت« ‪:‬هەموو ئەم دەسەڵتە و شکۆمەندییان پێت دەدەم ‪.‬هەرکەسێک بمەوێت دەیدەم‪.‬‬ ‫‪7‬جا ئەگەر من بپەرستیت‪ ،‬هەموو شتێک هی تۆ دەبێت‪.‬‬

‫‪47‬‬


‫لوقا‬

‫‪8‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوت « ‪:‬شەیتان‪ ،‬لە پشتمەوە بڕۆن‪ ،‬چونکە نووسراوە ‪:‬یەزدانی پەروەردگارت بپەرستیت و تەنها ئەو خزمەت‬ ‫بکە»‪.‬‬ ‫‪9‬ئینجا هێنایە ئۆرشەلیم و لەسەر لوتکەی پەرستگاکە داینا و پێی گوت« ‪:‬ئەگەر تۆ کوڕی خودایت‪ ،‬لێرە خۆت فڕێ بدە‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە نووسراوە« ‪:‬ئەو فەرمان بە فریشتەکانی دەدات کە تۆ بپارێزن»‪.‬‬ ‫‪11‬لە دەستی ئەواندا هەڵتدەگرن‪ ،‬نەک هەر کاتێک پێت بە بەردێکەوە لێبدەیت‪.‬‬ ‫‪12‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬دەوترێت ‪:‬یەزدانی پەروەردگارت تاقی مەکە»‪.‬‬ ‫‪13‬کاتێک شەیتان هەموو تاقیکردنەوەکانی کۆتایی پێهێنا‪ ،‬بۆ ماوەیەک لێی ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪14‬ئینجا عیسا بە هێزی ڕۆحەوە گەڕایەوە جەلیل و ناوبانگێکی زۆری بە هەموو ناوچەکاندا بڵوبووەوە‪.‬‬ ‫‪15‬لە کەنیسەکانیاندا وانە دەگوتەوە و لەلیەن هەمووانەوە شکۆمەند بوو‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا هاتە ناسرەت‪ ،‬کە پەروەردە بوو‪ ،‬وەک داب و نەریتی خۆی لە ڕۆژی شەممەدا چووە ناو کەنیسەکە و هەستا بۆ خوێندنەوە‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا کتێبی ئیشایا پێغەمبەر درا ‪.‬کاتێک کتێبەکەی کردەوە‪ ،‬ئەو شوێنەی دۆزیەوە کە تێیدا نووسرابوو‪.‬‬ ‫‪18‬ڕۆحی یەزدان لەسەرمە‪ ،‬چونکە منی مەسحی کردووە بۆ ئەوەی ئینجیل بۆ هەژاران بڵێم ‪.‬ئەو منی ناردووە بۆ چاککردنەوەی‬ ‫دڵشکاوەکان‪ ،‬بانگەشەی ڕزگاربوون بۆ دیلەکان و چاکبوونەوەی بینین بۆ کوێرەکان و ڕزگارکردنی ئەوانەی کە چەقۆیان لێداوە‪.‬‬ ‫‪19‬بۆ ئەوەی بانگەشەی ساڵی پەسەندکراوی یەزدان بکەن‪.‬‬ ‫‪20‬ئینجا کتێبەکەی داخست و دایەوە بە خزمەتکارەکە و دانیشت ‪.‬چاوی هەموو ئەوانەی لە کەنیسەکەدا بوون‪ ،‬چاویان لەسەر بوو‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬ئەمڕۆ ئەم کتێبە پیرۆزە لە گوێی ئێوەدا هاتەدی»‪.‬‬ ‫‪22‬هەمووان شایەتحاڵییان پێدا و سەرسام بوون بەو قسە خۆشانەی لە دەمی دەرچوون ‪.‬گوتیان« ‪:‬ئەمە کوڕی یوسف نییە؟»‬ ‫‪23‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬بە دڵنیاییەوە ئەم پەندەم پێ دەڵێن« ‪:‬پزیشک‪ ،‬خۆت چاک بکەرەوە»‪.‬‬ ‫‪24‬ئینجا گوتی « ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬هیچ پێغەمبەرێک لە وڵتەکەی خۆیدا قبوڵ نییە»‪.‬‬ ‫‪25‬بەڵم ڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬لە سەردەمی ئیلیادا بێوەژنێکی زۆر لە ئیسرائیل بوون‪ ،‬کاتێک ئاسمان بۆ ماوەی سێ ساڵ و شەش مانگ‬ ‫داخراوە‪ ،‬کاتێک برسێتییەکی زۆر بەسەر هەموو خاکەکەدا بوو‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم ئیلیا بۆ هیچ کامیان نەنێردرا‪ ،‬جگە لە سارێپتا‪ ،‬شارێکی سیدۆن‪ ،‬بۆ لی ژنێک کە بێوەژن بوو‪.‬‬ ‫‪27‬لە سەردەمی ئەلیسیۆسی پێغەمبەردا زۆر تووشبوو لە ئیسرائیل بوون ‪.‬جگە لە نەعمانی سوری‪ ،‬هیچیان پاک نەکرانەوە‪.‬‬ ‫‪28‬هەموو ئەوانەی لە کەنیسەکەدا بوون‪ ،‬کاتێک ئەم قسانەیان بیست‪ ،‬پڕ بوون لە تووڕەیی‪.‬‬ ‫‪29‬هەستا و لە شارەکە دەریانکرد و بردیان بۆ بەردەم ئەو گردەی کە شارەکەیان لەسەری بنیات نراوە‪ ،‬تاکو بە سەری بیخەنە خوارەوە‪.‬‬ ‫‪30‬بەڵم ئەو بەناویاندا تێپەڕی و ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪31‬هاتنە خوارەوە بۆ کەفەرناحوم‪ ،‬شارێکی جەلیل و لە ڕۆژانی شەممەدا فێری کردن‪.‬‬ ‫‪32‬ئەوانیش لە فێرکارییەکانی سەریان سوڕما‪ ،‬چونکە قسەکانی بەهێز بوو‪.‬‬ ‫‪33‬لە کەنیسەکەدا پیاوێک هەبوو کە ڕۆحی شەیتانێکی پیسی هەبوو و بە دەنگێکی بەرز هاوار دەکات‪.‬‬ ‫‪34‬گوتیان« ‪:‬با وازمان لێ بێنین ‪.‬ئەی عیسای ناسری‪ ،‬ئێمە چیمان لەگەڵ تۆدا هەیە؟ ئایا تۆ هاتوویت بۆ ئەوەی لەناومان ببەیت؟ من دەتناسم‬ ‫تۆ کێیت؛ پیرۆزی خودا‪.‬‬ ‫‪35‬عیسا سەرزەنشتی کرد و گوتی « ‪:‬بێدەنگ بە و لێی دەربچن »‪.‬کاتێک شەیتان فڕێیدایە ناوەوە‪ ،‬لێی دەرچوو و ئازاری نەدا‪.‬‬ ‫‪36‬هەموویان سەریان سوڕما و لە نێوان خۆیاندا قسەیان دەکرد و گوتیان« ‪:‬ئەمە چ قسەیەکە؟ چونکە بە دەسەڵت و دەسەڵت فەرمان بە‬ ‫ڕۆحە ناپاکەکان دەکات و دێنە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪37‬ناوبانگ و ناوبانگەکەی بۆ هەموو شوێنێکی دەوروبەری وڵتەکە بڵوبووەوە‪.‬‬ ‫‪38‬ئینجا لە کەنیسەکە هەستا و چووە ماڵی شیمۆن ‪.‬دایکی ژنەکەی شیمۆنیش تایەکی زۆرەوە برد ‪.‬و داوای لێکرد بۆی‪.‬‬ ‫‪39‬ئینجا لەسەری وەستا و تاوەکەی سەرزەنشت کرد ‪.‬جێی هێشت‪ ،‬یەکسەر هەستا و خزمەتیان کرد‪.‬‬ ‫‪40‬کاتێک خۆر ئاوا بوو‪ ،‬هەموو ئەوانەی کە نەخۆشی جۆراوجۆریان هەبوو‪ ،‬دەیانهێنا بۆ لی ‪.‬دەستی خستە سەر هەریەکەیان و چاکی‬ ‫کردن‪.‬‬ ‫‪41‬شەیتانەکانیش لە زۆرێکەوە هاتنە دەرەوە و هاواریان دەکرد و دەیانگوت« ‪:‬تۆ مەسیحی کوڕی خودایت »‪.‬ئەویش سەرزەنشتیان کرد‬ ‫نەیهێشت قسە بکەن‪ ،‬چونکە دەیانزانی کە ئەو مەسیحە‪.‬‬ ‫‪42‬کە ڕۆژ بوو‪ ،‬ڕۆشت و چووە شوێنێکی چۆڵ‪ ،‬گەلەکە بەدوایدا گەڕا و هاتنە لی و ڕایانگرت‪ ،‬تاکو لێیان دوور نەکەوێتەوە‪.‬‬ ‫‪43‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬دەبێت بانگەشەی شانشینی خودا بۆ شارەکانی دیکەش بکەم‪ ،‬چونکە من نێردراوم»‪.‬‬ ‫‪44‬لە کەنیسەکانی جەلیل بانگەشەی دەکرد‪.‬‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬کاتێک گەلەکە فشاریان خستە سەری بۆ گوێگرتن لە قسەی خودا‪ ،‬لە تەنیشت دەریاچەی جنێسار وەستا‪.‬‬ ‫‪2‬دوو کەشتیی بینی لە لی دەریاچەکە وەستابوون‪ ،‬بەڵم ماسیگرەکان لێیان دەرچوون و تۆڕەکانیان دەشۆرد‪.‬‬ ‫‪3‬ئینجا چووە ناو یەکێک لە کەشتییەکانەوە کە هی شیمۆن بوو و داوای لێکرد کەمێک لە خاکەکە دەربهێنێت ‪.‬ئینجا دانیشت و لە کەشتییەکە‬ ‫فێری خەڵکی کرد‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک قسەکانی تەواو کرد‪ ،‬بە شیمۆنی گوت « ‪:‬بچنە دەرەوە بۆ قووڵیی و تۆڕەکانتان دابەزێنن بۆ کێشان»‪.‬‬ ‫‪5‬شیمۆنیش وەڵمی دایەوە« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬ئێمە بە درێژایی شەو زەحمەتمان کێشاوە و هیچمان وەرنەگرتووە‪ ،‬بەڵم بە قسەی تۆ تۆڕەکە‬ ‫دادەبەزێنم»‪.‬‬

‫‪48‬‬


‫لوقا‬

‫‪6‬کاتێک ئەم کارەیان کرد‪ ،‬ماسییەکی زۆریان لەخۆگرت و تۆڕەکەیان شکا‪.‬‬ ‫‪7‬ئیشارەتیان بە هاوبەشەکانیان کرد کە لە کەشتییەکەی دیکەدا بوون‪ ،‬کە بێنە و یارمەتیان بدەن ‪.‬هاتن و هەردوو کەشتیەکەیان پڕ کرد و‬ ‫دەستیان کرد بە نوقمبوون‪.‬‬ ‫‪8‬کاتێک شیمۆن پەترۆس ئەمەی بینی‪ ،‬لە ئەژنۆی عیسا کەوتە خوارەوە و گوتی« ‪:‬لەمن بڕۆن ‪.‬چونکە من پیاوێکی گوناهبارم‪ ،‬ئەی‬ ‫پەروەردگار‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە ئەو و هەموو ئەوانەی لەگەڵیدا بوون‪ ،‬سەریان سوڕمابوو‪ ،‬لە گەرمبوونی ئەو ماسییانەی کە گرتبوویان‪.‬‬ ‫‪10‬هەروەها یاقوب و یۆحەنا کوڕەکانی زێبدی کە هاوبەشی شیمۆن بوون ‪.‬عیسا بە شیمۆنی گوت « ‪:‬مەترسە ‪.‬لەمەودوا مرۆڤەکان‬ ‫دەگریت»‪.‬‬ ‫‪11‬کەشتییەکانیان هێنایە سەر زەوی‪ ،‬هەموویان جێهێشت و بەدوایدا ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک لە شارێک بوو‪ ،‬پیاوێکی پڕ لە پەتا بینی‪ ،‬کە عیسا بە ڕووخساریەوە کەوتە خوارەوە و داوای لێکرد و گوتی« ‪:‬گەورەم‪ ،‬ئەگەر‬ ‫بتەوێت‪ ،‬دەتوانیت پاکم بکەیتەوە»‪.‬‬ ‫‪13‬دەستی درێژ کرد و دەستی لێدا و گوتی « ‪:‬دەمەوێت‪ ،‬پاکبە »‪.‬یەکسەر پەتاکە لێی دوورکەوتەوە‪.‬‬ ‫‪14‬ئینجا فەرمانی پێکرد بە کەس نەڵێت‪ ،‬بەڵکو بڕۆ و خۆت پیشانی کاهینەکە بدە و پێشکەشی پاککردنەوەت بکە‪ ،‬وەک موسا فەرمانی‬ ‫پێکرد‪ ،‬بۆ ئەوەی شایەتحاڵییەک بۆیان‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم هێندە زیاتر ناوبانگێکی زۆری بەسەردا هات و خەڵکێکی زۆر کۆبوونەوە بۆ ئەوەی گوێیان لێبگرن و لە لوازییەکانیان چاک‬ ‫بکرێنەوە‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا خۆی کێشایەوە بۆ بیابان و نوێژی کرد‪.‬‬ ‫‪17‬ڕۆژێک کە فێری دەکرد‪ ،‬فەریسییەکان و پزیشکانی یاسا لەوێ دانیشتبوون‪ ،‬کە لە هەموو شارۆچکەکانی جەلیل و جودا و ئۆرشەلیمەوە‬ ‫هاتبوون‪ ،‬و هێزی یەزدان ئامادە بوو بۆ ئەوەی چاکیان بکاتەوە‪.‬‬ ‫‪18‬ئینجا پیاوێک پیاوێکیان هێنایە سەر جێگایەک کە ئیفلیجی بوو‪ ،‬بەدوای ئامرازێکدا دەگەڕان بۆ ئەوەی بیهێننە ژوورەوە و بیخەنە‬ ‫بەردەمی‪.‬‬ ‫‪19‬کاتێک نەیانتوانی بزانن بە چ ڕێگایەک بیهێننە ژوورەوە بەهۆی خەڵکەوە‪ ،‬چوونە سەر ماڵەکە و بە قەنەفەکەیەوە لە کاشییەکەدا‬ ‫دابەزێنن بۆ ناوەڕاستی بەردەم عیسا‪.‬‬ ‫‪20‬کاتێک باوەڕەکەیان بینی‪ ،‬پێی گوت « ‪:‬پیاو‪ ،‬گوناهەکانت لێخۆشبوون»‪.‬‬ ‫‪21‬مامۆستایان و فەریسییەکان دەستیان کرد بە قسەکردن و گوتیان« ‪:‬ئەمە کێیە کە کوفر دەکات؟ »کێ دەتوانێت لە گوناهەکان خۆش بێت‪،‬‬ ‫تەنها خودا نەبێت؟‬ ‫‪22‬بەڵم کاتێک عیسا بیرکردنەوەکانی ئەوانی زانی‪ ،‬وەڵمی دانەوە « ‪:‬ئێوە لە دڵتاندا هۆکار چییە؟‬ ‫‪23‬ئایا ئاسانترە بڵێین ‪:‬گوناهەکانت لێت خۆش بێت ‪.‬یان بڵێین ‪:‬هەستە و بڕۆن؟‬ ‫‪24‬بەڵم بۆ ئەوەی بزانن کە کوڕی مرۆڤ دەسەڵتی لەسەر زەوی هەیە بۆ ئەوەی لە گوناهەکان خۆش بێت‪ ،‬بە نەخۆشە ئیفلیجەکەی گوت ‪:‬‬ ‫پێت دەڵێم ‪:‬هەستە و قەنەفەکەت هەڵبگرە و بچۆ ناو ماڵەکەت‪.‬‬ ‫‪25‬یەکسەر لەبەردەمیان هەستا و ئەو شتەی کە لەسەری پاڵکەوتبوو هەڵیگرت و بەرەو ماڵەکەی خۆی ڕۆیشت و ستایشی خودای کرد‪.‬‬ ‫‪26‬هەموویان سەرسام بوون و شکۆمەندی خودایان کرد و پڕ بوون لە ترس و گوتیان« ‪:‬ئەمڕۆ شتە نامۆکانمان بینی»‪.‬‬ ‫‪27‬دوای ئەمانە ڕۆیشت و باجگرێکی بینی بە ناوی لێڤی لە شوێنی وەرگرتنی باج دانیشتبوو‪ ،‬پێی گوت « ‪:‬شوێنم بکەوە»‪.‬‬ ‫‪28‬ئینجا هەمووی بەجێهێشت و هەستا و بەدوایدا ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪29‬لێڤی لە ماڵەکەی خۆیدا جەژنێکی گەورەی بۆ سازکرد‪ ،‬کۆمەڵێک باجگر و کەسانی دیکەش لەگەڵیان دانیشتن‪.‬‬ ‫‪30‬بەڵم مامۆستایان و فەریسییەکانیان لە شاگردەکانی گەمژەیان کرد و گوتیان« ‪:‬بۆچی لەگەڵ باجگران و گوناهباران دەخۆن و‬ ‫دەخۆنەوە؟»‬ ‫‪31‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئەوانەی ساغن پێویستیان بە پزیشک نییە ‪.‬بەڵم ئەوانەی نەخۆشن‪.‬‬ ‫‪32‬من نەهاتووم بۆ ئەوەی ڕاستودروستەکان بانگ بکەم‪ ،‬بەڵکو گوناهباران بانگ بکەم بۆ تەوبەکردن‪.‬‬ ‫‪33‬پێیان گوت« ‪:‬بۆچی شاگردەکانی یۆحەنا زۆرجار بەڕۆژوو دەبن و نوێژ دەکەن‪ ،‬هەروەها شاگردەکانی فەریسییەکان ‪.‬بەڵم هی تۆ‬ ‫دەخۆیت و دەخۆیتەوە؟‬ ‫‪34‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬دەتوانن منداڵنی ژووری بووک بەڕۆژوو بکەن‪ ،‬تا زاوا لەگەڵیاندایە؟»‬ ‫‪35‬بەڵم ڕۆژانێک دێن کە زاوایان لێ دوور دەخرێتەوە و لەو ڕۆژانەدا بەڕۆژوو دەبن‪.‬‬ ‫‪36‬مەتەڵێکیشی بۆ گێڕانەوە ‪.‬کەس پارچەیەک لە جلێکی نوێ ناخاتە سەر جلێکی کۆن ‪.‬ئەگەر بە پێچەوانەوە‪ ،‬ئەوا هەم نوێ کرێ دەدات و‬ ‫هەم ئەو پارچەیەی لە نوێ دەرهێنراوە لەگەڵ کۆنەکەدا ناگونجێت‪.‬‬ ‫‪37‬کەس شەرابی نوێ ناخاتە ناو دەبە کۆنەکانەوە ‪.‬ئەگەرنا شەرابی نوێ بوتڵەکان دەتقێنێت و دەڕژێت و شووشەکان لەناو دەچن‪.‬‬ ‫‪38‬بەڵم شەرابی نوێ دەبێت بخرێتە ناو قوتووی نوێ ‪.‬و هەردووکیان پارێزراون‪.‬‬ ‫‪39‬هیچ کەسێک کە شەرابی کۆنی خواردەوە یەکسەر ئارەزووی نوێ ناکات‪ ،‬چونکە دەڵێت ‪:‬کۆن باشترە‪.‬‬ ‫بەشی شەشەم‬ ‫‪1‬لە شەممەی دووەمی دوای یەکەم‪ ،‬بەناو کێڵگە گەنمەکاندا ڕۆیشت ‪.‬شاگردەکانیش گوێچکەی گەنمیان هەڵکێشا و خواردیان و بە دەستیان‬ ‫دەیانشۆرد‪.‬‬ ‫‪2‬هەندێک لە فەریسییەکان پێیان گوت« ‪:‬بۆچی لە ڕۆژانی شەممەدا ئەو کارە دەکەن کە حەڵڵ نییە؟»‬

‫‪49‬‬


‫لوقا‬

‫‪3‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئایا ئەوەندەتان نەخوێندووەتەوە کە داود چی کرد‪ ،‬کاتێک خۆی و ئەوانەی لەگەڵیدا بوون برسی بوو‪.‬‬ ‫‪4‬چۆن چووە ناو ماڵی خودا و نانی نمایشی وەرگرت و خوارد و بەخشی بەوانەی لەگەڵیدا بوون ‪.‬کە حەڵڵ نییە بخورێت بەڵکو تەنها بۆ‬ ‫کاهینەکان؟‬ ‫‪5‬پێی گوتن« ‪:‬کوڕی مرۆڤ پەروەردگاری شەممەیە»‪.‬‬ ‫‪6‬لە شەممەیەکی دیکەشدا هاتە ناو کەنیسە و وانەبێژ بوو‪ ،‬پیاوێک هەبوو دەستی ڕاستی وشک بووبوو‪.‬‬ ‫‪7‬مامۆستایان و فەریسییەکان چاودێرییان دەکرد کە ئایا لە ڕۆژی شەممەدا چاک دەبێتەوە یان نا ‪.‬بۆ ئەوەی تۆمەتێک لە دژی بدۆزنەوە‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم بیروڕاکانی ئەوانی زانی و بەو پیاوەی دەستی وشکبووی گوت « ‪:‬هەڵسە و لە ناوەڕاستدا بوەستە »‪.‬ئینجا هەستا و وەستا‪.‬‬ ‫‪9‬ئینجا عیسا پێی گوتن « ‪:‬یەک شتتان لێ دەپرسم ‪.‬ئایا لە ڕۆژانی شەممەدا چاکەکردن حەڵڵە‪ ،‬یان خراپەکردن؟ بۆ ڕزگارکردنی ژیان‪ ،‬یان‬ ‫بۆ لەناوبردنی؟‬ ‫‪10‬بە دەوری هەموویاندا سەیری کرد و بە پیاوەکەی گوت « ‪:‬دەستت درێژ بکەرەوە »‪.‬ئەویش وای کرد‪ ،‬دەستی وەک ئەوی دیکە چاک‬ ‫بووەوە‪.‬‬ ‫‪11‬ئەوانیش پڕ بوون لە شێتی ‪.‬و لەگەڵ یەکتردا پەیوەندییان کرد کە چی لەگەڵ عیسا بکەن‪.‬‬ ‫‪12‬لەو ڕۆژانەدا هاتە دەرەوە بۆ شاخێک بۆ نوێژکردن و بە درێژایی شەو لە نوێژکردن بۆ خودا بەردەوام بوو‪.‬‬ ‫‪13‬کە ڕۆژ بوو‪ ،‬شاگردەکانی بانگ کرد‪ ،‬دوانزە کەسیان هەڵبژارد‪ ،‬ناویان ناوە نێردراوان‪.‬‬ ‫‪14‬شیمۆن‪( ،‬کە ناوی لێنا پەترۆس )و ئەندرۆی برای‪ ،‬یاقوب و یۆحەنا‪ ،‬فیلیپ و بارتۆلۆمیۆ‪.‬‬ ‫‪15‬مەتی و تۆماس‪ ،‬یاقوب کوڕی ئەلفایۆس و شیمۆن کە پێی دەوترێت زلۆت‪.‬‬ ‫‪16‬یەهودای برای یاقوب و یەهودا ئەسقەریۆتیش کە خیانەتکار بوو‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا لەگەڵیان هاتە خوارەوە و لە دەشتەکە وەستا و کۆمەڵەی شاگردەکانی و جەماوەرێکی زۆر لە هەموو جولەکە و ئۆرشەلیم و لە‬ ‫کەناری دەریای سور و سیدۆن کە هاتبوون گوێیان لێبگرن ‪.‬و بۆ ئەوەی لە نەخۆشییەکانیان چاک ببنەوە؛‬ ‫‪18‬ئەوانەی ڕۆحی ناپاکیان تووشی ئازار بوو‪ ،‬چاک بوون‪.‬‬ ‫‪19‬هەموو جەماوەرەکە هەوڵیان دەدا دەستی لێبدەن‪ ،‬چونکە چاکەکاری لێ دەرچوو و هەموویان چاک دەکردەوە‪.‬‬ ‫‪20‬ئینجا چاوەکانی لەسەر شاگردەکانی بەرزکردەوە و گوتی « ‪:‬پاشان و پیرۆز بێت ئێوەی هەژار‪ ،‬چونکە شانشینی خودا هی ئێوەیە»‪.‬‬ ‫‪21‬خۆشبەختی ئێوەی ئێستا برسێتی‪ ،‬چونکە تێر دەبن ‪.‬خۆشبەختی ئێوەی ئێستا دەگرین‪ ،‬چونکە پێدەکەنن‪.‬‬ ‫‪22‬خۆشبەختن‪ ،‬کاتێک مرۆڤەکان ڕقیان لێتان دەبێتەوە و کاتێک لە کۆمەڵگاکەیان جیاتان دەکەنەوە و سەرزەنشتتان دەکەن و ناوتان وەک‬ ‫خراپەکار فڕێ دەدەنە دەرەوە‪ ،‬لە پێناو کوڕی مرۆڤدا‪.‬‬ ‫‪23‬لەو ڕۆژەدا شاد بن و لە خۆشیدا باز بدەن‪ ،‬چونکە پاداشتتان لە ئاسمان زۆرە‪ ،‬چونکە باوباپیرانیان بە هەمان شێوە بۆ پێغەمبەران‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم ئاخ بۆ ئێوەی دەوڵەمەند !چونکە دڵنەوایی خۆتان وەرگرتووە»‪.‬‬ ‫‪25‬ئاخ بۆ ئێوەی تێر !چونکە برسی دەبن »‪.‬ئاخ بۆ ئێوەی ئێستا پێدەکەنن !چونکە ئێوە ماتەمینی و دەگرین»‪.‬‬ ‫‪26‬ئاخ بۆ ئێوە‪ ،‬کاتێک هەموو مرۆڤەکان بە باشی باستان دەکەن !چونکە باوباپیرانیان بە پێغەمبەرانی درۆزنیش هەروایان کرد‪.‬‬ ‫‪27‬بەڵم من پێتان دەڵێم ‪:‬دوژمنەکانتان خۆش بوێت‪ ،‬چاکە لەگەڵ ئەوانە بکەن کە ڕقیان لێتان بێت‪.‬‬ ‫‪28‬بەرەکەت بخەنە سەر ئەوانەی جنێوتان پێدەدەن و دوعای خێرتان بۆ بکەن‪.‬‬ ‫‪29‬ئەوەی لە ڕوومەتێکت دەدات‪ ،‬ڕوومەتەکەی دیکەش پێشکەشی بکە ‪.‬ئەوەی پۆشاکەکەت لێ بسەنێتەوە‪ ،‬قەدەغە مەکە کە پۆشاکی تۆش‬ ‫وەرنەگرێت‪.‬‬ ‫‪30‬هەر کەسێک داوای لێبکات بیدە ‪.‬ئەو کەسەی کە سامانت لێدەسەنێتەوە‪ ،‬داوای لێ مەکە»‪.‬‬ ‫‪31‬هەروەک چۆن دەتانەوێت مرۆڤەکانتان لەگەڵ بکەن‪ ،‬ئێوەش بە هەمان شێوە لەگەڵیان بکەن‪.‬‬ ‫‪32‬چونکە ئەگەر ئەوانەی خۆشیان دەوێیت خۆشبوێت‪ ،‬چی سوپاسگوزاریتان هەیە؟ چونکە گوناهباران ئەوانەیان خۆشدەوێت کە خۆشیان‬ ‫دەوێن‪.‬‬ ‫‪33‬ئەگەر چاکە لەگەڵ ئەو کەسانە بکەن کە چاکەتان لەگەڵ دەکەن‪ ،‬چ سوپاسێکتان هەیە؟ چونکە گوناهبارانیش تەنانەت هەمان شت دەکەن‪.‬‬ ‫‪34‬ئەگەر قەرز بەو کەسانە بدەن کە هیوادارن لێیان وەربگرن‪ ،‬چ سوپاسێکتان هەیە؟ چونکە گوناهبارانیش قەرز بە گوناهباران دەدەن‪ ،‬بۆ‬ ‫ئەوەی جارێکی تر ئەو بڕە وەربگرنەوە‪.‬‬ ‫‪35‬بەڵم دوژمنەکانتان خۆش بوێت و چاکە بکەن و قەرز بکەن‪ ،‬بە هیوای ئەوەی جارێکی تر هیچیان نەبێت ‪.‬پاداشتتان زۆر دەبێت و‬ ‫ئێوەش دەبنە نەوەی بەرزترین‪ ،‬چونکە ئەو میهرەبانە لەگەڵ بێسوپاس و خراپەکاران‪.‬‬ ‫‪36‬کەواتە ئێوە میهرەبان بن‪ ،‬وەک چۆن باوکتان میهرەبانە‪.‬‬ ‫‪37‬حوکم مەدەن و دادگایی ناکرێن‪ ،‬مەحکوم مەکەن و مەحکوم نابن‪ ،‬لێتان ببورن و لێتان خۆش دەبن‪.‬‬ ‫‪38‬ببەخشن‪ ،‬پێتان دەدرێت ‪.‬پێوانەیەکی باش‪ ،‬فشار و لەرزۆک و ڕاکردن‪ ،‬مرۆڤەکان دەیدەن بە سنگتەوە ‪.‬چونکە بە هەمان پێوانە کە‬ ‫دەیکەن‪ ،‬جارێکی دیکە بۆتان دەپێورێتەوە‪.‬‬ ‫‪39‬ئینجا مەسەلێکی بۆ وتن « ‪:‬ئایا نابینا دەتوانێت نابینا ڕابکات؟ »ئایا هەردووکیان ناکەونە ناو کانیەکەوە؟‬ ‫‪40‬شاگرد لە سەرووی مامۆستاکەیەوە نییە‪ ،‬بەڵم هەرکەسێک تەواو بێت وەک مامۆستاکەی دەبێت‪.‬‬ ‫‪41‬بۆچی ئەو کۆترە دەبینیت کە لە چاوی براکەتدایە‪ ،‬بەڵم ئەو درزە نازانیت کە لە چاوی خۆتدایە؟‬ ‫‪42‬یان چۆن دەتوانی بە براکەت بڵێیت ‪:‬براکەم‪ ،‬با ئەو چەقۆیەی لە چاوتدایە دەربهێنم‪ ،‬لە کاتێکدا تۆ خۆت ئەو دارە نابینیت کە لە چاوتدایە؟‬ ‫ئەی دووڕوو‪ ،‬سەرەتا تیرەکە لە چاوی خۆت دەربهێنە‪ ،‬ئینجا بە ڕوونی دەبینیت بۆ دەرهێنانی ئەو چەقۆیەی کە لە چاوی براکەتدایە‪.‬‬ ‫‪43‬چونکە درەختێکی باش بەرهەمی خراپ نادات ‪.‬هەروەها دارێکی خراپ بەرهەمی باشیش نادات‪.‬‬ ‫‪44‬چونکە هەر دارێک بە بەرهەمی خۆی دەناسرێت ‪.‬چونکە مرۆڤ لە دڕک هەنجیر کۆناکاتەوە و لە دارێکی چەقۆش ترێ کۆ ناکاتەوە‪.‬‬

‫‪50‬‬


‫لوقا‬

‫‪45‬مرۆڤی چاک لە گەنجینەی باشی دڵیەوە چاکە دەردەهێنێت ‪.‬مرۆڤی خراپەکار لە گەنجینەی خراپەی دڵیەوە خراپە دەردەهێنێت‪ ،‬چونکە‬ ‫دەمی لەبارەی زۆری دڵەوە قسە دەکات‪.‬‬ ‫‪46‬بۆچی پێم دەڵێن ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬پەروەردگار‪ ،‬و ئەو شتانەی کە دەیڵێم نایکەن؟‬ ‫‪47‬هەرکەسێک بێتە لم و گوێی لە قسەکانم بێت و جێبەجێیان بکات‪ ،‬من پێتان دەدەم کە لە کێ دەچێت‪.‬‬ ‫‪48‬وەک پیاوێک وایە کە ماڵێکی دروست کرد و قووڵی هەڵکەند و بناغەکەی لەسەر بەردێک دانا‪ ،‬کاتێک لفاوەکە سەریهەڵدا‪ ،‬چەمەکە بە‬ ‫توندی لێیدا و نەیتوانی بیهەژێنێت‪ ،‬چونکە لەسەر بەردێک دامەزرابوو ‪.‬‬ ‫‪49‬بەڵم ئەوەی گوێی لێبگرێت و نایکات‪ ،‬وەک مرۆڤێک وایە کە بەبێ بناغە خانوویەکی لەسەر زەوی دروستکردووە ‪.‬کە چەمەکە بە‬ ‫توندی لێیدا و یەکسەر کەوتە خوارەوە؛ وێرانە ئەو ماڵەش زۆر بوو‪.‬‬ ‫بەشی حەوتەم‬ ‫‪1‬کاتێک هەموو قسەکانی لەبەردەم خەڵکدا کۆتایی پێهێنا‪ ،‬چووە قەفەرناحوم‪.‬‬ ‫‪2‬خزمەتکارێکی سەرۆک سەد کە بۆی ئازیز بوو‪ ،‬نەخۆش بوو و ئامادە بوو بۆ مردن‪.‬‬ ‫‪3‬کاتێک گوێی لە عیسا بوو‪ ،‬پیرەکانی جولەکەکانی بۆ نارد و داوای لێکرد کە بێت و خزمەتکارەکەی چاک بکاتەوە‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک گەیشتنە لی عیسا‪ ،‬یەکسەر داوای لێکرد و گوتیان« ‪:‬ئەو شایەنی ئەوەیە کە ئەمەی بۆ بکات‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە ئەو نەتەوەی ئێمەی خۆشدەوێت و کەنیسەی بۆ دروست کردووە‪.‬‬ ‫‪6‬ئینجا عیسا لەگەڵیان ڕۆیشت ‪.‬کاتێک لە ماڵەوە دوور نەبوو‪ ،‬سەرۆک سەدەکە هاوڕێکانی بۆ لی نارد و پێی گوت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬خۆت‬ ‫تووشی شڵەژان مەکە‪ ،‬چونکە من شایستەی ئەوە نیم بچیتە ژێر سەقفەکەمەوە‪.‬‬ ‫‪7‬بۆیە منیش بە شایستەی ئەوە نەبووم کە بێمە لی تۆ‪ ،‬بەڵکو بە قسەیەک بڵێ‪ ،‬خزمەتکارەکەم چاک دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە منیش پیاوێکم لە ژێر دەسەڵتدا‪ ،‬سەربازەکانم لە ژێر دەستی مندا هەیە‪ ،‬بە کەسێک دەڵێم ‪:‬بڕۆ و دەڕوات ‪.‬بۆ یەکێکی تریش ‪:‬‬ ‫«وەرە‪ ،‬ئەویش دێت »‪.‬و بۆ خزمەتکارەکەم« ‪:‬ئەمە بکە‪ ،‬ئەویش دەیکات»‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک عیسا ئەم قسانەی بیست‪ ،‬سەری سوڕما و سووڕایەوە و بە خەڵکەکەی گوت « ‪:‬پێتان دەڵێم ‪:‬باوەڕێکی وا گەورەم نەدۆزیوەتەوە‪،‬‬ ‫نە لە ئیسرائیل»‪.‬‬ ‫‪10‬ئەوانەی نێردرابوون‪ ،‬گەڕانەوە بۆ ماڵەکە‪ ،‬خزمەتکارەکەیان بینی کە نەخۆش بوو‪.‬‬ ‫‪11‬ڕۆژی دواتر چووە شارێک بە ناوی ناین ‪.‬زۆرێک لە شاگردەکانی لەگەڵیدا ڕۆیشتن و خەڵکێکی زۆریش‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک لە دەروازەی شارەکە نزیک بووەوە‪ ،‬بینی مردوویەک هەڵگیرا‪ ،‬تاکە کوڕی دایکی و بێوەژن بوو‪ ،‬خەڵکێکی زۆری شارەکەش‬ ‫لەگەڵیدا بوون‪.‬‬ ‫‪13‬کاتێک یەزدان بینی‪ ،‬بەزەیی پێیدا هات و پێی گوت « ‪:‬مەگری»‪.‬‬ ‫‪14‬هات و دەستی لە تەرمی مردووەکە دا‪ ،‬ئەوانەی هەڵیانگرتبوو وەستان ‪.‬ئینجا گوتی « ‪:‬گەنج‪ ،‬پێت دەڵێم ‪:‬هەستە»‪.‬‬ ‫‪15‬مردووەکە دانیشت و دەستی کرد بە قسەکردن ‪.‬ئینجا ڕادەستی دایکی کرد‪.‬‬ ‫‪16‬ترسێک لە هەمووان هاتە ئاراوە و شکۆمەندییان بۆ خودا هێنا و گوتیان« ‪:‬پێغەمبەرێکی گەورە لە نێوانماندا هەستاوە ‪.‬و‪ ،‬کە خودا‬ ‫سەردانی گەلەکەی کردووە‪.‬‬ ‫‪17‬ئەم دەنگۆیە لە سەرانسەری جودا و هەموو ناوچەکانی دەوروبەریدا بڵوبووەوە‪.‬‬ ‫‪18‬شاگردەکانی یۆحەنا هەموو ئەمانەیان پێ ڕاگەیاند‪.‬‬ ‫‪19‬یۆحەنا دوو لە شاگردەکانی بانگی کرد بۆ لی عیسا و گوتیان« ‪:‬ئایا تۆ ئەو کەسەی کە دێت؟ »یان ئێمە بەدوای یەکێکی تردا بگەڕێین؟‬ ‫‪20‬کاتێک پیاوەکان هاتنە لی‪ ،‬گوتیان« ‪:‬یۆحەنا مەعموودکەر ئێمەی ناردووە بۆ لی تۆ و بڵێین« ‪:‬ئایا تۆ ئەو کەسەی کە دەبێ بێت؟ »یان‬ ‫ئێمە بەدوای یەکێکی تردا بگەڕێین؟‬ ‫‪21‬هەر لەو کاتەدا زۆرێک لە نەخۆشی و بەڵ و ڕۆحی خراپ چارەسەری کرد ‪.‬بۆ زۆرێک لە کوێرەکان بینایی بەخشی‪.‬‬ ‫‪22‬ئینجا عیسا وەڵمی دانەوە « ‪:‬بڕۆن و چیتان بینیوە و بیستووتان بە یۆحەنا بڵێن ‪.‬چۆن کوێرەکان دەبینن‪ ،‬چەقۆکێشەکان دەڕۆن‪ ،‬پەتاکان‬ ‫پاک دەبنەوە‪ ،‬کەڕەکان دەبیستن‪ ،‬مردووەکان زیندوو دەبنەوە‪ ،‬ئینجیل بۆ هەژاران بانگەشەی بۆ دەکرێت‪.‬‬ ‫‪23‬خۆشبەختە ئەو کەسەی کە لە مندا توڕە نەبێت‪.‬‬ ‫‪24‬کاتێک نێردراوەکانی یۆحەنا ڕۆیشتن‪ ،‬دەستی کرد بە قسەکردن لەگەڵ خەڵکەکە سەبارەت بە یۆحەنا « ‪:‬ئێوە بۆ چی چووینە بیابان؟‬ ‫کانییەک کە بە با دەلەرزێت؟‬ ‫‪25‬بەڵم ئێوە بۆ بینینی چی چوونە دەرەوە؟ پیاوێک جل و بەرگی نەرم لەبەردایە؟ سەیرکە‪ ،‬ئەوانەی جل و بەرگی جوانیان لەبەردایە و بە‬ ‫ناسکی دەژین‪ ،‬لە حەوشەی پاشاکاندان‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم ئێوە بۆ بینینی چی چوونە دەرەوە؟ پێغەمبەرێک؟ بەڵێ‪ ،‬پێتان دەڵێم‪ ،‬زۆر زیاتر لە پێغەمبەر‪.‬‬ ‫‪27‬ئەمە ئەو کەسەیە کە لەسەری نووسراوە« ‪:‬ئەوە‪ ،‬پێغەمبەرەکەم دەنێرم بۆ پێش چاوت‪ ،‬ڕێگاکەت لەبەردەمتدا ئامادە دەکات»‪.‬‬ ‫‪28‬چونکە پێتان دەڵێم ‪:‬لە نێو ئەوانەی لە ژن لەدایک بوون‪ ،‬پێغەمبەرێکی گەورەتر لە یۆحەنا مەعمودیەتکار نییە‪ ،‬بەڵم ئەوەی کەمترین‬ ‫بێت لە شانشینی خودادا لە خۆی گەورەترە‪.‬‬ ‫‪29‬هەموو ئەو خەڵکەی گوێیان لێ بوو و باجگرەکان بە مەعمودیەتی یۆحەنا مەعمودیەتیان پێدرا‪ ،‬خودایان ڕاستگۆ کرد‪.‬‬ ‫‪30‬بەڵم فەریسییەکان و یاساناسەکان ئامۆژگارییەکانی خودایان لە دژی خۆیان ڕەتکردەوە‪ ،‬چونکە لەلیەن خوداوە مەعمودیەتیان نەبوو‪.‬‬ ‫‪31‬یەزدان فەرمووی« ‪:‬کەواتە پیاوانی ئەم نەوەیە بە چی دەچوێنم؟ »و لە چی دەچن؟‬ ‫‪32‬ئەوان وەک منداڵێک وان کە لە بازاڕدا دانیشتوون و بانگی یەکتر دەکەن و دەڵێن« ‪:‬ئێمە بۆریمان بۆتان لێدا و سەماتان نەکردووە ‪.‬ئێمە‬ ‫ماتەمینیمان بۆ ئێوە گێڕاوە و ئێوەش نەگریاون‪.‬‬

‫‪51‬‬


‫لوقا‬

‫‪33‬چونکە یۆحەنا نە نان دەخوارد و نە شەراب دەخواتەوە ‪.‬ئێوەش دەڵێن ‪:‬شەیتانێکی هەیە»‪.‬‬ ‫‪34‬کوڕی مرۆڤ هاتووە دەخوات و دەخواتەوە ‪.‬ئێوەش دەڵێن« ‪:‬ئەوە پیاوێکی خۆخۆر و شەرابخۆر‪ ،‬هاوڕێی باجگر و گوناهباران»!‬ ‫‪35‬بەڵم حیکمەت لەلیەن هەموو منداڵەکانیەوە ڕەوا‪.‬‬ ‫‪36‬یەکێک لە فەریسییەکان داوای لێکرد کە لەگەڵیدا نان بخوات ‪.‬ئینجا چووە ماڵی فەریسییەکان و دانیشت بۆ نانخواردن‪.‬‬ ‫‪37‬ژنێک لە شارەکەدا کە گوناهبار بوو‪ ،‬کاتێک زانی عیسا لە ماڵی فەریسییەکان دانیشتووە‪ ،‬سندوقێکی مەڵهەمی ئەلباستری هێنا‪.‬‬ ‫‪38‬لە پشتی پێیەوە وەستا و بە گریانەوە دەستی کرد بە شۆردنی پێیەکانی و بە مووی سەری سڕیەوە و پێیەکانی ماچ کرد و بە مەڵهەمەکە‬ ‫مەسحی کرد‪.‬‬ ‫‪39‬ئەو فەریسییەی کە بانگی کردبوو‪ ،‬کاتێک ئەمەی بینی‪ ،‬لە دڵی خۆیدا گوتی« ‪:‬ئەم پیاوە ئەگەر پێغەمبەر بووایە‪ ،‬دەیزانی ئەم ژنە کێیە و‬ ‫چ جۆرە ژنێکە دەستی لێدەدات‪ ،‬چونکە گوناهبارە»‪.‬‬ ‫‪40‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬شیمۆن‪ ،‬شتێکم هەیە پێت بڵێم »‪.‬ئینجا گوتی« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬بڵێ بەردەوام»!‬ ‫‪41‬قەرزدەرێک هەبوو کە دوو قەرزداری هەبوو ‪:‬یەکێکیان پێنج سەد دینار قەرزدار بوو‪ ،‬ئەوی دیکەیان پەنجا دینار‪.‬‬ ‫‪42‬کاتێک هیچیان نەبوو بیدەن‪ ،‬بەڕاشکاوی لە هەردووکیان خۆش بوو ‪.‬کەواتە پێم بڵێ کامیان زۆرترین خۆشی دەوێت؟‬ ‫‪43‬شیمۆن وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬پێموایە ئەو کەسەی کە زۆر لێی خۆش بوو »‪.‬ئینجا پێی گوت « ‪:‬بەڕاستی حوکمت دا»‪.‬‬ ‫‪44‬ئینجا ڕووی لە ژنەکە کرد و بە شیمۆنی گوت « ‪:‬ئەم ژنە دەبینیت؟ »چوومە ماڵەکەت‪ ،‬ئاوت بۆ پێم نەدام‪ ،‬بەڵم بە فرمێسک پێیەکانی‬ ‫شۆردووم و بە مووی سەری سڕییەوە‪.‬‬ ‫‪45‬تۆ ماچت نەکردم‪ ،‬بەڵم ئەم ژنە لەوەتەی هاتوومەتە ژوورەوە‪ ،‬وازی لە ماچکردنی پێیەکانم نەهێناوە‪.‬‬ ‫‪46‬سەرم بە ڕۆن نەکرد‪ ،‬بەڵم ئەم ژنە پێیەکانی منی بە مەڵهەم مەسح کرد‪.‬‬ ‫‪47‬بۆیە پێت دەڵێم ‪:‬گوناهەکانی زۆرن‪ ،‬لێی خۆش دەبن ‪.‬چونکە زۆری خۆشدەویست‪ ،‬بەڵم ئەوەی کەم لێی خۆش بوو‪ ،‬ئەو کەسە کەمی‬ ‫خۆشدەوێت‪.‬‬ ‫‪48‬ئینجا پێی گوت « ‪:‬گوناهەکانت خۆش بوون»‪.‬‬ ‫‪49‬ئەوانەی لەگەڵیدا لە نانخواردن دانیشتبوون‪ ،‬لە دڵی خۆیاندا دەیانگوت« ‪:‬ئەمە کێیە کە لە گوناهەکانیش خۆش دەبێت؟»‬ ‫‪50‬ئینجا بە ژنەکەی گوت « ‪:‬باوەڕت ڕزگاری کردوویت ‪.‬بە ئارامی بڕۆ‪.‬‬ ‫بەشی هەشتەم‬ ‫‪1‬دوای ئەوە بە هەموو شار و گوندێکدا ڕۆیشت و مژدەی شانشینی خودای دەگوت و دوانزە کەسەکەی لەگەڵ بوو‪.‬‬ ‫‪2‬هەندێک ژنیش کە لە ڕۆحی خراپ و لوازی چاک بوونەتەوە‪ ،‬مەریەم ناوی مەجدەلی بوو‪ ،‬حەوت شەیتان لێیان دەرچوو‪.‬‬ ‫‪3‬یۆئانای هاوسەری چووزا سەرپەرشتیاری هیرۆدس و سوزانا و زۆر کەسی دیکە کە لە سامانەکانیان خزمەتیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک خەڵکێکی زۆر کۆبوونەوە و لە هەموو شارێکەوە هاتنە لی‪ ،‬بە مەتەڵێک قسەی کرد‪.‬‬ ‫‪5‬چاندنێک بۆ چاندنی تۆوەکەی هاتە دەرەوە‪ ،‬کاتێک چاندنی دەکرد‪ ،‬هەندێکیان لە لی ڕێگاکە کەوتنە خوارەوە ‪.‬ئینجا کەوتە خوارەوە و‬ ‫باڵندەکانی ئاسمان خواردیان‪.‬‬ ‫‪6‬هەندێکیان کەوتنە سەر بەردێک ‪.‬هەر کە هەڵهات‪ ،‬وشک بووەوە‪ ،‬چونکە شێی نەبوو‪.‬‬ ‫‪7‬هەندێکیان کەوتنە ناو دڕکەکانەوە ‪.‬دڕکەکانیش لەگەڵیدا هەڵوەرین و خنکانیان‪.‬‬ ‫‪8‬ئەوانی تریش کەوتنە سەر زەوییەکی باش و گەشەیان کرد و سەد هێندە بەرهەمیان هێنا ‪.‬کاتێک ئەم قسانەی کرد‪ ،‬هاوارێکی کرد « ‪:‬‬ ‫ئەوەی گوێی هەیە بۆ گوێگرتن‪ ،‬با بیبیستێت»‪.‬‬ ‫‪9‬شاگردەکانی لێیان پرسی« ‪:‬ئەم مەتەڵە چییە؟‬ ‫‪10‬ئینجا گوتی « ‪:‬پێتان دراوە نهێنییەکانی شانشینی خودا بزانن ‪.‬بۆ ئەوەی نەبینن و بیستن تێنەگەن‪.‬‬ ‫‪11‬مەتەڵەکە ئەمەیە ‪:‬تۆو قسەی خودایە‪.‬‬ ‫‪12‬ئەوانەی لە تەنیشت ڕێگاکەدان‪ ،‬ئەوانەن کە گوێیان لێدەبێت ‪.‬پاشان شەیتان دێت و قسەکە لە دڵیان دەبات‪ ،‬نەک باوەڕیان پێبکرێت و‬ ‫ڕزگاریان بێت‪.‬‬ ‫‪13‬ئەوان لەسەر بەردەکە ئەوانەن کە کاتێک گوێیان لێدەبێت و بە خۆشحاڵییەوە وشەکە وەردەگرن ‪.‬ئەمانەش ڕەگ و ڕیشەیەکیان نییە‪ ،‬کە‬ ‫بۆ ماوەیەک باوەڕیان پێدەکەن و لە کاتی تاقیکردنەوەدا دەڕۆن‪.‬‬ ‫‪14‬ئەوەی لە دڕکدا کەوتووە‪ ،‬ئەوانەن کە کاتێک بیستوویانە‪ ،‬دەچنە دەرەوە و بە خەم و دەوڵەمەندی و چێژەکانی ئەم ژیانە دەخنکێن و هیچ‬ ‫بەرهەمێک ناهێنن بۆ تەواوبوون‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم ئەوانەن کە لەسەر زەوییە باشەکانن‪ ،‬کە بە دڵێکی ڕاستگۆ و باشەوە وشەکەیان بیستووە و دەیپارێزن و بە سەبرەوە بەرهەم دەهێنن‪.‬‬ ‫‪16‬هیچ کەسێک کە مۆمێکی داگیرساندووە‪ ،‬بە قاپێک نایگرێتەوە و نایخاتە ژێر جێگایەکەوە ‪.‬بەڵم لەسەر چرادانێک دایدەنێ‪ ،‬تا ئەوانەی‬ ‫دەچنە ژوورەوە ڕووناکی ببینن‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە هیچ شتێک نهێنی نییە و دەرنەکەوێت ‪.‬نە هیچ شتێکی شاراوە کە نەزانرێت و نەچێتە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪18‬بۆیە ئاگاداری گوێگرتن بن‪ ،‬چونکە هەرکەسێک هەیەتی‪ ،‬پێی دەدرێت ‪.‬هەرکەسێک کە نییە‪ ،‬ئەو شتەی لێ وەردەگیرێت کە پێدەچێت‬ ‫هەیبێت‪.‬‬ ‫‪19‬ئینجا دایکی و براکانی هاتنە لی و نەیانتوانی بێنە سەری‪.‬‬ ‫‪20‬کەسێک پێی گوترا« ‪:‬دایکت و براکانت لە دەرەوە وەستاون و ئارەزووی بینینی تۆ دەکەن»‪.‬‬ ‫‪21‬وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬دایکم و براکانم ئەمانەن کە گوێیان لە قسەی خودایە و جێبەجێی دەکەن»‪.‬‬ ‫‪22‬ڕۆژێک لەگەڵ شاگردەکانی چووە کەشتییەکەوە‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬با بچینە ئەودیوی دەریاچەکە »‪.‬و دەستیان کردە پێشەوە‪.‬‬

‫‪52‬‬


‫لوقا‬

‫‪23‬بەڵم لە کاتی ڕۆشتنیاندا خەوی لێکەوت‪ ،‬زریانێکی با بەسەر دەریاچەکەدا هاتە خوارەوە ‪.‬پڕ بوون لە ئاو و لە مەترسیدا بوون‪.‬‬ ‫‪24‬هاتنە لی و لە خەو هەڵساند و گوتیان« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬مامۆستا‪ ،‬لەناو دەچین »‪.‬پاشان هەستا و سەرزەنشتی با و تووڕەیی ئاوەکەی کرد‪،‬‬ ‫وەستان و ئارامبوونەوەیەک هاتە ئاراوە‪.‬‬ ‫‪25‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬باوەڕتان لە کوێیە؟ ئەوانیش لە ترسان سەریان سوڕما و بە یەکتریان دەگوت« ‪:‬ئەمە چ جۆرە مرۆڤێکە !چونکە‬ ‫فەرمان بە با و ئاویش دەکات‪ ،‬ئەوانیش گوێڕایەڵی دەکەن»‪.‬‬ ‫‪26‬گەیشتنە خاکی گادارییەکان کە بەرامبەر جەلیلە‪.‬‬ ‫‪27‬کاتێک چووە سەر زەوی‪ ،‬پیاوێک لە دەرەوەی شار چاوی پێی کەوت‪ ،‬کە ماوەیەکی زۆرە شەیتانەکانی هەبوو‪ ،‬جل و بەرگی لەبەردا‬ ‫نەبوو‪ ،‬نە لە هیچ ماڵێکدا نیشتەجێ بوو‪ ،‬جگە لە گۆڕەکان‪.‬‬ ‫‪28‬کاتێک عیسای بینی‪ ،‬هاوارێکی کرد و کەوتە بەردەمی و بە دەنگێکی بەرز گوتی« ‪:‬عیسا‪ ،‬کوڕی خودای بەرز‪ ،‬من چ پەیوەندییەکم‬ ‫لەگەڵ تۆدا هەیە؟ »من لێت دەپاڕێمەوە‪ ،‬ئازارم مەدە‪.‬‬ ‫( ‪29‬چونکە فەرمانی بە ڕۆحی ناپاک کردبوو لە پیاوەکە دەربچێت ‪.‬چونکە زۆرجار گرتبووی‪ ،‬بە زنجیر و بە بەند بەسترابوو‪ ،‬بەندەکانی‬ ‫شکاند و لەلیەن شەیتانەوە ڕاوەدوونرا بۆ بیابان) ‪.‬‬ ‫‪30‬عیسا لێی پرسی « ‪:‬ناوت چییە؟ ئینجا گوتی« ‪:‬لەشکر‪ ،‬چونکە شەیتانێکی زۆر هاتبوونە ناوی»‪.‬‬ ‫‪31‬لێیان پاڕانەوە کە فەرمانیان پێ نەدات بچنە قووڵیی‪.‬‬ ‫‪32‬مەڕێکی بەراز زۆر لە شاخەکەدا دەیانخوارد‪ ،‬لێیان پاڕانەوە کە ڕێگەیان پێبدات بچنە ناویانەوە ‪.‬وە ئازاری ئەوانی دا‪.‬‬ ‫‪33‬ئینجا شەیتانەکان لە پیاوەکە دەرچوون و چوونە ناو بەرازەکان‪ ،‬مەڕەکان بە توندی لە شوێنێکی بەرزدا ڕایانکرد بۆ ناو دەریاچەکە و‬ ‫خنکان‪.‬‬ ‫‪34‬کاتێک ئەو کەسانەی کە بەخێوکردنیان دەیانبینی چی ڕوویدا‪ ،‬هەڵهاتن و چوونە ناو شار و لدێکانیان گێڕایەوە‪.‬‬ ‫‪35‬ئینجا چوونە دەرەوە بۆ ئەوەی بزانن چی ڕوویداوە ‪.‬هاتە لی عیسا و ئەو پیاوەی بینی کە شەیتانەکان لێی دەرچوون‪ ،‬لە پێی عیسا‬ ‫دانیشتبوو‪ ،‬بە جل و بەرگ و بیری ڕاستەوە‪ ،‬ترسان‪.‬‬ ‫‪36‬هەروەها ئەوانەی بینییان پێیان گوت کە ئەو کەسەی شەیتانەکانی تێدا بوو بە چ ڕێگایەک چاک بووەوە‪.‬‬ ‫‪37‬ئینجا جەماوەرێکی زۆری خاکی گادارییەکان لە دەوروبەریان داوای لێکرد کە لێیان بڕوات ‪.‬چونکە بە ترسێکی زۆرەوە گیران‪ ،‬ئەویش‬ ‫چووە ناو کەشتییەکە و گەڕایەوە‪.‬‬ ‫‪38‬ئەو پیاوەی شەیتانەکانی لێ دەرچوون‪ ،‬داوای لێکرد کە لەگەڵیدا بێت‪ ،‬بەڵم عیسا ناردی و گوتی‪:‬‬ ‫‪39‬بگەڕێوە ماڵی خۆت و نیشانی بدە کە خودا چەندە گەورەی لەگەڵ کردوویت ‪.‬ئینجا ڕۆیشت و بە هەموو شارەکەدا بڵویکردەوە کە عیسا‬ ‫چ کارە گەورەکانی لەگەڵ کردووە‪.‬‬ ‫‪40‬کاتێک عیسا گەڕایەوە‪ ،‬گەلەکە بە خۆشحاڵییەوە پێشوازییان لێکرد‪ ،‬چونکە هەموویان چاوەڕێی بوون‪.‬‬ ‫‪41‬پیاوێک هات بە ناوی یائیرۆس و فەرمانڕەوای کەنیسەکە بوو‪ ،‬لە پێی عیسا کەوتە خوارەوە و داوای لێکرد کە بێتە ماڵەکەی‪.‬‬ ‫‪42‬چونکە یەک کچە تاقانەکەی هەبوو کە تەمەنی نزیکەی دوانزە ساڵ بوو‪ ،‬کچەکەش خەریکی مردن بوو ‪.‬بەڵم لەگەڵ ڕۆشتنیدا خەڵکەکە‬ ‫قەرەباڵغییان لێکرد‪.‬‬ ‫‪43‬ژنێک کە دوانزە ساڵ بوو خوێنی هەبوو‪ ،‬هەموو بژێوی ژیانی بۆ پزیشکەکان بەسەر بردبوو‪ ،‬لە هیچ کەسێک چاک نەبووەوە‪.‬‬ ‫‪44‬لە پشتیەوە هات و دەستی لە سنووری جلەکەی دا‪ ،‬یەکسەر خوێنی خوێنی وەستا‪.‬‬ ‫‪45‬عیسا فەرمووی « ‪:‬کێ دەستی لێدام؟ کاتێک هەمووان ئینکارییان کرد‪ ،‬پەترۆس و ئەوانەی لەگەڵیدا بوون گوتیان« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬خەڵکەکە‬ ‫قەرەباڵغت دەکەن و فشارت لێدەدەن و دەڵێن ‪:‬کێ دەستی لێدام؟»‬ ‫‪46‬عیسا گوتی « ‪:‬کەسێک دەستی لێداوە‪ ،‬چونکە تێدەگەم کە چاکە لە من دەرچووە»‪.‬‬ ‫‪47‬کاتێک ژنەکە بینی کە نەشاردراوەتەوە‪ ،‬بە لەرزەوە هات و کەوتە بەردەمی و لەبەردەم هەموو خەڵکدا پێی ڕاگەیاند کە بۆ چ هۆکارێک‬ ‫دەستی لێداوە و چۆن دەستبەجێ چاک بووەتەوە‪.‬‬ ‫‪48‬ئینجا پێی گوت « ‪:‬کچم دڵنەوایی بە‪ ،‬باوەڕەکەت چاکی کردووتەوە ‪.‬بە ئارامی بڕۆ‪.‬‬ ‫‪49‬کاتێک هێشتا قسەی دەکرد‪ ،‬کەسێک لە ماڵی فەرمانڕەوای کەنیسەکەوە هات و پێی گوت« ‪:‬کچەکەت مردووە ‪.‬کێشە نەک مامۆستا‪.‬‬ ‫‪50‬بەڵم کاتێک عیسا بیست و وەڵمی دایەوە « ‪:‬مەترسە‪ ،‬تەنها باوەڕ بکە‪ ،‬ئینجا چاک دەبێتەوە»‪.‬‬ ‫‪51‬کاتێک هاتە ناو ماڵەکە‪ ،‬جگە لە پەترۆس و یاقوب و یۆحەنا و باوک و دایکی کچەکە‪ ،‬ڕێگەی نەدا کەس بچێتە ژوورەوە‪.‬‬ ‫‪52‬ئینجا هەمووان گریان و گریانی بۆیان کرد‪ ،‬بەڵم ئەویش گوتی « ‪:‬مەگری »‪.‬نەمردووە‪ ،‬بەڵکو خەوتووە‪.‬‬ ‫‪53‬ئینجا پێکەنینیان پێکەنین‪ ،‬چونکە زانیان مردووە‪.‬‬ ‫‪54‬ئینجا هەموویان دەرهێنا و دەستی گرت و بانگی کرد و گوتی « ‪:‬کچ‪ ،‬هەستە»‪.‬‬ ‫‪55‬ڕۆحی هاتەوە و یەکسەر هەستا و فەرمانی دا ژەمێکی پێبدات‪.‬‬ ‫‪56‬دایک و باوکی سەریان سوڕما‪ ،‬بەڵم فەرمانی پێکردن کە چی ڕوویداوە بە کەس نەڵێن‪.‬‬ ‫بەشی ‪٩‬‬ ‫‪1‬پاشان دوانزە شاگردەکەی کۆکردەوە و دەسەڵت و دەسەڵتی بەسەر هەموو شەیتانەکاندا پێدان و چارەسەرکردنی نەخۆشییەکان‪.‬‬ ‫‪2‬ئەوانی نارد بۆ ئەوەی بانگەشەی شانشینی خودا بکەن و نەخۆشەکان چاک بکەنەوە‪.‬‬ ‫‪3‬پێی گوتن « ‪:‬هیچ شتێک بۆ گەشتەکەت مەبە‪ ،‬نە دار و نە چەقۆ و نە نان و نە پارە ‪.‬هەردووکیان دوو قاتیان نییە‪.‬‬ ‫‪4‬هەر ماڵێک بچنە ناویەوە‪ ،‬لەوێ بمێننەوە و لەوێ دەڕۆن‪.‬‬ ‫‪5‬هەرکەسێک پێشوازیتان لێ نەکات‪ ،‬کاتێک لە شارەکە دەچنە دەرەوە‪ ،‬تۆز و خۆڵ لە پێتان هەڵبشێوێنن بۆ ئەوەی شایەتحاڵییان هەبێت‪.‬‬

‫‪53‬‬


‫لوقا‬

‫‪6‬ئەوان ڕۆیشتن و بە شارۆچکەکاندا ڕۆیشتن و ئینجیلیان ڕاگەیاند و لە هەموو شوێنێک چاکبوونەوە‪.‬‬ ‫‪7‬هیرۆدسی سەرۆک هەموو ئەو شتانەی بیست کە لەلیەن ئەوەوە کرا‪ ،‬سەری لێ شێوا‪ ،‬چونکە لە هەندێک کەس دەگوترا یۆحەنا لە مردن‬ ‫زیندوو بووەتەوە‪.‬‬ ‫‪8‬لە هەندێکیشدا ئیلیا دەرکەوتووە ‪.‬لە هەندێکی تریشدا‪ ،‬کە یەکێک لە پێغەمبەرە کۆنەکان زیندوو بووەوە‪.‬‬ ‫‪9‬هیرۆدس گوتی« ‪:‬من سەرم لە یۆحەنا بڕیوە‪ ،‬بەڵم ئەمە کێیە کە قسەی وای لێ دەبیستم؟ »وە ئارەزووی بینینی دەکرد‪.‬‬ ‫‪10‬نێردراوان کە گەڕانەوە و هەموو ئەو کارانەی کردوویانەیان پێ گوت ‪.‬ئینجا بردیان و بە تەنیا چووە شوێنێکی بیابان کە سەر بە شارەکە‬ ‫بوو بە ناوی بەیتسەیدا‪.‬‬ ‫‪11‬گەلەکە کە زانیان شوێنیان کەوت‪ ،‬ئەویش پێشوازی لێکردن و باسی شانشینی خودای بۆ کردن و ئەوانەی پێویستیان بە چاکبوونەوە بوو‬ ‫چاکی کردەوە‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک ڕۆژەکە دەستی کرد بە ماندووبوون‪ ،‬دوانزە کەسەکە هاتن و پێیان گوت« ‪:‬جەماوەرەکە بنێرە‪ ،‬تا بچنە شارۆچکە و لدێکانی‬ ‫دەوروبەری و نیشتەجێ بن و خواردن وەربگرن‪ ،‬چونکە ئێمە لێرەین شوێنی بیابان‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم پێی گوتن « ‪:‬ئێوە بیخۆن »‪.‬گوتیان« ‪:‬ئێمە جگە لە پێنج نان و دوو ماسی چیترمان نییە ‪.‬تەنها ئەوە نەبێت کە بچین گۆشت بۆ ئەم‬ ‫هەموو گەلە بکڕین‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە نزیکەی پێنج هەزار پیاو بوون ‪.‬ئینجا بە شاگردەکانی گوت« ‪:‬پەنجا کەس بە کۆمەڵ دابنیشن»‪.‬‬ ‫‪15‬ئەوانیش هەروایان کرد و هەموویان دانیشتن‪.‬‬ ‫‪16‬پاشان پێنج نان و دوو ماسیەکەی برد و چاوی لە ئاسمان کرد و بەرەکەتی خستە سەریان و شکاند و دای بە شاگردەکانی تا لەبەردەم‬ ‫خەڵکەکەدا بیخەنە ڕوو‪.‬‬ ‫‪17‬ئەوان نانیان خوارد و هەموویان تێر بوون‪ ،‬دوانزە سەبەتە لە پارچەیەک کە بۆیان مابووەوە‪.‬‬ ‫‪18‬کاتێک بە تەنیا نوێژی دەکرد‪ ،‬شاگردەکانی لەگەڵیدا بوون‪ ،‬پرسیاری لێکردن « ‪:‬خەڵکەکە دەڵێن من کێم؟»‬ ‫‪19‬ئەوانیش وەڵمیان دایەوە« ‪:‬یۆحەنا ‪.‬بەڵم هەندێک دەڵێن« ‪:‬ئیلیا ‪».‬هەندێکی تریش دەڵێن ‪:‬یەکێک لە پێغەمبەرە کۆنەکان زیندوو‬ ‫بووەتەوە‪.‬‬ ‫‪20‬پێی گوتن « ‪:‬بەڵم ئێوە دەڵێن من کێم؟ »پەترۆس وەڵمی دایەوە وتی ‪:‬مەسیحی خودا‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا بە توندی فەرمانی پێکردن و فەرمانی پێکردن کە ئەو شتە بە کەس نەڵێن‪.‬‬ ‫‪22‬گوتی « ‪:‬کوڕی مرۆڤ دەبێ زۆر ئازار بچێژێت و لەلیەن پیرەکان و سەرۆک کاهینەکان و مامۆستایانەوە ڕەت بکرێتەوە و بکوژرێت‬ ‫و لە ڕۆژی سێیەمدا زیندوو بێتەوە»‪.‬‬ ‫‪23‬بە هەموویانی گوت « ‪:‬ئەگەر کەسێک بیەوێت بەدوامدا بێت‪ ،‬با ئینکاری خۆی بکات و ڕۆژانە خاچەکەی هەڵبگرێت و شوێنم بکەوە»‪.‬‬ ‫‪24‬هەرکەسێک ژیانی خۆی ڕزگار بکات‪ ،‬لەدەستی دەدات‪ ،‬بەڵم هەرکەسێک ژیانی خۆی لە پێناو مندا لەدەست بدات‪ ،‬ڕزگاری دەکات‪.‬‬ ‫‪25‬مرۆڤ چ سوودێکی هەیە‪ ،‬ئەگەر هەموو جیهان بەدەستبهێنێت و خۆی لەدەست بدات‪ ،‬یان فڕێ بدرێت؟‬ ‫‪26‬چونکە هەرکەسێک شەرم لە من و قسەکانم بکات‪ ،‬کوڕی مرۆڤ شەرمەزار دەبێت‪ ،‬کاتێک بە شکۆمەندی خۆی و بە شکۆمەندی‬ ‫باوکی و فریشتە پیرۆزەکانەوە دێت‪.‬‬ ‫‪27‬بەڵم ڕاستییەکتان پێ دەڵێم ‪:‬هەندێک لێرە وەستاون‪ ،‬تا شانشینی خودا نابینن تامی مردنیان ناکەن‪.‬‬ ‫‪28‬نزیکەی هەشت ڕۆژ دوای ئەم قسانە‪ ،‬پەترۆس و یۆحەنا و یاقوب برد و چووە سەر شاخێک بۆ نوێژکردن‪.‬‬ ‫‪29‬کاتێک نوێژی دەکرد‪ ،‬شێوازی ڕووخساری گۆڕا و جلەکانی سپی و درەوشاوە بوون‪.‬‬ ‫‪30‬دوو پیاو‪ ،‬موسا و ئیلیا لەگەڵیدا قسەیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪31‬بە شکۆمەندیەوە دەرکەوت و باسی مردنی کرد کە لە ئۆرشەلیم بە ئەنجام دەگەیەنێت‪.‬‬ ‫‪32‬بەڵم پەترۆس و ئەوانەی لەگەڵیدا بوون خەویان قورس بوو‪ ،‬کاتێک لە خەو هەڵسان شکۆمەندی و ئەو دوو پیاوەیان بینی کە لەگەڵیدا‬ ‫وەستابوون‪.‬‬ ‫‪33‬کاتێک لێی ڕۆیشتن‪ ،‬پەترۆس بە عیسای گوت« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬باشە بۆ ئێمە لێرە بین‪ ،‬با سێ چادر دروست بکەین ‪.‬یەکێک بۆ تۆ و یەکێک‬ ‫بۆ موسا و یەکێک بۆ ئەلیاس‪ ،‬نەیانزانی چی گوتووە‪.‬‬ ‫‪34‬کاتێک ئەم قسەیەی دەکرد‪ ،‬هەورێک هات و سێبەری دانا‪ ،‬کاتێک چوونە ناو هەورەکە ترسان‪.‬‬ ‫‪35‬دەنگێک لە هەورەکەوە هات و گوتی« ‪:‬ئەمە کوڕە خۆشەویستەکەمە‪ ،‬گوێی لێ بگرن»‪.‬‬ ‫‪36‬کاتێک دەنگەکە تێپەڕی‪ ،‬عیسا بە تەنیا دۆزرایەوە ‪.‬لە نزیکەوە هێشتیانەوە و لەو ڕۆژانەدا هیچ کام لەو شتانەی کە بینیویانە بە کەسیان‬ ‫نەگوت‪.‬‬ ‫‪37‬ڕۆژی دواتر کە لە گردەکە دابەزین‪ ،‬خەڵکێکی زۆر چاویان پێی کەوت‪.‬‬ ‫‪38‬ئینجا پیاوێک لە کۆمەڵەکە هاوار دەکات و گوتی« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬تکام لێدەکەم‪ ،‬سەیری کوڕەکەم بکە‪ ،‬چونکە تاقانە منداڵی منە»‪.‬‬ ‫‪39‬ڕۆحێک دەیگرێت و لەناکاو هاوار دەکات ‪.‬وە دەدڕێت کە کەف دەکاتەوە و بە سەختی لێی دوور دەکەوێتەوە‪.‬‬ ‫‪40‬منیش داوام لە شاگردەکانت کرد کە دەری بکەن ‪.‬و نەیانتوانی‪.‬‬ ‫‪41‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئەی نەوەی بێباوەڕ و چەوت‪ ،‬تا کەی لەگەڵتان دەبم و ڕێزتان لێ بدەم؟ »کوڕەکەت بهێنە ئێرە‪.‬‬ ‫‪42‬کە هێشتا هاتبوو‪ ،‬شەیتان فڕێیدایە خوارەوە و چەقۆی لێدا ‪.‬عیسا ڕۆحی پیسی سەرزەنشت کرد و منداڵەکەی چاک کردەوە و ڕادەستی‬ ‫باوکی کردەوە‪.‬‬ ‫‪43‬هەموویان سەرسام بوون بە هێزی بەهێزی خودا ‪.‬بە ڵم لە کاتێکدا هە ڕ یە کێک لە هە موو ئە و کارانە ی عیسا کردوویە تی سە ڕسام‬ ‫بوون‪ ،‬بە شاگرده کانی گوت‪.‬‬ ‫‪44‬با ئەم قسانە لە گوێتاندا نوقم بن‪ ،‬چونکە کوڕی مرۆڤ ڕادەستی مرۆڤەکان دەکرێت‪.‬‬ ‫‪45‬بەڵم ئەوان ئەم قسەیەیان تێنەگەیشت و لێیان شاردرایەوە‪ ،‬کە نەیاندەزانی‪ ،‬ترسیان لەوە هەبوو پرسیاری لێ بکەن‪.‬‬

‫‪54‬‬


‫لوقا‬

‫‪46‬ئینجا مشتومڕێک لە نێوانیاندا هاتە ئاراوە کە کامیان گەورەترە‪.‬‬ ‫‪47‬عیسا بیرکردنەوەکانی دڵیان زانی و منداڵێکی برد و لە تەنیشتی دانا‪.‬‬ ‫‪48‬پێی گوتن « ‪:‬هەرکەسێک ئەم منداڵە بە ناوی منەوە وەربگرێت‪ ،‬منیش وەرئەگرێت‪ ،‬هەرکەسێک من وەربگرێت‪ ،‬ئەو کەسەی منی‬ ‫ناردووە وەردەگرێت‪ ،‬چونکە ئەوەی بچووکە لە هەمووتان گەورە دەبێت»‪.‬‬ ‫‪49‬یۆحەنا وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬کەسێکمان بینی کە بە ناوی تۆوە شەیتانەکانی دەرکرد ‪.‬ئێمەش قەدەغەمان کرد‪ ،‬چونکە لەگەڵ‬ ‫ئێمە شوێن ناکەوێت‪.‬‬ ‫‪50‬عیسا پێی گوت « ‪:‬قەدەغەی مەکە‪ ،‬چونکە ئەوەی دژی ئێمە نییە‪ ،‬لەگەڵ ئێمەیە»‪.‬‬ ‫‪51‬کاتێک کاتی وەرگرتنەوەی هات‪ ،‬بە توندی ڕووی لە ئۆرشەلیم کرد‪.‬‬ ‫‪52‬ئینجا نێردراوی بۆ نارد‪ ،‬ئەوانیش چوونەتە گوندێکی سامریەکان بۆ ئەوەی ئامادەکاری بۆ بکەن‪.‬‬ ‫‪53‬پێشوازییان لێ نەکرد‪ ،‬چونکە ڕووخساری وەک ئەوەی بچێتە ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪54‬کاتێک شاگردەکانی یاقوب و یۆحەنا ئەمەیان بینی و گوتیان« ‪:‬گەورە‪ ،‬دەتەوێت فەرمان بدەین ئاگر لە ئاسمانەوە دابەزێت و بیانسوتێنێت‪،‬‬ ‫هەروەک ئیلیا؟»‬ ‫‪55‬بەڵم گەڕایەوە و سەرزەنشتیان کرد و گوتی « ‪:‬ئێوە نازانن لە چ جۆرە ڕۆحێکەوەن»‪.‬‬ ‫‪56‬چونکە کوڕی مرۆڤ نەهاتووە ژیانی مرۆڤەکان لەناو ببات‪ ،‬بەڵکو بۆ ڕزگارکردنیان ‪.‬و چوونە گوندێکی تر‪.‬‬ ‫‪57‬کاتێک لە ڕێگاکەدا دەڕۆیشتن‪ ،‬پیاوێک پێی گوت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬بۆ هەر شوێنێک بچیت بەدوایتدا دەڕۆم»‪.‬‬ ‫‪58‬عیسا پێی گوت « ‪:‬ڕێوی کونیان هەیە و باڵندەی ئاسمانیش هێلنەیان هەیە ‪.‬بەڵم کوڕی مرۆڤ شوێنی نییە سەری دابنێت‪.‬‬ ‫‪59‬بە یەکێکی دیکەی گوت« ‪:‬دوام بکەوە »‪.‬بەڵم وتی ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬سەرەتا ڕێگەم بدە بچم باوکم بنێژم‪.‬‬ ‫‪60‬عیسا پێی گوت « ‪:‬با مردووەکان مردووەکانیان بنێژن‪ ،‬بەڵم تۆ بڕۆ و بانگەشەی شانشینی خودا بکە»‪.‬‬ ‫‪61‬یەکێکی دیکەش وتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬من شوێنت دەکەوێت ‪.‬بەڵم با سەرەتا بچم ماڵئاوایییان لێ بکەم‪ ،‬کە لە ماڵەوە لە ماڵەکەمدان‪.‬‬ ‫‪62‬عیسا پێی گوت « ‪:‬هیچ کەسێک دەستی خستۆتە سەر کۆترەکە و ئاوڕێک لە دواوە بداتەوە‪ ،‬بۆ شانشینی خودا شیاو نییە»‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٠‬‬ ‫‪1‬دوای ئەمانە یەزدان حەفتا کەسی دیکەی دیاری کرد و دوو و دوو کەسیان لەبەردەمی خۆیدا نارد بۆ هەموو شار و شوێنێک کە خۆی‬ ‫دەبوو بۆی‪.‬‬ ‫‪2‬بۆیە پێی گوتن « ‪:‬دروێنە زۆرە‪ ،‬بەڵم کرێکارەکان کەمن‪.‬‬ ‫‪3‬ڕێگاکانتان بڕۆن‪ ،‬من وەک بەرخ لە نێو گورگەکاندا دەتاننێرم‪.‬‬ ‫‪4‬نە جانتا و نە چەقۆ و نە پێڵو هەڵبگرن‪ ،‬لە ڕێگادا سڵو لە کەس مەکەن‪.‬‬ ‫‪5‬لە هەر ماڵێک کە بچنە ژوورەوە‪ ،‬سەرەتا بڵێن« ‪:‬ئاشتی بۆ ئەم ماڵە بێت»‪.‬‬ ‫‪6‬ئەگەر کوڕی ئاشتی لەوێ بوو‪ ،‬ئارامی تۆ لەسەری دەبێت‪ ،‬ئەگەر نەبوو‪ ،‬ئەوا ڕووت دەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪7‬لە ماڵەکەدا بمێننەوە و ئەو شتانە بخۆن و بخۆنەوە‪ ،‬چونکە کرێکار شایەنی کرێی خۆیەتی ‪.‬ماڵ بە ماڵ مەڕۆ‪.‬‬ ‫‪8‬لە هەر شارێک کە دەچنە ژوورەوە و پێشوازیتان لێدەکەن‪ ،‬ئەو شتانە بخۆن کە لەبەردەمتان دانراوە‪.‬‬ ‫‪9‬ئەو نەخۆشانەی تێیدان چاک بکەرەوە و پێیان بڵێ ‪:‬شانشینی خودا لێتان نزیک بووەتەوە‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم بچنە هەر شارێک و پێشوازیتان لێ نەکەن‪ ،‬بچنە دەرەوە بۆ شەقامەکانی ئەو شارە و بڵێن‪.‬‬ ‫‪11‬تەنانەت خۆڵ و خۆڵ و خۆڵ و خۆڵ و خۆڵ و خۆڵ و خۆڵ و خۆڵ و خۆڵەکانی شارەکەتان کە بەسەرماندا لکاوە‪ ،‬لە بەرامبەرتان‬ ‫دەسڕینەوە‪ ،‬بەڵم دڵنیابن لەوەی کە شانشینی خودا لێتان نزیک بووەتەوە‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵم پێتان دەڵێم‪ ،‬لەو ڕۆژەدا بۆ سۆدۆم بەرگەگرتنتر دەبێت لە شارەکە‪.‬‬ ‫‪13‬ئاخ بۆ تۆ‪ ،‬کۆرازین !ئاخ بۆ تۆ‪ ،‬بەیتسەیدا !چونکە ئەگەر ئەو کارە بەهێزانە لە سور و سیدۆن ئەنجامدرابا‪ ،‬کە لە ئێوەدا ئەنجام دراون‪،‬‬ ‫ئەوا ماوەیەکی زۆر لەمەوبەر بە پۆشاک و خۆڵەمێشەوە دانیشتبوون‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم لە کاتی دادگاییکردندا بۆ سور و سیدۆن بەرگەگرتنتر دەبێت لە ئێوە‪.‬‬ ‫‪15‬تۆش ئەی کەفەرناحوم کە بەرزکرایتەوە بۆ ئاسمان‪ ،‬دەخرێیتە خوارەوە بۆ دۆزەخ‪.‬‬ ‫‪16‬ئەوەی گوێی لە ئێوە دەبێت‪ ،‬گوێی لە منە ‪.‬ئەوەی سووکایەتیتان پێدەکات‪ ،‬سووکایەتیم پێدەکات ‪.‬ئەوەی سووکایەتیم پێدەکات‪ ،‬سووکایەتی‬ ‫بەو کەسە دەکات کە منی ناردووە»‪.‬‬ ‫‪17‬حەفتاکە بە خۆشحاڵییەوە گەڕانەوە و گوتیان« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬شەیتانەکان بە ناوی تۆوە ملکەچی ئێمەن»‪.‬‬ ‫‪18‬پێی گوتن « ‪:‬شایتانم بینی وەک ڕەشەبایەک لە ئاسمانەوە دەکەوێت»‪.‬‬ ‫‪19‬سەیرکە‪ ،‬من دەسەڵتتان پێدەدەم کە مار و عەقارەب و هەموو هێزی دوژمن ببڕن‪ ،‬هیچ شتێک بە هیچ شێوەیەک ئازارتان نادات‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم بەم شتە شاد مەبن کە ڕۆحەکان ملکەچی ئێوەن ‪.‬بەڵکو شاد بن‪ ،‬چونکە ناوەکانتان لە ئاسمان نووسراوە‪.‬‬ ‫‪21‬لەو کاتەدا عیسا لە ڕۆحدا دڵخۆش بوو و گوتی « ‪:‬باوک‪ ،‬پەروەردگاری ئاسمان و زەوی‪ ،‬سوپاست دەکەم کە ئەم شتانەت لە دانا و‬ ‫ژیرەکان شاردوەتەوە و بۆ کۆرپە ئاشکراتان کردووە ‪.‬چونکە لەبەرچاوتدا بەم شێوەیە باش بوو‪.‬‬ ‫‪22‬هەموو شتێک لەلیەن باوکمەوە پێم دراوە‪ ،‬جگە لە باوک کەس نازانێت کوڕ کێیە ‪.‬باوک کێیە‪ ،‬جگە لە کوڕ و ئەو کەسەی کە کوڕ بۆی‬ ‫ئاشکرا دەکات‪.‬‬ ‫‪23‬ئینجا ڕووی لە شاگردەکانی کرد و بە تەنیا گوتی « ‪:‬خۆشبەختن ئەو چاوانەی کە ئەو شتانە دەبینن کە ئێوە دەیبینن‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە پێتان دەڵێم‪ ،‬زۆرێک لە پێغەمبەران و پاشاکان ئارەزووی بینینی ئەو شتانەیان کردووە کە ئێوە دەیبینن‪ ،‬بەڵم نەیانبینیوە ‪.‬بۆ‬ ‫گوێگرتن لەو شتانەی کە دەیبیستن و نەتانبیستووە‪.‬‬

‫‪55‬‬


‫لوقا‬

‫‪25‬یاساناسێک هەستا و تاقیکردەوە و گوتی« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬چی بکەم بۆ ئەوەی ژیانی هەتاهەتایی بە میرات بگرم؟»‬ ‫‪26‬پێی گوت « ‪:‬لە یاساکەدا چی نووسراوە؟ چۆن دەخوێنیتەوە؟‬ ‫‪27‬ئەویش وەڵمی دایەوە« ‪:‬یەزدانی پەروەردگارت بە هەموو دڵ و بە هەموو گیان و بە هەموو هێز و بە هەموو بیرکردنەوەتەوە خۆشت‬ ‫بوێت ‪.‬و دراوسێکەت وەک خۆت‪.‬‬ ‫‪28‬ئینجا پێی گوت « ‪:‬تۆ وەڵمی ڕاستت دایەوە‪ ،‬ئەمە بکە و دەژیت»‪.‬‬ ‫‪29‬بەڵم ئەویش ویستی خۆی ڕاستگۆ بکات‪ ،‬بە عیسای گوت« ‪:‬دراوسێکەم کێیە؟»‬ ‫‪30‬ئینجا عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬پیاوێک لە ئۆرشەلیمەوە بۆ ئەریحا دابەزی و کەوتە نێو دزەکانەوە‪ ،‬جل و بەرگەکانیان لێسەندەوە و‬ ‫برینداریان کرد و ڕۆیشتن و نیوە مردوویان بەجێهێشت»‪.‬‬ ‫‪31‬بەڕێکەوت کاهینێک بەو ڕێگایەدا هاتە خوارەوە‪ ،‬کە بینی و بەو لیەدا تێپەڕی‪.‬‬ ‫‪32‬بە هەمان شێوە لێڤییەک کە لە شوێنەکە بوو‪ ،‬هات و سەیری کرد و بەو لیەدا تێپەڕی‪.‬‬ ‫‪33‬بەڵم سامرییەک کە دەڕۆیشت‪ ،‬گەیشتە ئەو شوێنەی کە لێی بوو‪ ،‬کاتێک بینی بەزەیی پێیدا هاتەوە‪.‬‬ ‫‪34‬چووە لی و برینەکانی بەستەوە و ڕۆن و شەرابی تێدا ڕشت و لەسەر ئاژەڵەکەی دانا و هێنایان بۆ میوانخانە و ئاگاداری بوو‪.‬‬ ‫‪35‬سبەی کە ڕۆیشت‪ ،‬دوو پارەی دەرهێنا و دایە دەست سوپای و پێی گوت« ‪:‬ئاگاداربە ‪.‬هەرچی زیاتر خەرج بکەیت‪ ،‬کاتێک دێمەوە‪،‬‬ ‫دەیدەمەوە‪.‬‬ ‫‪36‬پێت وایە کام لەم سێ کەسە دراوسێی ئەو کەسە بوو کە کەوتە نێو دزەکانەوە؟‬ ‫‪37‬ئینجا گوتی« ‪:‬ئەو کەسەی بەزەیی پێیدا بێتەوە »‪.‬ئینجا عیسا پێی گوت « ‪:‬بڕۆ و تۆش بە هەمان شێوە بکە»‪.‬‬ ‫‪38‬کاتێک دەچوونە ناو گوندێک‪ ،‬ژنێک بە ناوی مارتا لە ماڵەکەی خۆی وەریگرت‪.‬‬ ‫‪39‬خوشکێکی هەبوو بە ناوی مەریەم‪ ،‬ئەویش لە پێی عیسا دانیشتبوو و گوێی لە قسەکانی بوو‪.‬‬ ‫‪40‬بەڵم مارتا لە خزمەتکردنێکی زۆردا سەرقاڵ بوو‪ ،‬هاتە لی و گوتی« ‪:‬گەورە‪ ،‬گرنگ نییە خوشکەکەم جێی هێشتم بۆ ئەوەی بە تەنیا‬ ‫خزمەت بکەم؟ »بۆیە داوای لێبکە کە یارمەتیم بدات‪.‬‬ ‫‪41‬ئینجا عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوت « ‪:‬مارتا‪ ،‬مارتا‪ ،‬تۆ لە زۆر شتدا وریایت و تووشی شڵەژان بوویت‪.‬‬ ‫‪42‬بەڵم یەک شت پێویستە‪ ،‬مەریەم ئەو بەشە باشەی هەڵبژاردووە کە لێی وەرناگیرێت‪.‬‬ ‫بەشی ‪١١‬‬ ‫‪1‬کاتێک لە شوێنێک نوێژی دەکرد‪ ،‬کاتێک وەستا‪ ،‬یەکێک لە شاگردەکانی پێی گوت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬فێرمان بکە نوێژ بکەین‪ ،‬وەک چۆن‬ ‫یۆحەنا فێری شاگردەکانی کرد»‪.‬‬ ‫‪2‬پێی گوتن « ‪:‬کاتێک نوێژ دەکەن‪ ،‬بڵێن« ‪:‬باوکمان کە لە ئاسمانە‪ ،‬ناوت پیرۆز بێت »‪.‬شانشینی تۆ وەرە ‪.‬ویستی تۆ وەک لە ئاسمان‪ ،‬بە‬ ‫هەمان شێوە لە زەویدا بێت‪.‬‬ ‫‪3‬ڕۆژ بە ڕۆژ نانی ڕۆژانەمان پێ بدە‪.‬‬ ‫‪4‬لە گوناهەکانمان خۆشبە ‪.‬چونکە ئێمەش لە هەر کەسێک کە قەرزاری ئێمەیە‪ ،‬لێی خۆش دەبین ‪.‬وە مەبەنە ناو تاقیکردنەوەیەکەوە؛ بەڵم لە‬ ‫خراپە ڕزگارمان بکە‪.‬‬ ‫‪5‬پێی گوتن « ‪:‬کام لە ئێوە هاوڕێی دەبێت و لە نیوەی شەودا بچێتە لی و پێی بڵێت« ‪:‬هاوڕێ‪ ،‬سێ نانم بە قەرز بدە‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە هاوڕێیەکم لە گەشتەکەیدا هاتووە بۆ لم و هیچم نییە لەبەردەمیدا دابنێم؟‬ ‫‪7‬ئینجا لە ناوەوە وەڵمی دەداتەوە و دەڵێت« ‪:‬کێشەم مەکەن‪ ،‬ئێستا دەرگاکە داخراوە و منداڵەکانم لەگەڵمن لە جێگادا ‪.‬ناتوانم هەستم و پێت‬ ‫بدەم‪.‬‬ ‫‪8‬پێتان دەڵێم ‪:‬ئەگەرچی هەڵنەستێت و پێی بدات‪ ،‬چونکە هاوڕێیەتی‪ ،‬بەڵم بەهۆی زەحمەتییەکەیەوە هەڵدەستێت و چەندی پێویستی پێدەدات‪.‬‬ ‫‪9‬پێتان دەڵێم ‪:‬داوای بکەن‪ ،‬پێتان دەدرێت ‪.‬بەدوایدا بگەڕێن‪ ،‬دەیدۆزنەوە ‪.‬لێبدەن‪ ،‬بۆتان دەکرێتەوە»‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە هەرکەسێک داوای بکات وەریدەگرێت ‪.‬ئەوەی بەدوایدا دەگەڕێت دەیدۆزێتەوە ‪.‬بۆ ئەوەی لێی بدات دەکرێتەوە‪.‬‬ ‫‪11‬ئەگەر کوڕێک داوای نان لە هەریەکێک لە ئێوە بکات کە باوکە‪ ،‬ئایا بەردێکی پێدەدات؟ یان ئەگەر داوای ماسی کرد‪ ،‬ئایا لەبەر ماسی‬ ‫مارێکی پێدەدات؟‬ ‫‪12‬یان ئەگەر داوای هێلکە بکات‪ ،‬عەقارەبێکی پێشکەش دەکات؟‬ ‫‪13‬کەواتە ئەگەر ئێوە بە خراپەکار بزانن چۆن بەخششێکی باش بە منداڵەکانتان بدەن‪ ،‬باوکی ئاسمانیتان چەندە زیاتر ڕۆحی پیرۆز دەدات‬ ‫بەو کەسانەی داوای دەکەن؟‬ ‫‪14‬شەیتانێکی دەردەکرد و داماو بوو ‪.‬کاتێک شەیتان دەرچوو‪ ،‬داماو قسەی کرد ‪.‬و خەڵکەکە سەریان سوڕما‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم هەندێکیان گوتیان« ‪:‬ئەو لە ڕێگەی بەیلزەبوبی سەرۆکی شەیتانەکانەوە شەیتانەکان دەردەکات»‪.‬‬ ‫‪16‬هەندێکی تریش تاقییان کردەوە و لە ئاسمانەوە بەدوای نیشانەیەکدا دەگەڕان‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم ئەویش بیرکردنەوەکانیان زانی و پێی گوتن « ‪:‬هەموو شانشینییەک کە لە دژی خۆی دابەش بوو‪ ،‬وێران دەبێت ‪.‬ماڵێک کە لە‬ ‫بەرامبەر ماڵێکدا دابەش بووە‪ ،‬دەڕوخێت‪.‬‬ ‫‪18‬ئەگەر شەیتانیش لە دژی خۆی دابەش بوو‪ ،‬شانشینی چۆن دەبێت؟ چونکە دەڵێن لە ڕێگەی بەلزەبوبەوە شەیتانەکان دەر دەکەم»‪.‬‬ ‫‪19‬ئەگەر من لە ڕێگەی بەلزەبوبەوە شەیتانەکان دەربکەم‪ ،‬کوڕەکانتان بە کێ دەریان دەکەن؟ بۆیە دەبنە دادوەری ئێوە»‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم ئەگەر من بە پەنجەی خودا شەیتانەکان دەربکەم‪ ،‬بێ گومان شانشینی خودا هاتۆتە سەرتان‪.‬‬ ‫‪21‬کاتێک پیاوێکی بەهێز بە چەکدارەوە کۆشکەکەی دەپارێزێت‪ ،‬سامانەکەی ئارام دەبێت‪.‬‬

‫‪56‬‬


‫لوقا‬

‫‪22‬بەڵم کاتێک کەسێکی بەهێزتر لە خۆی دێتە سەری و بەسەریدا زاڵ دەبێت‪ ،‬هەموو زرێپۆشەکانی لێ وەردەگرێت کە پشتی پێبەستووە و‬ ‫تاڵنەکانی دابەش دەکات‪.‬‬ ‫‪23‬ئەوەی لەگەڵم نییە دژی منە‪ ،‬ئەوەی لەگەڵمدا کۆناکاتەوە بڵوی دەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪24‬کاتێک ڕۆحی ناپاک لە مرۆڤێک دەرچوو‪ ،‬بە شوێنە وشکەکاندا دەڕوات و بەدوای پشوودا دەگەڕێت ‪.‬کاتێک هیچیان نەدۆزیەوە‪ ،‬دەڵێت ‪:‬‬ ‫«دەگەڕێمەوە بۆ ماڵەکەم کە لێیەوە دەرچووم»‪.‬‬ ‫‪25‬کاتێک دێت‪ ،‬دەبینێت کە ڕژاوە و ڕازاوەتەوە‪.‬‬ ‫‪26‬ئینجا دەڕوات و حەوت ڕۆحی دیکەی لە خۆی خراپتر دەبات ‪.‬ئەوانیش دەچنە ژوورەوە و لەوێ نیشتەجێن‪ ،‬دوا دۆخی ئەو پیاوە لە‬ ‫حاڵەتی یەکەم خراپترە‪.‬‬ ‫‪27‬کاتێک ئەو ئەم قسانەی دەکرد‪ ،‬ژنێک لە کۆمەڵەکە دەنگی بەرز کردەوە و پێی گوت« ‪:‬خۆشبەختە ئەو سکی کە تۆی لەدایک بوو و ئەو‬ ‫منداڵنەی کە مژیت»‪.‬‬ ‫‪28‬بەڵم فەرمووی« ‪:‬بەڵکو خۆشبەختن ئەوانەی گوێیان لە قسەی خودا دەبێت و جێبەجێی دەکەن»‪.‬‬ ‫‪29‬کاتێک گەلەکە بە ئەستووری کۆبوونەوە‪ ،‬دەستی کرد بە گوتنی « ‪:‬ئەمە نەوەیەکی خراپە‪ ،‬بەدوای نیشانەدا دەگەڕێن ‪.‬هیچ نیشانەیەکی‬ ‫پێنادرێت‪ ،‬جگە لە نیشانەی یوناسی پێغەمبەر‪.‬‬ ‫‪30‬چونکە وەک چۆن یونا نیشانەیەک بوو بۆ نەینەواییەکان‪ ،‬کوڕی مرۆڤیش بۆ ئەم نەوەیە نیشانەیەک دەبێت‪.‬‬ ‫‪31‬شاژنی باشوور لە ڕۆژی دادگاییکردندا لەگەڵ پیاوانی ئەم نەوەیەدا هەڵدەستێت و سزایان دەدات‪ ،‬چونکە لە کۆتاییەکانی زەویەوە هاتووە‬ ‫بۆ گوێگرتن لە حیکمەتی سلێمان ‪.‬ئینجا کەسێکی گەورەتر لە سلێمان لێرەدایە»‪.‬‬ ‫‪32‬پیاوانی نەینەوا لە ڕۆژی دادگاییکردندا لەگەڵ ئەم نەوەیەدا هەڵدەستن و سزای دەدەن‪ ،‬چونکە بە بانگەشەی یوناس پەشیمان بوون ‪.‬و‪،‬‬ ‫سەیرکە‪ ،‬گەورەتر لە یوناس لێرەدایە‪.‬‬ ‫‪33‬هیچ کەسێک کە مۆمێکی داگیرساندووە‪ ،‬لە شوێنێکی نهێنی‪ ،‬نە لە ژێر کۆشکێکدا‪ ،‬بەڵکو لەسەر مۆمدانێک دایناخات‪ ،‬تاکو ئەوانەی دێنە‬ ‫ژوورەوە ڕووناکی ببینن‪.‬‬ ‫‪34‬ڕووناکی جەستە چاوە‪ ،‬بۆیە کاتێک چاوت تاکە دەبێت‪ ،‬هەموو جەستەت پڕ دەبێت لە ڕووناکی ‪.‬بەڵم کاتێک چاوت خراپە‪ ،‬جەستەت پڕ‬ ‫دەبێت لە تاریکی‪.‬‬ ‫‪35‬بۆیە ئاگاداربە ئەو ڕووناکیەی کە لە تۆدایە تاریکی نەبێت‪.‬‬ ‫‪36‬کەواتە ئەگەر هەموو جەستەت پڕ بێت لە ڕووناکی و هیچ بەشێکی تاریک نەبێت‪ ،‬هەموو جەستەت پڕ دەبێت لە ڕووناکی‪ ،‬وەک کاتێک‬ ‫درەوشاوەیی مۆمێک ڕووناکیتان پێدەبەخشێت‪.‬‬ ‫‪37‬کاتێک قسەی دەکرد‪ ،‬فەریسییەک داوای لێکرد کە لەگەڵیدا نان بخوات‪ ،‬ئەویش چووە ژوورەوە و دانیشت بۆ نانخواردن‪.‬‬ ‫‪38‬فەریسییەکە کە ئەمەی بینی‪ ،‬سەری سوڕما کە پێش نانخواردن یەکەمجار خۆی نەشۆردووە‪.‬‬ ‫‪39‬یەزدانیش پێی فەرموو « ‪:‬ئێوەی فەریسییەکان ئێستا دەرەوەی جام و قاپەکە پاک دەکەنەوە ‪.‬بەڵم بەشی ناوەوەت پڕە لە چەقۆ و‬ ‫خراپەکاری‪.‬‬ ‫‪40‬ئێوە گەمژەکان‪ ،‬ئایا ئەو کەسەی کە لە دەرەوە دروست کردووە‪ ،‬لە ناوەوەش دروست نەکردووە؟‬ ‫‪41‬بەڵکو بەخشندەی ئەو شتانە بدەن کە هەتانە ‪.‬و‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬هەموو شتێک بۆ ئێوە پاک و خاوێنە‪.‬‬ ‫‪42‬بەڵم ئاخ بۆ ئێوە‪ ،‬ئەی فەریسییەکان !چونکە دەهەمی نەعنا و ڕوەک و هەموو جۆرە گیایەک دەبەخشن و بەسەر دادگاییکردن و‬ ‫خۆشەویستی خودادا تێدەپەڕن‪ ،‬دەبوو ئەمانەتان بکردایە و ئەوی دیکەیان بەجێنەهێشتووە‪.‬‬ ‫‪43‬ئاخ بۆ ئێوە‪ ،‬ئەی فەریسییەکان !چونکە کورسییەکانی سەرەوەی کەنیسەکان و سڵوکردن لە بازاڕەکاندا خۆشدەوێت‪.‬‬ ‫‪44‬ئاخ بۆ ئێوەی یاساناس و فەریسییەکان‪ ،‬دووڕووەکان !چونکە ئێوە وەک گۆڕێکن کە دەرناکەون و ئەو پیاوانەی بەسەریاندا دەڕۆن‬ ‫ئاگاداریان نین‪.‬‬ ‫‪45‬ئینجا یەکێک لە یاساناسەکان وەڵمی دایەوە و پێی گوت« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬بەم قسەیە تۆ سەرزەنشتی ئێمەش دەکەیت»‪.‬‬ ‫‪46‬ئینجا گوتی « ‪:‬ئاخ بۆ ئێوەش‪ ،‬ئەی یاساناسان !چونکە ئێوە بارگرانییەکی قورس لەسەر مرۆڤەکان باردەکەن‪ ،‬خۆتان بە پەنجەیەک‬ ‫دەست لە بارگرانییەکان نادەن‪.‬‬ ‫‪47‬ئاخ بۆ ئێوە !چونکە ئێوە گۆڕی پێغەمبەران دروست دەکەن و باوباپیرانتان کوشتوویانە‪.‬‬ ‫‪48‬بەڕاستی ئێوە شایەتحاڵی ئەوەن کە ڕێگە بە کردەوەی باوباپیرانتان دەدەن‪ ،‬چونکە بەڕاستی ئەوان کوشتوویانە و گۆڕەکانیان دروست‬ ‫دەکەن‪.‬‬ ‫‪49‬بۆیە حیکمەتی خوداش دەڵێت“ ‪:‬پێغەمبەر و پێغەمبەریان بۆ دەنێرم و هەندێکیان دەکوژن و گۆشەگیری دەکەن‪.‬‬ ‫‪50‬بۆ ئەوەی خوێنی هەموو پێغەمبەران کە لە سەرەتای دروستبوونی جیهانەوە ڕژاوە‪ ،‬لەم نەوەیە داوا بکرێت‪.‬‬ ‫‪51‬لە خوێنی هابیلەوە تا خوێنی زەکەریا کە لە نێوان قوربانگا و پەرستگادا لەناوچوو‪.‬‬ ‫‪52‬ئاخ بۆ ئێوەی پارێزەران !چونکە کلیلی زانینتان بردووە‪ ،‬لە خۆتاندا نەچوونەتە ژوورەوە و ئەوانەی دەچوونە ژوورەوە ڕێگریتان‬ ‫لێکرد‪.‬‬ ‫‪53‬کاتێک ئەو ئەم قسانەی پێیان وت‪ ،‬مامۆستایان و فەریسییەکان دەستیان کرد بە هاندانی و تووڕەکردنی زۆر شت‪.‬‬ ‫‪54‬چاوەڕێی دەکرد و هەوڵیان دەدا شتێک لە دەمی دەربهێنن‪ ،‬تاکو تۆمەتی پێ بدەن‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٢‬‬ ‫‪1‬لەو نێوەندەدا‪ ،‬کاتێک خەڵکێکی بێشومار کۆبوونەوە و یەکتریان لێدا‪ ،‬سەرەتا دەستی کرد بە شاگردەکانی بڵێت « ‪:‬ئاگادار بن لە خەمیرەی‬ ‫فەریسییەکان‪ ،‬کە دووڕووییە»‪.‬‬

‫‪57‬‬


‫لوقا‬

‫‪2‬چونکە هیچ شتێک داپۆشراو نییە کە ئاشکرا نەبێت ‪.‬نە شاردەوە‪ ،‬کە نازانرێت‪.‬‬ ‫‪3‬بۆیە هەرچییەکتان لە تاریکیدا وتوویانە‪ ،‬لە ڕووناکیدا دەبیسترێت ‪.‬ئەوەی بە گوێچکە لە دۆشکەدا قسەتان کردووە‪ ،‬لەسەر سەر ماڵەکان‬ ‫ڕادەگەیەنرێت‪.‬‬ ‫‪4‬منیش پێتان دەڵێم هاوڕێکانم ‪:‬لەو کەسانە مەترسن کە جەستە دەکوژن و دوای ئەوە ئیتر کارێکیان نییە کە بتوانن بیکەن‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم پێشتر ئاگادارتان دەکەمەوە کە لە کێ دەترسن ‪:‬لەوە بترسن‪ ،‬کە دوای کوشتنی هێزی ئەوەی هەیە فڕێی بداتە دۆزەخەوە ‪.‬بەڵێ‪ ،‬پێتان‬ ‫دەڵێم ‪:‬لێی بترسن»‪.‬‬ ‫‪6‬ئایا پێنج گۆچان بە دوو دۆلر نافرۆشرێن و یەکێکیان لەبەردەم خودادا لەبیر نەکرێت؟‬ ‫‪7‬بەڵم مووی سەرتان هەمووی ژمارە کراون ‪.‬کەواتە مەترسن‪ ،‬ئێوە لە گۆچانێکی زۆر بەنرخترن‪.‬‬ ‫‪8‬هەروەها پێتان دەڵێم ‪:‬هەرکەسێک لەبەردەم مرۆڤەکاندا دان بە مندا بنێت‪ ،‬کوڕی مرۆڤیش لەبەردەم فریشتەکانی خودا دان بەوەدا دەنێت‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم ئەوەی لەبەردەم مرۆڤەکاندا ئینکاری من بکات‪ ،‬لەبەردەم فریشتەکانی خودا ئینکاری دەکرێت‪.‬‬ ‫‪10‬هەرکەسێک قسەیەک دژی کوڕی مرۆڤ بکات‪ ،‬لێی خۆش دەبێت‪ ،‬بەڵم بۆ ئەوەی کوفر بە ڕۆحی پیرۆز بکات‪ ،‬لێی خۆش نابێت‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک دەتانبەنە کەنیسەکان و دادوەرەکان و دەسەڵتەکان‪ ،‬بیرتان لێ مەکەنەوە کە چۆن وەڵمی چی دەدەنەوە و چی دەڵێن‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە ڕۆحی پیرۆز لە هەمان کاتدا فێرتان دەکات کە دەبێ چی بڵێن‪.‬‬ ‫‪13‬یەکێک لە کۆمەڵەکان پێی گوت« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬لەگەڵ براکەم قسە بکە کە میراتەکەم لەگەڵدا دابەش بکات»‪.‬‬ ‫‪14‬پێی گوت « ‪:‬پیاو‪ ،‬کێ منی کردە دادوەر یان دابەشکەر بەسەر ئێوەدا؟»‬ ‫‪15‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬ئاگادار بن و ئاگاداری تەماح بن‪ ،‬چونکە ژیانی مرۆڤ بە زۆری ئەو شتانەی کە خاوەندارێتی دەکات‪ ،‬ناگونجێت»‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا مەتەڵێکی بۆ وتن و گوتی « ‪:‬زەوی دەوڵەمەندێک زۆر بەرهەمی هێنا‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا لە دڵی خۆیدا بیری کردەوە و گوتی« ‪:‬چی بکەم‪ ،‬چونکە شوێنێکم نییە بەرهەمەکانم تێدا ببەخشم؟»‬ ‫‪18‬ئینجا گوتی« ‪:‬ئەمە دەکەم ‪:‬ئەشکەوتەکانم دەڕوخێنم و گەورەتر دروست دەکەم ‪.‬لەوێش هەموو بەرهەمەکانم و کاڵکانم دەبەخشم‪.‬‬ ‫‪19‬بە گیانم دەڵێم ‪:‬گیان‪ ،‬سامانێکی زۆرت هەیە بۆ چەندین ساڵ ‪.‬ئارام بگرە و بخۆ و بخۆرەوە و شادبە‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم خودا پێی فەرموو« ‪:‬ئەی گەمژە‪ ،‬ئەمشەو گیانت لێ دەخوازرێت‪.‬‬ ‫‪21‬هەروەها ئەو کەسەی گەنجینەی بۆ خۆی کۆدەکاتەوە و دەوڵەمەند نییە بەرامبەر بە خودا‪.‬‬ ‫‪22‬ئینجا بە شاگردەکانی گوت « ‪:‬بۆیە پێتان دەڵێم ‪:‬بیر لە ژیانتان مەکەن کە چی دەخۆن ‪.‬نە بۆ جەستە‪ ،‬ئەوەی لەبەری بکەن‪.‬‬ ‫‪23‬ژیان لە گۆشت زیاترە و جەستەش لە جل و بەرگ زیاترە‪.‬‬ ‫‪24‬بیر لە کۆترەکان بکەنەوە‪ ،‬چونکە نە دەچێنن و نە دروێنە دەکەن ‪.‬کە نە کۆگایان هەیە و نە ئەشکەوتیان هەیە؛ خوداش خۆراکیان‬ ‫پێدەدات‪ ،‬ئێوە چەند لە باڵندەکان باشترن؟‬ ‫‪25‬کام لە ئێوە بە بیرکردنەوە دەتوانێت یەک باڵ بۆ باڵی زیاد بکات؟‬ ‫‪26‬ئەگەر ناتوانن ئەو کارە بچووکە بکەن‪ ،‬بۆچی بیر لە شتەکانی دیکە دەکەنەوە؟‬ ‫‪27‬بیر لە سوسنەکان بکەنەوە کە چۆن گەشە دەکەن‪ ،‬زەحمەت ناکێشن و ناخولێنەوە ‪.‬بەڵم پێتان دەڵێم‪ ،‬سلێمان بە هەموو شکۆمەندییەکەیەوە‬ ‫وەک یەکێک لەمانە جل و بەرگی نەبووە‪.‬‬ ‫‪28‬ئەگەر خودا چیمەنی ئەمڕۆ لە کێڵگەدا و سبەی فڕێدەدرێتە ناو فڕنەوە‪ ،‬بەو شێوەیە لەبەر بکات ‪.‬ئەی ئەوانەی کەم باوەڕن‪ ،‬چەندە زیاتر‬ ‫جلتان پێدەپۆشێت؟‬ ‫‪29‬بەدوای چی دەخۆن و چی دەخۆنەوە‪ ،‬مەگەڕێن و گومانیشتان نەبێت‪.‬‬ ‫‪30‬گەلنی جیهان بەدوای هەموو ئەمانەدا دەگەڕێن‪ ،‬باوکتان دەزانێت کە پێویستتان بەم شتانە هەیە‪.‬‬ ‫‪31‬بەڵکو بەدوای شانشینی خودادا بگەڕێن ‪.‬هەموو ئەمانەتان بۆ زیاد دەکرێن»‪.‬‬ ‫‪32‬ئەی مەڕێکی بچووک مەترسن ‪.‬چونکە باوکتان ڕەزامەندییە کە شانشینیتان پێ ببەخشێت‪.‬‬ ‫‪33‬ئەوەی هەتە بیفرۆشن و بەخشین بدەن ‪.‬جانتایەک بۆ خۆتان دابین بکەن کە کۆن نەبوون‪ ،‬گەنجینەیەک لە ئاسمانەکاندا کە لەدەست‬ ‫ناچێت‪ ،‬کە دز لێی نزیک نابێتەوە و مۆتەکەش خراپ نابێت‪.‬‬ ‫‪34‬چونکە گەنجینەکەت لە کوێیە‪ ،‬دڵت لەوێ دەبێت‪.‬‬ ‫‪35‬با کەمەرەکانتان ببەسترێن و چراکانتان بسووتێن‪.‬‬ ‫‪36‬ئێوەش وەک ئەو کەسانەن کە چاوەڕێی گەورەکەیان دەکەن‪ ،‬کاتێک لە ئاهەنگی هاوسەرگیری دەگەڕێتەوە ‪.‬بۆ ئەوەی کاتێک دێت و لێی‬ ‫دەدات‪ ،‬یەکسەر بۆی بکەنەوە»‪.‬‬ ‫‪37‬خۆشبەختن ئەو خزمەتکارانەی کە پەروەردگار کاتێک دێت چاویان پێدەکەوێت و چاویان لێیە‪ ،‬بەڕاستی پێتان دەڵێم کە پشتێنی خۆی‬ ‫دەبەستێت و وایان لێدەکات بۆ نانخواردن دابنیشێت و دێتە دەرەوە و خزمەتیان دەکات‪.‬‬ ‫‪38‬ئەگەر لە کاتژمێری دووەمدا هات‪ ،‬یان لە کاتژمێری سێیەمدا هات و بەو شێوەیە بیانبینی‪ ،‬ئەوا بەختەوەران ئەو خزمەتکارانە‪.‬‬ ‫‪39‬ئەمە بزانە‪ ،‬ئەگەر خاوەن ماڵەکە بزانێت دزەکە لە چ کاتژمێرێکدا دێت‪ ،‬چاودێری دەکرد و نەیدەهێشت ماڵەکەی بشکێنرێت‪.‬‬ ‫‪40‬ئێوەش ئامادەبن‪ ،‬چونکە کوڕی مرۆڤ لە کاتژمێرێکدا دێت کە بیرتان ناکاتەوە‪.‬‬ ‫‪41‬ئینجا پەترۆس پێی گوت« ‪:‬گەورەم‪ ،‬ئایا ئەم مەسەلەیە بۆ ئێمە دەڵێیت یان بۆ هەمووان؟»‬ ‫‪42‬یەزدان فەرمووی « ‪:‬کەواتە کێیە ئەو بەڕێوەبەرە دڵسۆز و دانایە‪ ،‬کە گەورەکەی دەیکاتە سەرپەرشتیاری ماڵەکەی و لە کاتی خۆیدا‬ ‫بەشە خۆراکەکەیان پێبدات؟»‬ ‫‪43‬خۆشبەختە ئەو خزمەتکارەی کە ئاغاکەی دێت دەیبینێت کە وا دەکات‪.‬‬ ‫‪44‬ڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬ئەو دەیکاتە فەرمانڕەوای هەموو ئەو شتانەی کە هەیەتی‪.‬‬ ‫‪45‬بەڵم ئەگەر ئەو خزمەتکارە لە دڵی خۆیدا بڵێت« ‪:‬گەورەم هاتنی دوادەخات »‪.‬دەست دەکات بە لێدانی خزمەتکار و کچان و خواردن و‬ ‫خواردنەوە و سەرخۆشبوون‪.‬‬

‫‪58‬‬


‫لوقا‬

‫‪46‬ئاغای ئەو بەندەیە لە ڕۆژێکدا دێت کە چاوی لێناکات و لە کاتژمێرێکدا کە ئاگاداری نەبێت و دەیبڕێت و بەشەکەی خۆی لەگەڵ‬ ‫بێباوەڕاندا دیاری دەکات‪.‬‬ ‫‪47‬ئەو خزمەتکارەی کە ویستی ئاغای خۆی زانی و خۆی ئامادە نەکرد و بەپێی ویستی خۆی نەیکرد‪ ،‬بە چەقۆیەکی زۆر لێدەدرێت‪.‬‬ ‫‪48‬بەڵم ئەوەی نەیزانی و شتێکی شایستەی لێدانی کرد‪ ،‬بە لێدانی کەم لێی دەدرێت ‪.‬چونکە هەرکەسێک زۆری پێ بدرێت‪ ،‬زۆر لێی‬ ‫دەخوازرێت‪ ،‬مرۆڤەکان زۆریان پێ بەخشیوە‪ ،‬زیاتر داوای لێدەکەن‪.‬‬ ‫‪49‬من هاتووم ئاگر بنێرم بۆ سەر زەوی ‪.‬و چی دەکەم‪ ،‬ئەگەر پێشتر داگیرساوە؟‬ ‫‪50‬بەڵم من مەعمودیەتێکم هەیە کە پێی مەعمودیەت بم ‪.‬و چۆن تەنگم تا بەدی دێت!‬ ‫‪51‬پێتان وایە من هاتووم بۆ ئەوەی ئاشتی لەسەر زەوی بدەم؟ پێت دەڵێم نەخێر؛ بەڵکو دابەشبوون‪:‬‬ ‫‪52‬چونکە لەمەودوا پێنج کەس لە ماڵێکدا دابەش دەبن‪ ،‬سێ کەس لە بەرامبەر دوو و دوو بەرامبەر سێ‪.‬‬ ‫‪53‬باوک لە دژی کوڕ و کوڕیش بەرامبەر باوک دابەش دەبێت ‪.‬دایک دژی کچەکە و کچەکەش دژی دایکەکە؛ خەسوو لە دژی بووکەکەی‬ ‫و بووک لە دژی خەسووی‪.‬‬ ‫‪54‬ئینجا بە خەڵکی گوت « ‪:‬کاتێک هەورێک لە ڕۆژئاواوە هەڵدەبێت‪ ،‬یەکسەر دەڵێن ‪:‬بارانێک دێت ‪.‬و هەروا‪.‬‬ ‫‪55‬کاتێک دەبینن بای باشوور دەهەژێت‪ ،‬دەڵێن ‪:‬گەرما دەبێت ‪.‬و دێتە دی‪.‬‬ ‫‪56‬ئێوە دووڕووەکان‪ ،‬دەتوانن ڕووی ئاسمان و زەوی بزانن ‪.‬بەڵم چۆن ئەمجارەتان تێناگەن؟‬ ‫‪57‬بەڵێ‪ ،‬بۆچی لە خۆتانەوە حوکم لەسەر ڕاست نادەن؟‬ ‫‪58‬کاتێک لەگەڵ نەیارەکەت دەچیتە لی دادوەر‪ ،‬وەک چۆن لە ڕێگادایت‪ ،‬کۆشش بکەرەوە تا لە دەستی ڕزگارت بێت ‪.‬نەک بانگت بکاتە‬ ‫بەردەم دادوەر و دادوەریش تەسلیمی ئەفسەرەکە بکات و ئەفسەرەکەش بتخاتە زیندانەوە‪.‬‬ ‫‪59‬پێت دەڵێم ‪:‬تا کۆتا پارە نەدەیت‪ ،‬لێیەوە دوورنابیتەوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٣‬‬ ‫‪1‬لەو وەرزەدا هەندێک ئامادەبوون باسی جەلیلییەکانیان بۆ دەکرد‪ ،‬کە پیلتۆس خوێنیان لەگەڵ قوربانییەکانیان تێکەڵ کردبوو‪.‬‬ ‫‪2‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬پێتان وایە ئەم جەلیلنە گوناهبار بوون لە هەموو جەلیلییەکان‪ ،‬چونکە تووشی ئەو جۆرە ئازارانە بوون؟»‬ ‫‪3‬پێتان دەڵێم نەخێر‪ ،‬بەڵم ئەگەر تۆبە نەکەن‪ ،‬هەمووتان بە هەمان شێوە لەناو دەچن‪.‬‬ ‫‪4‬یان ئەو هەژدە کەسەی کە تاوەری سیلۆئام بەسەریاندا کەوت و کوشتیان‪ ،‬پێتان وایە گوناهبار بوون لە هەموو ئەو کەسانەی لە ئۆرشەلیم‬ ‫نیشتەجێ بوون؟‬ ‫‪5‬پێتان دەڵێم نەخێر‪ ،‬بەڵم ئەگەر تەوبە نەکەن‪ ،‬هەمووتان بە هەمان شێوە لەناو دەچن‪.‬‬ ‫‪6‬هەروەها ئەم مەتەڵەی وت ‪.‬پیاوێک دار هەنجیرێکی لە باخی ترێیەکەیدا چاندبوو ‪.‬هات و بەدوای بەرهەمدا گەڕا‪ ،‬هیچی نەدۆزیەوە‪.‬‬ ‫‪7‬ئینجا بە ڕازێنەری باخی ترێیەکەی گوت« ‪:‬ئەوە سێ ساڵە دێم بەدوای بەرهەمدا دەگەڕێم لەسەر ئەم دار هەنجیرە و هیچم دەست‬ ‫ناکەوێت‪ ،‬بیبڕە ‪.‬بۆچی زەویەکەی قورسە؟‬ ‫‪8‬ئەویش وەڵمی دایەوە« ‪:‬گەورە‪ ،‬ئەمساڵیش واز بێنە‪ ،‬تا دەوری هەڵکەنم و پیسایی بکەم‪.‬‬ ‫‪9‬ئەگەر بەرهەمی هێنا‪ ،‬باشە‪ ،‬ئەگەر نەبوو‪ ،‬ئەوا دوای ئەوە دەیبڕیت‪.‬‬ ‫‪10‬لە ڕۆژی شەممەدا لە یەکێک لە کەنیسەکان وانە دەگوتەوە‪.‬‬ ‫‪11‬ژنێک هەبوو کە هەژدە ساڵ ڕۆحی لوازی هەبوو‪ ،‬کڕنۆشیان کێشابوو‪ ،‬بە هیچ شێوەیەک نەیدەتوانی خۆی بەرز بکاتەوە‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک عیسا بینی‪ ،‬بانگی کرد و پێی گوت « ‪:‬ژن‪ ،‬تۆ لە لوازی خۆت ئازاد بوویت»‪.‬‬ ‫‪13‬دەستەکانی خستە سەری‪ ،‬یەکسەر ڕاستکرایەوە و ستایشی خودای کرد‪.‬‬ ‫‪14‬سەرۆکی کەنیسەکە بە تووڕەییەوە وەڵمی دایەوە‪ ،‬چونکە عیسا لە ڕۆژی شەممەدا شیفای داوە و بە خەڵکەکەی گوت« ‪:‬شەش ڕۆژ‬ ‫هەیە کە مرۆڤەکان دەبێ کار بکەن ڕۆژی شەممە‪.‬‬ ‫‪15‬ئینجا یەزدان وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬ئەی دووڕوو‪ ،‬ئایا هەر یەکێک لە ئێوە لە ڕۆژی شەممەدا گا یان کەرەکەی لە کۆشکەکە شل‬ ‫ناکاتەوە و بەرەو ئاودان نایبات؟»‬ ‫‪16‬ئایا نابێت ئەم ژنە کچی ئیبراهیم کە شەیتان بەستوویەتی‪ ،‬لەم هەژدە ساڵەدا‪ ،‬لە ڕۆژی شەممەدا لەم بەندەدا ئازاد بکرێت؟‬ ‫‪17‬کاتێک ئەو قسانەی کرد‪ ،‬هەموو نەیارەکانی شەرمەزار بوون‪ ،‬هەموو گەلەکەش دڵخۆش بوون بۆ هەموو ئەو شتە شکۆمەندانەی کە‬ ‫لەلیەن ئەوەوە کرد‪.‬‬ ‫‪18‬ئینجا گوتی « ‪:‬شانشینی خودا لە چی دەچێت؟ و لە چی لێی دەچم؟‬ ‫‪19‬وەک دانەوێڵە خەردەلێک وایە کە پیاوێک وەریگرت و فڕێیدایە ناو باخەکەیەوە ‪.‬گەشەی کرد و دارێکی گەورەی کرد؛ باڵندەکانی‬ ‫ئاسمانیش لە لقەکانیدا جێگیر بوون‪.‬‬ ‫‪20‬دیسانەوە گوتی « ‪:‬من شانشینی خودا بە چی بچوێنم؟»‬ ‫‪21‬وەک خەمیر وایە کە ژنێک وەریگرت و لە سێ پێوەر ژەمێکدا دەیشاردەوە‪ ،‬تا هەمووی خەمیر بوو‪.‬‬ ‫‪22‬بە شار و گوندەکاندا ڕۆیشت و فێری دەکرد و بەرەو ئۆرشەلیم دەڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪23‬ئینجا یەکێک پێی گوت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬ئایا کەمن ئەوانەی ڕزگاریان بێت؟ »ئینجا پێی گوتن‪:‬‬ ‫‪24‬هەوڵبدەن لە دەروازەی تەنگەوە بچنە ژوورەوە‪ ،‬چونکە زۆر کەس دەیانەوێت بچنە ژوورەوە‪ ،‬بەڵم ناتوانن‪.‬‬ ‫‪25‬کاتێک خاوەن ماڵەکە هەستا و دەرگاکەی داخست و دەستتان کرد بە وەستان لە دەرەوە و لە دەرگاکە دەدەن و دەڵێن« ‪:‬پەروەردگار‪،‬‬ ‫پەروەردگار‪ ،‬بۆمان بکەرەوە »‪.‬ئەویش وەڵمتان دەداتەوە و پێتان دەڵێت ‪:‬من ناتانناسم لە کوێوە هاتوون‪.‬‬ ‫‪26‬ئینجا دەست دەکەن بە وتنی« ‪:‬ئێمە لەبەردەمتدا خواردنمان خواردووە و خواردومانەوە‪ ،‬تۆش لە شەقامەکانمان فێرت کرد»‪.‬‬

‫‪59‬‬


‫لوقا‬

‫‪27‬بەڵم ئەو دەڵێت« ‪:‬پێتان دەڵێم‪ ،‬ناتانناسم لە کوێوە هاتوون ‪.‬ئەی هەموو تاوانبارەکان لە من دوور بکەونەوە‪.‬‬ ‫‪28‬کاتێک ئیبراهیم و ئیسحاق و یاقوب و هەموو پێغەمبەران لە شانشینی خودا دەبینن و خۆتان دەرهێنراون‪.‬‬ ‫‪29‬لە ڕۆژهەڵت و ڕۆژئاوا و باکوور و باشوورەوە دێن و لە شانشینی خودا دادەنیشن‪.‬‬ ‫‪30‬سەیرکە‪ ،‬دواهەمین ئەوانەی یەکەم دەبن و یەکەمیش هەن کە دواهەمین دەبن‪.‬‬ ‫‪31‬هەر لەو ڕۆژەدا هەندێک لە فەریسییەکان هاتن و پێیان گوت« ‪:‬دەرەوە و لێرە بڕۆن‪ ،‬چونکە هیرۆدس دەتکوژێت»‪.‬‬ ‫‪32‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬بڕۆن و بەو ڕێوییە بڵێن« ‪:‬ئەوەتا شەیتانەکان دەرئەهێنم و ئەمڕۆ و سبەی چارەسەر دەکەم‪ ،‬ڕۆژی سێیەمیش تەواو‬ ‫دەبم»‪.‬‬ ‫‪33‬بەڵم دەبێ ئەمڕۆ و سبەی و ڕۆژی دواتر بڕۆم‪ ،‬چونکە ناکرێ پێغەمبەرێک لە ئۆرشەلیم لەناو بچێت‪.‬‬ ‫‪34‬ئەی ئۆرشەلیم‪ ،‬ئۆرشەلیم‪ ،‬کە پێغەمبەران دەکوژیت و بەردبارانی ئەو کەسانە دەکەیت کە نێردراون بۆ لی تۆ ‪.‬چەند جار حەزم دەکرد‬ ‫منداڵەکانت کۆبکردەوە‪ ،‬وەک چۆن مریشکێک بەچکەکانی لە ژێر باڵەکانیدا کۆدەکاتەوە‪ ،‬بەڵم ئێوە نەتانویست!‬ ‫‪35‬سەیرکە‪ ،‬ماڵەکەت وێران بووە‪ ،‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬من نابینن‪ ،‬تا ئەو کاتەی دەڵێن ‪:‬پیرۆزە ئەو کەسەی بەناوی یەزدانەوە دێت‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٤‬‬ ‫‪1‬کاتێک لە ڕۆژی شەممەدا چووە ماڵی یەکێک لە سەرۆک فەریسییەکان بۆ ئەوەی نان بخوات‪ ،‬چاودێرییان دەکرد‪.‬‬ ‫‪2‬سەیرکە‪ ،‬پیاوێک لە پێشی بوو کە تووشی نەخۆشی چەوری بوو‪.‬‬ ‫‪3‬عیسا وەڵمی یاساناسان و فەریسییەکانی گوت « ‪:‬ئایا لە ڕۆژی شەممەدا شیفا بکرێتەوە؟»‬ ‫‪4‬بێدەنگ بوون ‪.‬ئینجا گرت و چاکی کردەوە و وازی لێهێنا بڕوات‪.‬‬ ‫‪5‬وەڵمیان دایەوە « ‪:‬کام لە ئێوە کەر یان گایەکی کەوتۆتە ناو چاڵێکەوە و لە ڕۆژی شەممەدا یەکسەر نەیکێشێتە دەرەوە؟»‬ ‫‪6‬ئەوانیش نەیانتوانی وەڵمی ئەم شتانە بدەنەوە‪.‬‬ ‫‪7‬مەتەڵێکی بۆ ئەوانەی بانگهێشت کرابوون‪ ،‬کاتێک نیشانی دا کە چۆن ژوورە سەرەکییەکان هەڵدەبژێرن ‪.‬پێی گوتن‪:‬‬ ‫‪8‬کاتێک کەسێک بانگهێشتی ئاهەنگی هاوسەرگیریت کرد‪ ،‬لە بەرزترین ژووردا دابنیشە ‪.‬نەک پیاوێکی بەڕێزتر لە تۆ بانگهێشت نەکرێت‪.‬‬ ‫‪9‬ئەوەی بانگهێشتی تۆ و ئەوی کرد‪ ،‬بێنە و پێت بڵێن ‪:‬شوێنی ئەم پیاوە بدە ‪.‬و بە شەرمەوە دەست پێدەکەیت بۆ گرتنی نزمترین ژوور‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم کاتێک بانگت کرا‪ ،‬بڕۆ لە ژووری خوارەوە دابنیشە ‪.‬بۆ ئەوەی کاتێک ئەو کەسەی بانگی کردیت‪ ،‬پێت بڵێت« ‪:‬هاوڕێ‪ ،‬بەرزتر‬ ‫بڕۆ»‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە هەرکەسێک خۆی بەرز بکاتەوە‪ ،‬زەلیل دەکرێت ‪.‬ئەوەی خۆی زەلیل بکات‪ ،‬بەرز دەکرێتەوە‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا پێی گوت « ‪:‬کاتێک ئێوارەخوانێک یان ئێوارەخوانێک ساز دەکەیت‪ ،‬هاوڕێکانت و براکانت و نە خزمەکانت و نە دراوسێ‬ ‫دەوڵەمەندەکانت بانگ مەکە ‪.‬نەک بانگهێشتت بکەنەوە و قەرەبووت نەکرێتەوە»‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم کاتێک ئاهەنگێک ساز دەکەیت‪ ،‬هەژاران و پەککەوتەکان و چەقۆکێشان و کوێرەکان بانگ بکە‪.‬‬ ‫‪14‬تۆش بەختەوەر دەبیت ‪.‬چونکە ناتوانن پاداشتت بدەنەوە‪ ،‬چونکە لە زیندووبوونەوەی ڕاستودروستەکاندا پاداشت دەدرێیتەوە‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک یەکێک لەوانەی لەگەڵیدا دانیشتبوو ئەم قسانەی بیست‪ ،‬پێی گوت« ‪:‬خۆشبەختە ئەو کەسەی لە شانشینی خودا نان بخوات»‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا پێی گوت « ‪:‬پیاوێک ئێوارەخوانێکی گەورەی سازکرد و زۆر کەسی بانگ کرد‪.‬‬ ‫‪17‬لە کاتی نانخواردن خزمەتکارەکەی نارد تا بە بانگهێشتکراوان بڵێت« ‪:‬وەرن ‪.‬چونکە ئێستا هەموو شتێک ئامادەیە‪.‬‬ ‫‪18‬هەموویان بە یەک ڕەزامەندی دەستیان کرد بە بیانوو هێنانەوە ‪.‬یەکەمیان پێی گوت« ‪:‬پارچە زەوییەکم کڕیوە‪ ،‬پێویستە بچم بیبینم‪.‬‬ ‫‪19‬یەکێکی دیکەش وتی« ‪:‬پێنج یۆغم لە گا کڕیوە و دەچم بۆ ئەوەی بیانکۆڵمەوە‪.‬‬ ‫‪20‬یەکێکی دیکەش وتی« ‪:‬من ژنم هێناوە‪ ،‬بۆیە ناتوانم بێم»‪.‬‬ ‫‪21‬ئەو خزمەتکارە هات و ئەم شتانەی بە ئاغای خۆی ڕاگەیاند ‪.‬پاشان خاوەن ماڵەکە بە تووڕەییەوە بە خزمەتکارەکەی گوت« ‪:‬بە خێرایی‬ ‫بچۆرە دەرەوە بۆ شەقام و ڕێڕەوەکانی شارەکە‪ ،‬هەژاران و پەککەوتەکان و وەستانەکان و کوێرەکان بهێنە ئێرە»‪.‬‬ ‫‪22‬خزمەتکارەکە گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬وەک فەرمانت کردووە ئەنجامدراوە‪ ،‬بەڵم شوێن هەیە»‪.‬‬ ‫‪23‬ئینجا پەروەردگار بە خزمەتکارەکەی گوت« ‪:‬بڕۆ دەرەوە بۆ سەر ڕێگا گەورەکان و کۆشکەکان و ناچاریان بکە بێنە ژوورەوە‪ ،‬تا‬ ‫ماڵەکەم پڕ بێت»‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە پێتان دەڵێم ‪:‬هیچ کام لەو پیاوانەی کە بانگهێشت کرابوون تامی ئێوارەخوانەکەم ناکەن‪.‬‬ ‫‪25‬جەماوەرێکی زۆریش لەگەڵیدا ڕۆیشتن‪ ،‬ئەویش ڕووی کردە و پێی گوتن‪:‬‬ ‫‪26‬ئەگەر کەسێک هاتە لم و ڕقی لە باوک و دایک و ژن و منداڵ و برا و خوشک و ژیانی خۆی نەبێت‪ ،‬ئەوا ناتوانێت شاگردی من بێت‪.‬‬ ‫‪27‬هەرکەسێک خاچەکەی هەڵنەگرێت و بەدوای مندا نەیەت‪ ،‬ناتوانێت شاگردی من بێت‪.‬‬ ‫‪28‬چونکە کام لە ئێوە بەنیازی دروستکردنی تاوەرێکە‪ ،‬سەرەتا دانەنیشێت و تێچووی خۆی بژمێرێت‪ ،‬ئایا بەشی تەواوکردنی هەیە؟‬ ‫‪29‬نەک دوای ئەوەی بناغەکەی دانا و ناتوانێت تەواو بکات‪ ،‬هەموو ئەوانەی دەیبینن دەست بکەن بە گاڵتەکردن پێی‪.‬‬ ‫‪30‬گوتی« ‪:‬ئەم پیاوە دەستی کرد بە بیناسازی‪ ،‬نەیتوانی تەواو بکات»‪.‬‬ ‫‪31‬یان چ پاشایەک کە دەچێت شەڕ لەگەڵ پاشایەکی تردا بکات‪ ،‬سەرەتا دانەنیشێت و ڕاوێژ بکات کە ئایا دەتوانێت بە دە هەزار کەس‬ ‫بەرەوڕووی ئەو کەسە بکەوێتەوە کە بە بیست هەزارەوە دێتە سەری؟‬ ‫‪32‬یان لە کاتێکدا ئەوی دیکە لە دوورەوە دوورە‪ ،‬باڵیۆزێک دەنێرێت و داوای مەرجەکانی ئاشتی دەکات‪.‬‬ ‫‪33‬هەروەها هەرکەسێک لە ئێوە بێت و واز لە هەموو شتێکی هەبێت‪ ،‬ناتوانێت ببێتە شاگردی من‪.‬‬ ‫‪34‬خوێ باشە‪ ،‬بەڵم ئەگەر خوێ تامی خۆی لەدەستدا‪ ،‬بە چی بەهارات دەکرێت؟‬ ‫‪35‬نە بۆ خاک و نە بۆ پیسایی ‪.‬بەڵم مرۆڤەکان فڕێی دەدەنە دەرەوە ‪.‬ئەوەی گوێی هەیە بیبیستێت‪ ،‬با بیبیستێت‪.‬‬

‫‪60‬‬


‫لوقا‬

‫بەشی ‪١٥‬‬ ‫‪1‬ئینجا هەموو باجگرەکان و گوناهباران لێی نزیک بوونەتەوە بۆ ئەوەی گوێیان لێبگرن‪.‬‬ ‫‪2‬فەریسییەکان و مامۆستایان مورمورییان کرد و گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوە گوناهباران وەردەگرێت و لەگەڵیان نان دەخوات»‪.‬‬ ‫‪3‬ئینجا ئەم مەتەڵەی پێ وتن و فەرمووی‪:‬‬ ‫‪4‬کام لە ئێوە کە سەد مەڕی هەیە‪ ،‬ئەگەر یەکێکیان لەدەست بدات‪ ،‬نەوەد و نۆ مەڕەکە لە بیاباندا بەجێ نەهێڵێت و بەدوای ئەو ونبووەدا‬ ‫نەڕوات تا دەیدۆزێتەوە؟‬ ‫‪5‬کاتێک دەیدۆزێتەوە‪ ،‬بە شادەوە دەیخاتە سەر شانەکانی‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک دەگەڕێتەوە ماڵەوە‪ ،‬هاوڕێ و دراوسێکانی کۆدەکاتەوە و پێیان دەڵێت« ‪:‬لەگەڵم شاد بن ‪.‬چونکە مەڕەکەم دۆزیەوە کە ون بوو‪.‬‬ ‫‪7‬پێتان دەڵێم‪ ،‬بە هەمان شێوە لە ئاسماندا شادی دەبێت بۆ یەک گوناهبار کە تەوبە دەکات‪ ،‬زیاتر لە نەوەد و نۆ کەسی دادپەروەر کە‬ ‫پێویستیان بە تەوبەکردن نییە‪.‬‬ ‫‪8‬یان چ ژنێک کە دە پارچە زیوی هەیە‪ ،‬ئەگەر یەک پارچەی لەدەست بدات‪ ،‬مۆمێک داگیرسێنێت و ماڵەکە پاک نەکاتەوە و بە پەرۆشەوە‬ ‫بەدوایدا بگەڕێت تا دەیدۆزێتەوە؟‬ ‫‪9‬کاتێک دەیدۆزێتەوە‪ ،‬هاوڕێکانی و دراوسێکانی بانگ دەکات و دەڵێت« ‪:‬لەگەڵم شاد بن »‪.‬چونکە ئەو پارچەیەم دۆزیەوە کە لەدەستم‬ ‫دابوو‪.‬‬ ‫‪10‬بە هەمان شێوە پێتان دەڵێم‪ ،‬لە ئامادەبوونی فریشتەکانی خودا خۆشحاڵی هەیە بۆ یەک گوناهبار کە تەوبە دەکات‪.‬‬ ‫‪11‬ئینجا گوتی« ‪:‬پیاوێک دوو کوڕی هەبوو‪.‬‬ ‫‪12‬بچووکتریان بە باوکی گوت« ‪:‬باوکە‪ ،‬ئەو بەشەی کە دەکەوێتە سەرم‪ ،‬پێم بدە »‪.‬بژێوی ژیانی بۆ دابەش کرد‪.‬‬ ‫‪13‬چەند ڕۆژێکی نەخایاند کوڕە بچووکەکە هەمووی کۆکردەوە و گەشتەکەی بۆ وڵتێکی دوور و لەوێ بە ژیانی ئاژاوەگێڕانە سامانەکەی‬ ‫بەفیڕۆدا‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک هەمووی خەرج کرد‪ ،‬برسێتییەکی بەهێز لەو خاکەدا سەریهەڵدا ‪.‬و دەستی کرد بە کەموکوڕی‪.‬‬ ‫‪15‬ئەویش چوو و خۆی بە هاوڵتییەکی ئەو وڵتەوە گرێدا ‪.‬و ناردی بۆ کێڵگەکانی بۆ ئەوەی بەراز بخوات‪.‬‬ ‫‪16‬بێهێزی دەویست سکی پڕ بکات لەو توێکڵنەی کە بەرازەکان دەیانخوارد‪ ،‬کەسیش نەیدەدا‪.‬‬ ‫‪17‬کاتێک هاتە دڵی خۆی‪ ،‬گوتی« ‪:‬چەند خزمەتکاری بەکرێگیراو لە باوکم نانیان هەیە و دەمێننەوە‪ ،‬منیش بە برسێتی لەناو دەبم»!‬ ‫‪18‬هەستام و دەچمە لی باوکم و پێی دەڵێم« ‪:‬باوکە‪ ،‬گوناهم لە بەرامبەر ئاسمان و لەبەردەمتدا کردووە‪.‬‬ ‫‪19‬ئیتر شایستەی ئەوە نیم ناوم بنێم کوڕەکەت‪ ،‬من بکە بە یەکێک لە خزمەتکارە بەکرێگیراوەکانت‪.‬‬ ‫‪20‬ئینجا هەستا و هاتە لی باوکی ‪.‬بەڵم کاتێک لە دوورەوە بوو‪ ،‬باوکی بینی و بەزەیی پێدا هاتەوە و ڕایکرد و کەوتە سەر ملی و ماچی‬ ‫کرد‪.‬‬ ‫‪21‬کوڕەکە پێی گوت« ‪:‬باوکە‪ ،‬من لە بەرامبەر ئاسمان و لەبەرامبەر تۆدا گوناهم کردووە‪ ،‬چیتر شایستەی ئەوە نیم ناوم بنێم کوڕەکەت»‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم باوکەکە بە خزمەتکارەکانی گوت« ‪:‬باشترین جل و بەرگ بێنە و لەبەری بکەن ‪.‬ئەڵقەیەکی لەسەر دەستی و پێڵوی لەسەر‬ ‫پێیەکانی دانا‪.‬‬ ‫‪23‬گوێدرێژە قەڵەوەکە بهێنە ئێرە و بیکوژن ‪.‬با بخۆین و شاد بین‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە ئەم کوڕەم مردووە و زیندوو بووەتەوە ‪.‬ون بوو‪ ،‬و دەدۆزرێتەوە ‪.‬وە دەستیان کرد بە خۆشی‪.‬‬ ‫‪25‬کوڕە گەورەکەی لە کێڵگەکەدا بوو‪ ،‬کاتێک هات و لە ماڵەکە نزیک بووەوە‪ ،‬گوێی لە مۆسیقا و سەما بوو‪.‬‬ ‫‪26‬یەکێک لە خزمەتکارەکانی بانگ کرد و پرسی ئەم شتانە مانای چییە؟‬ ‫‪27‬ئینجا پێی گوت« ‪:‬براکەت هاتووە ‪.‬باوکت گوێدرێژە قەڵەوەکەی کوشت‪ ،‬چونکە بە سەلمەتی وەریگرتووە‪.‬‬ ‫‪28‬تووڕە بوو‪ ،‬نەیویست بچێتە ژوورەوە‪ ،‬باوکی هاتە دەرەوە و داوای لێکرد‪.‬‬ ‫‪29‬ئەویش وەڵمی باوکی دایەوە« ‪:‬ئەم ساڵە زۆرە خزمەتت دەکەم‪ ،‬هەرگیز فەرمانەکەتم سەرپێنەکردووە‪ ،‬بەڵم هەرگیز بزێوێکت پێ‬ ‫نەدام‪ ،‬تا لەگەڵ هاوڕێکانم شاد بم‪.‬‬ ‫‪30‬بەڵم هەر کە ئەم کوڕە هات و لەگەڵ لەشفرۆشەکاندا بژێوی ژیانی تۆی خوارد‪ ،‬گوێدرێژە قەڵەوەکەت بۆ کوشت‪.‬‬ ‫‪31‬ئینجا پێی گوت« ‪:‬کوڕم‪ ،‬تۆ هەمیشە لەگەڵمدایت و هەموو ئەو شتانەی کە هەم هی تۆیە»‪.‬‬ ‫‪32‬شاد بووین و دڵخۆش بین‪ ،‬چونکە ئەم براکەت مردبوو و زیندوو بووەوە ‪.‬و ون بوو‪ ،‬و دەدۆزرێتەوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٦‬‬ ‫‪1‬بە شاگردەکانیشی گوت « ‪:‬پیاوێکی دەوڵەمەند هەبوو کە بەڕێوەبەرێکی هەبوو ‪.‬ئەویش تۆمەتبار کرا کە سامانەکەی بەفیڕۆ داوە‪.‬‬ ‫‪2‬بانگی کرد و پێی گوت« ‪:‬چۆن ئەمەم لە تۆوە بیستووە؟ »حسابێک لە بەڕێوەبردنی خۆت بدە ‪.‬چونکە ڕەنگە تۆ چیتر بەڕێوەبەر نەبیت‪.‬‬ ‫‪3‬ئینجا بەڕێوەبەرەکە لە دڵی خۆیدا گوتی« ‪:‬چی بکەم؟ چونکە پەروەردگارم بەڕێوەبەرایەتیم لێدەسەنێتەوە‪ ،‬ناتوانم هەڵکەنم ‪.‬بۆ سواڵکردن‬ ‫شەرم دەکەم‪.‬‬ ‫‪4‬من بڕیارم داوە چی بکەم‪ ،‬بۆ ئەوەی کاتێک لە سەرپەرشتی دەرکراوم‪ ،‬لە ماڵەکانیان وەرمبگرن‪.‬‬ ‫‪5‬هەریەک لە قەرزدارەکانی ئاغاکەی بانگ کرد و بە یەکەمیان گوت« ‪:‬چەند قەرزاری ئاغای منیت؟»‬ ‫‪6‬گوتی« ‪:‬سەد پێوەر ڕۆن »‪.‬ئینجا پێی گوت« ‪:‬پارچەت وەربگرە و خێرا دابنیشە و پەنجا بنووسە»‪.‬‬ ‫‪7‬ئینجا بە کەسێکی دیکەی گوت« ‪:‬چەند قەرزاری؟ »ئینجا گوتی« ‪:‬سەد پێوەر گەنم »‪.‬ئینجا پێی گوت« ‪:‬پارچەت وەربگرە و حەشتا‬ ‫بنووسە»‪.‬‬

‫‪61‬‬


‫لوقا‬

‫‪8‬پەروەردگار دەستخۆشی لە بەڕێوەبەرە نادادپەروەرەکە کرد‪ ،‬چونکە ژیرانە کردوویەتی‪ ،‬چونکە منداڵنی ئەم جیهانە لە نەوەکانی‬ ‫ڕووناکیدا ژیرترن‪.‬‬ ‫‪9‬پێتان دەڵێم ‪:‬هاوڕێی سامانی ناڕاستگۆیی بۆ خۆتان بکەن ‪.‬بۆ ئەوەی کاتێک شکستتان هێنا‪ ،‬وەرتان بگرن بۆ شوێنی نیشتەجێبوونی‬ ‫هەمیشەیی‪.‬‬ ‫‪10‬ئەوەی لە کەمترین شتدا دڵسۆز بێت‪ ،‬لە زۆریشدا دڵسۆزە‪ ،‬ئەوەی لە کەمترین شتدا نادادپەروەرە‪ ،‬لە زۆریشدا نادادپەروەرە‪.‬‬ ‫‪11‬کەواتە ئەگەر ئێوە لە سامانی ناڕەوادا دڵسۆز نەبوون‪ ،‬کێ دەوڵەمەندی ڕاستەقینە دەداتە دەستتان؟‬ ‫‪12‬ئەگەر دڵسۆز نەبوون لە شتێک کە هی کەسێکی ترە‪ ،‬کێ ئەوەی هی خۆتانەتان پێدەبەخشێت؟‬ ‫‪13‬هیچ خزمەتکارێک ناتوانێت خزمەت بە دوو ئاغا بکات‪ ،‬چونکە یان ڕقی لە یەکێکیان دەبێتەوە و ئەوی دیکەیان خۆشدەوێت ‪.‬یان‬ ‫ئەگەرنا دەست بە یەکێکەوە دەگرێت و ئەوی دیکەش سووکایەتی پێدەکات ‪.‬ناتوانن خزمەت بە خودا و ماڵ و سامان بکەن‪.‬‬ ‫‪14‬فەریسییەکانیش کە تەماحیان دەکرد‪ ،‬هەموو ئەمانەیان بیست و گاڵتەیان پێکرد‪.‬‬ ‫‪15‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬ئێوە ئەوانەن کە خۆتان لەبەردەم مرۆڤەکاندا ڕاستگۆ دەکەن ‪.‬بەڵم خودا دڵتان دەناسێت‪ ،‬چونکە ئەوەی لەلی‬ ‫مرۆڤەکان بەرزە‪ ،‬لەبەردەم خودادا قێزەونە‪.‬‬ ‫‪16‬یاسا و پێغەمبەران تا یۆحەنا بوون‪ ،‬لەو کاتەوە شانشینی خودا بانگەشەی بۆ دەکرێت و هەرکەسێک فشار دەخاتە سەری‪.‬‬ ‫‪17‬تێپەڕبوونی ئاسمان و زەوی ئاسانترە لەوەی یەک بڕگە لە یاساکەدا لەدەست بچێت‪.‬‬ ‫‪18‬هەرکەسێک ژنەکەی لبدات و ژنێکی دیکەی هێنا‪ ،‬زینا دەکات‪ ،‬هەرکەسێک ژنەکەی لە مێردەکەی جیابکاتەوە‪ ،‬زینا دەکات‪.‬‬ ‫‪19‬پیاوێکی دەوڵەمەند هەبوو‪ ،‬جل و بەرگی وەنەوشەیی و کەتانێکی وردی لەبەردا بوو‪ ،‬هەموو ڕۆژێک بە شانازییەوە دەڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪20‬سواڵکەرێک هەبوو بە ناوی لزارۆس‪ ،‬کە لە دەروازەکەیەوە دانرابوو و پڕ بوو لە برین‪.‬‬ ‫‪21‬سەگەکانیش هاتبوون و برینەکانیان لێدا‪.‬‬ ‫‪22‬سواڵکەرەکە مرد و فریشتەکان بردیانە ناو کۆڵی ئیبراهیم‪ ،‬پیاوە دەوڵەمەندەکەش مرد و نێژرا‪.‬‬ ‫‪23‬لە دۆزەخدا چاوەکانی بەرز دەکاتەوە و لە ئازاردایە و ئیبراهیم لە دوورەوە دەبینێت و لزارۆس لە سنگیدایە‪.‬‬ ‫‪24‬هاوار دەکات و گوتی« ‪:‬باوک ئیبراهیم‪ ،‬بەزەییم پێدا بێتەوە و لزارۆس بنێرە‪ ،‬تا نوکی پەنجەی لە ئاودا نوقم بکات و زمانم سارد‬ ‫بکاتەوە ‪.‬چونکە من لەم بڵێسەیەدا ئازار دەچێژم‪.‬‬ ‫‪25‬ئیبراهیم گوتی« ‪:‬کوڕم‪ ،‬لەبیرت بێت کە تۆ لە ژیانتدا شتە باشەکانت وەرگرتووە‪ ،‬لزارۆسیش شتە خراپەکانت وەرگرتووە‪.‬‬ ‫‪26‬جگە لە هەموو ئەمانە‪ ،‬لە نێوان ئێمە و ئێوەدا کەنداوی گەورە جێگیر کراوە‪ ،‬بەجۆرێک ئەوانەی لێرەوە بۆ ئێوە تێپەڕن‪ ،‬ناتوانن ‪.‬‬ ‫هەروەها ناتوانن بۆ ئێمە تێپەڕن‪ ،‬کە لەوێوە دێت‪.‬‬ ‫‪27‬ئینجا گوتی« ‪:‬باوکە‪ ،‬داوات لێدەکەم بینێری بۆ ماڵی باوکم‪.‬‬ ‫‪28‬چونکە پێنج برام هەیە ‪.‬بۆ ئەوەی شایەتحاڵییان بۆ بدات‪ ،‬نەک ئەوانیش نەچنە ئەم شوێنەی ئازاردان»‪.‬‬ ‫‪29‬ئیبراهیم پێی گوت« ‪:‬موسا و پێغەمبەرانیان هەیە ‪.‬با گوێیان لێ بگرن‪.‬‬ ‫‪30‬ئینجا گوتی« ‪:‬نا‪ ،‬باوکە ئیبراهیم‪ ،‬بەڵم ئەگەر کەسێک لە مردووەکانەوە بچێتە لی ئەوان‪ ،‬ئەوا پەشیمان دەبنەوە»‪.‬‬ ‫‪31‬ئینجا پێی گوت« ‪:‬ئەگەر گوێیان لە موسا و پێغەمبەران نەگرت‪ ،‬ئەگەر کەسێک لە مردن هەستایەوە‪ ،‬قەناعەتیان پێناکرێت»‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٧‬‬ ‫‪1‬ئینجا بە شاگردەکانی گوت « ‪:‬ناتوانرێت تاوانەکان ڕوو بدەن‪ ،‬بەڵم ئاخ بۆ ئەو کەسەی کە لە ڕێگەیەوە دێت!‬ ‫‪2‬بۆی باشتر بوو کە بەردێکی ورد لە ملی هەڵواسرا و فڕێی بداتە دەریا‪ ،‬لەوەی یەکێک لەم بچووکانە توڕە بکات‪.‬‬ ‫‪3‬ئاگاداری خۆتان بن ‪:‬ئەگەر براکەتان سەرپێچیتان کرد‪ ،‬سەرزەنشتی بکەن ‪.‬وە ئەگەر تۆبەی کرد‪ ،‬لێی خۆشبە‪.‬‬ ‫‪4‬ئەگەر لە ڕۆژێکدا حەوت جار سەرپێچیت بکات و لە ڕۆژێکدا حەوت جار ڕووت بکاتەوە و بڵێت« ‪:‬تەوبە دەکەم »‪.‬لێی خۆش دەبیت»‪.‬‬ ‫‪5‬نێردراوان بە یەزدانیان گوت« ‪:‬باوەڕمان زیاد بکە»‪.‬‬ ‫‪6‬یەزدان فەرمووی « ‪:‬ئەگەر باوەڕتان وەک دەنکە خەردەلێک هەبوایە‪ ،‬دەکرا بەم درەختە سیکامینە بڵێن« ‪:‬بە ڕەگەوە هەڵبکێشە و لە‬ ‫دەریادا بچێنە »‪.‬و پێویستە گوێڕایەڵی تۆ بێت‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم کام لە ئێوە کە خزمەتکارێکی هەیە کە دەکوڵێت یان ئاژەڵ دەخوات‪ ،‬کاتێک لە کێڵگەوە دێت‪ ،‬بە زوویی پێی دەڵێت« ‪:‬بڕۆ و دابنیشە‬ ‫بۆ نانخواردن؟»‬ ‫‪8‬پێم باشترە پێی بڵێت« ‪:‬ئەو شتانە ئامادە بکە کە نان بخۆم و پشتم پێ ببەستە و خزمەتم بکە‪ ،‬تا نان دەخۆم و دەخۆمەوە »‪.‬دوای ئەوە‬ ‫دەخۆیت و دەخۆیتەوە؟‬ ‫‪9‬ئایا سوپاسی ئەو خزمەتکارە دەکات‪ ،‬چونکە ئەو کارانەی کرد کە فەرمانی پێکرابوو؟ من ‪trow‬نا‪.‬‬ ‫‪10‬بە هەمان شێوە ئێوەش کاتێک هەموو ئەو کارانەتان کرد کە فەرمانتان پێکراوە‪ ،‬بڵێن ‪:‬ئێمە خزمەتکاری بێ قازانجین‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک چوو بۆ ئۆرشەلیم‪ ،‬بە ناوەڕاستی سامریا و جەلیلدا تێپەڕی‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک چووەتە گوندێک‪ ،‬دە پیاوی پەتایان لێکەوتەوە کە لە دوورەوە وەستابوون‪.‬‬ ‫‪13‬ئەوانیش دەنگیان بەرزکردەوە و گوتیان« ‪:‬عیسا‪ ،‬مامۆستا‪ ،‬بەزەییمان پێدا بێتەوە»‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک بینییان پێی گوتن « ‪:‬بڕۆن خۆتان پیشانی کاهینەکان بدەن »‪.‬ئینجا لە کاتی ڕۆشتنیان پاک بوونەتەوە‪.‬‬ ‫‪15‬یەکێکیان کە بینی چاک بووەتەوە‪ ،‬گەڕایەوە دواوە و بە دەنگێکی بەرز ستایشی خودای کرد‪.‬‬ ‫‪16‬بە ڕووخساری لە پێیەکانی کەوتە خوارەوە و سوپاسی کرد‪ ،‬سامری بوو‪.‬‬ ‫‪17‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئایا دە کەس پاک نەبوونەوە؟ بەڵم ئەو نۆیە لە کوێن؟‬ ‫‪18‬هیچ نەدۆزراوەتەوە کە بگەڕێتەوە بۆ ئەوەی شکۆمەندی بە خودا ببەخشێت‪ ،‬جگە لەم نامۆیە‪.‬‬

‫‪62‬‬


‫لوقا‬

‫‪19‬ئینجا پێی گوت « ‪:‬هەستە و بڕۆ‪ ،‬باوەڕەکەت چاکت کردۆتەوە»‪.‬‬ ‫‪20‬کاتێک لە فەریسییەکان پرسیاریان لێکرا کە شانشینی خودا کەی دێت‪ ،‬وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬شانشینی خودا بە چاودێری نایەت‪.‬‬ ‫‪21‬هەروەها ناڵێن« ‪:‬ئەوەتا لێرە !یان‪ ،‬سەیرکە لەوێ !چونکە شانشینی خودا لەناو ئێوەدایە‪.‬‬ ‫‪22‬ئینجا بە شاگردەکانی گوت « ‪:‬ڕۆژانێک دێن کە حەز دەکەن یەکێک لە ڕۆژەکانی کوڕی مرۆڤ ببینن و نایبینن»‪.‬‬ ‫‪23‬پێتان دەڵێن ‪:‬لێرە ببینە ‪.‬یان‪ ،‬لەوێ بزانە ‪:‬بەدوایاندا مەڕۆ و نە شوێنیان بکەوە‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە وەک چۆن ڕەشەبا کە لە بەشێکی ژێر ئاسمانەوە ڕووناک دەبێتەوە‪ ،‬تا بەشێکی دیکەی ژێر ئاسمان دەدرەوشێتەوە ‪.‬کوڕی‬ ‫مرۆڤیش لە ڕۆژگاری خۆیدا بەم شێوەیە دەبێت‪.‬‬ ‫‪25‬بەڵم سەرەتا دەبێت ئازاری زۆر بچێژێت و لەلیەن ئەم نەوەیە ڕەت بکرێتەوە‪.‬‬ ‫‪26‬وەک چۆن لە سەردەمی نوحدا بوو‪ ،‬لە سەردەمی کوڕی مرۆڤیشدا دەبێت‪.‬‬ ‫‪27‬نانیان خوارد و دەیانخواردەوە و ژنیان هێنا و هاوسەرگیریان پێدەکرا‪ ،‬تا ئەو ڕۆژەی نوح چووە ناو کەشتییەکەوە و لفاوەکە هات و‬ ‫هەموویان لەناوبرد‪.‬‬ ‫‪28‬هەروەک چۆن لە سەردەمی لوتدا بوو ‪.‬ئەوان دەیانخوارد‪ ،‬دەیانخواردەوە‪ ،‬دەیانکڕی‪ ،‬دەیانفرۆشت‪ ،‬چاندیان‪ ،‬بینایان دەکرد؛‬ ‫‪29‬بەڵم هەر لەو ڕۆژەی کە لوت لە سۆدۆم ڕۆیشت‪ ،‬ئاگر و گۆگرد لە ئاسمانەوە باری و هەموویان لەناوبرد‪.‬‬ ‫‪30‬لە ڕۆژی دەرکەوتنی کوڕی مرۆڤدا بەم شێوەیە دەبێت‪.‬‬ ‫‪31‬لەو ڕۆژەدا ئەوەی لەسەر ماڵەکە بێت و کەلوپەلەکانی لە ماڵەکەدا بێت‪ ،‬با نەیەتە خوارەوە بۆ ئەوەی بیبات‪ ،‬ئەوەی لە کێڵگەدایە‪ ،‬بە‬ ‫هەمان شێوە با نەگەڕێتەوە‪.‬‬ ‫‪32‬ژنەکەی لوت لەبیر بکە‪.‬‬ ‫‪33‬هەرکەسێک هەوڵی ڕزگارکردنی ژیانی خۆی بدات‪ ،‬لەدەستی دەدات ‪.‬هەرکەسێک ژیانی لەدەست بدات‪ ،‬دەیپارێزێت‪.‬‬ ‫‪34‬پێتان دەڵێم‪ ،‬لەو شەوەدا دوو پیاو لە یەک جێگادا دەبن ‪.‬یەکێکیان دەگیرێت و ئەوی دیکەیان بەجێدەهێڵرێت‪.‬‬ ‫‪35‬دوو ژن پێکەوە ورد دەبن ‪.‬یەکێکیان دەگیرێت و ئەوی دیکەیان بەجێدەهێڵرێت‪.‬‬ ‫‪36‬دوو پیاو لە کێڵگەکەدا دەبن ‪.‬یەکێکیان دەگیرێت و ئەوی دیکەیان بەجێدەهێڵرێت‪.‬‬ ‫‪37‬ئەوانیش وەڵمیان دایەوە« ‪:‬پەروەردگار لە کوێ؟ ئینجا پێی گوتن « ‪:‬لە هەر کوێیەک لشەکە بێت‪ ،‬هەڵۆکان لەوێ کۆدەبنەوە»‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٨‬‬ ‫‪1‬بۆ ئەم مەبەستەش مەتەڵێکی بۆ وتن ‪:‬مرۆڤەکان دەبێ هەمیشە نوێژ بکەن و بێهێز نەبن‪.‬‬ ‫‪2‬گوتی « ‪:‬لە شارێکدا دادوەرێک هەبوو‪ ،‬لە خودا نەدەترسا و مرۆڤیشی نەدەزانی‪.‬‬ ‫‪3‬لەو شارەدا بێوەژنێک هەبوو ‪.‬هاتە لی و گوتی« ‪:‬تۆڵەم لێبکەرەوە لە نەیارەکەم»‪.‬‬ ‫‪4‬بۆ ماوەیەک نەیویست‪ ،‬بەڵم دوای ئەوە لە دڵی خۆیدا گوتی« ‪:‬هەرچەندە لە خودا نەترسم و مرۆڤیش نازانم‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم لەبەر ئەوەی ئەم بێوەژنە بێزارم دەکات‪ ،‬تۆڵەی لێدەکەمەوە‪ ،‬نەک بە هاتنی بەردەوامی خۆی ماندووم بکات‪.‬‬ ‫‪6‬یەزدان گوتی « ‪:‬بیستن دادوەری نادادپەروەر چی دەڵێت»‪.‬‬ ‫‪7‬ئایا خودا تۆڵەی هەڵبژێردراوەکانی خۆی ناکاتەوە‪ ،‬کە شەو و ڕۆژ هاواریان بۆ دەکەن‪ ،‬هەرچەندە زۆر بەرگەیان بگرێت؟‬ ‫‪8‬پێتان دەڵێم بە خێرایی تۆڵەیان لێدەکاتەوە ‪.‬بەڵم کاتێک کوڕی مرۆڤ دێت‪ ،‬ئایا باوەڕ لەسەر زەوی دەدۆزێتەوە؟‬ ‫‪9‬ئەم مەتەڵەی بۆ هەندێک کەس وت کە متمانەیان بە خۆیان هەبوو کە ڕاستودروستن و ئەوانی تریان سووکایەتی پێدەکرد‪.‬‬ ‫‪10‬دوو پیاو بۆ نوێژ چوونە ناو پەرستگاکە ‪.‬یەکێکیان فەریسییە و ئەوی دیکەیان باجگر‪.‬‬ ‫‪11‬فەریسییەکە وەستا و لەگەڵ خۆیدا بەم شێوەیە دوعای کرد« ‪:‬خودا‪ ،‬سوپاست دەکەم‪ ،‬کە من وەک کەسانی دیکە‪ ،‬تاڵنچی و نادادپەروەر و‬ ‫زیناکار و تەنانەت وەک ئەم باجگرە نیم»‪.‬‬ ‫‪12‬لە هەفتەیەکدا دووجار بەڕۆژوو دەبم‪ ،‬دەهەمی هەموو ئەو شتانەی کە خاوەنداریەتیم دەدەم‪.‬‬ ‫‪13‬باجگرەکە کە لە دوورەوە وەستابوو‪ ،‬نەیویست چاوەکانی بەرەو ئاسمان بەرز بکاتەوە‪ ،‬بەڵکو سنگی دا و گوتی« ‪:‬خودا بەزەیی پێمدا‬ ‫بێتەوە کە گوناهبارم»‪.‬‬ ‫‪14‬پێتان دەڵێم ‪:‬ئەم پیاوە بە ڕاستودروست ڕۆیشت بۆ ماڵەکەی نەک ئەوی دیکە‪ ،‬چونکە هەرکەسێک خۆی بەرز بکاتەوە‪ ،‬زەلیل دەبێت ‪.‬‬ ‫ئەوەی خۆی زەلیل بکات‪ ،‬بەرز دەکرێتەوە‪.‬‬ ‫‪15‬منداڵی ساوایان بۆ هێنا تا دەستیان لێبدات‪ ،‬بەڵم کاتێک شاگردەکانی بینییان سەرزەنشتیان کرد‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم عیسا بانگی کرد و گوتی « ‪:‬رێگە بدەن منداڵە بچووکەکان بێنە لم و قەدەغەیان مەکەن‪ ،‬چونکە شانشینی خودا بۆ ئەمانەن»‪.‬‬ ‫‪17‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬هەرکەسێک وەک منداڵێکی بچووک شانشینی خودا وەرنەگرێت‪ ،‬بە هیچ شێوەیەک ناچێتە ناویەوە‪.‬‬ ‫‪18‬فەرمانڕەوایەک لێی پرسی« ‪:‬مامۆستا باش‪ ،‬چی بکەم بۆ ئەوەی ژیانی هەتاهەتایی بە میرات بگرم؟»‬ ‫‪19‬عیسا پێی گوت « ‪:‬بۆچی بە باشم دەڵێیت؟ »هیچیان باش نییە‪ ،‬جگە لە یەکێک‪ ،‬واتە خودا‪.‬‬ ‫‪20‬تۆ فەرمانەکان دەزانیت ‪:‬زینا مەکە‪ ،‬مەکوژە‪ ،‬دزی مەکە‪ ،‬شایەتحاڵی درۆ مەدە‪ ،‬ڕێز لە باوک و دایکت بگرە‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا گوتی« ‪:‬لە گەنجییەوە هەموو ئەمانەم پاراستووە»‪.‬‬ ‫‪22‬کاتێک عیسا ئەم قسانەی بیست‪ ،‬پێی گوت « ‪:‬هێشتا یەک شتت کەم بووە‪ ،‬هەموو ئەوەی هەتە بیفرۆشە و بەسەر هەژاران دابەشی بکە و‬ ‫گەنجینەی لە ئاسمانت دەبێت‪ ،‬وەرە شوێنم بکەوە»‪.‬‬ ‫‪23‬کە ئەمەی بیست‪ ،‬زۆر خەمبار بوو‪ ،‬چونکە زۆر دەوڵەمەند بوو‪.‬‬ ‫‪24‬کاتێک عیسا بینی کە زۆر دڵتەنگە‪ ،‬گوتی « ‪:‬چەند بەزەحمەت دەوڵەمەندەکان بچنە ناو شانشینی خودا»!‬ ‫‪25‬چونکە وشتر بە چاوی دەرزیدا تێپەڕێت‪ ،‬ئاسانترە لەوەی دەوڵەمەندێک بچێتە ناو شانشینی خودا‪.‬‬

‫‪63‬‬


‫لوقا‬

‫‪26‬ئەوانەی بیستیان گوتیان« ‪:‬ئەوا کێ دەتوانێت ڕزگاری بێت؟»‬ ‫‪27‬ئینجا گوتی « ‪:‬ئەو شتانەی لی مرۆڤ مەحاڵن لی خودا مومکینن»‪.‬‬ ‫‪28‬ئینجا پەترۆس گوتی« ‪:‬ئێمە هەموو شتێکمان بەجێهێشت و شوێنت کەوتین»‪.‬‬ ‫‪29‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬هیچ پیاوێک نییە لە پێناو شانشینی خودا ماڵ و دایک و باوک و برا و ژن و منداڵی‬ ‫بەجێهێشتبێت‪.‬‬ ‫‪30‬لە ئێستادا و لە جیهانی داهاتوودا ژیانی هەتاهەتایی چەندین جار زیاتر وەرناگرن‪.‬‬ ‫‪31‬ئینجا دوانزە کەسەکەی بردە لی و پێی گوتن « ‪:‬ئەوەتا ئێمە بەرەو ئۆرشەلیم سەردەکەوین و هەموو ئەو شتانەی پێغەمبەران سەبارەت‬ ‫بە کوڕی مرۆڤ نووسیویانە بە ئەنجام دەگەن»‪.‬‬ ‫‪32‬چونکە دەدرێنە دەست نەتەوەکان و گاڵتەیان پێدەکرێت و داوای لێبوردنیان لێدەکرێت و تفی لێدەکرێت‪.‬‬ ‫‪33‬شەق لێی دەدەن و دەیکوژن‪ ،‬لە ڕۆژی سێیەمیشدا زیندوو دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪34‬ئەوان هیچ کام لەم شتانە تێنەگەیشتن‪ ،‬ئەم قسەیەیان لێ شاراوە و ئەو قسانەیان نەدەزانی‪.‬‬ ‫‪35‬کاتێک لە ئەریحا نزیک بووەوە‪ ،‬کوێرێک لە لی ڕێگا دانیشتبوو و سواڵ دەکرد‪.‬‬ ‫‪36‬گوێی لە جەماوەرەکە بوو کە تێدەپەڕن‪ ،‬پرسیاری ئەوەی کرد کە مانای چییە؟‬ ‫‪37‬پێیان گوت ‪:‬عیسای ناسری بەلیدا تێدەپەڕێت‪.‬‬ ‫‪38‬هاوار دەکات و گوتی« ‪:‬عیسا‪ ،‬کوڕی داود‪ ،‬بەزەییم پێدا بێتەوە»‪.‬‬ ‫‪39‬ئەوانەی پێشیان ڕۆیشتن سەرزەنشتیان کرد و بێدەنگ بێت‪ ،‬بەڵم زیاتر هاوار دەکات« ‪:‬ئەی کوڕی داود‪ ،‬بەزەییم پێدا بێتەوە»‪.‬‬ ‫‪40‬ئینجا عیسا وەستا و فەرمانی دا بیهێنرێتە لی‪.‬‬ ‫‪41‬گوتی« ‪:‬ئەتەوێت چیت لەگەڵ بکەم؟ »ئینجا گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬تاکو بینینم وەربگرم»‪.‬‬ ‫‪42‬عیسا پێی گوت « ‪:‬بینینەکەت وەربگرە‪ ،‬باوەڕەکەت ڕزگاری کردوویت»‪.‬‬ ‫‪43‬یەکسەر بینینی وەرگرت و بەدوایدا ڕۆیشت و ستایشی خودای کرد‪ ،‬هەموو گەلەکە کە بینییان ستایشیان بۆ خودا کرد‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٩‬‬ ‫‪1‬عیسا چووە ژوورەوە و بە ئەریحادا تێپەڕی‪.‬‬ ‫‪2‬پیاوێک هەبوو بە ناوی زەکەیا‪ ،‬سەرۆکی باجگرەکان بوو‪ ،‬دەوڵەمەند بوو‪.‬‬ ‫‪3‬هەوڵیدا عیسا ببینێت کە کێیە ‪.‬و نەیتوانی بۆ ڕۆژنامەگەری‪ ،‬چونکە باڵی کەم بوو‪.‬‬ ‫‪4‬ئەویش ڕایکرد و سەرکەوتە سەر دارێکی سیکۆمۆر بۆ بینینی‪ ،‬چونکە بڕیار بوو بەو ڕێگایەدا تێپەڕێت‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک عیسا هاتە شوێنەکە‪ ،‬سەری بەرز کردەوە و بینی و پێی گوت « ‪:‬زاکیۆس‪ ،‬پەلە بکە و دابەزە ‪.‬چونکە ئەمڕۆ دەبێ لە ماڵەکەت‬ ‫بمێنمەوە‪.‬‬ ‫‪6‬بەپەلە هاتە خوارەوە و بە خۆشحاڵییەوە پێشوازی لێکرد‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک بینییان‪ ،‬هەموویان مورموریان کرد و گوتیان« ‪:‬ئەو چووەتە میوانی پیاوێکی گوناهبار»‪.‬‬ ‫‪8‬زەکەیا وەستا و بە یەزدانی گوت ‪.‬سەیرکە پەروەردگار‪ ،‬نیوەی سامانەکەم دەدەم بە هەژاران ‪.‬ئەگەر بە تۆمەتی درۆ شتێکم لە کەسێک‬ ‫وەرگرتبێت‪ ،‬چوار هێندە دەیگەڕێنمەوە‪.‬‬ ‫‪9‬عیسا پێی گوت « ‪:‬ئەمڕۆ ڕزگاربوون بۆ ئەم ماڵە هاتووە‪ ،‬چونکە ئەویش کوڕی ئیبراهیمە»‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە کوڕی مرۆڤ هاتووە بۆ گەڕان و ڕزگارکردنی ئەو شتەی کە لەدەستچووە‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک گوێیان لەم شتانە بوو‪ ،‬مەتەڵێکی زیاد کرد و وت‪ ،‬چونکە لە ئۆرشەلیم نزیک بوو و پێیان وابوو شانشینی خودا یەکسەر‬ ‫دەردەکەوێت‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا گوتی « ‪:‬ئاغایەک چووە وڵتێکی دوور بۆ ئەوەی شانشینی بۆ خۆی وەربگرێت و بگەڕێتەوە»‪.‬‬ ‫‪13‬دە خزمەتکارەکەی بانگ کرد و دە لیرەی پێ بەخشین و پێی گوتن« ‪:‬تا دێم سەرقاڵ بن»‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم هاوڵتییەکانی ڕقیان لێی بوو‪ ،‬پەیامێکیان بە دوایدا نارد و گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوەمان نابێت پاشایەتیمان بکات»‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک گەڕایەوە و شانشینی وەرگرت‪ ،‬فەرمانی دا ئەم خزمەتکارانە بانگهێشتی ئەو بکەن کە پارەکەی پێ بەخشیبوو‪ ،‬تا بزانێت‬ ‫هەرکەسێک چەندە لە بازرگانیکردندا قازانجی کردووە‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا یەکەمیان هات و گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬پاوەندەکەت دە لیرە زیادی کردووە»‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا پێی گوت« ‪:‬باشە‪ ،‬ئەی خزمەتکاری چاک‪ ،‬چونکە لە کەمێکی کەمدا دڵسۆز بوویت‪ ،‬دەسەڵتت بەسەر دە شاردا هەیە»‪.‬‬ ‫‪18‬دووەمیان هات و گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬لیرەت پێنج لیرەی زیادی کردووە»‪.‬‬ ‫‪19‬ئەویش بە هەمان شێوە پێی گوت« ‪:‬تۆش سەرپەرشتی پێنج شار بە»‪.‬‬ ‫‪20‬یەکێکی دیکەش هات و گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬لێرەدا پارەی تۆیە کە لەناو دەستکێشێکدا هەڵمگرتووە‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە من تۆم دەترسا‪ ،‬چونکە تۆ پیاوێکی خۆپارێزیت‪ ،‬تۆ ئەو شتانە هەڵدەگریت کە نەتچاندووە‪.‬‬ ‫‪22‬ئینجا پێی گوت« ‪:‬ئەی خزمەتکاری خراپەکار لە زاری خۆتەوە حوکمت لەسەر دەدەم »‪.‬تۆ دەتزانی کە من پیاوێکی خۆڕاگرم‪ ،‬ئەو‬ ‫شتانەم هەڵدەگرت کە نەمچاندووە و دروێنە دەکەم کە نەمچاندووە‪.‬‬ ‫‪23‬بۆچی پارەکەمت نەدا بە بانک‪ ،‬تا لە هاتنمدا پارەی خۆمم بە ڕیبا بخوازم؟‬ ‫‪24‬ئینجا بە ئەوانەی لە تەنیشت وەستابوون گوت« ‪:‬پارەکەی لێ وەربگرن و بیدەن بەو کەسەی کە دە لیرەی هەیە»‪.‬‬ ‫( ‪25‬ئەوان پێیان گوت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬دە لیرەی هەیە»‪.‬‬ ‫‪26‬چونکە پێتان دەڵێم ‪:‬هەرکەسێک کە هەیەتی دەدرێتێ ‪.‬ئەوەی نییە‪ ،‬ئەوەی هەیەتی لێی دەسەندرێتەوە‪.‬‬

‫‪64‬‬


‫لوقا‬

‫‪27‬بەڵم ئەو دوژمنانەی من کە نەیانویستووە من پاشایەتییان بکەم‪ ،‬بیهێننە ئێرە و لەبەردەممدا بیانکوژن‪.‬‬ ‫‪28‬کە ئەمەی وت‪ ،‬پێشەوە ڕۆیشت و بەرەو ئۆرشەلیم سەرکەوت‪.‬‬ ‫‪29‬کاتێک لە بەیتفاگە و بەتانیا نزیک بووەوە لە چیای زەیتوون‪ ،‬دوو شاگردەکەی نارد‪.‬‬ ‫‪30‬گوتی« ‪:‬بڕۆنە گوندی بەرامبەرتان ‪.‬لە کاتی چوونە ژوورەوەتاندا کەرێکی بەستراو دەبینن‪ ،‬کە هیچ کەسێک لەسەری دانەناوە‪ ،‬شل‬ ‫بکەنەوە و بیهێننە ئێرە‪.‬‬ ‫‪31‬ئەگەر کەسێک لێتان بپرسێت« ‪:‬بۆچی شل دەکەنەوە؟ »بەم شێوەیە پێی بڵێن« ‪:‬چونکە یەزدان پێویستی پێی هەیە»‪.‬‬ ‫‪32‬ئەوانەی نێردراون ڕۆیشتن و دۆزییانەوە وەک ئەوەی پێی وتبوون‪.‬‬ ‫‪33‬کاتێک کەرەکەیان شل دەکردەوە‪ ،‬خاوەنەکانی پێیان گوت« ‪:‬بۆچی کەرەکە شل دەکەنەوە؟‬ ‫‪34‬گوتیان« ‪:‬یەزدان پێویستی پێی هەیە»‪.‬‬ ‫‪35‬ئینجا هێنایان بۆ لی عیسا‪ ،‬جلەکانیان خستە سەر کەرەکە و عیسایان لەسەر دانا‪.‬‬ ‫‪36‬کاتێک ئەو دەڕۆیشت‪ ،‬جلەکانیان لە ڕێگاکەدا بڵوکردەوە‪.‬‬ ‫‪37‬کاتێک نزیک بووەوە‪ ،‬لە دابەزینی چیای زەیتون‪ ،‬هەموو شاگردەکانی دەستیان کرد بە شادبوون و ستایشکردنی خودا بە دەنگێکی بەرز‬ ‫بۆ هەموو ئەو کارە بەهێزانەی کە بینیویانە‪.‬‬ ‫‪38‬گوتی« ‪:‬ستایشی ئەو پاشایە بێت کە بە ناوی یەزدانەوە دێت‪ ،‬ئاشتی لە ئاسمان و شکۆمەندی لە بەرزترین ئاست»‪.‬‬ ‫‪39‬هەندێک لە فەریسییەکان لەناو خەڵکەکەدا پێیان گوت« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬شاگردەکانت سەرزەنشت بکە»‪.‬‬ ‫‪40‬وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬پێتان دەڵێم ئەگەر ئەمانە بێدەنگ بن‪ ،‬یەکسەر بەردەکان هاوار دەکەن»‪.‬‬ ‫‪41‬کاتێک نزیک بووەوە‪ ،‬شارەکەی بینی و لەسەری گریا‪.‬‬ ‫‪42‬وتی « ‪:‬ئەگەر تۆ لنیکەم لەم ڕۆژگارەدا بزانیبایە ئەو شتانەی کە هی ئاشتیتن »!بەڵم ئێستا لە چاوەکانت شاراوەن‪.‬‬ ‫‪43‬ڕۆژانێک دێتە سەرت‪ ،‬دوژمنەکانت خەندەقێک بەدەورتدا هەڵدەدەن و دەتپارێزن و لە هەموو لیەکدا دەتپارێزن‪.‬‬ ‫‪44‬لەگەڵ زەویدا دەتخاتە ڕوو و منداڵەکانت لەناو خۆتدا ‪.‬بەردێک لەسەر بەردێکی تر لە تۆدا بەجێناهێڵن ‪.‬چونکە کاتی سەردانەکەت‬ ‫نەدەزانی‪.‬‬ ‫‪45‬ئینجا چووە ناو پەرستگاکە و دەستی کرد بە دەرکردنی ئەوانەی تێیدا فرۆشراو و کڕین‪.‬‬ ‫‪46‬پێی گوتن « ‪:‬نووسراوە« ‪:‬ماڵەکەم ماڵی نوێژکردنە‪ ،‬بەڵم ئێوە کردتان بە کۆشکی دزەکان»‪.‬‬ ‫‪47‬ڕۆژانە لە پەرستگادا وانە دەگوتەوە ‪.‬بەڵم سەرۆک کاهینەکان و زانایان و سەرۆک گەل هەوڵیان دەدا لەناوی ببەن‪.‬‬ ‫‪48‬نەیانتوانی چی بکەن‪ ،‬چونکە هەموو گەلەکە زۆر ئاگاداری گوێگرتن بوون‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٠‬‬ ‫‪1‬لە یەکێک لەو ڕۆژانەدا‪ ،‬کە لە پەرستگادا فێری گەلی دەکرد و ئینجیلی بانگەشەی دەکرد‪ ،‬سەرۆک کاهینەکان و یاساناسەکان لەگەڵ‬ ‫پیرەکاندا هاتنە سەری‪.‬‬ ‫‪2‬پێی گوت« ‪:‬پێمان بڵێ‪ ،‬بە چ دەسەڵتێک ئەمانە دەکەیت؟ »یان کێیە ئەم دەسەڵتەی پێداویت؟‬ ‫‪3‬وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬منیش یەک شتتان لێ دەپرسم ‪.‬و وەڵمم بدەنەوە‪:‬‬ ‫‪4‬مەعمودی یۆحەنا لە ئاسمانەوە بوو یان لە مرۆڤەوە؟‬ ‫‪5‬ئەوانیش لەگەڵ خۆیان قسەیان دەکرد و گوتیان« ‪:‬ئەگەر بڵێین ‪:‬لە ئاسمانەوە ‪.‬دەڵێت« ‪:‬بۆچی باوەڕتان پێی نەکرد؟»‬ ‫‪6‬بەڵم ئەگەر بڵێین ‪:‬لە مرۆڤەکانەوە ‪.‬هەموو گەل بەردمان دەبڕن‪ ،‬چونکە دڵنیا دەبنەوە کە یۆحەنا پێغەمبەر بووە‪.‬‬ ‫‪7‬ئەوانیش وەڵمیان دایەوە ‪:‬ناتوانن بزانن لە کوێوە هاتووە‪.‬‬ ‫‪8‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬منیش پێتان ناڵێم بە چ دەسەڵتێک ئەم کارانە دەکەم»‪.‬‬ ‫‪9‬ئینجا دەستی کرد بە وتنی ئەم مەتەڵە بۆ خەڵک ‪.‬پیاوێک باخێکی ترێی چاند و بۆ جووتیاران هێنایە دەرەوە و بۆ ماوەیەکی زۆر چووە‬ ‫وڵتێکی دوور‪.‬‬ ‫‪10‬لە وەرزدا خزمەتکارێکی نارد بۆ لی جووتیارەکان تا لە بەرهەمی باخەکەی ترێ بدەن‪ ،‬بەڵم جووتیارەکان لێیان دا و بە بەتاڵی‬ ‫ڕەوانەی کرد‪.‬‬ ‫‪11‬دیسان خزمەتکارێکی دیکەی نارد‪ ،‬ئەوانیش لێیان دا و بە شەرمەزارییەوە داوای لێکرد و بە بەتاڵی ڕەوانەی دەرەوەیان کرد‪.‬‬ ‫‪12‬دیسانەوە سێیەمی نارد‪ ،‬ئەوانیش برینداریان کرد و دەریانکرد‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا ئاغای باخی ترێ گوتی« ‪:‬چی بکەم؟ »کوڕە خۆشەویستەکەم دەنێرم‪ ،‬لەوانەیە کاتێک دەیبینن ڕێزی لێبگرن‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم کاتێک جووتیارەکان بینییان‪ ،‬لە نێوانیاندا قسەیان کرد و گوتیان« ‪:‬ئەمە میراتگرەکە‪ ،‬وەرە با بیکوژین‪ ،‬تاکو میراتەکە هی ئێمە‬ ‫بێت»‪.‬‬ ‫‪15‬ئینجا لە باخی ترێ فڕێیان دا و کوشتیان ‪.‬جا ئاغای باخی ترێ چییان لێ دەکات؟‬ ‫‪16‬دێت و ئەم جووتیارانە لەناو دەبات و باخی ترێ دەدات بە کەسانی تر ‪.‬کاتێک بیستیان گوتیان« ‪:‬خوای گەورە نەکات»‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا سەیری ئەوانی کرد و گوتی « ‪:‬ئەمە چییە کە نووسراوە« ‪:‬ئەو بەردەی بیناکاران ڕەتیان کردەوە‪ ،‬ئەویش بوو بە سەری گۆشەکە؟»‬ ‫‪18‬هەرکەسێک بکەوێتە سەر ئەو بەردە‪ ،‬دەشکێت ‪.‬بەڵم لەسەر هەرکەسێک بکەوێت‪ ،‬وردی دەکات و دەیکاتە تۆز‪.‬‬ ‫‪19‬سەرۆک کاهینەکان و مامۆستایانی یاسا لە هەمان کاتدا هەوڵیان دەدا دەستیان بەسەردا ببەستن ‪.‬لە گەل دەترسان‪ ،‬چونکە زانیان ئەم‬ ‫مەتەڵەی لە دژی ئەوان وتووە‪.‬‬ ‫‪20‬چاودێرییان کرد و سیخوڕیان نارد‪ ،‬کە خۆیان بە پیاوە دادپەروەرەکان نیشان دەدا‪ ،‬بۆ ئەوەی دەست بە قسەکانی بگرن‪ ،‬تاکو بیدەن بە‬ ‫دەسەڵت و دەسەڵتی حاکم‪.‬‬

‫‪65‬‬


‫لوقا‬

‫‪21‬لێیان پرسی و گوتیان« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬ئێمە دەزانین کە تۆ ڕاست دەڵێیت و فێری دەکەیت‪ ،‬کەسیش قبوڵ ناکەیت‪ ،‬بەڵکو بەڕاستی ڕێگای‬ ‫خودا فێر دەکەیت‪.‬‬ ‫‪22‬ئایا حەڵڵە ئێمە باج بدەین بە قەیسەر‪ ،‬یان نا؟‬ ‫‪23‬بەڵم فێڵبازییەکەی ئەوانی زانی و پێی گوتن « ‪:‬بۆچی تاقیم دەکەنەوە؟‬ ‫‪24‬یەک فلسم پیشان بدە ‪.‬وێنە و سەرنووسەری کێی هەیە؟ وەڵمیان دایەوە و گوتیان ‪:‬هی قەیسەر‪.‬‬ ‫‪25‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬کەواتە ئەو شتانەی کە هی قەیسەرن بیدەن بە قەیسەر و ئەو شتانەی کە هی خودان بیدەن بە خودا»‪.‬‬ ‫‪26‬لەبەردەم خەڵکدا نەیانتوانی قسەکانی بگرن‪ ،‬بە وەڵمەکەی سەرسام بوون و بێدەنگ بوون‪.‬‬ ‫‪27‬ئینجا هەندێک لە سەدوقیەکان هاتنە لی‪ ،‬کە ڕەتی دەکەنەوە زیندووبوونەوە هەبێت ‪.‬لێیان پرسی‪:‬‬ ‫‪28‬گوتی« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬موسا بۆی نووسیوین« ‪:‬ئەگەر براکەی مرد‪ ،‬ژنی هەبوو و بێ منداڵ بمرێت‪ ،‬براکەی ژنەکەی ببات و تۆو بۆ براکەی‬ ‫بەخێو بکات»‪.‬‬ ‫‪29‬حەوت برایان هەبوو‪ ،‬یەکەمیان ژنێکی هێنا و بێ منداڵ مرد‪.‬‬ ‫‪30‬دووەمیان ژنی هێنا و بێ منداڵ مرد‪.‬‬ ‫‪31‬سێیەمیان بردی ‪.‬بە هەمان شێوە حەوتەکەش‪ ،‬منداڵیان بەجێ نەهێشت و مردن‪.‬‬ ‫‪32‬لە کۆتاییدا ژنەکەش مرد‪.‬‬ ‫‪33‬کەواتە لە زیندووبوونەوەدا ژنی کێیە؟ چونکە حەوت کەس ژنیان هەبوو‪.‬‬ ‫‪34‬عیساش وەڵمی دانەوە « ‪:‬منداڵنی ئەم جیهانە هاوسەرگیری دەکەن و هاوسەرگیریان پێدەکرێت‪.‬‬ ‫‪35‬بەڵم ئەوانەی بە شایستە دادەنرێن بۆ بەدەستهێنانی ئەو جیهانە و زیندووبوونەوەی لە مردن‪ ،‬نە هاوسەرگیری دەکەن و نە‬ ‫هاوسەرگیریان پێدەدرێت‪.‬‬ ‫‪36‬ئیتر ناتوانن بمرن‪ ،‬چونکە یەکسانن بە فریشتەکان ‪.‬وە منداڵی خودان‪ ،‬منداڵی زیندووبوونەوەن‪.‬‬ ‫‪37‬ئێستا کە مردووەکان زیندوو دەبنەوە‪ ،‬موساش لە دارستانەکەدا نیشانی دا‪ ،‬کاتێک یەزدانی بە خودای ئیبراهیم و خودای ئیسحاق و‬ ‫خودای یاقوب ناوبرد‪.‬‬ ‫‪38‬چونکە خودای مردووەکان نییە‪ ،‬بەڵکو خودای زیندووەکانە‪ ،‬چونکە هەمووان بۆ ئەو دەژین‪.‬‬ ‫‪39‬ئینجا هەندێک لە مامۆستایانی یاسا وەڵمیان دایەوە« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬باشت وت»‪.‬‬ ‫‪40‬دوای ئەوە بە هیچ شێوەیەک نەیانوێرا هیچ پرسیارێکی لێ بکەن‪.‬‬ ‫‪41‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬چۆن دەڵێن مەسیح کوڕی داودە؟‬ ‫‪42‬داود خۆی لە کتێبی زبورەکاندا دەڵێت« ‪:‬یەزدان بە پەروەردگارمی فەرموو« ‪:‬لەلی ڕاستم دابنیشە»‪.‬‬ ‫‪43‬تا دوژمنەکانت بکەم بە پێڵوی پێی خۆت‪.‬‬ ‫‪44‬داود پێی دەڵێ یەزدان‪ ،‬چۆن کوڕەکەیەتی؟‬ ‫‪45‬ئینجا لەبەردەم هەموو گەلەکەدا بە شاگردەکانی گوت‪:‬‬ ‫‪46‬ئاگاداری ئەو مامۆستایانە بن‪ ،‬کە حەز دەکەن بە جل و بەرگی درێژەوە بڕۆن و لە بازاڕەکاندا سڵویان خۆشدەوێت و لە کەنیسەکان و‬ ‫کورسییە بەرزەکان لە کەنیسەکان و ژوورە سەرەکییەکان لە ئاهەنگەکاندا‪.‬‬ ‫‪47‬ئەوان ماڵی بێوەژنەکان دەخۆن و بۆ نمایشکردن نوێژی درێژ دەکەن‪ ،‬ئەوان سزای گەورەتر وەردەگرن‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢١‬‬ ‫‪1‬سەری بەرز کردەوە و بینی دەوڵەمەندەکان بەخششەکانیان دەخستە ناو گەنجینەکەوە‪.‬‬ ‫‪2‬بێوەژنێکی هەژاریشی بینی کە دوو کۆتری تێدا فڕێدا‪.‬‬ ‫‪3‬ئینجا گوتی « ‪:‬ڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئەم بێوەژنە هەژارە لە هەموویان زیاتری خستۆتە ناو ماڵەوە‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە هەموو ئەمانە لە زۆری خۆیان فڕێداوەتە قوربانییەکانی خودا‪ ،‬بەڵم ئەو لە هەژارییەکەیدا هەموو ئەو زیندووانەی کە هەیبوو‬ ‫فڕێداوە‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک هەندێک باسی پەرستگاکەیان دەکرد‪ ،‬کە چۆن بە بەردی جوان و دیاری ڕازاوەتەوە‪.‬‬ ‫‪6‬سەبارەت بەم شتانەی کە دەیبینن‪ ،‬ڕۆژانێک دێن‪ ،‬کە بەردێک لەسەر بەردێکی دیکە نامێنێتەوە و فڕێ نەدرێتە خوارەوە‪.‬‬ ‫‪7‬لێیان پرسی« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬بەڵم ئەمانە کەی دەبن؟ »و چ نیشانەیەک دەبێت کاتێک ئەم شتانە ڕوودەدەن؟‬ ‫‪8‬ئینجا گوتی « ‪:‬ئاگادار بن لەوەی فریو نەدرێن‪ ،‬چونکە زۆر کەس بە ناوی منەوە دێن و دەڵێن ‪:‬من مەسیحم ‪.‬کاتەکە نزیک دەبێتەوە‪ ،‬بۆیە‬ ‫بەدوایاندا مەڕۆن»‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم کاتێک گوێتان لە شەڕ و ئاژاوەگێڕی دەبێت‪ ،‬مەترسن‪ ،‬چونکە سەرەتا دەبێت ئەمانە ڕوو بدەن ‪.‬بەڵم کۆتاییەکە بە وردی نییە‪.‬‬ ‫‪10‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬نەتەوەیەک لە دژی نەتەوە و شانشینی لە دژی شانشینی‪.‬‬ ‫‪11‬بوومەلەرزەی گەورە لە شوێنەکان ڕوودەدات‪ ،‬برسێتی و تاعون ‪.‬و دیمەنە ترسناکەکان و نیشانە گەورەکان لە ئاسمانەوە ڕوودەدەن‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵم پێش هەموو ئەمانە دەستتان دەخەنە سەر و گۆشەگیریتان لێدەکەن‪ ،‬دەتانخەنە بەردەم کەنیسەکان و زیندانەکان‪ ،‬لەبەر ناوی من‬ ‫دەتانخەنە بەردەم پاشا و فەرمانڕەواکان‪.‬‬ ‫‪13‬بۆ شایەتحاڵی بۆ ئێوە دەگەڕێتەوە‪.‬‬ ‫‪14‬لەبەر ئەوە لە دڵەکانتاندا یەکلیی بکەنەوە‪ ،‬کە بیر لەوە نەکەنەوە کە وەڵمی چی دەدەنەوە‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە دەم و حیکمەتێکتان پێ دەدەم‪ ،‬کە هەموو نەیارەکانتان ناتوانن بەرپەرچی بکەنەوە و بەرەنگاری ببنەوە‪.‬‬ ‫‪16‬دایک و باوک و برا و خزم و دۆست خیانەتتان لێدەکرێت ‪.‬هەندێک لە ئێوەش دەکوژن»‪.‬‬

‫‪66‬‬


‫لوقا‬

‫‪17‬لەبەر ناوی من لەلیەن هەموو مرۆڤەکانەوە ڕقیان لێتان بێت‪.‬‬ ‫‪18‬بەڵم مووی سەرتان لەناو ناچێت‪.‬‬ ‫‪19‬بە سەبر و خۆڕاگری خۆتان خاوەنی گیانتان بن‪.‬‬ ‫‪20‬کاتێک ئۆرشەلیم دەبینن کە بە سوپا دەورە دراوە‪ ،‬ئەوا بزانن کە وێرانبوونی نزیکە‪.‬‬ ‫‪21‬با ئەوانەی لە یەهودان بەرەو شاخەکان هەڵبێن ‪.‬با ئەوانەی لە ناوەڕاستیدان بچنە دەرەوە ‪.‬با ئەوانەی لە وڵتاندان بچنە ناویەوە»‪.‬‬ ‫‪22‬چونکە ئەمانە ڕۆژانی تۆڵەسەندنەوەن‪ ،‬بۆ ئەوەی هەموو ئەو شتانەی نووسراون جێبەجێ بکرێن‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم ئاخ بۆ ئەوانەی دووگیانن و ئەوانەی شیردەدەن‪ ،‬لەو ڕۆژانەدا !چونکە ناڕەحەتییەکی زۆر لە خاکەکەدا ڕوودەدات و تووڕەیی‬ ‫بەسەر ئەم گەلەدا دێت‪.‬‬ ‫‪24‬بە لێواری شمشێر دەکوژرێن و بە دیل دەبرێنە ناو هەموو گەلن‪ ،‬ئۆرشەلیم لەلیەن نەتەوەکانەوە دەکوژرێت‪ ،‬تا سەردەمی نەتەوەکان‬ ‫تەواو دەبێت‪.‬‬ ‫‪25‬لە خۆر و مانگ و ئەستێرەکاندا نیشانە دەبێت ‪.‬و لەسەر زەوی ناڕەحەتی گەلن‪ ،‬بە سەرلێشێواوی؛ دەریا و شەپۆلەکان کە دەژەنن؛‬ ‫‪26‬دڵی مرۆڤەکان لە ترس و چاودێریکردنی ئەو شتانەی کە لەسەر زەوی دێن‪ ،‬شکستیان پێدەهێنن‪ ،‬چونکە دەسەڵتەکانی ئاسمان دەلەرزن‪.‬‬ ‫‪27‬ئینجا کوڕی مرۆڤ دەبینن کە بە هەورێکەوە بە هێز و شکۆمەندییەکی گەورەوە دێت‪.‬‬ ‫‪28‬کاتێک ئەمانە دەستیان پێکرد‪ ،‬ئەوا سەرتان بەرز بکەنەوە و سەرتان بەرز بکەنەوە ‪.‬چونکە ڕزگاربوونتان نزیک بووەتەوە‪.‬‬ ‫‪29‬ئینجا مەتەڵێکی بۆ وتن ‪.‬سەیرکە دار هەنجیر و هەموو دارەکان‪.‬‬ ‫‪30‬کاتێک ئێستا تەقە دەکەن‪ ،‬لە خۆتان دەبینن و دەزانن کە هاوین نزیکە‪.‬‬ ‫‪31‬بە هەمان شێوە ئێوەش کاتێک ئەم شتانە دەبینن کە ڕوودەدەن‪ ،‬بزانن کە شانشینی خودا نزیکە‪.‬‬ ‫‪32‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئەم نەوەیە تێناپەڕێت تا هەموو شتێک تەواو دەبێت‪.‬‬ ‫‪33‬ئاسمان و زەوی تێدەپەڕن‪ ،‬بەڵم قسەکانم تێناپەڕن‪.‬‬ ‫‪34‬ئاگاداری خۆتان بن‪ ،‬نەک دڵتان بە زیادەڕۆیی و سەرخۆشی و خەمی ئەم ژیانە بارگاوی بێت و ئەو ڕۆژە بەبێ ئاگاداری بەسەرتاندا‬ ‫بێت‪.‬‬ ‫‪35‬چونکە وەک تەڵەیەک دێتە سەر هەموو ئەوانەی لەسەر ڕووی زەوی نیشتەجێن‪.‬‬ ‫‪36‬بۆیە ئاگاداربن و هەمیشە نوێژ بکەن‪ ،‬تاکو بە شایستەی ئەوە هەژمار بکرێن کە لە هەموو ئەم شتانەی ڕوودەدەن ڕزگارتان بێت و‬ ‫لەبەردەم کوڕی مرۆڤدا بوەستن‪.‬‬ ‫‪37‬لە ڕۆژدا لە پەرستگادا وانە دەگوتەوە ‪.‬شەوانە دەچووە دەرەوە و لەو چیایەی کە پێی دەوترێت چیای زەیتوون نیشتەجێ بوو‪.‬‬ ‫‪38‬بەیانی زوو هەموو خەڵکەکە هاتنە لی بۆ لی پەرستگا بۆ ئەوەی گوێی لێبگرن‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٢‬‬ ‫‪1‬جەژنی نانە بێ خەمیرەکان نزیک بووەوە کە پێی دەوترێت جەژنی پەسح‪.‬‬ ‫‪2‬سەرۆک کاهینەکان و مامۆستایان بەدوایدا دەگەڕان کە چۆن بیکوژن ‪.‬چونکە لە خەڵک دەترسان‪.‬‬ ‫‪3‬ئینجا شەیتان هاتە ناو یەهودا کە ناوی ئەسقەریۆت بوو‪ ،‬کە لە ژمارە دوانزە کەسەکە بوو‪.‬‬ ‫‪4‬ئینجا ڕۆیشت و لەگەڵ سەرۆک کاهینەکان و سەرکردەکان قسەی کرد کە چۆن خیانەتی لێ بکات‪.‬‬ ‫‪5‬دڵخۆش بوون و پەیمانیان بەست پارەی پێ بدەن‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵێنی دا و بەدوای دەرفەتدا دەگەڕا کە لە غیابی خەڵکەکەدا خیانەتیان پێ بکات‪.‬‬ ‫‪7‬ڕۆژی نانی بێ خەمیرە هات‪ ،‬کە دەبێ جەژنی پەسح بکوژرێت‪.‬‬ ‫‪8‬پەترۆس و یۆحەنای نارد و گوتی « ‪:‬بڕۆ جەژنی پەسحمان بۆ ئامادە بکەن تا بخۆین»‪.‬‬ ‫‪9‬پێیان گوت« ‪:‬دەتەوێت لە کوێ ئامادەکاری بکەین؟»‬ ‫‪10‬پێی گوتن« ‪:‬ئەوەتا کاتێک دەچنە ناو شارەکە‪ ،‬پیاوێک ڕووبەڕووتان دەبێتەوە کە دەفرێکی ئاوی هەڵگرتووە ‪.‬بەدوایدا بچن بۆ ئەو ماڵەی‬ ‫کە دەچێتە ژوورەوە‪.‬‬ ‫‪11‬بە خاوەن ماڵەکە دەڵێن« ‪:‬مامۆستا پێت دەفەرموێت ‪:‬کوا ژووری میوان کە لەگەڵ شاگردەکانم جەژنی پەسحی تێدا دەخۆم؟»‬ ‫‪12‬ژوورێکی گەورەی سەرەوەتان پیشان دەدات کە مۆبیلیاتی تێدایە‪ ،‬لەوێ ئامادە بکەن‪.‬‬ ‫‪13‬ئەوانیش چوون و دۆزییانەوە وەک ئەوەی پێی وتبوون‪ ،‬جەژنی پەسحیان ئامادە کرد‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک کاتژمێرەکە هات‪ ،‬دانیشت و دوانزە نێردراوەکەی لەگەڵیدا‪.‬‬ ‫‪15‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬بە تامەزرۆییەوە ئارەزووم کردووە پێش ئەوەی ئازار بچێژم ئەم جەژنە پەسحیە لەگەڵتان بخۆم‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە پێتان دەڵێم ‪:‬چیتر لێی ناخۆم‪ ،‬تا لە شانشینی خودادا بەدی دێت‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا جامەکەی برد و سوپاسی کرد و گوتی « ‪:‬ئەمە وەربگرن و لە نێوانتاندا دابەشی بکەن‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە پێتان دەڵێم ‪:‬تا شانشینی خودا دێت‪ ،‬لە بەرهەمی ترێ ناخۆمەوە‪.‬‬ ‫‪19‬ئینجا نانی وەرگرت و سوپاسی کرد و شکاندی و پێیان دا و گوتی « ‪:‬ئەمە جەستەی منە کە لە پێناوتان دراوە‪ ،‬ئەمە بۆ یادی من بکەن»‪.‬‬ ‫‪20‬بە هەمان شێوە دوای نانخواردنی ئێوارە جامەکە دەیگوت « ‪:‬ئەم جامانە پەیمانی نوێیە لە خوێنی مندا کە بۆتان دەڕژێت»‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم دەستە دەستی ئەو کەسەی کە خیانەتم لێدەکات لەگەڵمدایە لەسەر مێزەکە‪.‬‬ ‫‪22‬بەڕاستی کوڕی مرۆڤ دەڕوات‪ ،‬وەک ئەوەی دیاری کراوە‪ ،‬بەڵم ئاخ بۆ ئەو پیاوەی کە بەهۆیەوە خیانەت دەکرێت!‬ ‫‪23‬ئینجا دەستیان کرد بە پرسیارکردن لە نێوان خۆیاندا کە کامیان ئەم کارە دەکات؟‬ ‫‪24‬هەروەها ناکۆکی لە نێوانیاندا دروست بوو‪ ،‬کە کامیان بە گەورەترین دادەنرێت‪.‬‬

‫‪67‬‬


‫لوقا‬

‫‪25‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬پاشاکانی نەتەوەکان پەروەردگاریان بەسەردا دەبەن ‪.‬و ئەوانەی دەسەڵتیان بەسەردا دەسەپێنن پێیان دەوترێت‬ ‫خێرخوازی‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم ئێوە وا نابن‪ ،‬بەڵم ئەوەی لە نێوانتاندا گەورەترە‪ ،‬با وەک بچووکتر بێت ‪.‬ئەوەی سەرۆکە‪ ،‬وەک ئەوەی خزمەت دەکات‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە ئایا گەورەترە‪ ،‬ئەوەی لە کاتی نانخواردن دادەنیشێت‪ ،‬یان ئەوەی خزمەت دەکات؟ ئایا ئەو کەسە نییە کە لە نانخواردن‬ ‫دادەنیشێت؟ بەڵم من وەک خزمەتکار لەنێو ئێوەدام»‪.‬‬ ‫‪28‬ئێوە ئەوانەن کە لە تاقیکردنەوەکانمدا لەگەڵم بەردەوام بوون‪.‬‬ ‫‪29‬من شانشینییەکتان بۆ دیاری دەکەم‪ ،‬وەک چۆن باوکم بۆی دیاری کردووم‪.‬‬ ‫‪30‬بۆ ئەوەی لە شانشینی من لەسەر مێزەکەم بخۆن و بخۆنەوە و لەسەر تەختەکان دابنیشن و دادوەری دوانزە هۆزی ئیسرائیل بکەن‪.‬‬ ‫‪31‬یەزدان فەرمووی « ‪:‬شامۆن‪ ،‬شیمۆن‪ ،‬بڕوانە شەیتان ئارەزووی ئەوە دەکات کە ئێوەی هەبێت‪ ،‬تا وەک گەنم بتانڕژێت‪.‬‬ ‫‪32‬بەڵم من دوعام بۆ کردوویت‪ ،‬با باوەڕەکەت شکست نەهێنێت‪ ،‬کاتێک گۆڕانکاریت بەسەردا هات‪ ،‬براکانت بەهێز بکە‪.‬‬ ‫‪33‬ئینجا پێی گوت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬من ئامادەم لەگەڵت بچمە زیندان و هەم بۆ مردن»‪.‬‬ ‫‪34‬ئینجا گوتی « ‪:‬پەترۆس پێت دەڵێم‪ ،‬ئەمڕۆ کەروێشک ناکات‪ ،‬پێش ئەوەی سێ جار ئینکاری بکەیت کە من دەناسیت»‪.‬‬ ‫‪35‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬کاتێک ئێوەم نارد بەبێ جانتا و چەقۆ و پێڵو‪ ،‬هیچتان کەم بوو؟ ئەوانیش گوتیان« ‪:‬هیچ»‪.‬‬ ‫‪36‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬بەڵم ئێستا ئەوەی جانتایەکی هەیە با بیبات و بە هەمان شێوە شمشێرەکەی‪.‬‬ ‫‪37‬چونکە پێتان دەڵێم‪ ،‬ئەوەی نووسراوە هێشتا دەبێت لە مندا بەدی بهێنرێت« ‪:‬ئەو لە سەرپێچیکاران هەژمار کرا‪ ،‬چونکە شتەکانی تایبەت‬ ‫بە من کۆتاییان هەیە»‪.‬‬ ‫‪38‬گوتیان« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬لێرەدا دوو شمشێر هەیە »‪.‬پێی گوتن« ‪:‬بەسە»‪.‬‬ ‫‪39‬ئینجا هاتە دەرەوە و وەک خووی خۆی ڕۆیشت بۆ چیای زەیتوون ‪.‬شاگردەکانیشی بەدوایدا ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪40‬کاتێک لە شوێنەکە بوو‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬دوعا بکەن تا نەچنە ناو تاقیکردنەوە»‪.‬‬ ‫‪41‬ئینجا نزیکەی بەردێک لێیان دوورکەوتەوە و ئەژنۆی دا و نوێژی کرد‪.‬‬ ‫‪42‬گوتی « ‪:‬باوکە‪ ،‬ئەگەر ویستت ئەم جامەم لێ لببە‪ ،‬بەڵم نەک ویستی من‪ ،‬بەڵکو ویستی تۆ بێت»‪.‬‬ ‫‪43‬فریشتەیەک لە ئاسمانەوە بۆی دەرکەوت و بەهێزی کرد‪.‬‬ ‫‪44‬لە ئازارێکی زۆردا زیاتر نوێژی کرد‪ ،‬ئارەقەی وەک دڵۆپە خوێنێکی گەورە بوو کە کەوتە خوارەوە بۆ سەر زەوی‪.‬‬ ‫‪45‬کاتێک لە نوێژ هەستا و هاتە لی شاگردەکانی‪ ،‬بینی کە لە خەم و پەژارەدا خەوتوون‪.‬‬ ‫‪46‬پێی گوتن « ‪:‬بۆچی دەخەون؟ هەستن و نوێژ بکەن‪ ،‬نەک بچنە ناو تاقیکردنەوەیەکەوە‪.‬‬ ‫‪47‬کە هێشتا قسەی دەکرد‪ ،‬خەڵکێک بینی و ئەوی کە ناوی یەهودا بوو‪ ،‬یەکێک بوو لە دوانزە کەسەکە‪ ،‬پێشیان ڕۆیشت و لە عیسا نزیک‬ ‫بووەوە تا ماچی بکات‪.‬‬ ‫‪48‬بەڵم عیسا پێی گوت « ‪:‬یەهودا‪ ،‬تۆ بە ماچێک خیانەت لە کوڕی مرۆڤ دەکەیت؟»‬ ‫‪49‬کاتێک ئەوانەی لە دەوروبەری بوون بینییان چی بەدوایدا دێت‪ ،‬پێیان گوت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬ئایا بە شمشێر لێی بدەین؟»‬ ‫‪50‬یەکێکیان لە خزمەتکاری سەرۆک کاهینەکەی دا و گوێی ڕاستی بڕی‪.‬‬ ‫‪51‬ئینجا عیسا وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬ئێوە تا ئێستا ڕێگە بدەن »‪.‬ئینجا دەستی لە گوێی دا و چاکی کردەوە‪.‬‬ ‫‪52‬ئینجا عیسا بە سەرۆک کاهینەکان و سەرۆکەکانی پەرستگا و پیرەکانی گوت « ‪:‬ئایا بە شمشێر و دارەوە هاتوونەتە دەرەوە وەک‬ ‫بەرامبەر دزێک؟»‬ ‫‪53‬کاتێک من ڕۆژانە لەگەڵتان بووم لە پەرستگا‪ ،‬دەستتان لە دژی من درێژ نەکردەوە‪ ،‬بەڵم ئەمە کاتژمێری ئێوەیە و هێزی تاریکی‪.‬‬ ‫‪54‬ئینجا بردیان و بردیان و هێنایان بۆ ماڵی سەرۆک کاهین ‪.‬پەترۆسیش لە دوورەوە بەدوایدا هات‪.‬‬ ‫‪55‬کاتێک ئاگریان لە ناوەڕاستی هۆڵەکەدا هەڵکرد و پێکەوە دانیشتن‪ ،‬پەترۆس لەنێویاندا دانیشت‪.‬‬ ‫‪56‬بەڵم کچە خزمەتکارێک بینی کە لە لی ئاگرەکە دانیشتبوو و بە وردی سەیری کرد و گوتی« ‪:‬ئەم پیاوەش لەگەڵیدا بوو»‪.‬‬ ‫‪57‬ئینکاری کرد و گوتی« ‪:‬ژن‪ ،‬من نایناسم»‪.‬‬ ‫‪58‬پاش کەمێک کەسێکی دیکە بینی و گوتی« ‪:‬تۆش لەوان »‪.‬پەترۆس گوتی« ‪:‬پیاو‪ ،‬من نیم»‪.‬‬ ‫‪59‬دوای نزیکەی کاتژمێرێک کەسێکی دیکە بە دڵنیاییەوە دووپاتی کردەوە و گوتی« ‪:‬ڕاستی ئەم پیاوە لەگەڵیدا بوو‪ ،‬چونکە جەلیلییە»‪.‬‬ ‫‪60‬پەترۆس گوتی« ‪:‬پیاو‪ ،‬من نازانم چی دەڵێیت »‪.‬یەکسەر‪ ،‬کە ئەو هێشتا قسەی دەکرد‪ ،‬کەروێشکەکە چەقۆی لێدا‪.‬‬ ‫‪61‬یەزدان ڕووی کردە پەترۆس ‪.‬پەترۆس قسەی یەزدانی بیرهێنایەوە کە پێی وتبوو « ‪:‬پێش ئەوەی کەروێشکەکە بکوژێت‪ ،‬سێ جار‬ ‫ئینکاری من دەکەیت»‪.‬‬ ‫‪62‬ئینجا پەترۆس چووە دەرەوە و بە تاڵیی گریاوە‪.‬‬ ‫‪63‬ئەو پیاوانەی عیسایان گرتبوو گاڵتەیان پێکرد و لێیان دا‪.‬‬ ‫‪64‬کاتێک چاویان بەستەوە و لە دەموچاوییان لێدا و لێیان پرسی« ‪:‬پێشبینی بکە‪ ،‬کێیە کە لێی دایت؟»‬ ‫‪65‬زۆر شتی تریش بە کوفرانە دژی ئەویان دەگوت‪.‬‬ ‫‪66‬هەر کە ڕۆژ بوو‪ ،‬پیرەکانی گەل و سەرۆک کاهینەکان و یاساناسەکان کۆبوونەوە و بردیانە ناو ئەنجومەنەکەیان و گوتیان‪.‬‬ ‫‪67‬ئایا تۆ مەسیحیت؟ پێمان بڵێ ‪.‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬ئەگەر پێتان بڵێم‪ ،‬باوەڕ ناکەن‪.‬‬ ‫‪68‬ئەگەر منیش لێتان بپرسم‪ ،‬وەڵمم نادەینەوە و ڕێگەم پێنادەن‪.‬‬ ‫‪69‬لەمەودوا کوڕی مرۆڤ لە دەستی ڕاستی هێزی خودا دادەنیشێت‪.‬‬ ‫‪70‬ئینجا هەموویان گوتیان« ‪:‬ئەی تۆ کوڕی خودایت؟ »پێی گوتن « ‪:‬ئێوە دەڵێن منم»‪.‬‬ ‫‪71‬گوتیان« ‪:‬ئێمە پێویستمان بە شایەتحاڵی زیاترە؟ »چونکە ئێمە خۆمان لە دەمی خۆی بیستوومانە‪.‬‬

‫‪68‬‬


‫لوقا‬

‫بەشی ‪٢٣‬‬ ‫‪1‬هەموو خەڵکەکە هەستان و بردیانە لی پیلتۆس‪.‬‬ ‫‪2‬ئینجا دەستیان کرد بە تۆمەتبارکردنی و گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوەمان بینی کە میللەتەکەی چەواشە کردووە و باجدان بە قەیسەر قەدەغە دەکات و‬ ‫دەیگوت ئەو خۆی مەسیح پاشایە»‪.‬‬ ‫‪3‬پیلتۆس لێی پرسی« ‪:‬ئایا تۆ پاشای جولەکەکانیت؟ »ئینجا وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬تۆ ئەوە دەڵێیت»‪.‬‬ ‫‪4‬ئینجا پیلتۆس بە سەرۆک کاهینەکان و گەلەکەی گوت« ‪:‬من هیچ تاوانێک لەم پیاوەدا نابینم»‪.‬‬ ‫‪5‬ئەوانیش توندتر بوون و گوتیان« ‪:‬ئەو گەل ورووژێنێت و فێری هەموو جولەکەکان دەکات‪ ،‬لە جەلیلەوە تا ئەم شوێنە»‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک پیلتۆس هەواڵی جەلیلی بیست‪ ،‬پرسیاری ئەوەی کرد کە ئایا ئەو پیاوە جەلیلە؟‬ ‫‪7‬هەر کە زانی کە سەر بە دەسەڵتی هیرۆدسە‪ ،‬ناردی بۆ لی هیرۆدس‪ ،‬کە ئەویش لەو کاتەدا لە ئۆرشەلیم بوو‪.‬‬ ‫‪8‬کاتێک هیرۆدس عیسای بینی‪ ،‬زۆر دڵخۆش بوو‪ ،‬چونکە ماوەیەکی زۆر بوو حەزی دەکرد بیبینێت‪ ،‬چونکە زۆر شتی لەبارەیەوە‬ ‫بیستبوو ‪.‬و هیوای خواست کە هەندێک موعجیزە لەلیەن ئەوەوە بینیبێت‪.‬‬ ‫‪9‬ئینجا بە قسەی زۆر پرسیاری لەگەڵ کرد ‪.‬بەڵم هیچ وەڵمی نەدایەوە‪.‬‬ ‫‪10‬سەرۆک کاهینەکان و مامۆستایان وەستان و بە توندی تۆمەتباریان کرد‪.‬‬ ‫‪11‬هیرۆدس لەگەڵ پیاوە جەنگاوەرەکانی بێزاریان کرد و گاڵتەیان پێکرد و جلێکی جوانیان لەبەردا و ناردییەوە بۆ لی پیلتۆس‪.‬‬ ‫‪12‬هەر لەو ڕۆژەدا پیلتۆس و هیرۆدس بوون بە هاوڕێ‪ ،‬چونکە پێشتر دوژمنایەتیان لە نێوان یەکتردا هەبوو‪.‬‬ ‫‪13‬پیلتۆس‪ ،‬سەرۆک کاهینەکان و فەرمانڕەواکان و گەلەکەی کۆکردەوە‪.‬‬ ‫‪14‬پێی گوتن« ‪:‬ئەم پیاوەتان هێنایە لم‪ ،‬وەک کەسێک کە گەل چەواشە دەکات‪ ،‬منیش کە لەبەردەمتاندا پشکنینم بۆ کرد‪ ،‬هیچ تاوانێکم لەم‬ ‫پیاوەدا نەدۆزیەوە کە دەست بەو شتانە بدات کە تۆمەتی پێدەدەن‪.‬‬ ‫‪15‬نەخێر‪ ،‬هێرۆدیش نەخێر‪ ،‬چونکە من ئێوەم بۆ ناردووە ‪.‬و‪ ،‬بڕوانە‪ ،‬هیچ شتێکی شایستەی مردنی پێ ناکرێت‪.‬‬ ‫‪16‬بۆیە سزای دەدەم و ئازادی دەکەم‪.‬‬ ‫( ‪17‬چونکە بەپێویستی دەزانێت لە جەژنەکەدا یەکێکیان بۆ ئازاد بکات‪).‬‬ ‫‪18‬یەکسەر هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوە لببە و بارباسمان ئازاد بکە‪.‬‬ ‫( ‪19‬بەهۆی فیتنەیەکی دیاریکراو لە شارەکە و کوشتن‪ ،‬خرایە زیندانەوە‪).‬‬ ‫‪20‬پیلتۆس کە ئامادە بوو عیسا ئازاد بکات‪ ،‬جارێکی تر قسەی لەگەڵ کردن‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬لە خاچ بدە‪ ،‬لە خاچ بدە»‪.‬‬ ‫‪22‬جاری سێیەم پێی گوتن« ‪:‬بۆچی‪ ،‬چ خراپەیەکی کردووە؟ هیچ هۆکارێکی مردنم لە ناویدا نەدۆزیوەتەوە‪ ،‬بۆیە سزای دەدەم و وازی‬ ‫لێدەهێنم‪.‬‬ ‫‪23‬یەکسەر بە دەنگێکی بەرزەوە داوایان لێکرد کە لە خاچ بدرێت ‪.‬دەنگی ئەوان و سەرۆک کاهینەکان زاڵ بوو‪.‬‬ ‫‪24‬پیلتۆس سزای دا کە وەک ئەوەی ئەوان داوایان لێدەکرد‪.‬‬ ‫‪25‬ئەو کەسەی بە تاوانی فیتنە و کوشتن خراوەتە زیندانەوە بۆیان ئازاد کرد ‪.‬بەڵم عیسای بە ویستی ئەوان ڕادەست کرد‪.‬‬ ‫‪26‬کاتێک بردیان‪ ،‬شیمۆنێکیان گرت‪ ،‬کە خەڵکی کورینی بوو‪ ،‬کە لە لدێکە هاتبووە دەرەوە و خاچیان لەسەر دانا‪ ،‬تا دوای عیسا‬ ‫هەڵیبگرێت‪.‬‬ ‫‪27‬کۆمەڵێکی زۆر لە خەڵک و ژن بەدوایدا هاتبوون‪ ،‬ئەوانیش گریاو و گریانی بۆ دەکردن‪.‬‬ ‫‪28‬بەڵم عیسا ڕووی لەوان کرد و گوتی « ‪:‬کچانی ئۆرشەلیم‪ ،‬بۆ من مەگرن‪ ،‬بەڵکو بۆ خۆتان و منداڵەکانتان بگرین»‪.‬‬ ‫‪29‬چونکە ڕۆژانێک دێن‪ ،‬کە دەڵێن« ‪:‬خۆشبەختن ئەو منداڵنەی کە هەرگیز منداڵیان نەبووە و ئەو منداڵنەی هەرگیز شیریان نەداوە»‪.‬‬ ‫‪30‬ئینجا دەست دەکەن بە شاخەکان دەڵێن« ‪:‬بکەونە سەرمان »‪.‬و بۆ گردەکان‪ ،‬ئێمە داپۆشن‪.‬‬ ‫‪31‬چونکە ئەگەر لە دارێکی سەوزدا ئەم کارانە بکەن‪ ،‬لە وشکدا چی دەکرێت؟‬ ‫‪32‬دوو تاوانباری دیکەش لەگەڵیدا بردران بۆ کوشتن‪.‬‬ ‫‪33‬کاتێک گەیشتنە ئەو شوێنەی کە پێی دەوترێت کالڤاری‪ ،‬لەوێدا ئەو و تاوانباران لە خاچیان دا‪ ،‬یەکێکیان لەلی ڕاست و ئەوی دیکەیان‬ ‫لەلی چەپ‪.‬‬ ‫‪34‬ئینجا عیسا گوتی « ‪:‬باوکە‪ ،‬لێیان خۆشبە ‪.‬چونکە نازانن چی دەکەن ‪.‬جلەکانی دابەش کرد و تیروپشکیان کرد‪.‬‬ ‫‪35‬خەڵکەکە وەستابوون و سەیریان دەکرد ‪.‬فەرمانڕەواکانیش لەگەڵیان گاڵتەیان پێدەکرد و گوتیان« ‪:‬ئەو کەسانی دیکەی ڕزگار کرد »‪.‬با‬ ‫خۆی ڕزگار بکات‪ ،‬ئەگەر مەسیح بێت‪ ،‬هەڵبژێردراوی خودا‪.‬‬ ‫‪36‬سەربازەکانیش گاڵتەیان پێکرد و هاتنە لی و سرکەیان پێشکەش کرد‪.‬‬ ‫‪37‬گوتی« ‪:‬ئەگەر تۆ پاشای جولەکەکان بیت‪ ،‬خۆت ڕزگار بکە»‪.‬‬ ‫‪38‬نووسراوێکیش بە پیتی یۆنانی و لتینی و عیبری لەسەری نووسرابوو« ‪:‬ئەمە پاشای جولەکەکانە»‪.‬‬ ‫‪39‬یەکێک لەو تاوانبارانەی کە هەڵواسرابوون‪ ،‬جنێوی پێدا و گوتی« ‪:‬ئەگەر تۆ مەسیحیت‪ ،‬خۆت و ئێمە ڕزگار بکە»‪.‬‬ ‫‪40‬بەڵم ئەوی دیکە سەرزەنشتی کرد و گوتی« ‪:‬ئایا تۆ لە خودا ناترسیت‪ ،‬چونکە تۆ لە هەمان سزادایت؟»‬ ‫‪41‬ئێمەش بەڕاستی بە دادپەروەرانە ‪.‬چونکە پاداشتی شایستەی کارەکانمان وەردەگرین‪ ،‬بەڵم ئەم پیاوە هیچ شتێکی خراپی نەکردووە‪.‬‬ ‫‪42‬ئینجا بە عیسای گوت« ‪:‬گەورە‪ ،‬کاتێک دەگەیتە شانشینی خۆت لەبیرم بکە»‪.‬‬ ‫‪43‬عیسا پێی گوت « ‪:‬بەڕاستی پێت دەڵێم‪ ،‬ئەمڕۆ لەگەڵم دەبیت لە بەهەشت»‪.‬‬ ‫‪44‬نزیکەی کاتژمێری شەشەم بوو‪ ،‬تا کاتژمێری نۆ تاریکی بەسەر هەموو زەویدا بوو‪.‬‬ ‫‪45‬خۆر تاریک بوو‪ ،‬پەردەی پەرستگاکە لە ناوەڕاستیدا دڕاو بوو‪.‬‬

‫‪69‬‬


‫لوقا‬

‫‪46‬کاتێک عیسا بە دەنگێکی بەرز هاوار دەکات‪ ،‬گوتی « ‪:‬باوکە‪ ،‬ڕۆحی خۆم دەدەم بە دەستت ‪.‬‬ ‫‪47‬کاتێک سەرۆک سەدەکە بینی چی ڕوویدا‪ ،‬ستایشی خودای کرد و گوتی« ‪:‬بە دڵنیاییەوە ئەمە پیاوێکی ڕاستودروست بوو»‪.‬‬ ‫‪48‬هەموو ئەو گەلەی کە کۆبووەوە بۆ ئەو دیمەنە‪ ،‬بینییان کە ڕوویاندا‪ ،‬سنگیان لێدا و گەڕانەوە‪.‬‬ ‫‪49‬هەموو ناسیاوەکانی و ئەو ژنانەی لە جەلیلەوە بەدوایدا ڕۆیشتن‪ ،‬لە دوورەوە وەستابوون و ئەم شتانەیان دەبینی‪.‬‬ ‫‪50‬پیاوێک هەبوو بە ناوی یوسف‪ ،‬ڕاوێژکار بوو ‪.‬پیاوێکی باش و دادپەروەر بوو‪.‬‬ ‫( ‪51‬ئەویش ڕەزامەندی لەسەر ئامۆژگاری و کردەوەکانی ئەوان نەبوو‪) ،‬ئەو خەڵکی ئەریماتایە بوو‪ ،‬شارێکی جولەکەکان بوو‪ ،‬خۆی‬ ‫چاوەڕێی شانشینی خودای دەکرد‪.‬‬ ‫‪52‬ئەم پیاوە چووە لی پیلتۆس و داوای تەرمی عیسای کرد‪.‬‬ ‫‪53‬ئینجا دایبەزاند و بە کەتان پێچایەوە و لە گۆڕێکدا داینا کە لە بەرد بڕابوو‪ ،‬کەسی تێدا دانەنرابوو‪.‬‬ ‫‪54‬ئەو ڕۆژە ئامادەکاری بوو‪ ،‬شەممەش نزیک بووەوە‪.‬‬ ‫‪55‬ژنەکانیش کە لە جەلیلەوە لەگەڵیدا هاتبوون‪ ،‬بەدوایدا ڕۆیشتن و گۆڕەکەیان بینی و چۆن تەرمەکەیان دانرا‪.‬‬ ‫‪56‬گەڕانەوە و بەهارات و مەڵهەمیان ئامادە کرد ‪.‬بەپێی فەرمانەکە ڕۆژی شەممە پشوویان دا‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٤‬‬ ‫‪1‬لە یەکەم ڕۆژی هەفتەدا‪ ،‬زۆر زوو بەرەبەیان‪ ،‬ئەو بەهاراتانەی کە ئامادەیان کردبوو و هەندێکی دیکەیان لەگەڵ خۆیان هێنا‪ ،‬هاتنە سەر‬ ‫گۆڕەکە‪.‬‬ ‫‪2‬بەردەکەیان بینی کە لە گۆڕەکە دوور خرابووەوە‪.‬‬ ‫‪3‬چوونە ژوورەوە و تەرمی یەزدانی یەزدانیان نەدۆزیەوە‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک زۆر سەریان لێ شێوا‪ ،‬سەیرکە دوو پیاو بە جل و بەرگی درەوشاوە لە تەنیشتیان وەستابوون‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک ترسان و ڕوویان بۆ سەر زەوی کڕنۆش برد‪ ،‬پێیان گوت« ‪:‬بۆچی لە نێو مردووەکاندا بەدوای زیندوودا دەگەڕێن؟»‬ ‫‪6‬لێرە نییە‪ ،‬بەڵکو هەستاوەتەوە‪ ،‬بیرت بێت کە چۆن لە جەلیل بوو لەگەڵتان قسەی کردووە‪.‬‬ ‫‪7‬گوتی« ‪:‬دەبێت کوڕی مرۆڤ بدرێتە دەستی مرۆڤە گوناهبارەکان و لە خاچ بدرێت و لە ڕۆژی سێیەمدا هەستێتەوە»‪.‬‬ ‫‪8‬قسەکانی ئەوانیان بیر هێنایەوە‪.‬‬ ‫‪9‬لە گۆڕەکە گەڕایەوە و هەموو ئەمانەیان بۆ یازدە کەسەکە و هەموو ئەوانی دیکە گێڕایەوە‪.‬‬ ‫‪10‬ئەوە مەریەمی مەجدەلی و یوئانا و مەریەمی دایکی یاقوب و ژنەکانی دیکە بوون کە ئەمانەیان بۆ نێردراوان گێڕایەوە‪.‬‬ ‫‪11‬قسەکانیان وەک حیکایەتێکی بێهودە دەرکەوت‪ ،‬باوەڕیان پێنەکرد‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا پەترۆس هەستا و ڕایکرد بۆ گۆڕەکە ‪.‬کز بوو‪ ،‬جلە کەتانەکانی بینی کە بە تەنیا دانراون و ڕۆیشتن و لە خۆیدا سەرسام بوو بەو‬ ‫شتەی کە ڕوویدا‪.‬‬ ‫‪13‬هەر لەو ڕۆژەدا دوو کەسیان چوونە گوندێک بە ناوی ئیماووس کە لە ئۆرشەلیمەوە نزیکەی هەشت مەتر دوورە‪.‬‬ ‫‪14‬ئەوانیش پێکەوە باسی هەموو ئەمانەیان دەکرد کە ڕوویانداوە‪.‬‬ ‫‪15‬لە کاتێکدا کە پێکەوە قسەیان دەکرد و قسەیان دەکرد‪ ،‬عیسا خۆی نزیک بووەوە و لەگەڵیان ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم چاوەکانیان ڕاوەستابوو تا نەیناسن‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا پێی فەرموو « ‪:‬ئەمە چ پەیوەندییەکتان هەیە کە لەگەڵ یەکتردا دەڕۆن و دڵتەنگن؟‬ ‫‪18‬یەکێکیان کە ناوی کلیۆپاس بوو‪ ،‬وەڵمی دایەوە« ‪:‬ئایا تۆ تەنیا لە ئۆرشەلیم نامۆیت و نەتزانیوە ئەو شتانەی لەم ڕۆژانەدا لەوێ‬ ‫ڕوودەدەن؟»‬ ‫‪19‬ئینجا پێی گوتن« ‪:‬چی؟ پێیان گوت« ‪:‬سەبارەت بە عیسای ناسری کە پێغەمبەرێکی بەهێز بوو لە کردار و قسەدا لەبەردەم خودا و‬ ‫هەموو گەلدا‪.‬‬ ‫‪20‬سەرۆک کاهینەکان و فەرمانڕەواکانمان چۆن ڕادەستیان کرد بۆ ئەوەی سزای لە سێدارەدان بدرێت و لە خاچیان دا‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم ئێمە متمانەمان هەبوو کە ئەو کەسە بوو کە دەبوو ئیسرائیل ڕزگار بکات‪ ،‬جگە لە هەموو ئەمانەش ئەمڕۆ سێیەم ڕۆژە لە دوای‬ ‫ئەنجامدانی ئەم کارانە‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵێ‪ ،‬هەندێک ژنیش لە کۆمەڵەکەمان سەرسامیان کردین‪ ،‬کە زوو لە گۆڕەکەدا بوون‪.‬‬ ‫‪23‬کاتێک تەرمی ئەویان نەدۆزیەوە‪ ،‬هاتن و گوتیان ‪:‬دیدگایەکی فریشتەکانمان بینیوە کە دەیانگوت زیندووە‪.‬‬ ‫‪24‬هەندێک لەوانەی لەگەڵمان بوون چوونە سەر گۆڕەکە و وەک ژنەکان گوتیان‪ ،‬بینییان‪ ،‬بەڵم نەیانبینی‪.‬‬ ‫‪25‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬ئەی گەمژە و درەنگ لە باوەڕکردن بە هەموو ئەو شتانەی پێغەمبەران وتوویانە‪.‬‬ ‫‪26‬ئایا نەدەبوو مەسیح ئەمانە بچێژێت و بچێتە ناو شکۆمەندی خۆیەوە؟‬ ‫‪27‬لە موسا و هەموو پێغەمبەرانەوە‪ ،‬لە هەموو کتێبە پیرۆزەکاندا شتەکانی تایبەت بە خۆی بۆیان ڕوون کردەوە‪.‬‬ ‫‪28‬ئینجا لە گوندەکە نزیک بوونەوە کە بۆی ڕۆیشتن‪ ،‬ئەویش وەک ئەوەی زیاتر بڕوات‪.‬‬ ‫‪29‬بەڵم ئەوان ناچاریان کرد و گوتیان« ‪:‬لەگەڵ ئێمە بمێنەرەوە‪ ،‬چونکە بەرەو ئێوارەیە و ڕۆژەکەش دوورە »‪.‬چووە ژوورەوە تا لەگەڵیان‬ ‫بمێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪30‬کاتێک لەگەڵیان لە نانخواردن دانیشتبوو‪ ،‬نانی وەرگرت و بەرەکەتی خستە سەر و شکاند و پێی بەخشین‪.‬‬ ‫‪31‬چاویان کرایەوە و ئەویان ناسی ‪.‬و لە چاویان ون بوو‪.‬‬ ‫‪32‬ئەوانیش بە یەکتریان گوت« ‪:‬ئایا لە ڕێگادا قسەی لەگەڵ دەکردین و کتێبە پیرۆزەکانی بۆ کردەوە‪ ،‬دڵمان لەناوماندا نەسووتا؟»‬ ‫‪33‬هەر لەو کاتەدا هەستانەوە و گەڕانەوە بۆ ئۆرشەلیم و بینییان کە یازدە کەسەکە و ئەوانەی لەگەڵیان بوون کۆبوونەتەوە‪.‬‬

‫‪70‬‬


‫لوقا‬

‫‪34‬گوتی« ‪:‬بەڕاستی یەزدان هەستاوەتەوە و بۆ شیمۆن دەرکەوتووە»‪.‬‬ ‫‪35‬ئەوانیش باسیان لەوە دەکرد کە لە ڕێگاکەدا چی ڕوویدا و چۆن لە نان شکاندندا لەلیەن ئەوانەوە ناسرا‪.‬‬ ‫‪36‬لە کاتی قسەکردنیان‪ ،‬عیسا خۆی لە ناویان وەستا و پێی گوتن « ‪:‬ئاشتیتان بۆ بێت»‪.‬‬ ‫‪37‬بەڵم ئەوان ترساون و ترسان و وایانزانی کە ڕۆحێکیان بینیوە‪.‬‬ ‫‪38‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬بۆچی تووشی شڵەژانن؟ »و بۆچی بیرکردنەوە لە دڵتاندا سەرهەڵدەدات؟‬ ‫‪39‬دەست و پێم ببینە‪ ،‬من خۆمم ‪.‬چونکە ڕۆح گۆشت و ئێسکی نییە‪ ،‬وەک چۆن من دەبینن هەم»‪.‬‬ ‫‪40‬کاتێک ئەمەی وت‪ ،‬دەست و پێیەکانی پیشاندا‪.‬‬ ‫‪41‬لە کاتێکدا ئەوان هێشتا لە خۆشی و سەرسوڕمان باوەڕیان نەدەکرد‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬ئایا لێرە خواردنتان هەیە؟»‬ ‫‪42‬پارچەیەک لە ماسییەکی برژاو و لە شانە هەنگوینێکیان پێدا‪.‬‬ ‫‪43‬ئینجا وەریگرت و لەبەردەمیان خوارد‪.‬‬ ‫‪44‬ئینجا پێی گوتن « ‪:‬ئەمە ئەو قسانەی کە لەگەڵتان بووم پێم وتوون‪ ،‬هەموو ئەو شتانەی کە لە یاسای موسا و پێغەمبەران و زبورەکاندا‬ ‫نووسراون‪ ،‬دەبێ جێبەجێ بکرێن ‪.‬سەبارەت بە من‪.‬‬ ‫‪45‬ئینجا تێگەیشتنیان کردەوە بۆ ئەوەی لە کتێبە پیرۆزەکان تێبگەن‪.‬‬ ‫‪46‬پێی گوتن « ‪:‬ئەوە نووسراوە و بەم شێوەیە دەبێ مەسیح ئازار بچێژێت و لە ڕۆژی سێیەمدا لە مردن هەستێتەوە‪.‬‬ ‫‪47‬لە ئۆرشەلیمەوە دەست پێدەکات‪ ،‬بە ناوی ئەوەوە بانگەشەی تەوبەکردن و لێخۆشبوونی گوناهەکان بکرێت‪.‬‬ ‫‪48‬ئێوەش شایەتحاڵی ئەم شتانەن‪.‬‬ ‫‪49‬من بەڵێنی باوکمتان بۆ دەنێرم‪ ،‬بەڵم ئێوە لە شاری ئۆرشەلیم بمێننەوە‪ ،‬تا لە سەرەوە دەسەڵتتان پێدەدرێت‪.‬‬ ‫‪50‬ئینجا بردیانە دەرەوە تا بەیتانیا و دەستەکانی بەرزکردەوە و بەرەکەتی خستە سەریان‪.‬‬ ‫‪51‬کاتێک بەرەکەتی خستە سەریان‪ ،‬لێیان جیا بووەوە و بەرەو ئاسمان برد‪.‬‬ ‫‪52‬ئەوانیش پەرستیان و بە خۆشییەکی زۆرەوە گەڕانەوە بۆ ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪53‬بەردەوام لە پەرستگاکەدا بوون و ستایش و بەرەکەتیان بۆ خودا دەکرد ‪.‬ئامین‪.‬‬

‫‪71‬‬


‫جۆن‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬لەسەرەتادا وشە بوو‪ ،‬وشەکەش لەگەڵ خودا بوو‪ ،‬وشەکەش خودا بوو‪.‬‬ ‫‪2‬لە سەرەتاوە لەگەڵ خودادا هەمان شت بوو‪.‬‬ ‫‪3‬هەموو شتێک لە ڕێگەی ئەوەوە دروست بووە ‪.‬و بەبێ ئەو هیچ شتێک دروست نەکرا کە دروست بووبێت‪.‬‬ ‫‪4‬ژیان لەناو ئەودا بوو ‪.‬ژیانیش ڕووناکی مرۆڤەکان بوو‪.‬‬ ‫‪5‬ڕووناکی لە تاریکیدا دەدرەوشێتەوە ‪.‬و تاریکی لێی تێنەگەیشت‪.‬‬ ‫‪6‬پیاوێک هەبوو کە لەلیەن خوداوە نێردرابوو‪ ،‬ناوی یۆحەنا بوو‪.‬‬ ‫‪7‬ئەویش بۆ شایەتحاڵی هات‪ ،‬بۆ ئەوەی شایەتحاڵی ڕووناکی بدات‪ ،‬تاکو هەموو مرۆڤەکان لە ڕێگەی ئەوەوە باوەڕیان پێبکەن‪.‬‬ ‫‪8‬ئەو ڕووناکی نەبوو‪ ،‬بەڵکو نێردرا بۆ ئەوەی شایەتحاڵی ئەو ڕووناکییە بێت‪.‬‬ ‫‪9‬ئەوە ڕووناکی ڕاستەقینە بوو‪ ،‬کە هەموو مرۆڤێک ڕووناک دەکاتەوە کە دێتە جیهان‪.‬‬ ‫‪10‬ئەو لە جیهاندا بوو‪ ،‬جیهان بەهۆی ئەوەوە دروست بوو‪ ،‬جیهان نەیناسی‪.‬‬ ‫‪11‬هاتە لی خۆی‪ ،‬بەڵم خۆی وەری نەگرت‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵم هەرکەسێک کە پێشوازییان لێکرد‪ ،‬دەسەڵتی پێبەخشی کە ببنە کوڕی خودا‪ ،‬ئەوانەش کە باوەڕیان بە ناوەکەی هەیە‪.‬‬ ‫‪13‬ئەوان لە خوێن و نە لە ویستی گۆشت و نە لە ویستی مرۆڤ لەدایک بوون‪ ،‬بەڵکو لە خوداوە لەدایک بوون‪.‬‬ ‫‪14‬ئینجا وشەکە بوو بە گۆشت و لە نێو ئێمەدا نیشتەجێ بوو‪ ،‬شکۆمەندی ئەومان بینی‪ ،‬شکۆمەندی وەک تاقانە لەدایکبووی باوک‪ ،‬پڕ لە‬ ‫نیعمەت و ڕاستی‪.‬‬ ‫‪15‬یۆحەنا شایەتحاڵی لەسەر دا و هاوارێکی کرد و گوتی« ‪:‬ئەمە ئەو کەسە بوو کە باسیم کرد« ‪:‬ئەو کەسەی دوای من دێت لە من باشترە‪،‬‬ ‫چونکە پێش من بووە»‪.‬‬ ‫‪16‬هەموومان لە پڕیی و نیعمەت و نیعمەتمان وەرگرتووە‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە یاسا لە ڕێگەی موسا درا‪ ،‬بەڵم نیعمەت و ڕاستی لە ڕێگەی عیسا مەسیحەوە هات‪.‬‬ ‫‪18‬هیچ کەسێک خودای نەبینیوە ‪.‬کوڕە تاقانەکەی کە لە سنگی باوکدایە‪ ،‬ئەوی ڕاگەیاندووە‪.‬‬ ‫‪19‬ئەمە بەڵگەی یۆحەنایە‪ ،‬کاتێک جولەکەکان کاهین و لێڤییان لە ئۆرشەلیمەوە نارد بۆ ئەوەی لێی بپرسن« ‪:‬تۆ کێیت؟»‬ ‫‪20‬دانپێدانانی و ئینکاری نەکرد ‪.‬بەڵم دان بەوەدا دەنێت« ‪:‬من مەسیح نیم»‪.‬‬ ‫‪21‬لێیان پرسی« ‪:‬ئەوا چی؟ ئایا تۆ ئیلیا؟ ئینجا گوتی« ‪:‬من نیم »‪.‬ئایا تۆ ئەو پێغەمبەرە؟ وەڵمی دایەوە« ‪:‬نا»!‬ ‫‪22‬ئینجا پێیان گوت« ‪:‬تۆ کێیت؟ »بۆ ئەوەی وەڵمی ئەو کەسانە بدەینەوە کە ئێمەیان ناردووە ‪.‬چی لەبارەی خۆتەوە دەڵێیت؟‬ ‫‪23‬گوتی« ‪:‬من دەنگی کەسێکم کە لە بیابان هاوار دەکات ‪:‬ڕێگای یەزدان ڕاست بکەرەوە‪ ،‬وەک عیشای پێغەمبەر وتی»‪.‬‬ ‫‪24‬ئەوانەی نێردراون لە فەریسییەکان بوون‪.‬‬ ‫‪25‬لێیان پرسی و پێیان گوت« ‪:‬ئەگەر تۆ ئەو مەسیح و نە ئەلیاس و نە ئەو پێغەمبەرە نەبیت‪ ،‬بۆچی مەعمودیەت دەدەیت؟‬ ‫‪26‬یۆحەنا وەڵمی دانەوە« ‪:‬من بە ئاو مەعمودیەت دەدەم‪ ،‬بەڵم یەکێک لە ئێوە وەستاوە کە نایناسن‪.‬‬ ‫‪27‬ئەو کەسەیە کە لە دوای من دێت لە من باشترە‪ ،‬شایەنی ئەوە نیم کە چەقۆی پێڵوەکەی لێبکەمەوە‪.‬‬ ‫‪28‬ئەمانە لە بێتابارای ئەودیوی ئوردن ئەنجامدرا‪ ،‬کە یۆحەنا مەعمودی دەدا‪.‬‬ ‫‪29‬ڕۆژی دواتر یۆحەنا عیسا دەبینێت کە دێتە لی و دەڵێت« ‪:‬ئەوە بەرخی خودایە کە گوناهی جیهان دەبات»‪.‬‬ ‫‪30‬ئەمە ئەو کەسەیە کە لەبارەیەوە گوتم« ‪:‬پاش من پیاوێک دێت کە لە من باشترە‪ ،‬چونکە پێش من بووە»‪.‬‬ ‫‪31‬من نەمناسی‪ ،‬بەڵم بۆ ئەوەی بۆ ئیسرائیل ئاشکرا بێت‪ ،‬بۆیە هاتووم بە ئاو مەعمودیەت بدەم‪.‬‬ ‫‪32‬یۆحەنا شایەتحاڵی دا و گوتی« ‪:‬ڕۆحم بینی وەک کۆترێک لە ئاسمانەوە دابەزی و لەسەری مایەوە»‪.‬‬ ‫‪33‬من نەمناسی‪ ،‬بەڵم ئەو کەسەی منی نارد بۆ ئەوەی بە ئاو مەعمودیەت بکەم‪ ،‬پێی وتم« ‪:‬ئەو کەسەی کە ڕۆحی لەسەر دادەبەزێت و‬ ‫لەسەری دەمێنێتەوە‪ ،‬ئەو کەسەیە کە بە ڕۆحی پیرۆز مەعمودیەت دەدات»‪.‬‬ ‫‪34‬بینیم و شایەتحاڵیم دا کە ئەمە کوڕی خودایە‪.‬‬ ‫‪35‬ڕۆژی دواتر یۆحەنا و دوو شاگردەکەی وەستانەوە‪.‬‬ ‫‪36‬کاتێک سەیری عیسا دەکات و دەڵێت« ‪:‬ئەوە بەرخی خودایە»!‬ ‫‪37‬دوو شاگردەکە گوێیان لە قسەکانی بوو و شوێن عیسا کەوتن‪.‬‬ ‫‪38‬ئینجا عیسا ڕووی کرد و بینی کە بەدوایاندا دەڕۆن و پێی گوتن « ‪:‬ئێوە بەدوای چیدا دەگەڕێن؟ »پێیان گوت« ‪:‬ڕابی‪ ،‬واتە« ‪:‬مامۆستا »‬ ‫لێکدەدرێتەوە‪ ،‬تۆ لە کوێ نیشتەجێیت؟»‬ ‫‪39‬پێی گوتن « ‪:‬وەرن بزانن »‪.‬هاتن و بینییان لە کوێ نیشتەجێیە و ئەو ڕۆژە لەگەڵیدا مانەوە‪ ،‬چونکە نزیکەی کاتژمێری دەیەم بوو‪.‬‬ ‫‪40‬یەکێک لەو دوو کەسەی گوێی لە قسەکانی یۆحەنا بوو و بەدوایدا ڕۆیشتن‪ ،‬ئەندرۆسی برای شیمۆن پەترۆس بوو‪.‬‬ ‫‪41‬سەرەتا شیمۆنی برای خۆی دۆزیەوە و پێی گوت« ‪:‬ئێمە مەسیحمان دۆزیەوە کە بە واتای مەسیح دێت»‪.‬‬ ‫‪42‬ئینجا هێنایە لی عیسا ‪.‬کاتێک عیسا سەیری کرد‪ ،‬گوتی « ‪:‬تۆ شیمۆنی کوڕی یونایت‪ ،‬پێت دەوترێت کیفا‪ ،‬کە بە لێکدانەوە بەردێکە»‪.‬‬ ‫‪43‬ڕۆژی دواتر عیسا ویستبووی بچێتە جەلیل و فیلیپی دۆزیەوە و پێی گوت « ‪:‬شوێنم بکەوە»‪.‬‬ ‫‪44‬فیلیپ لە بەیتسەیدا بوو‪ ،‬شاری ئەندرۆس و پەترۆس‪.‬‬

‫‪72‬‬


‫جۆن‬

‫‪45‬فیلیپ ناتانایلی دۆزیەوە و پێی گوت« ‪:‬ئێمە ئەو کەسەمان دۆزیەوە کە موسا لە یاسا و پێغەمبەران لەسەری نووسیویانە‪ ،‬عیسای ناسرەتی‬ ‫کوڕی یوسفە»‪.‬‬ ‫‪46‬ناتانایل پێی گوت« ‪:‬ئایا شتێکی باش لە ناسریەوە دێتە دەرەوە؟ »فیلیپ پێی گوت« ‪:‬وەرە بزانە»‪.‬‬ ‫‪47‬عیسا نەتانایلی بینی کە هاتە لی و لەبارەیەوە گوتی « ‪:‬ئەوەتا بەڕاستی ئیسرائیلییەکە‪ ،‬فێڵێکی تێدا نییە!‬ ‫‪48‬ناتانایێل پێی گوت« ‪:‬لە کوێوە من دەناسیت؟ »عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوت « ‪:‬پێش ئەوەی فیلیپ بانگت بکات‪ ،‬کاتێک لە ژێر دار‬ ‫هەنجیردا بوویت‪ ،‬تۆم بینی»‪.‬‬ ‫‪49‬ناتانائیل وەڵمی دایەوە و پێی گوت« ‪:‬ڕابی‪ ،‬تۆ کوڕی خودایت ‪.‬تۆ پاشای ئیسرائیلیت‪.‬‬ ‫‪50‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی فەرموو « ‪:‬بەهۆی ئەوەی پێم وتیت ‪:‬لە ژێر دار هەنجیردا تۆم بینی‪ ،‬باوەڕت وایە؟ »تۆ شتگەلێکی گەورەتر‬ ‫لەمانە دەبینیت‪.‬‬ ‫‪51‬ئینجا پێی گوت« ‪:‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬لەمەودوا دەبینن ئاسمان کراوە دەبێت و فریشتەکانی خودا بەسەر کوڕی مرۆڤدا‬ ‫سەردەکەون و دادەبەزن»‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬ڕۆژی سێیەمیش لە کانای جەلیل زەماوەندێک بوو ‪.‬دایکی عیساش لەوێ بوو‪.‬‬ ‫‪2‬عیسا و شاگردەکانی بانگهێشت کران بۆ هاوسەرگیری‪.‬‬ ‫‪3‬کاتێک شەرابیان کەم بوو‪ ،‬دایکی عیسا پێی گوت« ‪:‬ئەوان شەرابیان نییە»‪.‬‬ ‫‪4‬عیسا پێی گوت « ‪:‬ژن‪ ،‬من چ پەیوەندییەکم لەگەڵ تۆ هەیە؟ هێشتا کاتژمێری من نەهاتووە‪.‬‬ ‫‪5‬دایکی بە خزمەتکارەکانی گوت« ‪:‬هەرچی پێتان بڵێت بیکەن»‪.‬‬ ‫‪6‬شەش مەنجەڵ بەردیش لەوێ دانرابوو‪ ،‬بەپێی شێوازی پاککردنەوەی جولەکەکان‪ ،‬کە هەریەکەیان دوو یان سێ قاپیان تێدابوو‪.‬‬ ‫‪7‬عیسا پێی گوتن« ‪:‬دەفرەکان پڕ بکەن لە ئاو »‪.‬و تا لێواریان پڕیان کردەوە‪.‬‬ ‫‪8‬پێی گوتن « ‪:‬ئێستا دەربهێنن و بیبەن بۆ حاکمی جەژنەکە »‪.‬وە ڕووتیان کردەوە‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک سەرۆکی جەژنەکە تامی ئەو ئاوەی کرد کە شەراب بووە و نەیزانی لە کوێوە هاتووە‪ ،‬بەڵم خزمەتکارەکانی ئاوەکە زانیان‪،‬‬ ‫فەرمانداری جەژنەکە زاوای بانگ کرد‪.‬‬ ‫‪10‬پێی گوت« ‪:‬هەرکەسێک لە سەرەتاوە شەرابی باش دەخواتەوە ‪.‬کاتێک مرۆڤەکان بە باشی خواردوونەتەوە‪ ،‬ئەوە خراپترە‪ ،‬بەڵم تۆ تا‬ ‫ئێستا شەرابی باشت پاراستووە‪.‬‬ ‫‪11‬سەرەتای موعجیزە عیسا لە کانای جەلیل کرد و شکۆمەندی خۆی دەرخست ‪.‬شاگردەکانی باوەڕیان پێی هێنا‪.‬‬ ‫‪12‬دوای ئەمە‪ ،‬خۆی و دایکی و براکانی و شاگردەکانی چووە کەفەرناحوم و ڕۆژێکی زۆر لەوێ مانەوە‪.‬‬ ‫‪13‬جەژنی پەسحی جولەکەکان نزیک بوو‪ ،‬عیسا بەرەو ئۆرشەلیم سەرکەوت‪.‬‬ ‫‪14‬لە پەرستگاکەدا ئەو کەسانەیان بینی کە گا و مەڕ و کۆتریان دەفرۆشت و پارەگۆڕەکان دانیشتبوون‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک بە پەتێکی بچووک چەقۆی لێدا‪ ،‬هەموویان و مەڕ و گاکانی لە پەرستگاکە دەرکرد ‪.‬پارەی گۆڕاوەکانی ڕشت و مێزەکانی‬ ‫ڕووخاند‪.‬‬ ‫‪16‬بە کۆترفرۆشانی گوت « ‪:‬ئەم شتانە لێرە وەربگرن ‪.‬ماڵی باوکم مەکە بە ماڵی کاڵ‪.‬‬ ‫‪17‬شاگردەکانی بیریان هاتەوە کە نووسراوە« ‪:‬حەز و زەوقی ماڵەکەت منی خواردووە»‪.‬‬ ‫‪18‬جولەکەکان وەڵمیان دایەوە« ‪:‬چ نیشانەیەکمان بۆ نیشان دەدەیت کە ئەمانە دەکەیت؟»‬ ‫‪19‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬ئەم پەرستگایە وێران بکەن و لە سێ ڕۆژدا هەڵیدەگرمەوە»‪.‬‬ ‫‪20‬جولەکەکان گوتیان« ‪:‬چل و شەش ساڵ ئەم پەرستگایە دروستکراوە و لە سێ ڕۆژدا دروستی دەکەیت؟»‬ ‫‪21‬بەڵم باسی پەرستگای جەستەی خۆی دەکرد‪.‬‬ ‫‪22‬کاتێک لە مردن زیندوو بووەوە‪ ،‬شاگردەکانی بیریان هاتەوە کە ئەو ئەمەی پێ وتوون ‪.‬باوەڕیان بە کتێبی پیرۆز و ئەو قسانەی عیسا‬ ‫کردبوو‪.‬‬ ‫‪23‬کاتێک لە جەژنی پەسحدا لە ئۆرشەلیم بوو‪ ،‬لە جەژندا زۆر کەس باوەڕیان بە ناوی ئەو کرد‪ ،‬کاتێک ئەو موعجیزەیان بینی کە‬ ‫کردوویەتی‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم عیسا خۆی بەوان نەدا‪ ،‬چونکە هەموو مرۆڤەکانی دەناسی‪.‬‬ ‫‪25‬پێویست نەبوو کەس شایەتحاڵی مرۆڤ بدات‪ ،‬چونکە دەیزانی چی لە مرۆڤدا هەیە‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬پیاوێک لە فەریسییەکان هەبوو‪ ،‬ناوی نیکۆدیمۆس بوو‪ ،‬فەرمانڕەوای جولەکەکان بوو‪.‬‬ ‫‪2‬شەویش هاتە لی عیسا و پێی گوت« ‪:‬ڕابی‪ ،‬ئێمە دەزانین کە تۆ مامۆستایت کە لە خوداوە هاتوویت‪ ،‬چونکە کەس ناتوانێت ئەم‬ ‫موعجیزەی کە تۆ ئەنجامی دەدەیت ئەنجام بدات‪ ،‬مەگەر خودا لەگەڵی نەبێت»‪.‬‬ ‫‪3‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی فەرموو « ‪:‬بەڕاستی پێت دەڵێم ‪:‬ئەگەر مرۆڤ لەدایک نەبێتەوە‪ ،‬شانشینی خودا نابینێت»‪.‬‬ ‫‪4‬نیکۆدیمۆس پێی گوت« ‪:‬مرۆڤێک کە پیر دەبێت چۆن لەدایک دەبێت؟ »ئایا دەتوانێت بۆ جاری دووەم بچێتە ناو سکی دایکی و لەدایک‬ ‫بێت؟‬ ‫‪5‬عیسا وەڵمی دایەوە« ‪:‬بەڕاستی پێت دەڵێم‪ ،‬ئەگەر مرۆڤ لە ئاو و ڕۆح لەدایک نەبێت‪ ،‬ناتوانێت بچێتە ناو شانشینی خودا»‪.‬‬

‫‪73‬‬


‫جۆن‬

‫‪6‬ئەوەی لە گۆشتەوە لەدایک دەبێت گۆشتە ‪.‬ئەوەی لە ڕۆحەوە لەدایک بووە ڕۆحە‪.‬‬ ‫‪7‬سەرسام مەبە کە پێم گوت ‪:‬دەبێ لەدایک ببنەوە‪.‬‬ ‫‪8‬با لە کوێ دەیەوێت دەهەژێت و گوێت لە دەنگی دەبێت‪ ،‬بەڵم ناتوانیت بزانیت لە کوێوە دێت و بۆ کوێ دەڕوات‪.‬‬ ‫‪9‬نیکۆدیمۆس وەڵمی دایەوە و پێی گوت« ‪:‬ئەم شتانە چۆن دەبن؟‬ ‫‪10‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئایا تۆ مامۆستای ئیسرائیلیت و ئەمانە نازانیت؟»‬ ‫‪11‬بەڕاستی بەڕاستی پێت دەڵێم‪ ،‬ئێمە قسە دەکەین کە دەیزانین و شایەتحاڵی ئەوە دەدەین کە بینیومانە ‪.‬ئێوەش شایەتحاڵی ئێمە وەرناگرن»‪.‬‬ ‫‪12‬ئەگەر من شتە زەمینییەکانم پێتان گوت و باوەڕتان نەکرد‪ ،‬چۆن باوەڕتان پێدەهێنن‪ ،‬ئەگەر شتە ئاسمانییەکانتان پێ بڵێم؟‬ ‫‪13‬هیچ کەسێک بەرز نەبووەتەوە بۆ ئاسمان‪ ،‬جگە لەوەی لە ئاسمانەوە دابەزیوە‪ ،‬کوڕی مرۆڤ کە لە ئاسمانە‪.‬‬ ‫‪14‬وەک چۆن موسا مارەکەی لە بیابان بەرزکردەوە‪ ،‬کوڕی مرۆڤیش دەبێ بەرز بکرێتەوە‪.‬‬ ‫‪15‬هەرکەسێک باوەڕی پێی هەبێت لەناو نەچێت‪ ،‬بەڵکو ژیانی هەتاهەتایی هەبێت‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە خودا ئەوەندە جیهانی خۆشویست‪ ،‬تا کوڕە تاقانەکەی خۆی بەخشی‪ ،‬بۆ ئەوەی هەرکەسێک باوەڕی پێی هەبێت لەناو نەچێت‪،‬‬ ‫بەڵکو ژیانی هەتاهەتایی هەبێت‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە خودا کوڕەکەی نەناردووە بۆ جیهان بۆ ئەوەی جیهان سزا بدات ‪.‬بەڵم بۆ ئەوەی جیهان لە ڕێگەی ئەوەوە ڕزگاری بێت‪.‬‬ ‫‪18‬ئەوەی باوەڕی پێی هەبێت مەحکوم ناکرێت‪ ،‬بەڵم ئەوەی باوەڕی پێی نەبێت‪ ،‬پێشتر مەحکومە‪ ،‬چونکە باوەڕی بە ناوی کوڕە‬ ‫تاقانەکەی خودا نەکردووە‪.‬‬ ‫‪19‬مەحکومکردنەکەش ئەمەیە‪ ،‬کە ڕووناکی هاتۆتە جیهان و مرۆڤەکان تاریکییان خۆشدەویست نەک ڕووناکی‪ ،‬چونکە کردەوەکانیان‬ ‫خراپە‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە هەرکەسێک خراپەکاری بکات ڕقی لە ڕووناکی دەبێتەوە و نایەت بۆ ڕووناکی‪ ،‬نەک کارەکانی سەرزەنشت بکرێن‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم ئەوەی ڕاستی بکات‪ ،‬دێتە ڕووناکی‪ ،‬تاکو کردەوەکانی دەربکەون‪ ،‬کە لە خودادا ئەنجام دراون‪.‬‬ ‫‪22‬دوای ئەمانە عیسا و شاگردەکانی هاتنە خاکی یەهودا ‪.‬لەوێ لەگەڵیان مایەوە و مەعمودی دەدا‪.‬‬ ‫‪23‬یۆحەنا لە حەینۆن لە نزیک سالم ئاوی دەدا‪ ،‬چونکە ئاوێکی زۆر لەوێ بوو‪ ،‬هاتن و مەعمودیەتیان پێدرا‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە یۆحەنا هێشتا نەخراوەتە زیندانەوە‪.‬‬ ‫‪25‬ئینجا پرسیارێک لە نێوان هەندێک لە شاگردەکانی یۆحەنا و جولەکەکاندا هاتە ئاراوە سەبارەت بە پاککردنەوە‪.‬‬ ‫‪26‬ئینجا هاتنە لی یۆحەنا و پێیان گوت« ‪:‬ڕابی‪ ،‬ئەوی لەگەڵت بوو لەودیو ئوردن و شایەتحاڵیت بۆ داوە‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬ئەو کەسە مەعمودیەت‬ ‫دەدات و هەموو مرۆڤەکان دێنە لی»‪.‬‬ ‫‪27‬یۆحەنا وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬مرۆڤ ناتوانێت هیچ وەربگرێت‪ ،‬مەگەر لە ئاسمانەوە پێی بدرێت»‪.‬‬ ‫‪28‬ئێوە خۆتان شایەتحاڵیم دەدەن کە وتم« ‪:‬من مەسیح نیم‪ ،‬بەڵکو پێش ئەو نێردراوم»‪.‬‬ ‫‪29‬ئەوەی بووکەکەی هەیە زاوایە‪ ،‬بەڵم هاوڕێی زاوا کە وەستاوە و گوێی لێدەگرێت‪ ،‬زۆر دڵخۆش دەبێت بەهۆی دەنگی زاوا‪ ،‬بۆیە ئەم‬ ‫خۆشییەی من بەدی دێت‪.‬‬ ‫‪30‬دەبێت ئەو زیاد بکات‪ ،‬بەڵم من دەبێ کەم بم‪.‬‬ ‫‪31‬ئەوەی لە سەرەوە دێت لە سەرووی هەمووانەوەیە‪ ،‬ئەوەی لە زەوییە زەمینییە و باسی زەوی دەکات‪ ،‬ئەوەی لە ئاسمانەوە دێت لە‬ ‫سەرووی هەمووانەوەیە‪.‬‬ ‫‪32‬ئەوەی بینیوویەتی و بیستوویەتی‪ ،‬شایەدی دەدات ‪.‬کەسیش شایەتحاڵی خۆی وەرناگرێت‪.‬‬ ‫‪33‬ئەوەی شایەتحاڵی خۆی وەرگرتووە‪ ،‬مۆرەکەی لەسەر داناوە کە خودا ڕاستگۆیە‪.‬‬ ‫‪34‬چونکە ئەوەی خودا ناردویەتی قسەکانی خودا دەڵێت‪ ،‬چونکە خودا ڕۆحی پێنادات‪.‬‬ ‫‪35‬باوک کوڕی خۆشدەوێت و هەموو شتێکی داوەتە دەستی‪.‬‬ ‫‪36‬ئەوەی باوەڕ بە کوڕ بکات‪ ،‬ژیانی هەتاهەتایی هەیە‪ ،‬ئەوەی باوەڕ بە کوڕ نەکات‪ ،‬ژیان نابینێت ‪.‬بەڵم تووڕەیی خودا لەسەری‬ ‫دەمێنێتەوە‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬کاتێک یەزدان زانی کە فەریسییەکان چۆن بیستوویانە کە عیسا لە یۆحەنا زیاتر شاگردی دروست دەکات و مەعمودی دەکات‪.‬‬ ‫( ‪2‬هەرچەندە عیسا خۆی مەعمودی نەکرد‪ ،‬بەڵکو شاگردەکانی‪.‬‬ ‫‪3‬یەهودای بەجێهێشت و بەرەو جەلیل ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪4‬پێویستە بە سامریادا تێپەڕێت‪.‬‬ ‫‪5‬ئینجا گەیشتە شارێکی سامریا کە ناوی سیخار بوو‪ ،‬نزیک لەو زەوییەی کە یاقوب بە یوسفی کوڕی دابوو‪.‬‬ ‫‪6‬بیری یاقوب لەوێ بوو ‪.‬عیسا لە گەشتەکەیدا ماندوو بوو‪ ،‬بەم شێوەیە لەسەر بیرەکە دانیشت‪ ،‬نزیکەی کاتژمێری شەشەم بوو‪.‬‬ ‫‪7‬ژنێکی سامری هات بۆ ئەوەی ئاو بکێشێت‪ ،‬عیسا پێی گوت « ‪:‬پێم بدە بیخۆمەوە»‪.‬‬ ‫( ‪8‬چونکە شاگردەکانی چوونەتە شار بۆ کڕینی گۆشت‪).‬‬ ‫‪9‬ژنە سامرییەکە پێی گوت« ‪:‬چۆن تۆ جولەکەیت‪ ،‬داوای خواردنەوەم لێدەکەیت کە ژنێکی سامریم؟ »چونکە جولەکەکان هیچ مامەڵەیەکیان‬ ‫لەگەڵ سامریەکان نییە‪.‬‬ ‫‪10‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوت « ‪:‬ئەگەر بەخششەکەی خودات بزانی و کێیە کە پێت دەڵێت' ‪:‬بمخۆرەوە '‪.‬تۆ داوای لێدەکردیت و ئاوی‬ ‫زیندووت پێدەدا‪.‬‬ ‫‪11‬ژنەکە پێی گوت« ‪:‬کاکە‪ ،‬تۆ هیچت نییە بۆ ڕاکێشان و بیرەکەش قووڵە‪.‬‬

‫‪74‬‬


‫جۆن‬

‫‪12‬ئایا تۆ لە یاقوبی باوکمان گەورەتریت کە بیرەکەی پێداین و خۆی و منداڵەکانی و ئاژەڵەکانی لێی خواردەوە؟‬ ‫‪13‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوت ‪:‬هەرکەسێک لەم ئاوە بخواتەوە‪ ،‬تینوێتی دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم هەرکەسێک لەو ئاوە بخواتەوە کە من پێی دەدەم‪ ،‬هەرگیز تینوو نابێت ‪.‬بەڵم ئەو ئاوەی کە دەیدەمێ‪ ،‬لە ناویدا دەبێتە کانییەکی ئاو‬ ‫کە هەڵدەقوڵێت بۆ ژیانی هەتاهەتایی‪.‬‬ ‫‪15‬ژنەکە پێی گوت« ‪:‬کاکە‪ ،‬ئەم ئاوەم پێ بدە‪ ،‬تا تینوو نەم و نەیەمە ئێرە بۆ ئاو»‪.‬‬ ‫‪16‬عیسا پێی گوت « ‪:‬بڕۆ مێردەکەت بانگ بکە و وەرە ئێرە»‪.‬‬ ‫‪17‬ژنەکە وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬من مێردم نییە »‪.‬عیسا پێی گوت « ‪:‬بە باشی وتت ‪:‬من مێردم نییە»‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە پێنج مێردت هەبووە ‪.‬ئەو کەسەی ئێستا هەتە‪ ،‬مێردەکەت نییە‪.‬‬ ‫‪19‬ژنەکە پێی گوت« ‪:‬کاکە‪ ،‬تێدەگەم کە تۆ پێغەمبەریت»‪.‬‬ ‫‪20‬باوباپیرانمان لەم شاخەدا پەرستشیان دەکرد ‪.‬ئێوەش دەڵێن ‪:‬لە ئۆرشەلیم ئەو شوێنەیە کە دەبێ مرۆڤەکان بپەرستن»‪.‬‬ ‫‪21‬عیسا پێی گوت « ‪:‬ژن‪ ،‬باوەڕم پێ بکە‪ ،‬ئەوکاتە دێت‪ ،‬کە نە لەم شاخە و نە لە ئۆرشەلیم‪ ،‬باوک بپەرستن»‪.‬‬ ‫‪22‬ئێوە دەپەرستن نازانن چی‪ ،‬ئێمە دەزانین چی دەپەرستین‪ ،‬چونکە ڕزگاربوون لە جولەکەکانەوەیە‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم کات دێت و ئێستاش هاتووە‪ ،‬کە پەرستیارانی ڕاستەقینە بە ڕۆح و ڕاستی باوک دەپەرستن‪ ،‬چونکە باوک بەدوای ئەو جۆرە‬ ‫کەسانەدا دەگەڕێت کە بیپەرستن‪.‬‬ ‫‪24‬خودا ڕۆحە‪ ،‬ئەوانەی دەیپەرستن دەبێ بە ڕۆح و ڕاستی بیپەرستن‪.‬‬ ‫‪25‬ژنەکە پێی گوت« ‪:‬دەزانم مەسیح دێت کە پێی دەوترێت مەسیح‪.‬‬ ‫‪26‬عیسا پێی گوت « ‪:‬ئەوەم کە قسەت لەگەڵ دەکەم‪ ،‬ئەوم»‪.‬‬ ‫‪27‬شاگردەکانی هاتن و سەریان سوڕما کە ئەو لەگەڵ ژنەکەدا قسەی دەکرد‪ ،‬بەڵم کەس نەیگوت« ‪:‬بەدوای چیدا دەگەڕێیت؟ »یان بۆچی‬ ‫قسەی لەگەڵ دەکەیت؟‬ ‫‪28‬ژنەکە مەنجەڵەکەی بەجێهێشت و چووە ناو شارەکە و بە پیاوەکانی گوت‪:‬‬ ‫‪29‬وەرە پیاوێک ببینە‪ ،‬هەموو ئەو شتانەی پێم وتووە کە کردوومە‪ ،‬ئایا ئەمە مەسیح نییە؟‬ ‫‪30‬ئینجا لە شارەکە چوونە دەرەوە و هاتنە لی‪.‬‬ ‫‪31‬لەو ماوەیەدا شاگردەکانی دوعایان لێکرد و گوتیان« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬بخۆ»‪.‬‬ ‫‪32‬بەڵم پێی گوتن « ‪:‬خواردنێکم هەیە بۆ خواردن کە ئێوە نازانن»‪.‬‬ ‫‪33‬بۆیە شاگردەکان بە یەکتریان دەگوت« ‪:‬ئایا کەسێک هێناویەتی بۆ خواردن؟»‬ ‫‪34‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬خۆراکی من ئەوەیە کە ویستی ئەو کەسەی کە منی ناردووە و تەواوکردنی کارەکەیە»‪.‬‬ ‫‪35‬ناڵێن ‪:‬چوار مانگ ماوە‪ ،‬پاشان دروێنە دێت؟ سەیرکە‪ ،‬پێتان دەڵێم ‪:‬چاوەکانتان بەرز بکەنەوە و سەیری کێڵگەکان بکەن ‪.‬چونکە ئەوان‬ ‫لە ئێستاوە سپی بوون بۆ دروێنەکردن‪.‬‬ ‫‪36‬ئەوەی دروێنە دەکات کرێ وەردەگرێت و بەرهەم کۆدەکاتەوە بۆ ژیانی هەتاهەتایی‪ ،‬تاکو چاندن و دروێنەکار پێکەوە شاد بن‪.‬‬ ‫‪37‬لێرەدا ئەو وتەیە ڕاستە« ‪:‬یەکێک دەچێنێت و یەکێکی تر دەچنێتەوە»‪.‬‬ ‫‪38‬من ئێوەم نارد بۆ دروێنەکردنی ئەو شتەی کە هیچ کارێکتان لەسەر نەکردووە‪ ،‬کەسانی دیکە ماندوو بوون و ئێوەش چوونەتە ناو‬ ‫ماندووبوونەکانیانەوە‪.‬‬ ‫‪39‬زۆرێک لە سامرییەکانی ئەو شارە باوەڕیان پێی هێنا‪ ،‬چونکە ئەو ژنە شایەتحاڵی ئەوەی دابوو« ‪:‬هەموو ئەو شتانەی کە کردوومە پێی‬ ‫وتم»‪.‬‬ ‫‪40‬کاتێک سامریەکان هاتنە لی‪ ،‬داوای لێکرد کە لەگەڵیان بمێنێتەوە‪ ،‬دوو ڕۆژ لەوێ مایەوە‪.‬‬ ‫‪41‬زۆر کەسی تریش بەهۆی قسەکانی خۆیەوە باوەڕیان هێنا‪.‬‬ ‫‪42‬ئینجا بە ژنەکەی گوت« ‪:‬ئێستا باوەڕمان هەیە نەک لەبەر قسەکانی تۆ‪ ،‬چونکە خۆمان گوێمان لێ بووە و دەزانین کە ئەمە بەڕاستی‬ ‫مەسیحی ڕزگارکەری جیهانە»‪.‬‬ ‫‪43‬دوای دوو ڕۆژ لەوێ ڕۆیشت و چووە جەلیل‪.‬‬ ‫‪44‬چونکە عیسا خۆی شایەتحاڵی ئەوەی دا کە پێغەمبەر لە وڵتەکەی خۆیدا هیچ ڕێزێکی نییە‪.‬‬ ‫‪45‬ئینجا کاتێک هاتە جەلیل‪ ،‬جەلیلییەکان پێشوازییان لێکرد‪ ،‬چونکە هەموو ئەو شتانەیان بینی کە لە ئۆرشەلیم لە جەژنەکەدا کردبووی‪،‬‬ ‫چونکە ئەوانیش چوونە جەژنەکە‪.‬‬ ‫‪46‬ئینجا عیسا هاتەوە کانای جەلیل‪ ،‬لەوێ ئاوەکەی کردە شەراب ‪.‬پیاوێکی ئاغا هەبوو‪ ،‬کوڕەکەی لە کەفەرناحوم نەخۆش بوو‪.‬‬ ‫‪47‬کاتێک بیستبووی عیسا لە یەهوداوە هاتۆتە جەلیل‪ ،‬چووە لی و داوای لێکرد کە بێتە خوارەوە و کوڕەکەی چاک بکاتەوە‪ ،‬چونکە لە‬ ‫مردندایە‪.‬‬ ‫‪48‬ئینجا عیسا پێی گوت « ‪:‬تا نیشانە و سەرسوڕهێنەر نەبینن‪ ،‬باوەڕ ناکەن»‪.‬‬ ‫‪49‬ئاغا پێی گوت« ‪:‬کاکە‪ ،‬پێش مردنی منداڵەکەم وەرە خوارەوە»‪.‬‬ ‫‪50‬عیسا پێی گوت « ‪:‬بڕۆ !کوڕەکەت دەژی ‪.‬پیاوەکە باوەڕی بەو قسەیەی عیسا پێی کردبوو‪ ،‬ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪51‬کاتێک کە دەچووە خوارەوە‪ ،‬خزمەتکارەکانی پێشوازییان لێکرد و پێیان گوت« ‪:‬کوڕەکەت زیندووە»‪.‬‬ ‫‪52‬ئینجا لێیان پرسی ئەو کاتەی دەستی کرد بە چاکسازی ‪.‬پێیان گوت« ‪:‬دوێنێ لە سەعات حەوتەم تاوەکەی جێهێشت»‪.‬‬ ‫‪53‬باوکەکە زانی کە لە هەمان کاتدا بوو کە عیسا پێی فەرموو « ‪:‬کوڕەکەت زیندووە» ‪.‬‬ ‫‪54‬دیسانەوە ئەمە دووەم موعجیزە کە عیسا کردوویەتی‪ ،‬کاتێک لە جولەکەوە هاتە جەلیل‪.‬‬

‫‪75‬‬


‫جۆن‬

‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬دوای ئەمە جەژنێکی جولەکەکان سازکرا ‪.‬عیسا چووە ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪2‬لە ئۆرشەلیم لە لی بازاڕی مەڕەکان حەوزێک هەیە کە بە زمانی عیبری پێی دەوترێت بەتێسدا و پێنج پەنجەرەی هەیە‪.‬‬ ‫‪3‬لەناو ئەمانەدا جەماوەرێکی زۆر بێدەسەڵت و کوێر و وەستان و وشک و چاوەڕوانی جووڵەی ئاوەکە بوون‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە فریشتەیەک لە وەرزێکی دیاریکراودا هاتە خوارەوە بۆ ناو حەوزەکە و ئاوەکەی تێکدا‪ ،‬هەرکەسێک سەرەتا دوای تەشەنەکردنی‬ ‫ئاوەکە هاتە ژوورەوە‪ ،‬لە هەر نەخۆشییەک چاک بووەوە‪.‬‬ ‫‪5‬پیاوێک لەوێ بوو کە سی و هەشت ساڵ تووشی نەخۆشی بوو‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک عیسا بینی کە درۆ دەکات و زانی کە ماوەیەکی زۆرە لەم حاڵەتەدا بووە‪ ،‬پێی گوت « ‪:‬ئایا دەتەوێت چاک ببیتەوە؟»‬ ‫‪7‬پیاوە بێدەسەڵتەکە وەڵمی دایەوە« ‪:‬کاکە‪ ،‬کەسێکم نییە کە ئاوەکە شل بێت‪ ،‬بمخاتە ناو حەوزەکەوە‪ ،‬بەڵم تا دێم‪ ،‬کەسێکی دیکە لە‬ ‫پێشمەوە دادەبەزێت»‪.‬‬ ‫‪8‬عیسا پێی گوت « ‪:‬هەستە‪ ،‬جێگاکەت هەڵبگرە و بڕۆ»‪.‬‬ ‫‪9‬یەکسەر پیاوەکە چاک بووەوە و جێگاکەی هەڵگرت و ڕۆیشت‪ ،‬لە هەمان ڕۆژدا شەممە بوو‪.‬‬ ‫‪10‬جولەکەکان بە چاکبووەوەیان گوت« ‪:‬ڕۆژی شەممەیە‪ ،‬حەڵڵ نییە جێگاکەت هەڵبگریت»‪.‬‬ ‫‪11‬وەڵمی دانەوە« ‪:‬ئەو کەسەی چاک کردمەوە‪ ،‬پێی وتم ‪:‬جێگاکەت هەڵبگرە و بڕۆ»‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا لێیان پرسی« ‪:‬ئەو پیاوە چییە کە پێی وتوویت ‪:‬جێگاکەت هەڵبگرە و بڕۆ؟»‬ ‫‪13‬ئەو کەسەی چاک بووەوە نەیزانی کێیە‪ ،‬چونکە عیسا خۆی گەیاندبوو‪ ،‬خەڵکێکی زۆر لەو شوێنە بوون‪.‬‬ ‫‪14‬دواتر عیسا لە پەرستگادا بینی و پێی گوت « ‪:‬ئەوەتا چاک بوویتەوە‪ ،‬چیتر گوناه مەکە‪ ،‬نەک شتێکی خراپترت بۆ بێت»‪.‬‬ ‫‪15‬پیاوەکە ڕۆیشت و بە جولەکەکانی گوت کە ئەوە عیسایە کە چاکی کردووەتەوە‪.‬‬ ‫‪16‬بۆیە جولەکەکان گۆشەگیرییان لەسەر عیسا کرد و هەوڵیان دا بیکوژن‪ ،‬چونکە لە ڕۆژی شەممەدا ئەم کارانەی کردبوو‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم عیسا وەڵمی دانەوە « ‪:‬باوکم تا ئێستا کار دەکات و منیش کار دەکەم»‪.‬‬ ‫‪18‬بۆیە جولەکەکان زیاتر بەدوای کوشتنیدا دەگەڕان‪ ،‬چونکە ئەو نەک تەنها شەممەی شکاندووە‪ ،‬بەڵکو دەیگوت خودا باوکیەتی‪ ،‬خۆی‬ ‫یەکسان کرد لەگەڵ خودا‪.‬‬ ‫‪19‬ئینجا عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬کوڕ ناتوانێت هیچ لە خۆیەوە بکات‪ ،‬بەڵکو ئەوەی دەبینێت‬ ‫باوک دەیکات‪ ،‬چونکە هەرچییەک بکات‪ ،‬کوڕیش بە هەمان شێوە دەیکات»‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە باوک کوڕی خۆشدەوێت و هەموو ئەو کارانەی خۆی دەیکات پیشانی دەدات‪ ،‬کارە گەورەکانیش لەمانە نیشان دەدات‪ ،‬تاکو‬ ‫سەرسام بن‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە وەک چۆن باوک مردووەکان زیندوو دەکاتەوە و زیندوویان دەکاتەوە ‪.‬هەروەها کوڕیش هەرکەسێک بیەوێت زیندوو دەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪22‬چونکە باوک حوکم لەسەر کەس نادات‪ ،‬بەڵکو هەموو دادوەرییەکانی داوەتە دەستی کوڕ‪.‬‬ ‫‪23‬هەموو مرۆڤەکان ڕێز لە کوڕ بگرن‪ ،‬هەروەک چۆن ڕێز لە باوک دەگرن ‪.‬ئەوەی ڕێز لە کوڕ ناگرێت‪ ،‬ڕێز لە باوک ناگرێت کە ئەوی‬ ‫ناردووە‪.‬‬ ‫‪24‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئەوەی گوێی لە قسەی من بێت و باوەڕ بەو کەسە بکات کە منی ناردووە‪ ،‬ژیانی هەتاهەتایی هەیە و‬ ‫ناچێتە سەر حوکمدان ‪.‬بەڵم لە مردنەوە دەگوازرێتەوە بۆ ژیان‪.‬‬ ‫‪25‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬ئەو کاتە دێت و ئێستاش هاتووە‪ ،‬کە مردووەکان گوێیان لە دەنگی کوڕی خودا دەبێت‪ ،‬ئەوانەی گوێیان‬ ‫لێدەبێت زیندوو دەبنەوە‪.‬‬ ‫‪26‬چونکە وەک چۆن باوک ژیانی لە خۆیدا هەیە ‪.‬بەم شێوەیەش بەخشی بە کوڕ تا ژیانی لە خۆیدا هەبێت‪.‬‬ ‫‪27‬دەسەڵتی ئەوەی پێداوە کە دادگایی بکات‪ ،‬چونکە کوڕی مرۆڤە‪.‬‬ ‫‪28‬بەم شتە سەرسام مەبە‪ ،‬چونکە ئەو کاتە دێت کە هەموو ئەوانەی لە گۆڕەکاندان دەنگی دەبیستن‪.‬‬ ‫‪29‬دێنە دەرەوە ‪.‬ئەوانەی چاکەیان کردووە‪ ،‬بۆ زیندووبوونەوەی ژیان ‪.‬ئەوانەی خراپەیان کردووە‪ ،‬تا زیندووبوونەوەی سزادان‪.‬‬ ‫‪30‬من لە خۆمەوە ناتوانم هیچ بکەم‪ ،‬وەک چۆن دەیبیستم‪ ،‬دادوەری دەکەم‪ ،‬دادگاییکردنم دادپەروەرە ‪.‬چونکە من بەدوای ویستی خۆمدا‬ ‫ناگەڕێم‪ ،‬بەڵکو بەدوای ویستی ئەو باوکەدا دەگەڕێم کە منی ناردووە‪.‬‬ ‫‪31‬ئەگەر شایەتحاڵی خۆم بدەم‪ ،‬شایەتحاڵی من ڕاست نییە‪.‬‬ ‫‪32‬یەکێکی تر هەیە کە شایەتحاڵی من دەدات ‪.‬منیش دەزانم کە ئەو شایەتحاڵییەی کە لەبارەی منەوە شایەتحاڵی دەدات‪ ،‬ڕاستە‪.‬‬ ‫‪33‬ئێوە ناردتان بۆ لی یۆحەنا‪ ،‬ئەویش شایەتحاڵی ڕاستییەکانی دا‪.‬‬ ‫‪34‬بەڵم من شایەتحاڵی مرۆڤ وەرناگرم‪ ،‬بەڵکو ئەمانە دەڵێم بۆ ئەوەی ڕزگارتان بێت‪.‬‬ ‫‪35‬ئەو ڕووناکییەکی سووتاو و درەوشاوە بوو‪ ،‬ئێوەش ئامادە بوون بۆ ماوەیەک بە ڕووناکییەکەی شاد بن‪.‬‬ ‫‪36‬بەڵم من لە شایەتحاڵی یۆحەنا گەورەترم هەیە‪ ،‬چونکە ئەو کارانەی باوک پێی بەخشیووم بۆ تەواوکردن‪ ،‬هەر ئەو کارانەی کە دەیکەم‪،‬‬ ‫شایەتحاڵیم دەدەن کە باوک منی ناردووە‪.‬‬ ‫‪37‬خودی باوک کە منی ناردووە‪ ،‬شایەتحاڵی منی داوە ‪.‬نە لە هیچ کاتێکدا دەنگی ئەوتان بیستووە و نە شێوەی ئەوتان بینیوە‪.‬‬ ‫‪38‬قسەی ئەو لە ئێوەدا نەماوە‪ ،‬بۆ ئەوەی ناردویەتی‪ ،‬باوەڕ بەو کەسە ناکەن‪.‬‬ ‫‪39‬لە کتێبە پیرۆزەکاندا بگەڕێ؛ چونکە پێتان وایە ژیانێکی هەتاهەتاییتان هەیە‪ ،‬ئەوانیش ئەوانەن کە شایەتحاڵی منن»‪.‬‬ ‫‪40‬ئێوە نایەنە لم بۆ ئەوەی ژیانتان هەبێت‪.‬‬ ‫‪41‬من ڕێز لە مرۆڤ وەرناگرم‪.‬‬ ‫‪42‬بەڵم من دەتانناسم کە خۆشەویستی خوداتان لە خۆتدا نییە‪.‬‬

‫‪76‬‬


‫جۆن‬

‫‪43‬من بە ناوی باوکمەوە هاتووم‪ ،‬ئێوەش من وەرناگرن‪ ،‬ئەگەر کەسێکی تر بە ناوی خۆیەوە هات‪ ،‬ئەوا وەریدەگرن‪.‬‬ ‫‪44‬چۆن باوەڕتان پێدەکەن‪ ،‬کە ڕێز لە یەکتر وەردەگرن و بەدوای ئەو ڕێزەوە ناگەڕێن کە تەنها لە خوداوە دێت؟‬ ‫‪45‬وا مەزانن کە من تۆمەتبارتان دەکەم بۆ باوک‪ ،‬کەسێک هەیە تۆمەتبارتان دەکات‪ ،‬ئەویش موسایە و متمانەتان پێیەتی‪.‬‬ ‫‪46‬چونکە ئەگەر باوەڕتان بە موسا بکردایە‪ ،‬باوەڕتان پێم دەکرد‪ ،‬چونکە ئەو لەبارەی منەوە نووسیویەتی‪.‬‬ ‫‪47‬بەڵم ئەگەر باوەڕ بە نووسینەکانی نەکەن‪ ،‬چۆن باوەڕ بە قسەکانم دەکەن؟‬ ‫بەشی شەشەم‬ ‫‪1‬دوای ئەمانە عیسا بەسەر دەریای جەلیلدا ڕۆیشت‪ ،‬کە دەریای تیبیریایە‪.‬‬ ‫‪2‬جەماوەرێکی زۆریش بەدوایدا ڕۆیشتن‪ ،‬چونکە ئەو موعجیزەیانەی بینی کە بەسەر نەخۆشەکاندا کرد‪.‬‬ ‫‪3‬عیسا چووە سەر شاخێک و لەوێ لەگەڵ شاگردەکانی دانیشت‪.‬‬ ‫‪4‬جەژنی پەسح کە جەژنێکی جولەکەکان بوو‪ ،‬نزیک بوو‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک عیسا چاوەکانی بەرزکردەوە و بینی کۆمەڵێکی زۆر هاتوونەتە لی‪ ،‬بە فیلیپی گوت « ‪:‬لە کوێ نان بکڕین تا ئەمانە بیخۆن؟»‬ ‫‪6‬بۆ سەلماندنی ئەمەی گوت‪ ،‬چونکە خۆی دەیزانی چی دەکات‪.‬‬ ‫‪7‬فیلیپ وەڵمی دایەوە« ‪:‬بەهای دوو سەد دینار نان بەس نییە بۆیان‪ ،‬کە هەریەکەیان کەمێک وەربگرن»‪.‬‬ ‫‪8‬یەکێک لە شاگردەکانی‪ ،‬ئەندرۆس‪ ،‬برای شیمۆن پەترۆس‪ ،‬پێی گوت‪:‬‬ ‫‪9‬لێرە کوڕێک هەیە کە پێنج نانی جۆ و دوو ماسی بچووکی هەیە‪ ،‬بەڵم لەنێو ئەو ژمارە زۆرەدا چییە؟‬ ‫‪10‬عیسا گوتی« ‪:‬پیاوەکان دابنیشن »‪.‬ئێستا لە شوێنەکەدا چیمەنی زۆر بوو ‪.‬جا پیاوەکان دانیشتن‪ ،‬ژمارەیان نزیکەی پێنج هەزار بوو‪.‬‬ ‫‪11‬عیسا نانەکانی برد ‪.‬کاتێک سوپاسی کرد‪ ،‬شاگردەکانی دابەش کرد و شاگردەکانیشی بەسەر ئەوانەی دانیشتبوون ‪.‬و بە هەمان شێوە لە‬ ‫ماسییەکان بەقەد ئەوەی کە دەیانویست‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک تێر بوون‪ ،‬بە شاگردەکانی گوت « ‪:‬پارچەکانی ماونەتەوە کۆبکەنەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی هیچ لەدەست نەچێت»‪.‬‬ ‫‪13‬بۆیە کۆیان کردەوە و دوانزە سەبەتەیان پڕ کرد لە پارچەی پێنج نانی جۆ‪ ،‬کە بۆ ئەوانەی خواردبوویان مابووەوە‪.‬‬ ‫‪14‬ئەو پیاوانە کاتێک ئەو موعجیزەیان بینی کە عیسا کردوویەتی‪ ،‬گوتیان« ‪:‬ئەمە بەڕاستی ئەو پێغەمبەرەیە کە دێتە جیهان»‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک عیسا زانی کە دێن و بە زۆر دەیگرن و بیکەنە پاشا‪ ،‬جارێکی دیکە خۆی بە تەنیا ڕۆیشت بۆ شاخێک‪.‬‬ ‫‪16‬کاتێک ئێوارە هات‪ ،‬شاگردەکانی چوونە خوارەوە بۆ دەریا‪.‬‬ ‫‪17‬سواری کەشتییەک بوو و بەسەر دەریادا بەرەو کەفەرناحم ڕۆیشت ‪.‬ئێستا تاریک بوو‪ ،‬عیسا نەهاتە لی ئەوان‪.‬‬ ‫‪18‬دەریاکە بەهۆی بایەکی گەورەوە هەڵهات‪.‬‬ ‫‪19‬کاتێک نزیکەی پێنج و بیست یان سی مەتر ڕۆیشتن‪ ،‬عیسایان بینی کە بەسەر دەریادا دەڕوات و لە کەشتییەکە نزیک دەبێتەوە‪ ،‬ترسان‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم پێی گوتن « ‪:‬ئەوە منم ‪.‬مەترسە‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا بە ئارەزووی خۆیان وەریانگرت بۆ ناو کەشتییەکە‪ ،‬یەکسەر کەشتییەکە گەیشتە ئەو خاکەی کە دەچوونە ئەوێ‪.‬‬ ‫‪22‬ڕۆژی دواتر‪ ،‬کاتێک خەڵکەکە لە ئەودیوی دەریاکە وەستابوون بینییان کە بەلەمێکی دیکە لەوێ نییە‪ ،‬جگە لەو بەلەمەی کە شاگردەکانی‬ ‫تێیدا هاتوونەتە ژوورەوە‪ ،‬عیسا لەگەڵ شاگردەکانیدا نەچووەتە ناو بەلەمەکەوە‪ ،‬بەڵکو بەلەمەکەی خۆی شاگردەکان بە تەنیا ڕۆیشتن؛‬ ‫( ‪23‬بەڵم دوای ئەوەی یەزدان سوپاسگوزاری کرد‪ ،‬بەلەمەکانی دیکە لە تیبریاسەوە هاتنە نزیک ئەو شوێنەی کە نانیان لێ دەخوارد‪).‬‬ ‫‪24‬کاتێک گەلەکە بینی کە عیسا لەوێ نییە و نە شاگردەکانی‪ ،‬ئەوانیش بە کەشتی ڕۆیشتن و هاتنە کەفەرناحوم و بەدوای عیسادا دەگەڕان‪.‬‬ ‫‪25‬کاتێک لە ئەودیوی دەریاکە دۆزییانەوە‪ ،‬پێیان گوت« ‪:‬ڕابی‪ ،‬کەی هاتووی بۆ ئێرە؟»‬ ‫‪26‬عیسا وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئێوە بەدوای مندا دەگەڕێن‪ ،‬نەک لەبەر ئەوەی موعجیزەتان بینیوە‪ ،‬بەڵکو لەبەر‬ ‫ئەوەی لە نانەکانتان خوارد و تێر بوون»‪.‬‬ ‫‪27‬کار بۆ ئەو خواردنە مەکە کە لەناو دەچێت‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەو خواردنەی کە تا ژیانی هەتاهەتایی بەردەوام دەبێت‪ ،‬کە کوڕی مرۆڤ پێتان‬ ‫دەبەخشێت‪ ،‬چونکە خودای باوک مۆری لەسەر داناوە‪.‬‬ ‫‪28‬ئینجا پێیان گوت« ‪:‬چی بکەین بۆ ئەوەی کارەکانی خودا بکەین؟»‬ ‫‪29‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬ئەمە کاری خودایە‪ ،‬باوەڕ بەو کەسە بکەن کە ناردویەتی»‪.‬‬ ‫‪30‬ئەوانیش پێیان گوت« ‪:‬کەواتە چ نیشانەیەک نیشان دەدەیت بۆ ئەوەی ببینین و باوەڕت پێبکەین؟ »چی کار دەکەیت؟‬ ‫‪31‬باوباپیرانمان لە بیابانەکاندا منانیان دەخوارد ‪.‬وەک نووسراوە ‪:‬لە ئاسمانەوە نانی پێداون بۆ ئەوەی بیخۆن‪.‬‬ ‫‪32‬ئینجا عیسا پێی گوتن « ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬موسا ئەو نانەیەی لە ئاسمانەوە پێتان نەدا ‪.‬بەڵم باوکم نانی ڕاستەقینە لە ئاسمانەوە پێتان‬ ‫دەبەخشێت‪.‬‬ ‫‪33‬چونکە نانی خودا ئەو کەسەیە کە لە ئاسمانەوە دادەبەزێت و ژیان بە جیهان دەبەخشێت‪.‬‬ ‫‪34‬ئینجا پێیان گوت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬هەمیشە ئەم نانەمان پێ بدە»‪.‬‬ ‫‪35‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬من نانی ژیانم‪ ،‬ئەوەی دێتە لم هەرگیز برسی نابێت ‪.‬ئەوەی باوەڕی پێم هەبێت هەرگیز تینوو نابێت‪.‬‬ ‫‪36‬بەڵم پێم وتوون ‪:‬ئێوەش منتان بینی و باوەڕتان پێ نەکردووە‪.‬‬ ‫‪37‬هەموو ئەو شتانەی باوک پێم دەبەخشێت‪ ،‬دێنە لم ‪.‬هەرکەسێک دێتە لم بە هیچ شێوەیەک فڕێی نادەمە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪38‬چونکە من لە ئاسمانەوە دابەزیم‪ ،‬نەک بۆ ئەوەی ویستی خۆم جێبەجێ بکەم‪ ،‬بەڵکو ویستی ئەو کەسەی کە منی ناردووە‪.‬‬ ‫‪39‬ئەمە ویستی باوکە کە منی ناردووە‪ ،‬کە لە هەموو ئەو شتانەی پێی بەخشیووم هیچ لەدەست نەدەم‪ ،‬بەڵکو لە ڕۆژی کۆتاییدا زیندوویان‬ ‫بکەمەوە‪.‬‬

‫‪77‬‬


‫جۆن‬

‫‪40‬ئەمە ویستی ئەو کەسەیە کە منی ناردووە‪ ،‬بۆ ئەوەی هەرکەسێک کوڕ ببینێت و باوەڕی پێی هەبێت‪ ،‬ژیانی هەتاهەتایی هەبێت‪ ،‬منیش لە‬ ‫ڕۆژی کۆتاییدا زیندوو دەکەمەوە‪.‬‬ ‫‪41‬ئینجا جولەکەکان مورمورییان لێکرد‪ ،‬چونکە گوتی« ‪:‬من ئەو نانەم کە لە ئاسمانەوە دابەزیم»‪.‬‬ ‫‪42‬گوتیان« ‪:‬ئایا ئەمە عیسای کوڕی یوسف نییە کە باوک و دایکی دەناسین؟ »جا چۆنە دەڵێت« ‪:‬لە ئاسمانەوە دابەزیم؟»‬ ‫‪43‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬لە نێوانتاندا مورمور مەکەن»‪.‬‬ ‫‪44‬کەس ناتوانێت بێتە لم‪ ،‬مەگەر ئەو باوکەی کە منی ناردووە‪ ،‬نەیکێشێت و لە ڕۆژی کۆتاییدا زیندوو دەکەمەوە‪.‬‬ ‫‪45‬لە پێغەمبەراندا نووسراوە« ‪:‬هەموویان لەلیەن خوداوە فێر دەکرێن »‪.‬هەرکەسێک گوێی لە باوک بووە و فێری باوک بووە‪ ،‬دێتە لم‪.‬‬ ‫‪46‬نەک ئەوەی باوکی بینیبێت‪ ،‬تەنها ئەو کەسە نەبێت کە لە خوداوە بێت‪ ،‬باوکی بینیوە‪.‬‬ ‫‪47‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئەوەی باوەڕ بە من بکات‪ ،‬ژیانی هەتاهەتایی هەیە‪.‬‬ ‫‪48‬من ئەو نانە ژیانەم‪.‬‬ ‫‪49‬باوباپیرانتان لە بیابان مەنایان خوارد و مردوون‪.‬‬ ‫‪50‬ئەمە ئەو نانەیە کە لە ئاسمانەوە دادەبەزێت‪ ،‬تاکو مرۆڤ لێی بخوات و نەمرێت‪.‬‬ ‫‪51‬من ئەو نانە زیندووەم کە لە ئاسمانەوە دابەزیم‪ ،‬ئەگەر کەسێک لەم نانە بخوات‪ ،‬ئەوا بۆ هەمیشە دەژی‪ ،‬ئەو نانەی کە دەیدەم گۆشتمە‪ ،‬کە‬ ‫دەیدەم بە ژیانی جیهان‪.‬‬ ‫‪52‬جولەکەکان لە نێوان خۆیاندا شەڕیان کرد و گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوە چۆن دەتوانێت گۆشتی خۆیمان پێبدات بۆ خواردن؟»‬ ‫‪53‬ئینجا عیسا پێی گوتن « ‪:‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئەگەر گۆشتی کوڕی مرۆڤ نەخۆن و خوێنی نەخۆنەوە‪ ،‬ژیانتان لە خۆتاندا‬ ‫نییە»‪.‬‬ ‫‪54‬ئەوەی گۆشتم بخوات و خوێنی من بخواتەوە‪ ،‬ژیانی هەتاهەتایی هەیە ‪.‬و لە ڕۆژی کۆتاییدا زیندوو دەکەمەوە‪.‬‬ ‫‪55‬چونکە گۆشتم خواردنە و خوێنم خواردنەوەیە‪.‬‬ ‫‪56‬ئەوەی گۆشتم بخوات و خوێنم بخواتەوە‪ ،‬لە مندا نیشتەجێیە و منیش لەناو ئەودا دەژیم‪.‬‬ ‫‪57‬وەک چۆن باوکی زیندوو منی ناردووە و منیش بەهۆی باوکەوە دەژیم‪ ،‬بە هەمان شێوە ئەوەی من بخوات‪ ،‬بە من دەژی‪.‬‬ ‫‪58‬ئەمە ئەو نانەیە کە لە ئاسمانەوە دابەزی‪ ،‬نەک وەک باوباپیرانتان مەنایان خوارد و مردوون‪ ،‬ئەوەی لەم نانە بخوات بۆ هەتاهەتایە‬ ‫دەژی‪.‬‬ ‫‪59‬لە کەنیسەکەدا‪ ،‬کاتێک لە کەفەرناحم فێری دەکرد‪ ،‬ئەم قسانەی گوت‪.‬‬ ‫‪60‬زۆرێک لە شاگردەکانی کە ئەمەیان بیست و گوتیان« ‪:‬ئەمە قسەیەکی سەختە ‪.‬کێ دەتوانێت بیبیستێت؟‬ ‫‪61‬کاتێک عیسا لە خۆیدا زانی کە شاگردەکانی گلەیی دەکەن‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬ئایا ئەمە ئێوە توڕە دەکات؟»‬ ‫‪62‬چی و ئەگەر ببینن کوڕی مرۆڤ بەرز دەبێتەوە بۆ ئەو شوێنەی پێشتر بوو؟‬ ‫‪63‬ئەوە ڕۆحە کە زیندوو دەکاتەوە ‪.‬گۆشت هیچ سوودێکی نییە‪ ،‬ئەو قسانەی کە پێتان دەڵێم‪ ،‬ڕۆحن و ژیانن‪.‬‬ ‫‪64‬بەڵم هەندێک لە ئێوە باوەڕیان پێ نییە ‪.‬چونکە عیسا هەر لە سەرەتاوە دەیزانی ئەو کەسانە کێن کە باوەڕیان نەکرد و کێ دەبێت خیانەتی‬ ‫لێ بکەن‪.‬‬ ‫‪65‬ئینجا گوتی « ‪:‬بۆیە پێم وتوون کەس ناتوانێت بێتە لم‪ ،‬مەگەر لە لیەن باوکمەوە پێی نەدرێت»‪.‬‬ ‫‪66‬لەو کاتەوە زۆرێک لە شاگردەکانی گەڕانەوە و ئیتر لەگەڵیدا نەڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪67‬ئینجا عیسا بە دوانزە کەسەکەی گوت « ‪:‬ئایا ئێوەش دەڕۆن؟»‬ ‫‪68‬ئینجا شیمۆن پەترۆس وەڵمی دایەوە« ‪:‬گەورە‪ ،‬ئێمە بچینە لی کێ؟ »تۆ قسەی ژیانی هەتاهەتاییت هەیە‪.‬‬ ‫‪69‬ئێمە باوەڕمان وایە و دڵنیاین کە تۆ مەسیحی کوڕی خودای زیندوویت‪.‬‬ ‫‪70‬عیسا وەڵمی دانەوە « ‪:‬ئایا من دوانزە کەستانم هەڵنەبژاردووە و یەکێکتان شەیتان بێت؟»‬ ‫‪71‬باسی یەهودا ئەسکاریۆتی کوڕی شیمۆنی کرد‪ ،‬چونکە یەکێک بوو لە دوانزە کەسەکە خیانەتی لێکرد‪.‬‬ ‫بەشی حەوتەم‬ ‫‪1‬دوای ئەمانە عیسا لە جەلیل ڕۆیشت‪ ،‬چونکە نەیویست لە جولەکەکاندا بڕوات‪ ،‬چونکە جولەکەکان هەوڵیان دەدا بیکوژن‪.‬‬ ‫‪2‬جەژنی چادرەکانی جولەکەکان نزیک بوو‪.‬‬ ‫‪3‬براکانی پێیان گوت« ‪:‬لێرە بڕۆن و بڕۆ بۆ یەهودا‪ ،‬شاگردەکانیش ئەو کارانە ببینن کە تۆ ئەنجامی دەدەیت»‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە هیچ کەسێک نییە بە نهێنی هیچ شتێک بکات و خۆی هەوڵی ئەوە بدات بە ئاشکرا بناسرێت ‪.‬ئەگەر ئەمانەت کرد‪ ،‬خۆت بە جیهان‬ ‫نیشان بدە‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە براکانی باوەڕیان پێی نەدەکرد‪.‬‬ ‫‪6‬ئینجا عیسا پێی گوتن « ‪:‬کاتی من هێشتا نەهاتووە‪ ،‬بەڵم کاتتان هەمیشە ئامادەیە»‪.‬‬ ‫‪7‬جیهان ناتوانێت ڕقی لێت بێت؛ بەڵم ڕقی لە منە‪ ،‬چونکە من شایەتحاڵی ئەوە دەدەم کە کارەکانی خراپن‪.‬‬ ‫‪8‬ئێوە بڕۆنە سەر ئەم جەژنە‪ ،‬من هێشتا ناچمە سەر ئەم جەژنە ‪.‬چونکە هێشتا کاتم تەواو نەبووە‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک ئەم قسانەی پێی وتن‪ ،‬لە جەلیل مایەوە‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم کاتێک براکانی چوونە سەرەوە‪ ،‬ئەویش بە ئاشکرا نەک بە ئاشکرا‪ ،‬بەڵکو وەک ئەوەی بە نهێنی دەچوو بۆ جەژنەکە‪.‬‬ ‫‪11‬جولەکەکان لە جەژنەکەدا بەدوایدا دەگەڕان و گوتیان« ‪:‬ئەو لە کوێیە؟»‬ ‫‪12‬لە نێو خەڵکدا زۆر مورموریی لەسەر ئەو دروست بوو‪ ،‬چونکە هەندێک دەیانگوت« ‪:‬پیاوێکی چاکە‪ ،‬هەندێکیشیان دەیانگوت« ‪:‬نا »‪.‬‬ ‫بەڵم گەل فریو دەدات‪.‬‬

‫‪78‬‬


‫جۆن‬

‫‪13‬بەڵم لە ترسی جولەکەکان کەس بە ئاشکرا باسی نەدەکرد‪.‬‬ ‫‪14‬لە ناوەڕاستی جەژنەکەدا عیسا چووە ناو پەرستگاکە و فێری دەکرد‪.‬‬ ‫‪15‬جولەکەکان سەریان سوڕما و گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوە چۆن نامە دەزانێت‪ ،‬هەرگیز فێر نەبووە؟»‬ ‫‪16‬عیسا وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬فێرکاری من هی من نییە‪ ،‬بەڵکو هی ئەو کەسەیە کە منی ناردووە»‪.‬‬ ‫‪17‬ئەگەر کەسێک بیەوێت ویستی خۆی جێبەجێ بکات‪ ،‬ئەوا لە فێرکارییەکە دەزانێت کە ئایا لە خوداوەیە‪ ،‬یان لە خۆمەوە قسە دەکەم‪.‬‬ ‫‪18‬ئەوەی لە خۆیەوە قسە دەکات‪ ،‬بەدوای شکۆمەندی خۆیدا دەگەڕێت‪ ،‬بەڵم ئەوەی بەدوای شکۆمەندی خۆیدا دەگەڕێت کە ناردویەتی‪،‬‬ ‫ئەوە ڕاستە و هیچ ناڕەوایەکی تێدا نییە‪.‬‬ ‫‪19‬ئایا موسا یاسای پێنەداوین‪ ،‬بەڵم هیچ کام لە ئێوە یاسا ناپارێزن؟ بۆچی دەچن بۆ کوشتنم؟‬ ‫‪20‬خەڵکەکە وەڵمیان دایەوە« ‪:‬تۆ شەیتانێکت هەیە‪ ،‬کێ دەتوانێت بتکوژێت؟»‬ ‫‪21‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬من یەک کارم کردووە‪ ،‬هەمووتان سەرسامن»‪.‬‬ ‫‪22‬بۆیە موسا خەتەنەکردنی پێبەخشین( ‪.‬نەک لەبەر ئەوەی لە موسا هاتووە‪ ،‬بەڵکو لە باوباپیرانەوەیە )و لە ڕۆژی شەممەدا پیاو خەتەنە‬ ‫دەکەن‪.‬‬ ‫‪23‬ئەگەر کەسێک لە ڕۆژی شەممەدا خەتەنەی کرد‪ ،‬بۆ ئەوەی یاسای موسا نەشکێنرێت ‪.‬ئایا ئێوە لێم توڕەن‪ ،‬چونکە لە ڕۆژی شەممەدا‬ ‫پیاوێکم چاک کردووەتەوە؟‬ ‫‪24‬بەپێی ڕواڵەت دادگایی مەکەن‪ ،‬بەڵکو حوکمدانی ڕاستودروست بدەن‪.‬‬ ‫‪25‬ئینجا هەندێک لە ئۆرشەلیم گوتیان« ‪:‬ئەمە ئەو کەسە نییە کە بەدوای کوشتنیدا دەگەڕێن؟»‬ ‫‪26‬بەڵم سەیرکە‪ ،‬بە بوێری قسە دەکات و ئەوان هیچی پێ ناڵێن ‪.‬ئایا بەڕاستی فەرمانڕەواکان دەزانن کە ئەمە خۆی مەسیحە؟‬ ‫‪27‬بەڵم ئێمە ئەم پیاوە دەزانین لە کوێوە هاتووە‪ ،‬بەڵم کاتێک مەسیح دێت کەس نازانێت لە کوێوە هاتووە‪.‬‬ ‫‪28‬ئینجا عیسا لە پەرستگاکەدا کاتێک فێری دەکرد هاوارێکی کرد و گوتی « ‪:‬ئێوە هەردووکتان من دەناسن و دەزانن لە کوێوە هاتوم‪ ،‬بەڵم‬ ‫من لە خۆمەوە نەهاتووم‪ ،‬بەڵکو ئەو کەسەی منی ناردووە ڕاستە‪ ،‬کە ئێوە نایناسن»‪.‬‬ ‫‪29‬بەڵم من دەیناسم‪ ،‬چونکە من لەلی ئەوم و ئەویش منی ناردووە‪.‬‬ ‫‪30‬ئینجا هەوڵیان دا بیگرن‪ ،‬بەڵم کەس دەستی نەکرد‪ ،‬چونکە هێشتا کاتی نەهاتبوو‪.‬‬ ‫‪31‬زۆرێک لە خەڵکەکە باوەڕیان پێی هێنا و گوتیان« ‪:‬کاتێک مەسیح دێت‪ ،‬ئایا موعجیزە زیاتر لەوە دەکات کە ئەم پیاوە کردوویەتی؟»‬ ‫‪32‬فەریسییەکان بیستیان کە گەل قسەی وایان لەبارەی ئەوەوە کردووە ‪.‬فەریسییەکان و سەرۆک کاهینەکان ئەفسەریان نارد بۆ ئەوەی‬ ‫بیگرن‪.‬‬ ‫‪33‬ئینجا عیسا پێی گوتن« ‪:‬ماوەیەکی کەم لەگەڵتانم و دواتر دەچمە لی ئەو کەسەی کە منی ناردووە»‪.‬‬ ‫‪34‬ئێوە بەدوای مندا دەگەڕێن و نامدۆزنەوە‪ ،‬لە کوێی منم‪ ،‬ناتوانن بێنە ئەوێ‪.‬‬ ‫‪35‬جولەکەکان لە نێوانیاندا گوتیان« ‪:‬ئەو دەچێتە کوێ و نەیدۆزینەوە؟ »ئایا دەچێتە لی پەرشوبڵوی نێو نەتەوەکان و فێری نەتەوەکان‬ ‫دەکات؟‬ ‫‪36‬ئەمە چ قسەیەکە کە گوتی« ‪:‬بەدوامدا دەگەڕێن و نامدۆزنەوە»‪.‬‬ ‫‪37‬لە ڕۆژی کۆتاییدا‪ ،‬ئەو ڕۆژە گەورەیەی جەژن‪ ،‬عیسا وەستا و هاوارێکی کرد و گوتی « ‪:‬ئەگەر کەسێک تینووی بوو‪ ،‬با بێتە لم و‬ ‫بخواتەوە»‪.‬‬ ‫‪38‬ئەوەی باوەڕم پێی هەبێت‪ ،‬وەک لە کتێبی پیرۆزدا هاتووە‪ ،‬ڕووبارەکانی ئاوی زیندوو لە سکیەوە دەڕژێن‪.‬‬ ‫( ‪39‬بەڵم ئەمە باسی ڕۆحی دەکرد‪ ،‬کە ئەوانەی باوەڕیان پێی هەیە وەریبگرن‪ ،‬چونکە هێشتا ڕۆحی پیرۆز نەدرابوو‪ ،‬چونکە عیسا هێشتا‬ ‫شکۆمەند نەبوو‪).‬‬ ‫‪40‬زۆرێک لە خەڵکەکە کە گوێیان لەم قسەیە بوو‪ ،‬گوتیان« ‪:‬ڕاستی ئەمە پێغەمبەرە»‪.‬‬ ‫‪41‬هەندێکی تریش گوتیان« ‪:‬ئەمە مەسیحە »‪.‬بەڵم هەندێک گوتیان« ‪:‬ئایا مەسیح لە جەلیلەوە دێتە دەرەوە؟»‬ ‫‪42‬ئایا کتێبی پیرۆز نەیگوتووە ‪:‬مەسیح لە نەوەی داود و لە شارۆچکەی بەیتولمەقەدەسەوە دێت کە داود لێی بوو؟‬ ‫‪43‬بۆیە بەهۆی ئەوەوە لە نێوان خەڵکدا دووبەرەکی دروست بوو‪.‬‬ ‫‪44‬هەندێکیان دەیانویست بیگرن ‪.‬بەڵم کەس دەستی نەخستە سەری‪.‬‬ ‫‪45‬پاشان ئەفسەرەکان هاتنە لی سەرۆک کاهینەکان و فەریسییەکان ‪.‬پێیان گوت« ‪:‬بۆچی نەتانهێناوە؟»‬ ‫‪46‬ئەفسەرەکان وەڵمیان دایەوە« ‪:‬هیچ کەسێک وەک ئەم پیاوە قسەی نەکردووە»‪.‬‬ ‫‪47‬ئینجا فەریسییەکان وەڵمیان دایەوە« ‪:‬ئایا ئێوەش فریودراون؟»‬ ‫‪48‬ئایا هیچ کام لە فەرمانڕەواکان یان فەریسییەکان باوەڕیان پێی کردووە؟‬ ‫‪49‬بەڵم ئەم گەلە کە یاسا نازانێت نەفرەت لێ کراوە‪.‬‬ ‫‪50‬نیکۆدیمۆس پێی گوتن« ‪:‬ئەو کەسەی بە شەو هاتە لی عیسا و یەکێک بوو لەوان»‪.‬‬ ‫‪51‬ئایا یاساکەمان پێش ئەوەی گوێی لێبگرێت و بزانێت چی دەکات‪ ،‬دادگایی دەکات؟‬ ‫‪52‬ئەوانیش وەڵمیان دایەوە« ‪:‬تۆش خەڵکی جەلیلە؟ »بگەڕێ و سەیر بکە‪ ،‬چونکە پێغەمبەرێک لە جەلیلەوە سەرهەڵنادات‪.‬‬ ‫‪53‬هەرکەسێک دەچووە ماڵەکەی خۆی‪.‬‬ ‫بەشی هەشتەم‬ ‫‪1‬عیسا چووە چیای زەیتوون‪.‬‬ ‫‪2‬بەیانی زوو هاتەوە ناو پەرستگاکە و هەموو خەڵک هاتنە لی ‪.‬دانیشت و فێری کردن‪.‬‬

‫‪79‬‬


‫جۆن‬

‫‪3‬مامۆستایان و فەریسییەکان ژنێکیان بۆ هێنا کە زینایان کردبوو ‪.‬کاتێک لە ناوەڕاستیان دانا‪.‬‬ ‫‪4‬پێیان گوت« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬ئەم ژنە لە زینادا گیرا»‪.‬‬ ‫‪5‬موسا لە یاسادا فەرمانی پێکردین کە ئەو جۆرە کەسانە بەردباران بکرێن‪ ،‬بەڵم تۆ چی دەڵێیت؟‬ ‫‪6‬ئەمەیان گوت و تاقییان کردەوە‪ ،‬تاکو تۆمەتی پێ بدەن ‪.‬بەڵم عیسا کز بوو و بە پەنجەی لەسەر زەوی نووسی‪ ،‬وەک ئەوەی گوێی لێیان‬ ‫نەبێت‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک بەردەوام پرسیاریان لێکرد‪ ،‬خۆی هەڵگرت و پێی گوتن « ‪:‬ئەو کەسەی لە ئێوەدا بێ گوناه بێت‪ ،‬با سەرەتا بەردێک لێی بدات»‪.‬‬ ‫‪8‬دیسانەوە کز بووەوە و لەسەر زەوی نووسی‪.‬‬ ‫‪9‬ئەوانەی گوێیان لێ بوو‪ ،‬بە ویژدانی خۆیان سزا درا‪ ،‬یەک بە یەک چوونە دەرەوە‪ ،‬لە گەورەترینەوە دەستیان پێکرد تا دواهەمین‪.‬‬ ‫‪10‬کاتێک عیسا خۆی هەڵگرت و جگە لە ژنەکە کەسی نەبینی‪ ،‬پێی گوت « ‪:‬ژن‪ ،‬ئەو تۆمەتبارانەی تۆ لە کوێن؟ »ئایا کەس سزای تۆی‬ ‫نەداوە؟‬ ‫‪11‬ژنەکە گوتی« ‪:‬گەورە‪ ،‬کەس نییە »‪.‬عیسا پێی گوت « ‪:‬منیش تۆ سزا نادەم‪ ،‬بڕۆ و ئیتر گوناه مەکە»‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا عیسا دیسانەوە پێی گوتن « ‪:‬من ڕووناکی جیهانم‪ ،‬ئەوەی شوێنم بکەوێ لە تاریکیدا ناڕوات‪ ،‬بەڵکو ڕووناکی ژیانی دەبێت»‪.‬‬ ‫‪13‬فەریسییەکان پێیان گوت« ‪:‬تۆ شایەتحاڵی خۆت دەدەیت ‪.‬تۆمارەکەت ڕاست نییە‪.‬‬ ‫‪14‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوتن « ‪:‬ئەگەر شایەتحاڵی خۆم بدەم‪ ،‬بەڵم شایەتحاڵیم ڕاستە‪ ،‬چونکە دەزانم لە کوێوە هاتوومەتە و بۆ کوێ‬ ‫دەڕۆم ‪.‬بەڵم ئێوە ناتوانن بزانن لە کوێوە هاتووم و بۆ کوێ دەڕۆم‪.‬‬ ‫‪15‬ئێوە بە پێی گۆشت دادوەری دەکەن ‪.‬من حوکم لەسەر هیچ پیاوێک نادەم‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم ئەگەر حوکم بدەم‪ ،‬حوکمەکەم ڕاستە‪ ،‬چونکە من تەنیا نیم‪ ،‬بەڵکو من و باوکی ناردم‪.‬‬ ‫‪17‬هەروەها لە یاساکەتدا نووسراوە کە شایەتحاڵی دوو کەس ڕاستە‪.‬‬ ‫‪18‬من کەسێکم کە شایەتحاڵی خۆم دەدەم و ئەو باوکەی کە منی ناردووە شایەتحاڵیم دەدات‪.‬‬ ‫‪19‬ئینجا پێیان گوت« ‪:‬باوکت لە کوێیە؟ »عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئێوە نە من دەناسن و نە باوکم‪.‬‬ ‫‪20‬عیسا لە خەزێنەدا ئەم قسانەی کرد‪ ،‬کاتێک لە پەرستگادا فێری دەکرد ‪.‬چونکە هێشتا کاتەکەی نەهاتبوو‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا عیسا دیسان پێی گوتن « ‪:‬من دەڕۆم‪ ،‬ئێوەش بەدوای مندا دەگەڕێن و لە گوناهەکانتاندا دەمرن‪.‬‬ ‫‪22‬جولەکەکان گوتیان« ‪:‬ئایا خۆی دەکوژێت؟ »چونکە دەڵێت« ‪:‬بۆ کوێ دەڕۆم‪ ،‬ئێوە ناتوانن بێنە»‪.‬‬ ‫‪23‬پێی گوتن « ‪:‬ئێوە خەڵکی خوارەوەن ‪.‬من لە سەرەوەم‪ ،‬ئێوە لە ئەم جیهانەن ‪.‬من لە ئەم دونیایە نیم‪.‬‬ ‫‪24‬بۆیە پێم وتوون کە لە گوناهەکانتاندا دەمرن‪ ،‬چونکە ئەگەر باوەڕتان نەکرد کە من ئەوم‪ ،‬لە گوناهەکانتاندا دەمرن‪.‬‬ ‫‪25‬ئینجا پێیان گوت« ‪:‬تۆ کێیت؟ »عیسا پێی گوتن « ‪:‬هەمان ئەوەی لە سەرەتاوە پێم وتوون»‪.‬‬ ‫‪26‬زۆر شتم هەیە بیڵێم و دادوەری لەسەر ئێوە بکەم‪ ،‬بەڵم ئەوەی منی ناردووە ڕاستگۆیە ‪.‬ئەو شتانەی کە لەبارەیەوە بیستوومە‪ ،‬بۆ جیهان‬ ‫دەڵێم‪.‬‬ ‫‪27‬ئەوان تێنەگەیشتن کە باسی باوکی بۆ کردوون‪.‬‬ ‫‪28‬ئینجا عیسا پێی گوتن « ‪:‬کاتێک کوڕی مرۆڤتان بەرزکردەوە‪ ،‬ئەوا دەزانن کە من ئەوم و هیچ لە خۆمەوە ناکەم ‪.‬بەڵم وەک باوکم فێری‬ ‫کردم‪ ،‬ئەمانە دەڵێم»‪.‬‬ ‫‪29‬ئەوەی منی ناردووە لەگەڵمدایە‪ ،‬باوک بە تەنیا جێی نەهێشتم ‪.‬چونکە هەمیشە ئەو کارانە دەکەم کە دڵی ئەوی پێ خۆشە‪.‬‬ ‫‪30‬کاتێک ئەم قسانەی دەکرد‪ ،‬زۆر کەس باوەڕیان پێی کرد‪.‬‬ ‫‪31‬ئینجا عیسا بەو جولەکانەی کە باوەڕیان پێی هەبوو گوتی « ‪:‬ئەگەر لەسەر قسەکەم بەردەوام بن‪ ،‬ئەوا بەڕاستی شاگردی منن‪.‬‬ ‫‪32‬ڕاستی دەزانن و ڕاستی ئازادتان دەکات‪.‬‬ ‫‪33‬وەڵمیان دایەوە« ‪:‬ئێمە نەوەی ئیبراهیم و هەرگیز کۆیلەی هیچ کەسێک نەبووین‪.‬‬ ‫‪34‬عیسا وەڵمی دانەوە « ‪:‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬هەرکەسێک گوناه بکات‪ ،‬بەندەی گوناهە»‪.‬‬ ‫‪35‬خزمەتکار بۆ هەمیشە لە ماڵەکەدا نامێنێتەوە‪ ،‬بەڵکو کوڕ بۆ هەمیشە دەمێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪36‬جا ئەگەر کوڕ ئازادتان بکات‪ ،‬بەڕاستی ئازاد دەبن‪.‬‬ ‫‪37‬من دەزانم کە ئێوە نەوەی ئیبراهیمن ‪.‬بەڵم ئێوە بەدوای کوشتنمدا دەگەڕێن‪ ،‬چونکە قسەکەم لە ئێوەدا جێگەی نییە‪.‬‬ ‫‪38‬من ئەوەی لەگەڵ باوکم بینیومە دەیڵێم‪ ،‬ئێوەش ئەوەی لەگەڵ باوکتان بینیوتانە دەیکەن‪.‬‬ ‫‪39‬ئەوانیش وەڵمیان دایەوە« ‪:‬ئیبراهیم باوکمانە »‪.‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬ئەگەر ئێوە منداڵی ئیبراهیم بونایە‪ ،‬کارەکانی ئیبراهیمتان دەکرد»‪.‬‬ ‫‪40‬بەڵم ئێستا ئێوە هەوڵی کوشتنم دەدەن‪ ،‬پیاوێک کە ڕاستییەکەی پێتان وتبێت‪ ،‬کە لە خوداوە بیستوومە‪.‬‬ ‫‪41‬ئێوە کردەوەکانی باوکتان دەکەن ‪.‬ئینجا پێیان گوت« ‪:‬ئێمە لە زینا لەدایک نەبووین ‪.‬ئێمە یەک باوکمان هەیە‪ ،‬تەنانەت خوداش‪.‬‬ ‫‪42‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬ئەگەر خودا باوکتان بووایە‪ ،‬منتان خۆشدەویست‪ ،‬چونکە من لە خوداوە هاتمە دەرەوە و هاتوومەتە دەرەوە ‪.‬منیش لە‬ ‫خۆمەوە نەهاتووم‪ ،‬بەڵکو ئەو منی ناردووە‪.‬‬ ‫‪43‬بۆچی لە قسەکانی من تێناگەن؟ تەنانەت لەبەر ئەوەی ناتوانن گوێ لە قسەی من بگرن»‪.‬‬ ‫‪44‬ئێوە لە شەیتان لە باوکتانن و ئارەزووەکانی باوکتان جێبەجێ دەکەن ‪.‬هەر لە سەرەتاوە بکوژ بوو‪ ،‬لە حەقیقەتدا نەمابوو‪ ،‬چونکە هیچ‬ ‫ڕاستییەکی تێدا نییە ‪.‬کاتێک درۆ دەکات‪ ،‬لە خۆیەوە قسە دەکات‪ ،‬چونکە درۆزن و باوکی ئەو درۆیە‪.‬‬ ‫‪45‬لەبەر ئەوەی ڕاستییەکانتان پێ دەڵێم‪ ،‬باوەڕم پێناکەن‪.‬‬ ‫‪46‬کام لە ئێوە قەناعەتم پێدەکات لە گوناه؟ ئەگەر ڕاستی بڵێم‪ ،‬بۆچی باوەڕم پێناکەن؟‬ ‫‪47‬ئەوەی لە خوداوە بێت گوێی لە قسەکانی خودا دەبێت‪ ،‬بۆیە ئێوە گوێیان لێ ناگرن‪ ،‬چونکە ئێوە لە خودا نین‪.‬‬ ‫‪48‬جولەکەکان وەڵمیان دایەوە و پێیان گوت« ‪:‬باش ناڵێین تۆ سامری و شەیتانت هەیە؟»‬ ‫‪49‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬من شەیتانم نییە ‪.‬بەڵم من ڕێز لە باوکم دەگرم‪ ،‬ئێوەش بێڕێزیم پێدەکەن»‪.‬‬

‫‪80‬‬


‫جۆن‬

‫‪50‬من بەدوای شکۆمەندی خۆمدا ناگەڕێم‪ ،‬کەسێک هەیە کە بەدوای شکۆمەندیدا دەگەڕێت و دادوەری دەکات‪.‬‬ ‫‪51‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئەگەر کەسێک پابەندی قسەکانی من بێت‪ ،‬هەرگیز مردن نابینێت‪.‬‬ ‫‪52‬جولەکەکان پێیان گوت« ‪:‬ئێستا دەزانین کە شەیتانت هەیە »‪.‬ئیبراهیم مردووە و پێغەمبەرانیش مردووە؛ تۆش دەڵێی« ‪:‬ئەگەر مرۆڤ‬ ‫پابەند بێت بە وتەی منەوە‪ ،‬هەرگیز تامی مردن ناکات»‪.‬‬ ‫‪53‬ئایا تۆ لە ئیبراهیمی باوکمان گەورەتریت کە مردووە؟ پێغەمبەرانیش مردوون‪ ،‬کێ خۆت دروست دەکەیت؟‬ ‫‪54‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئەگەر ڕێز لە خۆم بگرم‪ ،‬شەرەفی من هیچ نییە‪ ،‬ئەوە باوکمە ڕێزم لێدەگرێت ‪.‬لەبارەیەوە دەڵێن ‪:‬ئەو خودای‬ ‫ئێوەیە‪.‬‬ ‫‪55‬بەڵم ئێوە نەتان ناسیوە ‪.‬بەڵم من دەیناسم‪ ،‬ئەگەر بڵێم ‪:‬نایناسم‪ ،‬وەک ئێوە درۆزن دەبم‪ ،‬بەڵم دەیناسم و قسەکانی دەپارێزم»‪.‬‬ ‫‪56‬ئیبراهیمی باوکت بە بینینی ڕۆژەکەم دڵخۆش بوو‪ ،‬ئەویش بینی و دڵخۆش بوو‪.‬‬ ‫‪57‬جولەکەکان پێیان گوت« ‪:‬هێشتا تەمەنت پەنجا ساڵ نەبووە و ئیبراهیمت بینیوە؟»‬ ‫‪58‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬پێش ئەوەی ئیبراهیم دروست بێت‪ ،‬من هەم»‪.‬‬ ‫‪59‬ئینجا بەردیان هەڵگرت بۆ ئەوەی لێی بدەن‪ ،‬بەڵم عیسا خۆی شاردەوە و لە پەرستگاکە دەرچوو و بەناویاندا تێپەڕی و بەو ڕێگایەدا‬ ‫تێپەڕی‪.‬‬ ‫بەشی ‪٩‬‬ ‫‪1‬کاتێک عیسا بەلیدا تێدەپەڕی‪ ،‬پیاوێکی بینی کە لە لەدایکبوونیەوە کوێر بوو‪.‬‬ ‫‪2‬شاگردەکانی لێیان پرسی« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬کێ گوناهی کردووە‪ ،‬ئەم پیاوە یان دایک و باوکی‪ ،‬کە کوێر لەدایک بووە؟‬ ‫‪3‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئەم پیاوە گوناهی نەکردووە و نە دایک و باوکی‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوەی کارەکانی خودا لە ناویدا دەربکەون»‪.‬‬ ‫‪4‬دەبێت کارەکانی ئەو کەسەی کە منی ناردووە‪ ،‬تا ڕۆژ بێت‪ ،‬شەو دێت‪ ،‬کە کەس ناتوانێت کار بکات‪.‬‬ ‫‪5‬تا لە دونیادام‪ ،‬من ڕووناکی جیهانم‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک ئەمەی وت‪ ،‬تفی لە زەوی کرد و لە تفەکە گڵی دروست کرد و چاوی کوێرەکەی بە گڵەکە مەسح کرد‪.‬‬ ‫‪7‬پێی گوت « ‪:‬بڕۆ لە حەوزی سیلۆئام بشۆ‪ ،‬کە بە واتایەکی تر نێردراوە»‪.‬‬ ‫‪8‬دراوسێکانی و ئەوانەی پێشتر بینیبوویان کە کوێرە‪ ،‬گوتیان« ‪:‬ئایا ئەمە ئەو کەسە نییە کە دانیشتووە و سواڵ دەکات؟»‬ ‫‪9‬هەندێک گوتیان« ‪:‬ئەمە ئەوە‪ ،‬هەندێکیش گوتیان« ‪:‬ئەو وەک ئەو وایە‪ ،‬بەڵم ئەو گوتی« ‪:‬من ئەوم»‪.‬‬ ‫‪10‬بۆیە پێیان گوت« ‪:‬چاوەکانت چۆن کرانەوە؟‬ ‫‪11‬وەڵمی دایەوە« ‪:‬پیاوێک بە ناوی عیسا گڵی دروست کرد و چاوەکانی مەسح کرد و پێی وتم« ‪:‬بڕۆ بۆ حەوزی سیلۆئام و بشۆ‪ ،‬چووم و‬ ‫خۆم شۆرد و بینیم»‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا پێیان گوت« ‪:‬ئەو لە کوێیە؟ »وتی ‪:‬من نازانم‪.‬‬ ‫‪13‬ئەو کەسەیان هێنایە لی فەریسییەکان کە پێشتر کوێر بوو‪.‬‬ ‫‪14‬ڕۆژی شەممە بوو کە عیسا گڵەکەی دروست کرد و چاوەکانی کردەوە‪.‬‬ ‫‪15‬دیسان فەریسییەکان پرسیاریان لێکرد کە چۆن بینیت؟ پێی گوتن« ‪:‬قۆڵی خستە سەر چاوەکانم‪ ،‬منیش خۆم شۆرد و دەبینم»‪.‬‬ ‫‪16‬بۆیە هەندێک لە فەریسییەکان گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوە لە خوداوە نییە‪ ،‬چونکە ڕۆژی شەممە ناپارێزێت »‪.‬هەندێکی تریش گوتیان« ‪:‬چۆن‬ ‫پیاوێک کە گوناهبار بێت‪ ،‬دەتوانێت ئەو جۆرە موعجیزە بکات؟ »لە نێوانیاندا دابەشبوونێک دروست بوو‪.‬‬ ‫‪17‬دیسانەوە بە نابینایان گوت« ‪:‬چی دەڵێیت لەسەری کە چاوەکانی کردۆتەوە؟ »وتی ‪:‬ئەو پێغەمبەرە‪.‬‬ ‫‪18‬بەڵم جولەکەکان باوەڕیان بەوە نەکرد کە کوێر بووە و بینیویەتی‪ ،‬تا دایک و باوکی ئەو کەسەی بینیوە بانگیان کرد‪.‬‬ ‫‪19‬پرسیاریان لێکردن« ‪:‬ئایا ئەمە کوڕی ئێوەیە کە دەڵێن کوێر لەدایک بووە؟ کەواتە ئێستا چۆن دەبینێت؟‬ ‫‪20‬دایک و باوکی وەڵمیان دانەوە و گوتیان« ‪:‬ئێمە دەزانین کە ئەمە کوڕی ئێمەیە و کوێر لەدایک بووە‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم ئێستا بە چ ڕێگایەک دەیبینێت‪ ،‬ئێمە نازانین ‪.‬یان ئەوەی چاوی کردۆتەوە‪ ،‬نازانین‪ ،‬تەمەنی گەورەیە ‪.‬لێی بپرسە ‪:‬ئەو لەبری خۆی‬ ‫قسە دەکات‪.‬‬ ‫‪22‬دایک و باوکی ئەم قسانەیان گوت‪ ،‬چونکە لە جولەکەکان دەترسان‪ ،‬چونکە جولەکەکان پێشتر ڕێککەوتبوون کە ئەگەر کەسێک دان‬ ‫بەوەدا بنێت کە مەسیحییە‪ ،‬ئەوا لە کەنیسەکە دەربکرێت‪.‬‬ ‫‪23‬بۆیە دایک و باوکی گوتیان« ‪:‬ئەو تەمەنی گەورەیە ‪.‬لێی بپرسە‪.‬‬ ‫‪24‬ئینجا دیسانەوە ئەو پیاوە کوێرەیان بانگ کرد و پێیان گوت« ‪:‬ستایشی خودا بکە‪ ،‬دەزانین ئەم پیاوە گوناهبارە»‪.‬‬ ‫‪25‬وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬گوناهبار بێت یان نا‪ ،‬من نازانم‪ ،‬یەک شت دەزانم کە لە کاتێکدا من کوێر بووم‪ ،‬ئێستا دەبینم»‪.‬‬ ‫‪26‬ئینجا پێیان گوت« ‪:‬ئەو چی لێکردیت؟ »چۆن چاوەکانی کردەوە؟‬ ‫‪27‬وەڵمی دانەوە« ‪:‬پێشتر پێم گوتوون‪ ،‬بەڵم گوێتان لێ نەبوو‪ ،‬بۆچی دەتانەوێت بیبیستنەوە؟ ئایا ئێوەش شاگردی ئەو دەبن؟‬ ‫‪28‬ئینجا جنێویان پێدا و گوتیان« ‪:‬تۆ شاگردی ئەویت ‪.‬بەڵم ئێمە شاگردی موساین‪.‬‬ ‫‪29‬ئێمە دەزانین کە خودا قسەی لەگەڵ موسا کردووە‪ ،‬سەبارەت بەم پیاوە نازانین لە کوێوە هاتووە‪.‬‬ ‫‪30‬پیاوەکە وەڵمی دایەوە و پێی گوتن« ‪:‬بۆچی لێرەدا شتێکی سەرسوڕهێنەرە‪ ،‬کە نازانن لە کوێوە هاتووە‪ ،‬بەڵم چاوەکانی منی‬ ‫کردۆتەوە»‪.‬‬ ‫‪31‬ئێستا دەزانین کە خودا گوێ لە گوناهباران ناگرێت‪ ،‬بەڵم ئەگەر کەسێک پەرستنی خودا بێت و ویستی خۆی جێبەجێ بکات‪ ،‬گوێی‬ ‫لێدەگرێت‪.‬‬ ‫‪32‬لە سەرەتای جیهانەوە نەدەبیسترا کەسێک چاوی کەسێک بکاتەوە کە کوێر لەدایک بووە‪.‬‬

‫‪81‬‬


‫جۆن‬

‫‪33‬ئەگەر ئەم پیاوە لە خوداوە نەبوایە‪ ،‬هیچی نەدەتوانی‪.‬‬ ‫‪34‬ئەوانیش وەڵمیان دایەوە« ‪:‬تۆ بە تەواوی لە گوناهەکاندا لەدایک بوویت و فێرمان دەکەیت؟ »وە فڕێیان دا‪.‬‬ ‫‪35‬عیسا بیستبووی کە فڕێیانداوەتە دەرەوە ‪.‬کاتێک دۆزییەوە پێی گوت « ‪:‬ئایا باوەڕت بە کوڕی خودا هەیە؟»‬ ‫‪36‬وەڵمی دایەوە« ‪:‬ئەو کێیە‪ ،‬پەروەردگار‪ ،‬تا باوەڕم پێی هەبێت؟»‬ ‫‪37‬عیسا پێی گوت « ‪:‬تۆ بینیوتە و ئەوە ئەو کەسەیە کە لەگەڵت قسە دەکات»‪.‬‬ ‫‪38‬ئینجا گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬باوەڕم وایە »‪.‬وە ئەویش پەرستی‪.‬‬ ‫‪39‬عیسا گوتی « ‪:‬من بۆ دادگاییکردن هاتوومەتە ئەم جیهانە‪ ،‬تا ئەوانەی نابینن بیبینن ‪.‬و ئەوانەی دەبینن کوێر بن»‪.‬‬ ‫‪40‬هەندێک لەو فەریسییانەی لەگەڵیدا بوون ئەم قسانەیان بیست و پێیان گوت« ‪:‬ئایا ئێمەش کوێرین؟»‬ ‫‪41‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬ئەگەر کوێر بوونایە‪ ،‬گوناهتان نەدەبوو‪ ،‬بەڵم ئێستا دەڵێن« ‪:‬دەبینین »‪.‬بۆیە گوناهەکەت دەمێنێتەوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٠‬‬ ‫‪1‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئەوەی لە دەرگاکەوە نەچێتە ناو مەڕەکانەوە‪ ،‬بەڵکو بە ڕێگایەکی تردا سەردەکەوێت‪ ،‬دز و تاڵنچییە‪.‬‬ ‫‪2‬بەڵم ئەوەی لە دەرگاکە دەچێتە ژوورەوە‪ ،‬شوانی مەڕەکانە‪.‬‬ ‫‪3‬دەرگاوان بۆی دەکاتەوە ‪.‬مەڕەکان گوێیان لە دەنگی دەبێت‪ ،‬ئەویش بە ناوی مەڕەکانی خۆی بانگ دەکات و دەیانباتە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک مەڕەکانی خۆی دەردێنێت‪ ،‬پێشیان دەڕوات و مەڕەکان بەدوایدا دەڕۆن‪ ،‬چونکە دەنگی دەزانن‪.‬‬ ‫‪5‬نامۆیەک شوێن ناکەوێت‪ ،‬بەڵکو لێی هەڵدێن‪ ،‬چونکە دەنگی نامۆکان نازانن‪.‬‬ ‫‪6‬عیسا ئەم مەتەڵەی پێیان وت‪ ،‬بەڵم ئەوان تێنەگەیشتن ئەو شتانەی کە پێی وتوون چییە‪.‬‬ ‫‪7‬ئینجا عیسا دیسان پێی گوتن « ‪:‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬من دەرگای مەڕەکانم»‪.‬‬ ‫‪8‬هەموو ئەوانەی پێش من هاتوون دز و تاڵنچین‪ ،‬بەڵم مەڕەکان گوێیان لێ نەبوون‪.‬‬ ‫‪9‬من دەرگاکەم‪ ،‬ئەگەر کەسێک بچێتە ژوورەوە لە ڕێگەی منەوە ڕزگاری دەبێت و دەچێتە ژوورەوە و دەچێتە دەرەوە و لەوەڕگە‬ ‫دەدۆزێتەوە‪.‬‬ ‫‪10‬دز نایەت‪ ،‬بەڵکو بۆ دزیکردن و کوشتن و لەناوبردن نایەت‪ ،‬من هاتووم بۆ ئەوەی ژیانیان هەبێت و زیاتریان هەبێت‪.‬‬ ‫‪11‬من شوانی چاکم‪ ،‬شوانی چاک ژیانی خۆی دەدات لە پێناو مەڕەکاندا‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵم ئەوەی بەکرێگیراو نییە‪ ،‬نەک شوان‪ ،‬کە مەڕەکانی هی ئەو نین‪ ،‬گورگ دەبینێت کە دێت و مەڕەکان بەجێدەهێڵێت و هەڵدێت‪،‬‬ ‫گورگیش دەیانگرێت و مەڕەکان بڵودەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪13‬بەکرێگیراو هەڵدێت‪ ،‬چونکە بەکرێگیراوە و گرنگی بە مەڕەکان نادات‪.‬‬ ‫‪14‬من شوانی چاکم و مەڕەکانم دەناسم و مەڕەکانم دەناسم‪.‬‬ ‫‪15‬وەک چۆن باوک دەمناسێت‪ ،‬منیش باوکیش دەناسم‪ ،‬گیانم لە پێناو مەڕەکاندا دەدەم‪.‬‬ ‫‪16‬مەڕەکانی دیکەشم هەیە کە لەم مەڕانە نین‪ ،‬ئەوانیش دەهێنم و گوێیان لە دەنگی من دەبێت ‪.‬یەک کۆشک و شوانێک دەبێت‪.‬‬ ‫‪17‬بۆیە باوکم خۆشی دەوێم‪ ،‬چونکە گیانم بەخشی‪ ،‬تاکو بیگرمەوە‪.‬‬ ‫‪18‬کەس لێم وەرناگرێت‪ ،‬بەڵکو من لە خۆمەوە دەیدەم ‪.‬من دەسەڵتم هەیە بیخەمەوە‪ ،‬دەسەڵتیشم هەیە جارێکی تر بیبەمەوە ‪.‬ئەم فەرمانەم لە‬ ‫باوکمەوە وەرگرتووە‪.‬‬ ‫‪19‬لەبەر ئەم قسانەی جولەکەکان دیسانەوە دابەشبوون دروست بوو‪.‬‬ ‫‪20‬زۆرێکیان گوتیان« ‪:‬ئەو شەیتانێکی هەیە و شێتە ‪.‬بۆچی گوێی لێدەگرن؟‬ ‫‪21‬هەندێکی تریش گوتیان« ‪:‬ئەمە قسەی ئەو کەسە نییە کە شەیتانێکی هەیە »‪.‬ئایا شەیتان دەتوانێت چاوی نابینایان بکاتەوە؟‬ ‫‪22‬لە ئۆرشەلیم جەژنی تەرخانکردن بوو و زستان بوو‪.‬‬ ‫‪23‬عیسا لە پەرستگاکەدا لە پەنجەرەی سلێماندا ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪24‬جولەکەکان بە دەوریدا هاتن و پێیان گوت« ‪:‬تا کەی گومانمان لێ دەکەیت؟ »ئەگەر تۆ مەسیحیت‪ ،‬بە ڕوونی پێمان بڵێ‪.‬‬ ‫‪25‬عیسا وەڵمی دانەوە « ‪:‬پێم وتوون‪ ،‬بەڵم باوەڕتان نەکرد‪ ،‬ئەو کارانەی بە ناوی باوکمەوە ئەنجامی دەدەم‪ ،‬شایەتحاڵی منن»‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم ئێوە باوەڕ ناکەن‪ ،‬چونکە ئێوە لە مەڕەکانم نین‪ ،‬وەک پێم وتوون‪.‬‬ ‫‪27‬مەڕەکانم گوێیان لە دەنگی من دەبێت و منیش دەیانناسم و شوێنم دەکەون‪.‬‬ ‫‪28‬ژیانی هەتاهەتایییان پێ دەدەم ‪.‬هەرگیز لەناو ناچن و کەسیش لە دەستم دەریان ناهێنێت»‪.‬‬ ‫‪29‬باوکم کە منی پێبەخشیم‪ ،‬لە هەمووان گەورەترە ‪.‬هیچ کەسێک ناتوانێت لە دەستی باوکم دەریانبهێنێت‪.‬‬ ‫‪30‬من و باوکم یەکین‪.‬‬ ‫‪31‬ئینجا جولەکەکان بەردیان هەڵگرتەوە بۆ ئەوەی بەردیان لێبگرن‪.‬‬ ‫‪32‬عیسا وەڵمی دانەوە « ‪:‬لەلیەن باوکمەوە زۆر کارە باشەکانم نیشانتان دا ‪.‬بۆ کام لەو کارانە بەردم دەکوژن؟‬ ‫‪33‬جولەکەکان وەڵمیان دایەوە و گوتیان« ‪:‬ئێمە لەبەر کارێکی چاکە بەردت ناکەین ‪.‬بەڵم بۆ کوفرکردن؛ و لەبەر ئەوەی کە تۆ مرۆڤیت‪،‬‬ ‫خۆت دەکەیتە خودا‪.‬‬ ‫‪34‬عیسا وەڵمی دانەوە « ‪:‬ئایا لە یاساکەتاندا نەنووسراوە ‪:‬وتم« ‪:‬ئێوە خودان؟»‬ ‫‪35‬ئەگەر بە خودا ناوی لێنابوون‪ ،‬کە وشەی خودا بۆیان هاتووە و کتێبی پیرۆز نەشکێنرێت‪.‬‬ ‫‪36‬لەبارەی ئەو کەسەی باوک پیرۆزی کردووە و ناردویەتی بۆ جیهان بڵێ« ‪:‬تۆ کوفر دەکەیت ‪.‬چونکە وتم ‪:‬من کوڕی خودام؟‬ ‫‪37‬ئەگەر کارەکانی باوکم ناکەم‪ ،‬باوەڕم پێ مەکەن‪.‬‬

‫‪82‬‬


‫جۆن‬

‫‪38‬بەڵم ئەگەر ئەوە بکەم‪ ،‬هەرچەندە باوەڕتان پێم نەکرد‪ ،‬باوەڕ بە کارەکان بکەن‪ ،‬بۆ ئەوەی بزانن و باوەڕ بکەن کە باوک لە مندایە و‬ ‫منیش لە ناو ئەودایە‪.‬‬ ‫‪39‬بۆیە دیسانەوە هەوڵیان دا بیگرن‪ ،‬بەڵم لە دەستیان ڕزگاری بوو‪.‬‬ ‫‪40‬دیسانەوە ئەودیوی ئوردون ڕۆیشت بۆ ئەو شوێنەی کە یۆحەنا سەرەتا مەعمودی پێدابوو ‪.‬و لەوێ نیشتەجێ بوو‪.‬‬ ‫‪41‬زۆرێک پەنایان بۆ برد و گوتیان« ‪:‬یۆحەنا هیچ موعجیزەیەکی نەکرد‪ ،‬بەڵم هەموو ئەو شتانەی یۆحەنا لەسەر ئەم پیاوە باسی کرد‬ ‫ڕاست بوون»‪.‬‬ ‫‪42‬زۆرێک لەوێ باوەڕیان پێی هێنا‪.‬‬ ‫بەشی ‪١١‬‬ ‫‪1‬پیاوێک نەخۆش بوو‪ ،‬ناوی لزارۆس بوو‪ ،‬خەڵکی بێتانیای شارۆچکەی مەریەم و مارتای خوشکەکەی‪.‬‬ ‫( ‪2‬ئەوە مەریەم بوو کە یەزدانی بە مەڵهەم مەسح کرد و پێیەکانی بە قژی سڕییەوە‪ ،‬لزارۆسی برای نەخۆش بوو‪).‬‬ ‫‪3‬خوشکەکانی ناردیان بۆ لی و گوتیان« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬ئەوەی تۆ خۆشت دەوێت نەخۆشە»‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک عیسا ئەمەی بیست‪ ،‬گوتی « ‪:‬ئەم نەخۆشییە بۆ مردن نییە‪ ،‬بەڵکو بۆ شکۆمەندی خودایە‪ ،‬بۆ ئەوەی کوڕی خودا بەهۆیەوە‬ ‫شکۆمەند بێت»‪.‬‬ ‫‪5‬عیسا مارتا و خوشکەکەی و لزارۆی خۆشدەویست‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک بیستبووی کە نەخۆشە‪ ،‬دوو ڕۆژ لە هەمان شوێنی خۆی مایەوە‪.‬‬ ‫‪7‬دوای ئەوە بە شاگردەکانی دەڵێت « ‪:‬با بچینەوە بۆ یەهودا»‪.‬‬ ‫‪8‬شاگردەکانی پێیان گوت« ‪:‬مامۆستا‪ ،‬جولەکەکان لەم دواییانەدا هەوڵیان دا بەردت ببڕن ‪.‬و دەچیتەوە ئەوێ؟‬ ‫‪9‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئایا لە ڕۆژدا دوانزە کاتژمێر نییە؟ ئەگەر کەسێک لە ڕۆژدا بڕوات‪ ،‬ئەوا تووشی کۆسپ نابێت‪ ،‬چونکە ڕووناکی‬ ‫ئەم جیهانە دەبینێت‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم ئەگەر کەسێک لە شەودا بڕوات‪ ،‬ئەوا تووشی کۆسپ دەبێت‪ ،‬چونکە ڕووناکی تێیدا نییە‪.‬‬ ‫‪11‬ئەو قسانەی گوت‪ ،‬دوای ئەوە پێی گوتن « ‪:‬لزارۆسی هاوڕێمان خەوتووە ‪.‬بەڵم من دەڕۆم‪ ،‬تا لە خەوەوە بەئاگا بهێنمەوە‪.‬‬ ‫‪12‬شاگردەکانی گوتیان« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬ئەگەر بخەوێت‪ ،‬چاک دەبێتەوە»‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم عیسا باسی مردنی کرد‪ ،‬بەڵم ئەوان پێیان وابوو کە باسی پشوودانی لە خەودا کردووە‪.‬‬ ‫‪14‬ئینجا عیسا بە ڕوونی پێی گوتن « ‪:‬لزارۆس مردووە»‪.‬‬ ‫‪15‬لە پێناو ئێوەدا دڵخۆشم کە لەوێ نەبووم‪ ،‬بۆ ئەوەی باوەڕتان پێ بکەن ‪.‬بەڵم با بچینە لی»‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا تۆماس کە پێی دەوترێت دیدیموس بە هاوشاگردەکانی گوت« ‪:‬با ئێمەش بچین و لەگەڵیدا بمرین»‪.‬‬ ‫‪17‬کاتێک عیسا هات‪ ،‬بینی چوار ڕۆژە لە گۆڕدا پاڵکەوتووە‪.‬‬ ‫‪18‬بەتانیا لە ئۆرشەلیم نزیک بوو‪ ،‬نزیکەی پانزە مەتر لە ئۆرشەلیمەوە دوور بوو‪.‬‬ ‫‪19‬زۆرێک لە جولەکەکان هاتنە لی مارتا و مەریەم بۆ ئەوەی دڵنەوایییان بدەن سەبارەت بە براکەیان‪.‬‬ ‫‪20‬ئینجا مارتا هەر کە بیستبووی کە عیسا دێت‪ ،‬چووە بەردەمی‪ ،‬بەڵم مەریەم لە ماڵەکەدا دانیشت‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا مارتا بە عیسای گوت« ‪:‬گەورە‪ ،‬ئەگەر تۆ لێرە بوویتایە‪ ،‬براکەم نەمردبا»‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم من دەزانم کە ئێستاش هەرچییەک لە خودا داوای بکەیت‪ ،‬خودا پێت دەدات‪.‬‬ ‫‪23‬عیسا پێی گوت « ‪:‬براکەت هەستێتەوە»‪.‬‬ ‫‪24‬مارتا پێی گوت« ‪:‬دەزانم لە ڕۆژی کۆتاییدا لە زیندووبوونەوەدا زیندوو دەبێتەوە»‪.‬‬ ‫‪25‬عیسا پێی گوت « ‪:‬من زیندووبوونەوە و ژیانم‪.‬‬ ‫‪26‬هەرکەسێک بژی و باوەڕم پێی هەبێت‪ ،‬هەرگیز نامرێت ‪.‬باوەڕت بەم شتە هەیە؟‬ ‫‪27‬پێی گوت« ‪:‬بەڵێ پەروەردگار‪ ،‬باوەڕم وایە کە تۆ مەسیحی کوڕی خودایت کە بڕیارە بێتە جیهان»‪.‬‬ ‫‪28‬کاتێک ئەو قسەیەی کرد‪ ،‬ڕۆیشت و بە نهێنی مەریەمی خوشکەکەی بانگ کرد و گوتی« ‪:‬مامۆستا هاتووە و بانگت دەکات»‪.‬‬ ‫‪29‬هەر کە گوێی لە قسەکانی بوو‪ ،‬بە خێرایی هەستا و هاتە لی‪.‬‬ ‫‪30‬عیسا هێشتا نەهاتبووە شارۆچکەکە‪ ،‬بەڵکو لەو شوێنە بوو کە مارتا چاوی پێی کەوتبوو‪.‬‬ ‫‪31‬جولەکەکانیش کە لەگەڵیدا بوون لە ماڵەکەدا و دڵنەوایییان پێدا‪ ،‬کاتێک بینییان مەریەم بەپەلە هەستاوە و چووەتە دەرەوە‪ ،‬بەدوایدا ڕۆیشتن‬ ‫و گوتیان« ‪:‬دەچێتە گۆڕ بۆ ئەوەی لەوێ بگری»‪.‬‬ ‫‪32‬کاتێک مەریەم گەیشتە ئەو شوێنەی کە عیسا لێی بوو و بینی‪ ،‬لە پێیەکانی کەوتە خوارەوە و پێی گوت« ‪:‬گەورەم‪ ،‬ئەگەر تۆ لێرە‬ ‫بوویتایە‪ ،‬براکەم نەمردبا»‪.‬‬ ‫‪33‬کاتێک عیسا بینی کە دەگریا و جولەکەکانیش کە لەگەڵیدا هاتبوون دەگرین‪ ،‬لە ڕۆحیدا گریای و تووشی شڵەژان بوو‪.‬‬ ‫‪34‬گوتی « ‪:‬لە کوێ داتاننا؟ پێیان گوت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬وەرە بزانە»‪.‬‬ ‫‪35‬عیسا گریاوە‪.‬‬ ‫‪36‬جولەکەکان گوتیان« ‪:‬ئەوە چەندە خۆشی ویستووە!‬ ‫‪37‬هەندێکیان گوتیان« ‪:‬ئایا ئەم پیاوە کە چاوی نابیناکانی کردەوە‪ ،‬نەیدەتوانی ببێتە هۆی ئەوەی تەنانەت ئەم پیاوەش نەمرێت؟»‬ ‫‪38‬عیسا دیسانەوە بە گریانەوە هاتە سەر گۆڕ ‪.‬ئەشکەوتێک بوو و بەردێک لەسەری کەوتبوو‪.‬‬ ‫‪39‬عیسا گوتی« ‪:‬بەردەکە لببەن »‪.‬مارتا خوشکی مردووەکە پێی گوت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬تا ئەم کاتە بۆگەن دەبێت‪ ،‬چونکە چوار ڕۆژە‬ ‫مردووە»‪.‬‬

‫‪83‬‬


‫جۆن‬

‫‪40‬عیسا پێی گوت « ‪:‬من پێم نەوتیت ئەگەر باوەڕت هەبێت‪ ،‬شکۆمەندی خودا ببینیت؟»‬ ‫‪41‬ئینجا بەردەکەیان لەو شوێنە برد کە مردووەکانی تێدا دانرابوو ‪.‬عیسا چاوەکانی بەرز کردەوە و گوتی « ‪:‬باوکە‪ ،‬سوپاست دەکەم کە‬ ‫گوێت لێم بوو»‪.‬‬ ‫‪42‬منیش زانیم کە تۆ هەمیشە گوێم لێدەگریت‪ ،‬بەڵم بەهۆی ئەو خەڵکەی کە لە تەنیشتی وەستاون ئەوەم وت‪ ،‬تا باوەڕیان بەوە هەبێت کە تۆ‬ ‫منت ناردووە‪.‬‬ ‫‪43‬کاتێک ئەمەی وت‪ ،‬بە دەنگێکی بەرز هاوار دەکات « ‪:‬لزارۆس‪ ،‬وەرە دەرەوە»‪.‬‬ ‫‪44‬مردووەکە دەست و قاچی بە جل و بەرگی گۆڕەوە بەسترابوو‪ ،‬هاتە دەرەوە و دەموچاوی بە دەستکێشێک بەسترابوو ‪.‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬‬ ‫ئازادی بکەن و با بڕوات»‪.‬‬ ‫‪45‬زۆرێک لەو جولەکانەی کە هاتبوونە لی مەریەم و ئەو کارانەی عیسایان بینیبوو‪ ،‬باوەڕیان پێکرد‪.‬‬ ‫‪46‬بەڵم هەندێکیان چوونە لی فەریسییەکان و پێیان گوت کە عیسا چی کردوویەتی‪.‬‬ ‫‪47‬پاشان سەرۆک کاهینەکان و فەریسییەکان ئەنجومەنێکیان کۆکردەوە و گوتیان« ‪:‬ئێمە چی بکەین؟ »چونکە ئەم پیاوە زۆر موعجیزە‬ ‫دەکات‪.‬‬ ‫‪48‬ئەگەر وازی لێ بێنین‪ ،‬هەمووان باوەڕیان پێی دەبێت‪ ،‬ڕۆمییەکان دێن و هەم شوێن و هەم نەتەوەمان دەبەن‪.‬‬ ‫‪49‬یەکێکیان بە ناوی قەیفا‪ ،‬هەر لەو ساڵەدا سەرۆک کاهین بوو‪ ،‬پێی گوتن« ‪:‬هیچ شتێک نازانن‪.‬‬ ‫‪50‬هەروەها پێمان وایە کە بەسوودە بۆ ئێمە کە مرۆڤێک لە پێناو گەلدا بمرێت و هەموو نەتەوە لەناو نەچێت‪.‬‬ ‫‪51‬ئەمەی لە خۆیەوە نەدەگوت‪ ،‬بەڵکو سەرۆک کاهین بوو لەو ساڵەدا پێشبینی کرد کە عیسا لە پێناو ئەو نەتەوەیە بمرێت‪.‬‬ ‫‪52‬نەک تەنها بۆ ئەو نەتەوەیە‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوەی نەوەکانی خودا کە پەرش و بڵو بوون لە یەکدا کۆبکاتەوە‪.‬‬ ‫‪53‬لەو ڕۆژەوە ڕاوێژیان کرد بۆ کوشتنی‪.‬‬ ‫‪54‬ئیتر عیسا بە ئاشکرا لەناو جولەکەکاندا نەڕۆیشت ‪.‬بەڵم لەوێشەوە چووە ناوچەیەکی نزیک لە بیابان‪ ،‬بۆ شارێک بە ناوی ئەفرایم و‬ ‫لەوێ لەگەڵ شاگردەکانی بەردەوام بوون‪.‬‬ ‫‪55‬جەژنی پەسحی جولەکەکان نزیک بووەوە‪ ،‬زۆرێک پێش جەژنی پەسح لە وڵتەوە بەرەو ئۆرشەلیم چوونە سەرەوە بۆ ئەوەی خۆیان‬ ‫پاک بکەنەوە‪.‬‬ ‫‪56‬ئینجا بەدوای عیسادا دەگەڕان و لە پەرستگاکە وەستابوون لە نێوانیاندا قسەیان دەکرد« ‪:‬پێتان وایە چی کە نایەت بۆ جەژن؟»‬ ‫‪57‬سەرۆک کاهینەکان و فەریسییەکان فەرمانێکیان دابوو‪ ،‬ئەگەر کەسێک زانی لە کوێیە‪ ،‬ئەوە پیشانی بدات و بیگرن‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٢‬‬ ‫‪1‬ئینجا عیسا شەش ڕۆژ پێش جەژنی پەسح هاتە بەتانیا‪ ،‬لەوێ لزارۆسی مردوو بوو و لە مردن زیندوو کردەوە‪.‬‬ ‫‪2‬لەوێ ئێوارەخوانێکیان بۆ دروست کرد ‪.‬مارتا خزمەت دەکات‪ ،‬بەڵم لزارۆس یەکێک بوو لەوانەی لەگەڵیدا لەسەر مێزەکە دانیشتبوو‪.‬‬ ‫‪3‬ئینجا مەریەم یەک کیلۆ مەڵهەمی چەقۆی برد‪ ،‬کە زۆر گران بوو‪ ،‬پێی عیسای مەسح کرد و پێیەکانی بە قژی سڕییەوە‪ ،‬ماڵەکە پڕ بوو لە‬ ‫بۆنی مەڵهەمەکە‪.‬‬ ‫‪4‬یەکێک لە شاگردەکانی‪ ،‬یەهودا ئەسقەریۆت‪ ،‬کوڕی شیمۆن‪ ،‬کە دەبوو خیانەتی لێبکات‪ ،‬گوتی‪.‬‬ ‫‪5‬بۆچی ئەم مەڵهەمە بە سێ سەد دینار نەفرۆشرا و نەدرا بە هەژاران؟‬ ‫‪6‬ئەمەی وت‪ ،‬نەک ئەوەی گرنگی بە هەژاران بدات ‪.‬بەڵم لەبەر ئەوەی دز بوو‪ ،‬جانتاکەی لەبەردەستدا بوو و ئەوەی تێدا دانرابوو‬ ‫هەڵیگرتبوو‪.‬‬ ‫‪7‬ئینجا عیسا گوتی « ‪:‬وازی لێ بێنە‪ ،‬لە ڕۆژی ناشتنمدا ئەمەی پاراستووە»‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە هەژارەکان هەمیشە لەگەڵتانن ‪.‬بەڵم من هەمیشە نەتانکردووە»‪.‬‬ ‫‪9‬زۆرێک لە جولەکەکان زانیان کە ئەو لەوێیە‪ ،‬تەنها لەبەر عیسا نەهاتن‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوەی لزارۆسیش ببینن کە لە مردن زیندووکردەوە‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم سەرۆک کاهینەکان ڕاوێژیان کرد بۆ ئەوەی لزارۆسیش بکوژن‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە بەهۆی ئەوەوە زۆرێک لە جولەکەکان ڕۆیشتن و باوەڕیان بە عیسا هێنا‪.‬‬ ‫‪12‬ڕۆژی دواتر خەڵکێکی زۆر کە هاتبوون بۆ جەژنەکە‪ ،‬کاتێک بیستیان کە عیسا دێتە ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪13‬لقەکانی دارخورمایان گرت و چوونە دەرەوە بۆ پێشوازیکردن و هاواریان کرد« ‪:‬هۆسانا ‪:‬پیرۆزە پاشای ئیسرائیل کە بەناوی یەزدانەوە‬ ‫دێت»‪.‬‬ ‫‪14‬عیسا کە کەرێکی بچووکی دۆزیەوە‪ ،‬لەسەری دانیشت ‪.‬وەک نووسراوە‪،‬‬ ‫‪15‬ئەی کچی سیۆن مەترسە‪ ،‬سەیرکە پاشاکەت دێت و لەسەر کەرێکی کەر دانیشتووە‪.‬‬ ‫‪16‬سەرەتا شاگردەکانی ئەمانە تێنەگەیشتن‪ ،‬بەڵم کاتێک عیسا شکۆمەند بوو‪ ،‬بیریان هاتەوە کە ئەمانە لەسەر ئەو نووسراون و ئەمانەیان‬ ‫لەگەڵ کردووە‪.‬‬ ‫‪17‬ئەو گەلەی کە لەگەڵیدا بوون کاتێک لزارۆسی لە گۆڕەکەی بانگ کرد و لە مردن زیندووکردەوە‪ ،‬شایەتحاڵییان دا‪.‬‬ ‫‪18‬هەر بۆیە گەلەکەش چاویان پێی کەوت‪ ،‬چونکە بیستیان کە ئەم موعجیزەیەی کردووە‪.‬‬ ‫‪19‬فەریسییەکان لە نێوانیاندا گوتیان« ‪:‬دەزانن چۆن لە هیچ شتێکدا سەرناکەون؟ »سەیرکە‪ ،‬جیهان بەدوایدا ڕۆشتووە‪.‬‬ ‫‪20‬لەنێویاندا هەندێک یۆنانی هەبوون کە لە جەژنەکەدا هاتبوون بۆ پەرستن‪.‬‬ ‫‪21‬ئەویش هاتە لی فیلیپ کە خەڵکی بێتسەیدای جەلیل بوو و داوای لێکرد و گوتی« ‪:‬کاکە‪ ،‬دەمانەوێت عیسا ببینین»‪.‬‬ ‫‪22‬فیلیپ هات و بە ئەندرۆسی وت‪ ،‬دیسان ئەندرۆس و فیلیپ بە عیسا دەڵێنەوە‪.‬‬ ‫‪23‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬کاتێک هات کە کوڕی مرۆڤ شکۆمەند بێت»‪.‬‬

‫‪84‬‬


‫جۆن‬

‫‪24‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئەگەر گەنمێک نەکەوێتە ناو زەوی و نەمرێت‪ ،‬ئەوا بە تەنیا دەمێنێتەوە‪ ،‬بەڵم ئەگەر مرد‪ ،‬بەرهەمی زۆر‬ ‫دەدات‪.‬‬ ‫‪25‬ئەوەی ژیانی خۆی خۆش بوێت‪ ،‬لەدەستی دەدات ‪.‬ئەوەی ڕقی لە ژیانی خۆی بێت لەم جیهانەدا‪ ،‬دەیپارێزێت بۆ ژیانی هەتاهەتایی‪.‬‬ ‫‪26‬ئەگەر کەسێک خزمەتم بکات‪ ،‬با شوێنم بکەوێت ‪.‬لە کوێ منم‪ ،‬خزمەتکارەکەم لەوێ دەبێت‪ ،‬ئەگەر کەسێک خزمەتم بکات‪ ،‬باوکم ڕێزی‬ ‫لێدەگرێت‪.‬‬ ‫‪27‬ئێستا گیانم تووشی شڵەژان بووە ‪.‬و چی بڵێم؟ باوکە گیان لەم کاتە ڕزگارم بکە‪ ،‬بەڵم هەر لەبەر ئەمە هاتوومەتە ئەم کاتژمێرە‪.‬‬ ‫‪28‬باوکە‪ ،‬ناوی خۆت شکۆمەند بکە ‪.‬ئینجا دەنگێک لە ئاسمانەوە هات و گوتی« ‪:‬من هەم شکۆمەندیم کردووە و هەم شکۆمەندی‬ ‫دەکەمەوە»‪.‬‬ ‫‪29‬ئەو گەلەی کە لەوێ وەستابوون و گوێیان لێ بوو‪ ،‬گوتیان کە ڕەشەبایە‪ ،‬هەندێکی تر گوتیان« ‪:‬فریشتەیەک قسەی لەگەڵ کرد»‪.‬‬ ‫‪30‬عیسا وەڵمی دایەوە و گوتی « ‪:‬ئەم دەنگە لەبەر من نەبووە‪ ،‬بەڵکو لە پێناو ئێوەدا هاتووە»‪.‬‬ ‫‪31‬ئێستا دادگاییکردنی ئەم جیهانە‪ ،‬ئێستا سەرۆکی ئەم جیهانە فڕێ دەدرێتە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪32‬منیش ئەگەر لە زەوی بەرز ببمەوە‪ ،‬هەموو مرۆڤەکان بۆ لی خۆم ڕادەکێشم‪.‬‬ ‫‪33‬ئەمەی وت و ئاماژەی بەوەدا کە دەبێ چ مردنێک بمرێت‪.‬‬ ‫‪34‬خەڵکەکە وەڵمیان دایەوە« ‪:‬ئێمە لە یاساوە بیستوومانە کە مەسیح بۆ هەمیشە دەمێنێتەوە‪ ،‬چۆن دەڵێیت ‪:‬کوڕی مرۆڤ دەبێت بەرز‬ ‫بکرێتەوە؟ »ئەم کوڕە مرۆڤە کێیە؟‬ ‫‪35‬ئینجا عیسا پێی گوتن« ‪:‬ماوەیەکی کەم ڕووناکی لەگەڵ ئێوەدایە »‪.‬تا ڕووناکیتان هەیە بڕۆن‪ ،‬نەک تاریکی بەسەرتاندا بێت‪ ،‬چونکە‬ ‫ئەوەی لە تاریکیدا دەڕوات نازانێت بۆ کوێ دەڕوات‪.‬‬ ‫‪36‬تا ڕووناکیتان هەیە‪ ،‬باوەڕ بە ڕووناکی بکەن‪ ،‬بۆ ئەوەی ببنە منداڵی ڕووناکی ‪.‬عیسا ئەمانە قسەی کرد و ڕۆیشت و خۆی لێیان‬ ‫شاردەوە‪.‬‬ ‫‪37‬بەڵم ئەگەرچی پێش ئەوان زۆر موعجیزەی کردبوو‪ ،‬بەڵم باوەڕیان پێی نەبوو‪.‬‬ ‫‪38‬بۆ ئەوەی ئەو وتەیەی پێغەمبەر ئیشایا جێبەجێ بێت کە گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬کێ باوەڕی بە هەواڵەکەمان کردووە؟ »و قۆڵی یەزدان بۆ‬ ‫کێ دەرکەوتووە؟‬ ‫‪39‬بۆیە باوەڕیان نەکرد‪ ،‬چونکە ئیشایا جارێکی دیکە گوتی‪:‬‬ ‫‪40‬چاویان کوێر کردووە و دڵیان ڕەق کردووەتەوە ‪.‬بۆ ئەوەی بە چاویان نەبینن و بە دڵیش تێنەگەن و بگۆڕدرێن و چاکیان بکەمەوە‪.‬‬ ‫‪41‬ئیشایا ئەو شتانەی گوت کاتێک شکۆمەندی خۆی بینی و باسی کرد‪.‬‬ ‫‪42‬بەڵم لە سەرکردە سەرەکییەکانیش زۆرێک باوەڕیان پێی هەبوو ‪.‬بەڵم لەبەر فەریسییەکان دانیان پێدا نەناوە‪ ،‬نەک لە کەنیسەکە‬ ‫دەربکرێن‪.‬‬ ‫‪43‬چونکە ستایشی مرۆڤیان زیاتر خۆشدەویست لە ستایشی خودا‪.‬‬ ‫‪44‬عیسا هاوار دەکات و گوتی « ‪:‬ئەو کەسەی باوەڕم پێیەتی‪ ،‬باوەڕ بە من ناکات‪ ،‬بەڵکو باوەڕ بەو کەسە دەکات کە منی ناردووە»‪.‬‬ ‫‪45‬ئەوەی من ببینێت‪ ،‬ئەو کەسە دەبینێت کە منی ناردووە‪.‬‬ ‫‪46‬من ڕووناکییەک هاتوومەتە جیهان‪ ،‬بۆ ئەوەی هەرکەسێک باوەڕم پێ بکات لە تاریکیدا نەمێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪47‬ئەگەر کەسێک گوێی لە قسەکانم بێت و باوەڕ نەکات‪ ،‬من دادگایی ناکەم‪ ،‬چونکە من نەهاتوومەتە سەر جیهان دادوەری بکەم‪ ،‬بەڵکو بۆ‬ ‫ڕزگارکردنی جیهان‪.‬‬ ‫‪48‬ئەوەی من ڕەتدەکاتەوە و قسەکانی من وەرنەگرێت‪ ،‬کەسێکی هەیە کە دادوەری دەکات‪ ،‬ئەو قسەیەی من گوتوومە‪ ،‬لە ڕۆژی کۆتاییدا‬ ‫دادگایی دەکات‪.‬‬ ‫‪49‬چونکە من باسی خۆمم نەکردووە ‪.‬بەڵم ئەو باوکەی منی ناردووە‪ ،‬فەرمانی پێدام کە چی بڵێم و چی قسە بکەم‪.‬‬ ‫‪50‬من دەزانم کە فەرمانەکەی ژیانی هەتاهەتاییە‪ ،‬هەرچییەک دەیڵێم‪ ،‬وەک باوک پێی وتم‪ ،‬ئاوا دەیڵێم‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٣‬‬ ‫‪1‬پێش جەژنی پەسح‪ ،‬کاتێک عیسا زانی کە کاتی ڕۆشتنی لەم جیهانە هاتووە بۆ لی باوک‪ ،‬دوای ئەوەی هی خۆی خۆشویست کە لە‬ ‫جیهاندا بوون‪ ،‬تا کۆتایی خۆشی ویستوون‪.‬‬ ‫‪2‬ئێوارەخوانەکە تەواو بوو‪ ،‬شەیتان خستیە دڵی یەهودا ئەسقەریۆتی کوڕی شیمۆن بۆ ئەوەی خیانەتی لێ بکات‪.‬‬ ‫‪3‬عیسا زانی کە باوک هەموو شتێکی داوەتە دەستی و لە خوداوە هاتووە و چووەتە لی خودا‪.‬‬ ‫‪4‬لە نانخواردن هەڵدەستێت و جلەکانی لدەبات ‪.‬خاولییەکی برد و پشتێنی خۆی بەست‪.‬‬ ‫‪5‬دوای ئەوە ئاو دەڕێژێتە ناو زەرفێکەوە و دەستی کرد بە شۆردنی پێی شاگردەکان و سڕینەوەیان بەو خاولییەی کە پێی بەستبوو‪.‬‬ ‫‪6‬ئینجا هاتە لی شیمۆن پەترۆس‪ ،‬پەترۆس پێی گوت« ‪:‬گەورە‪ ،‬پێم دەشۆیت؟»‬ ‫‪7‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوت « ‪:‬ئێستا نازانیت چی دەکەم ‪.‬بەڵم دوای ئەوە دەزانیت‪.‬‬ ‫‪8‬پەترۆس پێی گوت« ‪:‬هەرگیز پێم مەشۆ »‪.‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئەگەر نەتشۆرم‪ ،‬تۆ هیچ بەشێکت لەگەڵ مندا نییە»‪.‬‬ ‫‪9‬شیمۆن پەترۆس پێی گوت« ‪:‬گەورە‪ ،‬نەک تەنیا پێیەکانم‪ ،‬بەڵکو دەستەکانم و سەرم»‪.‬‬ ‫‪10‬عیسا پێی فەرموو « ‪:‬ئەو کەسەی کە بشۆردرێت پێویستی بە پێیەکانی نییە‪ ،‬بەڵکو هەموو چەقۆیەک پاکە‪ ،‬ئێوەش پاکن‪ ،‬بەڵم هەمووتان‬ ‫نا»‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە دەیزانی کێ خیانەتی لێ بکات ‪.‬بۆیە گوتی« ‪:‬هەمووتان پاک نین»‪.‬‬ ‫‪12‬دوای ئەوەی پێیەکانیان شۆرد و جلەکانی وەرگرت و دانیشتەوە‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬دەزانن چیم لەگەڵ کردوون؟»‬

‫‪85‬‬


‫جۆن‬

‫‪13‬ئێوە پێم دەڵێن مامۆستا و پەروەردگار‪ ،‬دەڵێن باشە ‪.‬چونکە منیش هەروام‪.‬‬ ‫‪14‬کەواتە ئەگەر من‪ ،‬پەروەردگار و مامۆستاکەتان‪ ،‬پێتانم شۆردووە ‪.‬ئێوەش دەبێ پێی یەکتر بشۆن»‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە من نموونەیەکم بۆ ئێوە داناوە‪ ،‬کە ئێوەش وەک ئەوەی من لەگەڵتانم کردوون بیکەن‪.‬‬ ‫‪16‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬بەندەر لە گەورەکەی گەورەتر نییە ‪.‬نە ئەو کەسەی کە نێردراوە گەورەترە لەوەی کە ناردویەتی‪.‬‬ ‫‪17‬ئەگەر ئەمانەتان بزانن‪ ،‬بەختەوەرن ئەگەر ئەم شتانە بکەن‪.‬‬ ‫‪18‬من باسی هەمووتان ناکەم‪ ،‬دەزانم کێم هەڵبژاردووە‪ ،‬بەڵم بۆ ئەوەی کتێبی پیرۆز جێبەجێ بێت ‪:‬ئەوەی لەگەڵم نان بخوات‪ ،‬پاژنەی خۆی‬ ‫لە دژی من بەرز کردووەتەوە‪.‬‬ ‫‪19‬ئێستا پێش هاتنی پێتان دەڵێم‪ ،‬بۆ ئەوەی کاتێک ڕوویدا‪ ،‬باوەڕتان هەبێت کە من ئەوم‪.‬‬ ‫‪20‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئەوەی وەریبگرێت هەرکەسێک کە دەنێرم وەرم دەگرێت ‪.‬ئەوەی منی وەرگرتووە‪ ،‬ئەو کەسەی منی‬ ‫ناردووە‪ ،‬وەردەگرێت‪.‬‬ ‫‪21‬کاتێک عیسا ئەمەی وت‪ ،‬ڕۆحی تووشی شڵەژان بوو و شایەتحاڵی دا و گوتی « ‪:‬بەڕاستی پێتان دەڵێم یەکێک لە ئێوە خیانەتم لێدەکات»‪.‬‬ ‫‪22‬ئینجا شاگردەکان سەیری یەکتریان کرد و گومانیان لە کێ کرد‪.‬‬ ‫‪23‬یەکێک لە شاگردەکانی پشتی بە سنگی عیسا بەستبوو‪ ،‬کە عیسا خۆشی دەویست‪.‬‬ ‫‪24‬شیمۆن پەترۆس ئیشارەتی لێکرد و بپرسێت کێیە کە باسی دەکات‪.‬‬ ‫‪25‬ئینجا لەسەر سنگی عیسا پاڵکەوتبوو پێی گوت« ‪:‬گەورە‪ ،‬کێیە؟»‬ ‫‪26‬عیسا وەڵمی دایەوە« ‪:‬ئەو کەسەیە کە چێشتێکم پێ دەبەخشم »‪.‬کاتێک شۆفانەکەی نوقم کرد‪ ،‬دایە یەهودا ئەسقەریۆتی کوڕی شیمۆن‪.‬‬ ‫‪27‬دوای نانخواردنەکە شەیتان هاتە ناوی ‪.‬ئینجا عیسا پێی گوت « ‪:‬ئەوەی دەیکەیت‪ ،‬خێرا بیکە»‪.‬‬ ‫‪28‬هیچ کەسێک لەسەر مێزەکە نەیدەزانی ئەم قسەیەی بۆ چی کردووە‪.‬‬ ‫‪29‬لەبەر ئەوەی یەهودا جانتاکەی لەبەردەستدا بوو‪ ،‬هەندێکیان پێیان وابوو عیسا پێی وتووە« ‪:‬ئەو شتانە بکڕە کە لە جەژنەکەدا پێویستمانە ‪.‬‬ ‫یان‪ ،‬کە شتێک بدات بە هەژاران‪.‬‬ ‫‪30‬ئینجا شۆفانەکەی وەرگرت‪ ،‬یەکسەر چووە دەرەوە‪ ،‬شەو بوو‪.‬‬ ‫‪31‬بۆیە کاتێک ڕۆشتە دەرەوە‪ ،‬عیسا گوتی « ‪:‬ئێستا کوڕی مرۆڤ شکۆمەند بووە و خوداش شکۆمەند بووە»‪.‬‬ ‫‪32‬ئەگەر خودا لە ڕێگەی ئەوەوە شکۆمەند بێت‪ ،‬خوداش لە خۆیدا شکۆمەندی دەکات و یەکسەر شکۆمەندی دەکات‪.‬‬ ‫‪33‬منداڵە بچووکەکان‪ ،‬بەڵم ماوەیەکی کەم لەگەڵتانم ‪.‬ئێوە بەدوای مندا دەگەڕێن‪ ،‬وەک چۆن بە جولەکەکانم وت ‪:‬بۆ کوێ دەڕۆم‪ ،‬ناتوانن‬ ‫بێنە ‪.‬بۆیە ئێستا پێتان دەڵێم‪.‬‬ ‫‪34‬فەرمانێکی نوێتان پێ دەدەم ‪:‬یەکترتان خۆش بوێت ‪.‬وەک چۆن من خۆشم ویستوون‪ ،‬ئێوەش یەکترتان خۆش بوێت»‪.‬‬ ‫‪35‬ئەگەر خۆشەویستی یەکترتان هەبێت‪ ،‬بەم شێوەیە هەموو مرۆڤەکان دەزانن کە ئێوە شاگردی منن‪.‬‬ ‫‪36‬شیمۆن پەترۆس پێی گوت« ‪:‬گەورە‪ ،‬دەچیتە کوێ؟ »عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬بۆ کوێ دەڕۆم‪ ،‬ئێستا ناتوانی شوێنم بکەویت ‪.‬بەڵم تۆ‬ ‫دوای ئەوە شوێنم بکەویت»‪.‬‬ ‫‪37‬پەترۆس پێی گوت« ‪:‬گەورە‪ ،‬بۆچی ئێستا ناتوانم شوێنت بکەوم؟ »لە پێناو تۆدا گیانم دەدەم‪.‬‬ ‫‪38‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئایا لە پێناو مندا ژیانی خۆت دەدەیت؟ »بەڕاستی بەڕاستی پێت دەڵێم‪ ،‬کەروێشک ناکاتە خوارەوە‪ ،‬تا سێ جار‬ ‫ئینکاری من نەکەیت»‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٤‬‬ ‫‪1‬با دڵتان تووشی شڵەژان نەبێت‪ ،‬باوەڕتان بە خودا هەیە‪ ،‬باوەڕتان بە منیش هەیە‪.‬‬ ‫‪2‬لە ماڵی باوکمدا کۆشکی زۆر هەیە‪ ،‬ئەگەر وا نەبووایە‪ ،‬پێم دەگوت ‪.‬دەچم شوێنێکت بۆ ئامادە بکەم‪.‬‬ ‫‪3‬ئەگەر بچم و شوێنێکتان بۆ ئامادە بکەم‪ ،‬دێمەوە و بۆ لی خۆم وەرتان دەگرم ‪.‬بۆ ئەوەی لە کوێ منم‪ ،‬ئێوەش لەوێ بن»‪.‬‬ ‫‪4‬ئێوە دەزانن بۆ کوێ دەڕۆم و ڕێگاکە دەزانن‪.‬‬ ‫‪5‬تۆماس پێی گوت« ‪:‬گەورە‪ ،‬ئێمە نازانین بۆ کوێ دەچیت ‪.‬و چۆن ڕێگاکە بزانین؟‬ ‫‪6‬عیسا پێی گوت « ‪:‬من ڕێگا و ڕاستی و ژیانم‪ ،‬جگە لە ڕێگەی من کەس نایەت بۆ لی باوک»‪.‬‬ ‫‪7‬ئەگەر منتان بناسیایە‪ ،‬دەبوو باوکم بناسی‪ ،‬لەمەودوا دەیناسیت و بینیوتە‪.‬‬ ‫‪8‬فیلیپ پێی گوت« ‪:‬گەورە‪ ،‬باوکمان پیشان بدە‪ ،‬بەسە»‪.‬‬ ‫‪9‬عیسا پێی گوت « ‪:‬فیلیپ‪ ،‬ئایا من ئەوەندە ماوە لەگەڵت بووم‪ ،‬بەڵم نەمناسیوە؟ »ئەوەی منی بینی باوکی بینیوە ‪.‬جا تۆ چۆن دەڵێی ‪:‬باوکمان‬ ‫پیشان بدە؟‬ ‫‪10‬ئایا باوەڕت بەوە نییە کە من لە باوکدام و باوکیش لە مندایە؟ ئەو قسانەی کە پێتان دەڵێم لە خۆمەوە نایڵێم‪ ،‬بەڵکو ئەو باوکەی لە مندا‬ ‫نیشتەجێیە‪ ،‬ئەو کارەکان دەکات‪.‬‬ ‫‪11‬باوەڕم پێ بکەن کە من لە باوکدام و باوکیش لە مندایە‪ ،‬یان باوەڕم پێ بکەن لە پێناو کارەکان‪.‬‬ ‫‪12‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئەوەی باوەڕم پێی هەبێت‪ ،‬ئەو کارانەی کە من ئەنجامی دەدەم‪ ،‬ئەویش ئەنجامی دەدات ‪.‬و کارە‬ ‫گەورەترەکان لەمانە دەکات؛ چونکە دەچمە لی باوکم‪.‬‬ ‫‪13‬هەرچییەک بە ناوی منەوە داوای بکەن‪ ،‬ئەوە دەکەم‪ ،‬بۆ ئەوەی باوک لە کوڕدا شکۆمەند بێت‪.‬‬ ‫‪14‬ئەگەر بە ناوی منەوە داوای هەر شتێک بکەن‪ ،‬من دەیکەم‪.‬‬ ‫‪15‬ئەگەر منتان خۆشدەوێت‪ ،‬فەرمانەکانم جێبەجێ بکەن‪.‬‬ ‫‪16‬من لە باوک دەپاڕێمەوە‪ ،‬ئەویش دڵنەواییدەرێکی دیکەتان پێدەبەخشێت‪ ،‬تا هەتا هەتایە لەگەڵتان بمێنێتەوە‪.‬‬

‫‪86‬‬


‫جۆن‬

‫‪17‬تەنانەت ڕۆحی ڕاستیش؛ جیهان ناتوانێت وەریبگرێت‪ ،‬چونکە نایبینێت و نایناسێت‪ ،‬بەڵم ئێوە دەیناسن ‪.‬چونکە لەگەڵتان نیشتەجێیە و لە‬ ‫ئێوەدا دەبێت»‪.‬‬ ‫‪18‬بێ ئاسوودەیی بەجێتان ناهێڵم‪ ،‬دێم بۆ لت‪.‬‬ ‫‪19‬کەمێک ماوە‪ ،‬ئیتر جیهان نامبینێت ‪.‬بەڵم ئێوە من دەبینن‪ ،‬چونکە من دەژیم‪ ،‬ئێوەش دەژین»‪.‬‬ ‫‪20‬لەو ڕۆژەدا دەزانن کە من لە باوکمدام‪ ،‬ئێوەش لە مندان و منیش لە ئێوەدا‪.‬‬ ‫‪21‬ئەوەی فەرمانەکانی منی هەیە و پابەندیان بێت‪ ،‬ئەوە منی خۆشدەوێت‪ ،‬ئەوەی منی خۆشبوێت‪ ،‬باوکم خۆشی دەوێت و منیش خۆشم‬ ‫دەوێت و خۆم بۆی دەردەخەم‪.‬‬ ‫‪22‬یەهودا نەک ئەسقەریۆت پێی فەرموو« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬چۆنە خۆت بۆ ئێمە دەردەخەیت نەک بۆ جیهان؟»‬ ‫‪23‬عیسا وەڵمی دایەوە و پێی گوت « ‪:‬ئەگەر کەسێک منی خۆش بوێت‪ ،‬قسەکانم دەپارێزێت‪ ،‬باوکم خۆشی دەوێت و ئێمەش دێینە لی و‬ ‫شوێنی نیشتەجێبوونمان لەگەڵیدا دەکەین»‪.‬‬ ‫‪24‬ئەوەی منی خۆش نەوێت‪ ،‬قسەکانم ناپارێزێت‪ ،‬ئەو قسەیەی دەیبیستن هی من نییە‪ ،‬بەڵکو هی باوکە کە منی ناردووە‪.‬‬ ‫‪25‬ئەم قسانەم پێ وتوون‪ ،‬کە هێشتا لەگەڵتان بووم‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم دڵنەواییدەر‪ ،‬کە ڕۆحی پیرۆزە‪ ،‬کە باوک بە ناوی منەوە دەینێرێت‪ ،‬هەموو شتێکتان فێر دەکات و هەموو شتێکتان بیردەخاتەوە‪،‬‬ ‫هەرچی پێم وتوون‪.‬‬ ‫‪27‬ئاشتیتان بۆ بەجێدەهێڵم‪ ،‬ئارامیی خۆمتان پێدەدەم‪ ،‬نەک وەک ئەوەی جیهان دەیبەخشێت‪ ،‬من پێتان دەدەم ‪.‬با دڵت گرژ نەبێت و نە‬ ‫بترسێت‪.‬‬ ‫‪28‬ئێوە بیستووتان کە چۆن پێم وتوون ‪:‬دەڕۆم و دێمەوە لتان ‪.‬ئەگەر منتان خۆش بویستایە‪ ،‬دڵخۆش دەبوون‪ ،‬چونکە وتم ‪:‬دەچمە لی‬ ‫باوک‪ ،‬چونکە باوکم لە من گەورەترە‪.‬‬ ‫‪29‬ئێستاش پێش ئەوەی ڕووبدات پێم وتوون‪ ،‬بۆ ئەوەی کاتێک ڕوویدا باوەڕتان هەبێت‪.‬‬ ‫‪30‬لە دوای ئەوە زۆر قسەتان لەگەڵ ناکەم‪ ،‬چونکە سەرۆکی دونیا دێت و هیچی لە مندا نییە‪.‬‬ ‫‪31‬بەڵم بۆ ئەوەی جیهان بزانێت کە من باوکم خۆشدەوێت ‪.‬وەک چۆن باوک فەرمانی پێدام‪ ،‬منیش بە هەمان شێوە ‪.‬هەستە‪ ،‬با لێرەوە بچین‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٥‬‬ ‫‪1‬من دار ترێی ڕاستەقینەم و باوکم جووتیارە‪.‬‬ ‫‪2‬هەر لقێک لە مندا کە بەرهەم نەهێنێت‪ ،‬دەیبات‪ ،‬هەر لقێک کە بەرهەم دەهێنێ‪ ،‬پاکی دەکاتەوە بۆ ئەوەی بەرهەمی زیاتری هەبێت‪.‬‬ ‫‪3‬ئێستا ئێوە بە هۆی ئەو قسەیەی کە پێم وتوون پاک بوون‪.‬‬ ‫‪4‬لە مندا بمێنەرەوە‪ ،‬منیش لە ئێوەدا ‪.‬وەک چۆن لقەکە ناتوانێت بەرهەم بهێنێت لە خۆیەوە‪ ،‬مەگەر لە ڕوەکی ترێدا بمێنێتەوە ‪.‬ئیتر ناتوانن‪،‬‬ ‫مەگەر لە مندا بمێننەوە‪.‬‬ ‫‪5‬من دار ترێم‪ ،‬ئێوە لقەکانن‪ ،‬ئەوەی لە مندا دەمێنێتەوە و منیش لەناو ئەودا دەمێنێتەوە‪ ،‬ئەو بەرهەمە زۆر بەرهەم دەهێنێت‪ ،‬چونکە بەبێ من‬ ‫ناتوانن هیچ بکەن‪.‬‬ ‫‪6‬ئەگەر کەسێک لە مندا نەمێنێتەوە‪ ،‬وەک لقێک فڕێ دەدرێتە دەرەوە و وشک دەبێتەوە ‪.‬مرۆڤەکان کۆیان دەکەنەوە و دەیانخەنە ناو ئاگرەوە‬ ‫و دەسوتێن‪.‬‬ ‫‪7‬ئەگەر ئێوە لە مندا بمێننەوە و قسەکانم لە ئێوەدا بمێننەوە‪ ،‬داوای چیتان دەوێت و ئەوەتان بەسەر دێت‪.‬‬ ‫‪8‬لێرەدا باوکم شکۆمەندە‪ ،‬کە بەرهەمی زۆرتان لێدەبێت ‪.‬بەم شێوەیە ئێوەش شاگردی من دەبن»‪.‬‬ ‫‪9‬وەک چۆن باوک منی خۆشویستووە‪ ،‬منیش ئێوەم خۆشویستووە‪.‬‬ ‫‪10‬ئەگەر فەرمانەکانم بپارێزن‪ ،‬لە خۆشەویستی مندا دەمێننەوە ‪.‬هەروەک چۆن فەرمانەکانی باوکمم پاراست و لە خۆشەویستی ئەودا‬ ‫بمێنمەوە‪.‬‬ ‫‪11‬ئەم شتانەم پێتان وتووە‪ ،‬بۆ ئەوەی خۆشی من لە ئێوەدا بمێنێتەوە و خۆشیتان پڕ بێت‪.‬‬ ‫‪12‬ئەمە فەرمانی منە ‪:‬یەکترتان خۆش بوێت‪ ،‬وەک چۆن من خۆشم ویستوون‪.‬‬ ‫‪13‬هیچ کەسێک لەم خۆشەویستییە گەورەتر نییە‪ ،‬کە مرۆڤ گیانی خۆی لە پێناو هاوڕێکانیدا بدات‪.‬‬ ‫‪14‬ئێوە هاوڕێی منن‪ ،‬ئەگەر هەرچی فەرمانتان پێدەدەم بیکەن‪.‬‬ ‫‪15‬لەمەودوا من بە کۆیلە ناوتان نابەم ‪.‬چونکە خزمەتکار نازانێت ئاغای چی دەکات‪ ،‬بەڵم من بە هاوڕێیانم ناوتان ناوە ‪.‬چونکە هەموو ئەو‬ ‫شتانەی لە باوکمەوە بیستوومە‪ ،‬پێتانم ڕاگەیاندووە‪.‬‬ ‫‪16‬ئێوە منتان هەڵنەبژاردووە‪ ،‬بەڵکو من هەڵمبژاردوون و دەستنیشانم کردوون کە بچن و بەرهەمەکانتان بمێننەوە و بەرهەمەکانتان‬ ‫بمێننەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی هەرچییەک بە ناوی منەوە داوای لە باوک بکەن‪ ،‬بیداتێ ‪.‬‬ ‫‪17‬ئەمانە فەرمانتان پێدەدەم ‪:‬یەکترتان خۆش بوێت‪.‬‬ ‫‪18‬ئەگەر جیهان ڕقی لێتان بێت‪ ،‬دەزانن پێش ئەوەی ڕقی لە ئێوە بێت‪ ،‬ڕقی لە من بووە‪.‬‬ ‫‪19‬ئەگەر ئێوە لە جیهان بوونایە‪ ،‬جیهان هی خۆی خۆشدەویست‪ ،‬بەڵم لەبەر ئەوەی ئێوە لە جیهان نین‪ ،‬بەڵم من ئێوەم لە جیهان‬ ‫هەڵبژاردووە‪ ،‬بۆیە جیهان ڕقی لێتان دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪20‬ئەو قسەیە لەبیر بکەن کە پێم وتوون ‪:‬بەندەر لە گەورەکەی گەورەتر نییە ‪.‬ئەگەر گۆشەگیرییان کردووم‪ ،‬ئێوەش گۆشەگیری دەکەن؛‬ ‫ئەگەر قسەکانی منیان جێبەجێ کردبێت‪ ،‬قسەکانی تۆش دەپارێزن‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم لەبەر ناوی من هەموو ئەمانەتان پێدەکەن‪ ،‬چونکە ئەو کەسە ناناسن کە منی ناردووە‪.‬‬ ‫‪22‬ئەگەر من نەهاتبام و قسەم لەگەڵ نەکردایە‪ ،‬گوناهیان نەدەبوو‪ ،‬بەڵم ئێستا هیچ پۆشاکێکیان بۆ گوناهەکەیان نییە‪.‬‬

‫‪87‬‬


‫جۆن‬

‫‪23‬ئەوەی ڕقی لە منە‪ ،‬ڕقی لە باوکمە‪.‬‬ ‫‪24‬ئەگەر من ئەو کارانەم لە نێوانیاندا نەکردبا کە کەسی دیکە نەیکردبا‪ ،‬گوناهیان نەدەبوو‪ ،‬بەڵم ئێستا من و باوکمیان بینیوە و ڕقیان‬ ‫لێبووە‪.‬‬ ‫‪25‬بەڵم ئەمە ڕوودەدات‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەو وشەیە بەدی بێت کە لە یاساکەیاندا نووسراوە« ‪:‬ئەوان بێ هۆکار ڕقیان لە من بوو»‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم کاتێک دڵنەواییدەر هات کە لە باوکەوە بۆتان دەنێرم‪ ،‬ڕۆحی ڕاستی کە لە باوکەوە سەرچاوەی گرتووە‪ ،‬شایەتحاڵی من دەدات‪.‬‬ ‫‪27‬ئێوەش شایەتحاڵی دەبن‪ ،‬چونکە لە سەرەتاوە لەگەڵم بوون‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٦‬‬ ‫‪1‬ئەم شتانەم پێتان وتووە‪ ،‬بۆ ئەوەی توڕە نەبن‪.‬‬ ‫‪2‬لە کەنیسەکان دەرتان دەکەن‪ ،‬بەڵێ‪ ،‬کاتی ئەوە دێت کە هەرکەسێک ئێوە بکوژێت‪ ،‬وا بیردەکاتەوە کە خزمەت بە خودا دەکات‪.‬‬ ‫‪3‬ئەوان ئەمانەتان پێدەکەن‪ ،‬چونکە باوک و منیشیان نەناسیوە‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم ئەم شتانەم پێ وتوون‪ ،‬بۆ ئەوەی کاتێک کاتی هات‪ ،‬لەبیرتان بێت کە من باسم کردوون ‪.‬ئەم قسانەم لە سەرەتاوە پێتان نەگوت‪،‬‬ ‫چونکە لەگەڵتان بووم‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم ئێستا دەچمە لی ئەو کەسەی کە منی ناردووە ‪.‬هیچ کام لە ئێوە لێم ناپرسن« ‪:‬بۆ کوێ دەچی؟»‬ ‫‪6‬بەڵم لەبەر ئەوەی ئەم قسانەم پێتان وتووە‪ ،‬خەم دڵتان پڕ کردووە‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم ڕاستیتان پێ دەڵێم ‪.‬بۆ ئێوە گونجاوە کە من بڕۆم‪ ،‬چونکە ئەگەر نەڕۆم‪ ،‬دڵنەواییدەر نایەت بۆ لتان ‪.‬بەڵم ئەگەر ڕۆشتم‪ ،‬بۆتان‬ ‫دەنێرم»‪.‬‬ ‫‪8‬کاتێک دێت‪ ،‬جیهان لە گوناه و ڕاستودروستی و دادگاییکردن سەرزەنشت دەکات‪.‬‬ ‫‪9‬لەبارەی گوناهەوە‪ ،‬چونکە باوەڕیان بە من نییە‪.‬‬ ‫‪10‬لە ڕاستودروستی‪ ،‬چونکە دەچمە لی باوکم و چیتر نامبینن‪.‬‬ ‫‪11‬دادگاییکردن‪ ،‬چونکە سەرۆکی ئەم جیهانە دادگایی دەکرێت‪.‬‬ ‫‪12‬هێشتا زۆر شتم ماوە بۆتان بڵێم‪ ،‬بەڵم ئێستا بەرگەی ناگرن‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم کاتێک ڕۆحی ڕاستی دێت‪ ،‬ڕێنماییتان دەکات بۆ هەموو ڕاستییەک‪ ،‬چونکە لە خۆیەوە قسە ناکات ‪.‬بەڵم هەرچی بیبیستێت دەیڵێت‪،‬‬ ‫شتەکانی داهاتووتان پیشان دەدات‪.‬‬ ‫‪14‬ئەو شکۆمەندی من دەکات‪ ،‬چونکە لە من وەردەگرێت و پێتان دەدات‪.‬‬ ‫‪15‬هەموو ئەو شتانەی باوک هەیەتی هی منن‪ ،‬بۆیە وتم ‪:‬لە من وەردەگرێت و پێتان پیشان دەدات‪.‬‬ ‫‪16‬کەمێک‪ ،‬من نابینن‪ ،‬دیسانەوە‪ ،‬کەمێک و دەمبینن‪ ،‬چونکە دەچمە لی باوک‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا هەندێک لە شاگردەکانی لە نێوان خۆیاندا گوتیان« ‪:‬ئەمە چییە کە پێمان دەڵێت« ‪:‬ماوەیەکی کەم و من نابینن »‪.‬باوک؟‬ ‫‪18‬ئەوانیش گوتیان« ‪:‬ئەمە چییە کە دەڵێت« ‪:‬ماوەیەکی کەم؟ »ناتوانین بڵێین چی دەڵێت‪.‬‬ ‫‪19‬عیسا زانی کە دەیانەوێت لێی بپرسن‪ ،‬پێی گوتن « ‪:‬لە نێوانتاندا پرسیار دەکەن لەوەی کە گوتم ‪:‬کەمێک و من نابینن? »‪.‬‬ ‫‪20‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم ‪:‬ئێوە دەگرین و دەگرین‪ ،‬بەڵم جیهان شاد دەبێت‪ ،‬خەمبار دەبن‪ ،‬بەڵم خەم و پەژارەتان دەگۆڕێت بۆ‬ ‫خۆشی‪.‬‬ ‫‪21‬ژن کاتێک منداڵی دەبێت‪ ،‬خەم و پەژارەی دەبێت‪ ،‬چونکە کاتەکەی هاتووە‪ ،‬بەڵم هەر کە منداڵەکەی لەدایک بوو‪ ،‬چیتر ئازارەکانی بیر‬ ‫ناچێتەوە‪ ،‬لە خۆشی کە پیاو لە جیهاندا لەدایک بووە‪.‬‬ ‫‪22‬ئێستا ئێوە خەمبارن‪ ،‬بەڵم من دەتانبینمەوە و دڵتان شاد دەبێت و کەس خۆشیتان لێ وەرناگرێت‪.‬‬ ‫‪23‬لەو ڕۆژەدا هیچم لێ ناپرسن ‪.‬بەڕاستی بەڕاستی پێتان دەڵێم‪ ،‬هەرچییەک بە ناوی منەوە داوای لە باوک بکەن‪ ،‬ئەوا پێتان دەبەخشێت‪.‬‬ ‫‪24‬تا ئێستا بە ناوی منەوە داوای هیچتان نەکردووە‪ ،‬داوای بکەن و وەریدەگرن‪ ،‬تا خۆشیتان پڕ بێت‪.‬‬ ‫‪25‬ئەم شتانەم بە پەند و پەند و پەند و پەند پێتان گوت‪ ،‬بەڵم کاتێک دێت کە چیتر بە پەند قسەتان لەگەڵ ناکەم‪ ،‬بەڵکو بە ڕوونی باسی‬ ‫باوکتان دەکەم‪.‬‬ ‫‪26‬لەو ڕۆژەدا بە ناوی منەوە داوای لێدەکەین‪ ،‬بەڵم پێتان ناڵێم کە لە باوکتان بۆ بپاڕێمەوە‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە باوک خۆی خۆشی دەوێن‪ ،‬چونکە منتان خۆشویستووە و باوەڕتان هێناوە کە لە خوداوە هاتوومەتە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪28‬من لە باوکەوە هاتوومەتە دەرەوە و هاتوومەتە جیهان‪ ،‬دیسانەوە ‪:‬جیهان بەجێدەهێڵم و دەچمە لی باوک‪.‬‬ ‫‪29‬شاگردەکانی پێیان گوت« ‪:‬ئەوەتا تۆ بە ڕوونی قسە دەکەیت و هیچ پەندێک ناڵێیت»‪.‬‬ ‫‪30‬ئێستا دڵنیاین کە تۆ هەموو شتێک دەزانیت و پێویست ناکات کەس پرسیارت لێ بکات‪.‬‬ ‫‪31‬عیسا وەڵمی دانەوە « ‪:‬ئایا ئێستا باوەڕتان هەیە؟‬ ‫‪32‬سەیرکە‪ ،‬ئەو کاتە دێت‪ ،‬بەڵێ‪ ،‬ئێستا هاتووە‪ ،‬کە ئێوە پەرش و بڵو دەبنەوە‪ ،‬هەریەکەیان بۆ شوێنی خۆیان و من بە تەنیا جێدەهێڵن‪ ،‬بەڵم‬ ‫من تەنیا نیم‪ ،‬چونکە باوک لەگەڵمە‪.‬‬ ‫‪33‬ئەم قسانەم پێتان وتووە‪ ،‬بۆ ئەوەی لە مندا ئاشتیتان هەبێت ‪.‬لە جیهاندا تووشی تەنگانە دەبن‪ ،‬بەڵم دڵخۆش بن ‪.‬من بەسەر دونیادا زاڵ‬ ‫بووم‪.‬‬

‫‪88‬‬


‫جۆن‬

‫بەشی ‪١٧‬‬ ‫‪1‬عیسا ئەم قسانەی کرد و چاوەکانی بەرەو ئاسمان بەرزکردەوە و گوتی « ‪:‬باوکە‪ ،‬کاتژمێرەکە هاتووە ‪.‬کوڕەکەت شکۆمەند بکە‪ ،‬تاکو‬ ‫کوڕەکەت شکۆمەندیت بکات‪.‬‬ ‫‪2‬وەک چۆن دەسەڵتت بەسەر هەموو جەستەدا بەخشی‪ ،‬تا ژیانی هەتاهەتایی بە هەموو ئەوانەی پێت بەخشی‪.‬‬ ‫‪3‬ئەمە ژیانی هەتاهەتاییە‪ ،‬تاکو تۆ بناسن کە تاکە خودای ڕاستەقینە و عیسا مەسیح کە تۆ ناردوتە‪.‬‬ ‫‪4‬من لەسەر زەوی شکۆمەندی تۆم کردووە‪ ،‬ئەو کارەم تەواو کردووە کە پێتدام بیکەم‪.‬‬ ‫‪5‬ئێستا ئەی باوکە‪ ،‬بەو شکۆمەندییەی کە پێش ئەوەی جیهان لەگەڵتدا هەمبوو‪ ،‬لەگەڵ خۆتدا شکۆمەندیم پێبدە‪.‬‬ ‫‪6‬من ناوی تۆم بۆ ئەو پیاوانە دەرخست کە لە جیهانەوە پێتدام ‪.‬ئەوانیش قسەی تۆیان جێبەجێ کردووە»‪.‬‬ ‫‪7‬ئێستا ئەوان زانیان کە هەموو ئەو شتانەی کە پێتداوم لە تۆیە‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە ئەو قسانەی کە پێتدام پێم بەخشیون ‪.‬وەریان گرتووە و بە دڵنیاییەوە زانیان کە من لە تۆوە هاتوومەتە دەرەوە و باوەڕیان وایە کە تۆ‬ ‫منت ناردووە»‪.‬‬ ‫‪9‬من لە پێناویان دەپاڕێمەوە‪ ،‬بۆ دونیا دوعا ناکەم‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوانە دەپاڕێمەوە کە پێت بەخشیووم ‪.‬چونکە ئەوان هی تۆن‪.‬‬ ‫‪10‬هەمووی من هی تۆن و هی تۆش هی منن ‪.‬منیش لەوان شکۆمەند دەبم‪.‬‬ ‫‪11‬ئێستا من لە جیهاندا نیم‪ ،‬بەڵم ئەمانە لە جیهاندان و دێمە لت ‪.‬باوکە پیرۆز‪ ،‬بە ناوی خۆتەوە ئەوانە بپارێزە کە پێت بەخشیووم‪ ،‬تاکو‬ ‫ئەوانیش وەک ئێمە یەک بن‪.‬‬ ‫‪12‬ئەو کاتەی لە جیهاندا لەگەڵیان بووم‪ ،‬بە ناوی تۆوە پاراستم‪ ،‬ئەوانەی پێتدام پاراستم و هیچیان لەدەست نەچن‪ ،‬تەنها کوڕی لەناوچوون‬ ‫نەبێت ‪.‬بۆ ئەوەی کتێبی پیرۆز جێبەجێ بێت‪.‬‬ ‫‪13‬ئێستا دێم بۆ لت ‪.‬ئەمانەش لە دونیادا دەڵێم‪ ،‬بۆ ئەوەی خۆشی من لە خۆیاندا بەدی بهێنن‪.‬‬ ‫‪14‬قسەی تۆم پێداون ‪.‬جیهان ڕقی لێیان بووەتەوە‪ ،‬چونکە ئەوان لە جیهان نین‪ ،‬هەروەک چۆن منیش لە جیهان نیم‪.‬‬ ‫‪15‬من داوا ناکەم لە جیهان دەریانبهێنیت‪ ،‬بەڵکو لە خراپە بیانپارێزیت‪.‬‬ ‫‪16‬ئەوان لە جیهان نین‪ ،‬هەروەک چۆن منیش لە جیهان نیم‪.‬‬ ‫‪17‬بە ڕاستی خۆت پیرۆزیان بکە‪ ،‬قسەکەت ڕاستییە‪.‬‬ ‫‪18‬وەک چۆن تۆ منت نارد بۆ جیهان‪ ،‬منیش بە هەمان شێوە ئەوانم نارد بۆ جیهان‪.‬‬ ‫‪19‬لەبەر ئەوان خۆم پیرۆز دەکەم‪ ،‬تاکو ئەوانیش بە ڕاستی پیرۆز بکرێن‪.‬‬ ‫‪20‬من تەنها بۆ ئەمانە دوعا ناکەم‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوانەش کە بە قسەی خۆیان باوەڕم پێدەکەن‪.‬‬ ‫‪21‬بۆ ئەوەی هەموویان یەک بن ‪.‬وەک چۆن تۆ باوکم لە مندایت و منیش لە تۆدا‪ ،‬تاکو ئەوانیش لە ئێمەدا یەک بن‪ ،‬تاکو جیهان باوەڕ بکات‬ ‫کە تۆ منت ناردووە»‪.‬‬ ‫‪22‬ئەو شکۆمەندییەی کە تۆ پێت بەخشیم‪ ،‬پێم بەخشیون ‪.‬بۆ ئەوەی ئەوان یەک بن‪ ،‬هەروەک چۆن ئێمە یەکین‪.‬‬ ‫‪23‬من لە ئەواندایە و تۆش لە مندا‪ ،‬تا لە یەکدا تەواو بن ‪.‬بۆ ئەوەی جیهان بزانێت کە تۆ منت ناردووە و خۆشت ویستوون‪ ،‬وەک چۆن منت‬ ‫خۆشویستووە‪.‬‬ ‫‪24‬باوکە‪ ،‬دەمەوێت ئەوانەش کە تۆ پێت دام‪ ،‬لە کوێی من لەگەڵم بن ‪.‬بۆ ئەوەی شکۆمەندی من ببینن کە تۆ پێت بەخشیووم‪ ،‬چونکە تۆ پێش‬ ‫دامەزراندنی جیهان خۆشت ویستووم‪.‬‬ ‫‪25‬ئەی باوکە ڕاستگۆ‪ ،‬جیهان تۆی نەناسی‪ ،‬بەڵم من تۆم ناسی و ئەمانەش زانیان کە تۆ منت ناردووە‪.‬‬ ‫‪26‬ناوی تۆم پێیان ڕاگەیاندوون و ڕادەگەیەنم‪ ،‬تا ئەو خۆشەویستییەی کە منت پێ خۆشویستووە لە ئەواندا بێت و منیش لە ئەواندا بێت‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٨‬‬ ‫‪1‬کاتێک عیسا ئەم قسانەی وت‪ ،‬لەگەڵ شاگردەکانیدا بەسەر چۆمی سیدرۆندا ڕۆیشتن‪ ،‬کە باخچەیەکی تێدابوو‪ ،‬و شاگردەکانی چووە‬ ‫ناویەوە‪.‬‬ ‫‪2‬یەهوداش کە خیانەتی لێکرد‪ ،‬شوێنەکەی دەزانی‪ ،‬چونکە عیسا زۆرجار لەگەڵ شاگردەکانیدا پەنای بۆ ئەوێ دەبرد‪.‬‬ ‫‪3‬پاشان یەهودا کۆمەڵێک پیاو و ئەفسەری لە سەرۆک کاهینەکان و فەریسییەکان وەرگرت و بە فانووس و مەشخەڵ و چەکەوە هاتە ئەوێ‪.‬‬ ‫‪4‬عیسا هەموو شتەکانی بەسەریدا زانی‪ ،‬چووە دەرەوە و پێی گوتن « ‪:‬ئێوە بەدوای کێدا دەگەڕێن؟»‬ ‫‪5‬وەڵمیان دایەوە« ‪:‬عیسای ناسری »‪.‬عیسا پێی گوتن« ‪:‬من ئەوم »‪.‬یەهوداش کە خیانەتی لێکرد‪ ،‬لەگەڵیان وەستا‪.‬‬ ‫‪6‬هەر کە پێی گوتن« ‪:‬من ئەوم‪ ،‬پاشەکشەیان کرد و کەوتنە سەر زەوی»‪.‬‬ ‫‪7‬ئینجا پرسیاری لێکردن « ‪:‬بەدوای کێدا دەگەڕێن؟ »گوتیان« ‪:‬عیسای ناسری»‪.‬‬ ‫‪8‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬پێم وتوون کە من ئەوم‪ ،‬بۆیە ئەگەر بەدوای مندا دەگەڕێن‪ ،‬با ئەمانە بڕۆن‪.‬‬ ‫‪9‬بۆ ئەوەی ئەو قسانەی کە گوتی « ‪:‬ئەوانەی تۆ پێتدام هیچم لەدەست نەداوە»‪.‬‬ ‫‪10‬ئینجا شیمۆن پەترۆس شمشێرێکی هەبوو‪ ،‬شمشێرەکەی کێشایەوە و خزمەتکاری سەرۆک کاهینەکەی دا و گوێی ڕاستی بڕی ‪.‬ئەو‬ ‫خزمەتکارە ناوی مەلکۆس بوو‪.‬‬ ‫‪11‬ئینجا عیسا بە پەترۆسی گوت « ‪:‬شمشێرەکەت بخەرە ناو غەلفەکەوە‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا دەستە و کاپتن و ئەفسەرانی جولەکەکان عیسایان گرت و بەستیان‪.‬‬ ‫‪13‬سەرەتا بردییە لی حەنا ‪.‬چونکە خەزووری قەیفا بوو‪ ،‬کە هەر لەو ساڵەدا سەرۆک کاهین بوو‪.‬‬ ‫‪14‬قەیفاش ئەو کەسە بوو کە ئامۆژگاری جولەکەکانی دەکرد‪ ،‬کە بەسوودە یەک کەس لە پێناو گەلدا بمرێت‪.‬‬

‫‪89‬‬


‫جۆن‬

‫‪15‬شیمۆن پەترۆس شوێن عیسا کەوت و شاگردێکی دیکەش بەدوای عیسادا هات‪ ،‬شاگردەکە لەلیەن سەرۆک کاهینەکەوە ناسی و لەگەڵ‬ ‫عیسا چووە ناو کۆشکی سەرۆک کاهین‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم پەترۆس لە دەرگای دەرەوە وەستا ‪.‬ئینجا ئەو شاگردەیەکی دیکە کە سەرۆک کاهینەکە ناسیبوو‪ ،‬هاتە دەرەوە و قسەی لەگەڵ‬ ‫دەرگاکە کرد و پەترۆسی هێنایە ژوورەوە‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا کچە دەرگاکە بە پەترۆسی گوت« ‪:‬ئایا تۆش یەکێک نیت لە شاگردەکانی ئەم پیاوە؟ »ئەویش دەڵێت ‪:‬من نیم‪.‬‬ ‫‪18‬خزمەتکار و ئەفسەرەکان لەوێ وەستابوون و ئاگریان لە خەڵوز کردبوو ‪.‬چونکە سارد بوو‪ ،‬خۆیان گەرم کردەوە‪ ،‬پەترۆس لەگەڵیان‬ ‫وەستا و خۆی گەرم کردەوە‪.‬‬ ‫‪19‬پاشان سەرۆک کاهینەکە پرسیاری لە عیسا کرد لەبارەی شاگردەکانی و فێرکارییەکانی‪.‬‬ ‫‪20‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬بە ئاشکرا لەگەڵ جیهان قسەم کرد ‪.‬من هەرگیز لە کەنیسەکان و لە پەرستگادا وانەم دەگوت‪ ،‬کە جولەکەکان‬ ‫هەمیشە پەنایان بۆ دەبەن ‪.‬و بە نهێنی هیچم نەوتووە‪.‬‬ ‫‪21‬بۆچی پرسیارم لێ دەکەیت؟ ئەوانەی گوێیان لێبووم بپرسن چیم پێ وتوون‪ ،‬ئەوان دەزانن چیم وتووە»‪.‬‬ ‫‪22‬کاتێک ئەو قسەی کرد‪ ،‬یەکێک لە ئەفسەرەکان کە لەوێ وەستابوون بە کفنی دەستی عیسای لێدا و گوتی« ‪:‬ئایا تۆ وا وەڵمی سەرۆک‬ ‫کاهین دەدەیتەوە؟»‬ ‫‪23‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئەگەر قسەی خراپم کردووە‪ ،‬شایەتحاڵی خراپەکە بە‪ ،‬بەڵم ئەگەر باشە‪ ،‬بۆچی لێم دەدەیت؟»‬ ‫‪24‬حەناش بە بەستراوەوە ناردبووی بۆ لی قەیفای سەرۆک کاهین‪.‬‬ ‫‪25‬شیمۆن پەترۆس وەستا و خۆی گەرم کردەوە ‪.‬ئەوانیش پێیان گوت« ‪:‬ئایا تۆش یەکێک نیت لە شاگردەکانی؟ »ئینکاری کرد و وتی ‪:‬من‬ ‫نیم‪.‬‬ ‫‪26‬یەکێک لە خزمەتکارەکانی سەرۆک کاهین‪ ،‬خزمەکەی بوو کە پەترۆس گوێی بڕیبوو‪ ،‬گوتی« ‪:‬ئایا تۆم لە باخچە لەگەڵیدا نەبینی؟»‬ ‫‪27‬پاشان پەترۆس ئینکاری کردەوە‪ ،‬یەکسەر کەروێشکەکە هاتە خوارەوە‪.‬‬ ‫‪28‬ئینجا عیسایان لە قەیفاوە بردە هۆڵی دادوەری‪ ،‬زوو بوو ‪.‬خۆیان نەچوونە ناو هۆڵی دادوەری‪ ،‬نەک پیس نەبن ‪.‬بەڵکو بۆ ئەوەی جەژنی‬ ‫پەسح بخۆن‪.‬‬ ‫‪29‬ئینجا پیلتۆس چووە دەرەوە بۆ لی ئەوان و گوتی« ‪:‬ئێوە چ تۆمەتێک دەخەنە پاڵ ئەم پیاوە؟»‬ ‫‪30‬وەڵمیان دایەوە و پێیان گوت« ‪:‬ئەگەر تاوانبار نەبوایە‪ ،‬ئێمە نەماندەدایە دەستت»‪.‬‬ ‫‪31‬ئینجا پیلتۆس پێی گوتن« ‪:‬بیبە و بەپێی یاساکەتان دادوەری لەسەر بکەن »‪.‬جولەکەکان پێیان گوت« ‪:‬حەڵڵ نییە کەسێک بکوژین‪.‬‬ ‫‪32‬بۆ ئەوەی ئەو قسانەی عیسا جێبەجێ ببێت کە باسی دەکات و ئاماژەیە بۆ ئەوەی کە چی مردنێک بمرێت‪.‬‬ ‫‪33‬پیلتۆس جارێکی دیکە چووە ناو هۆڵی دادوەری و عیسای بانگ کرد و پێی گوت« ‪:‬ئایا تۆ پاشای جولەکەکانیت؟»‬ ‫‪34‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬ئایا تۆ ئەم قسەیە لە خۆتەوە دەڵێیت‪ ،‬یان کەسانی دیکە لەبارەی منەوە پێیان وتیت؟»‬ ‫‪35‬پیلتۆس وەڵمی دایەوە« ‪:‬ئایا من جولەکەم؟ نەتەوەی خۆت و سەرۆک کاهینەکان تۆیان ڕادەست کردم‪ ،‬چیت کردووە؟‬ ‫‪36‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬شانشینی من لەم جیهانە نییە‪ ،‬ئەگەر شانشینی من لەم جیهانە بوایە‪ ،‬ئەوا خزمەتکارەکانم شەڕیان دەکرد بۆ‬ ‫ئەوەی من نەدرێمە دەست جولەکەکان‪ ،‬بەڵم ئێستا شانشینی من لێرەوە نییە»‪.‬‬ ‫‪37‬پیلتۆس پێی گوت« ‪:‬ئەوا تۆ پاشایت؟ »عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬تۆ دەڵێی من پاشام »‪.‬بۆ ئەم مەبەستە لەدایک بووم و هەر بۆیە هاتمە‬ ‫جیهان‪ ،‬تا شایەتحاڵی ڕاستی بدەم ‪.‬هەرکەسێک لە ڕاستی بێت گوێی لە دەنگی من دەبێت‪.‬‬ ‫‪38‬پیلتۆس پێی گوت« ‪:‬ڕاستی چییە؟ کاتێک ئەمەی وت‪ ،‬جارێکی دیکە چووە دەرەوە بۆ لی جولەکەکان و پێی گوتن« ‪:‬هیچ تاوانێکی لێ‬ ‫نابینم»‪.‬‬ ‫‪39‬بەڵم ئێوە داب و نەریتێکتان هەیە کە لە جەژنی پەسحدا یەکێکتان بۆ ئازاد بکەم‪ ،‬ئایا پاشای جولەکەکانتان بۆ ئازاد بکەم؟‬ ‫‪40‬ئینجا هەموویان هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬نەک ئەم پیاوە‪ ،‬بەڵکو بارباس »‪.‬ئێستا بارباس تاڵنچی بوو‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٩‬‬ ‫‪1‬ئینجا پیلتۆس عیسای گرت و شەقێکی لێدا‪.‬‬ ‫‪2‬سەربازەکان تاجێکی دڕکیان لێدا و لەسەر سەری دانا و جلێکی وەنەوشەیییان لەبەر کرد‪.‬‬ ‫‪3‬گوتی« ‪:‬سڵو ئەی پاشای جولەکەکان !و بە دەستیان لێیان دا‪.‬‬ ‫‪4‬پیلتۆس جارێکی تر چووەوە دەرەوە و پێی گوتن« ‪:‬ئەوەتا دەیهێنمە دەرەوە بۆ لی ئێوە‪ ،‬تا بزانن هیچ هەڵەیەکم لێ نابینم»‪.‬‬ ‫‪5‬ئینجا عیسا هاتە دەرەوە‪ ،‬تاجی دڕکاوی و جلە وەنەوشەییەکانی لەبەردا بوو ‪.‬پیلتۆس پێی گوتن« ‪:‬ئەوە پیاوە!‬ ‫‪6‬کاتێک سەرۆک کاهینەکان و ئەفسەرەکان بینییان‪ ،‬هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬لە خاچ بدە‪ ،‬لە خاچ بدە »‪.‬پیلتۆس پێی فەرموو« ‪:‬ئەی بیبەن‬ ‫و لە خاچ بدەن‪ ،‬چونکە من هیچ تاوانێکی لێ نابینم»‪.‬‬ ‫‪7‬جولەکەکان وەڵمیان دایەوە« ‪:‬ئێمە یاسایەکمان هەیە‪ ،‬بە یاساکەمان دەبێ بمرێت‪ ،‬چونکە خۆی کردە کوڕی خودا»‪.‬‬ ‫‪8‬کاتێک پیلتۆس ئەو قسەیەی بیست‪ ،‬زیاتر ترسا‪.‬‬ ‫‪9‬دیسان چووە هۆڵی دادوەری و بە عیسایان گوت« ‪:‬تۆ لە کوێوەیت؟ »بەڵم عیسا هیچ وەڵمێکی نەدایەوە‪.‬‬ ‫‪10‬ئینجا پیلتۆس پێی گوت« ‪:‬ئایا قسەم لەگەڵ ناکەیت؟ »ئایا نازانیت کە من دەسەڵتم هەیە لە خاچت بدەم و دەسەڵتم هەیە ئازادت بکەم؟‬ ‫‪11‬عیسا وەڵمی دایەوە « ‪:‬هیچ دەسەڵتێک لە دژی من نەدەبوو‪ ،‬ئەگەر لە سەرەوە پێت نەدرابێت‪ ،‬بۆیە ئەوەی منی ڕادەستی تۆ کرد‬ ‫گوناهی گەورەتری هەیە»‪.‬‬ ‫‪12‬لەو کاتەوە پیلتۆس هەوڵیدا ئازادی بکات‪ ،‬بەڵم جولەکەکان هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬ئەگەر ئەم پیاوە واز لێبهێنیت‪ ،‬تۆ هاوڕێی‬ ‫قەیسەر نیت‪ ،‬هەرکەسێک خۆی بکاتە پاشا‪ ،‬دژی قەیسەر قسە دەکات»‪.‬‬

‫‪90‬‬


‫جۆن‬

‫‪13‬کاتێک پیلتۆس گوێی لەم قسەیە بوو‪ ،‬عیسای هێنایە دەرەوە و لە کورسی دادوەری دانیشت‪ ،‬لە شوێنێک کە پێی دەوترێت شەقام‪ ،‬بەڵم‬ ‫بە عیبری گاباتا‪.‬‬ ‫‪14‬ئامادەکردنی جەژنی پەسح و نزیکەی کاتژمێری شەشەم بوو‪ ،‬بە جولەکەکانی گوت« ‪:‬سەیرکە پاشاکەتان»!‬ ‫‪15‬بەڵم هاواریان کرد« ‪:‬لێی دوور بکەوە‪ ،‬لێی دوور بخەرەوە‪ ،‬لە خاچ بدەن »‪.‬پیلتۆس پێی فەرموو« ‪:‬پاشاکەتان لە خاچ بدەم؟ »سەرۆک‬ ‫کاهینەکان وەڵمیان دایەوە« ‪:‬ئێمە جگە لە قەیسەر هیچ پاشایەکمان نییە»‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا ڕادەستی ئەوانی کرد بۆ ئەوەی لە خاچ بدرێت ‪.‬عیسایان گرت و بردیان‪.‬‬ ‫‪17‬ئەویش بە خاچەکەیەوە چووە دەرەوە بۆ شوێنێک کە پێی دەوترێت شوێنی کەلسەر‪ ،‬کە بە زمانی عیبری پێی دەوترێت گۆلگۆتا‪.‬‬ ‫‪18‬لەوێ لە خاچیان دا و دوو کەسی دیکەشیان لەگەڵیدا‪ ،‬لە هەر لیەک و عیسا لە ناوەڕاستدا‪.‬‬ ‫‪19‬پیلتۆس ناونیشانێکی نووسی و لەسەر خاچەکە داینا ‪.‬نووسراوەکەش ئەوە بوو ‪:‬عیسای ناسرەتی پاشای جولەکەکان‪.‬‬ ‫‪20‬پاشان زۆرێک لە جولەکەکان ئەم نازناوەیان خوێندەوە‪ ،‬چونکە ئەو شوێنەی عیسا لە خاچدرابوو نزیک بوو لە شارەکە‪ ،‬بە زمانی‬ ‫عیبری و یۆنانی و لتینی نووسرابوو‪.‬‬ ‫‪21‬سەرۆک کاهینەکانی جولەکەکان بە پیلتۆسیان گوت« ‪:‬مەنووسە ‪:‬پاشای جولەکەکان ‪.‬بەڵم کە وتی« ‪:‬من پاشای جولەکەکانم»‪.‬‬ ‫‪22‬پیلتۆس وەڵمی دایەوە« ‪:‬ئەوەی نووسیومە نووسیومە»‪.‬‬ ‫‪23‬سەربازەکان کە عیسایان لە خاچ دا‪ ،‬جلەکانی برد و چوار بەشیان کرد‪ ،‬بۆ هەر سەربازێک بەشێکی ‪.‬هەروەها پۆشاکەکەی ‪:‬ئێستا‬ ‫پۆشاکەکە بێ درز بوو‪ ،‬لە سەرەوەیەوە بە درێژایی تواوەتەوە‪.‬‬ ‫‪24‬ئەوانیش لە نێوانیاندا گوتیان« ‪:‬با نەیدڕێنین‪ ،‬بەڵکو تیروپشکی بۆ بکەین کە هی کێ دەبێت‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەو کتێبە پیرۆزە جێبەجێ بێت کە‬ ‫دەڵێت« ‪:‬جل و بەرگی منیان لە نێوانیاندا دابەشکرد و بۆ جل و بەرگەکانم تیروپشکیان کرد »‪.‬بۆیە سەربازەکان ئەم کارانەیان کرد‪.‬‬ ‫‪25‬لە تەنیشت خاچی عیسا دایکی و خوشکی دایکی‪ ،‬مەریەمی هاوسەری کلیۆفا و مەریەمی مەجدەلی وەستابوون‪.‬‬ ‫‪26‬کاتێک عیسا دایکی و شاگردەکەی بینی کە خۆشی دەویست لە تەنیشت وەستاون‪ ،‬بە دایکی گوت « ‪:‬ژن‪ ،‬سەیرکە کوڕەکەت»!‬ ‫‪27‬ئینجا بە شاگردەکەی گوت « ‪:‬سەیرکە دایکت »!لەو کاتەوە شاگردەکە بردییە ماڵەکەی خۆی‪.‬‬ ‫‪28‬دوای ئەمە‪ ،‬عیسا زانی کە ئێستا هەموو شتێک بە ئەنجام گەیشتووە‪ ،‬بۆ ئەوەی کتێبی پیرۆز جێبەجێ بکرێت‪ ،‬گوتی « ‪:‬تینووم»‪.‬‬ ‫‪29‬دەفرێکی پڕ لە سرکە دانرابوو‪ ،‬ئیسفەنجێکیان پڕ کرد لە سرکە و خستیانە سەر هیسۆپ و خستیانە دەمی‪.‬‬ ‫‪30‬کاتێک عیسا سرکەکەی وەرگرت‪ ،‬گوتی « ‪:‬تەواو بوو‪ ،‬سەری کز کرد و جنۆکەکەی وازهێنا»‪.‬‬ ‫‪31‬جولەکەکان لەبەر ئەوەی ئامادەکاری بوو بۆ ئەوەی لە ڕۆژی شەممەدا تەرمەکان لەسەر خاچ نەمێننەوە‪ ،‬چونکە ئەو ڕۆژە شەممە‬ ‫ڕۆژێکی بەرز بوو‪ ،‬داوای لە پیلتۆس کرد کە قاچەکانیان بشکێن و ببن بردراوە‪.‬‬ ‫‪32‬پاشان سەربازەکان هاتن و قاچی یەکەم و ئەوی دیکەیان شکاند کە لەگەڵیدا لە خاچ درا‪.‬‬ ‫‪33‬بەڵم کاتێک گەیشتنە لی عیسا و بینییان کە مردووە‪ ،‬قاچەکانیان نەشکاند‪.‬‬ ‫‪34‬بەڵم یەکێک لە سەربازەکان بە ڕمێکەوە لیەکەی کون کرد و یەکسەر خوێن و ئاو هاتە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪35‬ئەوەی بینیویەتی شایەتحاڵی دا و شایەتحاڵییەکەی ڕاستە‪ ،‬دەزانێت کە ڕاستی دەڵێت‪ ،‬بۆ ئەوەی باوەڕتان هەبێت‪.‬‬ ‫‪36‬چونکە ئەمانە بۆ ئەوە بوون کە کتێبی پیرۆز جێبەجێ بکرێن« ‪:‬ئێسکێکی لێ ناشکێت»‪.‬‬ ‫‪37‬دیسان کتێبێکی تریش دەڵێت« ‪:‬سەیری ئەو کەسە دەکەن کە کونیان کردووە»‪.‬‬ ‫‪38‬دوای ئەوە یوسفی ئاریماتای شاگردی عیسا بوو‪ ،‬بەڵم بە نهێنی لە ترسی جولەکەکان‪ ،‬داوای لە پیلتۆس کرد کە تەرمی عیسا ببات‪،‬‬ ‫پیلتۆس مۆڵەتی پێدا ‪.‬بۆیە هات و تەرمی عیسای برد‪.‬‬ ‫‪39‬نیکۆدیمۆسیش هات کە سەرەتا بە شەو هاتە لی عیسا و تێکەڵەیەکی میر و ئالۆوی هێنا کە کێشی نزیکەی سەد کیلۆ بوو‪.‬‬ ‫‪40‬ئینجا تەرمی عیسایان برد و بە جل و بەرگی کەتان لەگەڵ بەهاراتەکاندا برینداریان کرد‪ ،‬وەک چۆن جولەکەکان دەنێژن‪.‬‬ ‫‪41‬لەو شوێنەی کە لە خاچ درا‪ ،‬باخچەیەک هەبوو ‪.‬لە باخچەکەدا گۆڕێکی نوێ بوو‪ ،‬کە هێشتا مرۆڤی تێدا دانەنراوە‪.‬‬ ‫‪42‬لەبەر ڕۆژی ئامادەکاری جولەکەکان عیسایان لەوێ دانا ‪.‬چونکە گۆڕەکە نزیک بوو‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٠‬‬ ‫‪1‬یەکەم ڕۆژی هەفتە‪ ،‬مەریەمی مەجدەلی زوو دێتە سەر گۆڕەکە و دەبینێت بەردەکە لە گۆڕەکە لبراوە‪.‬‬ ‫‪2‬ئینجا ڕادەکات و دێتە لی شیمۆن پەترۆس و شاگردەکەی دیکە کە عیسا خۆشی ویستوون و پێی گوتن« ‪:‬ئەوان یەزدانیان لە گۆڕەکە‬ ‫دەرهێناوە‪ ،‬نازانین لە کوێ دایانناون»‪.‬‬ ‫‪3‬پەترۆس و شاگردەکەی دیکە چوونە دەرەوە و هاتنە سەر گۆڕەکە‪.‬‬ ‫‪4‬هەردووکیان پێکەوە ڕایانکرد‪ ،‬شاگردەکەی تریش لە پەترۆس ڕاکرد و یەکەمجار هاتە سەر گۆڕەکە‪.‬‬ ‫‪5‬ئینجا کز بووەوە و سەیری ژوورەوەی کرد‪ ،‬جلە کەتانەکانی بینی کە کەوتوون ‪.‬بەڵم ڕۆیشت ئەو نەچووە ژوورەوە‪.‬‬ ‫‪6‬شیمۆن پەترۆس بەدوایدا هات و چووە ناو گۆڕەکە و بینی جلە کەتانییەکان کەوتوون‪.‬‬ ‫‪7‬دەستکێشەکەش کە لە دەوری سەری بوو‪ ،‬لەگەڵ جلە کەتانەکاندا نەبوو‪ ،‬بەڵکو لە شوێنێکدا بە تەنیا پێچرابووەوە‪.‬‬ ‫‪8‬شاگردەکەی دیکەش کە یەکەمجار هاتە گۆڕەکە‪ ،‬چووە ژوورەوە و بینی و باوەڕی هێنا‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە هێشتا کتێبی پیرۆزیان نەدەزانی کە دەبێت لە مردن هەستێتەوە‪.‬‬ ‫‪10‬ئینجا شاگردەکان بەرەو ماڵی خۆیان ڕۆیشتنەوە‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم مەریەم لە دەرەوە لە لی گۆڕەکە وەستا و دەگریا‪ ،‬کاتێک دەگریا‪ ،‬کڕنۆشی دا و سەیری ناو گۆڕەکەی کرد‪.‬‬ ‫‪12‬دوو فریشتەی بە جل و بەرگی سپییەوە بینی کە دانیشتوون‪ ،‬یەکێکیان لە سەری و ئەوی دیکەیان لە پێیەکانی‪ ،‬کە تەرمی عیسا لێی‬ ‫کەوتبوو‪.‬‬

‫‪91‬‬


‫جۆن‬

‫‪13‬ئەوانیش پێیان گوت« ‪:‬ژن‪ ،‬بۆچی دەگری؟ »پێی گوتن« ‪:‬چونکە پەروەردگارمیان بردووە و نازانم لە کوێ دایان ناوە»‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک ئەمەی وت‪ ،‬خۆی گەڕایەوە دواوە و عیسای بینی کە وەستاوە‪ ،‬نەیزانی کە عیسایە‪.‬‬ ‫‪15‬عیسا پێی گوت « ‪:‬ژن‪ ،‬بۆچی دەگری؟ تۆ بەدوای کێدا دەگەڕێیت؟ ئەو ژنە بە باخەوانەکەی زانی‪ ،‬پێی گوت« ‪:‬کاکە‪ ،‬ئەگەر لێرە‬ ‫هەڵتگرتووە‪ ،‬پێم بڵێ لە کوێ داناوە و دەیبەم»‪.‬‬ ‫‪16‬عیسا پێی گوت« ‪:‬مەریەم ‪».‬خۆی وەرگەڕا و پێی گوت« ‪:‬ڕابۆنی »‪.‬کە واتە مامۆستا‪.‬‬ ‫‪17‬عیسا پێی گوت « ‪:‬دەستم لێ مەدە ‪.‬چونکە هێشتا بەرەو لی باوکم بەرز نەبوومەوە‪ ،‬بەڵکو بڕۆ بۆ لی براکانم و پێیان بڵێ ‪:‬من بەرەو‬ ‫باوکم و باوکتان بەرز دەبمەوە ‪.‬و بۆ خودای من و خودای ئێوە‪.‬‬ ‫‪18‬مەریەمی مەجدەلی هات و بە شاگردەکانی گوت کە یەزدانی بینیوە و ئەم قسانەی لەگەڵ کردووە‪.‬‬ ‫‪19‬هەر ئەو ڕۆژە ئێوارە‪ ،‬کە یەکەم ڕۆژی هەفتە بوو‪ ،‬کاتێک دەرگاکانی ئەو شوێنە داخراوە کە شاگردەکان لە ترسی جولەکەکان‬ ‫کۆبوونەتەوە‪ ،‬عیسا هات و لە ناوەڕاستدا وەستا و پێی گوتن « ‪:‬ئاشتیتان بۆ بێت»‪.‬‬ ‫‪20‬کاتێک ئەمەی وت‪ ،‬دەست و لوی خۆی پێیان نیشان دا ‪.‬ئینجا شاگردەکان دڵخۆش بوون‪ ،‬کاتێک یەزدانیان بینی‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجا عیسا دیسان پێی گوتن « ‪:‬ئاشتیتان بۆ بێت‪ ،‬وەک چۆن باوکم منی ناردووە‪ ،‬منیش بە هەمان شێوە ئێوە دەنێرم»‪.‬‬ ‫‪22‬کاتێک ئەمەی وت‪ ،‬هەناسەیەکی بەسەردا هەڵمژی و پێی گوتن « ‪:‬ڕۆحی پیرۆز وەربگرن‪.‬‬ ‫‪23‬هەرکەسێک گوناهی لێ خۆش بوویت‪ ،‬بۆیان لێ خۆش دەکرێت ‪.‬هەرکەسێک گوناهەکانی بپارێزن‪ ،‬دەهێڵرێنەوە‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم تۆماس‪ ،‬یەکێک لە دوانزە کەسەکە‪ ،‬کە ناوی دیدیموس بوو‪ ،‬کاتێک عیسا هات لەگەڵیان نەبوو‪.‬‬ ‫‪25‬شاگردەکانی دیکە پێیان گوت« ‪:‬ئێمە یەزدانمان بینی »‪.‬بەڵم پێی گوتن« ‪:‬مەگەر لە دەستەکانیدا چاپی بزمارەکان نەبینم و پەنجەم نەخەمە‬ ‫ناو چەقۆی نینۆکەکانەوە و دەستم نەخەمە ناو لیەکەیەوە‪ ،‬باوەڕ ناکەم»‪.‬‬ ‫‪26‬دوای هەشت ڕۆژ دیسان شاگردەکانی لە ژوورەوە بوون و تۆماسیش لەگەڵیان بوو‪ ،‬ئینجا عیسا هات و دەرگاکان داخراو بوون و لە‬ ‫ناوەڕاستدا وەستا و گوتی « ‪:‬ئاشتیتان بۆ بێت»‪.‬‬ ‫‪27‬ئینجا بە تۆماسی گوت « ‪:‬پەنجەت بۆ ئێرە و دەستەکانم ببینە ‪.‬دەستت بگەیەنە ئێرە و بیخە ناو لی منەوە‪ ،‬بێ باوەڕ مەبە‪ ،‬بەڵکو‬ ‫باوەڕدار بە‪.‬‬ ‫‪28‬تۆماسیش وەڵمی دایەوە و پێی گوت« ‪:‬پەروەردگارم و پەروەردگارم»‪.‬‬ ‫‪29‬عیسا پێی گوت « ‪:‬تۆماس‪ ،‬چونکە منت بینی‪ ،‬باوەڕت هێناوە‪.‬‬ ‫‪30‬بەڕاستی عیسا لەبەردەم شاگردەکانیدا چەندین نیشانەی دیکەی کرد‪ ،‬کە لەم کتێبەدا نەنووسراون‪.‬‬ ‫‪31‬بەڵم ئەمانە نووسراون‪ ،‬بۆ ئەوەی باوەڕتان هەبێت کە عیسا مەسیحی کوڕی خودایە ‪.‬و بۆ ئەوەی باوەڕتان پێی هەبێت لە ڕێگەی ناوی‬ ‫ئەوەوە ژیانتان هەبێت‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢١‬‬ ‫‪1‬دوای ئەمانە عیسا لە دەریای تیبریاس خۆی بۆ شاگردەکانی نیشان دا ‪.‬و لەسەر بەم شێوەیە خۆی نیشان دا‪.‬‬ ‫‪2‬شیمۆن پەترۆس و تۆماس ناوی دیدیموس و ناتانایلی قەنا لە جەلیل و کوڕەکانی زێبدی و دوو شاگردی دیکە پێکەوە بوون‪.‬‬ ‫‪3‬شیمۆن پەترۆس پێی گوتن« ‪:‬من دەچم بۆ ماسیگرتن »‪.‬پێیان گوت« ‪:‬ئێمەش لەگەڵ تۆدا دەڕۆین »‪.‬چوونە دەرەوە و یەکسەر چوونە ناو‬ ‫کەشتییەکەوە ‪.‬و ئەو شەوە هیچیان نەگرت‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم کە بەیانی هات‪ ،‬عیسا لە کەنارەکە وەستا‪ ،‬بەڵم شاگردەکان نەیانزانی کە عیسایە‪.‬‬ ‫‪5‬ئینجا عیسا پێی گوتن « ‪:‬منداڵن‪ ،‬خواردنتان هەیە؟ وەڵمیان دایەوە ‪:‬نەخێر‪.‬‬ ‫‪6‬پێی گوتن « ‪:‬تۆڕەکە لە لی ڕاستی کەشتییەکە فڕێ بدەن و دەیدۆزنەوە »‪.‬بۆیە فڕێیان دا‪ ،‬ئێستاش بەهۆی زۆری ماسییەکانەوە نەیانتوانی‬ ‫بیکێشن‪.‬‬ ‫‪7‬بۆیە ئەو شاگردەیەی کە عیسا خۆشی دەویست بە پەترۆسی گوت« ‪:‬ئەوە یەزدان »‪.‬کاتێک شیمۆن پەترۆس بیست کە یەزدان بوو‪ ،‬جل و‬ ‫بەرگی ماسیگرەکەی بۆ بەست‪ ،‬چونکە ڕووت بوو‪ ،‬خۆی فڕێدایە دەریا‪.‬‬ ‫‪8‬شاگردەکانی دیکەش بە کەشتییەکی بچووک هاتنە دەرەوە( ‪.‬چونکە لە خاکەوە دوور نەبوون‪ ،‬بەڵکو دوو سەد باڵ بوو )تۆڕەکەیان بە ماسی‬ ‫ڕاکێشا‪.‬‬ ‫‪9‬هەر کە گەیشتنە سەر زەوی‪ ،‬ئاگری خەڵوزیان لەوێ بینی و ماسی و نانیان لەسەر دانرا‪.‬‬ ‫‪10‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬ئەو ماسییە بێنە کە ئێستا ڕاوتان کردووە»‪.‬‬ ‫‪11‬شیمۆن پەترۆس سەرکەوت و تۆڕەکەی ڕاکێشایە سەر زەوی و پڕ بوو لە ماسییە گەورەکان‪ ،‬سەد و پەنجا و سێ ماسی‪.‬‬ ‫‪12‬عیسا پێی گوتن « ‪:‬وەرن و نان بخۆن »‪.‬هیچ کام لە شاگردەکان نەیاندەوێرا لێی بپرسن« ‪:‬تۆ کێیت؟ »بە زانینی ئەوەی کە ئەوە‬ ‫پەروەردگارە‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا عیسا دێت و نان وەردەگرێت و پێیان دەدات و ماسیشی بە هەمان شێوە‪.‬‬ ‫‪14‬ئەمە سێیەم جارە کە عیسا خۆی بۆ شاگردەکانی نیشان دا‪ ،‬دوای ئەوەی لە مردن زیندوو بووەوە‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک نانیان خوارد‪ ،‬عیسا بە شیمۆن پەترۆسی فەرموو « ‪:‬شامۆنی کوڕی یوناس‪ ،‬ئایا تۆ لە ئەمانە زیاتر منت خۆشدەوێت؟ »پێی‬ ‫گوت« ‪:‬بەڵێ‪ ،‬پەروەردگار !تۆ دەزانی کە من تۆم خۆشدەوێت ‪.‬پێی گوت « ‪:‬بەرخەکانم بەخێو بکە»‪.‬‬ ‫‪16‬جارێکی دیکە پێی فەرموو « ‪:‬شامۆنی کوڕی یونا‪ ،‬منت خۆشدەوێت؟ »پێی گوت« ‪:‬بەڵێ‪ ،‬پەروەردگار !تۆ دەزانی کە من تۆم‬ ‫خۆشدەوێت ‪.‬پێی گوت ‪:‬مەڕەکانم بەخێو بکە‪.‬‬

‫‪92‬‬


‫جۆن‬

‫‪17‬جاری سێیەم پێی فەرموو « ‪:‬شامۆنی کوڕی یونا‪ ،‬منت خۆشدەوێت؟ »پەترۆس دڵتەنگ بوو‪ ،‬چونکە بۆ جاری سێیەم پێی گوت ‪:‬‬ ‫«خۆشمدەوێ؟ »ئینجا پێی گوت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬تۆ هەموو شتێک دەزانیت ‪.‬تۆ دەزانی کە من تۆم خۆشدەوێت ‪.‬عیسا پێی گوت ‪:‬مەڕەکانم‬ ‫بەخێو بکە‪.‬‬ ‫‪18‬بەڕاستی بەڕاستی پێت دەڵێم ‪:‬کاتێک گەنج بوویت‪ ،‬پشتت دەبەستیت و بەرەو ئەو شوێنە دەڕۆیشتیت کە دەتەوێت‪ ،‬بەڵم کاتێک پیر‬ ‫بوویت دەستەکانت درێژ دەکەیتەوە و کەسێکی دیکە پشتت دەبەستێت و دەتباتە ئەو شوێنەی کە تۆ دەتبات نەیویستووە‪.‬‬ ‫‪19‬ئەم قسەیەی کرد و ئاماژەی بەوەدا کە بە چ مردنێک دەبێتە هۆی شکۆمەندی خودا ‪.‬ئینجا کە ئەمەی وت‪ ،‬پێی گوت « ‪:‬شوێنم بکەوە»‪.‬‬ ‫‪20‬ئینجا پەترۆس کە دەگەڕێتەوە و ئەو شاگردەی بینی کە عیسا خۆشی دەویست بەدوایدا دەگەڕێت ‪.‬ئەویش لە کاتی نانخواردنی ئێوارەدا‬ ‫پشتی بە سنگی خۆی بەست و گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬کامە خیانەتت لێدەکات؟»‬ ‫‪21‬پەترۆس کە بینی بە عیسای گوت« ‪:‬گەورە‪ ،‬ئەم پیاوە چی دەکات؟»‬ ‫‪22‬عیسا پێی گوت « ‪:‬ئەگەر بمەوێت تا دێم بمێنێتەوە‪ ،‬ئەوە بۆ تۆ چییە؟ »تۆ شوێنم بکەوە‪.‬‬ ‫‪23‬ئینجا ئەم قسەیە لەنێو برایاندا بڵوبووەوە‪ ،‬کە شاگردەکە نەمرێت‪ ،‬بەڵم عیسا پێی نەگوت ‪:‬نامرێت ‪.‬بەڵم «ئەگەر بمەوێت تا دێم‬ ‫بمێنێتەوە‪ ،‬ئەوە چییە بۆ تۆ؟»‬ ‫‪24‬ئەمە ئەو شاگردەیە کە شایەتحاڵی ئەمانە دەدات و ئەم شتانەی نووسیوە‪ ،‬ئێمەش دەزانین کە شایەتحاڵییەکەی ڕاستە‪.‬‬ ‫‪25‬زۆر شتی تریش هەن کە عیسا کردوویەتی‪ ،‬ئەگەر هەریەکەیان بنووسرێن‪ ،‬پێموایە تەنانەت جیهان خۆی نەیتوانی ئەو کتێبانە‬ ‫لەخۆبگرێت کە دەبوو بنووسرێن ‪.‬ئامین‪.‬‬

‫‪93‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬ئەی تیۆفیلۆس‪ ،‬ڕیسالە ی پێشووم بۆ هەموو ئەو شتانە کردووە کە عیسا دەستی پێکردووە و هەم فێری کردوون‪.‬‬ ‫‪2‬تا ئەو ڕۆژەی کە بەرزکرایەوە‪ ،‬دوای ئەوەی لە ڕێگەی ڕۆحی پیرۆزەوە فەرمانی بەو نێردراوانە دا کە هەڵیبژاردبوو‪.‬‬ ‫‪3‬دوای ئازارەکەی بە چەندین بەڵگەی بێ هەڵە خۆی بە زیندووی نیشان دا‪ ،‬چل ڕۆژ لەلی ئەوان بینرا و باسی شتەکانی شانشینی خودای‬ ‫دەکرد‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک لەگەڵیان کۆبووەوە‪ ،‬فەرمانی پێکردن کە لە ئۆرشەلیم نەڕۆن‪ ،‬بەڵکو چاوەڕوانی بەڵێنی باوک بن‪ ،‬کە وەک خۆی دەڵێت‪ ،‬لە منەوە‬ ‫بیستووتە‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە یۆحەنا بەڕاستی بە ئاو مەعمودی کردووە ‪.‬بەڵم چەند ڕۆژێک لەمەوبەر بە ڕۆحی پیرۆز مەعمودیەت دەدرێن‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک کۆبوونەوە‪ ،‬لێیان پرسی و گوتیان« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬ئایا لەم کاتەدا شانشینی بۆ ئیسرائیل دەگەڕێنیتەوە؟»‬ ‫‪7‬پێی گوتن « ‪:‬بۆ ئێوە نییە کات و وەرزەکان بزانن‪ ،‬کە باوک لە دەستی خۆیدا داناوە»‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم دوای هاتنی ڕۆحی پیرۆز بەسەرتاندا هێز وەردەگرن‪ ،‬لە ئۆرشەلیم و هەموو جولەکە و سامریا و تا کۆتایی زەوی شایەتحاڵی من‬ ‫دەبن‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک ئەو قسانەی کرد‪ ،‬تا ئەوان سەیریان دەکرد‪ ،‬بەرزکرایەوە ‪.‬هەورێک لە چاویان وەریگرت‪.‬‬ ‫‪10‬کاتێک ئەو بەرەو ئاسمان دەڕوانی‪ ،‬سەیرکە دوو پیاو بە جل و بەرگی سپییەوە لە تەنیشتیان وەستابوون‪.‬‬ ‫‪11‬ئەوانیش گوتیان« ‪:‬ئەی پیاوانی جەلیل‪ ،‬بۆچی وەستاون و چاوتان لە ئاسمانە؟ »هەر ئەم عیسایە کە لە ئێوە هەڵگیراوە بۆ ئاسمان‪ ،‬بە‬ ‫هەمان شێوە دێت کە بینیوتانە دەچێتە ئاسمان‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا لە چیای زەیتونەوە گەڕانەوە بۆ ئۆرشەلیم‪ ،‬کە لە ئۆرشەلیمەوە بە ڕۆژێکی شەممە دوورە‪.‬‬ ‫‪13‬کاتێک هاتنە ژوورەوە‪ ،‬چوونە ژوورێکی سەرەوە‪ ،‬کە پەترۆس و یاقوب و یۆحەنا و ئەندرۆس و فیلیپ و تۆماس و بارتۆلۆمیۆ و مەتی‬ ‫و یاقوب کوڕی ئەلفایۆس و شیمۆن زلۆتێس لەوێ نیشتەجێ بوون ‪.‬و یەهودا برای یاقوب‪.‬‬ ‫‪14‬هەموو ئەمانە لەگەڵ ژنەکان و مەریەمی دایکی عیسا و براکانی بە یەکەوە لە نوێژ و پاڕانەوە بەردەوام بوون‪.‬‬ ‫‪15‬لەو ڕۆژانەدا پەترۆس لە ناو شاگردەکاندا وەستا و گوتی« ‪:‬ژمارەی ناوەکان بەیەکەوە نزیکەی سەد و بیست بوون‪.‬‬ ‫‪16‬برایان‪ ،‬برایان‪ ،‬دەبێ ئەم کتێبە پیرۆزە جێبەجێ بووبێت‪ ،‬کە ڕۆحی پیرۆز بە دەمی داود پێشتر سەبارەت بە یەهودا قسەی کرد‪ ،‬کە‬ ‫ڕێنمایی بوو بۆ ئەوانەی عیسایان برد‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە لەگەڵ ئێمە ژمارە کرابوو و بەشێکی لەم خزمەتە وەرگرتبوو‪.‬‬ ‫‪18‬ئەم پیاوە بە پاداشتی تاوانکاری کێڵگەیەکی کڕی ‪.‬و بە سەری کەوتە خوارەوە و لە ناوەڕاستدا تەقیەوە و هەموو ڕیخۆڵەکانی ڕژانە‬ ‫دەرەوە‪.‬‬ ‫‪19‬هەموو دانیشتووانی ئۆرشەلیم زانرا ‪.‬تا ئەو کێڵگەیە بە زمانی دروستی خۆیان ناودەبرێن‪ ،‬ئاسێلداما‪ ،‬واتە کێڵگەی خوێن‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە لە کتێبی زبورەکاندا نووسراوە« ‪:‬با شوێنی نیشتەجێبوونی وێران بێت و کەس تێیدا نیشتەجێ نەبێت‪ ،‬قەشەییەکەی با کەسێکی‬ ‫دیکە وەریبگرێت»‪.‬‬ ‫‪21‬بۆیە لەم پیاوانەی کە هەموو ئەو کاتەی عیسا یەزدان لەناوماندا دەچووە ژوورەوە و دەچووە دەرەوە لەگەڵمان بوون‪.‬‬ ‫‪22‬لە مەعمودی یۆحەنا دەست پێدەکات‪ ،‬تا ئەو ڕۆژەی کە لە ئێمە هەڵگیرا‪ ،‬دەبێت کەسێک دەستنیشان بکرێت بۆ ئەوەی شایەتحاڵی‬ ‫زیندووبوونەوەی لەگەڵمان بێت‪.‬‬ ‫‪23‬دوو کەسیان دەستنیشان کرد‪ ،‬یوسف بە ناوی بارساباس کە ناوی یوستۆس بوو و ماتیاس‪.‬‬ ‫‪24‬دوعایان کرد و گوتیان« ‪:‬ئەی پەروەردگار‪ ،‬دڵی هەموو مرۆڤەکان دەزانیت‪ ،‬بزانە کە ئایا لەم دووانەت هەڵبژاردووە یان نا‪.‬‬ ‫‪25‬بۆ ئەوەی بەشێک لەم خزمەتە و نێردراوییە وەربگرێت‪ ،‬کە یەهودا بەهۆی سەرپێچییەوە لێی کەوتە خوارەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی بچێتە شوێنی‬ ‫خۆی‪.‬‬ ‫‪26‬ئینجا تیروپشکەکانیان بەخشی ‪.‬تیروپشکەکەش کەوتە سەر ماتیاس ‪.‬لەگەڵ یازدە نێردراوان ژمارە کرا‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬کاتێک ڕۆژی پەنتەکۆست هات‪ ،‬هەموویان بە یەکەوە لە شوێنێکدا بوون‪.‬‬ ‫‪2‬لەناکاو لە ئاسمانەوە دەنگێک هات وەک بایەکی بەهێز و هەموو ئەو ماڵەی پڕ بوو کە دانیشتبوون‪.‬‬ ‫‪3‬زمانێکی درزاوی وەک ئاگر بۆیان دەرکەوت و لەسەر هەریەکەیان دانیشت‪.‬‬ ‫‪4‬هەموویان پڕ بوون لە ڕۆحی پیرۆز و دەستیان کرد بە قسەکردن بە زمانەکانی تر‪ ،‬وەک چۆن ڕۆح پێی بەخشیون‪.‬‬ ‫‪5‬لە ئۆرشەلیم جولەکەکانی پەرستراو لە هەموو نەتەوەکانی ژێر ئاسمان نیشتەجێ بوون‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک ئەم دەنگە دەنگەدەنگ بوو‪ ،‬جەماوەرەکە کۆبوونەوە و سەریان لێ شێوا‪ ،‬چونکە هەرکەسێک گوێی لە قسەکانی بوو بە زمانی‬ ‫خۆی‪.‬‬ ‫‪7‬هەموویان سەرسام بوون و سەریان سوڕما و بە یەکتریان گوت« ‪:‬ئایا هەموو ئەمانە جەلیلی نین؟»‬ ‫‪8‬چۆن گوێمان لە زمانی خۆمان دەبێت کە تێیدا لەدایک بووین؟‬ ‫‪9‬پارتییەکان و مادییەکان و ئیلمییەکان و دانیشتووانی میزۆپۆتامیا و یەهودا و کەپادۆکیا و پۆنتۆس و ئاسیا‪.‬‬

‫‪94‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪10‬فریجیا و پامفیلیا لە میسر و ناوچەکانی لیبیا لە دەوروبەری کیرین و نامۆکانی ڕۆما و جولەکەکان و موسڵمانەکان‪.‬‬ ‫‪11‬کریتس و عەرەبەکان‪ ،‬گوێمان لێیان دەبێت کە بە زمانمان کارە سەرسوڕهێنەرەکانی خودا دەڵێن‪.‬‬ ‫‪12‬هەموویان سەریان سوڕما و گومانیان لێدەهات و بە یەکتریان دەگوت« ‪:‬ئەمە مانای چییە؟»‬ ‫‪13‬هەندێکی تر بە گاڵتەجاڕیەوە گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوانە پڕن لە شەرابی نوێ»‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم پەترۆس لەگەڵ یازدە کەسەکە هەستا و دەنگی بەرزکردەوە و پێی گوتن« ‪:‬ئەی پیاوانی یەهودا و هەموو دانیشتووانی ئۆرشەلیم‪،‬‬ ‫ئەمەتان پێ بزانن و گوێ لە قسەکانم بگرن‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە ئەمانە سەرخۆش نین‪ ،‬وەک ئەوەی ئێوە پێتان وایە‪ ،‬چونکە تەنها کاتژمێری سێیەمی ڕۆژە‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم ئەمە ئەوەیە کە لەلیەن یوئێل پێغەمبەرەوە قسەی کرد‪.‬‬ ‫‪17‬لە ڕۆژانی کۆتاییدا ڕوودەدات‪ ،‬خودا دەفەرموێت ‪:‬ڕۆحی خۆم دەڕێژمە سەر هەموو جەستە‪ ،‬کوڕ و کچەکانتان پێشبینی دەکەن و‬ ‫گەنجەکانتان بینین دەبینن و پیرەکانتان خەون دەبینن ‪: .‬‬ ‫‪18‬لەو ڕۆژانەدا ڕۆحی خۆم بەسەر خزمەتکارەکانم و کەنیزەکەکانمدا دەڕێژم ‪.‬ئەوانیش پێشبینی دەکەن‪.‬‬ ‫‪19‬لە ئاسمان لە سەرەوە سەرسوڕهێنەرەکان و لە خوارەوە نیشانەکان لە زەویدا نیشان دەدەم ‪.‬خوێن و ئاگر و هەڵمی دوکەڵ‪:‬‬ ‫‪20‬خۆر دەگۆڕێت بۆ تاریکی و مانگ دەگۆڕێت بۆ خوێن‪ ،‬پێش ئەوەی ئەو ڕۆژە گەورە و دیارەی یەزدان بێت‪.‬‬ ‫‪21‬هەرکەسێک ناوی یەزدان بانگ بکات‪ ،‬ڕزگاری دەبێت‪.‬‬ ‫‪22‬ئەی پیاوانی ئیسرائیل‪ ،‬گوێ لەم قسانە بگرن ‪.‬عیسای ناسری‪ ،‬پیاوێک کە خودا لە نێوانتاندا بە موعجیزە و سەرسوڕهێنەر و نیشانە‬ ‫پەسەند کرد‪ ،‬کە خودا لە نێوانتاندا کردوویەتی‪ ،‬وەک خۆتان دەزانن‪.‬‬ ‫‪23‬کە بە ئامۆژگاری و پێشوەختەی خودا ڕزگارتان بوو‪ ،‬ئەوتان گرتووە و بە دەستی خراپەکاران لە خاچتان دا و کوشتتان‪.‬‬ ‫‪24‬خودا زیندوو کردەوە و ئازارەکانی مردنی شل کردۆتەوە‪ ،‬چونکە نەیدەتوانی دەستی بەسەردا بگرێت‪.‬‬ ‫‪25‬چونکە داود لەبارەی ئەوەوە دەڵێت« ‪:‬هەمیشە یەزدانم لە پێش چاومدا دەبینی‪ ،‬چونکە لە دەستی ڕاستمە‪ ،‬بۆ ئەوەی نەجووڵێم‪.‬‬ ‫‪26‬بۆیە دڵم دڵخۆش بوو و زمانم دڵخۆش بوو ‪.‬هەروەها جەستەم لە هیوادا پشوو دەدات‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە گیانم لە دۆزەخدا بەجێناهێڵیت و ناهێڵیت پیرۆزەکەت خراپبوون ببینێت‪.‬‬ ‫‪28‬ڕێگاکانی ژیانت پێم ڕاگەیاندم ‪.‬بە ڕووخسارت پڕم دەکەیت لە شادی‪.‬‬ ‫‪29‬برایان‪ ،‬با بە ئازادی باسی داودی باوکسالرتان بۆ بکەم‪ ،‬کە مردووە و نێژراوە‪ ،‬گۆڕەکەی تا ئەمڕۆش لەگەڵمانە‪.‬‬ ‫‪30‬بۆیە پێغەمبەر بوو و دەیزانی کە خودا سوێندی پێ خواردووە کە لە بەرهەمی کەمەرەکەی بەپێی گۆشتەکەی‪ ،‬مەسیح هەڵدەستێنێتەوە بۆ‬ ‫ئەوەی لەسەر تەختەکەی دابنیشێت‪.‬‬ ‫‪31‬پێشتر ئەمەی بینی‪ ،‬باسی زیندووبوونەوەی مەسیحی کرد‪ ،‬کە ڕۆحی لە دۆزەخدا نەماوە و جەستەی خراپبوونی نەبینی‪.‬‬ ‫‪32‬خودا ئەم عیسایەی زیندوو کردۆتەوە‪ ،‬هەموومان شایەتحاڵین‪.‬‬ ‫‪33‬بۆیە لە دەستی ڕاستی خودا بەرز بووەوە و بەڵێنی ڕۆحی پیرۆزی لە باوک وەرگرت‪ ،‬ئەمەی ڕشت کە ئێستا دەیبینن و دەیبیستن‪.‬‬ ‫‪34‬چونکە داود بەرز نەبووەتەوە بۆ ئاسمانەکان‪ ،‬بەڵکو خۆی دەڵێت« ‪:‬یەزدان بە پەروەردگارمی فەرموو« ‪:‬لەلی ڕاستم دابنیشە»‪.‬‬ ‫‪35‬تا دوژمنەکانت دەکەمە پێڵوی پێت‪.‬‬ ‫‪36‬بۆیە با هەموو بنەماڵەی ئیسرائیل بە دڵنیاییەوە بزانن کە خودا ئەو عیسایەی کە ئێوە لە خاچتان داوە کردە پەروەردگار و مەسیح‪.‬‬ ‫‪37‬کە ئەمەیان بیست‪ ،‬دڵیان چەقاند و بە پەترۆس و باقی نێردراوانیان گوت« ‪:‬برایان‪ ،‬چی بکەین؟»‬ ‫‪38‬ئینجا پەترۆس پێی گوتن« ‪:‬تەوبە بکەن و هەریەکەیان بە ناوی عیسا مەسیحەوە مەعمودی بکەن بۆ لێخۆشبوونی گوناهەکان‪ ،‬ئینجا‬ ‫بەخششی ڕۆحی پیرۆز وەردەگرن»‪.‬‬ ‫‪39‬چونکە بەڵێنەکە بۆ ئێوە و منداڵەکانتان و هەموو ئەوانەی دوورن‪ ،‬هەرچی یەزدانی پەروەردگارمان بانگی دەکات‪.‬‬ ‫‪40‬بە زۆر قسەی تریش شایەتحاڵی دا و ئامۆژگاری کرد و گوتی« ‪:‬خۆتان لەم نەوەیە بەدبەختە ڕزگار بکەن»‪.‬‬ ‫‪41‬ئینجا ئەوانەی بە خۆشحاڵییەوە قسەی ئەویان وەرگرت‪ ،‬مەعمودیەتیان وەرگرت‪ ،‬لە هەمان ڕۆژدا نزیکەی سێ هەزار گیانیان بۆ زیاد‬ ‫بوو‪.‬‬ ‫‪42‬لە فێرکاری و هاوبەشی نێردراوان و نان شکاندن و نوێژکردندا بەردەوام بوون‪.‬‬ ‫‪43‬ترس بەسەر هەموو کەسێکدا هات‪ ،‬زۆر سەرسوڕهێنەر و نیشانە لەلیەن نێردراوانەوە ئەنجامدرا‪.‬‬ ‫‪44‬هەموو ئەوانەی باوەڕیان هێنابوو پێکەوە بوون و هەموو شتێکیان هاوبەش بوو‪.‬‬ ‫‪45‬موڵک و ماڵی خۆیان فرۆشت و بۆ هەمووان دابەشیان کرد‪ ،‬بەپێی پێویستی هەر کەسێک‪.‬‬ ‫"‬ ‫‪47‬ستایشکردنی خودا و ڕەحمەتی هەموو گەل ‪.‬یەزدان ڕۆژانە ئەو کەسانەی کە دەبوو ڕزگاریان بێت‪ ،‬زیاد دەکرد بۆ کڵێسا‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬پەترۆس و یۆحەنا لە کاتژمێری نوێژدا پێکەوە چوونە ناو پەرستگاکە‪ ،‬کە کاتژمێر نۆیەم بوو‪.‬‬ ‫‪2‬پیاوێکی چەقۆکێش لە سکی دایکیەوە هەڵگیرا‪ ،‬ڕۆژانە لە دەروازەی پەرستگاکە کە پێی دەگوترا جوان دایاندەنا‪ ،‬بۆ ئەوەی داوای‬ ‫بەخشندەیی لەو کەسانە بکات کە دەچوونە ناو پەرستگاکە‪.‬‬ ‫‪3‬پەترۆس و یۆحەنای بینی کە خەریک بوو بچنە ناو پەرستگاکە داوای بەخشندەیی کرد‪.‬‬ ‫‪4‬پەترۆس چاوەکانی لەگەڵ یۆحەنا بەستەوە و گوتی« ‪:‬سەیرمان بکەن»‪.‬‬ ‫‪5‬ئەویش گوێی لێیان بوو‪ ،‬چاوەڕێی ئەوە بوو شتێکیان لێ وەربگرێت‪.‬‬ ‫‪6‬ئینجا پەترۆس گوتی« ‪:‬زیو و زێڕم نییە ‪.‬بەڵم ئەوەی هەمبوو پێت دەدەم ‪:‬بە ناوی عیسا مەسیحی ناسری هەستەوە و بڕۆن‪.‬‬

‫‪95‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪7‬دەستی ڕاستی گرت و بەرزی کردەوە‪ ،‬یەکسەر پێ و ئێسکی پاژنەی پێی بەهێز بوو‪.‬‬ ‫‪8‬ئەویش بازێکی دا و وەستا و ڕۆیشت و لەگەڵیان چووە ناو پەرستگاکە‪ ،‬بە پێ و بازدان و ستایشی خودای دەکرد‪.‬‬ ‫‪9‬هەموو گەل بینییان کە دەڕۆیشت و ستایشی خودای دەکرد‪.‬‬ ‫‪10‬ئەوان زانیان کە ئەوە ئەو کەسەیە کە لە دەروازەی جوانی پەرستگاکە دانیشتووە بۆ بەخشین و سەرسوڕمان و سەرسام بوون بەو شتەی‬ ‫بەسەریدا هاتووە‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک ئەو چەقۆکێشەی کە چاک بووەوە پەترۆس و یۆحەنای گرتبوو‪ ،‬هەموو خەڵکەکە بە یەکەوە ڕایانکرد بۆ لی ئەوان لە پەنجەرەی‬ ‫سلێمان کە پێی دەوترێت هی سلێمان‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک پەترۆس ئەمەی بینی‪ ،‬وەڵمی گەلەکەی دایەوە« ‪:‬ئەی پیاوانی ئیسرائیل‪ ،‬بۆچی سەرسامن بەم شتە؟ یان بۆچی ئەوەندە بە‬ ‫پەرۆشەوە سەیری ئێمە دەکەن‪ ،‬وەک ئەوەی بە هێزی خۆمان یان پیرۆزی خۆمان ئەم پیاوەمان کردبێتە ڕۆیشتن؟‬ ‫‪13‬خودای ئیبراهیم و ئیسحاق و یاقوب‪ ،‬خودای باوباپیرانمان‪ ،‬عیسای کوڕەکەی شکۆمەند کردووە ‪.‬ئێوە ڕادەستتان کرد و لەبەردەم‬ ‫پیلتۆسدا ئینکاریتان لێکرد‪ ،‬کاتێک بڕیاریدا وازی لێبهێنێت‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم ئێوە ئینکاری پیرۆز و دادپەروەرتان کرد و ویستتان بکوژێکتان پێ بدرێت‪.‬‬ ‫‪15‬شازادەی ژیانی کوشت‪ ،‬کە خودا لە مردن زیندوو کردۆتەوە ‪.‬ئێمە شایەتحاڵین‪.‬‬ ‫‪16‬ناوی ئەو لە ڕێگەی باوەڕەوە بە ناوەکەیەوە ئەم پیاوەی بەهێز کردووە‪ ،‬کە دەیبینن و دەیناسن‪ ،‬بەڵێ‪ ،‬ئەو باوەڕەی کە بەهۆی ئەوەوە‬ ‫هەیە‪ ،‬ئەم تەندروستییە تەواوەی پێبەخشیوە لەبەردەم هەمووتان‪.‬‬ ‫‪17‬ئێستاش برایان‪ ،‬دەزانم کە بە نەزانی ئەوەتان کردووە‪ ،‬هەروەک چۆن فەرمانڕەواکانتان کردوویانە‪.‬‬ ‫‪18‬بەڵم ئەو شتانەی کە خودا پێشتر بە دەمی هەموو پێغەمبەرەکانی نیشانی دابوو کە مەسیح ئازار دەچێژێت‪ ،‬بەم شێوەیە جێبەجێی کرد‪.‬‬ ‫‪19‬کەواتە تۆبە بکەن و بگەڕێنەوە‪ ،‬تاکو گوناهەکانتان بسڕدرێنەوە‪ ،‬کاتێک کاتەکانی پشوودان لە بەردەم یەزدانەوە دێت‪.‬‬ ‫‪20‬ئینجا عیسا مەسیح دەنێرێت کە پێشتر بانگەشەی بۆ کراوە‪.‬‬ ‫‪21‬ئاسمان دەبێت وەریبگرێت تا سەردەمی گەڕاندنەوەی هەموو شتێک‪ ،‬کە خودا لە سەرەتای جیهانەوە بە دەمی هەموو پێغەمبەرە‬ ‫پیرۆزەکانی گوتوویەتی‪.‬‬ ‫‪22‬چونکە موسا بەڕاستی بە باوباپیرانی گوت« ‪:‬یەزدانی پەروەردگارتان پێغەمبەرێکتان بۆ هەڵدەگرێت لە براکانتان‪ ،‬وەک من ‪.‬لە هەموو‬ ‫شتێکدا گوێی لێدەگرن کە پێتان بڵێت»‪.‬‬ ‫‪23‬هەر کەسێک گوێی لەو پێغەمبەرە نەبێت‪ ،‬لە نێو گەلدا لەناو دەچێت‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵێ‪ ،‬هەموو پێغەمبەرەکانیش لە ساموێلەوە و ئەوانەی دوای ئەوە‪ ،‬هەرچی قسەیان کردووە‪ ،‬بە هەمان شێوە پێشبینی ئەم ڕۆژانەیان‬ ‫کردووە‪.‬‬ ‫‪25‬ئێوە نەوەی پێغەمبەران و ئەو پەیمانەن کە خودا لەگەڵ باوباپیرانمان داینابوو و بە ئیبراهیمی فەرموو« ‪:‬هەموو نەوەکانی سەر زەوی بە‬ ‫نەوەکانی تۆ بەرەکەتدار دەبن»‪.‬‬ ‫‪26‬خودا یەکەمجار بۆ ئێوە‪ ،‬عیسای کوڕەکەی زیندووکردەوە‪ ،‬ناردی بۆ ئەوەی بەرەکەت بخاتە سەرتان‪ ،‬هەریەکەتان لە تاوانەکانی‬ ‫دوورخستەوە‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬کاتێک قسەیان لەگەڵ گەل دەکرد‪ ،‬کاهینەکان و سەرپەرشتیاری پەرستگاکە و سەدوقیەکان هاتنە سەریان‪.‬‬ ‫‪2‬خەمبار بوون کە خەڵکیان فێرکرد و لە ڕێگەی عیساوە بانگەشەی زیندووبوونەوەی لە مردنیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪3‬دەستیان خستە سەریان و تا ڕۆژی دواتر زیندانییان کردن‪ ،‬چونکە ئێوارە بوو‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم زۆرێک لەوانەی گوێیان لە وشەکە بوو باوەڕیان هێنا ‪.‬ژمارەی پیاوەکانیش نزیکەی پێنج هەزار کەس بوو‪.‬‬ ‫‪5‬لە ڕۆژی دواتردا‪ ،‬فەرمانڕەواکان و پیرەکان و مامۆستایان‪.‬‬ ‫‪6‬حەنای سەرۆکی کاهین و قەیفا و یۆحەنا و ئەسکەندەر و هەموو ئەوانەی لە خزمەکانی سەرۆک کاهین بوون‪ ،‬لە ئۆرشەلیم کۆبوونەوە‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک لە ناوەڕاستیان دانا‪ ،‬پرسیاریان کرد« ‪:‬بە چ هێزێک یان بە چ ناوێک ئەمەتان کردووە؟‬ ‫‪8‬ئینجا پەترۆس پڕ بوو لە ڕۆحی پیرۆز پێی گوتن« ‪:‬ئەی فەرمانڕەوای گەل و پیرەکانی ئیسرائیل‪.‬‬ ‫‪9‬ئەگەر ئەمڕۆ پشکنینمان بۆ بکرێت لەسەر ئەو کارە چاکەی کە بەرامبەر بە بێدەسەڵت کراوە‪ ،‬بە چ ڕێگایەک چاک دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪10‬هەمووتان و هەموو گەلی ئیسرائیل بزانن کە بە ناوی عیسا مەسیحی ناسری کە لە خاچتان داوە و خودا لە مردووەکان زیندوویان‬ ‫کردۆتەوە‪ ،‬ئەم پیاوە لێرە لەبەردەمتان ساغ دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪11‬ئەمە ئەو بەردەیە کە لەلیەن ئێوەی بیناکارانەوە بێهێز کرا‪ ،‬کە بووەتە سەری گۆشەکە‪.‬‬ ‫‪12‬هەروەها ڕزگاربوون لە هیچ کەسێکی تردا نییە‪ ،‬چونکە هیچ ناوێکی دیکە لە ژێر ئاسماندا لە نێو مرۆڤەکاندا نەدراوە‪ ،‬کە ئێمە بەهۆیەوە‬ ‫ڕزگارمان بێت‪.‬‬ ‫‪13‬کاتێک بوێری پەترۆس و یۆحەنایان بینی و زانیان کە ئەوان پیاوی بێ فێربوون و نەزانن‪ ،‬سەریان سوڕما ‪.‬ئینجا زانیان کە لەگەڵ عیسا‬ ‫بوون‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک بینیان ئەو پیاوەی کە چاک بووەوە لەگەڵیان وەستابوو‪ ،‬نەیانتوانی هیچ شتێک لە دژی بڵێن‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم کاتێک فەرمانیان پێکردن کە لە ئەنجومەنەکە بچنە دەرەوە‪ ،‬لە نێوان خۆیاندا گفتوگۆیان کرد‪.‬‬ ‫‪16‬گوتی« ‪:‬ئەم پیاوانە چی بکەین؟ »چونکە بەڕاستی موعجیزەیەکی بەرچاو لەلیەن ئەوانەوە کراوە‪ ،‬بۆ هەموو ئەوانەی لە ئۆرشەلیم‬ ‫نیشتەجێن‪ ،‬ئاشکرایە ‪.‬و ناتوانین ئینکاری بکەین‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم بۆ ئەوەی زیاتر لەناو خەڵکدا بڵونەبێتەوە‪ ،‬با بە توندی هەڕەشەیان لێ بکەین‪ ،‬کە لەمەودوا بەم ناوە لەگەڵ کەس قسە نەکەن‪.‬‬

‫‪96‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪18‬بانگیان کردن و فەرمانیان پێکردن کە بە ناوی عیسا قسە نەکەن و فێر نەکەن‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم پەترۆس و یۆحەنا وەڵمیان دایەوە و گوتیان« ‪:‬ئایا لەبەردەم خودادا زیاتر گوێ لە ئێوە بگرێت لە خودا‪ ،‬حوکم بدەن»‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە ناتوانین ئەو شتانە نەڵێین کە بینیومانە و بیستوومانە‪.‬‬ ‫‪21‬کاتێک هەڕەشەی زیاتریان لێکردن‪ ،‬ئازادیان کردن‪ ،‬بەڵم هیچیان نەدۆزیەوە کە چۆن سزایان بدەن‪ ،‬لەبەر گەلەکە‪ ،‬چونکە هەمووان‬ ‫شکۆمەندییان لە خودا کرد لەسەر ئەو کارەی کە ڕوویدا‪.‬‬ ‫‪22‬چونکە ئەو پیاوە تەمەنی لە چل ساڵ زیاتر بوو‪ ،‬ئەم موعجیزە شیفایەی لەسەر کرا‪.‬‬ ‫‪23‬کاتێک ئازاد کران‪ ،‬چوونە لی خۆیان و هەموو ئەو شتانەیان باس کرد کە سەرۆک کاهینەکان و پیرەکان پێیان گوتبوون‪.‬‬ ‫‪24‬کە ئەمەیان بیست‪ ،‬بە یەک دڵ دەنگیان بۆ خودا بەرزکردەوە و گوتیان« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬تۆ خودایت کە ئاسمان و زەوی و دەریا و هەموو‬ ‫ئەو شتانەی تێدایە‪.‬‬ ‫‪25‬کێ بە دەمی داود خزمەتکارەکەت فەرموویەتی« ‪:‬بۆچی نەتەوەکان تووڕە بوون و گەل خەیاڵی شتی بێهودەیان کرد؟»‬ ‫‪26‬پاشاکانی سەر زەوی وەستانەوە و فەرمانڕەواکانیش لە دژی یەزدان و مەسیحی ئەو کۆبوونەوە‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە ڕاستی لە دژی عیسای منداڵە پیرۆزەکەت کە مەسحت کردووە‪ ،‬هیرۆدس و پۆنتیۆس پیلتۆس لەگەڵ نەتەوەکان و گەلی‬ ‫ئیسرائیل کۆکرابوونەوە‪.‬‬ ‫‪28‬هەرچی دەست و ئامۆژگاریت پێشتر بڕیارت دابوو بیکە‪.‬‬ ‫‪29‬ئێستاش ئەی پەروەردگار‪ ،‬سەیری هەڕەشەکانیان بکە‪ ،‬بە خزمەتکارەکانت بدە‪ ،‬تا بە هەموو بوێرییەکەوە قسەت بکەن‪.‬‬ ‫‪30‬بە درێژکردنەوەی دەستت بۆ چاکبوونەوە ‪.‬و نیشانە و سەرسوڕهێنەرەکان بە ناوی عیسای منداڵە پیرۆزەکەتەوە ئەنجام بدرێن‪.‬‬ ‫‪31‬کاتێک نوێژیان کرد‪ ،‬شوێنی کۆبوونەوەکەیان لەرزۆک بوو ‪.‬هەموویان پڕ بوون لە ڕۆحی پیرۆز و بە بوێری قسەی خودایان دەکرد‪.‬‬ ‫‪32‬زۆرێک لە ئەوانەی باوەڕیان هێنابوو‪ ،‬یەک دڵ و یەک ڕۆحیان هەبوو‪ ،‬هیچ کام لەوانە نەیانگوت کە شتەکانی خاوەندارێتی هی‬ ‫خۆیەتی ‪.‬بەڵم هەموو شتێکیان هاوبەش بوو‪.‬‬ ‫‪33‬نێردراوان بە هێزێکی زۆرەوە شایەتحاڵی زیندووبوونەوەی عیسای یەزدانیان دا و نیعمەتێکی زۆر بەسەر هەموویاندا بوو‪.‬‬ ‫‪34‬لە نێو ئەوانەشدا کەم نەبوون‪ ،‬چونکە هەرچی خاوەن زەوی و خانوو بوو‪ ،‬دەیانفرۆشت و نرخی ئەو شتانەیان دەهێنا کە فرۆشراون‪.‬‬ ‫‪35‬لە پێی نێردراوان دایاننا‪ ،‬هەر کەسێک بەپێی پێویستی خۆی دابەشکرا‪.‬‬ ‫‪36‬یۆسێش کە بە پێی نێردراوان ناوی بنەماڵەی بەرنابا بوو‪ ،‬کە بە واتای کوڕی دڵنەوایی‪ ،‬لێڤییە و خەڵکی قوبرس بوو‪.‬‬ ‫‪37‬زەوییەکی هەبوو‪ ،‬فرۆشت و پارەکەی هێنا و لە پێی نێردراوان دانا‪.‬‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬بەڵم پیاوێک بە ناوی ئەنانیاس لەگەڵ سەفیرای هاوسەریدا‪ ،‬موڵکێکی فرۆشت‪.‬‬ ‫‪2‬بەشێک لە نرخەکەی هێشتەوە‪ ،‬ژنەکەیشی ئاگادار بوو‪ ،‬بەشێکی هێنا و لە پێی نێردراوان دانا‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم پەترۆس گوتی« ‪:‬ئەنانیا‪ ،‬بۆچی شەیتان دڵی تۆی پڕ کردووە بۆ ئەوەی درۆ لەگەڵ ڕۆحی پیرۆز بکەیت و بەشێک لە نرخی‬ ‫زەوییەکە ڕابگریت؟»‬ ‫‪4‬تا مایەوە‪ ،‬هی تۆ نەبوو؟ دوای ئەوەی فرۆشرا‪ ،‬ئایا لە دەسەڵتی خۆتدا نەبوو؟ بۆچی ئەم شتەت لە دڵتدا دووگیان کردووە؟ تۆ درۆت‬ ‫لەگەڵ مرۆڤەکان نەکردووە‪ ،‬بەڵکو لەگەڵ خودا‪.‬‬ ‫‪5‬ئەنانیاس بە بیستنی ئەم قسانە کەوتە خوارەوە و وازی لە جنۆکە هێنا‪ ،‬ترسێکی زۆریش بەسەر هەموو ئەوانەی گوێیان لەم شتانە بوو‪.‬‬ ‫‪6‬گەنجەکان هەستان و برینداریان کرد و بردیانە دەرەوە و ناشتیان‪.‬‬ ‫‪7‬نزیکەی سێ کاتژمێر دوای ئەوە بوو‪ ،‬ژنەکەی نەیزانی چی ڕوویداوە‪ ،‬هاتە ژوورەوە‪.‬‬ ‫‪8‬پەترۆسیش وەڵمی دایەوە« ‪:‬پێم بڵێ ئایا خاکەکەت بەو بڕە فرۆشتووە؟ ئەویش گوتی« ‪:‬بەڵێ‪ ،‬بۆ زۆر شت»‪.‬‬ ‫‪9‬ئینجا پەترۆس پێی گوت« ‪:‬چۆن ڕێککەوتوون بۆ تاقیکردنەوەی ڕۆحی یەزدان؟ »سەیرکە‪ ،‬پێی ئەوانەی مێردەکەتیان نێژراوە‪ ،‬لەبەردەم‬ ‫دەرگاکەدایە و دەتبەنە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪10‬ئینجا ژنەکە یەکسەر لە پێیەکانی کەوتە خوارەوە و جنۆکەکەی کەوتە ژوورەوە‪ ،‬گەنجەکان هاتنە ژوورەوە و مردوویان بینی و بردیان و‬ ‫لە لی مێردەکەیەوە نێژران‪.‬‬ ‫‪11‬ترسێکی زۆر بەسەر هەموو کڵێساکە و هەموو ئەوانەی ئەم قسانەیان بیستبوو هاتە ئاراوە‪.‬‬ ‫‪12‬بە دەستی نێردراوان چەندین نیشانە و سەرسوڕهێنەر لەنێو گەلدا ئەنجامدرا( ‪.‬هەموویان بە یەکەوە لە پەنجەرەی سلێمان بوون‪.‬‬ ‫‪13‬لەوانی تریش کەس نەیدەوێرا خۆی لەگەڵیاندا ببەستێتەوە‪ ،‬بەڵم گەل گەورەیان کرد‪.‬‬ ‫‪14‬ئیمانداران زیاتر بۆ یەزدان زیاد بوون‪ ،‬ژمارەیەکی زۆر لە ژن و پیاو‪).‬‬ ‫‪15‬بەجۆرێک نەخۆشەکانیان هێنایە سەر شەقامەکان و لەسەر جێگا و قەنەفەکان دایاننا‪ ،‬تا لنیکەم سێبەری پەترۆس کە بەلیدا تێدەپەڕی‪،‬‬ ‫سێبەری هەندێکیان بکات‪.‬‬ ‫‪16‬جەماوەرێکیش لە شارەکانی دەوروبەری ئۆرشەلیمەوە هاتنە ئۆرشەلیم و نەخۆش و ئەوانەی ڕۆحی ناپاکیان هێنابوو‪ ،‬هەریەکەیان‬ ‫چاکبوونەوە‪.‬‬ ‫"‬ ‫‪18‬دەستیان خستە سەر نێردراوان و خستیانە زیندانی گشتی‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم فریشتەی یەزدان بە شەو دەرگای زیندانەکەی کردەوە و هێنایە دەرەوە و گوتی‪:‬‬ ‫‪20‬بڕۆ‪ ،‬لە پەرستگاکە بوەستە و هەموو قسەکانی ئەم ژیانە بۆ خەڵک بڵێ‪.‬‬

‫‪97‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪21‬کە ئەمەیان بیست‪ ،‬بەیانی زوو چوونە ناو پەرستگاکە و وانەیان دەگوتەوە ‪.‬بەڵم سەرۆک کاهینەکە و ئەوانەی لەگەڵیدا بوون هاتن و‬ ‫ئەنجومەنەکە و هەموو ئەنجومەنی پیرانی نەوەی ئیسرائیل کۆکردەوە و ڕەوانەی زیندانیان کرد بۆ ئەوەی بیانهێنن‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم کاتێک ئەفسەرەکان هاتن و لە زیندانەکەدا نەیانبینی‪ ،‬گەڕانەوە و پێیان گوت‪.‬‬ ‫‪23‬گوتی« ‪:‬بەڕاستی زیندانەکە بینیمان بە سەلمەتی داخراوین‪ ،‬پاسەوانەکانیش لە دەرەوە لەبەردەم دەرگاکان وەستابوون‪ ،‬بەڵم کاتێک‬ ‫کردەوە‪ ،‬کەسمان لە ناوەوە نەبینی»‪.‬‬ ‫‪24‬کاتێک سەرۆک کاهین و سەرکردەی پەرستگا و سەرۆک کاهینەکان ئەمانەیان بیست‪ ،‬گومانیان لێکردن کە ئەمە بۆ چی گەشە دەکات‪.‬‬ ‫‪25‬ئینجا یەکێک هات و پێی گوتن« ‪:‬ئەو پیاوانەی کە ئێوە خستووتانەتە زیندانەوە‪ ،‬لە پەرستگاکە وەستاون و فێری خەڵک دەکەن»‪.‬‬ ‫‪26‬کاپتنەکە لەگەڵ ئەفسەرەکان ڕۆیشت و بەبێ توندوتیژی هێنایان‪ ،‬چونکە لە گەل دەترسان‪ ،‬نەک بەردباران بکرێن‪.‬‬ ‫‪27‬کاتێک هێنایانە بەردەم ئەنجومەنەکە‪ ،‬سەرۆک کاهینیش لێیان پرسی‪:‬‬ ‫‪28‬گوتی« ‪:‬ئایا ئێمە بە توندی فەرمانمان پێنەکردوون کە بەم ناوە فێری نەکەن؟ »ئینجا ئۆرشەلیمتان پڕ کردووە لە فێرکارییەکانتان و‬ ‫بەنیازن خوێنی ئەم پیاوە بەسەرماندا بهێنن‪.‬‬ ‫‪29‬ئینجا پەترۆس و نێردراوانی دیکە وەڵمیان دایەوە و گوتیان« ‪:‬پێویستە گوێڕایەڵی خودا بین نەک مرۆڤ»‪.‬‬ ‫‪30‬خودای باوباپیرانمان عیسای زیندوو کردەوە کە ئێوە کوشتتان و بە دارێکەوە هەڵواسیون‪.‬‬ ‫‪31‬خودا بە دەستی ڕاستی بەرزی کردۆتەوە بۆ ئەوەی ببێتە شازادە و ڕزگارکەر‪ ،‬بۆ ئەوەی تەوبەکردن بە ئیسرائیل و لێخۆشبوونی‬ ‫گوناهەکان بدات‪.‬‬ ‫‪32‬ئێمەش شایەتحاڵی ئەوین لەم شتانە ‪.‬هەروەها ڕۆحی پیرۆزیش کە خودا پێی بەخشیوە بەوانەی گوێڕایەڵی دەکەن‪.‬‬ ‫‪33‬کە ئەمەیان بیست‪ ،‬دڵیان بڕژا و ئامۆژگارییان کرد کە بیانکوژن‪.‬‬ ‫‪34‬ئینجا یەکێک لە ئەنجومەنەکە وەستابوو‪ ،‬کە فەریسییە بوو‪ ،‬ناوی گەمالیێل بوو‪ ،‬پزیشکی یاسا بوو‪ ،‬ناوبانگێکی زۆری هەبوو لە نێو‬ ‫هەموو گەلدا‪ ،‬فەرمانی دا کە نێردراوان کەمێک بۆشایی دابنێن‪.‬‬ ‫‪35‬پێی گوتن« ‪:‬ئەی پیاوانی ئیسرائیل‪ ،‬ئاگاداری خۆتان بن کە بەنیازن چی بکەن سەبارەت بەم پیاوانە»‪.‬‬ ‫‪36‬چونکە پێش ئەم ڕۆژانە تیودا هەستا و شانازی بە خۆیەوە دەکرد کە کەسێکە ‪.‬ژمارەیەک پیاو کە نزیکەی چوار سەد کەس بوون‪،‬‬ ‫پەیوەندییان پێوە کرد‪ ،‬ئەویش کوژرا ‪.‬هەموو ئەوانەی گوێڕایەڵی بوون‪ ،‬پەرش و بڵو بوون و لەناوچوون‪.‬‬ ‫‪37‬دوای ئەم پیاوە لە ڕۆژانی باجدان یەهودای جەلیلی هەستا و خەڵکێکی زۆری بەدوای خۆیدا ڕاکێشا ‪.‬هەموویان‪ ،‬تەنانەت ئەوانەی‬ ‫گوێڕایەڵی بوون‪ ،‬پەرش و بڵو بوون‪.‬‬ ‫‪38‬ئێستا پێتان دەڵێم ‪:‬خۆتان لەم پیاوانە بەدوور بگرن و وازیان لێ بێنە‪ ،‬چونکە ئەگەر ئەم ئامۆژگارییە یان ئەم کارە لە مرۆڤەوە بێت‪ ،‬ئەوا‬ ‫پووچەڵ دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪39‬بەڵم ئەگەر لە خوداوە بێت‪ ،‬ناتوانن بیڕووخێنن ‪.‬نەک بە ئەگەرێکی زۆرەوە تەنانەت بۆ شەڕکردن لەگەڵ خودادا بدۆزرێتەوە‪.‬‬ ‫‪40‬ئینجا ڕازی بوون‪ ،‬ئینجا نێردراوانیان بانگ کرد و لێیان دا‪ ،‬فەرمانیان دا کە بە ناوی عیسا قسە نەکەن و وازیان لێ بهێنن‪.‬‬ ‫‪41‬ئەوان لە بەردەم ئەنجومەنەکە ڕۆیشتن و خۆشحاڵ بوون کە بە شایستەی شەرمەزاربوون لە پێناو ناوی ئەودا هەژمار کران‪.‬‬ ‫‪42‬ڕۆژانە لە پەرستگا و لە هەموو ماڵێکدا‪ ،‬وازیان لە فێرکردن و بانگەشەی عیسا مەسیح نەدەهێنا‪.‬‬ ‫بەشی شەشەم‬ ‫‪1‬لەو ڕۆژانەدا کە ژمارەی شاگردەکان زۆر بوو‪ ،‬یۆنانیەکان لە دژی عیبرانییەکان مورموریییان لەسەر دروست بوو‪ ،‬چونکە بێوەژنەکانیان‬ ‫لە خزمەتکردنی ڕۆژانەدا پشتگوێ دەخران‪.‬‬ ‫‪2‬دوانزە کەسەکە جەماوەرێکی زۆری شاگردەکانیان بانگ کرد و گوتیان« ‪:‬هۆکار نییە کە ئێمە قسەی خودا بەجێبهێڵین و سفرەکان بخەینە‬ ‫خزمەت»‪.‬‬ ‫‪3‬بۆیە برایان‪ ،‬لە نێوانتاندا حەوت پیاوی ڕاستگۆ و پڕ لە ڕۆحی پیرۆز و حیکمەت سەیر بکەن‪ ،‬کە دەتوانین سەرپەرشتی ئەم کارەیان بۆ‬ ‫دابنێین‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم ئێمە بەردەوام خۆمان دەدەین بە نوێژ و خزمەتکردنی وشە‪.‬‬ ‫‪5‬ئەو وتەیە هەموو جەماوەرەکەی دڵخۆش کرد‪ ،‬ستیڤنیان هەڵبژارد‪ ،‬پیاوێکی پڕ لە باوەڕ و ڕۆحی پیرۆز‪ ،‬فیلیپ و پرۆکۆرۆس و نیکانۆر‬ ‫و تیمۆن و پارمێناس و نیکۆلسی موسڵمانێکی ئەنتیکیا‪.‬‬ ‫‪6‬لەبەردەم نێردراوان دایاننا‪ ،‬کاتێک نوێژیان کرد و دەستیان لەسەر دانا‪.‬‬ ‫‪7‬قسەی خودا زیاتر بوو ‪.‬ژمارەی شاگردەکانیش لە ئۆرشەلیم زۆر زیادی کرد ‪.‬کۆمەڵێکی گەورەی کاهینەکانیش گوێڕایەڵی باوەڕ بوون‪.‬‬ ‫‪8‬ستیڤنیش کە پڕ بوو لە باوەڕ و هێز‪ ،‬سەرسوڕهێنەر و موعجیزە گەورەکانی لە نێو خەڵکدا کرد‪.‬‬ ‫‪9‬ئینجا هەندێک لە کەنیسەکە کە پێی دەوترێت کەنیسەی ئازادیخوازەکان و کورینیەکان و ئەسکەندەریەکان و خەڵکی کیلیکیا و ئاسیا‬ ‫سەریان هەڵدا و لەگەڵ ستیفان ناکۆکییان دەکرد‪.‬‬ ‫‪10‬ئەوان نەیانتوانی بەرەنگاری ئەو حیکمەتە و ڕۆحە ببنەوە کە پێی قسەی دەکرد‪.‬‬ ‫‪11‬ئینجا چەواشەکارییان بۆ پیاوان کرد و گوتیان« ‪:‬بیستوومانە قسەی کوفر لە موسا و خودا دەکات»‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا گەل و پیر و زانایان وروژاند و هاتنە سەری و گرتیان و هێنایان بۆ ئەنجومەن‪.‬‬ ‫‪13‬شایەتحاڵی درۆینەیان دانا و گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوە واز لە قسەی کوفر ناکات دژی ئەم شوێنە پیرۆزە و یاسا‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە گوێمان لێ بووە کە دەڵێت ‪:‬ئەم عیسای ناسرییە ئەم شوێنە وێران دەکات و ئەو داب و نەریتە دەگۆڕێت کە موسا ڕزگاری‬ ‫کردووین‪.‬‬ ‫‪15‬هەموو ئەوانەی لە ئەنجومەنەکە دانیشتبوون و چاویان لێی بوو‪ ،‬ڕووخساری وەک ڕووخساری فریشتەیەک بینی‪.‬‬

‫‪98‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫بەشی حەوتەم‬ ‫‪1‬سەرۆک کاهینەکە گوتی« ‪:‬ئایا ئەمانە وایە؟»‬ ‫‪2‬ئینجا گوتی« ‪:‬پیاوان‪ ،‬برایان و باوکان‪ ،‬گوێ بگرن ‪.‬خودای شکۆمەندی بۆ ئیبراهیمی باوکمان دەرکەوت‪ ،‬کاتێک لە میزۆپۆتامیا بوو‪،‬‬ ‫پێش ئەوەی لە شاران نیشتەجێ بێت‪.‬‬ ‫‪3‬پێی گوت« ‪:‬لە وڵتەکەت و لە خزمەکانت دەربکە و وەرە بۆ ئەو خاکەی کە نیشانت دەدەم»‪.‬‬ ‫‪4‬ئینجا لە خاکی کلدانییەکان هاتە دەرەوە و لە چاران نیشتەجێ بوو‪ ،‬لەوێشەوە کاتێک باوکی مرد‪ ،‬گواسترایەوە بۆ ئەم خاکە کە ئێستا تێیدا‬ ‫نیشتەجێن‪.‬‬ ‫‪5‬هیچ میراتێکی تێدا نەدا‪ ،‬نە ئەوەندەش پێی بخاتە سەری‪ ،‬بەڵم بەڵێنی دا کە بیداتە موڵک و نەوەکانی دوای خۆی‪ ،‬لە کاتێکدا هێشتا منداڵی‬ ‫نەبوو ‪.‬‬ ‫‪6‬خودا بەم شێوەیە قسەی کرد ‪:‬نەوەکانی لە وڵتێکی نامۆدا نیشتەجێ بن ‪.‬و چوار سەد ساڵ بیانخەنە کۆیلیەتی و داوای لێبوردنیان لێ‬ ‫بکەن‪.‬‬ ‫‪7‬خودا فەرمووی ‪:‬ئەو نەتەوەیەی کە کۆیلەی دەبن‪ ،‬من دادوەری دەکەم‪ ،‬دوای ئەوە دێنە دەرەوە و لەم شوێنە خزمەتم دەکەن‪.‬‬ ‫‪8‬ئینجا پەیمانی خەتەنەکردنی پێدا‪ ،‬ئیبراهیم ئیسحاقی لەدایک کرد و لە ڕۆژی هەشتەمدا خەتەنەی کرد ‪.‬ئیسحاقیش یاقوبی بوو ‪.‬یاقوبیش‬ ‫دوانزە پیاوە باوکایەتییەکەی لەدایک کرد‪.‬‬ ‫‪9‬پیاوسالرەکان ئیرەیییان پێدا و یوسفیان فرۆشت بۆ میسر‪ ،‬بەڵم خودا لەگەڵیدا بوو‪.‬‬ ‫‪10‬لە هەموو ناخۆشیەکانی ڕزگاری کرد و لەبەردەم فیرعەونی پاشای میسردا نیعمەت و دانایی پێبەخشی ‪.‬و کردی بە حاکمی میسر و‬ ‫هەموو ماڵەکەی‪.‬‬ ‫‪11‬ئێستا کەمیی بەسەر هەموو خاکی میسر و کەنعاندا هات و ناخۆشییەکی زۆر بوو‪ ،‬باوباپیرانمان هیچ خۆراکێکیان نەدۆزیەوە‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵم کاتێک یاقوب بیست کە گەنمەشامی لە میسر هەیە‪ ،‬یەکەمجار باوباپیرانی ئێمەی نارد‪.‬‬ ‫‪13‬بۆ جاری دووەم یوسف بە براکانی ناسێندرا ‪.‬خزمەکانی یوسف بۆ فیرعەون ئاشکرا کرا‪.‬‬ ‫‪14‬ئینجا یوسف نارد و یاقوبی باوکی بانگ کرد بۆ لی خۆی و هەموو خزمەکانی‪ ،‬هەشت و پانزە کەس‪.‬‬ ‫‪15‬جا یاقوب دابەزی بۆ میسر و ئەو و باوباپیرانمان مرد‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا بردرانە سیخەم و لەناو ئەو گۆڕەدا دانران کە ئیبراهیم بە بڕە پارەیەک لە کوڕانی ئیمۆر باوکی سیکێم کڕیبووی‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم کاتێک کاتی بەڵێنەکە نزیک بووەوە کە خودا سوێندی بە ئیبراهیم خواردبوو‪ ،‬گەلەکە لە میسر گەشەیان کرد و زۆر بوون‪.‬‬ ‫‪18‬تا پاشایەکی دیکە هەڵسا‪ ،‬کە یوسفی نەدەناسی‪.‬‬ ‫‪19‬ئەویش بە نادڵنە مامەڵەی لەگەڵ خزمەکانمان کرد و خراپەکارییان لە باوباپیرانمان کرد‪ ،‬تا منداڵە بچووکەکانیان دەرکرد‪ ،‬تا نەژین‪.‬‬ ‫‪20‬لەو ماوەیەدا موسا لەدایک بوو‪ ،‬زۆر جوان بوو‪ ،‬سێ مانگ لە ماڵی باوکیدا بەخێو بوو‪.‬‬ ‫‪21‬کاتێک فڕێدرایە دەرەوە‪ ،‬کچەکەی فیرعەون هەڵیگرت و بۆ کوڕەکەی خۆی بەخێو کرد‪.‬‬ ‫‪22‬موسا لە هەموو حیکمەتی میسرییەکان فێر بوو‪ ،‬لە قسە و کرداردا بەهێز بوو‪.‬‬ ‫‪23‬کاتێک تەمەنی چل ساڵ بوو‪ ،‬هاتە دڵی سەردانی براکانی نەوەی ئیسرائیل بکات‪.‬‬ ‫‪24‬کاتێک بینی یەکێکیان تووشی هەڵە بوو‪ ،‬بەرگری لێکرد و تۆڵەی ئەو کەسەی گرتەوە کە ستەم لێکرابوو و لە میسرییەکەی کوشت‪.‬‬ ‫‪25‬چونکە پێی وابوو براکانی تێدەگەن کە خودا بە دەستی ڕزگاریان دەکات‪ ،‬بەڵم ئەوان تێنەگەیشتن‪.‬‬ ‫‪26‬ڕۆژی دواتر خۆی نیشانیان دا کە شەڕیان دەکرد و دەیویست جارێکی تر یەکیان بخاتەوە و گوتی« ‪:‬بەڕێزان‪ ،‬ئێوە براین ‪.‬بۆچی ستەم لە‬ ‫یەکتر دەکەن؟‬ ‫‪27‬بەڵم ئەوەی خراپەکاری لەگەڵ دراوسێکەیدا کرد‪ ،‬فڕێیدا و گوتی« ‪:‬کێ تۆی کردە فەرمانڕەوا و دادوەر بەسەر ئێمەدا؟»‬ ‫‪28‬ئایا من دەکوژیت‪ ،‬وەک چۆن دوێنێ میسریەکەت کوشت؟‬ ‫‪29‬ئینجا موسا بەم قسەیە هەڵهات و لە خاکی مادیان نامۆ بوو‪ ،‬لەوێ دوو کوڕی بوو‪.‬‬ ‫‪30‬کاتێک چل ساڵ تێپەڕی‪ ،‬لە بیابانی چیای سینا فریشتەیەکی یەزدان لە بڵێسەی ئاگردا لە دارستانێکدا بۆی دەرکەوت‪.‬‬ ‫‪31‬کاتێک موسا بینی‪ ،‬سەرسام بوو بەو دیمەنە‪ ،‬کاتێک نزیک بووەوە بۆ بینینی‪ ،‬دەنگی یەزدان هاتە لی‪.‬‬ ‫‪32‬گوتی« ‪:‬من خودای باوباپیرانتم‪ ،‬خودای ئیبراهیم و خودای ئیسحاق و خودای یاقوبم »‪.‬ئینجا موسا لەرزی و نەیوێرا سەیری بکات‪.‬‬ ‫‪33‬ئینجا یەزدان پێی گوت« ‪:‬پێڵوەکانت لە پێیەکانت دابکەنە‪ ،‬چونکە ئەو شوێنەی لێی وەستاویت زەوییەکی پیرۆزە»‪.‬‬ ‫‪34‬من بینیم و ناخۆشی گەلەکەمم بینی کە لە میسردایە‪ ،‬گوێم لە نالە و نالە و نالە و نالە و نالەیان بوو و هاتوومەتە خوارەوە بۆ ئەوەی‬ ‫ڕزگاریان بکەم ‪.‬ئێستا وەرە‪ ،‬دەتنێرم بۆ میسر‪.‬‬ ‫‪35‬ئەم موسایە کە ڕەتیان کردەوە و گوتیان« ‪:‬کێ تۆی کردە فەرمانڕەوا و دادوەر؟ »خوداش بە دەستی ئەو فریشتەیەی کە لەناو‬ ‫دارستانەکەدا بۆی دەرکەوت‪ ،‬ناردبووی بۆ ئەوەی ببێتە فەرمانڕەوا و ڕزگارکەر‪.‬‬ ‫‪36‬دوای ئەوەی چل ساڵ لە خاکی میسر و دەریای سوور و بیاباندا سەرسوڕهێنەر و نیشانەکانی نیشان دا‪.‬‬ ‫‪37‬ئەمە ئەو موسایە کە بە نەوەی ئیسرائیلی فەرموو« ‪:‬یەزدانی پەروەردگارتان پێغەمبەرێکتان بۆ هەڵدەگرێت لە براکانتان‪ ،‬وەک من ‪.‬‬ ‫گوێی لێدەگرن»‪.‬‬ ‫‪38‬ئەمە ئەو کەسەیە کە لە بیابان لە کڵێسا بوو لەگەڵ ئەو فریشتەیەی کە لە چیای سینا قسەی لەگەڵ کرد و لەگەڵ باوباپیرانمان‪.‬‬ ‫‪39‬باوباپیرانمان گوێڕایەڵی نەدەبوون‪ ،‬بەڵکو لێیان دوورخستەوە و لە دڵیاندا گەڕانەوە بۆ میسر‪.‬‬ ‫‪40‬بە هارونی گوت« ‪:‬خودامان بۆ دروست بکە تا پێشمان بڕوات‪ ،‬چونکە سەبارەت بەم موسایە کە لە خاکی میسرەوە دەرهێناین‪ ،‬نازانین‬ ‫چی بەسەر هاتووە»‪.‬‬ ‫‪41‬لەو ڕۆژانەدا گوێدرێژێکیان دروست کرد و قوربانییان پێشکەش بە بتەکە کرد و بە کارەکانی دەستی خۆیان شاد بوون‪.‬‬

‫‪99‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪42‬ئینجا خودا وەرگەڕا و وازی لێهێنا بۆ ئەوەی سوپای ئاسمان بپەرستن ‪.‬وەک لە کتێبی پێغەمبەراندا نووسراوە« ‪:‬ئەی بنەماڵەی ئیسرائیل‪،‬‬ ‫ئایا لە ماوەی چل ساڵدا لە بیاباندا ئاژەڵی کوژراو و قوربانیتان پێشکەش کردم؟»‬ ‫‪43‬بەڵێ‪ ،‬چادرەکەی مەلۆخ و ئەستێرەی خوداوەندەکەت ڕەمفانتان هەڵگرت‪ ،‬کە بۆ پەرستنیان دروستتان کرد‪ ،‬منیش دەتانبەم بۆ ئەودیوی‬ ‫بابل‪.‬‬ ‫‪44‬باوباپیرانمان چادری شایەتحاڵییان لە بیابان هەبوو‪ ،‬وەک خۆی دیاریی کردبوو‪ ،‬لەگەڵ موسا قسەی دەکرد‪ ،‬تا بەو شێوەیەی کە بینیبووی‬ ‫دروستی بکات‪.‬‬ ‫‪45‬باوباپیرانمان کە دوای ئەوە هاتبوون لەگەڵ عیسادا هێنایە دەستی نەتەوەکان‪ ،‬کە خودا لەبەردەم باوباپیرانمان دەریانکرد تا سەردەمی‬ ‫داود‪.‬‬ ‫‪46‬لەبەردەم خودادا ڕەزامەندییان بینی و ئارەزووی دۆزینەوەی چادرێکیان بۆ خودای یاقوب کرد‪.‬‬ ‫‪47‬بەڵم سلێمان خانوویەکی بۆ دروست کرد‪.‬‬ ‫‪48‬بەڵم بەرزترین لە پەرستگاکانی دەست دروستکراودا نیشتەجێ نییە ‪.‬وەک پێغەمبەر دەفەرموێت‪:‬‬ ‫‪49‬ئاسمان تەختی منە و زەویش پێم‪ ،‬چ خانوویەکم بۆ دروست دەکەن؟ یەزدان دەفەرموێت ‪:‬یان شوێنی پشوودانم چییە؟‬ ‫‪50‬ئایا دەستی من هەموو ئەمانە دروست نەکردووە؟‬ ‫‪51‬ئێوەی مل ڕەق و خەتەنەنەکراو لە دڵ و گوێچکەکان‪ ،‬هەمیشە بەرەنگاری ڕۆحی پیرۆز دەبنەوە‪ ،‬وەک باوباپیرانتان‪ ،‬ئێوەش بە هەمان‬ ‫شێوە‪.‬‬ ‫‪52‬باوباپیرانتان کام لە پێغەمبەران گۆشەگیرییان نەکردووە؟ ئەوانەشیان کوشتووە کە پێشتر باسی هاتنی ڕاستودروستیان دەکرد ‪.‬ئێستا ئێوە‬ ‫خیانەتکار و بکوژی ئەوان بوون‪.‬‬ ‫‪53‬ئەوان بە مەیلی فریشتەکان یاسایان وەرگرتووە و پابەندیان نەبووە‪.‬‬ ‫‪54‬کاتێک ئەم قسانەیان بیست‪ ،‬دڵیان بڕژا و بە ددانەکانیان پێیان گرت‪.‬‬ ‫‪55‬بەڵم ئەو پڕ بوو لە ڕۆحی پیرۆز‪ ،‬سەری بەرز کردەوە بۆ ئاسمان و شکۆمەندی خودای بینی و عیسا لە دەستی ڕاستی خودا وەستابوو‪.‬‬ ‫‪56‬گوتی« ‪:‬ئەوەتا ئاسمانەکان کراوەتەوە و کوڕی مرۆڤیش لە دەستی ڕاستی خودا وەستاوە»‪.‬‬ ‫‪57‬ئینجا بە دەنگێکی بەرز هاواریان کرد و گوێیان ڕاگرت و بە یەک دڵ ڕایانکردە سەری‪.‬‬ ‫‪58‬لە شارەکە دەریانکرد و بەردیان لێدا‪ ،‬شایەتحاڵەکان جلەکانیان لەبەردەم پێی گەنجێکدا دانا کە ناوی شاول بوو‪.‬‬ ‫‪59‬ستیڤنیان بەردباران کرد و بانگیان لە خودا کرد و گوتیان« ‪:‬عیسا پەروەردگار‪ ،‬ڕۆحم وەربگرە»‪.‬‬ ‫‪60‬ئینجا ئەژنۆی دا و بە دەنگێکی بەرز هاوار دەکات« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬ئەم گوناهە مەخەنە بەردەم ئەوان »‪.‬کاتێک ئەمەی وت‪ ،‬خەوی‬ ‫لێکەوت‪.‬‬ ‫بەشی هەشتەم‬ ‫‪1‬شاولیش ڕازی بوو بە مردنی ‪.‬لەو کاتەدا گۆشەگیرییەکی گەورە لە سەر ئەو کڵێسایەی لە ئۆرشەلیم بوو ‪.‬جگە لە نێردراوان‪ ،‬هەموویان‬ ‫بەسەر ناوچەکانی یەهودا و سامریادا بڵوبوونەوە‪.‬‬ ‫‪2‬پیاوە پەرستراوەکان ستیڤنیان برد بۆ ناشتنی و گریانی زۆریان بۆ کرد‪.‬‬ ‫‪3‬شاولیش کڵێسای وێران کرد و چووە ناو هەموو ماڵێکەوە و ژن و پیاوی گرتە زیندان‪.‬‬ ‫‪4‬بۆیە ئەوانەی پەرش و بڵو بوون‪ ،‬دەچوونە هەموو شوێنێک و بانگەشەی وشەیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪5‬ئینجا فیلیپ چوو بۆ شاری سامریا و بانگەشەی مەسیحی بۆ کردن‪.‬‬ ‫‪6‬گەلەکە بە یەکەوە گوێیان بەو شتانە دا کە فیلیپ دەیگوت‪ ،‬بە بیستن و بینینی ئەو موعجیزەیانەی کە کردوویەتی‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە ڕۆحی پیس بە دەنگی بەرز هاواریان دەکرد لە زۆرێک لەوانەی کە تووشی بوون‪ ،‬زۆرێک لە ئیفلیج و چەقۆکێشەکان چاک‬ ‫بوون‪.‬‬ ‫‪8‬خۆشییەکی زۆر لەو شارەدا هەبوو‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم پیاوێک هەبوو بە ناوی شیمۆن‪ ،‬پێشتر لە هەمان شاردا جادووگەری دەکرد و خەڵکی سامریای سیحر دەکرد و دەیزانی کە خۆی‬ ‫کەسێکی گەورەیە‪.‬‬ ‫‪10‬هەموویان لە بچووکەوە تا گەورە گوێیان لێ گرت و گوتیان« ‪:‬ئەم پیاوە هێزی گەورەی خودایە»‪.‬‬ ‫‪11‬ئەوانیش گرنگییان پێدەدا‪ ،‬چونکە ماوەیەکی زۆرە بە جادووگەری سیحربازی کردوون‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵم کاتێک باوەڕیان بە فیلیپ هێنا کە باسی شانشینی خودا و ناوی عیسا مەسیحی دەکرد‪ ،‬ژن و پیاو مەعموودیان وەرگرت‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا شیمۆن خۆی باوەڕیشی هێنا‪ ،‬کاتێک مەعمودی وەرگرت‪ ،‬لەگەڵ فیلیپدا بەردەوام بوو و سەرسام بوو‪ ،‬کاتێک موعجیزە و‬ ‫نیشانەکانی بینی کە ئەنجامدراون‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک نێردراوان لە ئۆرشەلیم بیستیان کە سامریا قسەی خودای وەرگرتووە‪ ،‬پەترۆس و یۆحەنایان بۆ ناردن‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک هاتنە خوارەوە‪ ،‬دوعای بۆ کردوون‪ ،‬تاکو ڕۆحی پیرۆز وەربگرن‪.‬‬ ‫( ‪16‬چونکە هێشتا بەسەر هیچ کامیاندا نەکەوتبوو‪ ،‬تەنیا بە ناوی عیسا یەزدان مەعمودیەت کرابوون‪).‬‬ ‫‪17‬ئینجا دەستیان خستە سەریان و ڕۆحی پیرۆزیان وەرگرت‪.‬‬ ‫‪18‬کاتێک شیمۆن بینی کە بە دانانی دەستی نێردراوان ڕۆحی پیرۆزی پێدراوە‪ ،‬پارەی پێشکەشکردن‪.‬‬ ‫‪19‬گوتی« ‪:‬ئەم دەسەڵتەم پێ بدە‪ ،‬تا هەرکەسێک دەستم بەسەردا بنێم‪ ،‬ڕۆحی پیرۆز وەربگرێت»‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم پەترۆس پێی گوت« ‪:‬پارەکەت لەگەڵت لەناو دەچێت‪ ،‬چونکە بیرت لەوە کردۆتەوە کە بەخششەکەی خودا بە پارە بکڕدرێت»‪.‬‬ ‫‪21‬تۆ لەم بابەتەدا نە بەشداریت هەیە و نە بەشداریت هەیە‪ ،‬چونکە دڵت لەبەردەم خودادا ڕاست نییە‪.‬‬

‫‪100‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪22‬کەواتە تۆبە لەم خراپەکارییە بکە و لە خودا بپاڕێیەوە‪ ،‬ئەگەر بیرکردنەوە لە دڵت خۆش بێت‪.‬‬ ‫‪23‬چونکە من تێدەگەم کە تۆ لە زراوی تاڵیی و لە بەنداوی ناپاکیدایت‪.‬‬ ‫‪24‬ئینجا شیمۆن وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬لە یەزدان لە پێناومدا بپاڕێنەوە‪ ،‬تا هیچ کام لەم قسانەتان بەسەرمدا نەیەت»‪.‬‬ ‫‪25‬کاتێک شایەتحاڵییان دا و قسەی یەزدانیان ڕاگەیاند‪ ،‬گەڕانەوە بۆ ئۆرشەلیم و لە زۆرێک لە گوندەکانی سامریەکان ئینجیلیان ڕاگەیاند‪.‬‬ ‫‪26‬فریشتەی یەزدان بە فیلیپی گوت« ‪:‬هەستە و بەرەو باشوور بچۆ بۆ ئەو ڕێگایەی کە لە ئۆرشەلیمەوە دادەبەزێت بۆ غەززە‪ ،‬کە بیابانە»‪.‬‬ ‫‪27‬ئینجا هەستا و ڕۆیشت‪ ،‬پیاوێکی ئەسیوپیای بینی‪ ،‬خەبەرێکی دەسەڵتدار بوو لە ژێر دەستی کانداسی شاژنی ئەسیوپیا‪ ،‬کە هەموو‬ ‫گەنجینەکانی لە ئەستۆ بوو و بۆ پەرستش هاتبوو بۆ ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪28‬دەگەڕایەوە و لە گالیسکەکەیدا دانیشتبوو‪ ،‬عیشای پێغەمبەر دەخوێندەوە‪.‬‬ ‫‪29‬ئینجا ڕۆح بە فیلیپی گوت« ‪:‬زۆر بچۆ و خۆت لەگەڵ ئەم گالیسکەدا ببەستە»‪.‬‬ ‫‪30‬فیلیپ ڕایکرد بۆ لی و گوێی لە خوێندنەوەی ئیشایا پێغەمبەر بوو و گوتی« ‪:‬ئایا تێدەگەیت چی دەخوێنیتەوە؟»‬ ‫‪31‬ئینجا گوتی« ‪:‬چۆن دەتوانم ئەگەر کەسێک ڕێنماییم نەکات؟ »وە حەزی لە فیلیپ کرد کە بێتە سەرەوە و لەگەڵیدا دابنیشێت‪.‬‬ ‫‪32‬شوێنی ئەو کتێبە پیرۆزەی کە خوێندوویەتیەوە ئەمە بوو« ‪:‬وەک مەڕێک بەرەو سەربڕین بردرا ‪.‬وەک بەرخێکی داماو لەبەردەم‬ ‫بڕینەکەیدا‪ ،‬دەمی نەکردەوە‪.‬‬ ‫‪33‬لە زەلیلبوونیدا حوکمەکەی لبرا‪ ،‬کێ نەوەی خۆی ڕادەگەیەنێت؟ چونکە ژیانی لە زەوی وەرگیراوە‪.‬‬ ‫‪34‬خافڵەکە وەڵمی فیلیپی دایەوە و گوتی« ‪:‬تکایە پێغەمبەر ئەمە باسی کێ دەکات؟ »لە خۆی‪ ،‬یان لە پیاوێکی تر؟‬ ‫‪35‬فیلیپ دەمی کردەوە و لە هەمان کتێبی پیرۆزەوە دەستی پێکرد و بانگەشەی عیسای بۆ کرد‪.‬‬ ‫‪36‬کاتێک دەڕۆیشتن‪ ،‬گەیشتنە ئاوێک‪ ،‬خافڵەکە گوتی« ‪:‬ببینە‪ ،‬لێرە ئاوە ‪.‬چی ڕێگریم دەکات لە مەعمودیەت؟‬ ‫‪37‬فیلیپ وتی« ‪:‬ئەگەر بە هەموو دڵتەوە باوەڕت هەبێت‪ ،‬دەتوانیت »‪.‬وەڵمی دایەوە« ‪:‬باوەڕم هەیە کە عیسا مەسیح کوڕی خودایە»‪.‬‬ ‫‪38‬فەرمانی بە گالیسکەکە کرد کە لە شوێنی خۆیدا بوەستن‪ ،‬هەردووکیان فیلیپ و خەبەرەکە چوونە خوارەوە بۆ ناو ئاوەکە ‪.‬و مەعمودی‬ ‫پێدا‪.‬‬ ‫‪39‬کاتێک لە ئاوەکە هاتنە دەرەوە‪ ،‬ڕۆحی یەزدان فیلیپی برد و ئیتر ئەو خەبەرە نەیبینی‪ ،‬بە خۆشحاڵییەوە ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪40‬بەڵم فیلیپ لە ئازۆتۆس دۆزرایەوە‪ ،‬بەناو هەموو شارەکاندا بانگەشەی دەکرد تا گەیشتە قەیسەرە‪.‬‬ ‫بەشی ‪٩‬‬ ‫‪1‬شاولیش هەڕەشە و سەربڕینی لە شاگردەکانی یەزدان دەکرد‪ ،‬چووە لی سەرۆک کاهین‪.‬‬ ‫‪2‬داوای نامەیان لێکرد بۆ دیمەشق بۆ کەنیسەکان‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەگەر یەکێک لەم ڕێگایە بدۆزێتەوە‪ ،‬جا ژن بێت یان ژن‪ ،‬بە بەستراو بیانباتە‬ ‫ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪3‬لە گەشتەکەیدا نزیک بوو لە دیمەشق‪ ،‬لەناکاو ڕووناکییەک لە ئاسمانەوە بە دەوریدا درەوشایەوە‪.‬‬ ‫‪4‬کەوتە سەر زەوی و گوێی لە دەنگێک بوو کە پێی دەگوت « ‪:‬شاول‪ ،‬شاول‪ ،‬بۆچی گۆشەگیریم دەکەیت؟»‬ ‫‪5‬ئینجا گوتی« ‪:‬ئەی پەروەردگار تۆ کێیت؟ »یەزدان فەرمووی « ‪:‬من عیسام کە تۆ گۆشەگیری دەکەیت‪ ،‬سەختە بۆت لێدان لە چەقۆکان»‪.‬‬ ‫‪6‬ئەویش بە لەرز و سەرسوڕمانەوە گوتی« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬دەتەوێت چیم لێبکەم؟ »یەزدانیش پێی فەرموو « ‪:‬هەستە و بچۆ ناو شارەکە‪،‬‬ ‫پێت دەوترێت چی بکەیت»‪.‬‬ ‫‪7‬ئەو پیاوانەی لەگەڵیدا دەڕۆیشتن‪ ،‬بێدەنگ وەستان‪ ،‬گوێیان لە دەنگێک بوو‪ ،‬بەڵم کەسیان نەبینی‪.‬‬ ‫‪8‬شاول لە زەوی هەستا ‪.‬کاتێک چاوەکانی کرایەوە‪ ،‬کەسی نەبینی‪ ،‬بەڵم دەستیان گرت و هێنایان بۆ دیمەشق‪.‬‬ ‫‪9‬سێ ڕۆژ بێ بینا بوو‪ ،‬نە خوارد و نە خواردەوە‪.‬‬ ‫‪10‬شاگردێک لە دیمەشق هەبوو بە ناوی ئەنانیا ‪.‬یەزدان لە بینینێکدا پێی گوت ‪:‬ئەنانیا ‪.‬گوتی« ‪:‬ئەوەتا من لێرەم‪ ،‬پەروەردگار»‪.‬‬ ‫‪11‬یەزدان پێی فەرموو « ‪:‬هەستە و بچۆ بۆ ئەو شەقامەی کە پێی دەوترێت ڕاست و لە ماڵی یەهودا بپرسە بۆ کەسێک بە ناوی شاول‪،‬‬ ‫خەڵکی تەرسوس‪ ،‬چونکە سەیرکە‪ ،‬ئەو دوعا دەکات‪.‬‬ ‫‪12‬لە بینینێکدا پیاوێکی بە ناوی ئەنانیای بینی کە دێتە ژوورەوە و دەستی خستووەتە سەری‪ ،‬تاکو بینایی بکات‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا ئەنانیا وەڵمی دایەوە« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬من لە زۆرێک لەم پیاوە بیستوومە کە چەندە خراپەکاری بەرامبەر پیرۆزەکانت کردووە لە‬ ‫ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪14‬لێرەدا دەسەڵتی سەرۆک کاهینەکانی هەیە بۆ بەستنەوەی هەموو ئەوانەی ناوت بانگ دەکەن‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم یەزدان پێی فەرموو « ‪:‬بڕۆ‪ ،‬چونکە ئەو قاپێکی هەڵبژێردراوە بۆ من‪ ،‬بۆ ئەوەی ناوی من لەبەردەم نەتەوەکان و پاشاکان و نەوەی‬ ‫ئیسرائیلدا هەڵبگرێت‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە ئەوە نیشانی دەدەم کە لە پێناو ناوی مندا چەندە ئازاری گەورە دەچێژێت‪.‬‬ ‫‪17‬ئەنانیاس ڕۆیشت و چووە ناو ماڵەکە ‪.‬دەستی خستە سەری و گوتی« ‪:‬شاولی برا‪ ،‬یەزدان‪ ،‬عیسا‪ ،‬کە لە ڕێگادا دەرکەوتیت‪ ،‬لە کاتی‬ ‫هاتنتدا‪ ،‬منی ناردووە‪ ،‬تا بینینەکەت وەربگریت و پڕ بیت لە ڕۆحی پیرۆز»‪.‬‬ ‫‪18‬یەکسەر لە چاوەکانی وەک تەرازوو کەوتە خوارەوە‪ ،‬یەکسەر بینینی وەرگرت و هەستا و مەعمودی وەرگرت‪.‬‬ ‫‪19‬کاتێک خواردنی وەرگرت‪ ،‬بەهێز بوو ‪.‬پاشان شاول چەند ڕۆژێک لەگەڵ شاگردەکانی لە دیمەشق بوو‪.‬‬ ‫‪20‬یەکسەر لە کەنیسەکاندا بانگەشەی مەسیحی کرد کە کوڕی خودایە‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم هەموو ئەوانەی گوێیان لێ بوو سەریان سوڕما و گوتیان ‪.‬ئایا ئەمە ئەو کەسە نییە کە ئەوانەی لە ئۆرشەلیم بانگی ئەم ناوەی کرد و‬ ‫بۆ ئەو مەبەستە هاتە ئێرە‪ ،‬تا بە بەستراو بیانگەیەنێتە لی سەرۆک کاهینەکان؟‬ ‫‪22‬بەڵم شاول زیاتر هێزی زیاتر بوو و جولەکەکانی دانیشتووی دیمەشقی شەرمەزار کرد و سەلماندی کە ئەمە مەسیحە‪.‬‬

‫‪101‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪23‬دوای ئەوەی چەند ڕۆژێک تەواو بوو‪ ،‬جولەکەکان ئامۆژگارییان کرد بۆ کوشتنی‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم چاوەڕوانییان لەلیەن شاولەوە زانرا ‪.‬شەو و ڕۆژ چاودێری دەروازەکانیان دەکرد تا بیکوژن‪.‬‬ ‫‪25‬ئینجا شاگردەکان بە شەو بردیان و لە سەبەتەیەکدا لە لی دیوارەکەوە دایانبەزاند‪.‬‬ ‫‪26‬کاتێک شاول هاتە ئۆرشەلیم‪ ،‬هەوڵیدا خۆی لەگەڵ شاگردەکاندا ببەستێتەوە‪ ،‬بەڵم هەموویان لێی دەترسان و باوەڕیان نەدەکرد کە شاگرد‬ ‫بێت‪.‬‬ ‫‪27‬بەڵم بەرنابا گرتی و هێنایە لی نێردراوان و پێی ڕاگەیاندن کە چۆن یەزدانی لە ڕێگادا بینیوە و قسەی لەگەڵ کردووە و چۆن بە بوێری‬ ‫لە دیمەشق بانگەشەی کردووە بەناوی عیسا‪.‬‬ ‫‪28‬لەگەڵیان بوو کە لە ئۆرشەلیم دەهاتنە ژوورەوە و دەچوونە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪29‬بە ناوی عیسا پەروەردگارەوە بە بوێری قسەی کرد و دژی یۆنانیەکان ناکۆکی دەکرد‪ ،‬بەڵم ئەوان ڕۆیشتن بیکوژن‪.‬‬ ‫‪30‬کاتێک براکان زانیان‪ ،‬هێنایانە خوارەوە بۆ قەیسەرە و ڕەوانەی تارسۆسیان کرد‪.‬‬ ‫‪31‬ئینجا کڵێساکان لە هەموو جودا و جەلیل و سامریا پشوویان دا و بنیات نرا ‪.‬و لە ترسی یەزدان و لە ئاسوودەیی ڕۆحی پیرۆزدا ڕۆیشتن‪،‬‬ ‫زۆر بوون‪.‬‬ ‫‪32‬کاتێک پەترۆس بە هەموو لیەکدا تێپەڕی‪ ،‬هاتە خوارەوە بۆ لی ئەو پیرۆزانەی کە لە لیدا نیشتەجێ بوون‪.‬‬ ‫‪33‬لەوێ پیاوێکی بە ناوی ئەنیاس دۆزیەوە کە هەشت ساڵ جێگاکەی خۆی ڕاگرتبوو و نەخۆشی ئیفلیجی بوو‪.‬‬ ‫‪34‬پەترۆس پێی گوت« ‪:‬ئەنیاس‪ ،‬عیسا مەسیح چاکت دەکاتەوە‪ ،‬هەستە و جێگاکەت دابنێ »‪.‬یەکسەر هەستا‪.‬‬ ‫‪35‬هەموو ئەوانەی لە لیدا و سارۆن نیشتەجێ بوون‪ ،‬بینییان و ڕوویان لە یەزدان کرد‪.‬‬ ‫‪36‬لە یاپا شاگردێک هەبوو بە ناوی تابیتا‪ ،‬کە بە لێکدانەوە پێی دەوترێت دۆرکاس‪.‬‬ ‫‪37‬لەو ڕۆژانەدا‪ ،‬ژنەکە نەخۆش بوو و مرد‪ ،‬کاتێک خۆیان شۆرد و لە ژوورێکی سەرەوەدا دایاننا‪.‬‬ ‫‪38‬لەبەر ئەوەی لیدا لە یاپا نزیک بوو‪ ،‬شاگردەکانی بیستیان کە پەترۆس لەوێیە‪ ،‬دوو پیاویان بۆ نارد و داوای لێکرد کە دوا نەخات لە‬ ‫هاتنی بۆ لی ئەوان‪.‬‬ ‫‪39‬ئینجا پەترۆس هەستا و لەگەڵیان ڕۆیشت ‪.‬کاتێک هاتە ژووری سەرەوە‪ ،‬هەموو بێوەژنەکان بە گریانەوە لە تەنیشتی وەستان و ئەو‬ ‫پۆشاک و جلوبەرگانەیان پیشان دەدا کە دۆرکاس لەگەڵیان بوو‪.‬‬ ‫‪40‬بەڵم پەترۆس هەموویانی دەرهێنا و ئەژنۆی دا و نوێژی کرد ‪.‬و ڕووی لە جەستەی کرد و گوتی« ‪:‬تابیتا‪ ،‬هەستە »‪.‬چاوەکانی کردەوە‪،‬‬ ‫کاتێک پەترۆسی بینی و دانیشت‪.‬‬ ‫‪41‬دەستی پێدا و هەڵیگرت و پیرۆزەکان و بێوەژنەکانی بانگ کرد و بە زیندووی پێشکەشی کرد‪.‬‬ ‫‪42‬لە هەموو یوپادا ناسرا ‪.‬زۆر کەسیش باوەڕیان بە یەزدان هەبوو‪.‬‬ ‫‪43‬ڕۆژێکی زۆر لە یوپا لەگەڵ شیمۆنێک کە چەرمەسەر بوو‪ ،‬مایەوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٠‬‬ ‫‪1‬لە قەیسەریا پیاوێک هەبوو بە ناوی کۆرنێلیۆس‪ ،‬سەرۆک سەدەکانی ئەو گرووپە بوو کە ناوی تیپی ئیتاڵی بوو‪.‬‬ ‫‪2‬پیاوێکی پەرستراو بوو‪ ،‬لەگەڵ هەموو ماڵەکەیدا لە خودا دەترسا‪ ،‬بەخشینێکی زۆری بە خەڵک دەدا و هەمیشە لە خودای دەپاڕێتەوە‪.‬‬ ‫‪3‬نزیکەی کاتژمێر نۆی ڕۆژ لە بینینێکدا فریشتەیەکی خودای بینی کە هاتە ژوورەوە و پێی گوت« ‪:‬کۆرنێلیۆس‪».‬‬ ‫‪4‬کاتێک سەیری کرد‪ ،‬ترسی و گوتی« ‪:‬ئەی پەروەردگار چییە؟ »پێی گوت« ‪:‬نوێژەکانت و بەخشینەکانت بۆ یادکردنەوەیەک لەبەردەم‬ ‫خودادا هاتوون»‪.‬‬ ‫‪5‬ئێستاش پیاوێک بنێرن بۆ یوپا و بانگی شیمۆنێک بکەن کە ناوی بنەماڵەکەی پەترۆسە‪.‬‬ ‫‪6‬لی شیمونێک کە چەرمەسەرە‪ ،‬ماڵەکەی لە کەناری دەریایە‪ ،‬پێت دەڵێت کە پێویستە چی بکەیت‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک فریشتەی قسەی لەگەڵ کۆرنێلیۆس ڕۆیشت‪ ،‬دوو لە خزمەتکاری ماڵەکەی و سەربازێکی پەرستراوی بانگهێشت کرد کە بەردەوام‬ ‫چاوەڕێی دەکرد‪.‬‬ ‫‪8‬کاتێک هەموو ئەمانەی پێ ڕاگەیاندن‪ ،‬ناردیان بۆ یۆپا‪.‬‬ ‫‪9‬سبەینێ کە لە گەشتەکەیاندا دەڕۆن و لە شارەکە نزیک دەبوونەوە‪ ،‬پەترۆس بەرەو سەرەوەی ماڵەکە ڕۆیشت بۆ نوێژکردن لە نزیکەی‬ ‫کاتژمێری شەشەمدا‪.‬‬ ‫‪10‬زۆر برسی بوو و دەیویست بیخوات‪ ،‬بەڵم کاتێک خۆیان ئامادە دەکرد‪ ،‬کەوتە خەواڵوویی‪.‬‬ ‫‪11‬ئاسمان کرایەوە و قاپێکی وەک پەڕەیەکی گەورە کە لە چوار گۆشەکەیدا بەسترابوو‪ ،‬بۆی دابەزی و کەوتە خوارەوە بۆ سەر زەوی‪.‬‬ ‫‪12‬هەر جۆرە گیاندارێکی چوارپێی زەوی و دڕندەی کێوی و خەزان و باڵندەی ئاسمانی تێدا بوون‪.‬‬ ‫‪13‬دەنگێک بۆی هات« ‪:‬پەترۆس‪ ،‬هەستە ‪.‬بکوژن‪ ،‬و بخۆن‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم پەترۆس گوتی« ‪:‬گەورە‪ ،‬وا نییە !چونکە من هەرگیز هیچ شتێکی باو و ناپاکم نەخواردووە‪.‬‬ ‫‪15‬جارێکی دیکە دەنگەکە پێی گوت« ‪:‬ئەوەی خودا پاکی کردۆتەوە‪ ،‬بە پیس مەڵێ»‪.‬‬ ‫‪16‬ئەمە سێ جار بوو‪ ،‬قاپەکە وەرگیرایەوە بۆ ئاسمان‪.‬‬ ‫‪17‬لە کاتێکدا پەترۆس گومانی ئەوەی هەبوو کە ئەم بینینەی بینیبووی مانای چییە‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬ئەو پیاوانەی لە کۆرنێلیۆسەوە نێردراون‪،‬‬ ‫پرسیاریان لە ماڵی شیمۆن کردبوو و لەبەردەم دەروازەکە وەستابوون‪.‬‬ ‫‪18‬بانگی کرد و پرسیاریان کرد کە ئایا شیمۆن کە ناوی پەترۆس بوو لەوێ نیشتەجێ بووە؟‬ ‫‪19‬کاتێک پەترۆس بیری لە بینینەکە دەکردەوە‪ ،‬ڕۆح پێی گوت« ‪:‬ئەوە سێ پیاو بەدوای تۆدا دەگەڕێن»‪.‬‬ ‫‪20‬بۆیە هەستە و دابەزە و لەگەڵیان بڕۆ بێ گومان‪ ،‬چونکە من ئەوانم ناردووە‪.‬‬

‫‪102‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪21‬ئینجا پەترۆس هاتە خوارەوە بۆ لی ئەو پیاوانەی لە کۆرنێلیۆسەوە بۆی نێردرابوون ‪.‬وتی« ‪:‬ئەوەتا من ئەو کەسەم کە ئێوە بەدوایدا‬ ‫دەگەڕێن‪ ،‬هۆکار چییە بۆ هاتنی؟‬ ‫‪22‬ئەوان گوتیان« ‪:‬کۆرنێلیۆسی سەرۆک سەدەکە‪ ،‬پیاوێکی دادپەروەر و لە خودا دەترسێت و لە نێو هەموو نەتەوەی جولەکەکاندا‬ ‫ناوبانگێکی باشی هەبوو‪ ،‬لەلیەن فریشتەیەکی پیرۆزەوە لەلیەن خوداوە ئاگادارکرایەوە کە بانگت بکات بۆ ماڵەکەی و گوێی لێبگرێت »‪.‬‬ ‫قسەکانی تۆ‪.‬‬ ‫‪23‬ئینجا بانگی کردن و جێگای گرتینەوە ‪.‬ڕۆژی دواتر پەترۆس لەگەڵیان ڕۆیشت و برایان لە یوپا لەگەڵیدا بوون‪.‬‬ ‫‪24‬سبەی دوای ئەوەی چوونە قەیسەرە ‪.‬کۆرنێلیۆس چاوەڕێیان دەکرد و خزم و هاوڕێ نزیکەکانی کۆکردبووەوە‪.‬‬ ‫‪25‬کاتێک پەترۆس دەهاتە ژوورەوە‪ ،‬کۆرنێلیۆس پێشوازی لێکرد و لە پێیەکانی کەوتە خوارەوە و پەرستنی کرد‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم پەترۆس هەڵیگرت و گوتی« ‪:‬هەستە ‪.‬منیش خۆم پیاوم‪.‬‬ ‫‪27‬کاتێک قسەی لەگەڵ دەکرد‪ ،‬چووە ژوورەوە و زۆر کەسی بینی کە کۆبوونەتەوە‪.‬‬ ‫‪28‬ئینجا پێی گوتن« ‪:‬ئێوە دەزانن کە شتێکی نایاساییە بۆ کەسێکی جولەکە کە هاوڕێیەتی بکات‪ ،‬یان بێتە لی یەکێک لە نەتەوەکانی تر ‪.‬‬ ‫بەڵم خودا نیشانی دام کە بە هیچ کەسێک ناوم بهێنم کە ناپاک و ناپاک‪.‬‬ ‫‪29‬بۆیە هەر کە نێردرابووم بێ قسە هاتمە لی ئێوە‪.‬‬ ‫‪30‬کۆرنێلیۆس گوتی« ‪:‬چوار ڕۆژ لەمەوبەر تا ئەم کاتژمێرە بەڕۆژوو بووم ‪.‬کاتژمێر نۆیەم لە ماڵەکەمدا نوێژم کرد‪ ،‬پیاوێک بە جل و‬ ‫بەرگی گەشاوە لەبەردەممدا وەستابوو‪.‬‬ ‫‪31‬گوتی« ‪:‬کۆرنێلیۆس‪ ،‬دوعاکانت گوێیان لێ گیراوە و بەخشینەکانت لەبەردەم خودادا یادکراونەتەوە»‪.‬‬ ‫‪32‬بۆیە بنێرن بۆ یوپا و شیمۆن بانگی ئێرە بکەن کە ناوی پەترۆسە ‪.‬لە ماڵی شیمونێک کە چەرمەسەرە لە کەناری دەریادا جێگیر بووە‪،‬‬ ‫کاتێک دێت قسەت لەگەڵ دەکات‪.‬‬ ‫‪33‬بۆیە یەکسەر ناردم بۆ لی تۆ ‪.‬و باشت کردووە کە هاتوویت ‪.‬ئێستا هەموومان لێرە لەبەردەم خودا ئامادەین بۆ گوێگرتن لە هەموو ئەو‬ ‫شتانەی کە خودا فەرمانت پێکردووە‪.‬‬ ‫‪34‬ئینجا پەترۆس دەمی کردەوە و گوتی« ‪:‬بەڕاستی تێدەگەم کە خودا ڕێز لە کەسەکان ناگرێت‪.‬‬ ‫‪35‬بەڵم لە هەموو نەتەوەیەکدا ئەوەی لێی بترسێت و ڕاستودروستی بکات‪ ،‬لی ئەو قبوڵ دەکرێت‪.‬‬ ‫‪36‬ئەو وشەیەی کە خودا بۆ نەوەی ئیسرائیل ناردبووی‪ ،‬بە عیسا مەسیح بانگەشەی ئاشتی دەکات‪.‬‬ ‫‪37‬من دەڵێم‪ ،‬دەزانن ئەو وشەیە لە هەموو جولەکە بڵوکرایەوە و لە جەلیلەوە دەستی پێکرد‪ ،‬دوای مەعمودیەت کە یۆحەنا بانگەشەی بۆ‬ ‫دەکرد‪.‬‬ ‫‪38‬چۆن خودا عیسای ناسری بە ڕۆحی پیرۆز و بە هێز مەسح کرد‪ ،‬کە بە چاکە دەگەڕا و هەموو ئەوانەی شەیتان دەچەوسێنرایەوە چاک‬ ‫دەکردەوە ‪.‬چونکە خودا لەگەڵیدا بوو‪.‬‬ ‫‪39‬ئێمە شایەتحاڵی هەموو ئەو شتانەی کە لە خاکی جولەکەکان و لە ئۆرشەلیم کردوویەتی ‪.‬کە کوشتیان و بە دارێک هەڵیانواسی‪.‬‬ ‫‪40‬خودا لە ڕۆژی سێیەمدا زیندوو کردەوە و بە ئاشکرا نیشانی دا‪.‬‬ ‫‪41‬نەک بۆ هەموو گەل‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەو شایەتحاڵنەی کە پێشتر لەلیەن خوداوە هەڵبژێردراون‪ ،‬بۆ ئێمە‪ ،‬کە دوای هەستانەوەی لە مردن‬ ‫لەگەڵیدا خواردمان و خواردمانەوە‪.‬‬ ‫‪42‬فەرمانی پێداین کە بانگەشەی گەل بکەین و شایەتحاڵی ئەوە بدەین کە ئەوە ئەو کەسەیە کە لەلیەن خوداوە بۆ دادوەری زیندوو و‬ ‫مردووەکان دەستنیشان کراوە‪.‬‬ ‫‪43‬هەموو پێغەمبەران شایەتحاڵی بۆ بدەن کە هەرکەسێک باوەڕی پێی هەبێت‪ ،‬لە گوناهەکانی خۆش دەبێت‪.‬‬ ‫‪44‬لە کاتێکدا پەترۆس ئەم قسانەی دەکرد‪ ،‬ڕۆحی پیرۆز کەوتە سەر هەموو ئەوانەی گوێیان لە وشەکە بوو‪.‬‬ ‫‪45‬ئەو خەتەنەکراوانەی باوەڕیان هێنابوو‪ ،‬هەموو ئەوانەی لەگەڵ پەترۆس هاتبوون سەریان سوڕما‪ ،‬چونکە بەخششەکەی ڕۆحی پیرۆز‬ ‫بەسەر نەتەوەکانیشدا ڕژا‪.‬‬ ‫‪46‬چونکە گوێیان لە قسەکردنیان بوو بە زمان و شکۆمەندی خودا ‪.‬ئینجا پەترۆس وەڵمی دایەوە‪:‬‬ ‫‪47‬ئایا کەسێک دەتوانێت ئاو قەدەغە بکات‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەمانە مەعمودیەت نەکرێن‪ ،‬کە وەک ئێمە ڕۆحی پیرۆزیان وەرگرتووە؟‬ ‫‪48‬فەرمانی پێکردن بە ناوی یەزدان مەعمودی بکرێن ‪.‬پاشان دوعایان لێکرد کە هەندێک ڕۆژ بمێنێتەوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١١‬‬ ‫‪1‬نێردراوان و برایان کە لە جودا بوون بیستیان کە نەتەوەکانیش قسەی خودایان وەرگرتووە‪.‬‬ ‫‪2‬کاتێک پەترۆس گەیشتە ئۆرشەلیم‪ ،‬خەتەنەکراوەکان لەگەڵیدا شەڕیان کرد‪.‬‬ ‫‪3‬گوتی« ‪:‬چوویتە لی پیاوە خەتەنەنەکراوەکان و لەگەڵیان نانت خوارد»‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم پەترۆس هەر لە سەرەتاوە بابەتەکەی خوێندەوە و بە فەرمانی بۆیان ڕوون کردەوە و فەرمووی‪.‬‬ ‫‪5‬لە شاری یوپا بووم و نوێژم دەکرد‪ ،‬لە خەواڵووییەکدا بینینێکم بینی« ‪:‬قاپێک وەک پەرداخێکی گەورە دادەبەزێت و لە ئاسمانەوە بە چوار‬ ‫گۆشە دادەبەزێت ‪.‬تەنانەت هاتە سەرم‪:‬‬ ‫‪6‬کاتێک چاوەکانم لەسەری بەستەوە‪ ،‬بیرم کردەوە و دڕندەی چوارپێی زەوی و دڕندەی کێوی و خەزان و باڵندەی ئاسمانم بینی‪.‬‬ ‫‪7‬گوێم لە دەنگێک بوو کە پێی وتم« ‪:‬پەترۆس هەستە !بکوژن و بخۆن‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم من گوتم ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬وا نییە‪ ،‬چونکە هیچ شتێکی پیس و ناپاک نەچووە ناو دەممەوە‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم جارێکی دیکە دەنگەکە لە ئاسمانەوە وەڵمی دامەوە« ‪:‬ئەوەی خودا پاکی کردۆتەوە‪ ،‬پێی مەڵێ بێگەرد»‪.‬‬ ‫‪10‬سێ جار ئەمە کرا‪ ،‬هەموویان بۆ ئاسمان ڕاکێشران‪.‬‬

‫‪103‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪11‬یەکسەر سێ پیاو هاتبوونە ئەو ماڵەی کە من لێی بووم‪ ،‬لە قەیسەرەوە بۆ لی من نێردرابوون‪.‬‬ ‫‪12‬ڕۆح فەرمانی پێکردم لەگەڵیان بڕۆم‪ ،‬هیچ گومانێک نەبوو ‪.‬ئەم شەش برایە لەگەڵمدا بوون و چووینە ماڵی پیاوەکە‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا نیشانی داین کە چۆن فریشتەیەکی لە ماڵەکەیدا بینیوە‪ ،‬کە وەستابوو و پێی گوت« ‪:‬پیاو بنێرە بۆ یوپا و بانگی شیمۆن بکەن کە ناوی‬ ‫بنەماڵەی پەترۆسە‪.‬‬ ‫‪14‬کێ قسەت پێدەڵێت‪ ،‬کە تۆ و هەموو ماڵەکەت بەهۆیەوە ڕزگارتان دەبێت‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک دەستم بە قسەکردن کرد‪ ،‬ڕۆحی پیرۆز کەوتە سەریان‪ ،‬وەک ئەوەی سەرەتا لەسەر ئێمە بوو‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا قسەی یەزدانم بیرکەوتەوە‪ ،‬کە دەیگوت « ‪:‬بەڕاستی یۆحەنا بە ئاو مەعمودی کردووە ‪.‬بەڵم ئێوە بە ڕۆحی پیرۆز مەعمودیەت‬ ‫دەکرێن‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە خودا بەخششێکی هاوشێوەی ئێمەی پێبەخشی‪ ،‬کە باوەڕمان بە عیسا مەسیحی یەزدان هەبوو ‪.‬من چی بووم‪ ،‬کە بتوانم بەرگەی‬ ‫خودا بگرم؟‬ ‫‪18‬کاتێک گوێیان لەم شتانە بوو‪ ،‬بێدەنگ بوون و ستایشی خودایان کرد و گوتیان« ‪:‬ئەوا خودا تەوبەی بە نەتەوەکانیش بەخشی بۆ ژیان»‪.‬‬ ‫‪19‬ئەوانەی پەرش و بڵو بوون لەسەر گۆشەگیری کە لە دەوروبەری ستیڤنۆس ڕوویدا‪ ،‬تا فینقی و قوبرس و ئەنتیکیا ڕۆیشتن و وشەکەیان‬ ‫بۆ کەس نەدەگوت جگە لە جولەکەکان‪.‬‬ ‫‪20‬هەندێکیان پیاوی قوبرس و کورینی بوون‪ ،‬کە گەیشتنە ئەنتیکە و لەگەڵ یۆنانیەکان قسەیان دەکرد و بانگەشەی یەزدانی یەزدانیان‬ ‫دەکرد‪.‬‬ ‫‪21‬دەستی یەزدان لەگەڵیان بوو‪ ،‬ژمارەیەکی زۆر باوەڕیان هێنا و ڕوویان لە یەزدان کرد‪.‬‬ ‫‪22‬ئینجا هەواڵی ئەمانە بە گوێی کڵێساکە لە ئۆرشەلیم هات‪ ،‬بەرناباشیان نارد تا بگاتە ئەنتیکیا‪.‬‬ ‫‪23‬کاتێک هات و نیعمەتی خودای بینی‪ ،‬دڵخۆش بوو و هەموویان ئامۆژگاری کرد کە بە دڵەوە بە یەزدانەوە بچەسپێن‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە پیاوێکی باش و پڕ لە ڕۆحی پیرۆز و باوەڕ بوو‪ ،‬خەڵکێکی زۆریش بۆ یەزدان زیاد کرا‪.‬‬ ‫‪25‬بەرناباش بەرەو تارسۆس ڕۆیشت بۆ ئەوەی بەدوای شاولدا بگەڕێت‪.‬‬ ‫‪26‬کاتێک دۆزییەوە‪ ،‬هێنای بۆ ئەنتیکە ‪.‬ساڵێکی تەواو لەگەڵ کڵێسا کۆدەبوونەوە و خەڵکێکی زۆریان فێرکرد ‪.‬شاگردەکانیش یەکەمجار لە‬ ‫ئەنتیکە ناویان لێنرا مەسیحی‪.‬‬ ‫‪27‬لەم ڕۆژانەدا پێغەمبەران لە ئۆرشەلیمەوە هاتنە ئەنتیکە‪.‬‬ ‫‪28‬یەکێکیان بە ناوی ئەگابوس هەستا و بە ڕۆح ئاماژەی بەوەدا کە کەمیی زۆر لە هەموو جیهاندا ڕوودەدات‪.‬‬ ‫‪29‬ئینجا شاگردەکان هەریەکەیان بەپێی توانای خۆیان بڕیاریان دا کە یارمەتی بۆ ئەو برایانە بنێرن کە لە یەهودا نیشتەجێ بوون‪.‬‬ ‫‪30‬ئەوەشیان کرد و بە دەستی بەرنابا و شاول بۆ پیرەکان نارد‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٢‬‬ ‫‪1‬لەو کاتەدا هێرۆدی پاشا دەستەکانی درێژ کرد بۆ ئەوەی هەندێک لە کڵێساکە بێزار بکات‪.‬‬ ‫‪2‬یاقوب برای یۆحەنای بە شمشێر کوشت‪.‬‬ ‫‪3‬لەبەر ئەوەی بینی کە جولەکەکانی دڵخۆش بوو‪ ،‬زیاتر پەترۆسی گرت( ‪.‬پاشان ڕۆژانی نانی بێ خەمیرە‪).‬‬ ‫‪4‬کاتێک گرتی و خستیە زیندانەوە و ڕادەستی چوار فەرهەنگی سەرباز کرد بۆ ئەوەی بیپارێزن ‪.‬بەنیازی ئەوەی دوای جەژنی ئیستەر‬ ‫بیهێنێتە دەرەوە بۆ خەڵک‪.‬‬ ‫‪5‬پەترۆس لە زیندان هێڵدرایەوە‪ ،‬بەڵم کڵێسا بێ وەستان بۆ خودا نوێژکرا‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک هیرۆدس دەیویست بیهێنێتە دەرەوە‪ ،‬هەر شەو پەترۆس لە نێوان دوو سەربازدا خەوتبوو‪ ،‬بە دوو زنجیر بەسترابوو‪ ،‬پاسەوانەکانی‬ ‫بەردەم دەرگاکە زیندانەکەیان دەپاراست‪.‬‬ ‫‪7‬ئینجا فریشتەی یەزدان هاتە سەری و ڕووناکییەک لە زیندانەکەدا درەوشایەوە‪ ،‬پەترۆسی لە لی پەترۆس دا و هەستایەوە و گوتی« ‪:‬زوو‬ ‫هەستە »‪.‬زنجیرەکانی لە دەستەکانی کەوتنە خوارەوە‪.‬‬ ‫‪8‬فریشتەکە پێی گوت« ‪:‬خۆت ببەستە و پێڵوەکانت ببەستە »‪.‬و بەو شێوەیەش کرد ‪.‬ئینجا پێی گوت« ‪:‬جلەکەت بە دەوری خۆتدا فڕێ بدە و‬ ‫شوێنم بکەوە»‪.‬‬ ‫‪9‬ئەویش چووە دەرەوە و بەدوایدا ڕۆیشت ‪.‬و نەیدەزانی کە ئەوە ڕاست بووە کە لەلیەن فریشتەکەوە کراوە؛ بەڵم پێی وابوو دیدێکی بینیوە‪.‬‬ ‫‪10‬کاتێک لە بەشی یەکەم و دووەمدا تێپەڕین‪ ،‬گەیشتنە ئەو دەروازە ئاسنییەی کە بەرەو شارەکە دەڕوات ‪.‬کە بە ئارەزووی خۆی بۆیان‬ ‫کرایەوە‪ ،‬چوونە دەرەوە و بە یەک شەقامدا تێپەڕین ‪.‬یەکسەر فریشتەکە لێی ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک پەترۆس هاتەوە دڵی خۆی‪ ،‬گوتی« ‪:‬ئێستا بە دڵنیاییەوە دەزانم کە یەزدان فریشتەی خۆی ناردووە و لە دەستی هیرۆدس و لە‬ ‫هەموو چاوەڕوانییەکانی گەلی جولەکەکان ڕزگاری کردووم»‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک بیری لە شتەکە کردەوە‪ ،‬هاتە ماڵی مەریەم دایکی یۆحەنا کە ناوی بنەماڵەکەی مارک بوو ‪.‬کە زۆرێک لە یەکتر کۆبوونەوە و‬ ‫نوێژیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪13‬کاتێک پەترۆس لە دەرگای دەروازەکەی دەدا‪ ،‬کچێک بە ناوی ڕۆدا هات گوێی لێبگرێت‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک دەنگی پەترۆسی زانی‪ ،‬لە خۆشحاڵییەوە دەروازەکەی نەکردەوە‪ ،‬بەڵکو بەڕاکردن هاتە ژوورەوە و باسی لەوە کرد کە چۆن‬ ‫پەترۆس لەبەردەم دەروازەکە وەستابوو‪.‬‬ ‫‪15‬پێیان گوت« ‪:‬تۆ شێتی »‪.‬بەڵم بەردەوام دووپاتی دەکردەوە کە تەنانەت هەروایە ‪.‬ئینجا گوتیان« ‪:‬ئەوە فریشتەکەیەتی»‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم پەترۆس بەردەوام بوو لە لێدان‪ ،‬کاتێک دەرگاکەیان کردەوە و بینییان‪ ،‬سەریان سوڕما‪.‬‬

‫‪104‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪17‬بەڵم ئەو بە دەستی ئاماژەی پێکردن کە بێدەنگ بن‪ ،‬پێی ڕاگەیاندن کە چۆن یەزدان لە زیندانەکە دەریهێناوە ‪.‬فەرمووی« ‪:‬بڕۆ ئەمانە بە‬ ‫یاقوب و براکان بڵێن »‪.‬ئینجا ڕۆیشت و چووە شوێنێکی تر‪.‬‬ ‫‪18‬هەر کە ڕۆژ بوو‪ ،‬جەنجاڵییەکی کەم لە نێو سەربازەکاندا دروست بوو‪ ،‬کە چی بەسەر پەترۆسدا هاتووە‪.‬‬ ‫‪19‬کاتێک هیرۆدس بەدوایدا گەڕا و نەیدۆزیەوە‪ ،‬پشکنینی بۆ پاسەوانەکان کرد و فەرمانی دا کە بکوژرێن ‪.‬ئینجا لە یەهوداوە دابەزی بۆ‬ ‫قەیساریا و لەوێ مایەوە‪.‬‬ ‫‪20‬هیرۆدس زۆر ناڕازی بوو لە خەڵکی سور و سیدۆن‪ ،‬بەڵم بە یەکەوە هاتنە لی و بلستۆسی ژووری پاشایان کردە هاوڕێیان‪ ،‬داوای‬ ‫ئاشتییان کرد ‪.‬چونکە وڵتەکەیان بە وڵتی پاشا خۆراک دەدرا‪.‬‬ ‫‪21‬لە ڕۆژێکی دیاریکراودا هیرۆدس کە جل و بەرگی شاهانەی لەبەردا بوو‪ ،‬لەسەر تەختەکەی دانیشت و وتارێکی بۆ کردن‪.‬‬ ‫‪22‬خەڵکەکە هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬دەنگی خودایەکە نەک دەنگی مرۆڤ»‪.‬‬ ‫‪23‬یەکسەر فریشتەی یەزدان لێیدا‪ ،‬چونکە شکۆمەندی بە خودا نەبەخشی‪ ،‬کرم خوارد و وازی لە جنۆک هێنا‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم قسەی خودا گەشەی کرد و زۆر بوو‪.‬‬ ‫‪25‬بەرنابا و شاول لە ئۆرشەلیم گەڕانەوە و یۆحەنایان برد کە ناوی بنەماڵەکەی مارک بوو‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٣‬‬ ‫‪1‬لە کڵێسای ئەنتیکیادا هەندێک پێغەمبەر و مامۆستا هەبوون ‪.‬وەک بەرنابا و شیمئۆن کە پێی دەگوترا نیجەر و لوسیۆسی کورینی و مانعین‬ ‫کە لەگەڵ هیرۆدی سەرۆک و شاول پەروەردە کرابوون‪.‬‬ ‫‪2‬کاتێک خزمەتیان بە یەزدان دەکرد و بەڕۆژوو بوون‪ ،‬ڕۆحی پیرۆز گوتی« ‪:‬بەرنابا و شاولم جیا بکەنەوە بۆ ئەو کارەی کە بانگم‬ ‫کردوون»‪.‬‬ ‫‪3‬کاتێک بەڕۆژوو بوون و نوێژیان کرد و دەستیان لەسەر دانا‪ ،‬ڕەوانەیان کردن‪.‬‬ ‫‪4‬ئەوانیش بە ڕۆحی پیرۆز ڕەوانەی سێلۆکیا ڕۆیشتن ‪.‬لەوێشەوە بە کەشتی بەرەو قوبرس ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک لە سەلمی بوون‪ ،‬لە کەنیسەکانی جولەکەکاندا وشەی خودایان ڕاگەیاند‪ ،‬یۆحەناشیان بۆ خزمەتکارەکەیان هێنا‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک بە دوورگەکەدا ڕۆیشتن بۆ پافۆس‪ ،‬جادووگەرێکیان دۆزیەوە‪ ،‬پێغەمبەرێکی درۆزن‪ ،‬جولەکە بوو‪ ،‬ناوی بەرعیسۆ بوو‪.‬‬ ‫‪7‬لەگەڵ جێگری وڵتەکە بوو‪ ،‬سێرگیۆس پاوڵۆس‪ ،‬پیاوێکی ژیر ‪.‬بانگەوازی بەرنابا و شاولی کرد و ئارەزووی گوێگرتن لە قسەی خودای‬ ‫دەکرد‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم ئەلیماسی جادووگەر (چونکە ناوی بە لێکدانەوە وایە )بەرەنگارییان بووەوە و ویستی جێگرەکە لە باوەڕ دوور بخاتەوە‪.‬‬ ‫‪9‬ئینجا شاول (کە پێی دەوترێت پۆڵس )پڕ بوو لە ڕۆحی پیرۆز‪ ،‬چاوی لەسەر بوو‪.‬‬ ‫‪10‬وتی« ‪:‬ئەی پڕ لە هەموو فێڵ و فەسادی‪ ،‬ئەی منداڵی شەیتان‪ ،‬دوژمنی هەموو ڕاستودروستییەک‪ ،‬ئایا واز لە چەواشەکردنی ڕێگا‬ ‫ڕاستەکانی یەزدان ناهێنیت؟‬ ‫‪11‬ئێستا دەستە یەزدان بەسەرتدایە و کوێر دەبیت و بۆ وەرزێک خۆر نابینیت ‪.‬یەکسەر تەمێک و تاریکییەک کەوتە سەری ‪.‬و بە دوای‬ ‫هەندێکدا دەگەڕا کە دەستی بگرن‪.‬‬ ‫‪12‬جێگرەکە کاتێک بینی چی ڕوویدا‪ ،‬باوەڕی هێنا و سەری سوڕما لە فێرکارییەکانی یەزدان‪.‬‬ ‫‪13‬کاتێک پۆڵس و کۆمەڵەکەی لە پافۆس ڕزگاریان بوو‪ ،‬گەیشتنە پەرگا لە پامفیلیا‪ ،‬یۆحەنا لێیان ڕۆیشت گەڕایەوە ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم کاتێک لە پێرگا ڕۆیشتن‪ ،‬گەیشتنە ئەنتیکە لە فیسیدیا و لە ڕۆژی شەممەدا چوونە ناو کەنیسەکە و دانیشتن‪.‬‬ ‫‪15‬دوای خوێندنەوەی یاسا و پێغەمبەران‪ ،‬فەرمانڕەواکانی کەنیسەکە بۆیان نارد و گوتیان« ‪:‬ئەی برایان‪ ،‬ئەگەر قسەیەکی ئامۆژگاریتان‬ ‫هەیە بۆ گەل‪ ،‬بڵێن»‪.‬‬ ‫‪16‬ئینجا پۆڵس هەستا و بە دەستی ئاماژەی کرد و گوتی« ‪:‬پیاوانی ئیسرائیل و ئێوەی لە خودا دەترسن‪ ،‬گوێتان لێ بگرن»‪.‬‬ ‫‪17‬خودای ئەم گەلە ئیسرائیلە باوباپیرانی ئێمەی هەڵبژارد و گەلەکەی بەرزکردەوە کاتێک وەک نامۆ لە خاکی میسر نیشتەجێ بوون و بە‬ ‫قۆڵێکی بەرز لێی دەرهێنا‪.‬‬ ‫‪18‬لە ماوەی چل ساڵدا لە بیاباندا ڕەوشتی ئەوانی گرت‪.‬‬ ‫‪19‬کاتێک حەوت نەتەوەی لە خاکی کەنعان لەناوبرد‪ ،‬خاکەکەیان بە تیروپشک دابەش کرد‪.‬‬ ‫‪20‬دوای ئەوە نزیکەی چوار سەد و پەنجا ساڵ دادوەری پێبەخشین‪ ،‬تا ساموئێلی پێغەمبەر‪.‬‬ ‫‪21‬دواتر داوای پاشایان کرد‪ ،‬خودا شاولی کوڕی سیس‪ ،‬پیاوی هۆزی بنیامینی پێبەخشین‪ ،‬لە ماوەی چل ساڵدا‪.‬‬ ‫‪22‬کاتێک دووری خستەوە‪ ،‬داودی بۆیان هەڵگرت تا ببێتە پاشایان ‪.‬هەروەها شایەتحاڵی بۆ دا و گوتی« ‪:‬داودی کوڕی یسێم دۆزیەوە‪،‬‬ ‫پیاوێک بە دڵی خۆم و هەموو ویستی من جێبەجێ دەکات»‪.‬‬ ‫‪23‬خودا لە نەوەکانی ئەم پیاوە بە پێی بەڵێنەکەی ڕزگارکەرێکی بۆ ئیسرائیل بەرزکردەوە‪ ،‬ئەویش عیسا‪.‬‬ ‫‪24‬کاتێک یۆحەنا بۆ یەکەمجار پێش هاتنی مەعمودی تەوبەی بۆ هەموو گەلی ئیسرائیل بانگەشەی کرد‪.‬‬ ‫‪25‬کاتێک یۆحەنا ڕێبازەکەی خۆی تەواو کرد‪ ،‬گوتی« ‪:‬پێتان وایە من کێم؟ »من ئەو نیم ‪.‬بەڵم‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬کەسێک لە دوای من دێت‪،‬‬ ‫شایەنی ئەوە نیم پێڵوەکانی لە پێیەکانیدا شل بکەمەوە‪.‬‬ ‫‪26‬پیاوان و برایان‪ ،‬نەوەی ئیبراهیم و هەرکەسێک لە ئێوە لە خودا بترسێت‪ ،‬وشەی ئەم ڕزگاربوونە بۆ ئێوە نێردراوە‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە ئەوانەی لە ئۆرشەلیم نیشتەجێن و فەرمانڕەواکانیان‪ ،‬چونکە نەیانناسی و دەنگی پێغەمبەران کە هەموو شەممەیەک‬ ‫دەخوێندرێنەوە‪ ،‬ئەوانیان جێبەجێ کرد لە سزادانی‪.‬‬ ‫‪28‬هەرچەندە هیچ هۆکارێکیان بۆ مردن نەدۆزیەوە‪ ،‬بەڵم داوای کوشتنیان لە پیلتۆس کرد‪.‬‬ ‫‪29‬دوای ئەوەی هەموو ئەو شتانەی لەسەری نووسرابوون جێبەجێیان کرد‪ ،‬لە دارەکە دایانبەزاند و لە گۆڕێکدا دایاننا‪.‬‬

‫‪105‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪30‬بەڵم خودا لە مردن زیندوو کردەوە‪.‬‬ ‫‪31‬چەندین ڕۆژ لەو کەسانە بینرا کە لەگەڵیدا لە جەلیلەوە بەرەو ئۆرشەلیم هاتبوون و شایەتحاڵی ئەون بۆ گەل‪.‬‬ ‫‪32‬ئێمە مژدەی خۆشتان پێ دەگەیەنین‪ ،‬کە چۆن ئەو بەڵێنەی کە بە باوباپیران دراوە‪.‬‬ ‫‪33‬خودا هەمان شت بۆ ئێمەی منداڵەکانیان بەدیهێنا‪ ،‬چونکە عیسای زیندووکردەوە ‪.‬هەروەک چۆن لە زبوری دووەمدا نووسراوە« ‪:‬تۆ‬ ‫کوڕی منیت‪ ،‬ئەمڕۆ تۆم لەدایک کرد»‪.‬‬ ‫‪34‬سەبارەت بەوەی کە لە مردن زیندووکردەوە‪ ،‬ئێستا نەگەڕێتەوە بۆ خراپبوون‪ ،‬بەم شێوەیە گوتی« ‪:‬من میهرەبانییە دڵنیاکانی داودتان‬ ‫پێدەدەم»‪.‬‬ ‫‪35‬بۆیە لە زبورێکی دیکەدا دەڵێت« ‪:‬مەهێڵە پیرۆزەکەت خراپبوون ببینێت»‪.‬‬ ‫‪36‬داود دوای ئەوەی بە ویستی خودا خزمەتی نەوەی خۆی کرد‪ ،‬خەوی لێکەوت و خرایە بەردەم باوباپیرانی و خراپبوونی بینی‪.‬‬ ‫‪37‬بەڵم ئەو کەسەی کە خودا زیندوو کردەوە‪ ،‬هیچ خراپبوونێکی نەبینی‪.‬‬ ‫‪38‬برایان و برایان‪ ،‬بزانن کە لە ڕێگەی ئەم پیاوەوە لێخۆشبوونی گوناهتان بۆ دەگوترێ‪.‬‬ ‫‪39‬بە پێی ئەو هەموو ئەوانەی باوەڕیان هێناوە‪ ،‬لە هەموو شتێکدا ڕاستودروست دەبن‪ ،‬کە بە یاسای موسا نەتوانرا لێیەوە ڕاستودروست‬ ‫ببن‪.‬‬ ‫‪40‬کەواتە ئاگاداربە‪ ،‬نەک ئەوەی لە پێغەمبەراندا باسی کراوە‪ ،‬بەسەرتاندا بێت‪.‬‬ ‫‪41‬سەیرکە‪ ،‬ئێوە سووکایەتی پێدەکەن و سەرسامن و لەناو دەچن‪ ،‬چونکە من لە ڕۆژگاری ئێوەدا کارێک دەکەم‪ ،‬کارێک کە باوەڕتان پێی‬ ‫نابێت‪ ،‬ئەگەر پیاوێک بۆتان ڕابگەیەنێت‪.‬‬ ‫‪42‬کاتێک جولەکەکان لە کەنیسەکە چوونە دەرەوە‪ ،‬نەتەوەکان داوای لێبوردنیان کرد کە لە شەممەی داهاتوودا ئەم قسانەیان پێ بڵێن‪.‬‬ ‫‪43‬کاتێک کۆبوونەوەکە تێکچوو‪ ،‬زۆرێک لە جولەکەکان و موسڵمانە ئایینییەکان بەدوای پۆڵس و بەرنابادا ڕۆیشتن‪ ،‬ئەوانیش بە قسەکردن‬ ‫لەگەڵیان ڕازییان کرد کە لە نیعمەتی خودادا بەردەوام بن‪.‬‬ ‫‪44‬شەممەی دواتر نزیکەی هەموو شارەکە کۆبوونەوە بۆ گوێگرتن لە قسەی خودا‪.‬‬ ‫‪45‬بەڵم کاتێک جولەکەکان خەڵکەکەیان بینی‪ ،‬پڕ بوون لە ئیرەیی و دژی ئەو قسانەی پۆڵس قسەیان دەکرد و دژایەتیان دەکرد و کوفریان‬ ‫دەکرد‪.‬‬ ‫‪46‬ئینجا پۆڵس و بەرناباش بوێرییان کرد و گوتیان« ‪:‬پێویست بوو سەرەتا قسەی خوداتان پێ بگوترێ‪ ،‬بەڵم کاتێک لە خۆتان داناوە و‬ ‫خۆتان بە ناشایستەی ژیانی هەتاهەتایی دەزانن‪ ،‬ئێمە ڕوو لە نەتەوەکان دەکەین‪.» .‬‬ ‫‪47‬چونکە یەزدان بەم شێوەیە فەرمانی پێکردین و دەڵێت ‪:‬تۆم داناوە بۆ ئەوەی ببیتە ڕووناکی نەتەوەکان‪ ،‬تا تا کۆتاییەکانی زەوی بۆ‬ ‫ڕزگاربوون بیت‪.‬‬ ‫‪48‬کاتێک نەتەوەکان ئەمەیان بیست‪ ،‬دڵخۆش بوون و قسەی یەزدانیان بەرز کردەوە‪ ،‬هەرچی بۆ ژیانی هەتاهەتایی دەستنیشانکرابوون‬ ‫باوەڕیان هێنا‪.‬‬ ‫‪49‬قسەی یەزدان لە هەموو ناوچەکەدا بڵوکرایەوە‪.‬‬ ‫‪50‬بەڵم جولەکەکان ژنە پەرستراو و بەڕێزەکان و سەرکردەکانی شارەکەیان وروژاند و گۆشەگیرییان لەسەر پۆڵس و بەرنابا دروستکرد و‬ ‫لە ناوچەکانی خۆیان دەریانکرد‪.‬‬ ‫‪51‬بەڵم تۆز و خۆڵ و خۆڵ و خۆڵ و تۆز و خۆڵ و خاشاکیان لێ هەڵدا و گەیشتنە ئیکۆنیۆم‪.‬‬ ‫‪52‬شاگردەکان پڕ بوون لە خۆشی و ڕۆحی پیرۆز‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٤‬‬ ‫‪1‬لە ئیکۆنیۆم‪ ،‬هەردووکیان پێکەوە چوونە ناو کەنیسەی جولەکەکان و قسەیان کرد‪ ،‬جەماوەرێکی زۆر لە جولەکەکان و یۆنانیەکان‬ ‫باوەڕیان هێنا‪.‬‬ ‫‪2‬بەڵم جولەکەکانی بێباوەڕ نەتەوەکانیان وروژاند و بیریان لە برایان خراپ کرد‪.‬‬ ‫‪3‬بۆیە ماوەیەکی زۆر مانەوە و بە بوێری لە یەزدان قسەیان دەکرد‪ ،‬کە شایەتحاڵی وشەی نیعمەتی ئەوی دەدا و نیشانە و سەرسوڕهێنەری‬ ‫بە دەستیان دا‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم جەماوەری شارەکە دابەش بوو‪ ،‬بەشێکیان لەگەڵ جولەکەکان و بەشێکیان لەگەڵ نێردراوان‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک هێرشێک کرایە سەر نەتەوەکان و جولەکەکان لەگەڵ فەرمانڕەواکانیان‪ ،‬بۆ ئەوەی سووکایەتییان پێ بکەن و بەردیان لێبدەن‪.‬‬ ‫‪6‬ئەوان ئاگاداری ئەوە بوون و هەڵتن بۆ شاری لیسترا و دێربێ‪ ،‬شارەکانی لیکاونیا و ناوچەکانی دەوروبەری‪.‬‬ ‫‪7‬لەوێ ئینجیلیان ڕاگەیاند‪.‬‬ ‫‪8‬پیاوێک لە لیسترا دانیشتبوو‪ ،‬لە پێیەکانیدا لواز بوو‪ ،‬لە سکی دایکیەوە پەککەوتە بوو‪ ،‬هەرگیز نەڕۆیشتبوو‪.‬‬ ‫‪9‬ئەویش گوێی لە قسەکانی پۆڵس بوو‪ ،‬ئەویش بە توندی سەیری کرد و زانی باوەڕی هەیە بۆ چاکبوونەوە‪.‬‬ ‫‪10‬بە دەنگێکی بەرز وتی ‪:‬لەسەر پێیەکانت ڕاست بوەستە ‪.‬وە بازێکی دا و بە پێ ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک خەڵکەکە بینییان کە پۆڵس کردوویەتی‪ ،‬بە قسەی لیکاونیا دەنگیان بەرزکردەوە و گوتیان« ‪:‬خوداکان بە شێوەی مرۆڤ هاتوونەتە‬ ‫خوارەوە بۆ لی ئێمە»‪.‬‬ ‫‪12‬بەرناباشیان ناونا موشتەری ‪.‬و پۆڵس‪ ،‬مێرکوریۆس‪ ،‬چونکە ئەو قسەکەری سەرەکی بوو‪.‬‬ ‫‪13‬کاهینی موشتەری کە پێش شارەکەیان بوو‪ ،‬گا و تاجە گوڵینەی هێنایە دەروازەکان و دەیویست لەگەڵ خەڵکدا قوربانی بکات‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک نێردراوان‪ ،‬بەرنابا و پۆڵس بیستیان‪ ،‬جلەکانیان دڕاند و هاواریان کرد‪.‬‬

‫‪106‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪15‬گوتی« ‪:‬بەڕێزان‪ ،‬بۆچی ئەمانە دەکەن؟ »ئێمەش لەگەڵ ئێوەدا مرۆڤی هاوسۆزین و بانگەشەی ئەوەتان بۆ دەکەین کە لەم شتە پووچانە‬ ‫ڕوو لە خودای زیندوو بکەنەوە کە ئاسمان و زەوی و دەریا و هەموو شتەکانی ناوی دروستکردووە‪.‬‬ ‫‪16‬لە ڕابردوودا ڕێگەیان دا هەموو گەلن بە ڕێگاکانی خۆیاندا بڕۆن‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم خۆی بێ شایەتحاڵی نەهێشتەوە‪ ،‬چونکە چاکەی کرد و لە ئاسمانەوە باران و وەرزی بەرهەمهێنانی پێبەخشین‪ ،‬دڵمان پڕ کرد لە‬ ‫خواردن و خۆشی‪.‬‬ ‫‪18‬بەم قسانە بە دەگمەن خەڵکەکەیان ڕاگرت و قوربانییان بۆ نەکردبێت‪.‬‬ ‫‪19‬جولەکەکان لە ئەنتیکە و ئیکۆنیۆمەوە هاتنە ئەوێ و خەڵکەکەیان ڕازی کرد و پۆڵسیان بەردباران کرد و پێیان وابوو مردووە لە شارەکە‬ ‫دەریانهێنا‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم کاتێک شاگردەکانی لە دەوری وەستابوون‪ ،‬هەستا و هاتە ناو شارەکە‪ ،‬ڕۆژی دواتر لەگەڵ بەرنەباس بەرەو دێربە ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪21‬ئینجیلیان بۆ ئەو شارە ڕاگەیاند و زۆر کەسیان فێرکرد‪ ،‬گەڕانەوە بۆ لیسترا و ئیکۆنیۆم و ئەنتیکیا‪.‬‬ ‫‪22‬ڕۆحی شاگردەکان پشتڕاست دەکەینەوە و ئامۆژگارییان دەکەین کە لە باوەڕدا بەردەوام بن و بە تەنگانەیەکی زۆرەوە دەبێ بچینە ناو‬ ‫شانشینی خوداوە‪.‬‬ ‫‪23‬کاتێک لە هەموو کڵێسایەکدا پیریان دانا و بە ڕۆژوو نوێژیان کرد‪ ،‬ئەوانیان پێشکەش بە یەزدان کرد کە باوەڕیان پێی هەبوو‪.‬‬ ‫‪24‬دوای ئەوەی بە پیسیدیادا تێپەڕین‪ ،‬گەیشتنە پامفیلیا‪.‬‬ ‫‪25‬کاتێک لە پێرگا وشەکەیان ڕاگەیاند و چوونە خوارەوە بۆ ئەتالیا‪.‬‬ ‫‪26‬لەوێشەوە بە کەشتی بەرەو ئەنتیکە ڕۆیشتن‪ ،‬لەوێشەوە پێشنیار کرابوون بۆ نیعمەتی خودا بۆ ئەو کارەی کە ئەنجامیان دا‪.‬‬ ‫‪27‬کاتێک هاتن و کڵێساکەیان کۆکردەوە‪ ،‬هەموو ئەو کارانەی خودایان لەگەڵ کردوون و چۆن دەرگای باوەڕیان بۆ نەتەوەکان کردۆتەوە‪.‬‬ ‫‪28‬لەوێ بۆ ماوەیەکی زۆر لەگەڵ شاگردەکاندا مانەوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٥‬‬ ‫‪1‬هەندێک پیاو کە لە جولەکەوە هاتبوونە خوارەوە‪ ،‬فێری براکانیان دەکرد و گوتیان« ‪:‬ئەگەر بە شێوازی موسا خەتەنە نەکرێن‪ ،‬ناتوانن‬ ‫ڕزگارتان بێت»‪.‬‬ ‫‪2‬کاتێک پۆڵس و بەرنابا ناکۆکی و ناکۆکییەکی کەمیان لەگەڵدا نەبوو‪ ،‬بڕیاریان دا کە پۆڵس و بەرنابا و هەندێکی دیکەیان بچنە ئۆرشەلیم بۆ‬ ‫لی نێردراوان و پیرەکان سەبارەت بەم پرسیارە‪.‬‬ ‫‪3‬لە ڕێگای کڵێساکەدا هێنران و بە فینقی و سامریادا تێپەڕین و گۆڕانکارییەکانی نەتەوەکانیان ڕاگەیاند‪ ،‬خۆشییەکی زۆریان بۆ هەموو‬ ‫براکان دروست کرد‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک گەیشتنە ئۆرشەلیم‪ ،‬لەلیەن کڵێسا و نێردراوان و پیرەکانەوە پێشوازییان لێکرا و هەموو ئەو شتانەی کە خودا لەگەڵیان کردبوویان‬ ‫ڕاگەیاند‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم هەندێک لە مەزهەبی فەریسییەکان کە باوەڕیان هێنابوو‪ ،‬هەڵسان و گوتیان« ‪:‬پێویستە خەتەنەکردنیان و فەرمانیان پێبدرێت کە‬ ‫یاسای موسا جێبەجێ بکەن»‪.‬‬ ‫‪6‬نێردراوان و پیرەکان کۆبوونەوە بۆ ئەوەی ئەم بابەتە بخەنە ڕوو‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک ناکۆکی زۆر دروست بوو‪ ،‬پەترۆس هەستا و پێی گوتن« ‪:‬برایان‪ ،‬ئێوە دەزانن کە چۆن ماوەیەکی باش لەمەوبەر خودا لە نێوانماندا‬ ‫هەڵبژارد بۆ ئەوەی نەتەوەکان لە ڕێگەی دەممەوە گوێیان لە وشەی ئینجیل بگرن ‪.‬و باوەڕ بکەن‪.‬‬ ‫‪8‬خودا کە دڵەکان دەناسێت‪ ،‬شایەتحاڵی پێدان و ڕۆحی پیرۆزی پێبەخشین‪ ،‬هەروەک چۆن بە ئێمەی بەخشی‪.‬‬ ‫‪9‬هیچ جیاوازییەک لە نێوان ئێمە و ئەواندا مەکە‪ ،‬دڵیان پاک بکەرەوە بە باوەڕ‪.‬‬ ‫‪10‬کەواتە بۆچی خودا تاقی دەکەنەوە‪ ،‬یۆرۆیەک بخەنە سەر ملی شاگردەکان‪ ،‬کە نە باوباپیرانمان و نە ئێمە نەمانتوانی بەرگەی بگرین؟‬ ‫‪11‬بەڵم ئێمە باوەڕمان وایە کە بە نیعمەتی یەزدانی مەسیح ڕزگارمان دەبێت‪ ،‬وەک ئەوان‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا هەموو جەماوەرەکە بێدەنگ بوون و گوێیان لە بەرنابا و پۆڵس گرت و ڕایانگەیاند کە خودا لە ڕێگەی ئەوانەوە چ موعجیزە و‬ ‫سەرسوڕهێنەرێکی لە نێو نەتەوەکاندا کردووە‪.‬‬ ‫‪13‬دوای ئەوەی بێدەنگ بوون‪ ،‬یاقوب وەڵمی دایەوە« ‪:‬برایان‪ ،‬گوێم لێ بگرن‪.‬‬ ‫‪14‬شیمعۆن باسی لەوە کرد کە چۆن خودا سەرەتا سەردانی نەتەوەکانی کرد‪ ،‬بۆ ئەوەی گەلێک بۆ ناوی خۆی لێیان دەربهێنێت‪.‬‬ ‫‪15‬قسەکانی پێغەمبەران لەگەڵ ئەمەدا یەکدەگرنەوە ‪.‬وەک نووسراوە‪،‬‬ ‫‪16‬دوای ئەمە دەگەڕێمەوە و چادرەکەی داود دروست دەکەمەوە کە ڕووخاوە ‪.‬وێرانەکانی دروست دەکەمەوە و دایدەمەزرێنم‪.‬‬ ‫‪17‬بۆ ئەوەی پاشماوەی مرۆڤەکان بەدوای یەزدان و هەموو نەتەوەکاندا بگەڕێن‪ ،‬کە ناومیان لێنراوە‪ ،‬یەزدان دەفەرموێت کە هەموو ئەمانە‬ ‫دەکات‪.‬‬ ‫‪18‬لە سەرەتای جیهانەوە هەموو کارەکانی خودا دەزانن‪.‬‬ ‫‪19‬بۆیە حوکمەکەم ئەوەیە کە ئەوان بێزار نەکەین‪ ،‬ئەوانەی لە نەتەوەکان ڕوویان لە خودا کردووە‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم ئێمە بۆیان بنووسین‪ ،‬کە خۆیان لە پیسکردنی بت و لە زینا و لە شتە خنکان و خوێن بەدوور بگرن‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە موسا لە سەردەمی کۆن لە هەموو شارێکدا ئەوانەی بانگەشەی بۆ دەکەن‪ ،‬هەموو شەممەیەک لە کەنیسەکاندا دەخوێندرێنەوە‪.‬‬ ‫‪22‬ئینجا نێردراوان و پیرەکان و هەموو کڵێساکە پێیان خۆش بوو کە پیاوە هەڵبژێردراوەکانی خۆیان لەگەڵ پۆڵس و بەرناباس بنێرن بۆ‬ ‫ئەنتیکیا ‪.‬واتە یەهودا کە ناوی بەرساباس بوو و سیلس‪ ،‬پیاوە سەرەکییەکانی برایان‪.‬‬ ‫‪23‬ئەوانیش بەم شێوەیە نامەیان لە ڕێگەی ئەوانەوە نووسی ‪.‬نێردراوان و پیر و برایان سڵو دەنێرن بۆ ئەو برایانەی کە لە نەتەوەکانن لە‬ ‫ئەنقەیا و شام و کیلیکیا‪.‬‬

‫‪107‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪24‬چونکە بیستوومانە ئەوانەی لە ئێمەوە هاتوونەتە دەرەوە بە قسەیەک ئێوەیان تووشی شڵەژان کردووە و گیانتان تێکداوە و دەڵێن‘ ‪:‬دەبێت‬ ‫خەتەنە بکرێن و یاساکە جێبەجێ بکەن‪.‬‬ ‫‪25‬ئێمە بە یەک دڵی کۆبووینەوە‪ ،‬لەگەڵ بەرنابا و پۆڵسی خۆشەویستمان‪ ،‬پیاوی هەڵبژێردراو بۆ ئێوە بنێرین‪.‬‬ ‫‪26‬ئەو پیاوانەی لە پێناو ناوی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان ژیانیان خستۆتە مەترسییەوە‪.‬‬ ‫‪27‬بۆیە ئێمە یەهودا و سیلسمان ناردووە‪ ،‬ئەوانیش بە زارەکی هەمان شتتان پێدەڵێن‪.‬‬ ‫‪28‬چونکە ڕۆحی پیرۆز و ئێمەش باش بوو کە لەم شتە پێویستانە بارگرانییەکی گەورەتر لەسەر ئێوە نەخەینە سەرتان‪.‬‬ ‫‪29‬بۆ ئەوەی خۆتان بەدوور بگرن لە خواردنی پێشکەشکراو بۆ بتەکان و لە خوێن و لە شتە خنکێنراوەکان و لە زیناکردن ‪.‬باش بن‪.‬‬ ‫‪30‬کاتێک دوورخرانەوە‪ ،‬هاتنە ئەنتیکە و خەڵکەکەیان کۆکردەوە و نامەکەیان گەیاند‪.‬‬ ‫‪31‬کاتێک خوێندرایەوە‪ ،‬بۆ دڵنەوایی دڵخۆش بوون‪.‬‬ ‫‪32‬یەهودا و سیلش کە خۆیان پێغەمبەر بوون‪ ،‬بە قسەی زۆر ئامۆژگارییان کرد و پشتڕاستیان کردەوە‪.‬‬ ‫‪33‬دوای ئەوەی بۆ ماوەیەک لەوێ مانەوە‪ ،‬بە ئاشتی لەلیەن برایانەوە بۆ لی نێردراوان ئازاد کران‪.‬‬ ‫‪34‬بەڵم سیلس پێی خۆش بوو لەوێ بمێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪35‬پۆڵس و بەرناباش لە ئەنتیکیا بەردەوام بوون و لەگەڵ زۆر کەسی دیکەش فێری وشەی یەزدانیان دەکرد و بانگەشەی یەزدانیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪36‬دوای چەند ڕۆژێک پۆڵس بە بەرنابای گوت« ‪:‬با بچینەوە سەردانی براکانمان بکەین لە هەر شارێک کە وشەی یەزدانمان تێدا‬ ‫بانگەشەی بۆ کردووە و بزانین چۆن دەڕۆن»‪.‬‬ ‫‪37‬بەرناباش بڕیاریدا یۆحەنا کە ناوی بنەماڵەکەی مارک بوو لەگەڵ خۆیان ببات‪.‬‬ ‫‪38‬بەڵم پۆڵس پێی باش نەبوو بیبات لەگەڵ خۆیان‪ ،‬کە لە پامفیلیاوە لێیان دوورکەوتەوە و لەگەڵیان نەچووە سەر کارەکە‪.‬‬ ‫‪39‬ململنێی نێوانیان ئەوەندە توند بوو‪ ،‬یەکیان لە یەکتر جیابوونەوە‪ ،‬بەرناباش مارکی گرت و بە کەشتی بەرەو قوبرس ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪40‬پۆڵس سیلسی هەڵبژارد و ڕۆیشت‪ ،‬دوای ئەوەی براکانی بۆ نیعمەتی خودا ڕاسپێردرابوون‪.‬‬ ‫‪41‬ئینجا بە سوریا و کیلیکیادا ڕۆیشت و کڵێساکانی پشتڕاستکردەوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٦‬‬ ‫‪1‬ئینجا هاتە دێربە و لەسترا‪ ،‬شاگردێک لەوێ بوو بە ناوی تیمۆتێۆس کوڕی ژنێک کە جولەکە بوو و باوەڕی پێهێنابوو ‪.‬بەڵم باوکی یۆنانی‬ ‫بوو‪.‬‬ ‫‪2‬ئەو برایانەش کە لە لیسترا و ئیکۆنیۆم بوون‪ ،‬بە باشی باسیان کرد‪.‬‬ ‫‪3‬ئەو دەبوو پۆڵس لەگەڵیدا بچێتە دەرەوە ‪.‬لەبەر جولەکەکانی ئەو ناوچەیە بردیان و خەتەنەیان کرد‪ ،‬چونکە هەموویان دەیانزانی باوکی‬ ‫یۆنانیە‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک بەناو شارەکاندا دەڕۆیشتن‪ ،‬ئەو فەرمانانەیان پێدا کە لەلیەن نێردراوان و پیرەکانی ئۆرشەلیمەوە دەستنیشانکرابوون‪.‬‬ ‫‪5‬کڵێساکان لە باوەڕدا جێگیر بوون و ڕۆژانە ژمارەیان زیاد دەکرد‪.‬‬ ‫‪6‬دوای ئەوەی بە سەرانسەری فریجیا و ناوچەی گەلتیادا ڕۆیشتن و ڕۆحی پیرۆزیان لێ قەدەغە کرا کە لە ئاسیا بانگەشەی وشە بکەن‪.‬‬ ‫‪7‬دوای گەیشتنیان بۆ میسیا‪ ،‬هەوڵیان دا بچنە بیتینیا‪ ،‬بەڵم ڕۆح ڕێگەی پێنەدا‪.‬‬ ‫‪8‬ئەوانیش بە میسیادا تێپەڕین‪ ،‬هاتنە خوارەوە بۆ ترۆئاس‪.‬‬ ‫‪9‬لە شەودا بینینێک بۆ پۆڵس دەرکەوت ‪.‬پیاوێکی مەقدۆنیا وەستا و دوعای لێکرد و گوتی« ‪:‬وەرە بۆ مەقدۆنیا و یارمەتیمان بدە»‪.‬‬ ‫‪10‬دوای ئەوەی بینینەکەی بینی‪ ،‬یەکسەر هەوڵمان دا بچینە مەقدۆنیا و دڵنیا بووین کە یەزدان بانگی کردووین بۆ ئەوەی ئینجیلیان پێ بڵێین‪.‬‬ ‫‪11‬ئیتر لە ترۆئاسەوە ڕزگارمان کرد و بە ڕێگایەکی ڕاستەوە گەیشتینە سامۆتراکیا و ڕۆژی دواتر بەرەو نیاپۆلیس‪.‬‬ ‫‪12‬لەوێشەوە بەرەو فیلیپی‪ ،‬کە شارە سەرەکییەکەی ناوچەی مەقدۆنیایە و کۆلۆنییەکە‪ ،‬چەند ڕۆژێک لەو شارە بووین‪.‬‬ ‫‪13‬لە ڕۆژی شەممەدا لە شارەکە چووینە دەرەوە لە کەناری ڕووبارێک‪ ،‬کە خووی نوێژکردن لەوێ بوو ‪.‬دانیشتین و قسەمان لەگەڵ ئەو‬ ‫ژنانە کرد کە پەنایان بۆ ئەوێ دەبرد‪.‬‬ ‫‪14‬ژنێک بە ناوی لیدیا‪ ،‬فرۆشیارێکی وەنەوشەیی‪ ،‬خەڵکی شاری تیاتیرە‪ ،‬کە خودای دەپەرست‪ ،‬گوێی لێ بووین‪ ،‬یەزدان دڵی کردەوە و‬ ‫گرنگی بەو شتانە بدات کە لەبارەی پۆڵسەوە گوترا‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک ژن و ماڵەکەی مەعمودیەت کرا‪ ،‬داوای لێکردین و گوتی« ‪:‬ئەگەر حوکمتان دا کە من دڵسۆزم بۆ یەزدان‪ ،‬وەرن بۆ ماڵەکەم و‬ ‫لەوێ بمێننەوە »‪.‬وە ئەویش ئێمەی سنووردار کرد‪.‬‬ ‫‪16‬کاتێک دەچووینە نوێژ‪ ،‬کچێک کە ڕۆحی فەلسەفەی هەبوو‪ ،‬پێشوازی لێکردین‪ ،‬کە بە فێڵکردن قازانجێکی زۆری بۆ ئاغاکانی هێنا‪.‬‬ ‫‪17‬ئەویش بەدوای ئێمە و پۆڵسدا هات و هاواریان کرد و گوتی« ‪:‬ئەم پیاوانە خزمەتکاری خودای بەرزترینن‪ ،‬ڕێگای ڕزگاربوونمان‬ ‫پێدەدەن»‪.‬‬ ‫‪18‬ئەو ژنە چەندین ڕۆژ ئەمەی کرد ‪.‬بەڵم پۆڵس دڵتەنگ بوو‪ ،‬ڕووی کردە ڕۆحەکەی و گوتی« ‪:‬بە ناوی عیسا مەسیحەوە فەرمانت‬ ‫پێدەدەم لێی دەربچیت »‪.‬ئەویش لە هەمان کاتژمێردا هاتە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪19‬کاتێک ئاغاکانی بینی کە هیوای قازانجەکانیان نەماوە‪ ،‬پۆڵس و سیلسیان گرت و ڕایانکێشایە ناو بازاڕ بۆ لی فەرمانڕەواکان‪.‬‬ ‫‪20‬ئینجا هێنایان بۆ لی دادوەرەکان و گوتی« ‪:‬ئەم پیاوانە جولەکەن‪ ،‬شارەکەمان زۆر تێکدەدەن‪.‬‬ ‫‪21‬هەروەها فێری داب و نەریتەکان بکەن کە حەڵڵ نییە وەریبگرین و نە جێبەجێی بکەین‪ ،‬چونکە ڕۆمانی بووین‪.‬‬ ‫‪22‬جەماوەرەکە بەیەکەوە دژی ئەوان ڕاپەڕین‪ ،‬دادوەرەکان جلەکانیان دڕاند و فەرمانیان دا لێیان بدەن‪.‬‬ ‫‪23‬کاتێک لێدانێکی زۆریان لێدا‪ ،‬فڕێیاندانە زیندان و فەرمانڕەوای زیندانیەکەیان کرد کە بە سەلمەتی بیانپارێزێت‪.‬‬ ‫‪24‬ئەویش کە فەرمانێکی لەو شێوەیەی وەرگرت‪ ،‬خستیانە ناو زیندانەکەوە و پێیان لە کۆتەکاندا بەستەوە‪.‬‬

‫‪108‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪25‬نیوەشەو پۆڵس و سیلس نوێژیان کرد و ستایشیان بۆ خودا گوت‪ ،‬دیلەکان گوێیان لێ بوو‪.‬‬ ‫‪26‬لەناکاو بوومەلەرزەیەکی گەورە ڕوویدا و بناغەکانی زیندانەکە لەرزین‪ ،‬یەکسەر هەموو دەرگاکان کرانەوە و بەندەکانی هەریەکەیان شل‬ ‫بوون‪.‬‬ ‫‪27‬پاسەوانی زیندانەکە لە خەوەوە بەئاگا هاتەوە و بینی دەرگاکانی زیندان کراوەن‪ ،‬شمشێرەکەی دەرهێنا و دەیویست خۆی بکوژێت‪ ،‬بەو‬ ‫پێیەی دیلەکان هەڵتوون‪.‬‬ ‫‪28‬بەڵم پۆڵس بە دەنگێکی بەرز هاواری کرد و گوتی« ‪:‬هیچ زیانێک بە خۆت مەدە‪ ،‬چونکە هەموومان لێرەین»‪.‬‬ ‫‪29‬ئینجا بانگەوازی ڕووناکی کرد و بەلەرزەوە هاتە ژوورەوە و لەبەردەم پۆڵس و سیلسدا کەوتە خوارەوە‪.‬‬ ‫‪30‬ئینجا هێنایانە دەرەوە و گوتی« ‪:‬بەڕێزان‪ ،‬چی بکەم بۆ ئەوەی ڕزگارم بێت؟»‬ ‫‪31‬ئەوانیش گوتیان« ‪:‬باوەڕ بە یەزدانی مەسیح بکە‪ ،‬تۆ و ماڵەکەت ڕزگارت دەبێت»‪.‬‬ ‫‪32‬ئینجا قسەی یەزدانیان پێ گوت و بە هەموو ئەوانەی لە ماڵەکەیدا بوون‪.‬‬ ‫‪33‬لە هەمان کاتژمێری شەودا بردیان و چەقۆکانیان شۆرد ‪.‬یەکسەر خۆی و هەموو ئەویش مەعمودی کرا‪.‬‬ ‫‪34‬کاتێک هێنایان بۆ ماڵەکەی‪ ،‬خواردنی لەبەردەمیان دانا و دڵخۆش بوو‪ ،‬لەگەڵ هەموو ماڵەکەیدا باوەڕیان بە خودا هەبوو‪.‬‬ ‫‪35‬کە ڕۆژ بوو‪ ،‬دادوەرەکان سەربازەکانیان نارد و گوتیان« ‪:‬با ئەو پیاوانە بڕۆن»‪.‬‬ ‫‪36‬پاسەوانی زیندانەکە ئەمەی بە پۆڵس گوت« ‪:‬دادگاکان ناردوویانە بۆ ئەوەی ئازادتان بکەن‪.‬‬ ‫‪37‬بەڵم پۆڵس پێی گوتن« ‪:‬ئەوان ڕۆمانی بوون بە ئاشکرا لێیان داین و ئێمەیان خستۆتە زیندانەوە ‪.‬ئێستاش بە نهێنی دەرمان دەکەنە‬ ‫دەرەوە؟ نەخێر بەڕاستی؛ بەڵم با خۆیان بێن و ئێمە دەربهێنن‪.‬‬ ‫‪38‬سەربازەکان ئەم قسانەیان بە دادوەرەکان گوت‪ ،‬کاتێک بیستیان ڕۆمانی بوون‪ ،‬ترسان‪.‬‬ ‫‪39‬هاتن و داوای لێکردن و هێنایانە دەرەوە و داوایان لێکردن لە شارەکە بڕۆن‪.‬‬ ‫‪40‬لە زیندانەکە چوونە دەرەوە و چوونە ناو ماڵی لیدیا‪ ،‬کاتێک براکانیان بینی و دڵنەوایی کردن و ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٧‬‬ ‫‪1‬کاتێک بە ئەمفیپۆلیس و ئەپۆلۆنیادا تێپەڕین و گەیشتنە تەسالۆنیکی کە کەنیسەی جولەکەکان بوو‪.‬‬ ‫‪2‬پۆڵس وەک خۆی چووە لی ئەوان و سێ ڕۆژی شەممە لە کتێبی پیرۆزەوە قسەی لەگەڵ کردوون‪.‬‬ ‫‪3‬کردنەوەی و ئیدعای کرد کە مەسیح دەبێ ئازاری چەشتبێت و لە مردن زیندوو بووبێتەوە ‪.‬و ئەم عیسایەی کە بۆتان بانگ دەکەم‪،‬‬ ‫مەسیحە‪.‬‬ ‫‪4‬هەندێکیان باوەڕیان هێنا و لەگەڵ پۆڵس و سیلس هاوسەرگیریان کرد ‪.‬لە یۆنانییە پەرستراوەکان جەماوەرێکی زۆریان هەبوو و لە ژنە‬ ‫سەرەکییەکان کەم نەبوون‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم جولەکەکان کە باوەڕیان نەهێنا‪ ،‬ئیرەیییان پێدا‪ ،‬هەندێک کەسی لەشفرۆشیان بۆ خۆیان برد و کۆمەڵەیەکیان کۆکردەوە و هەموو‬ ‫شارەکەیان کردە ئاژاوە و هێرشیان کردە سەر ماڵی یاسۆن و هەوڵیان دا بیانهێننە دەرەوە بۆ خەڵک‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک نەیاندۆزینەوە‪ ،‬یاسۆن و برا هەندێکیان بۆ لی فەرمانڕەواکانی شارەکە ڕاکێشا و هاواریان کرد« ‪:‬ئەمانەی جیهانیان پێچەوانە‬ ‫کردووەتەوە هاتوونەتە ئێرە‪.‬‬ ‫‪7‬یاسۆن وەریگرتووە‪ ،‬هەموو ئەمانە پێچەوانەی فەرمانەکانی قەیسەرن و دەڵێن پاشایەکی دیکە هەیە‪ ،‬عیسا‪.‬‬ ‫‪8‬خەڵک و سەرکردەکانی شارەکەیان تووشی شڵەژان کرد‪ ،‬کاتێک ئەم قسانەیان بیست‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک ئاسایشیان لە یاسۆن و ئەوی دیکە گرت‪ ،‬ئازادیان کردن‪.‬‬ ‫‪10‬برایان یەکسەر پۆڵس و سیلسیان بە شەو ڕەوانەی بێریا کرد‪.‬‬ ‫‪11‬ئەمانە لە سەلۆنیکا بەرزتر بوون‪ ،‬چونکە بە هەموو ئامادەباشییەکەوە وشەکەیان وەرگرت و ڕۆژانە لە کتێبە پیرۆزەکاندا دەگەڕان بۆ‬ ‫ئەوەی بزانن ئایا ئەو شتانە ڕاستن یان نا‪.‬‬ ‫‪12‬بۆیە زۆرێکیان باوەڕیان هێنا ‪.‬هەروەها لە ژنە بەڕێزەکان کە یۆنانی بوون‪ ،‬هەروەها لە پیاوان‪ ،‬نەک چەند کەسێک‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم کاتێک جولەکەکانی تەسالۆنیکی زانیان کە وشەی خودا لەلیەن پۆڵسەوە لە بێریا بانگەشەی بۆ کراوە‪ ،‬هاتنە ئەوێ و خەڵکەکەیان‬ ‫وروژاند‪.‬‬ ‫‪14‬پاشان برایان یەکسەر پۆڵسیان ڕەوانەی دەریاکە کرد‪ ،‬بەڵم سیلس و تیمۆتێۆس لەوێ مانەوە‪.‬‬ ‫‪15‬ئەوانەی کە پۆڵسیان بەڕێوەبرد‪ ،‬هێنایان بۆ ئەسینای پایتەخت‪ ،‬فەرمانیان بە سیلس و تیمۆتێۆس وەرگرت کە بە خێرایی بێنە لی و‬ ‫ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪16‬کاتێک پۆڵس لە ئەسینا چاوەڕێیان دەکرد‪ ،‬کاتێک بینی شارەکە بە تەواوی بەخشراوە بە بتپەرستی‪.‬‬ ‫‪17‬بۆیە لە کەنیسەکاندا لەگەڵ جولەکەکان و کەسانی پەرستراو و لە بازاڕدا لەگەڵ ئەو کەسانەی لەگەڵیدا کۆدەبوونەوە‪ ،‬ناکۆکی دەکرد‪.‬‬ ‫‪18‬ئینجا هەندێک فەیلەسوفەکانی ئەپیکوریەکان و ستۆیکەکان ڕووبەڕووی بوون ‪.‬هەندێکیش گوتیان« ‪:‬ئەم قسەخۆشە چی دەڵێت؟ هەندێکی‬ ‫تریش دەڵێن ‪:‬پێدەچێت خوداوەندە نامۆکان دەربهێنێت‪ ،‬چونکە بانگەشەی عیسا و زیندووبوونەوەی بۆ کردوون‪.‬‬ ‫‪19‬ئینجا بردیان و هێنایان بۆ ئاریۆپاگۆس و گوتیان« ‪:‬دەتوانین بزانین ئەم فێرکارییە نوێیەی کە تۆ باسی دەکەیت چییە؟»‬ ‫‪20‬چونکە تۆ هەندێک شتی نامۆ دەهێنیتە گوێمان‪ ،‬بۆیە ئێمە دەمانەوێت بزانین ئەم شتانە مانای چییە‪.‬‬ ‫( ‪21‬چونکە هەموو ئەسیناییەکان و بێگانەکان کە لەوێ بوون‪ ،‬کاتەکانیان لە هیچ شتێکی تردا بەسەر نەدەبرد‪ ،‬جگە لە گێڕانەوە یان بیستنی‬ ‫شتێکی نوێ‪).‬‬ ‫‪22‬ئینجا پۆڵس لە ناوەڕاستی گردی مەریخ وەستا و گوتی« ‪:‬ئەی پیاوانی ئەسینای پایتەخت‪ ،‬تێدەگەم کە لە هەموو شتێکدا زۆر خورافاتن»‪.‬‬

‫‪109‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪23‬چونکە بەلیدا تێدەپەڕم و پەرستشەکانتانم بینی‪ ،‬قوربانگایەکم دۆزیەوە کە ئەم نووسراوەی لەسەر بوو ‪:‬بۆ خودای نەناسراو ‪.‬جا ئەو‬ ‫کەسەی کە بە نەزانی دەیپەرستن‪ ،‬ئەو کەسەتان پێ دەڵێم‪.‬‬ ‫‪24‬ئەو خودایەی جیهان و هەموو شتەکانی ناوی دروستکردووە‪ ،‬چونکە پەروەردگاری ئاسمان و زەوییە‪ ،‬لە پەرستگاکانی دەست‬ ‫دروستکراودا نیشتەجێ نییە‪.‬‬ ‫‪25‬بە دەستی مرۆڤیش ناپەرسترێت‪ ،‬وەک ئەوەی پێویستی بە هیچ شتێک بێت‪ ،‬چونکە ژیان و هەناسە و هەموو شتێک بە هەموو شتێک‬ ‫دەبەخشێت‪.‬‬ ‫‪26‬لە یەک خوێن هەموو نەتەوەکانی مرۆڤی دروست کردووە بۆ ئەوەی لەسەر هەموو ڕووی زەوی نیشتەجێ بن‪ ،‬کاتەکانی دیاریکراو و‬ ‫سنووری نیشتەجێبوونیان دیاری کردووە‪.‬‬ ‫‪27‬بۆ ئەوەی بەدوای یەزداندا بگەڕێن‪ ،‬ئەگەر هەست بە دوای یەزدان بکەن و بیدۆزنەوە‪ ،‬هەرچەندە لە هەموومان دوور نییە‪.‬‬ ‫‪28‬چونکە ئێمە لە ناو ئەودا دەژین و دەجوڵێین و بوونمان هەیە ‪.‬وەک هەندێک لە شاعیرانی خۆتان وتوویانە ‪:‬ئێمەش نەوەکانی ئەوین‪.‬‬ ‫‪29‬چونکە ئێمە نەوەکانی خوداین‪ ،‬نابێت وا بیر بکەینەوە کە خودایی وەک زێڕ یان زیو یان بەرد وایە کە بە هونەر و پیلنی مرۆڤ‬ ‫هەڵکەندراوە‪.‬‬ ‫‪30‬کاتەکانی ئەم نەزانییە خودا چاوی لێکرد ‪.‬بەڵم ئێستا فەرمان بە هەموو مرۆڤەکان دەکات لە هەموو شوێنێک تەوبە بکەن‪.‬‬ ‫‪31‬چونکە ڕۆژێکی دیاری کردووە‪ ،‬کە لە ڕێگەی ئەو پیاوەی کە دیاری کردووە‪ ،‬بە ڕاستودروستی دادوەری لەسەر جیهان بکات ‪.‬ئەوە‬ ‫دڵنیایی بە هەموو مرۆڤەکان داوە‪ ،‬چونکە لە مردن زیندوو کردەوە‪.‬‬ ‫‪32‬کاتێک گوێیان لە زیندووبوونەوەی مردووەکان بوو‪ ،‬هەندێکیان گاڵتەیان پێکرد‪ ،‬هەندێکی تریش گوتیان« ‪:‬ئێمە گوێت لەم بابەتە‬ ‫دەگرینەوە»‪.‬‬ ‫‪33‬پۆڵس لە نێوانیاندا ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪34‬بەڵم هەندێک پیاو لێی لکا و باوەڕیان هێنا‪ ،‬لە نێویاندا دیۆنیسیۆسی ئەریۆپاگی و ژنێک بە ناوی داماریس و کەسانی دیکە لەگەڵیان‬ ‫بوون‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٨‬‬ ‫‪1‬دوای ئەمانە پۆڵس لە ئەسینا ڕۆیشت و هاتە کۆرنتیس‪.‬‬ ‫‪2‬جولەکەیەکی دۆزیەوە بە ناوی ئاکویل‪ ،‬کە لە پۆنتۆس لەدایکبووە‪ ،‬بەم دواییە لە ئیتالیا هاتبوو‪ ،‬لەگەڵ پریسیلی هاوسەری( ‪.‬چونکە‬ ‫کلۆدیۆس فەرمانی بە هەموو جولەکەکان کردبوو لە ڕۆما بڕۆن )‪.‬و هاتە لی ئەوان‪.‬‬ ‫‪3‬لەبەر ئەوەی لە هەمان پیشەدا بوو‪ ،‬لەگەڵیان مایەوە و کاری دەکرد‪ ،‬چونکە بە پیشەکەیان چادر ساز بوون‪.‬‬ ‫‪4‬هەموو شەممەیەک لە کەنیسەکاندا قسەی دەکرد و جولەکەکان و یۆنانیەکانی ڕازی دەکرد‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک سیلس و تیمۆتێۆس لە مەقدۆنیا هاتنە پێشەوە‪ ،‬پۆڵس ڕۆحی چەقاند و بۆ جولەکەکان شایەتحاڵی ئەوەی دا کە عیسا مەسیحە‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک دژایەتی خۆیان کرد و کوفریان کرد‪ ،‬جلەکانی لەرزاند و پێی گوتن« ‪:‬خوێنتان لەسەر سەرتان بێت ‪.‬من پاکم‪ ،‬لەمەودوا دەچمە لی‬ ‫نەتەوەکان‪.‬‬ ‫‪7‬لەوێ ڕۆیشت و چووە ماڵی پیاوێک بە ناوی یوستۆس کە خودای دەپەرست‪ ،‬ماڵەکەی بە توندی پەیوەست بوو بە کەنیسەکەوە‪.‬‬ ‫‪8‬کریسپوسی سەرۆکی کەنیسەکە لەگەڵ هەموو ماڵەکەیدا باوەڕیان بە یەزدان هێنا ‪.‬زۆرێک لە کۆرنتیەکان کە بیستیان باوەڕیان هێنا و‬ ‫مەعمودیەتیان وەرگرت‪.‬‬ ‫‪9‬یەزدان لە شەودا بە دیدگایەک بە پۆڵسی گوت « ‪:‬مەترسە‪ ،‬بەڵکو قسە بکە و بێدەنگ مەبە‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە من لەگەڵتم و کەس ناتوانێت ئازارت بدات‪ ،‬چونکە خەڵکێکی زۆرم لەم شارەدا هەیە‪.‬‬ ‫‪11‬ساڵێک و شەش مانگ لەوێ مایەوە و لە نێوانیاندا فێری وشەی خودای دەکرد‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک گالیۆ جێگری ئاخایا بوو‪ ،‬جولەکەکان بە یەک دڵی لە پۆڵس یاخی بوون و بردیان بۆ کورسی دادوەری‪.‬‬ ‫‪13‬گوتی« ‪:‬ئەمە مرۆڤەکان ڕازی دەکات کە بە پێچەوانەی یاساوە خودا بپەرستن»‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک پۆڵس خەریک بوو دەمی بکاتەوە‪ ،‬گالیۆ بە جولەکەکانی گوت« ‪:‬ئەی جولەکەکان‪ ،‬ئەگەر شتێکی نادروست یان لەشفرۆشی‬ ‫خراپە‪ ،‬حەز دەکەم بەرگەتان بگرم‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم ئەگەر پرسی وشە و ناو و یاساکەتان بێت‪ ،‬سەیری بکەن ‪.‬چونکە من دادوەری ئەو جۆرە بابەتانە نابم‪.‬‬ ‫‪16‬لە کورسی دادوەری دەریکرد‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا هەموو یۆنانیەکان سۆستێنی سەرۆکی کەنیسەکەیان گرت و لەبەردەم کورسی دادوەریدا لێیان دا ‪.‬گالیۆش گرنگی بە هیچ کام لەو‬ ‫شتانە نەدەدا‪.‬‬ ‫‪18‬پۆڵس دوای ئەوە ماوەیەکی زۆر لەوێ مایەوە و ماڵئاوایی لە براکانی کرد و لەوێشەوە بە کەشتی بەرەو شام ڕۆیشت و پریشیل و‬ ‫ئەکویل لەگەڵیدا ‪.‬لە کەنکریا سەری بڕیبوو‪ ،‬چونکە نەزرێکی هەبوو‪.‬‬ ‫‪19‬ئینجا هاتە ئەفسوس و لەوێ بەجێیان هێشت‪ ،‬بەڵم خۆی چووە ناو کەنیسەکە و لەگەڵ جولەکەکاندا قسەی کرد‪.‬‬ ‫‪20‬کاتێک داوایان لێکرد بۆ ماوەیەکی زیاتر لەگەڵیان بمێنێتەوە‪ ،‬ئەویش ڕەزامەندی نەدا‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم ماڵئاوایی لێکردن و گوتی« ‪:‬بە هەموو شێوەیەک دەبێ ئەم جەژنە لە ئۆرشەلیم بەڕێوە ببەم‪ ،‬بەڵم ئەگەر خودا بیەوێت دەگەڕێمەوە‬ ‫بۆ لی ئێوە »‪.‬ئینجا لە ئەفسوسەوە بە کەشتی ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪22‬کاتێک لە قەیسەرە نیشتەوە و بەرز بووەوە و سڵوی لە کڵێسا کرد‪ ،‬دابەزی بۆ ئەنتیکیا‪.‬‬ ‫‪23‬دوای ئەوەی ماوەیەک لەوێ بوو‪ ،‬ڕۆیشت و هەموو شاگردەکانی بەهێز کرد‪.‬‬ ‫‪24‬جولەکەیەک بە ناوی ئەپۆلۆس لە ئەسکەندەریە لەدایکبوو‪ ،‬پیاوێکی قسەخۆش و بەهێز لە کتێبی پیرۆزدا هاتە ئەفسوس‪.‬‬

‫‪110‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪25‬ئەم پیاوە لە ڕێگای یەزدان ڕێنمایی کرا ‪.‬لە ڕۆحیدا بە پەرۆش بوو‪ ،‬بە پەرۆشەوە قسەی یەزدانی دەکرد و فێری دەکرد‪ ،‬تەنها مەعمودی‬ ‫یۆحەنای دەزانی‪.‬‬ ‫‪26‬لە کەنیسەکەدا بە بوێرییەوە دەستی کرد بە قسەکردن‪ ،‬کاتێک ئاکویل و پریسکیل بیستیان‪ ،‬بردیان بۆ لی خۆیان و ڕێگای خودایان بۆ‬ ‫ڕوونکردەوە‪.‬‬ ‫‪27‬کاتێک ویستی بچێتە ئەخایا‪ ،‬براکان نامەیان نووسی و هانی شاگردەکانیان دەدا کە پێشوازییان لێبکەن‪.‬‬ ‫‪28‬چونکە زۆر بەهێز جولەکەکانی و ئەوەشی بە ئاشکرا ڕازی کرد‪ ،‬بە کتێبە پیرۆزەکان نیشانی دا کە عیسا مەسیحە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٩‬‬ ‫‪1‬کاتێک ئەپۆلۆس لە کۆرنتیۆس بوو‪ ،‬پۆڵس بە کەنارەکانی سەرەوەدا تێپەڕی و هاتە ئەفسوس و هەندێک شاگردی دۆزیەوە‪.‬‬ ‫‪2‬پێی گوتن« ‪:‬لەو کاتەوەی باوەڕتان کردووە‪ ،‬ڕۆحی پیرۆزتان وەرگرتووە؟ پێیان گوت« ‪:‬ئێمە نەمانبیستووە کە ئایا ڕۆحی پیرۆز هەیە یان‬ ‫نا»‪.‬‬ ‫‪3‬ئینجا پێی گوتن« ‪:‬ئەوا بۆ چی مەعمودیەتتان پێدرا؟ »گوتیان« ‪:‬تا مەعمودی یۆحەنا»‪.‬‬ ‫‪4‬ئینجا پۆڵس گوتی« ‪:‬بەڕاستی یۆحەنا بە مەعمودی تەوبەکردن مەعمودی کرد و بە خەڵکەکەی گوت باوەڕ بەو کەسە بکەن کە لە دوای‬ ‫خۆی دێت‪ ،‬واتە بە عیسا مەسیح»‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک ئەمەیان بیست‪ ،‬بە ناوی عیسای یەزدان مەعمودیەتیان پێدرا‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک پۆڵس دەستی خستە سەریان‪ ،‬ڕۆحی پیرۆز هاتە سەریان ‪.‬ئەوانیش بە زمانێکی جیاواز قسەیان دەکرد و پێشبینیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪7‬هەموو پیاوەکان نزیکەی دوانزە ساڵن بوون‪.‬‬ ‫‪8‬چووە ناو کەنیسەکە و بۆ ماوەی سێ مانگ بە بوێری قسەی کرد و قسەی لەسەر شانشینی خودا دەکرد‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم کاتێک جۆربەجۆرەکان ڕەق بوون و باوەڕیان نەهێنا‪ ،‬بەڵکو لەبەردەم خەڵکەکەدا خراپەیان لەسەر ئەو ڕێگایە دەکرد‪ ،‬لێیان‬ ‫دوورکەوتەوە و شاگردەکانی جیاکردەوە و ڕۆژانە لە قوتابخانەی یەک تیرانۆسدا ناکۆکییان دەکرد‪.‬‬ ‫‪10‬ئەمە لە ماوەی دوو ساڵدا بەردەوام بوو ‪.‬هەموو ئەوانەی لە ئاسیا نیشتەجێ بوون‪ ،‬قسەی عیسای یەزدانیان بیست‪ ،‬جولەکەکان و‬ ‫یۆنانیەکان‪.‬‬ ‫‪11‬خودا بە دەستی پۆڵس موعجیزە تایبەتەکانی ئەنجامدا‪.‬‬ ‫‪12‬لە جەستەیەوە دەستکێش یان پێشبرکێی نەخۆشەکان دەهێنرانە لی نەخۆشەکان و نەخۆشییەکان لێیان دوورکەوتنەوە و ڕۆحە خراپەکان‬ ‫لێیان دەرچوون‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا هەندێک لە جولەکەکانی سەرگەردان کە جنۆکە دەردەکەن‪ ،‬ناوی عیسای یەزدانیان بەسەر ئەو کەسانەدا هێنا کە ڕۆحی خراپیان‬ ‫هەبوو و گوتیان« ‪:‬ئێمە سوێندتان پێدەدەین بە عیسا کە پۆڵس بانگەشەی بۆ دەکات»‪.‬‬ ‫‪14‬حەوت کوڕی سکێڤایەک هەبوو کە جولەکە بوو و سەرۆکی کاهینەکان بوو‪.‬‬ ‫‪15‬ڕۆحی خراپ وەڵمی دایەوە و گوتی« ‪:‬من عیسا دەناسم و پۆڵس دەناسم ‪.‬بەڵم ئێوە کێن؟‬ ‫‪16‬ئەو پیاوەی کە ڕۆحی خراپی تێدا بوو بازێکی بەسەریاندا دا و زاڵ بوو بەسەریاندا و بەسەریاندا زاڵ بوو‪ ،‬بە ڕووتی و بریندار لە ماڵەوە‬ ‫هەڵهاتن‪.‬‬ ‫‪17‬هەموو جولەکەکان و یۆنانیەکان کە لە ئەفسوس نیشتەجێ بوون‪ ،‬ئەمەیان زانی ‪.‬ترس کەوتە سەر هەموویان و ناوی عیسای یەزدان‬ ‫بەرزکرایەوە‪.‬‬ ‫‪18‬زۆرێک لە باوەڕدارەکان هاتن و دانیان بە کارەکانیاندا نا‪.‬‬ ‫‪19‬زۆرێک لەوانەی کە هونەری کنجکاوییان بەکاردەهێنا‪ ،‬کتێبەکانیان کۆکردەوە و لەبەردەم هەموو مرۆڤەکاندا سووتاندیان‪ ،‬نرخیان ژمارد‬ ‫و پەنجا هەزار پارچە زیویان دۆزیەوە‪.‬‬ ‫‪20‬بەم شێوەیە قسەی خودا گەورە بوو و سەرکەوت‪.‬‬ ‫‪21‬دوای تەواوبوونی ئەمانە‪ ،‬پۆڵس بە ڕۆحی خۆیەوە بڕیاریدا بچێتە ئۆرشەلیم‪ ،‬دوای ئەوەی لەوێ بووم‪ ،‬پێویستە ڕۆماش ببینم‪.‬‬ ‫‪22‬ئینجا دوو کەسی خزمەتکاریان نارد بۆ مەقدۆنیا بە ناوەکانی تیمۆتێۆس و ئەرستۆس ‪.‬بەڵم خۆی بۆ وەرزێک لە ئاسیا مایەوە‪.‬‬ ‫‪23‬هەر لەو کاتەدا جەنجاڵییەکی کەم لەو ڕێگایەدا سەریهەڵدا‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە پیاوێک بە ناوی دیمیتریۆس‪ ،‬زیوسازێک‪ ،‬کە مەزارگەی زیوینی بۆ دیانا دروست دەکرد‪ ،‬قازانجێکی کەمی بۆ پیشەگەرەکان‬ ‫نەهێنا‪.‬‬ ‫‪25‬لەگەڵ کرێکارانی هاوشێوەی پیشەدا کۆی کردەوە و گوتیان« ‪:‬بەڕێزان‪ ،‬ئێوە دەزانن کە بەم پیشەیە سامانمان هەیە»‪.‬‬ ‫‪26‬هەروەها دەبینن و دەبیستن کە ئەم پۆڵسە تەنها لە ئەفسوس نییە‪ ،‬بەڵکو نزیکەی لە هەموو ئاسیا‪ ،‬گەلێکی زۆری ڕازی کردووە و‬ ‫ڕەتکردووەتەوە و دەڵێت ‪:‬ئەوان خودا نین کە بە دەست دروستکراون‪.‬‬ ‫‪27‬بەجۆرێک نەک تەنها ئەم پیشەیەمان لە مەترسیدایە کە پووچەڵ بکرێتەوە ‪.‬بەڵم هەروەها بۆ ئەوەی پەرستگای خوداوەندە گەورەکە دیانا‬ ‫سووکایەتی پێ بکرێت و شکۆمەندیەکەی لەناو بچێت‪ ،‬کە هەموو ئاسیا و جیهان دەیپەرستن‪.‬‬ ‫‪28‬کاتێک گوێیان لەم قسانە بوو‪ ،‬پڕ بوون لە تووڕەیی و هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬دیانا لە ئەفسییەکان گەورەیە»‪.‬‬ ‫‪29‬هەموو شارەکە پڕ بوو لە شڵەژان‪ ،‬دوای ئەوەی گایۆ و ئەریستارکۆسی مەقدۆنیایان گرت‪ ،‬هاوڕێکانی پۆڵس کە لە گەشتکردندا بوون‪،‬‬ ‫بە یەکەوە پەلەیان کرد بۆ شانۆ‪.‬‬ ‫‪30‬کاتێک پۆڵس دەیویست بچێتە ناو گەلەکەوە‪ ،‬شاگردەکانی ڕێگەیان پێنەدا‪.‬‬ ‫‪31‬هەندێک لە سەرۆکەکانی ئاسیا کە هاوڕێکانی بوون‪ ،‬ناردیان بۆ لی و داوایان لێکرد کە خۆی نەچێتە ناو شانۆکە‪.‬‬

‫‪111‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪32‬هەندێک قسەیەکیان هاواریان کرد و هەندێکیان قسەی تریان کرد‪ ،‬چونکە کۆبوونەوەکە سەریان لێ شێوا ‪.‬بەشێکی زۆریان نەیاندەزانی‬ ‫بۆچی کۆبوونەتەوە‪.‬‬ ‫‪33‬ئینجا ئەسکەندەریان لە خەڵکەکە دەرهێنا و جولەکەکان بردیانە پێشەوە ‪.‬ئەسکەندەر بە دەستی ئیشارەتی کرد و دەیویست بەرگری لە‬ ‫خەڵک بکات‪.‬‬ ‫‪34‬بەڵم کاتێک زانیان کە جولەکە بوو‪ ،‬هەمووان بە یەک دەنگ هاواریان کرد« ‪:‬دیانا لە ئەفسییەکان گەورەیە»‪.‬‬ ‫‪35‬کاتێک شارۆچکەکە خەڵکەکەی ئارام کردەوە‪ ،‬گوتی« ‪:‬ئەی پیاوانی ئەفسوس‪ ،‬چ پیاوێک هەیە کە نەزانێت چۆن شاری ئەفسیان‬ ‫پەرستنی خوداوەندە گەورەکە دیانا و ئەو وێنەیەی کە لە موشتەری کەوتووەتە خوارەوە? »‪.‬‬ ‫‪36‬چونکە ناتوانرێت قسەی لەسەر ئەم قسانە بکرێت‪ ،‬دەبێ بێدەنگ بن و بە پەلە هیچ نەکەن‪.‬‬ ‫‪37‬چونکە ئێوە ئەم پیاوانەتان هێناوەتە ئێرە کە نە تاڵنچی کڵێساکانن و نە کوفر بە خوداوەندەکەت دەکەن‪.‬‬ ‫‪38‬بۆیە ئەگەر دیمیتریۆس و پیشەسازەکانی لەگەڵیدا کێشەیان لەگەڵ هەر کەسێکدا هەبوو‪ ،‬ئەوا یاساکە کراوە و جێگر هەیە‪ ،‬با داوای‬ ‫لێبوردن لە یەکتر بکەن‪.‬‬ ‫‪39‬بەڵم ئەگەر پرسیارتان لە هەر شتێک کرد سەبارەت بە بابەتی تر‪ ،‬ئەوا لە کۆبوونەوەی یاساییدا یەکلیی دەکرێتەوە‪.‬‬ ‫‪40‬چونکە مەترسی ئەوەمان لەسەرە کە بەهۆی ئەو جەنجاڵییەی ئەمڕۆوە تووشی پرسیار بین‪ ،‬چونکە هیچ هۆکارێک نییە کە بتوانین‬ ‫لێپرسینەوە لەم کۆبوونەوەیە بکەین‪.‬‬ ‫‪41‬کاتێک ئەم قسەیەی کرد‪ ،‬کۆبوونەوەکەی دوورخستەوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٠‬‬ ‫‪1‬دوای وەستانی ئاژاوەگێڕییەکان‪ ،‬پۆڵس شاگردەکانی بانگ کرد و لە باوەشی گرت و بەرەو مەقدۆنیا ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪2‬کاتێک ئەو شوێنانە ڕۆیشت و ئامۆژگارییەکی زۆری پێکردن‪ ،‬هاتە یۆنان‪.‬‬ ‫‪3‬سێ مانگ لەوێ مایەوە ‪.‬کاتێک جولەکەکان چاوەڕێی بوون‪ ،‬کە خەریک بوو بە کەشتی بەرەو سوریا بڕوات‪ ،‬بەنیازی گەڕانەوە لە‬ ‫مەقدۆنیا‪.‬‬ ‫‪4‬سۆپاتەری بەریا لەگەڵیدا ڕۆیشت بۆ ئاسیا ‪.‬لە تەسالۆنیکیەکان‪ ،‬ئەریستاڕکۆس و سێکۆندۆس ‪.‬و گایۆسی دێربێ و تیمۆسیۆس ‪.‬و لە ئاسیا‪،‬‬ ‫تیخیکۆس و ترۆفیمۆس‪.‬‬ ‫‪5‬ئەمانە لە تروئاس بۆ ئێمە مانەوە‪.‬‬ ‫‪6‬دوای ڕۆژانی نانە بێ خەمیرەکان لە فیلیپەوە بە کەشتی ڕۆیشتین و لە پێنج ڕۆژدا گەیشتینە لی ئەوان بۆ ترۆئاس ‪.‬حەوت ڕۆژ لەوێ‬ ‫نیشتەجێ بووین‪.‬‬ ‫‪7‬لە یەکەم ڕۆژی هەفتەدا‪ ،‬کاتێک شاگردەکان کۆبوونەوە بۆ شکاندنی نان‪ ،‬پۆڵس بانگەشەی بۆ کردن و ئامادەبوو بۆ ڕۆشتن بۆ سبەینێ ‪.‬و‬ ‫تا نیوەشەو بەردەوام بوو لە قسەکانی‪.‬‬ ‫‪8‬لە ژووری سەرەوەدا کە کۆکرابوونەوە‪ ،‬چرایەکی زۆر هەبوو‪.‬‬ ‫‪9‬گەنجێک بە ناوی یۆتیکۆس لە پەنجەرەیەکدا دانیشتبوو‪ ،‬کە خەوی قووڵی کەوتبوو‪ ،‬کاتێک پۆڵس زۆر بانگەشەی دەکرد‪ ،‬بە خەوەوە نوقم‬ ‫بوو و لە ژووری سێیەمەوە کەوتە خوارەوە و بە مردوویی هەڵگیرا‪.‬‬ ‫‪10‬پۆڵس هاتە خوارەوە و کەوتە سەری و لە باوەشی گرت و گوتی« ‪:‬خۆتان مەیخەن ‪.‬چونکە ژیانی لەناو ئەودایە‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک هاتەوە سەرەوە و نانی شکاند و خواردنی خوارد و قسەی زۆری کرد‪ ،‬تا بەیانی‪ ،‬ئیتر ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪12‬گەنجەکەیان بە زیندووی هێنا‪ ،‬کەمێک دڵنەوایییان نەدا‪.‬‬ ‫‪13‬ئێمەش بە کەشتی ڕۆیشتین و بە کەشتی بەرەو ئاسۆس ڕۆیشتین‪ ،‬لەوێ بەنیازین پۆڵس وەربگرین‪ ،‬چونکە ئەویش بەو شێوەیە بڕیاری‬ ‫دابوو کە بە پێ بڕوات‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک لە ئاسۆس لەگەڵمان کۆبووەوە‪ ،‬وەرمانگرت و گەیشتینە میتیلین‪.‬‬ ‫‪15‬ئێمەش لەوێ بە کەشتی ڕۆیشتین و ڕۆژی دواتر گەیشتینە ئەودیوی کیۆس ‪.‬ڕۆژی دواتر گەیشتینە سامۆس و لە ترۆگیلیۆم ماینەوە ‪.‬‬ ‫ڕۆژی دواتر گەیشتینە میلیتۆس‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە پۆڵس بڕیاری دابوو بە کەشتی بە ئەفسوسدا بڕوات‪ ،‬چونکە نەیدەویست کاتەکەی لە ئاسیا بەسەر ببات‪ ،‬چونکە ئەگەر بتوانێت‬ ‫بەپەلە لە ڕۆژی پەنتەکۆستدا لە ئۆرشەلیم بێت‪.‬‬ ‫‪17‬لە میلیتۆسەوە ناردی بۆ ئەفسوس و پیرەکانی کڵێسا بانگ کرد‪.‬‬ ‫‪18‬کاتێک هاتنە لی‪ ،‬پێی گوتن« ‪:‬دەزانن هەر لە یەکەم ڕۆژی هاتمە ئاسیایەوە‪ ،‬بە چ شێوەیەک لە هەموو وەرزەکاندا لەگەڵتان بووم‪.‬‬ ‫‪19‬بە هەموو خۆبەزلزانین و بە فرمێسک و تاقیکردنەوەیەکی زۆرەوە خزمەتم بە یەزدان کرد‪ ،‬کە بەهۆی درۆکردنی جولەکەکانەوە‬ ‫بەسەرمدا هات‪.‬‬ ‫‪20‬من هیچ شتێکم نەهێشتەوە کە سوودی بۆ ئێوە بوو‪ ،‬بەڵکو پیشانتان داوە و بە ئاشکرا و ماڵ بە ماڵ فێرتان کردوون‪.‬‬ ‫‪21‬بۆ جولەکەکان و یۆنانیەکان شایەتحاڵی تەوبەکردن بەرامبەر بە خودا و باوەڕبوون بەرامبەر بە یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان‪.‬‬ ‫‪22‬ئێستا‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬بە ڕۆحەوە بەستراو دەچمە ئۆرشەلیم‪ ،‬نازانم ئەو شتانەی لەوێ بەسەرمدا دێت‪.‬‬ ‫‪23‬تەنها ئەوە نەبێت کە ڕۆحی پیرۆز لە هەموو شارێکدا شایەتحاڵی دەدات و دەڵێت ‪:‬بەند و ئازارەکانم دەمێننەوە‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم هیچ کام لەم شتانە من ناجوڵێن و ژیانم بە ئازیز نازانم بۆ خۆم‪ ،‬تا ڕێگاکەم بە خۆشی و ئەو خزمەتەی کە لە یەزدانی یەزدان‬ ‫وەرمگرتووە‪ ،‬بۆ شایەتحاڵی ئینجیلی نیعمەتی خودا تەواو بکەم ‪.‬‬ ‫‪25‬ئێستاش‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬دەزانم کە هەمووتان کە چوومەتە نێوانیان بۆ بانگەشەی شانشینی خودا‪ ،‬چیتر ڕووخسارم نابینن‪.‬‬ ‫‪26‬بۆیە ئەمڕۆ دەتانبەم بۆ ئەوەی شایەدی ئەوەتان هەبێت کە لە خوێنی هەموو مرۆڤەکان پاکم‪.‬‬

‫‪112‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪27‬چونکە خۆم نەمپاراستووە هەموو ئامۆژگارییەکانی خوداتان پێ بڵێم‪.‬‬ ‫‪28‬بۆیە ئاگاداری خۆتان و هەموو ئەو مەڕانە بن کە ڕۆحی پیرۆز ئێوەی کردۆتە سەرپەرشتیاری‪ ،‬بۆ ئەوەی بەخێوکردنی کڵێسای خودا کە‬ ‫بە خوێنی خۆی کڕیویەتی‪.‬‬ ‫‪29‬چونکە ئەمە دەزانم کە دوای ڕۆیشتنم گورگێکی ناخۆش دەچنە ناوتانەوە و بەزەیی بە مەڕەکان نادات‪.‬‬ ‫‪30‬هەروەها مرۆڤەکان لە خۆتانەوە سەرهەڵدەدەن و قسەی چەوت دەکەن و شاگردەکانیان بە دوای خۆیاندا ڕابکێشن‪.‬‬ ‫‪31‬بۆیە ئاگاداربن و لەبیرتان بێت کە لە ماوەی سێ ساڵدا وازم لە ئاگادارکردنەوە نەهێنا شەو و ڕۆژ بە فرمێسکەوە‪.‬‬ ‫‪32‬ئێستاش برایان‪ ،‬من ئێوەتان ڕادەستی خودا و وشەی نیعمەتەکەی دەکەم‪ ،‬کە توانای بنیاتنانی ئێوەی هەیە و میراتتان پێبدات لەنێو هەموو‬ ‫ئەوانەی پیرۆزکراون‪.‬‬ ‫‪33‬من تەماحی زیو و زێڕ و جل و بەرگی کەسم نەکردووە‪.‬‬ ‫‪34‬بەڵێ‪ ،‬خۆتان دەزانن کە ئەم دەستانە خزمەتیان بە پێداویستییەکانی من و ئەوانەی لەگەڵم بوون کردووە‪.‬‬ ‫‪35‬هەموو شتێکم پێتان نیشاندا‪ ،‬کە چۆن بە ماندووبوون دەبێ پشتگیری لوازەکان بکەن و قسەکانی عیسا یەزدان لەبیر بکەن‪ ،‬کە دەڵێت « ‪:‬‬ ‫بەخشین لە وەرگرتنی خۆشبەختترە»‪.‬‬ ‫‪36‬کاتێک ئەم قسەیەی کرد‪ ،‬ئەژنۆی دا و لەگەڵ هەموویان نوێژی کرد‪.‬‬ ‫‪37‬هەموویان بە ئازارەوە گریان و کەوتنە سەر ملی پۆڵس و ماچیان کرد‪.‬‬ ‫‪38‬لە هەموویان زیاتر خەمبار بوو بۆ ئەو قسانەی کە کردبووی‪ ،‬بۆ ئەوەی چیتر ڕووخساری نەبینن ‪.‬لەگەڵیدا ڕۆیشتن بۆ کەشتییەکە‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢١‬‬ ‫‪1‬دوای ئەوەی لێیان دەرچوین و کەوتین‪ ،‬بە ڕێڕەوێکی ڕاستەوە گەیشتینە کووس و ڕۆژی دواتر بەرەو ڕۆدس و لەوێشەوە بەرەو پاتارا‪.‬‬ ‫‪2‬کەشتییەکمان بینی کە بەرەو فینقیا دەڕۆیشت‪ ،‬سواری کەشتییەک بووین و ڕۆیشتین‪.‬‬ ‫‪3‬کاتێک قوبرسمان دۆزیەوە‪ ،‬لە لی چەپەوە بەجێمان هێشت و بە کەشتی بەرەو شام ڕۆیشتین و لە سور نیشتنەوە‪ ،‬چونکە لەوێ کەشتییەکە‬ ‫بارەکەی دادەبەزێنێت‪.‬‬ ‫‪4‬دوای دۆزینەوەی شاگردەکانمان‪ ،‬حەوت ڕۆژ لەوێ ماینەوە‪ ،‬ئەوانیش لە ڕێگەی ڕۆحەوە بە پۆڵسیان گوت ‪:‬نەچێتە ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک ئەو ڕۆژانەمان تەواو کرد‪ ،‬ڕۆیشتین و ڕۆیشتین ‪.‬هەموویان لەگەڵ ژن و منداڵدا هێنایانین تا لە شارەکە دەرچووین‪ ،‬لە کەناردا‬ ‫ئەژنۆمان دا و نوێژمان کرد‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک ماڵئاواییمان لە یەکتر کرد‪ ،‬کەشتیمان گرت ‪.‬و جارێکی تر گەڕانەوە ماڵەوە‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک لە سورەوە ڕێگاکەمان تەواو بوو‪ ،‬گەیشتینە بەتلیمای و سڵومان لە برایان کرد و ڕۆژێک لەگەڵیان ماینەوە‪.‬‬ ‫‪8‬ڕۆژی دواتر ئێمەی کۆمەڵەی پۆڵس ڕۆیشتین و گەیشتینە قەیسەرە‪ ،‬چووینە ماڵی فیلیپ ئینجیلیست کە یەکێک بوو لە حەوت کەسەکە ‪.‬و‬ ‫لەگەڵیدا مایەوە‪.‬‬ ‫‪9‬ئەو پیاوە چوار کچی کچێنی هەبوو‪ ،‬کە پێشبینیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪10‬چەند ڕۆژێک لەوێ ماینەوە‪ ،‬پێغەمبەرێک بە ناوی ئەگابوس لە یەهوداوە هاتە خوارەوە‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک هاتە لی ئێمە‪ ،‬پشتێنەکەی پۆڵسی گرت و دەست و پێیەکانی بەست و گوتی« ‪:‬ڕۆحی پیرۆز ئەمە دەفەرموێت ‪:‬جولەکەکانی‬ ‫ئۆرشەلیم بە هەمان شێوە ئەو پیاوە دەبەستن کە خاوەنی ئەم پشتێنەیە و دەیدەن »‪.‬دەستی نەتەوەکان‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک ئەمانەمان بیست‪ ،‬ئێمە و خەڵکی ئەو شوێنە‪ ،‬داوای لێکردین کە نەچێتە ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا پۆڵس وەڵمی دایەوە« ‪:‬مەبەستتان چییە کە بگرین و دڵم بشکێنن؟ چونکە من ئامادەم تەنها بەستراو نەبم‪ ،‬بەڵکو لە ئۆرشەلیم بۆ‬ ‫ناوی عیسا یەزدان بمرم‪.‬‬ ‫‪14‬کاتێک نەیویست ڕازی بکرێت‪ ،‬وەستاین و گوتمان ‪:‬ویستی یەزدان جێبەجێ بێت‪.‬‬ ‫‪15‬دوای ئەو ڕۆژانە گالیسکەکانمان هەڵگرت و بەرەو ئۆرشەلیم سەرکەوتین‪.‬‬ ‫‪16‬هەروەها هەندێک لە شاگردەکانی قەیساریا لەگەڵمان ڕۆیشتن و مناسۆنی قوبرسییان لەگەڵ خۆیان هێنا‪ ،‬شاگردێکی کۆن‪ ،‬کە دەبوو‬ ‫لەگەڵیدا بمێنینەوە‪.‬‬ ‫‪17‬کاتێک گەیشتینە ئۆرشەلیم‪ ،‬برایان بە خۆشحاڵییەوە پێشوازییان لێکردین‪.‬‬ ‫‪18‬ڕۆژی دواتر پۆڵس لەگەڵمان چووە ژوورەوە بۆ لی یاقوب ‪.‬هەموو پیرەکانیش ئامادە بوون‪.‬‬ ‫‪19‬کاتێک سڵوی لێکردن‪ ،‬بە تایبەتی باسی لەوە کرد کە خودا بە خزمەتەکەی لەنێو نەتەوەکاندا کردوویەتی‪.‬‬ ‫‪20‬کاتێک بیستیان‪ ،‬شکۆمەندییان بۆ یەزدان هێنا و پێیان گوت« ‪:‬برا‪ ،‬دەبینیت چەند هەزار جولەکە باوەڕدارن ‪.‬هەموویان پەرۆشی یاسان‪.‬‬ ‫‪21‬ئەوانیش لەبارەی تۆوە ئاگادار دەکرێنەوە کە تۆ فێری هەموو جولەکەکانی نێو نەتەوەکان دەکەیت کە واز لە موسا بهێنن و دەڵێن نابێت‬ ‫منداڵەکانیان خەتەنە بکەن و بەپێی داب و نەریتەکان بڕۆن‪.‬‬ ‫‪22‬کەواتە چییە؟ پێویستە خەڵکەکە کۆببنەوە‪ ،‬چونکە دەبیستن کە تۆ هاتوویت‪.‬‬ ‫‪23‬بۆیە ئەمە بکە کە پێت دەڵێین ‪:‬چوار پیاومان هەیە کە نەزریان لەسەرە‪.‬‬ ‫‪24‬ئەوان دەگرن و لەگەڵیاندا خۆت پاک بکەرەوە و لەگەڵیاندا تۆمەتبار بکە‪ ،‬تا سەریان تاشین‪ ،‬هەمووان بزانن کە ئەو شتانەی کە لەبارەی‬ ‫تۆوە ئاگادارکراونەتەوە هیچ نین ‪.‬بەڵم تۆش بە ڕێکوپێکی بڕۆن و یاسا بپارێزن»‪.‬‬ ‫‪25‬سەبارەت بەو نەتەوەیانەی کە باوەڕیان هێناوە‪ ،‬نووسیومانە و گەیشتووینەتە ئەو ئەنجامەی کە ئەوان هیچ شتێکی لەو جۆرە ناپارێزن‪،‬‬ ‫تەنها ئەوە نەبێت کە خۆیان لە شتە پێشکەشکراوەکان بۆ بتەکان و لە خوێن و لە خنکاندن و لە زیناکردن بپارێزن‪.‬‬ ‫‪26‬ئینجا پۆڵس پیاوەکانی برد و ڕۆژی دواتر خۆی پاککردەوە و لەگەڵیان چووە ناو پەرستگاکە‪ ،‬بۆ ئەوەی ئاماژە بە تەواوبوونی ڕۆژانی‬ ‫پاککردنەوە بکات‪ ،‬تاوەکو قوربانییەک بۆ هەریەکەیان پێشکەش بکرێت‪.‬‬

‫‪113‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪27‬کاتێک حەوت ڕۆژەکە نزیک بوو لە کۆتایی هاتنی‪ ،‬جولەکەکانی ئاسیا کە لە پەرستگا بینییان‪ ،‬هەموو گەلیان وروژاند و دەستیان‬ ‫بەسەردا هێنا‪.‬‬ ‫‪28‬هاواریان کرد« ‪:‬پیاوانی ئیسرائیل‪ ،‬یارمەتی بدەن ‪:‬ئەمە ئەو پیاوەیە کە هەمووان لە هەموو شوێنێک فێری گەل و یاسا و ئەم شوێنە‬ ‫دەکات‪ ،‬یۆنانیەکانیشی هێنایە ناو پەرستگاکە و ئەم شوێنە پیرۆزەی پیس کردووە‪.‬‬ ‫( ‪29‬چونکە پێشتر لەگەڵ ئەودا لە شاردا ترۆفیمۆسێکی ئەفسۆسییان بینیبوو‪ ،‬کە پێیان وابوو پۆڵس هێناویەتییە ناو پەرستگاکە‪).‬‬ ‫‪30‬هەموو شارەکە جووڵە و خەڵکەکە بەیەکەوە ڕایانکرد‪ ،‬پۆڵسیان گرت و لە پەرستگاکە دەریانهێنا‪ ،‬یەکسەر دەرگاکان داخران‪.‬‬ ‫‪31‬کاتێک دەیانویست بیکوژن‪ ،‬هەواڵێک بە سەرۆکایەتی سپارتەوە گەیشت کە هەموو ئۆرشەلیم جەنجاڵییان لەسەرە‪.‬‬ ‫‪32‬یەکسەر سەرباز و سەدەکانی برد و ڕایانکردە خوارەوە بۆ لی ئەوان‪ ،‬کاتێک سەرۆک و سەربازەکانیان بینی‪ ،‬لێدانیان لە پۆڵس‬ ‫بەجێهێشت‪.‬‬ ‫‪33‬ئینجا سەرۆک کاپتن نزیک بووەوە و گرتی و فەرمانی دا بە دوو زنجیر بەسترێتەوە ‪.‬و داوای کرد کێیە و چی کردووە‪.‬‬ ‫‪34‬هەندێکیان لە نێو خەڵکەکەدا هاواریان دەکرد‪ ،‬هەندێکیان قسەی دیکەیان دەکرد‪ ،‬کاتێک نەیتوانی دڵنیایی و ئاژاوەگێڕییەکە بزانێت‪،‬‬ ‫فەرمانی دا کە ببرێتە ناو قەڵکە‪.‬‬ ‫‪35‬کاتێک هاتە سەر پلیکانەکان‪ ،‬بەهۆی توندوتیژی خەڵکەوە لەلیەن سەربازەکانەوە هەڵیانگرت‪.‬‬ ‫‪36‬چونکە جەماوەرەکە بەدوایدا ڕۆیشتن و هاواریان دەکرد« ‪:‬لێی دوور بکەوەرەوە»‪.‬‬ ‫‪37‬کاتێک پۆڵس بڕیار بوو ببرێتە ناو قەڵکە‪ ،‬بە سەرۆکەکەی گوت« ‪:‬دەتوانم قسەت لەگەڵ بکەم؟ »کێ وتی ‪:‬دەتوانی بە زمانی یۆنانی قسە‬ ‫بکەیت؟‬ ‫‪38‬ئایا تۆ ئەو میسرییە نیت کە پێش ئەم ڕۆژانە جەنجاڵیت دروست کرد و چوار هەزار پیاوی بکوژت بردە دەرەوە بۆ بیابان؟‬ ‫‪39‬بەڵم پۆڵس گوتی« ‪:‬من پیاوێکی جولەکەم لە تارسۆسم‪ ،‬شارێکی کیلیکیام‪ ،‬هاووڵتی هیچ شارێکی خراپم‪.‬‬ ‫‪40‬کاتێک مۆڵەتی پێدا‪ ،‬پۆڵس لەسەر پلیکانەکان وەستا و بە دەستی ئاماژەی بە خەڵکەکە کرد ‪.‬کاتێک بێدەنگییەکی زۆر کرا‪ ،‬بە زمانی‬ ‫عیبری قسەی لەگەڵ کردن و گوتی‪:‬‬ ‫بەشی ‪٢٢‬‬ ‫‪1‬برایان و باوکان‪ ،‬گوێ لە بەرگریکردنم بگرن کە ئێستا بۆتان دەکەم‪.‬‬ ‫( ‪2‬کاتێک بیستیان بە زمانی عیبری قسەیان لەگەڵ دەکات‪ ،‬زیاتر بێدەنگ بوون‪.‬‬ ‫‪3‬بەڕاستی من پیاوێکی جولەکەم‪ ،‬لە تارسۆس لەدایک بووم‪ ،‬شارێکم لە کیلیکیا‪ ،‬بەڵم لەم شارەدا لە پێی جەمالیێلدا پەروەردە بووم و بەپێی‬ ‫یاسای باوباپیران فێرم بووم و بە پەرۆش بووم خودایە‪ ،‬وەک چۆن ئەمڕۆ هەمووتان‪.‬‬ ‫‪4‬من تا مردن گۆشەگیریم کرد‪ ،‬ژن و پیاوم بەستەوە و ڕادەستی زیندانەکانم کرد‪.‬‬ ‫‪5‬هەروەک چۆن سەرۆک کاهین شایەتحاڵی من و هەموو موڵک و ماڵی پیرەکانە‪ ،‬ئەوانیش نامەم بۆ براکان وەرگرتووە و چوومە دیمەشق‬ ‫و ئەوانەی لەوێ بەند بوون بیهێنمە ئۆرشەلیم و سزا بدرێن‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک لە نیوەڕۆدا گەشتەکەم دەکرد و لە دیمەشق نزیک بوومەوە‪ ،‬لەناکاو ڕووناکییەکی گەورە لە ئاسمانەوە بە دەوری مندا درەوشایەوە‪.‬‬ ‫‪7‬کەوتمە سەر زەوی و گوێم لە دەنگێک بوو کە پێی دەگوتم « ‪:‬شاول‪ ،‬شاول‪ ،‬بۆچی گۆشەگیریم دەکەیت؟»‬ ‫‪8‬منیش وەڵمم دایەوە« ‪:‬پەروەردگار تۆ کێیت؟ »پێی وتم « ‪:‬من عیسای ناسریم‪ ،‬کە تۆ گۆشەگیری دەکەیت»‪.‬‬ ‫‪9‬ئەوانەی لەگەڵم بوون‪ ،‬بەڕاستی ڕووناکییان بینی و ترسان ‪.‬بەڵم گوێیان لە دەنگی ئەو کەسە نەبوو کە قسەی لەگەڵ کردم‪.‬‬ ‫‪10‬گوتم ‪:‬پەروەردگار چی بکەم؟ یەزدان پێی فەرمووم « ‪:‬هەستە و بڕۆ بۆ دیمەشق ‪.‬لەوێ هەموو ئەو شتانەت پێدەوترێت کە بۆت دیاری‬ ‫کراوە‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک نەمتوانی ببینم لەبەر شکۆمەندی ئەو ڕووناکییە‪ ،‬بە دەستی ئەوانەی لەگەڵم بوون‪ ،‬گەیشتمە دیمەشق‪.‬‬ ‫‪12‬ئەنانیا‪ ،‬پیاوێکی پەرستراو بەپێی یاسا‪ ،‬هەواڵێکی خۆشی هەبوو لە هەموو جولەکەکانی نیشتەجێی ئەوێ‪.‬‬ ‫‪13‬هاتە لم و وەستا و پێی گوتم« ‪:‬شاول برام‪ ،‬بینینەکەت وەربگرە »‪.‬و لە هەمان کاتژمێردا سەرم بەرز کردەوە و سەیری کردم‪.‬‬ ‫‪14‬ئینجا گوتی« ‪:‬خودای باوباپیرانمان تۆی هەڵبژاردووە‪ ،‬تا ویستی ئەو بزانیت و ئەو دادپەروەرە ببینیت و دەنگی دەمی ببیستیت»‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە تۆ شایەتحاڵی ئەو دەبیت بۆ هەموو مرۆڤەکان لەوەی کە بینیوتە و بیستووتە‪.‬‬ ‫‪16‬ئێستا بۆچی دوادەخەیت؟ هەستە و مەعمودیەت وەربگرە و گوناهەکانت بشۆ‪ ،‬ناوی یەزدان بانگ بکە‪.‬‬ ‫‪17‬کاتێک هاتمە ئۆرشەلیم‪ ،‬لە کاتی نوێژکردنم لە پەرستگادا‪ ،‬لە خەودا بووم‪.‬‬ ‫‪18‬بینیم پێی وتم « ‪:‬پەلە بکە و بە خێرایی لە ئۆرشەلیم دەربچن‪ ،‬چونکە ئەوان شایەتحاڵی تۆ سەبارەت بە من وەرناگرن»‪.‬‬ ‫‪19‬منیش گوتم« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬ئەوان دەزانن کە من ئەوانەی باوەڕیان بە تۆ هەبووە‪ ،‬لە هەموو کەنیسەکاندا زیندانیم کردووە و لێمداوە‪.‬‬ ‫‪20‬کاتێک خوێنی ستیڤن شەهیدەکەت ڕژا‪ ،‬منیش لە تەنیشت وەستابووم و ڕازی بووم بە مردنی و جل و بەرگی ئەوانەی کوشتوویانەم‬ ‫پاراست‪.‬‬ ‫‪21‬پێی وتم « ‪:‬بڕۆ‪ ،‬چونکە لێرەوە دەتنێرم بۆ لی نەتەوەکان»‪.‬‬ ‫‪22‬گوێیان لەم قسەیە گرت‪ ،‬پاشان دەنگیان بەرزکردەوە و گوتیان« ‪:‬ئەو کەسە لە زەوی دوور بخەرەوە‪ ،‬چونکە شیاوی ئەوە نییە کە بژی»‪.‬‬ ‫‪23‬کاتێک هاواریان دەکرد و جلەکانیان فڕێدا و تۆزیان بۆ هەوا فڕێدا‪.‬‬ ‫‪24‬سەرۆک کاپتن فەرمانی دا بیهێنرێتە ناو قەڵکە و فەرمانی دا کە بە شەق لێی بپشکنرێت ‪.‬تا بزانێت بۆچی وا هاواریان لێکردووە‪.‬‬ ‫‪25‬کاتێک بە پەڕۆی بەستنەوە‪ ،‬پۆڵس بە سەرۆک سەدەکەی گوت« ‪:‬ئایا حەڵڵە بۆ ئێوە شەق لە پیاوێک بدەن کە ڕۆمانی بێت و سزا‬ ‫نەدراوە؟»‬ ‫‪26‬کاتێک سەرۆک سەدەکە ئەمەی بیست‪ ،‬چوو بە سەرۆکەکەی گوت« ‪:‬ئاگاداربە لەوەی دەیکەیت‪ ،‬چونکە ئەم پیاوە ڕۆمانییە»‪.‬‬

‫‪114‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪27‬ئینجا سەرۆک کاپتن هات و پێی گوت« ‪:‬پێم بڵێ‪ ،‬تۆ ڕۆمانی؟ »وتی ‪:‬بەڵێ‪.‬‬ ‫‪28‬سەرۆک کاپتنەکە وەڵمی دایەوە« ‪:‬بە بڕە پارەیەکی زۆر ئەم ئازادییەم بەدەستهێنا »‪.‬پۆڵس گوتی« ‪:‬بەڵم من ئازاد بووم»‪.‬‬ ‫‪29‬ئینجا یەکسەر لەلی ئەو کەسانە ڕۆیشتن کە دەبوو لێی بپشکنن‪ ،‬سەرۆک کاپتنەکەش ترساوە‪ ،‬دوای ئەوەی زانی ڕۆمانییە و‬ ‫بەستووییەتی‪.‬‬ ‫‪30‬ڕۆژی دواتر‪ ،‬چونکە دەیەوێت دڵنیایی بزانێت کە لەلیەن جولەکەکانەوە تۆمەتبار کراوە‪ ،‬لە دەستەکانی ڕزگاری کرد و فەرمانی بە‬ ‫سەرۆک کاهینەکان و هەموو ئەنجومەنەکەیان کرد کە ئامادەبن و پۆڵسی هێنایە خوارەوە و لەبەردەمیان دانا‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٣‬‬ ‫‪1‬پۆڵس بە پەرۆشەوە سەیری ئەنجومەنەکەی کرد و گوتی« ‪:‬برایان‪ ،‬تا ئەمڕۆ بە ویژدانێکی باش لەبەردەم خودادا ژیاوم»‪.‬‬ ‫‪2‬ئەنانیای سەرۆکی کاهین فەرمانی بەو کەسانە کرد کە لە تەنیشتی وەستابوون‪ ،‬لێی بدەن لە دەمی‪.‬‬ ‫‪3‬ئینجا پۆڵس پێی گوت« ‪:‬ئەی دیواری سپیکراوە‪ ،‬خودا لێت دەدات‪ ،‬چونکە تۆ دانیشتوویت بەپێی یاسا دادگاییم بکات و فەرمانم پێدەدەیت بە‬ ‫پێچەوانەی یاسا لێم بدرێت؟»‬ ‫‪4‬ئەوانەی لەوێ وەستابوون گوتیان« ‪:‬ئایا تۆ سووکایەتی بە سەرۆک کاهینی خودا دەکەیت؟»‬ ‫‪5‬ئینجا پۆڵس گوتی« ‪:‬برایان‪ ،‬نازانم ئەو سەرۆک کاهین بووبێت‪ ،‬چونکە نووسراوە« ‪:‬بە خراپە بە فەرمانڕەوای گەلەکەت مەڵێ»‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم کاتێک پۆڵس زانی بەشێکیان سەدوقین و بەشێکی دیکەیان فەریسین‪ ،‬لە کۆبوونەوەکەدا هاوار دەکات« ‪:‬برایان ‪:‬من فەریسییم‪،‬‬ ‫کوڕی فەریسییەکانم لە پرسیاردایە‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک ئەو قسەی کرد‪ ،‬ناکۆکی لە نێوان فەریسییەکان و سەدوقیەکاندا دروست بوو‪ ،‬خەڵکەکە دابەش بوون‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە سەدوقیەکان دەڵێن زیندووبوونەوە نییە و نە فریشتە و نە ڕۆح‪ ،‬بەڵم فەریسییەکان دان بە هەردووکیدا دەنێن‪.‬‬ ‫‪9‬هاوارێکی گەورە هاتە ئاراوە‪ ،‬مامۆستایانی فەریسییەکان هەستان و شەڕیان کرد و گوتیان« ‪:‬هیچ خراپەیەک لەم پیاوەدا نابینین‪ ،‬بەڵم‬ ‫ئەگەر ڕۆحێک یان فریشتەیەک قسەی لەگەڵ کردبێت‪ ،‬با شەڕی لەگەڵ نەکەین »‪.‬خواوەند‪.‬‬ ‫‪10‬کاتێک ناکۆکییەکی زۆر دروست بوو‪ ،‬سەرۆک فەرماندە ترسی ئەوەی پۆڵس پارچە پارچە نەکرێت‪ ،‬فەرمانی بە سەربازەکان کرد بچنە‬ ‫خوارەوە و بە زۆر لە نێوانیاندا بیبەن و بیهێننە ناو قەڵکە‪.‬‬ ‫‪11‬شەوی دواتر یەزدان لە تەنیشتی وەستا و گوتی « ‪:‬پۆڵس‪ ،‬دڵخۆشبە‪ ،‬چونکە وەک چۆن لە ئۆرشەلیم لەسەر من شایەتحاڵیت دا‪ ،‬لە‬ ‫ڕۆماش شایەتحاڵیت»‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک ڕۆژ بوو‪ ،‬هەندێک لە جولەکەکان کۆبوونەوە و لە ژێر نەفرەتێکدا خۆیان بەستەوە و گوتیان ‪:‬تا پۆڵس نەکوژن نە دەخۆن و نە‬ ‫دەخۆنەوە‪.‬‬ ‫‪13‬ئەوان زیاتر لە چل کەس بوون کە ئەم پیلنەیان دروست کردبوو‪.‬‬ ‫‪14‬ئینجا هاتنە لی سەرۆک کاهینەکان و پیرەکان و گوتیان« ‪:‬ئێمە خۆمان بە نەفرەتێکی گەورەوە بەستووەتەوە‪ ،‬تا پۆڵس نەکوژین هیچ‬ ‫ناخۆین»‪.‬‬ ‫‪15‬ئێستا ئێوە لەگەڵ ئەنجومەنەکە ئاماژە بە سەرۆک کاپتنەکە دەکەن کە سبەی بیهێنێتە خوارەوە بۆ لی ئێوە‪ ،‬وەک ئەوەی بتانەوێت شتێکی‬ ‫تەواوتر لەبارەیەوە بپرسن‪ ،‬ئێمەش یان هەر کاتێک نزیک بێتەوە‪ ،‬ئامادەین بیکوژین‪.‬‬ ‫‪16‬کاتێک کوڕی خوشکی پۆڵس گوێی لە خەفەتدانیان بوو‪ ،‬چووە ناو قەڵکە و بە پۆڵسی گوت‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا پۆڵس یەکێک لە سەدەکانی بانگ کرد و گوتی« ‪:‬ئەم گەنجە بهێنە لی سەرۆک کاپتن‪ ،‬چونکە شتێکی دیاریکراوی هەیە پێی‬ ‫بڵێت»‪.‬‬ ‫‪18‬ئینجا بردی و هێنایە لی سەرۆک کاپتن و گوتی« ‪:‬پۆڵسی دیلەکە بانگی کردم و داوای لێکردم ئەم گەنجە بهێنمە لی تۆ‪ ،‬کە شتێکی‬ ‫هەیە بۆت بڵێت»‪.‬‬ ‫‪19‬پاشان سەرۆک کاپتن دەستی گرت و بە تەنیا لەگەڵیدا ڕۆیشت و لێی پرسی« ‪:‬ئەوە چییە کە پێم بڵێیت؟»‬ ‫‪20‬ئینجا گوتی« ‪:‬جوولەکەکان ڕێککەوتن لەسەر ئەوەی کە تۆ سبەی پۆڵس بخەیتە خوارەوە بۆ ناو ئەنجومەنەکە‪ ،‬وەک ئەوەی بە تەواوی‬ ‫لێی بپرسن»‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم تۆ تەسلیمیان مەدە‪ ،‬چونکە زیاتر لە چل پیاو چاوەڕێی دەکەن‪ ،‬کە خۆیان بە سوێند بەستووە کە نە دەخۆن و نە دەخۆنەوە تا‬ ‫دەیکوژن‪ ،‬ئێستاش ئامادەن ‪.‬بەدوای بەڵێنێکدا دەگەڕێت لە تۆ‪.‬‬ ‫‪22‬ئینجا سەرۆک فەرماندە گەنجەکەی هێشتەوە و فەرمانی پێکرد« ‪:‬بزانە بە کەس مەڵێ ئەم شتانەت پێم ڕاگەیاندووە»‪.‬‬ ‫‪23‬دوو سەدبازی بانگ کرد و گوتی« ‪:‬لە کاتژمێری سێیەمی شەودا دوو سەد سەرباز ئامادە بکە بۆ ئەوەی بچنە قەیساریا و هەشت و دە‬ ‫سوار و دوو سەد ڕمباز‪.‬‬ ‫‪24‬ئاژەڵیان بۆ دابین بکە تا پۆڵس لەسەری دابنێن و بە سەلمەتی بیهێننە لی فیلیکسی حاکم‪.‬‬ ‫‪25‬ئینجا نامەیەکی بەم شێوەیە نووسی‪.‬‬ ‫‪26‬کلۆدیۆس لیسیاس فێلیکس سڵوی بۆ پارێزگاری نایاب دەنێرێت‪.‬‬ ‫‪27‬ئەم پیاوە لەلیەن جولەکەکانەوە گیرا و دەبوو لەلیەن ئەوانەوە بکوژرێت‪ ،‬دواتر لەگەڵ سوپایەک هاتم و ڕزگارم کرد‪ ،‬چونکە تێگەیشتم‬ ‫ڕۆمانییە‪.‬‬ ‫‪28‬کاتێک ویستم هۆکاری تۆمەتبارکردنیان بزانم‪ ،‬هێنامە دەرەوە بۆ ناو ئەنجوومەنەکەیان‪.‬‬ ‫‪29‬من پێم وابوو کە تۆمەتبار کراوە بە پرسیارەکانی یاساکەیان‪ ،‬بەڵم هیچ شتێکم بۆ دانەناوە کە شایەنی مردن و بەندکردن بێت‪.‬‬ ‫‪30‬کاتێک پێم گوت کە جولەکەکان چۆن چاوەڕێی پیاوەکە دەکەن‪ ،‬یەکسەر ناردم بۆ لی تۆ و فەرمانم بە تۆمەتبارەکانی کرد کە لەبەردەمت‬ ‫بڵێن چییان لە دژی ‪.‬خواحافیزی‪.‬‬

‫‪115‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪31‬سەربازەکان وەک فەرمانیان پێکرا‪ ،‬پۆڵسیان گرت و شەویان هێنایان بۆ ئەنتیپاتریس‪.‬‬ ‫‪32‬بەیانی سوارەکانی بەجێهێشت تا لەگەڵیدا بڕۆن و گەڕانەوە بۆ قەڵ‪.‬‬ ‫‪33‬کاتێک گەیشتنە قەیساریا و نامەکەیان گەیاندە حاکم‪ ،‬پۆڵسیشیان خستە بەردەمی‪.‬‬ ‫‪34‬حاکم نامەکەی خوێندەوە و پرسیاری ئەوەی کرد کە لە چ ویلیەتێکە؟ کاتێک تێگەیشت کە خەڵکی کیلیکیایە‪.‬‬ ‫‪35‬کاتێک تۆمەتبارەکانت دێن‪ ،‬گوێت لێدەگرم ‪.‬فەرمانی دا لە هۆڵی دادوەری هیرۆدسدا بمێنێتەوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٤‬‬ ‫‪1‬دوای پێنج ڕۆژ ئەنانیای سەرۆک کاهین لەگەڵ پیرەکان و لەگەڵ قسەکەرێک بە ناوی تەرتولۆس دابەزی‪ ،‬ئەوانیش پارێزگاری لە پۆڵس‬ ‫ئاگادار کردەوە‪.‬‬ ‫‪2‬کاتێک بانگ کرا‪ ،‬تێرتولۆس دەستی کرد بە تۆمەتبارکردنی و گوتی« ‪:‬بە تۆوە ئێمە بێدەنگییەکی زۆر دەبینین و کارێکی زۆر شایستە بۆ‬ ‫ئەم گەلە بە پەروەردگاری تۆ ئەنجام دەدرێت‪.‬‬ ‫‪3‬ئێمە هەمیشە و لە هەموو شوێنێکدا‪ ،‬فیلیکسی بەرزترین‪ ،‬بە هەموو سوپاسگوزارییەوە قبوڵ دەکەین‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم بۆ ئەوەی زیاتر ماندوو نەبم بۆت‪ ،‬داوات لێدەکەم کە چەند قسەیەک لە میهرەبانیتمان ببیستیت‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە ئەم پیاوەمان دۆزیەوە کە کەسێکی تاعونە و جووڵێنەری فیتنە لە نێو هەموو جولەکەکانی سەرتاسەری جیهان و سەرکردەی‬ ‫مەزهەبی ناسریەکان‪.‬‬ ‫‪6‬پەرستگاکە پیس دەکات‪ ،‬ئێمەش بردمان و دەمانویست بەپێی یاساکەمان دادوەری بکەین‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم سەرۆک لیسیا هاتە سەرمان و بە توندوتیژییەکی زۆرەوە لە دەستمان دەرهێنا‪.‬‬ ‫‪8‬فەرمانی بە تۆمەتبارەکانی کرد کە بێنە لی تۆ‪ ،‬بە پشکنینی کێ دەتوانیت هەموو ئەمانە بزانیت‪ ،‬کە ئێمە تۆمەتباری دەکەین‪.‬‬ ‫‪9‬جولەکەکانیش ڕەزامەندییان دەربڕی و گوتیان ‪:‬ئەمانە وا بوون‪.‬‬ ‫‪10‬ئینجا پۆڵس دوای ئەوەی حاکم ئاماژەی پێکرد بۆ قسەکردن‪ ،‬وەڵمی دایەوە« ‪:‬بەو پێیەی دەزانم کە تۆ بۆ چەندین ساڵە دادوەر بوویت بۆ‬ ‫ئەم گەلە‪ ،‬من بە دڵخۆشیتر وەڵمی خۆم دەدەمەوە‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە بۆ ئەوەی تێبگەیت کە هێشتا دوانزە ڕۆژ ماوە بۆ سەرکەوتنم بۆ ئۆرشەلیم بۆ پەرستش‪.‬‬ ‫‪12‬نە لە پەرستگاکەدا نەیانبینیم کە لەگەڵ هیچ کەسێکدا ناکۆکیم هەبوو‪ ،‬نە لە کەنیسەکان و نە لە شارەکەدا خەڵکم هەڵساندەوە‪.‬‬ ‫‪13‬هەروەها ناتوانن ئەو شتانە بسەلمێنن کە ئێستا من تۆمەتبار دەکەن‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم ئەمەت پێدا دەنێم کە بە پێی ئەو ڕێگایەی کە پێی دەڵێن بیدعە‪ ،‬بەم شێوەیە خودای باوباپیرانم دەپەرستم‪ ،‬باوەڕم بە هەموو ئەو شتانە‬ ‫هەیە کە لە یاسا و پێغەمبەراندا نووسراون‪.‬‬ ‫‪15‬هیوایەکتان بۆ خودا هەبێت‪ ،‬کە ئەوانیش ڕێگەیان پێدەدەن‪ ،‬کە زیندووبوونەوەی مردووەکان ڕووبدات‪ ،‬چ لە ڕاستودروستەکان و چ‬ ‫نادادپەروەرەکان‪.‬‬ ‫‪16‬من لێرەدا خۆم وەرزش دەکەم‪ ،‬هەمیشە ویژدانم هەبێت کە لە بەرامبەر خودا و مرۆڤەکاندا بێ تاوان بێت‪.‬‬ ‫‪17‬دوای چەندین ساڵ هاتمە بەخشین و قوربانیدان بۆ نەتەوەکەم‪.‬‬ ‫‪18‬جولەکەکانی ئاسیا لە پەرستگاکەدا منیان بینی کە پاککرامەوە‪ ،‬نە بە زۆری و نە بە ئاژاوە‪.‬‬ ‫‪19‬دەبوو پێش تۆ لێرە بوونایە و ناڕەزایەتیان دەرببڕێت‪ ،‬ئەگەر لە دژی من بوایە‪.‬‬ ‫‪20‬یان با ئەمانە لێرە بڵێن« ‪:‬ئەگەر خراپەیەکیان لە مندا بینیوە‪ ،‬لە کاتێکدا من لەبەردەم ئەنجومەنەکەدا وەستابووم‪.‬‬ ‫‪21‬مەگەر ئەم یەک دەنگە نەبێت کە لە نێوانیاندا وەستابووم هاوارم کرد« ‪:‬دەستم لە زیندووبوونەوەی مردووەکان داوە‪ ،‬ئەمڕۆ لەلیەن‬ ‫ئێوەوە پرسیارم لێدەکرێت»‪.‬‬ ‫‪22‬کاتێک فێلیکس ئەم شتانەی بیست و زانیارییەکی تەواوتری لەبارەی ئەو ڕێگایەوە هەبوو‪ ،‬دوایانخست و گوتی« ‪:‬کاتێک لیسیای‬ ‫سەرۆک کاپتن دێتە خوارەوە‪ ،‬کۆتایی قسەکانتان دەزانم»‪.‬‬ ‫‪23‬فەرمانی بە سەرۆک سەدەکەیەک کرد کە پۆڵس بپارێزێت و ئازادی بکات و هیچ کام لە ناسیاوەکانی ڕێگری نەکات لە خزمەتکردن و‬ ‫نەهاتن بۆ لی‪.‬‬ ‫‪24‬دوای چەند ڕۆژێک‪ ،‬کاتێک فێلیکس لەگەڵ دروسیلی هاوسەرەکەی کە جولەکە بوو‪ ،‬هات‪ ،‬پۆڵسی بانگهێشت کرد و گوێی لێ بوو‬ ‫سەبارەت بە باوەڕبوون بە مەسیح‪.‬‬ ‫‪25‬کاتێک باسی ڕاستودروستی و خۆگرتن و دادگاییکردنی داهاتووی دەکرد‪ ،‬فێلیکس لەرزی و وەڵمی دایەوە« ‪:‬بۆ ئەم کاتە بڕۆ ‪.‬کاتێک‬ ‫وەرزێکی گونجاوم هەبێت‪ ،‬بانگت دەکەم‪.‬‬ ‫‪26‬هەروەها هیوای خواست کە پۆڵس پارەی پێ بدرابا تا شل بکاتەوە‪.‬‬ ‫‪27‬بەڵم دوای دوو ساڵ پۆرشیۆس فێستۆس هاتە ژووری فیلیکس‪ ،‬فیلیکسیش ویستی دڵخۆشی بە جولەکەکان بکات‪ ،‬پۆڵسی بە بەندکراوی‬ ‫بەجێهێشت‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٥‬‬ ‫‪1‬کاتێک فێستۆس هاتە پارێزگاکە‪ ،‬دوای سێ ڕۆژ لە قەیسەرەوە بەرەو ئۆرشەلیم بەرزبووەوە‪.‬‬ ‫‪2‬پاشان سەرۆک کاهین و سەرۆک جولەکەکان لە پۆڵس ئاگاداریان کردەوە و لێیان پاڕانەوە‪.‬‬ ‫‪3‬داوای نیعمەتی لە دژی کرد‪ ،‬تا بانگی بکات بۆ ئۆرشەلیم و لە ڕێگادا چاوەڕێی کوشتنی بکات‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم فێستۆس وەڵمی دایەوە ‪:‬پۆڵس لە قەیسەرە بمێنێتەوە و بە زوویی بۆ ئەوێ دەڕوات‪.‬‬

‫‪116‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪5‬جا ئەوانەی لە ئێوە توانایان هەیە‪ ،‬با لەگەڵم دابەزن و ئەم پیاوە تۆمەتبار بکەن‪ ،‬ئەگەر خراپەکارییەکی تێدا بێت‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک زیاتر لە دە ڕۆژ لە نێوانیاندا مایەوە‪ ،‬دابەزی بۆ قەیسەرە ‪.‬ڕۆژی دواتر کە لەسەر کورسی دادوەری دانیشتبوو‪ ،‬فەرمانی دا پۆڵس‬ ‫بهێنرێت‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک هاتە خوارەوە‪ ،‬جولەکەکان کە لە ئۆرشەلیمەوە هاتبوونە خوارەوە لە دەوروبەریان وەستابوون و گلەیی زۆر و ناخۆشیان لە پۆڵس‬ ‫کرد‪ ،‬کە نەیانتوانی بیسەلمێنن‪.‬‬ ‫‪8‬لە کاتی خۆیدا وەڵمی دایەوە« ‪:‬نە دژی یاسای جولەکەکان و نە دژی پەرستگا و نە دژی قەیسەر‪ ،‬هیچ شتێکم توڕە کردووە»‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم فێستۆس ویستی دڵخۆشی جولەکەکان بکات‪ ،‬وەڵمی پۆڵسی دایەوە و گوتی« ‪:‬ئایا دەتەوێت بچیتە ئۆرشەلیم و لەوێ لەبەردەممدا‬ ‫دادگایی بکرێت؟»‬ ‫‪10‬ئینجا پۆڵس گوتی« ‪:‬من لە کورسی دادوەری قەیسەر وەستاوم‪ ،‬لەوێ دەبێ دادگایی بکرێم‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە ئەگەر تاوانبار بم‪ ،‬یان شتێکم کردبێت کە شایەنی مردنە‪ ،‬ڕەتیدەکەمەوە نەمرم‪ ،‬بەڵم ئەگەر هیچ کام لەم شتانە نەبێت کە ئەمانە‬ ‫تۆمەتبارم بکەن‪ ،‬کەس ناتوانێت من ڕادەستی ئەوان بکات ‪.‬من داوای لێبوردن لە قەیسەر دەکەم‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا فێستۆس لەگەڵ ئەنجومەنەکە کۆبووەوە‪ ،‬وەڵمی دایەوە« ‪:‬ئایا تۆ تانەت لە قەیسەر داوە؟ »دەچیتە لی قەیسەر»‪.‬‬ ‫‪13‬دوای چەند ڕۆژێک پاشا ئەگریپا و بێرنیش هاتنە قەیسەرە بۆ ئەوەی سڵو لە فێستۆس بکەن‪.‬‬ ‫‪14‬چەند ڕۆژێک لەوێ بوون‪ ،‬فێستۆس بابەتی پۆڵسی بۆ پاشا ڕاگەیاند و گوتی« ‪:‬پیاوێک هەیە لەلیەن فیلیکسەوە بە زیندانی هێڵراوەتەوە‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک لە ئۆرشەلیم بووم‪ ،‬سەرۆک کاهینەکان و پیرەکانی جولەکەکان لەبارەی ئەوەوە ئاگاداریان کردمەوە‪ ،‬چونکە دەیانویست‬ ‫دادگاییکردنیان بەسەردا بسەپێنرێت‪.‬‬ ‫‪16‬منیش وەڵمم دایەوە« ‪:‬ئەوە شێوازی ڕۆمییەکان نییە کە کەسێک ڕادەست بکەن بۆ مردن‪ ،‬پێش ئەوەی تۆمەتبارەکە ڕووبەڕووی‬ ‫تۆمەتبارەکانی بکاتەوە و مۆڵەتی وەڵمدانەوەی بۆ خۆی هەبێت سەبارەت بەو تاوانەی کە لە دژی دانراوە»‪.‬‬ ‫‪17‬بۆیە کاتێک گەیشتنە ئێرە‪ ،‬بەیانی بەبێ دواکەوتن لەسەر کورسی دادوەری دانیشتم و فەرمانم دا پیاوەکە بهێنرێتە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪18‬کاتێک تۆمەتبارەکان وەستانەوە‪ ،‬هیچ تۆمەتێکیان لەسەر ئەو شتانە نەهێنایەوە کە من پێم وابوو‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم هەندێک پرسیاریان لە دژی ئەو هەبوو لەسەر خورافەی خۆیان و عیسا یەک کە مردووە‪ ،‬کە پۆڵس دووپاتی کردەوە کە زیندووە‪.‬‬ ‫‪20‬لەبەر ئەوەی گومانم لەم جۆرە پرسیارانە هەبوو‪ ،‬لێم پرسی ئایا دەیەوێت بچێتە ئۆرشەلیم و لەوێ دادوەری لەسەر ئەم بابەتانە بکرێت؟‬ ‫‪21‬بەڵم کاتێک پۆڵس داوای لێبوردن کرد بۆ گوێگرتن لە ئۆگستۆس‪ ،‬فەرمانم دا کە ڕابگیرێت تا دەتوانم بینێرم بۆ لی قەیسەر‪.‬‬ ‫‪22‬ئەگریپا بە فێستۆسی گوت« ‪:‬منیش خۆم دەمەوێت گوێ لە پیاوەکە بگرم »‪.‬سبەی‪ ،‬وتی‪ ،‬تۆ گوێی لێدەگریت‪.‬‬ ‫‪23‬سبەی کە ئەگریپا و بێرنیش بە شانازییەوە هاتن و لەگەڵ سەرکردەکان و پیاوە سەرەکییەکانی شارەکە هاتنە شوێنی گوێگرتن‪ ،‬بە‬ ‫فەرمانی فێستۆس پۆڵس هێنرایە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪24‬فێستۆس گوتی« ‪:‬ئەگەریپا پاشا و هەموو ئەو پیاوانەی لێرە لەگەڵ ئێمە ئامادەن‪ ،‬ئەم پیاوە دەبینن‪ ،‬کە هەموو جولەکەکان لە ئۆرشەلیم و‬ ‫لێرەش مامەڵەیان لەگەڵ کردم و هاوار دەکات کە نابێت بیکات »‪.‬زیاتر بژین‪.‬‬ ‫‪25‬بەڵم کاتێک بۆم دەرکەوت کە هیچ شتێکی شایستەی مردنی نەکردووە و خۆی داوای لە ئۆگستۆس کردووە‪ ،‬بڕیارمدا بینێرم‪.‬‬ ‫‪26‬هیچ شتێکی دیاریکراوم نییە بۆ پەروەردگارم بنووسم ‪.‬بۆیە ئەوم هێنایە بەردەمت و بە تایبەتی لەبەردەمتدا‪ ،‬ئەی ئەگریپا پاشا‪ ،‬بۆ ئەوەی‬ ‫دوای پشکنین‪ ،‬شتێکم هەبێت بینووسم‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە بەلی منەوە ناعەقڵنییە کە دیلێک بنێرم و بەدڵنیاییەوە ئاماژە بەو تاوانانە نەدەم کە لە دژی دانراوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٦‬‬ ‫‪1‬ئەگریپا بە پۆڵسی گوت« ‪:‬ڕێگەت پێدراوە لەبری خۆت قسە بکەیت »‪.‬ئینجا پۆڵس دەستی درێژ کرد و بۆ خۆی وەڵمی دایەوە‪.‬‬ ‫‪2‬ئەی پاشا ئەگریپا‪ ،‬من خۆم بە دڵخۆش دەزانم‪ ،‬چونکە ئەمڕۆ لەبەردەمتدا وەڵمی خۆم دەدەمەوە کە دەست لە هەموو ئەو شتانە دەدەمەوە‬ ‫کە لەلیەن جولەکەکانەوە تۆمەتبارم کردوون‪.‬‬ ‫‪3‬بە تایبەتی لەبەر ئەوەی دەزانم تۆ شارەزایت لە هەموو داب و نەریت و پرسیارێک کە لە نێو جولەکەکاندا هەیە‪ ،‬بۆیە لێت دەپاڕێمەوە کە‬ ‫بە سەبرەوە گوێم لێ بگرێت‪.‬‬ ‫‪4‬شێوازی ژیانم لە گەنجییەوە‪ ،‬کە سەرەتا لەنێو نەتەوەی خۆمدا بووم لە ئۆرشەلیم‪ ،‬هەموو جولەکەکان دەزانن‪.‬‬ ‫‪5‬ئەوان هەر لە سەرەتاوە منیان دەناسی‪ ،‬ئەگەر شایەتحاڵی ئەوە بدەن‪ ،‬کە بە دوای توندترین مەزهەبی ئایینەکەمان فەریسیی دەژیم‪.‬‬ ‫‪6‬ئێستا من وەستاوم و دادگایی دەکرێم بەهۆی هیوای ئەو بەڵێنەی کە خودا بە باوباپیرانمان دابوو‪.‬‬ ‫‪7‬دوانزە هۆزەکەمان کە شەو و ڕۆژ لە یەک کاتدا خزمەت بە خودا دەکەن‪ ،‬بەڵێنی ئەوەمان پێدەبەخشێت ‪.‬لەبەر ئەو هیوایە‪ ،‬ئەگریپا پاشا‪،‬‬ ‫من لەلیەن جولەکەکانەوە تۆمەتبارم‪.‬‬ ‫‪8‬بۆچی لی ئێوە بە شتێکی باوەڕپێنەکراو بزانرێت کە خودا مردووەکان زیندوو بکاتەوە؟‬ ‫‪9‬بەڕاستی لەگەڵ خۆمدا بیرم لەوە دەکردەوە کە دەبێ زۆر شت بکەم بە پێچەوانەی ناوی عیسای ناسری‪.‬‬ ‫‪10‬ئەمەم لە ئۆرشەلیم کرد‪ ،‬زۆرێک لە پیرۆزەکانم لە زیندان داخست‪ ،‬چونکە دەسەڵتم لە سەرۆک کاهینەکانەوە وەرگرت ‪.‬کاتێک‬ ‫کوژران‪ ،‬دەنگی خۆمم لە دژی ئەوان دا‪.‬‬ ‫‪11‬زۆرجار لە هەموو کەنیسەکان سزام دەدا و ناچارم دەکرد کوفر بکەن ‪.‬زۆر شێت بووم بەرامبەریان‪ ،‬تا شارەکانی نامۆ گۆشەگیریم‬ ‫لێکردن‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک بە دەسەڵت و ئەرکی سەرۆک کاهینەکانەوە چوومە دیمەشق‪.‬‬ ‫‪13‬ئەی پاشا‪ ،‬لە نیوەڕۆدا لە ڕێگادا ڕووناکییەکم بینی لە ئاسمانەوە‪ ،‬لە سەرووی ڕووناکی خۆرەوە‪ ،‬بە دەوری من و ئەوانەی لەگەڵمدا‬ ‫گەشتیان دەکرد‪ ،‬دەدرەوشایەوە‪.‬‬

‫‪117‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪14‬کاتێک هەموومان کەوتینە سەر زەوی‪ ،‬گوێم لە دەنگێک بوو کە قسەی لەگەڵ دەکردم و بە زمانی عیبری دەیگوت « ‪:‬شاول‪ ،‬شاول‪،‬‬ ‫بۆچی گۆشەگیریم دەکەیت؟ »زەحمەتە بۆ تۆ کە لێدان لە چەقۆکان بدەیت‪.‬‬ ‫‪15‬گوتم ‪:‬پەروەردگار تۆ کێیت؟ فەرمووی« ‪:‬من عیسام کە تۆ گۆشەگیری دەکەیت»‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم هەستە و لەسەر پێیەکانت بوەستە‪ ،‬چونکە من بۆ ئەم مەبەستە بۆت دەرکەوتم بۆ ئەوەی بتکەم بە خزمەتکار و شایەتحاڵی هەردوو‬ ‫ئەم شتانەی کە بینیوتە و ئەو شتانەی کە تێیدا دەردەکەوم بۆت‪.‬‬ ‫‪17‬ڕزگارت دەکەم لە گەل و نەتەوەکان کە ئێستا بۆیان دەنێرم‪.‬‬ ‫‪18‬چاویان بکەنەوە و لە تاریکییەوە بیانگەڕێننەوە بۆ ڕووناکی و لە هێزی شەیتان بۆ لی خودا‪ ،‬بۆ ئەوەی لێخۆشبوون لە گوناه و میرات لە‬ ‫نێوان ئەوانەی کە بەهۆی باوەڕەوە کە بە من پیرۆزە‪ ،‬وەربگرن‪.‬‬ ‫‪19‬ئەی ئەگریپا پاشا‪ ،‬من سەرپێچی نەکردم بەرامبەر بە بینینی ئاسمانی‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم سەرەتا بە خەڵکی دیمەشق و ئۆرشەلیم و هەموو کەنارەکانی یەهودا و دواتر بە نەتەوەکان نیشانم دا کە تەوبە بکەن و ڕوو لە خودا‬ ‫بکەن و کارێک بکەن کە بۆ تەوبەکردن گونجاوە‪.‬‬ ‫‪21‬لەبەر ئەم هۆکارانە جولەکەکان منیان لە پەرستگاکە گرت و ڕۆیشتن بۆ کوشتنم‪.‬‬ ‫‪22‬کەواتە یارمەتی خودام وەرگرتووە‪ ،‬تا ئەمڕۆش شایەتحاڵی بچووک و گەورە دەدەم‪ ،‬جگە لەو شتانەی کە پێغەمبەران و موسا دەیانگوت‬ ‫دەبێت دێت‪ ،‬هیچی تر ناڵێم‪.‬‬ ‫‪23‬بۆ ئەوەی مەسیح ئازار بچێژێت و یەکەم کەس بێت کە لە مردن هەستێتەوە و ڕووناکی بۆ گەل و نەتەوەکان پیشان بدات‪.‬‬ ‫‪24‬کاتێک کە ئەمەی بۆ خۆی دەگوت‪ ،‬فێستۆس بە دەنگێکی بەرز گوتی« ‪:‬پۆڵس‪ ،‬تۆ سەرت لێ شێوا ‪.‬زۆر فێربوون شێتت دەکات‪.‬‬ ‫‪25‬بەڵم ئەویش گوتی« ‪:‬فێستۆسی گەورەم شێت نیم ‪.‬بەڵم قسەی ڕاستی و وریایی بخەرە ڕوو‪.‬‬ ‫‪26‬چونکە پاشا ئەم شتانە دەزانێت‪ ،‬منیش لەبەردەمیدا بە ئازادی قسە دەکەم‪ ،‬چونکە دڵنیام کە هیچ کام لەم شتانە لێی شاراوە نین ‪.‬چونکە ئەم‬ ‫کارە لە گۆشەیەکدا نەکرا‪.‬‬ ‫‪27‬ئەگریپا پاشا‪ ،‬باوەڕت بە پێغەمبەران هەیە؟ دەزانم کە تۆ باوەڕت هەیە‪.‬‬ ‫‪28‬ئەگریپا بە پۆڵسی گوت« ‪:‬خەریکە من ڕازی بکەیت کە مەسیحی بم»‪.‬‬ ‫‪29‬پۆڵس گوتی« ‪:‬من لە خودا دەخوازم کە نەک تەنها تۆ‪ ،‬بەڵکو هەموو ئەوانەی ئەمڕۆ گوێم لێدەگرن‪ ،‬نزیک بن و بە تەواوی وەک من بن‪،‬‬ ‫تەنها ئەم بەندانە نەبێت»‪.‬‬ ‫‪30‬کاتێک ئەمەی وت‪ ،‬پاشا و حاکم و بێرنیش و ئەوانەی لەگەڵیان دانیشتبوون‪ ،‬هەستان‪.‬‬ ‫‪31‬کاتێک ڕۆیشتن‪ ،‬لە نێوان خۆیاندا قسەیان دەکرد و دەیانگوت« ‪:‬ئەم پیاوە هیچ شتێک ناکات کە شایەنی مردن و بەندکردن بێت»‪.‬‬ ‫‪32‬ئەگریپا بە فێستۆسی گوت« ‪:‬ئەم پیاوە ئەگەر تانە لە قەیسەر نەدابا‪ ،‬ئازاد دەکرا»‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٧‬‬ ‫‪1‬کاتێک بڕیار بوو بە کەشتی بەرەو ئیتالیا بچین‪ ،‬پۆڵس و هەندێک دیلیان دایە دەست کەسێک بە ناوی یۆلیۆس‪ ،‬سەرۆک سەدەکەی‬ ‫ئۆگستۆس‪.‬‬ ‫‪2‬سواری کەشتییەکی ئەدرامیتیۆم بووین‪ ،‬بە واتای کەناراوەکانی ئاسیا بڕۆن ‪.‬یەکێکیان ئەریستاڕکۆس‪ ،‬مەقدۆنیای تەسالۆنیکی‪ ،‬لەگەڵمان‬ ‫بوو‪.‬‬ ‫‪3‬ڕۆژی دواتر گەیشتینە سیدۆن ‪.‬یولیۆش بە ڕەوشتەوە داوای لە پۆڵس کرد و ئازادی پێدا بچێتە لی هاوڕێکانی بۆ ئەوەی خۆی تازە‬ ‫بکاتەوە‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک لەوێشەوە کەوتینە خوارەوە و بە کەشتی بە ژێر قوبرسدا ڕۆیشتین‪ ،‬چونکە باکان پێچەوانە بوون‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک بە کەشتی بەسەر دەریای کیلیکیا و پامفیلیادا ڕۆیشتین و گەیشتینە میرا‪ ،‬شارێکی لیکیا‪.‬‬ ‫‪6‬سەرۆک سەدەکە لەوێ کەشتییەکی ئەسکەندەریەی دۆزیەوە کە بەرەو ئیتالیا دەڕۆیشت ‪.‬و ئێمەی خستە ناویەوە‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک چەند ڕۆژێک بە هێواشی بە کەشتی ڕۆیشتین و بە دەگمەن گەیشتینە سەر کنیدۆس‪ ،‬با ڕێگەی نەداین‪ ،‬لە ژێر کریتدا بەرەو‬ ‫سەلمۆن ڕۆیشتین‪.‬‬ ‫‪8‬بە سەختی تێپەڕین و گەیشتینە شوێنێک کە پێی دەوترێت پەناگە جوانەکان ‪.‬لە نزیکەوە شاری لسیا بوو‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک کاتێکی زۆر بەسەرچوو و کەشتیوانی مەترسیدار بوو‪ ،‬چونکە ڕۆژووەکە تێپەڕیبوو‪ ،‬پۆڵس ئامۆژگاری کردن‪.‬‬ ‫‪10‬پێی گوتن« ‪:‬بەڕێزان‪ ،‬من تێدەگەم کە ئەم گەشتە بە ئازار و زیانێکی زۆرەوە دەبێت‪ ،‬نەک تەنها بۆ بارهەڵگر و کەشتی‪ ،‬بەڵکو بۆ ژیانی‬ ‫ئێمەش»‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم سەرۆک سەدەکە زیاتر باوەڕی بە وەستا و خاوەن کەشتییەکە کرد‪ ،‬لە قسەکانی پۆڵس‪.‬‬ ‫‪12‬لەبەر ئەوەی پەناگە گونجاو نەبوو بۆ زستان تێیدا‪ ،‬زۆربەیان ئامۆژگارییان کرد کە لەوێش بڕۆن‪ ،‬ئەگەر بە هەر شێوەیەک بگەنە فینیق‬ ‫و لەوێ زستان ببڕن ‪.‬کە پەناگەی کریتە و بەرەو باشووری ڕۆژئاوا و باکووری ڕۆژئاوا کەوتووە‪.‬‬ ‫‪13‬کاتێک بای باشوور بە نەرمی هەژاند و وایانزانی کە ئامانجەکەیان بەدەستهێناوە‪ ،‬لەوێ شلبوونەوە‪ ،‬بە کەشتی نزیک کریت ڕۆیشتن‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم زۆری نەخایاند بایەکی گەورە بە ناوی یۆرۆکلیدۆن هاتە سەری‪.‬‬ ‫‪15‬کاتێک کەشتییەکە کەوت و نەیتوانی بەرگەی با بگرێت‪ ،‬ڕێگەمان پێدا لێی بڕوات‪.‬‬ ‫‪16‬لە ژێر دوورگەیەکدا کە ناوی کلۆدا بوو‪ ،‬کارێکی زۆرمان هەبوو بە بەلەمەکەوە‪.‬‬ ‫‪17‬کاتێک هەڵیانگرت‪ ،‬یارمەتیدەریان بەکارهێنا و پشتی کەشتیەکەیان بەستەوە ‪.‬لە ترسی ئەوەی نەکەونە ناو خۆڵە زیندووەکانەوە‪،‬‬ ‫کەشتیەکەیان لێدا و بەم شێوەیە لێیان درا‪.‬‬ ‫‪18‬ئێمە کە زریانێکی زۆرمان لێدا‪ ،‬ڕۆژی دواتر کەشتیەکەیان سووک کرد‪.‬‬

‫‪118‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪19‬ڕۆژی سێیەمیش بە دەستی خۆمان ئامێری کەشتییەکەمان فڕێدا‪.‬‬ ‫‪20‬کاتێک نە خۆر و نە ئەستێرەکان لە زۆر ڕۆژدا دەرنەکەوتن و زریانێکی بچووک بەسەرماندا هات‪ ،‬هەموو هیوایەک بۆ ڕزگاربوونمان‬ ‫نەما‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم دوای ماوەیەکی زۆر پۆڵس لە نێویاندا وەستا و گوتی« ‪:‬بەڕێزان‪ ،‬دەبوو گوێم لە من بگرتایە و لە کریت شل نەکرابایە و ئەم زیان‬ ‫و زیانەتان بەدەست هێنابا»‪.‬‬ ‫‪22‬ئێستا ئامۆژگاریتان دەکەم کە دڵخۆش بن‪ ،‬چونکە لە نێو ئێوەدا هیچ کەسێک لەدەست ناچێت‪ ،‬جگە لە کەشتییەکە‪.‬‬ ‫‪23‬چونکە ئەمشەو فریشتەی خودا لە تەنیشتم وەستا‪ ،‬کە من ئەوم و خزمەتم دەکەم‪.‬‬ ‫‪24‬گوتی« ‪:‬پۆڵس‪ ،‬مەترسە ‪.‬دەبێ ببرێیتە بەردەم قەیسەر‪ ،‬خودا هەموو ئەوانەی لەگەڵتدا دەڕۆن پێی بەخشیویت‪.‬‬ ‫‪25‬بۆیە بەڕێزان‪ ،‬دڵخۆش بن‪ ،‬چونکە باوەڕم بە خودا هەیە کە وەک ئەوەی پێم وتووە دەبێت‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم دەبێ فڕێ بدەینە سەر دوورگەیەکی دیاریکراو‪.‬‬ ‫‪27‬بەڵم کاتێک شەوی چواردەهەم هات‪ ،‬لە ئادریای سەرەوە و خوارەوە‪ ،‬نزیکەی نیوەشەو کەشتیوانەکان پێیان وابوو کە لە وڵتێک نزیک‬ ‫بوونەتەوە‪.‬‬ ‫‪28‬لێیان دا و بیست فاتۆمیان دۆزیەوە‪ ،‬کەمێک زیاتر ڕۆیشتن‪ ،‬جارێکی تر لێیان دایەوە و پانزە فاتۆمیان دۆزیەوە‪.‬‬ ‫‪29‬لە ترسی ئەوەی نەکەوینە سەر بەردەکان‪ ،‬چوار لەنگەریان لە پشتەوە فڕێدا و ئاواتی ڕۆژەکەیان خواست‪.‬‬ ‫"‬ ‫‪31‬پۆڵس بە سەرۆک سەدەکە و بە سەربازەکانی گوت« ‪:‬ئەگەر ئەمانە لە کەشتییەکەدا نەمێننەوە‪ ،‬ڕزگارتان نابن»‪.‬‬ ‫‪32‬پاشان سەربازەکان پەتەکانی بەلەمەکەیان بڕی و ڕێگەیان دا بکەوێت‪.‬‬ ‫‪33‬کاتێک ڕۆژەکە دەهاتە پێشەوە‪ ،‬پۆڵس داوای لە هەموویان کرد کە نان بخۆن و گوتی« ‪:‬ئەمڕۆ چواردەهەمین ڕۆژە کە ئێوە دواکەوتوون‬ ‫و بەردەوام دەبن لە ڕۆژووبوون‪ ،‬هیچیان نەخواردووە»‪.‬‬ ‫‪34‬بۆیە داواتان لێدەکەم کەمێک گۆشت بخۆن‪ ،‬چونکە ئەمە بۆ تەندروستی ئێوەیە‪ ،‬چونکە مووێک لە سەری هیچ کام لە ئێوە ناڕوخێت‪.‬‬ ‫‪35‬کاتێک ئەمەی وت‪ ،‬نانی وەرگرت و لەبەردەم هەموویان سوپاسی خودای کرد‪ ،‬کاتێک شکاندی دەستی کرد بە خواردن‪.‬‬ ‫‪36‬ئینجا هەموویان دڵخۆش بوون و هەندێک گۆشتیان خوارد‪.‬‬ ‫‪37‬بە گشتی لە کەشتییەکەدا دوو سەد و هەشت و شانزە کەس بووین‪.‬‬ ‫‪38‬کاتێک بەسیان خوارد‪ ،‬کەشتیەکەیان سووک کرد و گەنمەکەیان فڕێدایە دەریا‪.‬‬ ‫‪39‬کاتێک ڕۆژ بوو‪ ،‬خاکەکەیان نەدەناسی‪ ،‬بەڵم کانییەکیان دۆزیەوە کە کەنارێکی هەبوو‪ ،‬ئەگەر بتوانرا کەشتییەکە بیخەنە ناویەوە‪.‬‬ ‫"‬ ‫‪41‬کەوتنە شوێنێک کە دوو دەریا یەکتریان بینی‪ ،‬کەشتیەکەیان کەوتە خوارەوە ‪.‬بەشی پێشەوەی بە توندی چەسپی و نەجووڵیەوە‪ ،‬بەڵم‬ ‫بەشی دواوە بە توندوتیژی شەپۆلەکان شکا‪.‬‬ ‫‪42‬ئامۆژگاری سەربازەکان ئەوە بوو کە دیلەکان بکوژن‪ ،‬نەک هیچیان مەلە بکەن و ڕزگاریان بێت‪.‬‬ ‫‪43‬بەڵم سەرۆک سەدەکە ویستی پۆڵس ڕزگار بکات‪ ،‬ئەوانی لە مەبەستەکەیان پاراست ‪.‬فەرمانی دا ئەوانەی دەتوانن مەلە بکەن‪ ،‬سەرەتا‬ ‫خۆیان فڕێ بدەنە ناو دەریا و بگەنە وشکانی‪.‬‬ ‫‪44‬ئەوانی دیکەش هەندێکیان لەسەر تەختە و هەندێکیان لەسەر پارچە شکاوەکانی کەشتییەکە ‪.‬و بەم شێوەیە بوو‪ ،‬هەموویان بە سەلمەتی‬ ‫ڕزگاریان بوو و گەیشتنە نیشتنەوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٨‬‬ ‫‪1‬کاتێک ڕزگاریان بوو‪ ،‬زانیان کە دوورگەکە ناوی مێلیتایە‪.‬‬ ‫‪2‬گەلی بەربەریش میهرەبانییەکی کەمیان نەکردین‪ ،‬چونکە بەهۆی باران و سەرما ئاگرێکیان هەڵدا و پێشوازییان لێکردین‪.‬‬ ‫‪3‬کاتێک پۆڵس کۆپەڵە دارێکی کۆکردەوە و خستیە سەر ئاگرەکە‪ ،‬مارێک لە گەرما دەرچوو و بە دەستیەوە بەستەوە‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک بەربەرەکان دڕندە ژەهراویەکەیان بینی کە بە دەستیەوە هەڵواسرابوو‪ ،‬لە نێوانیاندا گوتیان« ‪:‬بێ گومان ئەم پیاوە بکوژە‪ ،‬هەرچەندە‬ ‫لە دەریا ڕزگاری بووە‪ ،‬بەڵم تۆڵەکردنەوە ناتوانێت بژی»‪.‬‬ ‫‪5‬دڕندەکەی لە ئاگردا هەژاند و هەستی بە هیچ زیانێکی نەکرد‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم سەیریان کرد کاتێک دەبوو ئاوسێت‪ ،‬یان لەناکاو مردوو کەوتە خوارەوە‪ ،‬بەڵم دوای ئەوەی ماوەیەکی زۆر سەیریان کرد و‬ ‫نەیانبینی هیچ زیانێکی بەسەردا نەهات‪ ،‬بیریان گۆڕی و گوتیان خودایە‪.‬‬ ‫‪7‬لە هەمان شوێن موڵکی پیاوی سەرەکی دوورگەکە هەبوو کە ناوی پوبلیۆس بوو ‪.‬کە پێشوازی لێکردین و سێ ڕۆژ بە ڕەوشتەوە جێگیری‬ ‫کردین‪.‬‬ ‫‪8‬باوکی پبلیۆس تووشی تا و خوێناوی بوو‪ ،‬پۆڵس هاتە ژوورەوە و دوعای کرد و دەستی خستە سەری و چاکی کردەوە‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک ئەمە ڕوویدا‪ ،‬ئەوانی دیکەش کە لە دوورگەکەدا نەخۆشییان هەبوو‪ ،‬هاتن و چاکبوونەوە‪.‬‬ ‫‪10‬هەروەها ڕێزی زۆری لێ گرتین ‪.‬کاتێک ڕۆیشتین‪ ،‬ئەو شتانەی کە پێویست بوون باریان پێداین‪.‬‬ ‫‪11‬دوای سێ مانگ بە کەشتییەکی ئەسکەندەریە ڕۆیشتین‪ ،‬کە زستانی لە دوورگەکەدا بوو‪ ،‬نیشانەکەی کاستۆر و پۆلۆکس بوو‪.‬‬ ‫‪12‬لە سیراکیوز نیشتنەوە و سێ ڕۆژ لەوێ ماینەوە‪.‬‬ ‫‪13‬لەوێشەوە کۆمپاسێکمان هێنا و گەیشتینە ڕیجیۆم‪ ،‬دوای ڕۆژێک بای باشوور هەڵیکرد و ڕۆژی دواتر گەیشتینە پوتیۆلی‪.‬‬ ‫‪14‬لەوێ برامان دۆزیەوە و داوامان لێکرا حەوت ڕۆژ لەگەڵیان بمێنینەوە‪ ،‬بەم شێوەیە بەرەو ڕۆما ڕۆیشتین‪.‬‬ ‫‪15‬لەوێشەوە کاتێک براکان هەواڵی ئێمەیان بیست‪ ،‬هاتنە پێشەوە بۆ ئەوەی تا مەکۆی ئەپی و سێ مەیخانەکە پێشوازیمان لێ بکەن‪.‬‬

‫‪119‬‬


‫کردەوەکانی نێردراوان‬

‫‪16‬کاتێک گەیشتینە ڕۆما‪ ،‬سەرۆک سەدەکە دیلەکانی ڕادەستی سەرۆکی پاسەوانەکان کرد‪ ،‬بەڵم پۆڵس ڕێگەی پێدرا لەگەڵ سەربازێک کە‬ ‫پارێزگاری لێکردبوو‪ ،‬بە تەنیا نیشتەجێ بێت‪.‬‬ ‫‪17‬دوای سێ ڕۆژ پۆڵس سەرۆک جولەکەکانی کۆکردەوە‪ ،‬کاتێک کۆبوونەوە‪ ،‬پێی گوتن« ‪:‬برایان‪ ،‬هەرچەندە هیچم بەرامبەر گەل و داب و‬ ‫نەریتی باوباپیرانمان نەکردووە »‪ ،.‬بەڵم لە ئۆرشەلیمەوە بە دیل درامە دەستی ڕۆمییەکان‪.‬‬ ‫‪18‬کاتێک پشکنینیان بۆ کردم‪ ،‬دەیانویست ڕێگەم بدەن بڕۆم‪ ،‬چونکە هیچ هۆکارێکی مردن لە مندا نەبوو‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم کاتێک جولەکەکان دژی قسەیان کرد‪ ،‬ناچار بووم تانە لە قەیسەر بدەم ‪.‬نەک ئەوەی کە دەبوو میللەتەکەم تۆمەتبار بکەم بە‪...‬‬ ‫‪20‬بۆیە من بانگم کردوون بۆ ئەوەی بتانبینم و قسەتان لەگەڵ بکەم‪ ،‬چونکە بۆ هیوای ئیسرائیل بەم زنجیرە بەستراومەتەوە‪.‬‬ ‫‪21‬پێیان گوت« ‪:‬لە یەهودا نامەمان لەبارەی تۆوە پێنەگەیشتووە و هیچ کام لەو برایانەی هاتبوون هیچ زیانێکی لەبارەی تۆوە نەخستەڕوو و‬ ‫نەیانگوت»‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم ئێمە دەمانەوێت لەبارەی تۆوە ببیستین کە بیروڕای تۆ چییە‪ ،‬چونکە سەبارەت بەم مەزهەبە دەزانین کە لە هەموو شوێنێک قسەی‬ ‫ناشرین دەکرێت‪.‬‬ ‫‪23‬کاتێک ڕۆژێکیان بۆ دیاری کرد‪ ،‬زۆر کەس هاتنە لی بۆ شوێنی نیشتەجێبوونی ‪.‬لە بەیانییەوە تا ئێوارە شانشینی خودای بۆ‬ ‫ڕوونکردەوە و شایەتحاڵییان پێدا‪ ،‬سەبارەت بە عیسا ڕازییان کرد‪ ،‬لە یاسای موسا و لە پێغەمبەرانەوە‪.‬‬ ‫‪24‬هەندێکیان باوەڕیان بەو شتانە کرد کە دەگوترا‪ ،‬هەندێکیش باوەڕیان نەکرد‪.‬‬ ‫‪25‬دوای ئەوەی پۆڵس یەک قسەی کرد‪ ،‬ڕۆیشتن« ‪:‬ڕۆحی پیرۆز لە ڕێگەی عیشای پێغەمبەرەوە بە باوباپیرانمان بە باشی گوت‪.‬‬ ‫‪26‬گوتی« ‪:‬بڕۆ بۆ لی ئەم گەلە و بڵێ« ‪:‬بە بیستن دەبیستن و تێناگەن »‪.‬بە بینینی دەبینن و نازانن‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە دڵی ئەم گەلە زەق بووەتەوە و گوێچکەکانیان لە بیستن مات بووە و چاوەکانیان داخراوە ‪.‬نەک بە چاویان ببینن و بە گوێیان‬ ‫نەبیستن و بە دڵ تێبگەن و نەگۆڕدرێن و چاکیان بکەمەوە‪.‬‬ ‫‪28‬جا بۆتان بزانن کە ڕزگارکردنی خودا بۆ نەتەوەکان نێردراوە و ئەوانیش گوێی لێدەگرن‪.‬‬ ‫‪29‬کاتێک ئەو قسانەی کرد‪ ،‬جولەکەکان ڕۆیشتن و قسەیەکی زۆریان لە نێوان خۆیاندا کرد‪.‬‬ ‫‪30‬پۆڵس دوو ساڵی تەواو لە خانووە بەکرێگیراوەکەی خۆی نیشتەجێ بوو و هەموو ئەوانەی دەهاتنە لی‪.‬‬ ‫‪31‬بە هەموو متمانەیەکەوە بانگەشەی شانشینی خودایان دەکرد و فێری ئەو شتانەیان دەکرد کە پەیوەندییان بە یەزدانی مەسیحەوە هەیە‪،‬‬ ‫کەس لێی قەدەغە نەکات‪.‬‬

‫‪120‬‬


‫ڕۆمییەکان‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬پۆڵس‪ ،‬خزمەتکاری عیسا مەسیح بوو‪ ،‬بانگ کرابوو بۆ ئەوەی ببێتە نێردراوی خودا‪ ،‬جیا بووەوە بۆ ئینجیلی خودا‪.‬‬ ‫( ‪2‬ئەوەی پێشتر لە ڕێگەی پێغەمبەرەکانیەوە لە کتێبە پیرۆزەکاندا بەڵێنی دابوو‪).‬‬ ‫‪3‬سەبارەت بە کوڕەکەی عیسا مەسیحی پەروەردگارمان‪ ،‬کە لە نەوەی داود بەپێی جەستە دروست بووە‪.‬‬ ‫‪4‬بە زیندووبوونەوەی لە مردن‪ ،‬بەپێی ڕۆحی پیرۆزی‪ ،‬بە هێزەوە کوڕی خودایە‪.‬‬ ‫‪5‬لە ڕێگەی ئەوەوە نیعمەت و نێردراویمان وەرگرتووە‪ ،‬بۆ گوێڕایەڵی باوەڕ لە نێوان هەموو گەلن‪ ،‬بۆ ناوی ئەو‪.‬‬ ‫‪6‬ئێوەش لە نێو ئەوانەدا بانگهێشتکراوی عیسا مەسیح‪.‬‬ ‫‪7‬بۆ هەموو ئەوانەی لە ڕۆمان‪ ،‬خۆشەویستەکانی خودا‪ ،‬بانگکراون بۆ پیرۆز‪.‬‬ ‫‪8‬سەرەتا لە ڕێگەی عیسا مەسیحەوە سوپاسی خودای خۆم دەکەم بۆ هەمووتان‪ ،‬کە لە هەموو جیهان باسی باوەڕتان دەکرێت‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە خودا شایەتحاڵی منە کە بە ڕۆحی خۆم لە ئینجیلی کوڕەکەیدا خزمەت دەکەم‪ ،‬کە بێ وەستان هەمیشە لە نوێژەکانمدا باسی ئێوە‬ ‫دەکەم‪.‬‬ ‫‪10‬داوا دەکەم‪ ،‬ئەگەر لە کۆتاییدا بە ویستی خودا گەشتێکی خۆشم هەبێت بۆ ئەوەی بێمە لی ئێوە‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە تامەزرۆی بینینی ئێوەم‪ ،‬تا بەخششێکی ڕۆحیتان پێ ببەخشم‪ ،‬تا چەسپاو بن‪.‬‬ ‫‪12‬واتە من و ئێوەش بە باوەڕی یەکتر لەگەڵ ئێوە دڵنەوایی بدەم‪.‬‬ ‫‪13‬برایان‪ ،‬نامەوێت ئێوە نەزانن کە زۆرجار بەنیازم بێمە لی ئێوە‪ ،‬بەڵم تا ئێستا ڕێگەم پێدراوە‪ ،‬تا لە نێوان ئێوەشدا بەرهەمێکم هەبێت‪،‬‬ ‫وەک لە نەتەوەکانی دیکەدا‪.‬‬ ‫‪14‬من قەرزاری یۆنانیەکان و بەربەرەکانم ‪.‬چ بۆ دانا‪ ،‬چ بۆ ناژیرەکان‪.‬‬ ‫‪15‬بۆیە ئەوەندەی لە مندا هەیە‪ ،‬ئامادەم ئینجیل بۆ ئێوەی ڕۆماش بڵێم‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە من شەرم لە ئینجیلی مەسیح ناکەم‪ ،‬چونکە هێزی خودایە بۆ ڕزگاربوون بۆ هەر کەسێک کە باوەڕ دەکات ‪.‬سەرەتا بۆ جولەکە‪،‬‬ ‫هەروەها بۆ یۆنانی‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە ڕاستودروستی خودا لە باوەڕەوە بۆ باوەڕ ئاشکرا دەبێت‪ ،‬وەک نووسراوە ‪:‬ڕاستودروست بە باوەڕ دەژی‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە تووڕەیی خودا لە ئاسمانەوە بۆ هەموو ناخودپەرستی و ناڕەوایی مرۆڤەکان ئاشکرا دەبێت‪ ،‬کە ڕاستی بە ناڕەوا دەگرن‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە ئەوەی لە خوداوە بزانرێت‪ ،‬لە ئەواندا دیارە ‪.‬چونکە خودا ئەوەى پێیان نیشانداوە»‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە شتە نەبینراوەکانی ئەو لە دروستکردنی جیهانەوە بە ڕوونی دەبینرێن‪ ،‬بەو شتانەی کە دروستکراون تێدەگەن‪ ،‬هێزی هەمیشەیی‬ ‫و خودابوونی ‪.‬بەجۆرێک کە بێ بیانوو بن‪:‬‬ ‫‪21‬چونکە کاتێک خودایان ناسی‪ ،‬وەک خودا شکۆمەندیان نەدەکرد و سوپاسگوزاریشیان نەدەکرد ‪.‬بەڵم لە خەیاڵەکانیاندا بوو بە بێهودە و‬ ‫دڵە گەمژەکەیان تاریک بوو‪.‬‬ ‫‪22‬کە خۆیان بە ژیرانە ناودەبرد‪ ،‬گەمژە بوون‪.‬‬ ‫‪23‬شکۆمەندی خودای نەفەوتاوی گۆڕی بۆ وێنەیەک کە وەک مرۆڤی لەناوچوو و باڵندە و ئاژەڵە چوارپێیەکان و شتە خەزانەکان‪.‬‬ ‫‪24‬بۆیە خودا بە ئارەزووی دڵی خۆیان بەخشی بە پیسی‪ ،‬بۆ ئەوەی جەستەی خۆیان لە نێوان خۆیاندا بێڕێزی بکەن‪.‬‬ ‫‪25‬ڕاستی خودای گۆڕی بۆ درۆ‪ ،‬زیاتر لە دروستکەری پەرستراو و خزمەتکردنی بوونەوەر‪ ،‬کە بۆ هەمیشە بەختەوەرە ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫‪26‬لەبەر ئەمە خودا وازیان لە سۆز و خۆشەویستی ناشرین هێنا‪ ،‬چونکە ژنەکانیان بەکارهێنانی سروشتییان گۆڕی بۆ ئەوەی کە دژی‬ ‫سروشت بێت‪.‬‬ ‫‪27‬پیاوانیش بە هەمان شێوە بەکارهێنانی سروشتی ژنەکەیان بەجێهێشت و لە شەهوەتەکانیاندا یەکتریان سووتاند ‪.‬پیاوان لەگەڵ پیاوان کە‬ ‫کارێکی ناشایستە دەکەن و لە خۆیاندا ئەو پاداشتەی هەڵەکەیان وەردەگرن کە گونجاو بوو‪.‬‬ ‫‪28‬هەروەک چۆن ئەوان حەزیان نەدەکرد خودا لە زانینەکانیاندا بهێڵنەوە‪ ،‬خودا ئەوانی دایە دەست بیرێکی ڕەتکراوە‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەو کارانە‬ ‫بکەن کە گونجاو نین‪.‬‬ ‫‪29‬پڕ بوون لە هەموو ناڕەوایی و لەشفرۆشی و خراپەکاری و تەماح و خراپەکاری ‪.‬پڕ لە ئیرەیی‪ ،‬کوشتن‪ ،‬مشتومڕ‪ ،‬فێڵ‪ ،‬خراپەکاری؛‬ ‫چرپەکەران‪،‬‬ ‫‪30‬پشتیوان‪ ،‬ڕق لە خودا‪ ،‬بێڕێزی‪ ،‬سەربەرز‪ ،‬شانازی‪ ،‬داهێنەری خراپە‪ ،‬نافەرمانی دایک و باوک‪،‬‬ ‫‪31‬بێ تێگەیشتن‪ ،‬پەیمان شکێن‪ ،‬بێ سۆز و خۆشەویستی سروشتی‪ ،‬بێ ڕەحم و بێ میهرەبان‪.‬‬ ‫‪32‬ئەوان حوکمی خودا دەزانن کە ئەوانەی ئەم جۆرە کارانە دەکەن شایستەی مردنن‪ ،‬نەک هەر هەمان شت دەکەن‪ ،‬بەڵکو دڵخۆش دەبن‬ ‫بەوانە‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬بۆیە ئەی مرۆڤ‪ ،‬هەرکەسێک دادوەری دەکەیت‪ ،‬تۆ بێ پاساویت‪ ،‬چونکە ئەوەی دادوەری لەسەر کەسێکی تر دەکەیت‪ ،‬خۆت سزا‬ ‫دەدەیت ‪.‬چونکە تۆی دادوەری هەمان شت دەکەیت»‪.‬‬ ‫‪2‬بەڵم ئێمە دڵنیاین کە دادگاییکردنی خودا بەپێی ڕاستییە بەرامبەر بەو کەسانەی کە ئەم جۆرە کارانە دەکەن‪.‬‬ ‫‪3‬ئەی مرۆڤ کە حوکم لەسەر ئەو کەسانە دەدەیت و هەمان شت دەکەن‪ ،‬ئایا پێت وایە لە دادگایی خودا ڕزگارت دەبێت؟‬

‫‪121‬‬


‫ڕۆمییەکان‬

‫‪4‬یان دەوڵەمەندی چاکەکاری و لێبوردەیی و خۆڕاگرییەکەی سووکایەتی پێدەکەیت ‪.‬نازانیت چاکەی خودا بەرەو تەوبەکردن دەتبات؟‬ ‫‪5‬بەڵم دوای دڵڕەقی و بێ پەشیمانەکەت تووڕەیی لە ڕۆژی تووڕەیی و ئاشکرابوونی دادگاییکردنی ڕاستودروستی خودا بۆ خۆت‬ ‫هەڵبگرە‪.‬‬ ‫‪6‬هەرکەسێک بەپێی کردەوەکانی خۆی پاداشت دەداتەوە‪.‬‬ ‫‪7‬بۆ ئەوانەی کە بە سەبر و خۆڕاگری لە چاکەکردندا بەدوای شکۆمەندی و ڕێز و نەمریدا دەگەڕێن‪ ،‬ژیانی هەتاهەتایی‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم بۆ ئەوانەی کە ململنێ دەکەن و گوێڕایەڵی ڕاستییەکان نین‪ ،‬بەڵکو گوێڕایەڵی ناڕەوا و تووڕەیی و تووڕەیی دەبن‪.‬‬ ‫‪9‬تەنگانە و ناڕەحەتی لەسەر هەموو مرۆڤێک کە خراپەکاری دەکات‪ ،‬یەکەمجار جولەکە و گەلنیش‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم شکۆمەندی و ڕێز و ئاشتی بۆ هەر کەسێک کە چاکە دەکات‪ ،‬سەرەتا بۆ جولەکە و هەروەها بۆ نەتەوەکان‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە لی خودا ڕێزگرتن لە کەسەکان نییە‪.‬‬ ‫‪12‬هەرکەسێک بەبێ یاسا گوناهیان کردووە‪ ،‬بەبێ یاسا لەناو دەچن‪ ،‬هەرکەسێک لە یاسادا گوناهیان کردووە‪ ،‬بە یاسا دادگایی دەکرێن‪.‬‬ ‫( ‪13‬چونکە گوێگرانی یاسا لەبەردەم خودادا دادپەروەر نین‪ ،‬بەڵکو جێبەجێکارانی یاسا ڕەوا دەبن‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە کاتێک نەتەوەکان کە یاسایان نییە‪ ،‬بە سروشتی خۆیان ئەو شتانە جێبەجێ دەکەن کە لە یاسادا هاتووە‪ ،‬ئەمانە ئەگەر یاسایان نییە‪،‬‬ ‫بۆ خۆیان یاسان‪.‬‬ ‫‪15‬ئەوان کارەکانی یاساکە نیشان دەدەن کە لە دڵیاندا نووسراوە‪ ،‬ویژدانیان شایەتحاڵییە و بیرکردنەوەکانیان خراپە لەکاتێکدا تۆمەتبار دەکەن‬ ‫یان بیانووی یەکترن)‪.‬‬ ‫‪16‬لەو ڕۆژەی کە خودا بەپێی ئینجیلی من بە عیسا مەسیح حوکم لەسەر نهێنییەکانی مرۆڤەکان دەدات‪.‬‬ ‫‪17‬سەیرکە‪ ،‬تۆ پێت دەوترێت جولەکە و لە یاسادا ئارام دەبیتەوە و شانازی بە خوداوە دەکەیت‪.‬‬ ‫‪18‬ویستی ئەو بزانن و ئەو شتانە پەسەند بکەن کە باشترن‪ ،‬لە یاساوە فێر دەبن‪.‬‬ ‫‪19‬دڵنیابە کە تۆ خۆت ڕێبەری نابینایان و ڕووناکی بۆ ئەوانەی لە تاریکیدادان‪.‬‬ ‫‪20‬ڕاهێنەری گەمژەکان‪ ،‬مامۆستای کۆرپە‪ ،‬کە شێوەی زانین و ڕاستی لە یاسادا هەیە‪.‬‬ ‫‪21‬تۆ کە فێری کەسێکی تر دەکەیت‪ ،‬خۆت فێر ناکەیت؟ تۆ کە بانگەشەی ئەوە دەکەیت کە پیاو دزی نەکات‪ ،‬ئایا تۆ دزی دەکەیت؟‬ ‫‪22‬تۆ کە دەڵێیت پیاو زینا نەکات‪ ،‬ئایا تۆ زینا دەکەیت؟ تۆ کە ڕقت لە بتەکانە‪ ،‬ئایا قوربانی دەدەیت؟‬ ‫‪23‬تۆ ئەوەی شانازی بە یاساوە دەکەیت‪ ،‬بە شکاندنی یاسا‪ ،‬تۆ بێشەرەفی خودا دەکەیت؟‬ ‫‪24‬چونکە ناوی خودا لە ڕێگەی ئێوەوە لە نێو نەتەوەکاندا کوفر دەکرێت‪ ،‬وەک ئەوەی نووسراوە‪.‬‬ ‫‪25‬چونکە خەتەنەکردن بەڕاستی سوودی هەیە‪ ،‬ئەگەر یاساکە جێبەجێ بکەیت‪ ،‬بەڵم ئەگەر یاساشکێن بیت‪ ،‬خەتەنەکردنەکەت دەکرێتە‬ ‫خەتەنەنەکردن‪.‬‬ ‫‪26‬کەواتە ئەگەر خەتەنەنەکراو ڕاستودروستی یاساکە بپارێزێت‪ ،‬ئایا خەتەنەنەکردنەکەی بە خەتەنەکردن ناژمێردرێت؟‬ ‫‪27‬ئایا خەتەنەنەکردن کە لە سروشتدا هەیە‪ ،‬ئەگەر یاسا جێبەجێ بکات‪ ،‬دادوەری تۆ ناکات‪ ،‬کە بە نامە و خەتەنەکردن یاسا سەرپێچی‬ ‫دەکەیت؟‬ ‫‪28‬چونکە جولەکە نییە کە لە دەرەوە یەک بێت ‪.‬هەروەها ئەو خەتەنەکردنە نییە کە لە جەستەدا لە دەرەوەدایە‪.‬‬ ‫‪29‬بەڵم جولەکە‪ ،‬لە ناوەوە یەکە ‪.‬وە خەتەنەکردن هی دڵە‪ ،‬بە ڕۆح‪ ،‬نەک بە پیت؛ کە ستایشی مرۆڤەکان نییە‪ ،‬بەڵکو ستایشی خودایە‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬جا جولەکە چ سوودێکی هەیە؟ یان چ قازانجێک لە خەتەنەکردن هەیە؟‬ ‫‪2‬زۆر شت لە هەموو ڕێگایەکدا‪ ،‬بە تایبەتی چونکە قسەکانی خودا بۆ ئەوان سپێردرابوون‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە چی ئەگەر هەندێک باوەڕیان نەکردبا؟ ئایا بێباوەڕییان ئیمانی خودا بێ کاریگەر دەکات؟‬ ‫‪4‬خودا نەیکات‪ ،‬بەڵێ با خودا ڕاستگۆ بێت‪ ،‬بەڵم هەر کەسێک درۆزن بێت ‪.‬وەک نووسراوە« ‪:‬تا بە قسەکانت ڕەوا بیت و کاتێک دادگایی‬ ‫دەکرێیت سەرکەویت»‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم ئەگەر ناڕەوایی ئێمە ڕاستودروستی خودا بەرز بکاتەوە‪ ،‬چی دەڵێین؟ ئایا خودا نادروستە کە تۆڵە دەکاتەوە؟ (من وەک پیاوێک قسە‬ ‫دەکەم)‬ ‫‪6‬خودا نەیکات‪ ،‬چونکە خودا چۆن حوکم لەسەر جیهان دەدات؟‬ ‫‪7‬چونکە ئەگەر ڕاستی خودا بەهۆی درۆکانی منەوە زیاتر بوو بۆ شکۆمەندی ‪.‬بۆچی منیش وەک گوناهبارێک دادگایی دەکرێم؟‬ ‫‪8‬بەڵکو وەک چۆن بوختانمان پێدەوترێت و هەندێکیش دووپاتی دەکەنەوە کە دەڵێین ‪:‬با خراپە بکەین‪ ،‬تا چاکەیەک بێت؟ کە نەفرەتەکەی‬ ‫دادپەروەرە‪.‬‬ ‫‪9‬کەواتە چی؟ ئایا ئێمە لەوان باشترین؟ نەخێر‪ ،‬بە هیچ شێوەیەک‪ ،‬چونکە پێشتر سەلماندمان جولەکەکان و نەتەوەکان هەموویان لە ژێر‬ ‫گوناهدان‪.‬‬ ‫‪10‬وەک نووسراوە« ‪:‬هیچ کەسێکی ڕاستودروست نییە‪ ،‬نە یەک کەس‪.‬‬ ‫‪11‬کەس نییە تێبگات‪ ،‬کەس نییە بەدوای خودادا بگەڕێت‪.‬‬ ‫‪12‬هەموویان لە ڕێگا دەرچوون‪ ،‬پێکەوە بوونەتە بێ قازانج ‪.‬کەس نییە چاکە بکات‪ ،‬نە یەک کەس نییە‪.‬‬ ‫‪13‬قوڕگیان گۆڕێکی کراوەیە ‪.‬بە زمانیان فێڵیان بەکارهێناوە؛ ژەهری ئاسپ لە ژێر لێویاندایە‪:‬‬ ‫‪14‬دەمی پڕە لە جنێو و تاڵی‪.‬‬ ‫‪15‬پێیان خێران بۆ ڕشتنی خوێن‪.‬‬ ‫‪16‬لەناوچوون و نەهامەتی لە ڕێگاکانیاندایە‪.‬‬

‫‪122‬‬


‫ڕۆمییەکان‬

‫‪17‬ڕێگای ئاشتییان نەزانیوە‪.‬‬ ‫‪18‬لەبەردەم چاویان لە خودا نەترس نییە‪.‬‬ ‫‪19‬ئێستا دەزانین کە یاسا هەرچییەک بڵێت‪ ،‬بە ئەوانەی لە ژێر یاسادان دەیڵێن‪ ،‬بۆ ئەوەی هەموو دەمێک ڕابگیرێت و هەموو جیهان‬ ‫لەبەردەم خودادا تاوانبار بن‪.‬‬ ‫‪20‬بۆیە بە کردەوەکانی یاسا هیچ گۆشتێک لەبەردەمیدا ڕاستودروست نابێت‪ ،‬چونکە بە یاسا ناسینی گوناه‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم ئێستا ڕاستودروستی خودا بەبێ یاسا دەرکەوتووە‪ ،‬کە یاسا و پێغەمبەران شایەتحاڵین‪.‬‬ ‫‪22‬ڕاستودروستی خودا کە بەهۆی باوەڕبوون بە عیسا مەسیحەوە بۆ هەمووان و هەموو ئەوانەی باوەڕیان هێناوە‪ ،‬چونکە جیاوازی نییە‪.‬‬ ‫‪23‬چونکە هەمووان گوناهیان کردووە و لە شکۆمەندی خودا کەمیان کردووە‪.‬‬ ‫‪24‬بە نیعمەتی ئەو بە ئازادی ڕاستودروست بوون‪ ،‬لە ڕێگەی ئەو ڕزگاربوونەی کە لە عیسای مەسیحدا هەیە‪.‬‬ ‫‪25‬خودا لە ڕێگەی باوەڕبوون بە خوێنی خۆیەوە بۆ کەفارەت داناوە‪ ،‬بۆ ئەوەی ڕاستودروستی خۆی بۆ لێخۆشبوونی گوناهەکانی ڕابردوو‬ ‫ڕابگەیەنێت‪ ،‬لە ڕێگەی لێبوردەیی خوداوە‪.‬‬ ‫‪26‬لەم کاتەدا دەڵێم ڕاستودروستی خۆی ڕابگەیەنم‪ ،‬تاکو دادپەروەر بێت و ڕاستودروستکردنی ئەو کەسەی باوەڕ بە عیسا هەیە‪.‬‬ ‫‪27‬کەواتە شانازیکردن لە کوێیە؟ بەدەر دەکرێت ‪.‬بە چ یاسایەک؟ لە کارەکان؟ نەخێر ‪:‬بەڵکو بە یاسای ئیمان‪.‬‬ ‫‪28‬بۆیە ئێمە دەگەینە ئەو ئەنجامەی کە مرۆڤ بەبێ کردەوەی یاسا بە باوەڕ ڕاست دەکرێتەوە‪.‬‬ ‫‪29‬ئایا تەنها خودای جولەکەکانە؟ ئایا ئەویش لە نەتەوەکان نییە؟ بەڵێ‪ ،‬لە نەتەوەکانیش‪:‬‬ ‫‪30‬چونکە ئەوە یەک خودایە کە خەتەنەکردن بە باوەڕ و بێ خەتەنەکردن بە باوەڕ ڕاست دەکات‪.‬‬ ‫‪31‬ئایا ئێمە لە ڕێگەی باوەڕەوە یاسا پووچەڵ دەکەینەوە؟ خودا نەکات ‪:‬بەڵێ‪ ،‬ئێمە یاسا جێگیر دەکەین‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬کەواتە چی بڵێین کە ئیبراهیم باوکمان سەبارەت بە جەستە‪ ،‬چی دۆزیەوە؟‬ ‫‪2‬چونکە ئەگەر ئیبراهیم بە کارەکانی ڕاستودروست بوو‪ ،‬ئەوا شانازی پێوە بکات ‪.‬بەڵم لەبەردەم خودادا نا‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە کتێبی پیرۆز چی دەڵێت؟ ئیبراهیم باوەڕی بە خودا هەبوو‪ ،‬بۆی بە ڕاستودروستی هەژمار کرا‪.‬‬ ‫‪4‬ئێستا بۆ ئەوەی کار دەکات پاداشتەکەی بە نیعمەت ناژمێردرێت‪ ،‬بەڵکو بە قەرزە‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم بۆ ئەوەی کار نەکات‪ ،‬بەڵکو باوەڕی بەو کەسە هەیە کە ناپاکەکان ڕاستودروست دەکات‪ ،‬باوەڕەکەی بە ڕاستودروستی ئەژمار‬ ‫دەکرێت‪.‬‬ ‫‪6‬هەروەک چۆن داود باس لە خۆشبەختی ئەو پیاوە دەکات کە خودا ڕاستودروستی بۆ دەژمێرێت بەبێ کار‪.‬‬ ‫‪7‬گوتیان« ‪:‬خۆشبەختن ئەوانەی تاوانەکانیان لێخۆشبووە و گوناهەکانیان داپۆشراوە»‪.‬‬ ‫‪8‬خۆشبەختە ئەو پیاوەی کە یەزدان گوناهی بۆ نازانێت‪.‬‬ ‫‪9‬ئایا ئەم نیعمەتە تەنها لەسەر خەتەنەکراوەکان دێت‪ ،‬یان خەتەنەنەکراوەکانیش؟ چونکە دەڵێین باوەڕ بۆ ئیبراهیم بە ڕاستودروستی هەژمار‬ ‫کراوە‪.‬‬ ‫‪10‬ئەو کاتە چۆن حساب کرا؟ کاتێک لە خەتەنەکردندا بوو‪ ،‬یان لە خەتەنەنەکردندا؟ نەک لە خەتەنەکردندا‪ ،‬بەڵکو لە خەتەنەنەکردندا‪.‬‬ ‫‪11‬نیشانەی خەتەنەکردنی وەرگرت‪ ،‬کە مۆرێک بوو بۆ ڕاستودروستی ئەو باوەڕەی کە هێشتا خەتەنە نەکرابوو‪ ،‬بۆ ئەوەی باوکی هەموو‬ ‫باوەڕدارەکان بێت‪ ،‬هەرچەندە خەتەنە نەکرابن ‪.‬بۆ ئەوەی ڕاستودروستی بۆ ئەوانیش هەژمار بکرێت‪.‬‬ ‫‪12‬باوکی خەتەنەکردن بۆ ئەوانەی کە تەنها لە خەتەنەکردن نین‪ ،‬بەڵکو بە هەنگاوەکانی ئەو باوەڕەی ئیبراهیمی باوکمان دەڕۆن‪ ،‬کە هێشتا‬ ‫خەتەنە نەکرابوو‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە بەڵێن کە میراتگری جیهان بێت‪ ،‬بۆ ئیبراهیم و نەوەکەی لە ڕێگەی یاساوە نەبوو‪ ،‬بەڵکو لە ڕێگەی ڕاستودروستی باوەڕەوە بوو‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە ئەگەر ئەوانەی لە یاسادان میراتگر بن‪ ،‬باوەڕ پووچەڵ دەبێتەوە و بەڵێنەکەش بێهودە دەبێت‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە یاسا تووڕەیی دروست دەکات‪ ،‬چونکە لە کوێ یاسا نەبێت‪ ،‬سەرپێچی نییە‪.‬‬ ‫‪16‬بۆیە لە باوەڕەوەیە‪ ،‬بۆ ئەوەی بە نیعمەت بێت ‪.‬تا کۆتایی ڕەنگە بەڵێنەکە بۆ هەموو تۆوەکان دڵنیا بێت؛ نەک تەنها بۆ ئەوەی کە لە یاساوە‬ ‫هاتووە‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوەی کە لە باوەڕەکەی ئیبراهیمەوە هاتووە ‪.‬کێ باوکی هەموومانە‪،‬‬ ‫( ‪17‬وەک نووسراوە« ‪:‬من تۆم کردە باوکی گەلێکی زۆر‪) ،‬لەبەردەم ئەو کەسەی باوەڕی پێکرد‪ ،‬خودایە کە مردووەکان زیندوو دەکاتەوە و‬ ‫ئەوانەی نەبوون وەک ئەوەی هەبن ناوی دەبات»‪.‬‬ ‫‪18‬بەپێچەوانەی هیوا باوەڕی بە هیوای هێنا‪ ،‬تا ببێت بە باوکی گەلێکی زۆر‪ ،‬بەپێی ئەوەی گوترا ‪:‬نەوەکانت ئاوا دەبن‪.‬‬ ‫‪19‬لە باوەڕدا لواز نەبوو‪ ،‬کاتێک تەمەنی نزیکەی سەد ساڵ بوو‪ ،‬جەستەی خۆی بە مردوو نەزانی و هێشتا سکی سارا بە مردوویی‬ ‫نەزانی‪.‬‬ ‫‪20‬بە بێباوەڕی لە بەڵێنی خودا نەچەقاند ‪.‬بەڵم لە باوەڕدا بەهێز بوو‪ ،‬شکۆمەندی بە خودا بەخشی‪.‬‬ ‫‪21‬بە تەواوی دڵنیا بوو لەوەی کە بەڵێنی پێدابوو‪ ،‬توانیویەتی جێبەجێی بکات‪.‬‬ ‫‪22‬بۆیە بە ڕاستودروستی بۆی دانرا‪.‬‬ ‫‪23‬تەنیا لە پێناوی ئەودا نەنووسراوە کە بۆ ئەو حساب کراوە‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم بۆ ئێمەش کە بۆمان دەژمێردرێت‪ ،‬ئەگەر باوەڕمان بەو کەسە هەبێت کە عیسای پەروەردگارمان لە مردن زیندووکردەوە‪.‬‬ ‫‪25‬لەبەر تاوانەکانمان ڕزگاری بوو‪ ،‬بۆ ڕەوابوونمان زیندوو بووەوە‪.‬‬

‫‪123‬‬


‫ڕۆمییەکان‬

‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬بۆیە بەهۆی باوەڕەوە ڕاستگۆ بووین‪ ،‬لە ڕێگەی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمانەوە ئاشتیمان لەگەڵ خودادا هەیە‪.‬‬ ‫‪2‬هەروەها بە باوەڕمان دەگەینە ئەو نیعمەتەی کە تێیدا وەستاوین و بە هیوای شکۆمەندی خودا شاد دەبین‪.‬‬ ‫‪3‬نەک هەر ئەوە‪ ،‬بەڵکو لە تەنگانەشدا شانازی دەکەین‪.‬‬ ‫‪4‬وە سەبر‪ ،‬ئەزموون؛ و ئەزموون‪ ،‬هیوادارم‪:‬‬ ‫‪5‬هیوا شەرمەزار ناکات ‪.‬چونکە خۆشەویستی خودا لە دڵماندا بە ڕۆحی پیرۆز دەڕژێت کە پێمان دراوە‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە هێشتا هێزمان نەبوو‪ ،‬لە کاتی خۆیدا مەسیح لە پێناو ناخوداکان مرد‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە بەزەحمەت مرۆڤ لە پێناو پیاوێکی ڕاستودروستدا بمرێت‪ ،‬بەڵم ڕەنگە بۆ پیاوێکی چاک هەندێک بوێرێت بمرن‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم خودا خۆشەویستی خۆی بۆ ئێمە نیشان دەدات‪ ،‬چونکە لە کاتێکدا ئێمە هێشتا گوناهبار بووین‪ ،‬مەسیح لە پێناوماندا مرد‪.‬‬ ‫‪9‬کەواتە زۆر زیاتر کە ئێستا بە خوێنی ئەو ڕاستگۆ بووین‪ ،‬لە ڕێگەی ئەوەوە لە تووڕەیی ڕزگارمان دەبێت‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە ئەگەر دوژمن بووین‪ ،‬بە مردنی کوڕەکەی لەگەڵ خودا ئاشت بووینەوە‪ ،‬زۆر زیاتر لە ئاشتبوونەوە‪ ،‬بە ژیانی ئەو ڕزگارمان‬ ‫دەبێت‪.‬‬ ‫‪11‬نەک هەر ئەوە‪ ،‬بەڵکو لە ڕێگەی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمانەوە بە خودا شاد دەبین‪ ،‬کە ئێستا کەفارەتمان بەهۆیەوە وەرگرتووە‪.‬‬ ‫‪12‬بۆیە وەک چۆن گوناه هاتە ناو جیهان و مردنیش بەهۆی گوناهەوە ‪.‬بەم شێوەیە مردن بەسەر هەموو مرۆڤەکاندا تێپەڕی‪ ،‬چونکە‬ ‫هەموویان گوناهیان کردووە‪.‬‬ ‫( ‪13‬چونکە تا یاسا گوناه لە جیهاندا بوو‪ ،‬بەڵم گوناه حساب ناکرێت کاتێک یاسا نەبێت‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم مردن لە ئادەمەوە تا موسا حوکمڕانی کرد‪ ،‬تەنانەت ئەوانەی کە گوناهیان نەکردبوو بە پێی هاوشێوەی سەرپێچی ئادەم‪ ،‬کە وێنەی‬ ‫ئەو کەسەیە‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم وەک تاوان نا‪ ،‬بەخششی بێبەرامبەریش بە هەمان شێوە ‪.‬چونکە ئەگەر بەهۆی تاوانی یەک کەسەوە زۆر کەس مردوون‪ ،‬زۆر‬ ‫زیاتر نیعمەتی خودا و بەخششەکەی بە نیعمەت کە لە لیەن یەک کەسەوە‪ ،‬عیسا مەسیحەوە‪ ،‬بۆ زۆر کەس زیاد بووە‪.‬‬ ‫‪16‬بەخششەکەش وەک چۆن گوناهی کردووە‪ ،‬چونکە حوکمدان بە یەک کەس بوو بۆ سزادان‪ ،‬بەڵم بەخششی بێبەرامبەر لە تاوانی‬ ‫زۆردایە بۆ ئەوەی ڕەوا ببینرێت‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە ئەگەر بە تاوانی یەک کەس مردن بە یەک کەس حوکمڕانی کرد ‪.‬زۆر زیاتر ئەوانەی نیعمەت و بەخششێکی ڕاستودروستی‬ ‫وەردەگرن‪ ،‬بە یەک‪ ،‬عیسا مەسیح‪ ،‬لە ژیاندا حوکمڕانی دەکەن‪.‬‬ ‫‪18‬بۆیە وەک چۆن بە تاوانی یەک حوکم بەسەر هەموو مرۆڤەکاندا هاتە سەر حوکمدان ‪.‬بە هەمان شێوە بە ڕاستودروستی یەک بەخششێکی‬ ‫بێبەرامبەر هاتە سەر هەموو مرۆڤەکان بۆ ئەوەی ژیانیان ڕاست بکرێتەوە‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە وەک چۆن بە نافەرمانی یەک کەس زۆر کەس بوون بە گوناهبار‪ ،‬بە هەمان شێوەش بە گوێڕایەڵی یەک کەس زۆر کەس‬ ‫ڕاستودروست دەبن‪.‬‬ ‫‪20‬یاسا هاتە ژوورەوە بۆ ئەوەی تاوانەکە زۆر بێت ‪.‬بەڵم لەو شوێنانەی کە گوناه زۆر بوو‪ ،‬نیعمەت زۆر زیاتر بوو‪.‬‬ ‫‪21‬بۆ ئەوەی وەک چۆن گوناه تا مردن پاشایەتی کردووە‪ ،‬بە هەمان شێوە نیعمەت لە ڕێگەی ڕاستودروستییەوە پاشایەتی بکات بۆ ژیانی‬ ‫هەتاهەتایی لە ڕێگەی عیسا مەسیحی پەروەردگارمانەوە‪.‬‬ ‫بەشی شەشەم‬ ‫‪1‬کەواتە چی بڵێین؟ ئایا ئێمە لە گوناهدا بەردەوام دەبین‪ ،‬تا نیعمەت زۆر بێت؟‬ ‫‪2‬خوا نەکا ‪.‬ئێمە کە بۆ گوناه مردووین‪ ،‬چۆن چیتر تێیدا بژین؟‬ ‫‪3‬ئایا نازانن زۆرێک لە ئێمە کە مەعمودیەتمان لە عیسا مەسیحدا وەرگرتووە‪ ،‬بە مردنی ئەو مەعمودیەتمان وەرگرتووە؟‬ ‫‪4‬بۆیە ئێمە بە مەعمودیەت بۆ مردن لەگەڵیدا نێژراوین‪ ،‬بۆ ئەوەی وەک چۆن مەسیح بە شکۆمەندی باوک لە مردن زیندوو بووەوە‪ ،‬بە‬ ‫هەمان شێوە ئێمەش بە تازەیی ژیاندا بڕۆن‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە ئەگەر ئێمە لە وێنەی مردنی ئەودا پێکەوە چێنراوین‪ ،‬لە وێنەی زیندووبوونەوەی ئەویشدا دەبین‪.‬‬ ‫‪6‬ئەمە دەزانین کە پیاوە پیرەکەمان لەگەڵیدا لە خاچ دراوە‪ ،‬بۆ ئەوەی جەستەی گوناه لەناو بچێت‪ ،‬بۆ ئەوەی لەمەودوا خزمەت بە گوناه‬ ‫نەکەین‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە ئەوەی مردووە لە گوناه ڕزگاری دەبێت‪.‬‬ ‫‪8‬ئەگەر لەگەڵ مەسیحدا مردووین‪ ،‬باوەڕمان وایە لەگەڵ ئەویشدا دەژین‪.‬‬ ‫‪9‬دەزانین کە مەسیح لە مردن زیندوو دەبێتەوە‪ ،‬ئیتر نامرێت ‪.‬ئیتر مردن زاڵ نییە بەسەریدا‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە مرد‪ ،‬یەکجار بۆ گوناه مرد‪ ،‬بەڵم لە ژیاندا بۆ خودا دەژی‪.‬‬ ‫‪11‬بە هەمان شێوە خۆتان بە مردوویی بۆ گوناه بزانن‪ ،‬بەڵم لە ڕێگەی عیسا مەسیحی پەروەردگارمانەوە بۆ خودا زیندوون‪.‬‬ ‫‪12‬کەواتە با گوناه لە جەستەی مردووتاندا حوکم نەکات‪ ،‬تاکو بە ئارەزووەکانی گوێڕایەڵی بن‪.‬‬ ‫‪13‬ئەندامەکانی خۆتان وەک ئامرازی ناڕاستگۆیی مەدەنە دەست گوناه‪ ،‬بەڵکو خۆتان وەک ئەوانەی لە مردوو زیندوو بوون و ئەندامەکانتان‬ ‫وەک ئامرازی ڕاستودروستی تەسلیم بە خودا بکەن‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە گوناه زاڵ نابێت بەسەرتاندا‪ ،‬چونکە ئێوە لە ژێر یاسادا نین‪ ،‬بەڵکو لە ژێر نیعمەتدان‪.‬‬ ‫‪15‬کەواتە چی؟ ئایا گوناه دەکەین‪ ،‬چونکە لە ژێر یاسادا نین‪ ،‬بەڵکو لە ژێر نیعمەتداین؟ خوا نەکا‪.‬‬

‫‪124‬‬


‫ڕۆمییەکان‬

‫‪16‬نازانن کە هەرکەسێک خۆتان بە کۆیلە دەبەخشن بۆ گوێڕایەڵی‪ ،‬بەندەی ئەون کە گوێڕایەڵی ئەون ‪.‬ئایا گوناه بۆ مردن‪ ،‬یان گوێڕایەڵی بۆ‬ ‫ڕاستودروستی؟‬ ‫‪17‬بەڵم سوپاسی خودا بکرێت کە ئێوە خزمەتکاری گوناه بوون‪ ،‬بەڵم لە دڵەوە گوێڕایەڵی ئەو جۆرە فێرکارییە بوون کە ڕزگارتان بوو‪.‬‬ ‫‪18‬ئینجا لە گوناه ڕزگارتان بوو‪ ،‬بوون بە خزمەتکاری ڕاستودروستی‪.‬‬ ‫‪19‬من بەهۆی لوازی جەستەتانەوە بە شێوازی مرۆڤەکان قسە دەکەم‪ ،‬چونکە وەک چۆن ئەندامەکانتان بەخشیوە بە کۆیلە بۆ پیسی و‬ ‫خراپەکاری بۆ ناپاکی ‪.‬بە هەمان شێوە ئێستا ئەندامەکانتان بکەنە خزمەتکاری ڕاستودروستی بۆ پیرۆزی‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە کاتێک ئێوە خزمەتکاری گوناه بوون‪ ،‬لە ڕاستودروستی ڕزگارتان بوو‪.‬‬ ‫‪21‬ئەو کاتە چ بەرهەمێکتان هەبوو لەو شتانەی کە ئێستا شەرمەزارن؟ چونکە کۆتایی ئەو شتانە مردنە‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم ئێستا کە لە گوناه ڕزگارتان بووە و بوونەتە خزمەتکاری خودا‪ ،‬بەرهەمتان بۆ پیرۆزی و کۆتایی ژیانی هەتاهەتایی هەیە‪.‬‬ ‫‪23‬چونکە کرێی گوناه مردنە ‪.‬بەڵم بەخششی خودا ژیانی هەتاهەتاییە لە ڕێگەی عیسا مەسیحی پەروەردگارمانەوە‪.‬‬ ‫بەشی حەوتەم‬ ‫‪1‬برایان‪ ،‬ئایا نازانن (چونکە لەگەڵ ئەوانەی یاسا دەزانن )نازانن کە یاسا حوکمڕانی بەسەر مرۆڤدا دەکات تا لە ژیاندا بێت؟‬ ‫‪2‬چونکە ئەو ژنەی مێردی هەیە‪ ،‬بە یاسا بەستراوەتەوە بە مێردەکەیەوە تا مێردەکەی لە ژیاندایە ‪.‬بەڵم ئەگەر مێردەکە مرد‪ ،‬ئەوا لە یاسای‬ ‫مێردەکەی ئازاد دەکرێت‪.‬‬ ‫‪3‬جا ئەگەر مێردەکەی لە ژیاندا هاوسەرگیری لەگەڵ پیاوێکی تردا کرد‪ ،‬ئەوا پێی دەوترێت زیناکار‪ ،‬بەڵم ئەگەر مێردەکەی مرد‪ ،‬ئەوا‬ ‫ئازادە لەو یاسایە ‪.‬بەجۆرێک کە زیناکەر نییە‪ ،‬هەرچەندە هاوسەرگیری لەگەڵ پیاوێکی دیکەدا کردبێت‪.‬‬ ‫‪4‬بۆیە براکانم‪ ،‬ئێوەش بەهۆی جەستەی مەسیحەوە بۆ یاسا مردوون ‪.‬بۆ ئەوەی لەگەڵ کەسێکی تر هاوسەرگیری بکەن‪ ،‬ئەویش کە لە مردن‬ ‫زیندوو بووەتەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی بەرهەمێک بۆ خودا بەرهەم بهێنین‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە کاتێک لە جەستەدا بووین‪ ،‬جووڵەی گوناهەکان کە بە یاسا هاتبوون‪ ،‬لە ئەندامەکانماندا کاریان دەکرد بۆ ئەوەی بەرهەمی مردن‬ ‫بەرهەم بهێنن‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم ئێستا لە یاسا ڕزگارمان بوو‪ ،‬کە مردووین کە تێیدا گیرابووین ‪.‬بۆ ئەوەی بە تازەیی ڕۆح خزمەت بکەین‪ ،‬نەک بە کۆنی پیتەکە‪.‬‬ ‫‪7‬کەواتە چی بڵێین؟ ئایا یاسا گوناه؟ خوا نەکا ‪.‬نەخێر‪ ،‬گوناهم نەدەناسی‪ ،‬بەڵکو بە یاسا‪ ،‬چونکە شەهوەتم نەدەزانی‪ ،‬مەگەر یاسا نەیگوتبا ‪:‬‬ ‫«تەماح مەکە»‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم گوناه بە فەرمانەکە بۆنەی وەرگرت و هەموو جۆرە ئارەزووی خۆی لە مندا دروست کرد ‪.‬چونکە بەبێ یاسا گوناه مردبوو‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە جارێک بەبێ یاسا زیندوو بووم‪ ،‬بەڵم کاتێک فەرمانەکە هات‪ ،‬گوناه زیندوو بووەوە و مردم‪.‬‬ ‫‪10‬ئەو فەرمانەی کە بۆ ژیان دیاری کرابوو‪ ،‬بۆم دەرکەوت کە تا مردنە‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە گوناه بە بۆنەی فەرمانەکە فریودام و بەو فەرمانە کوشتمی‪.‬‬ ‫‪12‬بۆیە یاسا پیرۆزە و فەرمانەکەش پیرۆزە و دادپەروەر و باشە‪.‬‬ ‫‪13‬ئایا چاکە بۆ من بووە بە مردن؟ خوا نەکا ‪.‬بەڵم گوناه‪ ،‬بۆ ئەوەی گوناه دەربکەوێت‪ ،‬بە چاکە مردن لە مندا دروست دەکات ‪.‬بۆ ئەوەی‬ ‫گوناه بە فەرمانەکە زۆر گوناهبار بێت‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە ئێمە دەزانین کە یاسا ڕۆحییە‪ ،‬بەڵم من جەستەییم و لە ژێر گوناهدا فرۆشراوم‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە ئەوەی دەیکەم ڕێگە نادەم‪ ،‬چونکە ئەوەی دەمەوێت‪ ،‬ئەوە ناکەم ‪.‬بەڵم ئەوەی ڕقم لێیە‪ ،‬ئەوە دەکەم‪.‬‬ ‫‪16‬ئەگەر ئەو کارە بکەم کە نەمویستووە‪ ،‬ئەوا ڕازی دەبم کە یاساکە باشە‪.‬‬ ‫‪17‬ئیتر ئیتر من نیم کە دەیکەم‪ ،‬بەڵکو گوناه کە لەناومدا نیشتەجێیە‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە دەزانم کە لە مندا (واتە لە جەستەمدا )هیچ شتێکی باش نیشتەجێ نییە‪ ،‬چونکە ئیرادە لەگەڵمدا ئامادەیە ‪.‬بەڵم چۆن ئەو شتە ئەنجام‬ ‫بدەم کە باشە من نازانم‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە ئەو چاکەیەی کە دەمویست نایکەم‪ ،‬بەڵکو ئەو خراپەی کە نامەوێت دەیکەم‪.‬‬ ‫‪20‬ئێستا ئەگەر ئەوەی کە نەمویست بیکەم‪ ،‬چیتر من نییە کە دەیکەم‪ ،‬بەڵکو گوناه کە لەناومدا نیشتەجێیە‪.‬‬ ‫‪21‬کەواتە یاسایەک دەدۆزمەوە کە کاتێک دەمەوێت چاکە بکەم‪ ،‬خراپە لەگەڵمدا هەیە‪.‬‬ ‫‪22‬چونکە من وەک مرۆڤی ناوەوە بە یاسای خودا دڵخۆشم‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم یاسایەکی دیکە لە ئەندامەکانمدا دەبینم‪ ،‬کە دژی یاسای مێشکم شەڕ دەکات و دەمباتە دیل بۆ یاسای گوناه کە لە ئەندامەکانمدایە‪.‬‬ ‫‪24‬ئەی پیاوی بەدبەخت کە منم !کێ لە جەستەی ئەم مردنە ڕزگارم دەکات؟‬ ‫‪25‬من لە ڕێگەی عیسا مەسیحی پەروەردگارمانەوە سوپاسی خودا دەکەم ‪.‬کەواتە من خۆم بە عەقڵ خزمەت بە یاسای خودا دەکەم؛ بەڵم‬ ‫لەگەڵ گۆشتدا یاسای گوناه‪.‬‬ ‫بەشی هەشتەم‬ ‫‪1‬بۆیە ئێستا هیچ سزایەک بۆ ئەوانەی لە عیسا مەسیحدا نین‪ ،‬کە بەپێی جەستە ناڕۆن‪ ،‬بەڵکو بەپێی ڕۆح دەڕۆن‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە یاسای ڕۆحی ژیان لە عیسا مەسیحدا ڕزگاری کردم لە یاسای گوناه و مردن‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئەوەی یاسا نەیتوانی بیکات‪ ،‬چونکە لەڕێگەی جەستەوە لواز بوو‪ ،‬خودا کوڕەکەی خۆی بە شێوەی گۆشتی گوناهبار نارد و بۆ‬ ‫گوناه‪ ،‬گوناهی لە جەستەدا مەحکوم کرد‪.‬‬ ‫‪4‬بۆ ئەوەی ڕاستودروستی یاسا لە ئێمەدا بەدی بێت‪ ،‬کە بەپێی جەستە ناڕۆین‪ ،‬بەڵکو بەپێی ڕۆح دەڕۆین‪.‬‬

‫‪125‬‬


‫ڕۆمییەکان‬

‫‪5‬چونکە ئەوانەی بە دوای جەستەدان‪ ،‬بیر لە شتەکانی جەستە دەکەنەوە ‪.‬بەڵم ئەوانەی بە دوای ڕۆحەوەن‪ ،‬شتەکانی ڕۆحن‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە بیرکردنەوەی جەستەیی مردنە ‪.‬بەڵم بیرکردنەوەیەکی ڕۆحی ژیان و ئارامییە‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە عەقڵی جەستەیی دوژمنایەتی خودایە‪ ،‬چونکە ملکەچی یاسای خودا نییە و ناتوانێت ملکەچی بێت‪.‬‬ ‫‪8‬کەواتە ئەوانەی لە جەستەدان‪ ،‬ناتوانن خودا ڕازی بکەن‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم ئێوە لە جەستەدا نین‪ ،‬بەڵکو لە ڕۆحدان‪ ،‬ئەگەر ڕۆحی خودا لە ئێوەدا نیشتەجێ بێت ‪.‬ئەگەر کەسێک ڕۆحی مەسیحی نەبێت‪ ،‬ئەوا‬ ‫هیچ کەسێکی ئەو نییە‪.‬‬ ‫‪10‬ئەگەر مەسیح لە ئێوەدا بێت‪ ،‬جەستە بەهۆی گوناهەوە مردووە ‪.‬بەڵم ڕۆح ژیانە بەهۆی ڕاستودروستییەوە‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم ئەگەر ڕۆحی ئەو کەسەی عیسای لە مردووەکان زیندووکردەوە لە ئێوەدا نیشتەجێ بێت‪ ،‬ئەوا ئەو کەسەی مەسیحی لە مردووەکان‬ ‫زیندووکردەوە‪ ،‬جەستەی فانیتان زیندوو دەکات بە ڕۆحی خۆی کە لە ئێوەدا نیشتەجێیە‪.‬‬ ‫‪12‬بۆیە برایان‪ ،‬ئێمە قەرزاری جەستە نین‪ ،‬بۆ ئەوەی بەپێی جەستە بژین‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە ئەگەر بە پێی گۆشت بژین‪ ،‬دەمرن‪ ،‬بەڵم ئەگەر لە ڕێگەی ڕۆحەوە کردەوەکانی جەستەتان بکوژێننەوە‪ ،‬دەژین‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە هەرچی ڕۆحی خودا ڕێبەرایەتییان دەکات‪ ،‬کوڕی خودان‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە جارێکی دیکە ڕۆحی کۆیلیەتیتان وەرنەگرتووە بۆ ترس ‪.‬بەڵم ئێوە ڕۆحی بەخێوکردنتان وەرگرتووە‪ ،‬کە بەهۆیەوە هاوار‬ ‫دەکەین« ‪:‬ئەبا‪ ،‬باوکە»‪.‬‬ ‫‪16‬ڕۆح خۆی لەگەڵ ڕۆحمان شایەتحاڵی ئەوە دەدات کە ئێمە منداڵی خوداین‪.‬‬ ‫‪17‬ئەگەر منداڵ بن‪ ،‬ئەوا میراتگرن ‪.‬میراتگرانی خودا‪ ،‬و میراتگری هاوبەش لەگەڵ مەسیح؛ ئەگەر لەگەڵیدا ئازار دەچێژین‪ ،‬بۆ ئەوەی‬ ‫پێکەوە شکۆمەند بین‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە من پێم وایە ئازارەکانی ئەم سەردەمە شایەنی ئەوە نین کە بەراورد بکرێن لەگەڵ ئەو شکۆمەندییەی کە لە ئێمەدا دەردەکەوێت‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە چاوەڕوانییەکی پڕ لە دروستکراو چاوەڕێی دەرکەوتنی کوڕانی خودا دەکات‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە دروستکراو نەک بە ئارەزووی خۆی ملکەچی بێهودە بووە‪ ،‬بەڵکو بەهۆی ئەو کەسەی کە بە هیوا هەمان شتەکەی ملکەچی‬ ‫کردووە‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە خودی بوونەوەرەکەش لە کۆیلیەتی خراپبوون ڕزگاری دەبێت و دەچێتە ئازادی شکۆمەندی نەوەی خودا‪.‬‬ ‫‪22‬چونکە دەزانین کە هەموو دروستکراوەکان تا ئێستا پێکەوە دەناڵێنن و بە ئازارەوە دەناڵێنن‪.‬‬ ‫‪23‬نەک تەنها ئەوان‪ ،‬بەڵکو خۆمان کە یەکەم بەرهەمی ڕۆحمان هەیە‪ ،‬ئێمە خۆمان لەناو خۆماندا دەناڵێنین و چاوەڕێی بەخێوکردن دەکەین‪،‬‬ ‫واتە ڕزگارکردنی جەستەمان‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە ئێمە بە هیوا ڕزگارمان بووە‪ ،‬بەڵم هیوایەک کە دەبینرێت هیوا نییە‪ ،‬چونکە ئەوەی مرۆڤ دەیبینێت‪ ،‬بۆچی هێشتا هیوای بۆ‬ ‫دەخوازێت؟‬ ‫‪25‬بەڵم ئەگەر هیوامان بەو شتە هەبێت کە نەیبینین‪ ،‬ئەوا بە سەبرەوە چاوەڕێی دەکەین‪.‬‬ ‫‪26‬بە هەمان شێوە ڕۆح یارمەتی لوازییەکانمان دەدات‪ ،‬چونکە نازانین وەک پێویست دوعای بۆ چی بکەین‪ ،‬بەڵم ڕۆح خۆی بە نالە نالە و‬ ‫نالە نالە و نالەیەکەوە شەفاعەتمان بۆ دەکات‪.‬‬ ‫‪27‬ئەوەی دڵەکان دەپشکنێت‪ ،‬دەزانێت بیری ڕۆح چییە‪ ،‬چونکە بەپێی ویستی خودا شەفاعەت بۆ پیرۆزەکان دەکات‪.‬‬ ‫‪28‬ئێمەش دەزانین کە هەموو شتێک پێکەوە کاردەکات بۆ چاکە بۆ ئەوانەی خودایان خۆشدەوێت‪ ،‬بۆ ئەوانەی کە بەپێی مەبەستەکەی‬ ‫بانگکراون‪.‬‬ ‫‪29‬چونکە ئەو کەسەی کە پێشتر ناسیبووی‪ ،‬پێشوەختە دیاریی کردبوو کە لە وێنەی کوڕەکەیدا بگونجێت‪ ،‬بۆ ئەوەی ببێتە یەکەم لەدایکبوو‬ ‫لە نێو زۆرێک لە براکاندا‪.‬‬ ‫‪30‬هەروەها ئەوانەی پێشوەختە دیاری کردوون‪ ،‬ئەوانیش بانگی کردوون‪ ،‬ئەوانەی بانگی کردوون‪ ،‬ئەوانیش ڕاستودروستی کردوون‪،‬‬ ‫ئەوانەی کە ڕاستودروستی کردوون‪ ،‬شکۆمەندییان پێبەخشی‪.‬‬ ‫‪31‬کەواتە چی بەم شتانە بڵێین؟ ئەگەر خودا لەگەڵ ئێمە بێت کێ دەتوانێت دژمان بێت؟‬ ‫‪32‬ئەو کەسەی بەزەیی بە کوڕەکەی خۆی نەدات‪ ،‬بەڵکو لە پێناو هەمووماندا ڕادەستی کرد‪ ،‬چۆن لەگەڵیدا بە ئازادی هەموو شتێکمان‬ ‫پێنادات؟‬ ‫‪33‬کێ شتێک بخاتە ئەستۆی هەڵبژێردراوەکانی خودا؟ ئەوە خودایە کە ڕەوا دەکات‪.‬‬ ‫‪34‬ئەو کەسە کێیە کە سزا دەدات؟ ئەوە مەسیحە کە مرد‪ ،‬بەڵکو زیندوو بووەوە‪ ،‬کە لە دەستی ڕاستی خودایە‪ ،‬کە شەفاعەتمان بۆ دەکات‪.‬‬ ‫‪35‬کێ لە خۆشەویستی مەسیح جیامان دەکاتەوە؟ ئایا تەنگانە‪ ،‬یان ناڕەحەتی‪ ،‬یان گۆشەگیری‪ ،‬یان برسێتی‪ ،‬یان ڕووتی‪ ،‬یان مەترسی‪ ،‬یان‬ ‫شمشێر؟‬ ‫‪36‬وەک نووسراوە« ‪:‬بە درێژایی ڕۆژ لەبەر تۆ دەکوژرێین ‪.‬ئێمە وەک مەڕ بۆ سەربڕین حساب دەکرێین‪.‬‬ ‫‪37‬نەخێر‪ ،‬لە هەموو ئەمانەدا ئێمە لە سەرکەوتن زیاترین لە ڕێگەی ئەو کەسەی کە خۆشی ویستووین‪.‬‬ ‫‪38‬چونکە دڵنیام نە مردن و نە ژیان و نە فریشتە و نە میرنشینەکان و نە دەسەڵتەکان و نە شتە هەنووکەییەکان و نە شتەکانی داهاتوو‪.‬‬ ‫‪39‬بەرزی و قووڵیی و هیچ بوونەوەرێکی دیکە ناتوانێت لە خۆشەویستی خودا جیامان بکاتەوە کە لە عیسای مەسیحی پەروەردگارماندایە‪.‬‬ ‫بەشی ‪٩‬‬ ‫‪1‬من لە مەسیحدا ڕاستی دەڵێم‪ ،‬درۆ ناکەم‪ ،‬ویژدانم بە ڕۆحی پیرۆز شایەتحاڵیم دەدات‪.‬‬ ‫‪2‬کە قورسایی زۆر و خەمێکی بەردەوام لە دڵمدا هەیە‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە خۆزگەم دەخواست لە پێناو براکانم‪ ،‬خزمەکانم بەپێی جەستە‪ ،‬لە مەسیحەوە نەفرەتم لێکرابێت‪.‬‬

‫‪126‬‬


‫ڕۆمییەکان‬

‫‪4‬کێ ئیسرائیلییەکانن؛ بەخێوکردن و شکۆمەندی و پەیمان و بەخشینی یاسا و خزمەتکردنی خودا و بەڵێنەکان بۆ ئەوانە‪.‬‬ ‫‪5‬باوکیان هی ئەوانەن و مەسیح لە جەستەیانەوە هاتووە‪ ،‬کە سەرووی هەموو شتێکە‪ ،‬خودا بۆ هەتاهەتایە پیرۆز بێت ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫‪6‬نەک وەک ئەوەی قسەی خودا هیچ کاریگەرییەکی نەبووبێت ‪.‬چونکە هەموویان ئیسرائیل نین کە لە ئیسرائیلن‪.‬‬ ‫‪7‬هەروەها لەبەر ئەوەی نەوەی ئیبراهیمن‪ ،‬هەموویان منداڵ نین‪ ،‬بەڵکو« ‪:‬لە ئیسحاقەوە بە نەوەکانت ناودەبرێن»‪.‬‬ ‫‪8‬واتە ئەوانەی منداڵی جەستەن‪ ،‬ئەمانە منداڵی خودا نین‪ ،‬بەڵکو نەوەی بەڵێنەکە بۆ تۆو ئەژمار دەکرێن‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە ئەمە قسەی بەڵێنە« ‪:‬لەم کاتەدا دێم و سارا کوڕێکی دەبێت»‪.‬‬ ‫‪10‬نەک تەنها ئەمە؛ بەڵم کاتێک ڕیبێکاش لە یەکێک لە ئیسحاقی باوکمانەوە دووگیان بوو‪.‬‬ ‫( ‪11‬چونکە منداڵەکان هێشتا لەدایک نەبوون و هیچ چاکە و خراپەیەکیان نەکردووە‪ ،‬بۆ ئەوەی مەبەستی خودا بەپێی هەڵبژاردنەکان نەک لە‬ ‫کارەکانەوە بێت‪ ،‬بەڵکو لەلیەن ئەو کەسەوە بوەستێت کە بانگ دەکات‪).‬‬ ‫‪12‬پێی گوترا« ‪:‬گەورە خزمەت بە بچووکتر دەکات»‪.‬‬ ‫‪13‬وەک نووسراوە« ‪:‬من یاقوبم خۆشویستووە‪ ،‬بەڵم عیسۆم ڕقم لێ بووە»‪.‬‬ ‫‪14‬کەواتە چی بڵێین؟ ئایا ناڕاستی لی خودا هەیە؟ خوا نەکا‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە بە موسا دەفەرموێت« ‪:‬بەزەیی بەو کەسەدا دێتەوە کە بەزەییم پێی بێت و بەزەییم پێیدا بێتەوە»‪.‬‬ ‫‪16‬کەواتە لەلیەن ئەو کەسەوە نییە کە دەیەوێت و ڕادەکات‪ ،‬بەڵکو لە خودای میهرەبانییەوەیە‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە کتێبی پیرۆز بە فیرعەونی دەفەرموێت« ‪:‬هەر بۆ ئەم مەبەستە هەستم پێکردیت‪ ،‬تاکو هێزی خۆم لە تۆدا نیشان بدەم و ناوم لە‬ ‫هەموو زەویدا بڵوبکرێتەوە»‪.‬‬ ‫‪18‬بۆیە بەزەیی بەو کەسەدا دێتەوە کە دەیەوێت ڕەق بکاتەوە‪.‬‬ ‫‪19‬تۆ پێم دەڵێیت ‪:‬بۆچی هێشتا هەڵە دەدۆزێتەوە؟ چونکە کێ بەرەنگاری ئیرادەی ئەو بووەتەوە؟‬ ‫‪20‬نەخێر‪ ،‬ئەی مرۆڤ‪ ،‬تۆ کێیت کە وەڵمی خودا دەدەیتەوە؟ ئایا شتە دروستکراوەکە بەو کەسەی کە دروستی کردووە دەڵێت« ‪:‬بۆچی منت‬ ‫دروست کردووە؟»‬ ‫‪21‬ئایا کوزەچی دەسەڵتی بەسەر گڵدا نییە‪ ،‬لە یەک کۆپان‪ ،‬قاپێک بۆ ڕێزگرتن و قاپێکی دیکە بۆ بێشەرەفکردن دروست بکات؟‬ ‫‪22‬چی دەبوو ئەگەر خودا ویستی تووڕەیی خۆی دەربخات و هێزی خۆی ئاشکرا بکات‪ ،‬بە سەبرێکی زۆرەوە بەرگەی ئەو قاپانەی‬ ‫تووڕەیی بگرێت کە بۆ لەناوچوون دەگونجێت‪.‬‬ ‫‪23‬بۆ ئەوەی دەوڵەمەندی شکۆمەندی خۆی لەسەر قاپەکانی میهرەبانی کە پێشتر بۆ شکۆمەندی ئامادەی کردبوو‪ ،‬ئاشکرا بکات‪.‬‬ ‫‪24‬ئێمەش کە بانگی کردووین‪ ،‬نەک تەنها لە جولەکەکان‪ ،‬بەڵکو لە نەتەوەکانیش؟‬ ‫‪25‬هەروەک لە ئۆسێدا دەڵێت« ‪:‬بە گەلی خۆم ناویان دەبەم‪ ،‬کە گەلی من نەبوون ‪.‬و خۆشەویستەکەی کە خۆشەویست نەبوو‪.‬‬ ‫‪26‬لەو شوێنەی کە پێیان گوترا« ‪:‬ئێوە گەلی من نین »‪.‬لەوێ پێیان دەوترێت منداڵی خودای زیندوو‪.‬‬ ‫‪27‬ئیشایاش سەبارەت بە ئیسرائیل هاوار دەکات« ‪:‬ئەگەر ژمارەی نەوەی ئیسرائیل وەک خۆڵ و خۆڵەمێشی دەریا بێت‪ ،‬بەڵم پاشماوەیەک‬ ‫ڕزگاریان دەبێت‪.‬‬ ‫‪28‬چونکە ئەو کارە تەواو دەکات و لە ڕاستودروستیدا کورتی دەکاتەوە‪ ،‬چونکە یەزدان کارێکی کورت لەسەر زەوی دروست دەکات‪.‬‬ ‫‪29‬هەروەک عیشایا پێشتر فەرموویەتی« ‪:‬ئەگەر پەروەردگاری جەماوەر تۆوێکی بۆ بەجێ نەهێشتین‪ ،‬وەک سۆدۆما دەبووین و لە گۆمۆرا‬ ‫دەچووین»‪.‬‬ ‫‪30‬کەواتە چی بڵێین؟ نەتەوەکان کە بەدوای ڕاستودروستیدا نەچوون‪ ،‬گەیشتوونەتە ڕاستودروستی‪ ،‬ئەو ڕاستودروستییەی کە لە باوەڕەوە‬ ‫دێت‪.‬‬ ‫‪31‬بەڵم ئیسرائیل کە بەپێی یاسای ڕاستودروستی پەیڕەوی کردووە‪ ،‬نەگەیشتووەتە یاسای ڕاستودروستی‪.‬‬ ‫‪32‬بۆچی؟ چونکە ئەوان نەک بە باوەڕ‪ ،‬بەڵکو وەک ئەوەی بڵێین بە کارەکانی یاسا بەدوایدا دەگەڕان ‪.‬چونکە ئەوان بەو بەردە کۆسپەدا‬ ‫کۆسپیان کرد‪.‬‬ ‫‪33‬وەک نووسراوە« ‪:‬ئەوەتا لە سیۆن بەردێکی کۆسپ و بەردێکی تاوانبار دادەنێم‪ ،‬هەرکەسێک باوەڕی پێی هەبێت‪ ،‬شەرمەزار نابێت»‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٠‬‬ ‫‪1‬برایان‪ ،‬خواستی دڵم و دوعای دڵم بۆ خودا بۆ ئیسرائیل ئەوەیە کە ڕزگاریان بێت‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە شایەدییان بۆ دەدەم کە ئەوان زەوقی خودایان هەیە‪ ،‬بەڵم بەپێی زانیاری نییە‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئەوان لە ڕاستودروستی خودا نەزانن و ڕاستودروستی خۆیان جێگیر دەکەن‪ ،‬خۆیان ملکەچی ڕاستودروستی خودا نەبوون‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە مەسیح کۆتایی یاسایە بۆ ڕاستودروستی بۆ هەرکەسێک باوەڕدار‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە موسا باسی ئەو ڕاستودروستییە دەکات کە لە یاساوە دێت ‪:‬ئەو کەسەی ئەو کارانە دەکات‪ ،‬بەو ڕاستییە دەژی‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم ئەو ڕاستودروستییەی کە لە ئیمانەوە دێت‪ ،‬بەم شێوەیە دەڵێت« ‪:‬لە دڵتدا مەڵێ ‪:‬کێ بەرز دەبێتەوە بۆ ئاسمان؟( »واتە مەسیح لە‬ ‫سەرەوە دابەزێنیت)‪:‬‬ ‫‪7‬یان ‪:‬کێ دادەبەزێت بۆ قووڵیی؟ (واتە مەسیح لە مردن زیندوو بکاتەوە‪).‬‬ ‫‪8‬بەڵم چی دەڵێت؟ وشەکە لە تۆ نزیکە‪ ،‬لە دەم و لە دڵتدا‪ ،‬واتە وشەی باوەڕ کە ئێمە بانگەشەی بۆ دەکەین‪.‬‬ ‫‪9‬ئەگەر بە دەمت دان بەوەدا بنێیت کە عیسای یەزدان و لە دڵتدا باوەڕت بەوە هەبێت کە خودا لە مردن زیندووکردەوە‪ ،‬ئەوا ڕزگارت‬ ‫دەبێت‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە مرۆڤ بە دڵ باوەڕ دەکات تا ڕاستودروستی ‪.‬و بە دەم دانپێدانان دەکرێت بۆ ڕزگاربوون‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە کتێبی پیرۆز دەفەرموێت« ‪:‬هەرکەسێک باوەڕی پێی هەبێت‪ ،‬شەرم ناکات»‪.‬‬

‫‪127‬‬


‫ڕۆمییەکان‬

‫‪12‬جولەکە و یۆنانی جیاوازی نییە‪ ،‬چونکە یەک یەزدان بەسەر هەمووان دەوڵەمەندە بۆ هەموو ئەوانەی بانگی دەکەن‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە هەرکەسێک بانگەوازی ناوی یەزدان بکات‪ ،‬ڕزگاری دەبێت‪.‬‬ ‫‪14‬کەواتە چۆن بانگی ئەو کەسە دەکەن کە باوەڕیان پێی نەبووە؟ چۆن باوەڕ بەو کەسە دەکەن کە لەبارەیەوە نەیانبیستووە؟ چۆن دەبیستن‬ ‫بەبێ بانگەواز؟‬ ‫‪15‬چۆن بانگەشەی بۆ دەکەن‪ ،‬مەگەر نەنێردرێن؟ وەک نووسراوە« ‪:‬پێی ئەو کەسانەی کە ئینجیلی ئاشتی بانگەشەی بۆ دەکەن و مژدەی‬ ‫خۆش دەهێنن‪ ،‬چەند جوانە»!‬ ‫‪16‬بەڵم هەموویان گوێڕایەڵی ئینجیل نەبوون ‪.‬چونکە ئیشایا دەفەرموێت« ‪:‬پەروەردگار‪ ،‬کێ باوەڕی بە هەواڵەکەمان کردووە؟»‬ ‫‪17‬جا ئیمان بە بیستن دێت و بیستنیش لە ڕێگەی قسەی خوداوە‪.‬‬ ‫‪18‬بەڵم من دەڵێم ‪:‬ئایا ئەوان نەیانبیستووە؟ بەڵێ بەڕاستی دەنگیان چووە سەر هەموو زەوی و قسەکانیان تا کۆتایی جیهان‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم من دەڵێم ‪:‬ئایا ئیسرائیل نەیزانی؟ سەرەتا موسا دەفەرموێت« ‪:‬لەلیەن ئەو کەسانەی کە گەل نین‪ ،‬ئیرەییتان پێ دەبەم و بە میللەتێکی‬ ‫گەمژەش توڕەتان دەکەم»‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم ئیشایا زۆر بوێرە و دەڵێت« ‪:‬لەلیەن ئەوانەی بەدوایمدا نەگەڕام‪ ،‬دۆزرایەوە ‪.‬بۆ ئەوانەی کە داوای منیان نەکرد‪ ،‬دەرکەوتم‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم بە ئیسرائیل دەڵێت« ‪:‬بە درێژایی ڕۆژ دەستەکانم بۆ گەلێکی سەرپێچیکار و دژبەر درێژ کردووە»‪.‬‬ ‫بەشی ‪١١‬‬ ‫‪1‬جا من دەڵێم ‪:‬ئایا خودا گەلەکەی فڕێداوە؟ خوا نەکا ‪.‬چونکە منیش ئیسرائیلیم‪ ،‬لە نەوەی ئیبراهیم و لە هۆزی بنیامین‪.‬‬ ‫‪2‬خودا گەلەکەی فڕێ نەداوە کە پێشتر زانیویەتی ‪.‬ئایا نازانن کتێبی پیرۆز لەبارەی ئەلیاسەوە چی دەڵێت؟ چۆن شەفاعەت بۆ خودا دەکات‬ ‫دژی ئیسرائیل و دەڵێت‪:‬‬ ‫‪3‬پەروەردگار‪ ،‬پێغەمبەرەکانتیان کوشت و قوربانگاکانتیان هەڵکەندووە ‪.‬منیش بە تەنیا دەمێنمەوە و ئەوان بەدوای ژیانمدا دەگەڕێن‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم وەڵمی خودا چی پێی دەڵێت؟ حەوت هەزار پیاوم بۆ خۆم تەرخان کردووە‪ ،‬کە ئەژنۆیان بۆ وێنەی بەعل دانەناوە‪.‬‬ ‫‪5‬هەروەها لەم کاتەدا پاشماوەیەک هەیە بەپێی هەڵبژاردنی نیعمەت‪.‬‬ ‫‪6‬ئەگەر بە نیعمەت‪ ،‬ئیتر لە کارەکانەوە نییە‪ ،‬ئەگەرنا نیعمەت چیتر نیعمەت نییە ‪.‬بەڵم ئەگەر لە کارەکانەوە بێت‪ ،‬ئەوا ئایا ئیتر نیعمەت‬ ‫نییە ‪:‬ئەگەرنا کار ئیتر کار نییە‪.‬‬ ‫‪7‬کەواتە چی؟ ئیسرائیل ئەوەی بەدوایدا دەگەڕێت بەدەستی نەهێناوە ‪.‬بەڵم هەڵبژاردن بەدەستی هێناوە و ئەوانی دیکە کوێر بوون‬ ‫( ‪8‬بەپێی نووسراوە« ‪:‬خودا ڕۆحی خەو و چاوی پێبەخشیون کە نەیبینن و گوێی نەبیستن )‪.‬تا ئەمڕۆش‪.‬‬ ‫‪9‬داود گوتی« ‪:‬با مێزەکەیان ببێتە تەڵە و تەڵە و کۆسپ و پاداشتیان‪.‬‬ ‫‪10‬با چاویان تاریک بێت‪ ،‬تاکو نەبینن و هەمیشە پشتیان دابەزێنن‪.‬‬ ‫‪11‬جا من دەڵێم ‪:‬ئایا ئەوان کەوتوونەتە خوارەوە تا بکەون؟ خودا نەیکات‪ ،‬بەڵکو لە ڕێگەی کەوتنیانەوە ڕزگاربوون بۆ نەتەوەکان هاتووە‪،‬‬ ‫بۆ ئەوەی ئیرەیییان پێ ببات‪.‬‬ ‫‪12‬ئەگەر کەوتنیان سامانی جیهان بێت و کەمبوونەوەی ئەوان سامانی نەتەوەکان بێت ‪.‬چەندە زیاتر پڕبوونیان؟‬ ‫‪13‬چونکە من لەگەڵ ئێوەی نەتەوەکان دەدوێنم‪ ،‬بەو پێیەی من نێردراوی نەتەوەکانم‪ ،‬پۆستی خۆم گەورە دەکەم‪.‬‬ ‫‪14‬ئەگەر بە هەر شێوەیەک بتوانم تووڕە بکەم بۆ ئەوەی ئەو کەسانە وەربگرم کە جەستەی منن و هەندێکیان ڕزگار بکەم‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە ئەگەر فڕێدانیان ئاشتبوونەوەی جیهان بێت‪ ،‬وەرگرتنیان چی دەبێت‪ ،‬جگە لە ژیان لە مردووەکان؟‬ ‫‪16‬چونکە ئەگەر یەکەم بەرهەم پیرۆز بێت‪ ،‬ئەوا تووەکەش پیرۆزە‪ ،‬ئەگەر ڕەگەکەی پیرۆز بێت‪ ،‬لقەکانیش پیرۆزن‪.‬‬ ‫‪17‬ئەگەر هەندێک لە لقەکان بشکێنرێن و تۆ کە دار زەیتونێکی کێوی بوویت‪ ،‬لە نێوانیاندا چێندرایت و لەگەڵیان بەشداری لە ڕەگ و‬ ‫چەوریی دار زەیتونەکەدا بوویت‪.‬‬ ‫‪18‬شانازی بە لقەکانەوە مەکەن ‪.‬بەڵم ئەگەر شانازی بکەیت‪ ،‬ڕەگەکە هەڵناگریت‪ ،‬بەڵکو ڕەگەکەت هەڵدەگریت‪.‬‬ ‫‪19‬تۆ دەڵێیت ‪:‬لقەکان شکاون‪ ،‬تا من بچێنم‪.‬‬ ‫‪20‬باشە؛ بەهۆی بێباوەڕیەوە شکاون‪ ،‬تۆش بە باوەڕ وەستاویت ‪.‬بەرز مەبە‪ ،‬بەڵکو بترسە‪:‬‬ ‫‪21‬چونکە ئەگەر خودا بەزەیی بە لقە سروشتییەکان نەدا‪ ،‬ئاگاداربە نەک بەزەییتان پێ نەدات‪.‬‬ ‫‪22‬بۆیە سەیری چاکە و توندی خودا بکەن‪ ،‬توندی لەسەر ئەوانەی کەوتوون ‪.‬بەڵم بۆ تۆ‪ ،‬چاکە‪ ،‬ئەگەر لە چاکەی ئەو بەردەوام بیت‪،‬‬ ‫ئەگەرنا تۆش دەبڕدرێیت‪.‬‬ ‫‪23‬ئەوانیش ئەگەر لە بێباوەڕیدا نەمێننەوە‪ ،‬دەچێنرێنە ناوەوە‪ ،‬چونکە خودا دەتوانێت جارێکی دیکە بیانچەمێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە ئەگەر تۆ لە دار زەیتون کە بە سروشتی کێوییە ببڕدرای و بە پێچەوانەی سروشتەوە لە دار زەیتونێکی باشدا چێندرایت‪ ،‬چەندە‬ ‫زیاتر ئەمانە کە لقە سروشتییەکانن لە دار زەیتونەکەی خۆیاندا بچێنرێن؟‬ ‫‪25‬برایان‪ ،‬نامەوێت لەم نهێنییە بێئاگا بن‪ ،‬نەک لە خۆبەزلزانینی خۆتان دانا بن ‪.‬کە تارمایی بەشێکی بەسەر ئیسرائیلدا هاتووە‪ ،‬تا تەواوی‬ ‫نەتەوەکان دێتە ژوورەوە‪.‬‬ ‫‪26‬بەم شێوەیە هەموو ئیسرائیل ڕزگاری دەبێت‪ ،‬وەک نووسراوە« ‪:‬لە سیۆن ڕزگارکەر دێتە دەرەوە و بێ خودایی لە یاقوب دوور‬ ‫دەخاتەوە»‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە ئەمە پەیمانی منە لەگەڵیان‪ ،‬کاتێک گوناهەکانیان دەسێنمەوە‪.‬‬ ‫‪28‬سەبارەت بە ئینجیل‪ ،‬ئەوان لە پێناو ئێوەدا دوژمنن‪ ،‬بەڵم سەبارەت بە هەڵبژاردن لە پێناو باوکاندا خۆشەویستن‪.‬‬ ‫‪29‬چونکە بەخشش و بانگەوازەکانی خودا بێ تەوبەکردنن‪.‬‬ ‫‪30‬چونکە وەک چۆن لە ڕابردوودا باوەڕتان بە خودا نەکردووە‪ ،‬بەڵم ئێستاش بەزەییتان پێگەیشتووە بەهۆی بێباوەڕییانەوە‪.‬‬

‫‪128‬‬


‫ڕۆمییەکان‬

‫‪31‬ئێستا ئەمانەش بە هەمان شێوە باوەڕیان نەکردووە‪ ،‬بۆ ئەوەی بە میهرەبانی ئێوەش بەزەیییان پێ بگات‪.‬‬ ‫‪32‬چونکە خودا هەمووانی بە بێباوەڕی کۆتایی پێهێناوە‪ ،‬تاکو بەزەیی بە هەموواندا بێتەوە‪.‬‬ ‫‪33‬ئەی قووڵیی دەوڵەمەندی هەم لە حیکمەت و هەم لە زانینی خودا !چەندە حوکمەکانی ناگەڕێن‪ ،‬و ڕێگاکانی لە دۆزینەوەی تێپەڕین!‬ ‫‪34‬چونکە کێ بیری یەزدانی ناسیوە؟ یان کێ ڕاوێژکاری بووە؟‬ ‫‪35‬یان کێ یەکەمجار بەخشیوە و پاداشتی دەدرێتەوە؟‬ ‫‪36‬چونکە هەموو شتێک لە ئەو و لە ڕێگەی ئەو و بۆ ئەوەوەیە‪ ،‬بۆ هەمیشە شکۆمەندی بۆ ئەو بێت ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٢‬‬ ‫‪1‬بۆیە برایان‪ ،‬بە ڕەحمەتی خودا داواتان لێدەکەم کە جەستەتان وەک قوربانییەکی زیندوو و پیرۆز و پەسەندکراو لەلیەن خوداوە پێشکەش‬ ‫بکەن‪ ،‬ئەمەش خزمەتێکی عەقڵنییە‪.‬‬ ‫‪2‬لەگەڵ ئەم دونیایە نەگونجێن‪ ،‬بەڵکو بە نوێبوونەوەی بیرکردنەوەتان بگۆڕدرێن‪ ،‬تا بزانن ویستی خودا چییە‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە لە ڕێگەی ئەو نیعمەتەی کە پێم دراوە‪ ،‬بە هەر کەسێک دەڵێم کە لە نێوانتاندایە‪ ،‬زیاتر لەوەی کە دەبێ بیری لێبکاتەوە‪ ،‬بیر لە خۆی‬ ‫نەکاتەوە ‪.‬بەڵکو بە وریاییەوە بیربکەنەوە‪ ،‬وەک چۆن خودا پێوەرەکانی باوەڕەکەی بۆ هەر کەسێک داوە‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە وەک چۆن ئەندامەکانمان لە یەک جەستەدا زۆرن و هەموو ئەندامەکان یەک پۆستیان نییە‪.‬‬ ‫‪5‬بۆیە ئێمە زۆرن‪ ،‬لە مەسیحدا یەک جەستەین و هەریەکەمان ئەندامی یەکترمان هەیە‪.‬‬ ‫‪6‬کەواتە بە پێی ئەو نیعمەتەی کە پێمان دراوە‪ ،‬بەخششەکانمان جیاوازە‪ ،‬جا پێشبینی‪ ،‬با بەپێی ڕێژەی باوەڕ پێشبینی بکەین‪.‬‬ ‫‪7‬یان خزمەتکردن‪ ،‬با چاوەڕوانی خزمەتکردنمان بین‪ ،‬یان ئەوەی فێرکاری دەکات‪ ،‬لە فێرکردندا‪.‬‬ ‫‪8‬یان ئەوەی ئامۆژگاری دەکات‪ ،‬بە ئامۆژگاری‪ ،‬ئەوەی دەبەخشێت‪ ،‬با بە سادەیی بیکات ‪.‬ئەوەی فەرمانڕەوایی دەکات‪ ،‬بە کۆششەوە؛ ئەو‬ ‫کەسەی بەزەیی و بە دڵخۆشیەوە بەزەیی دەبەخشێت‪.‬‬ ‫‪9‬با خۆشەویستی بێ وەهم بێت ‪.‬ڕقتان لە خراپە؛ پابەندبە بەو شتەی کە باشە‪.‬‬ ‫‪10‬بە خۆشەویستی برایانە سۆز و خۆشەویستی لەگەڵ یەکتردا بن ‪.‬لە شەرەفدا یەکتریان پێ باشترە؛‬ ‫‪11‬لە بازرگانیدا تەمبەڵی نەبێت ‪.‬لە ڕۆحدا بە گەرمی؛ خزمەتکردنی یەزدان؛‬ ‫‪12‬بە هیوا شاد بن ‪.‬سەبر لە تەنگانەدا؛ بەردەوام بوون لە چرکەیەکدا لە نوێژدا؛‬ ‫‪13‬دابەشکردن بەپێی پێویستی پیرۆزەکان ‪.‬دەدرێت بە میوانداری‪.‬‬ ‫‪14‬بەرەکەت بخەنە سەر ئەوانەی گۆشەگیریتان لێدەکەن‪ ،‬بەرەکەت بخەنە سەر و نەفرەت مەکەن‪.‬‬ ‫‪15‬لەگەڵ ئەوانەی دڵخۆشن شاد بن و لەگەڵ ئەوانەی دەگرین بگرین‪.‬‬ ‫‪16‬یەکتری یەکتر بن ‪.‬شتە بەرزەکان بیر مەکەرەوە‪ ،‬بەڵکو خۆبەزلزانین بۆ پیاوە خاوەن موڵک و ماڵی نزمەکان ‪.‬لە خۆبەزلزانی خۆتدا ژیر‬ ‫مەبە‪.‬‬ ‫‪17‬خراپە لە بەرامبەر خراپەدا بۆ کەس مەدەرەوە ‪.‬شتگەلێکی ڕاستگۆیانە لەبەردەم هەموو پیاوەکاندا دابین بکە‪.‬‬ ‫‪18‬ئەگەر دەتوانرا ئەوەندەی لە ئێوەدایە‪ ،‬لەگەڵ هەموو مرۆڤەکاندا بە ئاشتی بژین‪.‬‬ ‫‪19‬خۆشەویستان‪ ،‬تۆڵەی خۆتان مەکەنەوە‪ ،‬بەڵکو جێگەی توڕەیی بگرن‪ ،‬چونکە نووسراوە ‪:‬تۆڵەکردنەوە هی منە ‪.‬من دەیدەمەوە‪ ،‬یەزدان‬ ‫دەفەرموێت‪.‬‬ ‫‪20‬بۆیە ئەگەر دوژمنەکەت برسی بوو‪ ،‬خۆراکی پێ بدە ‪.‬ئەگەر تینووی بوو بیخۆرەوە‪ ،‬چونکە بەم کارە خەڵوزی ئاگر لەسەر سەری‬ ‫کەڵەکە دەکەیت»‪.‬‬ ‫‪21‬بەسەر خراپەدا زاڵ مەبە‪ ،‬بەڵکو بە چاکە بەسەر خراپەدا زاڵبە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٣‬‬ ‫‪1‬با هەموو کەسێک ملکەچی دەسەڵتە باڵکان بێت ‪.‬چونکە هیچ هێزێک نییە جگە لە خودا‪ ،‬ئەو دەسەڵتانەی کە هەن لەلیەن خوداوە‬ ‫دیاریکراون‪.‬‬ ‫‪2‬هەرکەسێک بەرەنگاری دەسەڵت بێتەوە‪ ،‬بەرەنگاری فەرمانی خودا دەبێتەوە‪ ،‬ئەوانەی بەرەنگاری دەبنەوە‪ ،‬سزای خۆیان وەردەگرن‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە فەرمانڕەواکان ترسناک نین بۆ کارە چاکەکان‪ ،‬بەڵکو بۆ خراپەکاران ‪.‬کەواتە ئایا لە دەسەڵت ناترسیت؟ چاکە بکە و ستایشی‬ ‫هەمان شتت دەبێت‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە ئەو خزمەتکاری خودایە بۆ چاکە ‪.‬بەڵم ئەگەر خراپەکاریت کرد‪ ،‬بترسە ‪.‬چونکە شمشێر بە بەتاڵی هەڵناگرێت‪ ،‬چونکە‬ ‫خزمەتکاری خودایە‪ ،‬تۆڵەسەندنەوە بۆ ئەوەی تووڕەیی بەسەر ئەو کەسەی خراپەکاردا بکات‪.‬‬ ‫‪5‬بۆیە پێویستە ملکەچ بن‪ ،‬نەک تەنها لەبەر تووڕەیی‪ ،‬بەڵکو لە پێناو ویژدانیشدا‪.‬‬ ‫‪6‬لەبەر ئەم هۆکارەش باج بدەن‪ ،‬چونکە ئەوان خزمەتکاری خودان و بەردەوام خزمەت بەم کارە دەکەن‪.‬‬ ‫‪7‬کەواتە هەموو حەقیقەتەکانیان بدەنەوە ‪:‬باجیان بۆ بدەن ‪.‬داب و نەریتی بۆ کێ داب و نەریتی؛ ترس لە کێ ترس؛ شەرەف بۆ کێ شەرەف‪.‬‬ ‫‪8‬هیچ قەرزاری کەس مەبن‪ ،‬جگە لەوەی یەکترتان خۆش بوێت‪ ،‬چونکە ئەوەی یەکتری خۆش بوێت‪ ،‬یاسای جێبەجێ کردووە‪.‬‬ ‫‪9‬لەبەر ئەمە ‪:‬زینا مەکە‪ ،‬مەکوژە‪ ،‬دزی مەکە‪ ،‬شایەتحاڵی درۆ مەدە‪ ،‬تەماح مەکە ‪.‬ئەگەر فەرمانێکی تریش هەبێت‪ ،‬بە کورتی لەم وتەیەدا‬ ‫تێدەگات‪ ،‬ئەویش ئەوەیە‪ ،‬دراوسێکەت وەک خۆت خۆشبوێت‪.‬‬ ‫‪10‬خۆشەویستی بۆ دراوسێی ناخۆشی ناکات‪ ،‬بۆیە خۆشەویستی جێبەجێکردنی یاسایە‪.‬‬ ‫‪11‬ئینجا کاتەکەی دەزانین‪ ،‬ئێستا کاتی ئەوە هاتووە لە خەوەوە بەئاگا بین‪ ،‬چونکە ئێستا ڕزگاربوونمان نزیکترە لەوەی کە باوەڕمان هەبوو‪.‬‬

‫‪129‬‬


‫ڕۆمییەکان‬

‫‪12‬شەو زۆر بەسەرچوو‪ ،‬ڕۆژ نزیکە‪ ،‬با کارەکانی تاریکی فڕێ بدەین و زرێپۆشی ڕووناکی لەبەر بکەین‪.‬‬ ‫‪13‬با بە ڕاستگۆیی بڕۆن‪ ،‬وەک لە ڕۆژدا ‪.‬نەک لە ئاژاوەگێڕی و سەرخۆشیدا‪ ،‬نەک لە ژوور و بێدەنگیدا‪ ،‬نەک لە ململنێ و ئیرەیی‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵکو عیسا مەسیحی یەزدان لەبەر بکەن و ڕزق و ڕۆزی بۆ جەستە مەکەن بۆ ئەوەی ئارەزووی جەستەی بەجێبهێنن‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٤‬‬ ‫‪1‬ئەوەی لە باوەڕدا لوازە‪ ،‬وەریبگرن‪ ،‬بەڵم بۆ ناکۆکی گوماناوی مەکەن‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە یەکێک باوەڕی وایە کە دەتوانێت هەموو شتێک بخوات‪ ،‬یەکێکی دیکە کە لوازە‪ ،‬گیا دەخوات‪.‬‬ ‫‪3‬با ئەوەی دەخوات سووکایەتی بەو کەسە نەکات کە ناخوات ‪.‬با ئەوەی ناخوات حوکم لەسەر ئەو کەسە نەدات کە دەخوات‪ ،‬چونکە خودا‬ ‫وەریگرتووە‪.‬‬ ‫‪4‬تۆ کێیت کە حوکم لەسەر خزمەتکاری کەسێکی تر دەدەیت؟ بۆ ئاغای خۆی وەستاوە یان دەکەوێت ‪.‬بەڵێ‪ ،‬هەڵدەگیرێت‪ ،‬چونکە خودا‬ ‫توانای وەستاندنی هەیە‪.‬‬ ‫‪5‬مرۆڤ ڕۆژێک لە ڕۆژێکی دیکە بەرزتر دەزانێت‪ ،‬مرۆڤێکی دیکە هەموو ڕۆژێک بە یەکسانی دەزانێت ‪.‬با هەر مرۆڤێک بە تەواوی لە‬ ‫مێشکی خۆیدا ڕازی بێت‪.‬‬ ‫‪6‬ئەوەی کە ڕۆژەکە دەزانێت‪ ،‬لەبەردەم یەزدان سەیری دەکات ‪.‬ئەوەی ڕۆژەکە ڕەچاو نەکات‪ ،‬بۆ یەزدان ڕەچاوی ناکات ‪.‬ئەوەی بخوات‪،‬‬ ‫بۆ یەزدان دەخوات‪ ،‬چونکە سوپاسگوزاری خودا دەکات ‪.‬ئەوەی ناخوات‪ ،‬بۆ یەزدان ناخوات و سوپاسی خودا دەکات‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە هیچ کام لە ئێمە بۆ خۆی ناژی و کەسیش بۆ خۆی نامرێت‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە بژین‪ ،‬بۆ یەزدان دەژین ‪.‬جا بمرین‪ ،‬بۆ یەزدان دەمرین‪ ،‬بۆیە بژین یان بمرین‪ ،‬هی یەزدان‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە مەسیح بۆ ئەم مەبەستە مرد و هەستایەوە و زیندوو بووەوە‪ ،‬تاکو ببێتە پەروەردگاری مردووەکان و زیندووەکان‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم بۆچی حوکم لەسەر براکەت دەدەیت؟ یان بۆچی براکەت پووچەڵ دەکەیتەوە؟ چونکە هەموومان لەبەردەم کورسی دادوەری‬ ‫مەسیحدا دەوەستین‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە نووسراوە« ‪:‬لە ژیانمدا‪ ،‬یەزدان دەفەرموێت‪ ،‬هەموو ئەژنۆیەک کڕنۆشم بۆ دادەنێت و هەموو زمانێک دان بە خودادا دەنێت»‪.‬‬ ‫‪12‬کەواتە هەریەکێک لە ئێمە حسابی خۆی بۆ خودا دەکات‪.‬‬ ‫‪13‬جا با چیتر حوکم لەسەر یەکتر نەدەین‪ ،‬بەڵکو ئەوە حوکم بدەین کە کەس بەربەست و بۆنەیەک نەخاتە سەر ڕێگای براکەی‪.‬‬ ‫‪14‬من دەزانم و بە عیسای یەزدان قەناعەتم پێکردووە‪ ،‬کە هیچ شتێک لە خۆیەوە پیس نییە‪ ،‬بەڵم بۆ ئەوەی هەر شتێک بە پیس دەزانێت‪ ،‬بۆ‬ ‫ئەو پیسە‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم ئەگەر براکەت دڵتەنگ بوو بە خواردنەکەت‪ ،‬ئێستا بە خێرخوازی ناڕۆیت ‪.‬بە گۆشتەکەت لەناو مەبە‪ ،‬مەسیح لە پێناویدا مرد‪.‬‬ ‫‪16‬کەواتە با خراپە باسی چاکەکەت نەکرێت‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە شانشینی خودا خواردن و خواردنەوە نییە ‪.‬بەڵکو ڕاستودروستی و ئاشتی و شادی لە ڕۆحی پیرۆزدا‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە ئەوەی لەم شتانەدا خزمەتی مەسیح بکات‪ ،‬لی خودا پەسەندە و لەلیەن مرۆڤەکانەوە پەسەندە‪.‬‬ ‫‪19‬کەواتە با شوێن ئەو شتانە بکەوین کە ئاشتی دروست دەکەن و ئەو شتانەی کە مرۆڤیان پێ بنیات بنێت‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە گۆشت کارەکانی خودا لەناو مەبە ‪.‬بەڕاستی هەموو شتەکان پاکن؛ بەڵم خراپە بۆ ئەو کەسەی کە بە ناڕەزایی دەخوات‪.‬‬ ‫‪21‬باشە نە گۆشت بخۆیت و نە شەراب بخۆیتەوە و نە هەر شتێک کە براکەت بەهۆیەوە کۆسپی لێ بکەوێت و تووڕە بێت و لواز بێت‪.‬‬ ‫‪22‬ئایا باوەڕت هەیە؟ لەبەردەم خودادا بۆ خۆت هەبێت ‪.‬بەختەوەرە ئەو کەسەی کە خۆی مەحکوم نەکات لەو شتەی کە ڕێگەی پێدەدات‪.‬‬ ‫‪23‬ئەوەی گومانی هەیە ئەگەر بخوات‪ ،‬مەحکومە‪ ،‬چونکە لە باوەڕەوە ناخوات‪ ،‬چونکە هەرچی لە باوەڕەوە نەبێت گوناهە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٥‬‬ ‫‪1‬کەواتە ئێمەی بەهێز دەبێ لوازی لوازەکان هەڵبگرین و خۆمان دڵخۆش نەکەین‪.‬‬ ‫‪2‬با هەریەکێک لە ئێمە دڵی دراوسێی خۆی ڕازی بکات بۆ چاکەی ئەو بۆ بنیاتنانی‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە مەسیحیش خۆی ڕازی نەبوو ‪.‬بەڵم وەک نووسراوە« ‪:‬سوکایەتی ئەوانەی سەرزەنشتیان کردیت‪ ،‬کەوتە سەر من»‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە هەرچی پێشتر نووسرابوو‪ ،‬بۆ فێربوونمان نووسراوە‪ ،‬تاکو بە سەبر و دڵنەوایی کتێبی پیرۆز هیوامان هەبێت‪.‬‬ ‫‪5‬خودای سەبر و دڵنەوایی و دڵنەواییتان پێ ببەخشێت بەپێی عیسا مەسیح یەکتری یەکتر بن‪.‬‬ ‫‪6‬بۆ ئەوەی بە یەک بیر و یەک دەم شکۆمەندی خودا‪ ،‬باوکی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان بکەن‪.‬‬ ‫‪7‬بۆیە یەکتر وەربگرن‪ ،‬وەک چۆن مەسیحیش ئێمەی وەرگرت بۆ شکۆمەندی خودا‪.‬‬ ‫‪8‬ئێستا دەڵێم عیسا مەسیح خزمەتکاری خەتەنەکردن بوو بۆ ڕاستی خودا‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەو بەڵێنانە پشتڕاست بکاتەوە کە بە باوباپیرانیان داوە‪.‬‬ ‫‪9‬بۆ ئەوەی نەتەوەکان شکۆمەندی خودا بکەن بەهۆی میهرەبانییەکەیەوە ‪.‬وەک نووسراوە« ‪:‬لەبەر ئەم مەبەستە لەناو نەتەوەکان دانت پێدا‬ ‫دەنێم و گۆرانی بۆ ناوت دەڵێم»‪.‬‬ ‫‪10‬دیسانەوە دەڵێت« ‪:‬ئەی نەتەوەکان لەگەڵ گەلەکەی شاد بن»‪.‬‬ ‫‪11‬دیسانەوە« ‪:‬ئەی هەموو نەتەوەکان‪ ،‬ستایشی یەزدان بکەن ‪.‬هەمووتان‪ ،‬ستایشی بکەن»‪.‬‬ ‫‪12‬دیسانەوە ئیشایا دەفەرموێت« ‪:‬ڕەگێکی یسا و ئەوەی هەڵدەستێت بۆ حوکمڕانی نەتەوەکان ‪.‬نەتەوەکان پشتی پێ دەبەستن‪.‬‬ ‫‪13‬خودای هیوا لە باوەڕکردندا پڕتان بکات لە هەموو خۆشی و ئاشتییەک‪ ،‬بۆ ئەوەی لە ڕێگەی هێزی ڕۆحی پیرۆزەوە هیواتان زۆر بێت‪.‬‬ ‫‪14‬براکانم‪ ،‬منیش بە ئێوەش قەناعەتم پێکردووە کە ئێوەش پڕن لە چاکە و پڕن لە هەموو زانیارییەک و دەتوانن ئامۆژگاری یەکتر بکەن‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم برایان‪ ،‬من زیاتر بوێرانەتر بۆتانم نووسیوە‪ ،‬وەک ئەوەی بیرتان بکەمەوە‪ ،‬بەهۆی ئەو نیعمەتەی کە خودا پێی بەخشیم‪.‬‬

‫‪130‬‬


‫ڕۆمییەکان‬

‫‪16‬بۆ ئەوەی خزمەتکاری عیسا مەسیح بم بۆ نەتەوەکان و خزمەت بە ئینجیلی خودا بکەم‪ ،‬بۆ ئەوەی پێشکەشکردنی نەتەوەکان جێگەی‬ ‫قبوڵکردن بێت و بە ڕۆحی پیرۆز پیرۆز بکرێم‪.‬‬ ‫‪17‬بۆیە من شتێکم هەیە کە لە ڕێگەی عیسا مەسیحەوە شانازی بەو شتانە بکەم کە پەیوەندییان بە خوداوە هەیە‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە من ناوێرم باسی هیچ کام لەو شتانە بکەم کە مەسیح لە ڕێگەی منەوە نەیکردووە‪ ،‬بۆ ئەوەی نەتەوەکان گوێڕایەڵ بکەم‪ ،‬بە قسە و‬ ‫کردار‪.‬‬ ‫‪19‬لە ڕێگەی نیشانە و سەرسوڕهێنەرە بەهێزەکانەوە‪ ،‬بە هێزی ڕۆحی خودا ‪.‬لە ئۆرشەلیمەوە تا ئیلیریکۆم بە تەواوی ئینجیلی مەسیحم‬ ‫ڕاگەیاند‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵێ‪ ،‬منیش هەوڵمدا ئینجیل بڵێم‪ ،‬نەک لەو شوێنەی کە ناوی مەسیحی لێنراوە‪ ،‬نەک لەسەر بناغەی کەسێکی دیکە بنیات بنێم‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم وەک نووسراوە« ‪:‬ئەوانەی باسی نەکراوە‪ ،‬دەیبینن‪ ،‬ئەوانەی نەیانبیستووە تێدەگەن»‪.‬‬ ‫‪22‬هەر لەبەر ئەوەش زۆر ڕێگریم لێکرا لە هاتن بۆ لی ئێوە‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم ئێستا لەم شوێنانەدا جێگەیان نەماوە و لەم ساڵنەدا ئارەزووی زۆرمان هەیە کە بێتە لت‪.‬‬ ‫‪24‬هەرکاتێک گەشتەکەم بۆ ئیسپانیا کرد‪ ،‬دێم بۆ لتان‪ ،‬چونکە متمانەم هەیە لە گەشتەکەمدا بتانبینم و لە ڕێگەی ئێوەوە بەرەو ئەوێ دەهێنم‪،‬‬ ‫ئەگەر سەرەتا تا ڕادەیەک پڕ بووم لە کۆمەڵەی ئێوە‪.‬‬ ‫‪25‬بەڵم ئێستا دەچمە ئۆرشەلیم بۆ خزمەتکردنی پیرۆزەکان‪.‬‬ ‫‪26‬چونکە ئەوانی مەقدۆنیا و ئەخایا بە دڵیان بووە کە بەشدارییەکی دیاریکراو بۆ پیرۆزە هەژارەکان بکەن کە لە ئۆرشەلیمدان‪.‬‬ ‫‪27‬بەڕاستی دڵی ئەوانی خۆش کردووە ‪.‬و قەرزدارەکانیان ئەوانن ‪.‬چونکە ئەگەر نەتەوەکان بەشدار بوون لە شتە ڕۆحییەکانیان‪ ،‬ئەرکیان‬ ‫ئەوەیە کە لە شتە جەستەییەکان خزمەتیان بکەن‪.‬‬ ‫‪28‬جا کاتێک ئەم کارەم ئەنجامدا و ئەم بەرهەمەم بۆیان مۆر کرد‪ ،‬لە ڕێگەی ئێوەوە دێم بۆ ئیسپانیا‪.‬‬ ‫‪29‬دڵنیام کە کاتێک دێم بۆ لی ئێوە‪ ،‬بە تەواوی نیعمەتەکانی ئینجیلی مەسیح دێم‪.‬‬ ‫‪30‬برایان‪ ،‬لەبەر خاتری یەزدانی مەسیح و خۆشەویستی ڕۆح‪ ،‬داواتان لێدەکەم‪ ،‬لەگەڵمدا لە دوعاکانتان بۆ خودا لە پێناومدا تێکۆشان بکەن‪.‬‬ ‫‪31‬بۆ ئەوەی لە دەستی ئەو کەسانە ڕزگار بم کە باوەڕیان نییە لە یەهودا ‪.‬و بۆ ئەوەی خزمەتەکەم کە بۆ ئۆرشەلیم هەم‪ ،‬لەلیەن‬ ‫پیرۆزەکانەوە قبوڵ بکرێت‪.‬‬ ‫‪32‬بۆ ئەوەی بە ویستی خودا بە خۆشحاڵییەوە بێمە لی ئێوە و لەگەڵتان ئارام ببمەوە‪.‬‬ ‫‪33‬خودای ئاشتی لەگەڵ هەمووتان بێت ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٦‬‬ ‫‪1‬فێبی خوشکەکەمان کە خزمەتکاری کڵێسای کەنکریایە‪ ،‬دەستخۆشیتان لێدەکەم‪.‬‬ ‫‪2‬بۆ ئەوەی لە یەزدان وەریبگرن‪ ،‬وەک ئەوەی بۆ پیرۆزەکان دەبێت و یارمەتی بدەن لە هەر کارێک کە پێویستی بە ئێوە بێت‪ ،‬چونکە‬ ‫یارمەتیدەری زۆر کەس بووە و بۆ خۆمیش‪.‬‬ ‫‪3‬سڵو لە پریسکیل و ئاکویل بکەن کە یارمەتیدەرەکانم لە عیسا مەسیحدا‪.‬‬ ‫‪4‬ئەوان بۆ ژیانم ملی خۆیان داناوە‪ ،‬نەک تەنها سوپاسگوزاریان دەکەم‪ ،‬بەڵکو هەموو کڵێساکانی نەتەوەکانیش‪.‬‬ ‫‪5‬بە هەمان شێوە سڵو لەو کڵێسایە بکەن کە لە ماڵەکەیاندایە ‪.‬سڵو لە ئیپانیتۆسی خۆشەویستم کە یەکەم بەرهەمی ئاخایە بۆ مەسیح‪.‬‬ ‫‪6‬سڵو لە مەریەم بکەن کە ماندووبوونێکی زۆری بە ئێمە بەخشی‪.‬‬ ‫‪7‬سڵو لە ئەندرۆنیکۆس و جونیا‪ ،‬خزمەکانم و هاوزیندانەکانم بکەن‪ ،‬کە لە نێو نێردراواندا جێگەی بایەخن و پێش منیش لە مەسیحدا بوون‪.‬‬ ‫‪8‬سڵو لە ئامپلیا خۆشەویستەکەم بکەن لە یەزدان‪.‬‬ ‫‪9‬سڵو لە ئۆربانی یارمەتیدەرمان لە مەسیحدا و سڵو لە ستاکیسی خۆشەویستم‪.‬‬ ‫‪10‬سڵو لە ئەپێلێس کە لە مەسیحدا پەسەند کراوە ‪.‬سڵو لەو کەسانە بکەن کە لە ماڵی ئەرستۆبولۆسن‪.‬‬ ‫‪11‬سڵو لە هیرۆدیۆن بۆ خزمەکەم ‪.‬سڵو لەو کەسانە بکەن کە لە ماڵی نێرگزین‪ ،‬کە لە یەزداندان‪.‬‬ ‫‪12‬سڵو لە تریفێنا و تریفۆسا‪ ،‬کە لە یەزداندا زەحمەت دەکێشن ‪.‬سڵو لە پەرسیسی خۆشەویست کە زۆر ماندوو بوو لە یەزدان‪.‬‬ ‫‪13‬سڵو لە ڕوفۆسی هەڵبژێردراوی یەزدان و دایکی و دایکی من‪.‬‬ ‫‪14‬سڵو لە ئەسینکریتۆس و فلیگۆن و هێرماس و پاترۆباس و هێرمێس و ئەو برایان کە لەگەڵیانن‪.‬‬ ‫‪15‬سڵو لە فیلۆلۆگۆس و جولیا و نەریۆس و خوشکەکەی و ئۆلیمپا و هەموو ئەو پیرۆزانەی لەگەڵیانن‪.‬‬ ‫‪16‬بە ماچێکی پیرۆز سڵو لە یەکتر بکەن ‪.‬کڵێساکانی مەسیح سڵوتان لێدەکەن‪.‬‬ ‫‪17‬برایان‪ ،‬داواتان لێدەکەم‪ ،‬ئەو کەسانە نیشان بدەن کە دەبنە هۆی جیابوونەوە و تاوانکاری پێچەوانەی ئەو فێرکارییەی کە فێری بوون ‪.‬و‬ ‫دوور بکەوەرەوە لێیان‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە ئەوانە عیسا مەسیحی پەروەردگارمان خزمەت ناکەن‪ ،‬بەڵکو سکی خۆیان خزمەت دەکەن ‪.‬و بە قسەی خۆش و قسەی‬ ‫دادپەروەرانە دڵی سادەکان فریو دەدەن‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە گوێڕایەڵی ئێوە بۆ هەموو مرۆڤەکان هاتووە ‪.‬بۆیە من لەبەر ئێوە دڵخۆشم‪ ،‬بەڵم لەگەڵ ئەوەشدا دەمەوێت ئێوە لە چاکە دانا و‬ ‫سادە بن لە خراپە‪.‬‬ ‫‪20‬خودای ئاشتیش بەم زووانە شەیتان لە ژێر پێتان دەشکێنێت ‪.‬نیعمەتی پەروەردگارمان عیسا مەسیح لەگەڵتان بێت ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫‪21‬تیمۆتێۆس هاوکارم و لوسیۆس و یاسۆن و سۆسیپاتری خزمەکانم سڵوتان لێدەکەن‪.‬‬ ‫‪22‬من تێرتیۆس کە ئەم نامەیەم نووسیوە‪ ،‬لە یەزدان سڵوتان لێدەکەم‪.‬‬ ‫‪23‬گایۆسی سوپای من و هەموو کڵێسا سڵوتان لێدەکات ‪.‬ئێرەستوسی ژووری شار سڵوتان لێدەکات و کوارتۆش برایەکی‪.‬‬

‫‪131‬‬


‫ڕۆمییەکان‬

‫‪24‬نیعمەتی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان لەگەڵ هەمووتان بێت ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫‪25‬بۆ ئەو کەسەی کە دەسەڵتی چەسپاندنی ئێوەی هەیە بەپێی ئینجیلی من و بانگەشەی عیسا مەسیح‪ ،‬بەپێی ئاشکرابوونی نهێنییەکە‪ ،‬کە لە‬ ‫سەرەتای جیهانەوە بە نهێنی پارێزراو بووە‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم ئێستا دەرکەوتووە و بە کتێبی پیرۆزی پێغەمبەران‪ ،‬بەپێی فەرمانی خودای هەتاهەتایی‪ ،‬بۆ هەموو گەلن ئاشکرا کراوە بۆ‬ ‫گوێڕایەڵی باوەڕ‪.‬‬ ‫‪27‬تەنها بۆ خودای دانا‪ ،‬لە ڕێگەی عیسا مەسیحەوە بۆ هەمیشە شکۆمەند بن ‪.‬ئامین( ‪.‬لە کۆرنتۆسەوە بۆ ڕۆمییەکان نووسراوە‪ ،‬و لەلیەن‬ ‫فیبی خزمەتکاری کڵێسای کەنکریاوە نێردراوە‪).‬‬

‫‪132‬‬


‫یەکەمی کۆرنتیۆس‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬پۆڵس‪ ،‬کە بە ویستی خودا بانگ کرا بۆ ئەوەی ببێتە نێردراوی عیسا مەسیح و سۆستێنی برامان‪.‬‬ ‫‪2‬بۆ کڵێسای خودا کە لە کۆرنتیۆسدایە‪ ،‬بۆ ئەوانەی لە عیسا مەسیحدا پیرۆزکراون و بانگکراون بۆ پیرۆز‪ ،‬لەگەڵ هەموو ئەوانەی لە‬ ‫هەموو شوێنێک ناوی عیسا مەسیحی پەروەردگارمان بانگ دەکەن‪ ،‬چ ناوی خۆیان و چ ئێمە‪.‬‬ ‫‪3‬نیعمەت و ئاشتی لە خودای باوکمان و یەزدانی مەسیحەوە بۆتان بێت‪.‬‬ ‫‪4‬هەمیشە لەبەر ئێوە سوپاسی خودای خۆم دەکەم‪ ،‬لەبەر نیعمەتی خودا کە لە ڕێگەی عیسا مەسیحەوە پێتان دەبەخشێت‪.‬‬ ‫‪5‬بۆ ئەوەی لە هەموو شتێکدا بەهۆی ئەوەوە دەوڵەمەندتر دەبن‪ ،‬لە هەموو قسەکردن و لە هەموو زانستێکدا‪.‬‬ ‫‪6‬هەروەک چۆن شایەتحاڵی مەسیح لە ئێوەدا پشتڕاستکرایەوە‪.‬‬ ‫‪7‬بەم شێوەیە بە هیچ بەخششێک لە دواوە ناڕۆن ‪.‬چاوەڕێی هاتنی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمانن‪.‬‬ ‫‪8‬تا کۆتایی پشتڕاستتان دەکاتەوە‪ ،‬تاکو لە ڕۆژی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارماندا بێ تاوان بن‪.‬‬ ‫‪9‬خودا دڵسۆزە‪ ،‬کە بەهۆی ئەوەوە بانگ کران بۆ هاوبەشی کوڕەکەی عیسا مەسیحی پەروەردگارمان‪.‬‬ ‫‪10‬ئێستا برایان‪ ،‬بە ناوی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمانەوە داواتان لێدەکەم‪ ،‬هەمووتان یەک قسە بکەن و جیاوازی لە نێوانتاندا‬ ‫ڕوونەدات ‪.‬بەڵکو بە تەواوی لە یەک بیرکردنەوە و یەک حوکمدا یەکبگرن‪.‬‬ ‫‪11‬برایانم‪ ،‬لەلیەن ئەوانەی لە بنەماڵەی کلۆیەوەن‪ ،‬پێم ڕاگەیەندرا کە ناکۆکی لە نێوانتاندا هەیە‪.‬‬ ‫‪12‬ئێستا ئەمە دەڵێم ‪:‬هەریەکێک لە ئێوە دەڵێن« ‪:‬من لە پۆڵسم »‪.‬منیش لە ئەپۆلۆس؛ منیش لە کیفاس؛ و منی مەسیح‪.‬‬ ‫‪13‬ئایا مەسیح دابەش بووە؟ ئایا پۆڵس بۆ تۆ لە خاچ درا؟ یان بە ناوی پۆڵس مەعمودیەتتان وەرگرتووە؟‬ ‫‪14‬سوپاسی خودا دەکەم کە جگە لە کریسپوس و گایۆس هیچ کامتانم مەعمودیەتم نەدا‪.‬‬ ‫‪15‬نەک کەس بڵێت کە من بە ناوی خۆمەوە مەعمودیەتم داوە‪.‬‬ ‫‪16‬من ماڵی ستیفانیشم مەعمودیەتم دا‪ ،‬جگە لەوەش نازانم ئایا هیچ کەسێکی ترم مەعمودیەت کردووە یان نا‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە مەسیح منی نەناردووە بۆ ئەوەی مەعمودیەت بدەم‪ ،‬بەڵکو بۆ بانگەشەی ئینجیل‪ ،‬نەک بە حیکمەتی قسە‪ ،‬نەک خاچی مەسیح بێ‬ ‫کاریگەر بێت‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە بانگەشەی خاچ بۆ ئەوانەی لەناو دەچن گەمژەییە ‪.‬بەڵم بۆ ئێمە کە ڕزگارمان بووە‪ ،‬هێزی خودایە‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە نووسراوە« ‪:‬حیکمەتی داناکان لەناو دەبەم و تێگەیشتنی ژیرەکان لەناو دەبەم»‪.‬‬ ‫‪20‬کوا دانا؟ نووسەر لە کوێیە؟ مشتومڕی ئەم دونیایە لە کوێیە؟ ئایا خودا حیکمەتی دونیای گەمژە نەکردووە؟‬ ‫‪21‬چونکە دوای ئەوە بە حیکمەتی خودا جیهان بە حیکمەت خودای نەناسی‪ ،‬خودا بە گەمژەیی بانگەشەی ڕازی بوو کە باوەڕدارەکان‬ ‫ڕزگار بکات‪.‬‬ ‫‪22‬جولەکەکان داوای نیشانەیەک دەکەن‪ ،‬یۆنانیەکان بەدوای حیکمەتدا دەگەڕێن‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم ئێمە بانگەشەی مەسیحی لە خاچکراو دەکەین‪ ،‬بۆ جولەکەکان بەربەستە و بۆ یۆنانیەکان گەمژەییە‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم بۆ ئەوانەی بانگکراون‪ ،‬جولەکە و یۆنانیەکان‪ ،‬مەسیح هێزی خودا و حیکمەتی خودایە‪.‬‬ ‫‪25‬چونکە گەمژەیی خودا لە مرۆڤەکان ژیرترە ‪.‬وە لوازی خودا لە مرۆڤەکان بەهێزترە‪.‬‬ ‫‪26‬برایان‪ ،‬بانگەوازی خۆتان دەبینن کە زۆرێک لە داناکانی جەستە و زۆر بەهێز و زۆر ئاغا بانگ نەکراون‪.‬‬ ‫‪27‬بەڵم خودا شتە گەمژەکانی جیهانی هەڵبژاردووە بۆ ئەوەی داناکان شەرمەزار بکات ‪.‬خودا شتە لوازەکانی جیهانی هەڵبژاردووە بۆ‬ ‫ئەوەی شتە بەهێزەکان سەرلێشێواو بکات‪.‬‬ ‫‪28‬شتەکانی جیهان و ئەو شتانەی کە سووکایەتییان پێدەکرێت‪ ،‬خودا هەڵیبژاردووە‪ ،‬بەڵێ و ئەو شتانەی کە هەن‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەو شتانەی کە‬ ‫هەن پووچەڵ بکەنەوە‪.‬‬ ‫‪29‬تاکو هیچ گۆشتێک شانازی بەلی ئەوەوە نەکات‪.‬‬ ‫‪30‬بەڵم ئێوە لە عیسای مەسیحی ئەوەوەن‪ ،‬کە لەلیەن خوداوە بۆ ئێمە دانراو و ڕاستودروستی و پیرۆزکردن و ڕزگاربوونمان بۆ‬ ‫دروستکراوە‪.‬‬ ‫‪31‬وەک ئەوەی نووسراوە« ‪:‬ئەو کەسەی شانازی دەکات‪ ،‬با شانازی بە یەزدان بکات»‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬منیش‪ ،‬برایان‪ ،‬کاتێک هاتمە لی ئێوە‪ ،‬بە قسەکردن و دانایی نەهاتم و شایەتحاڵی خوداتان بۆ ڕابگەیەنم‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە بڕیارمدا هیچ شتێک لە نێوانتاندا نەزانم‪ ،‬جگە لە عیسا مەسیح و ئەوی کە لە خاچ دراوە‪.‬‬ ‫‪3‬منیش بە لوازی و ترس و لەرزێکی زۆر لەگەڵتان بووم‪.‬‬ ‫‪4‬قسە و بانگەشەکانم بە قسەی سەرنجڕاکێشی حیکمەتی مرۆڤ نەبوو‪ ،‬بەڵکو بە نیشاندانی ڕۆح و هێز بوو‪.‬‬ ‫‪5‬بۆ ئەوەی باوەڕتان لە حیکمەتی مرۆڤەکاندا نەمێنێتەوە‪ ،‬بەڵکو لە هێزی خودادا بوەستێت‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم ئێمە لە نێوان ئەوانەی کە کامڵن‪ ،‬حیکمەت قسە دەکەین‪ ،‬بەڵم حیکمەتی ئەم جیهانە و سەرۆکەکانی ئەم جیهانە نین کە پووچەڵ‬ ‫دەبنەوە‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم ئێمە بە نهێنی حیکمەتی خودا دەڵێین‪ ،‬ئەو حیکمەتە شاراوەیە‪ ،‬کە خودا لەبەردەم جیهاندا بۆ شکۆمەندیمان دیاری کردووە‪.‬‬

‫‪133‬‬


‫یەکەمی کۆرنتیۆس‬

‫‪8‬کە هیچ کام لە سەرۆکەکانی ئەم جیهانە نەیاندەزانی‪ ،‬چونکە ئەگەر بیانزانیایە‪ ،‬پەروەردگاری شکۆمەندیان لە خاچ نەدەدا‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم وەک نووسراوە« ‪:‬چاو نەیبینیوە و گوێی نەبیستووە و نەچووەتە ناو دڵی مرۆڤەوە‪ ،‬ئەو شتانەی کە خودا بۆ ئەوانەی خۆشیان دەوێت‬ ‫ئامادەی کردووە»‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم خودا بە ڕۆحی خۆی بۆی ئاشکرا کردین‪ ،‬چونکە ڕۆح هەموو شتێک دەکۆڵێتەوە‪ ،‬بەڵێ قووڵەکانی خودا‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە چ مرۆڤێک شتەکانی مرۆڤ دەزانێت‪ ،‬جگە لە ڕۆحی مرۆڤ کە تێیدایە؟ هەروەها شتەکانی خودا کەس ناناسێت‪ ،‬جگە لە ڕۆحی‬ ‫خودا‪.‬‬ ‫‪12‬ئێستا ئێمە ڕۆحی جیهانمان وەرنەگرتووە‪ ،‬بەڵکو ڕۆحی خودامان وەرگرتووە ‪.‬بۆ ئەوەی ئەو شتانە بزانین کە لەلیەن خوداوە بە ئازادی‬ ‫پێمان دراوە‪.‬‬ ‫‪13‬ئێمەش ئەو شتانە دەڵێین‪ ،‬نەک بەو قسانەی کە حیکمەتی مرۆڤ فێری دەکات‪ ،‬بەڵکو بەو قسانەی ڕۆحی پیرۆز فێری دەکات ‪.‬‬ ‫بەراوردکردنی شتە ڕۆحییەکان لەگەڵ شتە ڕۆحییەکان‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم مرۆڤی سروشتی شتەکانی ڕۆحی خودا وەرناگرێت‪ ،‬چونکە بۆی گەمژەییە‪ ،‬ناتوانێت بیانناسێت‪ ،‬چونکە لە ڕووی ڕۆحییەوە‬ ‫تێگەیشتوون‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم ئەوەی ڕۆحی بێت‪ ،‬حوکم لەسەر هەموو شتێک دەدات‪ ،‬بەڵم خۆی لەلیەن کەسەوە دادگایی ناکرێت‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە کێ بیری یەزدانی زانیوە تا فێری بکات؟ بەڵم ئێمە عەقڵی مەسیحمان هەیە‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬منیش برایان‪ ،‬نەمتوانی وەک کەسانی ڕۆحی قسەتان لەگەڵ بکەم‪ ،‬بەڵکو وەک کەسانی جەستەیی و کۆرپە لە مەسیحدا قسەتان لەگەڵ‬ ‫بکەم‪.‬‬ ‫‪2‬من شیرم پێداون نەک بە ژەم‪ ،‬چونکە تا ئێستا نەتانتوانی بەرگەی بگرن و ئێستاش ناتوانن‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئێوە هێشتا جەستەیین‪ ،‬چونکە لە نێوانتاندا ئیرەیی و ناکۆکی و دووبەرەکی هەیە‪ ،‬ئایا ئێوە جەستەیی نین و وەک مرۆڤ دەڕۆن؟‬ ‫‪4‬چونکە مرۆڤ دەڵێت« ‪:‬من لە پۆڵسم »‪.‬یەکێکی تریش ‪:‬من لە ئەپۆلۆسم ‪.‬ئایا ئێوە جەستەیی نین؟‬ ‫‪5‬کەواتە پۆڵس کێیە و ئەپۆلۆس کێیە‪ ،‬بەڵکو خزمەتکارێک نەبێت کە باوەڕتان پێیان هەبووە‪ ،‬وەک چۆن یەزدان بە هەموو کەسێکی‬ ‫بەخشی؟‬ ‫‪6‬من چاندم‪ ،‬ئەپۆلۆس ئاوی داوە ‪.‬بەڵم خودا زیادکردنی بەخشی‪.‬‬ ‫‪7‬کەواتە نە ئەو کەسەی کە هیچ شتێک دەچێنێت و ئاودانیش نییە ‪.‬بەڵم خودا کە زیادکردن دەدات‪.‬‬ ‫‪8‬ئەوەی چاندن و ئاو دەدات یەکن‪ ،‬هەرکەسێک بەپێی ماندووبوونی خۆی پاداشتی خۆی وەردەگرێت‪.‬‬ ‫‪9‬ئێمە لەگەڵ خودا کرێکارین‪ ،‬ئێوە بەخێوکردنی خودان‪ ،‬بینای خودان‪.‬‬ ‫‪10‬بەپێی ئەو نیعمەتەی خودا پێم بەخشیوە‪ ،‬وەک بیناکارێکی ژیر‪ ،‬بناغەم داناوە و کەسێکی دیکە لەسەری بنیات دەنێت ‪.‬بەڵم با‬ ‫هەرکەسێک ئاگاداری ئەوە بێت کە چۆن لەسەری بنیات دەنێت‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە هیچ کەسێک ناتوانێت بناغەیەکی دیکە دابنێت جگە لەوەی بناغەی دانراوە‪ ،‬ئەویش عیسا مەسیحە‪.‬‬ ‫‪12‬ئەگەر کەسێک لەسەر ئەم بناغەیە ئاڵتون و زیو و بەردی بەنرخ و دار و پەلەوەری و چەقەڵ بنیات بنێت‪.‬‬ ‫‪13‬کارەکانی هەر کەسێک ئاشکرا دەبێت‪ ،‬چونکە ڕۆژەکە ڕادەگەیەنێت‪ ،‬چونکە بە ئاگر ئاشکرا دەبێت ‪.‬ئاگرەکەش کارەکانی هەر کەسێک‬ ‫تاقی دەکاتەوە کە چۆنە‪.‬‬ ‫‪14‬ئەگەر هەر کارێک بەردەوام بێت کە لەسەری بنیات ناوە‪ ،‬ئەوا پاداشت وەردەگرێت‪.‬‬ ‫‪15‬ئەگەر هەر کەسێک کارەکەی بسوتێنرێت‪ ،‬زیانی پێدەگات‪ ،‬بەڵم خۆی ڕزگاری دەبێت ‪.‬بەڵم وەک چۆن بە ئاگر‪.‬‬ ‫‪16‬ئایا نازانن کە ئێوە پەرستگای خودان و ڕۆحی خودا لە ئێوەدا نیشتەجێیە؟‬ ‫‪17‬ئەگەر کەسێک پەرستگای خودا پیس بکات‪ ،‬خودا لەناوی دەبات ‪.‬چونکە پەرستگای خودا پیرۆزە‪ ،‬ئێوە کام پەرستگان‪.‬‬ ‫‪18‬با کەس خۆی فریو نەدات ‪.‬ئەگەر هەرکەسێک لە ئێوە لەم دونیادا ژیر بێت‪ ،‬با ببێت بە گەمژە‪ ،‬تاکو دانا بێت‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە حیکمەتی ئەم جیهانە لی خودا گەمژەییە ‪.‬چونکە نووسراوە« ‪:‬ئەو داناکان بە فێڵبازی خۆیان وەردەگرێت»‪.‬‬ ‫‪20‬دیسانەوە« ‪:‬یەزدان بیرکردنەوەکانی داناکان دەزانێت کە بێهودەن»‪.‬‬ ‫‪21‬بۆیە با کەس شانازی بە مرۆڤەوە نەکات ‪.‬چونکە هەموو شتێک هی تۆیە؛‬ ‫‪22‬جا پۆڵس‪ ،‬یان ئەپۆلۆس‪ ،‬یان کیفاس‪ ،‬یان جیهان‪ ،‬یان ژیان‪ ،‬یان مردن‪ ،‬یان شتەکانی ئێستا‪ ،‬یان شتەکانی داهاتوو ‪.‬هەموویان هی تۆن؛‬ ‫‪23‬ئێوەش هی مەسیحن ‪.‬و مەسیح هی خودایە‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬با پیاوێک ئێمە وەک خزمەتکارانی مەسیح و بەڕێوەبەری نهێنییەکانی خودا حسابمان بۆ بکات‪.‬‬ ‫‪2‬هەروەها لە سەرپەرشتیارانیشدا پێویستە مرۆڤ بە دڵسۆزی بدۆزرێتەوە‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم لی من شتێکی زۆر بچووکە کە من لەسەر ئێوە یان بە حوکمدانی مرۆڤ دادگایی بکرێم‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە من بە تەنیا هیچ نازانم ‪.‬بەڵم من لێرەدا ڕاستودروست نابم‪ ،‬بەڵم ئەوەی دادگاییم بکات‪ ،‬یەزدان‪.‬‬ ‫‪5‬بۆیە پێش کاتەکە حوکم لەسەر هیچ شتێک مەدە‪ ،‬تا یەزدان دێت‪ ،‬کە شتە شاراوەکانی تاریکی دەخاتە ڕوو و ئامۆژگارییەکانی دڵەکان‬ ‫دەردەخات‪ ،‬ئینجا هەرکەسێک ستایشی خودا دەکات‪.‬‬

‫‪134‬‬


‫یەکەمی کۆرنتیۆس‬

‫‪6‬برایان‪ ،‬ئەم شتانەم لە پێناو ئێوەدا گواستراوەتەوە بۆ خۆم و ئەپۆلۆس ‪.‬بۆ ئەوەی لە ئێمەدا فێربن کە زیاتر لەوەی نووسراوە بیر لە‬ ‫مرۆڤەکان نەکەنەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی کەس لە ئێوە لە بەرامبەر یەکتردا شانازی نەکەن‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە کێ جیاوازت دەکات لە کەسێکی تر؟ چیت هەیە کە وەرت نەگرتووە؟ ئێستا ئەگەر وەرتگرتبێت‪ ،‬بۆچی شانازی دەکەیت‪ ،‬وەک‬ ‫ئەوەی وەرت نەگرتبێت؟‬ ‫‪8‬ئێستا ئێوە تێر بوون‪ ،‬ئێستا دەوڵەمەندن‪ ،‬بەبێ ئێمە وەک پاشا حوکمڕانیتان کردووە‪ ،‬منیش حەزم لە خودا بوو ئێوە پاشا بکەن‪ ،‬تاکو ئێمەش‬ ‫لەگەڵتان پاشایەتی بکەین‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە پێم وایە خودا ئێمەی نێردراوانی بە دواهەمین داناوە‪ ،‬وەک ئەوەی بۆ مردن دیاری کرابووین‪ ،‬چونکە بۆ جیهان و فریشتەکان و‬ ‫مرۆڤەکان بووین بە تەماشا‪.‬‬ ‫‪10‬ئێمە لە پێناو مەسیحدا گەمژەین‪ ،‬بەڵم ئێوە لە مەسیحدا دانان ‪.‬ئێمە لوازین‪ ،‬بەڵم ئێوە بەهێزن؛ ئێوە بەڕێزن‪ ،‬بەڵم ئێمە سووکایەتیمان‬ ‫پێدەکرێت‪.‬‬ ‫‪11‬تا ئێستاش برسی و تینووین و ڕووت و لێدان و لێدان و شوێنی نیشتەجێبوونمان نییە‪.‬‬ ‫‪12‬زەحمەتکێشان و بە دەستی خۆمان کار دەکەین ‪.‬کە گۆشەگیریمان لەسەر دەکرێت‪ ،‬ئازاری ئەوە دەچێژین‪:‬‬ ‫‪13‬ئێمە ناشرین بووین‪ ،‬داوای لێبوردن دەکەین‪ ،‬وەک پیسی جیهان دروست بووین و تا ئەمڕۆش چەقۆی هەموو شتێکین‪.‬‬ ‫‪14‬من ئەمانە بۆ شەرمەزارکردنتان نانووسم‪ ،‬بەڵکو وەک کوڕە خۆشەویستەکانم ئاگادارتان دەکەمەوە‪.‬‬ ‫‪15‬هەرچەندە دە هەزار ڕاهێنەرتان لە مەسیحدا هەیە‪ ،‬بەڵم باوکتان زۆر نییە‪ ،‬چونکە لە عیسا مەسیحدا لە ڕێگەی ئینجیلەوە ئێوەم لەدایک‬ ‫کردووە‪.‬‬ ‫‪16‬بۆیە داواتان لێدەکەم شوێنکەوتووی من بن‪.‬‬ ‫‪17‬هەر بۆیە تیمۆتێۆسم بۆ ئێوە ناردووە‪ ،‬کە کوڕە خۆشەویستەکەمە و دڵسۆزە لە یەزدان‪ ،‬کە ڕێگاکانمتان بیردەخاتەوە کە لە مەسیحدا‬ ‫بوون‪ ،‬وەک چۆن لە هەموو کڵێسایەکدا فێری دەکەم‪.‬‬ ‫‪18‬ئێستا هەندێکیان خۆبەزلزانن‪ ،‬وەک ئەوەی نەمەوێت بۆ لی ئێوە‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم ئەگەر یەزدان بیەوێت بەم زووانە دێمە لت و دەزانم قسەی ئەوانەی خۆبەزلزان نین‪ ،‬بەڵکو دەسەڵت دەزانم‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە شانشینی خودا بە قسە نییە‪ ،‬بەڵکو بە دەسەڵتە‪.‬‬ ‫‪21‬چیتان دەوێت؟ ئایا بە دارێکەوە بێمە لت‪ ،‬یان بە خۆشەویستی و بە ڕۆحی نەرم و نیان؟‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬بەگشتی باس لەوە دەکرێت کە زینا لە نێوانتاندا هەیە و زینایەک کە لە نێو نەتەوەکاندا ناوی نەهێنراوە‪ ،‬بۆ ئەوەی مرۆڤ ژنی باوکی‬ ‫هەبێت‪.‬‬ ‫‪2‬ئێوە خۆبەزلزانن و پێتان باشترە ماتەمینیتان نەگێڕاوە‪ ،‬تاکو ئەوەی ئەم کارەی کردووە لە نێوانتان ببرێت‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە من وەک ئەوەی لە جەستەدا غەیبم‪ ،‬بەڵم لە ڕۆحدا ئامادەم‪ ،‬پێشتر وەک ئامادەبووم‪ ،‬سەبارەت بەو کەسەی کە ئەم کارەی کردووە‪،‬‬ ‫حوکمم داوە‪.‬‬ ‫‪4‬بە ناوی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان‪ ،‬کاتێک ئێوە و ڕۆحی من بە هێزی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان کۆدەبنەوە‪.‬‬ ‫‪5‬بۆ ئەوەی کەسێکی لەو جۆرە ڕادەستی شەیتان بکەن بۆ لەناوبردنی جەستە‪ ،‬تاکو ڕۆح ڕزگاری بێت لە ڕۆژی عیسا یەزدان‪.‬‬ ‫‪6‬شکۆمەندیتان باش نییە ‪.‬ئایا نازانن کەمێک خەمیر هەموو گرێیەکە خەمیر دەکات؟‬ ‫‪7‬کەواتە خەمیرە کۆنەکە پاک بکەرەوە‪ ،‬وەک چۆن بێ خەمیرە ‪.‬چونکە مەسیحی جەژنی پەسحمان لە پێناو ئێمەدا کراوە‪.‬‬ ‫‪8‬بۆیە با جەژنەکە بپارێزین نەک بە خەمیرەی کۆن و نە بە خەمیرەی خراپەکاری و خراپەکاری ‪.‬بەڵم بە نانە خەمیرە نەکراوەکەی‬ ‫دڵسۆزی و ڕاستی‪.‬‬ ‫‪9‬من لە نامەیەکدا بۆتانم نووسی کە لەگەڵ زیناکاراندا هاوبەش نەبن‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم بە تەواوی لەگەڵ زیناکارانی دونیا و تەماحکاران و تاڵنچیەکان و بتپەرستاندا نەبێت ‪.‬چونکە ئەو کاتە پێویستە لە جیهان دەربچن‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم ئێستا بۆتانم نووسیوە‪ ،‬ئەگەر هەر کەسێک پێی دەوترێت برا‪ ،‬زیناکار‪ ،‬یان تەماحکار‪ ،‬یان بتپەرست‪ ،‬یان جنێوفرۆش‪ ،‬یان‬ ‫سەرخۆش‪ ،‬یان تاڵنچی‪ ،‬هاوڕێیەتی مەکەن ‪.‬لەگەڵ کەسێکی لەو جۆرە نەخێر بۆ ئەوەی نەخۆیت‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە چیم هەیە بۆ ئەوەی دادگایی لەسەر ئەوانەی دەرەوەش بکەم؟ ئایا ئێوە حوکم لەسەر ئەوانەی ناوەوە نادەن؟‬ ‫‪13‬بەڵم ئەوانەی بێ خودا حوکم دەدەن ‪.‬بۆیە ئەو کەسە خراپەکارە لە نێوان خۆتان دوور بخەنەوە‪.‬‬ ‫بەشی شەشەم‬ ‫‪1‬هەریەکێک لە ئێوە بوێری ئەوەی هەیە کە لەگەڵ کەسێکی تردا کێشەیەک هەبێت‪ ،‬بچێتە بەردەم نادادپەروەرەکان‪ ،‬نەک لەبەردەم‬ ‫پیرۆزەکاندا؟‬ ‫‪2‬ئایا نازانن پیرۆزەکان دادوەری جیهان دەکەن؟ ئەگەر جیهان لەلیەن ئێوەوە دادگایی بکرێت‪ ،‬ئایا ئێوە ناشایستە نین کە بڕیار لەسەر‬ ‫بچووکترین شتەکان بدەن؟‬ ‫‪3‬ئایا نازانن کە ئێمە دادگایی فریشتەکان دەکەین؟ چەند شتێکی تر کە پەیوەندی بەم ژیانەوە هەیە؟‬ ‫‪4‬کەواتە ئەگەر حوکمدانتان هەیە لەسەر شتەکانی ئەم ژیانە‪ ،‬ئەوا دایانبنێ بۆ ئەوەی دادگایی ئەو کەسانە بکەن کە لە کڵێسادا کەمترین‬ ‫ڕێزیان لێدەگیرێت‪.‬‬

‫‪135‬‬


‫یەکەمی کۆرنتیۆس‬

‫‪5‬لەگەڵ شەرمەزاریت قسە دەکەم ‪.‬ئایا وایە‪ ،‬کە کەسێکی دانا لە نێوانتاندا نییە؟ نەخێر‪ ،‬نەک کەسێک کە بتوانێت لە نێوان براکانیدا دادوەری‬ ‫بکات؟‬ ‫‪6‬بەڵم برا لەگەڵ برادا دەچێتە دادگا و ئەوەش لەبەردەم بێباوەڕان‪.‬‬ ‫‪7‬ئێستا عەیبێک لە نێوانتاندا هەیە‪ ،‬چونکە یەکتر دەچنە سەر یاسا ‪.‬بۆچی پێتان باشترە هەڵە بکەن؟ بۆچی باشتر ناهێڵن خۆتان فێڵیان لێ‬ ‫بکرێت؟‬ ‫‪8‬نەخێر‪ ،‬ئێوە ستەم دەکەن و فێڵ دەکەن‪ ،‬براکانتان‪.‬‬ ‫‪9‬ئایا نازانن ناڕاستگۆکان شانشینی خودا میراتگری نابن؟ فریو مەخۆن‪ ،‬نە زیناکاران و نە بتپەرستان و نە زیناکاران و نە ژن و‬ ‫خراپەکاران لەگەڵ مرۆڤایەتیدا‪.‬‬ ‫‪10‬دز و تەماحکار و سەرخۆش و جنێوفرۆش و تاڵنچی شانشینی خودا بە میرات ناگرن‪.‬‬ ‫‪11‬هەندێک لە ئێوەش وا بوون‪ ،‬بەڵم ئێوە شۆردراون‪ ،‬بەڵم پیرۆز کران‪ ،‬بەڵم بە ناوی عیسا یەزدان و بە ڕۆحی خودامان ڕاستگۆ بوون‪.‬‬ ‫‪12‬هەموو شتێک بۆ من حەڵڵە‪ ،‬بەڵم هەموو شتێک بەسوود نییە‪ ،‬هەموو شتێک بۆ من حەڵڵە‪ ،‬بەڵم نابمە ژێر دەسەڵتی هیچ کەسێک‪.‬‬ ‫‪13‬گۆشت بۆ سک و سک بۆ گۆشت‪ ،‬بەڵم خودا هەردووکیان لەناو دەبات ‪.‬ئێستا جەستە بۆ زینا نییە‪ ،‬بەڵکو بۆ یەزدانە ‪.‬و پەروەردگار بۆ‬ ‫جەستە‪.‬‬ ‫‪14‬خودا یەزدانی زیندوو کردۆتەوە و بە هێزی خۆی زیندوومان دەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪15‬ئایا نازانن کە جەستەتان ئەندامی مەسیحە؟ ئایا من ئەندامەکانی مەسیح وەربگرم و بیانکەم بە ئەندامی لەشفرۆشێک؟ خوا نەکا‪.‬‬ ‫‪16‬چی؟ نازانن ئەوەی پەیوەندی بە لەشفرۆشەوە هەیە‪ ،‬یەک جەستەیە؟ چونکە دوو کەس‪ ،‬دەفەرموێت‪ ،‬یەک گۆشت دەبن‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم ئەوەی پەیوەندی بە یەزدانەوە هەیە‪ ،‬یەک ڕۆحە‪.‬‬ ‫‪18‬لە زینا هەڵبێن ‪.‬هەر گوناهێک کە مرۆڤ ئەنجامی بدات‪ ،‬بێ جەستەیە؛ بەڵم ئەوەی زینا بکات‪ ،‬گوناه لە جەستەی خۆی دەکات‪.‬‬ ‫‪19‬چی؟ نازانن جەستەتان پەرستگای ڕۆحی پیرۆزە کە لە ئێوەدایە و لەلیەن خوداوە هەمانە و ئێوەش هی خۆتان نین؟‬ ‫‪20‬چونکە ئێوە بە نرخێک کڕدراون‪ ،‬بۆیە بە جەستە و ڕۆحی خۆتان کە هی خودان‪ ،‬شکۆمەندی خودا بکەن‪.‬‬ ‫بەشی حەوتەم‬ ‫‪1‬سەبارەت بەو شتانەی کە بۆم نووسیون ‪:‬باشە بۆ پیاو دەست لە ژن نەدات‪.‬‬ ‫‪2‬بەڵم بۆ دوورکەوتنەوە لە زینا‪ ،‬با هەر پیاوێک ژنی خۆی هەبێت و هەر ژنێک مێردەکەی خۆی هەبێت‪.‬‬ ‫‪3‬با مێرد چاکەکاریی پێویست بۆ ژنەکە بکاتەوە‪ ،‬ژنیش بە هەمان شێوە بۆ مێردەکە‪.‬‬ ‫‪4‬ژن دەسەڵتی جەستەی خۆی نییە‪ ،‬بەڵکو مێردەکەیە‪ ،‬هەروەها مێردیش دەسەڵتی جەستەی خۆی نییە‪ ،‬بەڵکو ژنەکە‪.‬‬ ‫‪5‬فێڵ لە یەکتر مەکەن‪ ،‬مەگەر بۆ ماوەیەک بە ڕەزامەندی نەبێت‪ ،‬تاکو خۆتان بدەنە ڕۆژوو و نوێژ ‪.‬جارێکی تر کۆببنەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی‬ ‫شەیتان تاقیتان نەکاتەوە لەبەر خۆنەگرتنتان‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم من ئەمە بە مۆڵەت دەڵێم نەک بە فەرمان‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە حەز دەکەم هەموو مرۆڤەکان وەک من بن ‪.‬بەڵم هەر مرۆڤێک بەخششەکەی خۆی لە خودا هەیە‪ ،‬یەکێکیان بەم شێوەیە و یەکێکی‬ ‫تریش بەم شێوەیە‪.‬‬ ‫‪8‬بۆیە بە بێ شوو و بێوەژنەکان دەڵێم ‪:‬باشە بۆ ئەوان ئەگەر وەک من بمێننەوە‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم ئەگەر ناتوانن خۆیان بگرن‪ ،‬با هاوسەرگیری بکەن‪ ،‬چونکە هاوسەرگیری باشترە لە سووتاندن‪.‬‬ ‫‪10‬بە هاوسەردارەکان فەرمان دەدەم‪ ،‬بەڵم من نەک من‪ ،‬بەڵکو یەزدان ‪:‬با ژن لە مێردەکەی دوور نەکەوێتەوە‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم ئەگەر ڕۆیشت‪ ،‬با بێ شوو بمێنێتەوە‪ ،‬یان لەگەڵ مێردەکەی ئاشت بێتەوە‪ ،‬با مێردەکەش ژنەکەی جیا نەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵم بۆ ئەوانی تر من قسە دەکەم نەک یەزدان ‪:‬ئەگەر برایەک ژنێکی هەبێت باوەڕی نەکات و پێی خۆش بوو لەگەڵیدا نیشتەجێ بێت‪ ،‬با‬ ‫دووری نەخاتەوە‪.‬‬ ‫‪13‬ئەو ژنەی مێردێکی باوەڕپێنەکراوی هەیە و ئەگەر پێی خۆش بوو لەگەڵیدا نیشتەجێ بێت‪ ،‬با جێی نەهێڵێت‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە مێردی بێباوەڕ بە ژن پیرۆز دەکرێت و ژنە بێباوەڕەکەش بە مێرد پیرۆز دەکرێت‪ ،‬ئەگەرنا منداڵەکانتان پیس بوونایە ‪.‬بەڵم ئێستا‬ ‫پیرۆزن‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم ئەگەر بێباوەڕ ڕۆیشت‪ ،‬با بڕوات ‪.‬خوشک یان خوشکێک لەم جۆرە حاڵەتانەدا لە ژێر کۆیلیەتیدا نییە‪ ،‬بەڵم خودا بانگی کردووین‬ ‫بۆ ئاشتی‪.‬‬ ‫‪16‬ئەی ژن‪ ،‬چی دەزانیت کە ئایا مێردەکەت ڕزگار دەکەیت؟ یان ئەی پیاو چۆن دەزانیت ژنەکەت ڕزگار دەکەیت؟‬ ‫‪17‬بەڵم وەک چۆن خودا بەسەر هەر کەسێکدا دابەشی کردووە‪ ،‬وەک چۆن یەزدان بانگی بۆ هەموو کەسێک کردووە‪ ،‬با بڕوات ‪.‬و بەم‬ ‫شێوەیە من لە هەموو کڵێساکاندا دەستنیشان دەکەم‪.‬‬ ‫‪18‬ئایا کەسێک بانگ دەکرێت بۆ خەتەنەکردن؟ با خەتەنەنەکراو نەبێت ‪.‬ئایا هیچ کەسێک بانگ دەکرێت لە خەتەنەنەکردندا؟ با خەتەنە‬ ‫نەکرێت‪.‬‬ ‫‪19‬خەتەنەکردن هیچ نییە و خەتەنەنەکردن هیچ نییە‪ ،‬جگە لە جێبەجێکردنی فەرمانەکانی خودا‪.‬‬ ‫‪20‬با هەرکەسێک لەو بانگەوازەدا بمێنێتەوە کە بانگی کراوە‪.‬‬ ‫‪21‬ئایا تۆ بە خزمەتکار ناوت هاتووە؟ گرنگی پێ مەدە‪ ،‬بەڵم ئەگەر ئازاد بوویت‪ ،‬بەڵکو بەکاری بهێنە‪.‬‬ ‫‪22‬چونکە ئەوەی بە یەزدان بانگ دەکرێت و بە خزمەتکارە‪ ،‬ئازادی یەزدانە‪ ،‬بە هەمان شێوە ئەوەی کە بانگ دەکرێت و ئازادە‪،‬‬ ‫خزمەتکاری مەسیحە‪.‬‬ ‫‪23‬ئێوە بە نرخێک کڕدراون ‪.‬ئێوە خزمەتکاری مرۆڤ مەبن»‪.‬‬

‫‪136‬‬


‫یەکەمی کۆرنتیۆس‬

‫‪24‬برایان‪ ،‬با هەرکەسێک کە ناوی لێنراوە‪ ،‬لەوێ لەگەڵ خودادا بمێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪25‬ئێستا سەبارەت بە کچان هیچ فەرمانێکم لەلیەن یەزدانەوە نییە‪ ،‬بەڵم حوکمەکەم دەدەم‪ ،‬وەک ئەوەی لەلیەن یەزدان ڕەحمەتی‬ ‫وەرگرتبێت بۆ ئەوەی دڵسۆز بم‪.‬‬ ‫‪26‬بۆیە پێم وایە ئەمە بۆ ئەو ناڕەحەتییەی ئێستا باشە‪ ،‬دەڵێم باشە بۆ مرۆڤ کە وا بێت‪.‬‬ ‫‪27‬ئایا تۆ بە ژنێکەوە بەستراویت؟ هەوڵبدە شل نەبیت ‪.‬ئایا تۆ لە ژنێک ئازاد بوویت؟ بەدوای ژندا مەگەڕێ‪.‬‬ ‫‪28‬بەڵم ئەگەر هاوسەرگیریت کرد‪ ،‬گوناهت نەکردووە ‪.‬ئەگەر کچێک هاوسەرگیری بکات‪ ،‬گوناهی نەکردووە ‪.‬بەڵم ئەمانە لە جەستەدا‬ ‫تووشی کێشە دەبن‪ ،‬بەڵم من بەزەییتان پێدەدەم‪.‬‬ ‫‪29‬برایان‪ ،‬ئەمە دەڵێم‪ ،‬کاتەکە کورتە‪ ،‬دەمێنێتەوە کە هەردوو ژنیان وەک ئەوەی ژنیان نەبێت‪.‬‬ ‫‪30‬ئەوانەی دەگرین‪ ،‬وەک ئەوەی نەگریاون ‪.‬ئەوانەی دڵخۆشن‪ ،‬وەک ئەوەی دڵخۆش نەبوون ‪.‬ئەوانەی دەیکڕن‪ ،‬وەک ئەوەی‬ ‫خاوەندارێتییان نەبێت‪.‬‬ ‫‪31‬ئەوانەی ئەم جیهانە بەکاردەهێنن‪ ،‬وەک ئەوەی سووکایەتی پێناکەن‪ ،‬چونکە مۆدەی ئەم جیهانە تێدەپەڕێت‪.‬‬ ‫‪32‬بەڵم من بەبێ وریاییەوە حەزم لێیە ‪.‬ئەوەی هاوسەرگیری نەکردووە گرنگی بەو شتانە دەدات کە هی یەزدانن‪ ،‬چۆن یەزدان ڕازی‬ ‫بکات‪.‬‬ ‫‪33‬بەڵم ئەوەی هاوسەرگیری کردووە‪ ،‬گرنگی بە شتەکانی جیهان دەدات‪ ،‬تا ژنەکەی ڕازی بکات‪.‬‬ ‫‪34‬جیاوازی لە نێوان ژن و کچیشدا هەیە ‪.‬ژنی بێ شوو گرنگی بە شتەکانی یەزدان دەدات‪ ،‬بۆ ئەوەی لە جەستە و ڕۆحدا پیرۆز بێت‪ ،‬بەڵم‬ ‫ئەوەی هاوسەرگیری کردووە گرنگی بە شتەکانی جیهان دەدات‪ ،‬تا مێردەکەی ڕازی بکات‪.‬‬ ‫‪35‬ئەمە بۆ قازانجی خۆتان دەڵێم ‪.‬نەک بۆ ئەوەی تەڵەتان لێ بکەم‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوەی کە جوانە و بەبێ سەرقاڵکردن بە یەزدان ئامادەبن‪.‬‬ ‫‪36‬بەڵم ئەگەر کەسێک پێی وابێت کە ڕەفتارێکی ناشیرین بەرامبەر بە کچەکەی دەکات‪ ،‬ئەگەر گوڵی تەمەنی تێپەڕاند و پێویستی بەو شتە‬ ‫بوو‪ ،‬با ئەوەی دەیەوێت بیکات‪ ،‬گوناه ناکات‪ ،‬با هاوسەرگیری بکەن‪.‬‬ ‫‪37‬بەڵم ئەوەی لە دڵیدا چەقبەستوو بێت و هیچ پێویستییەکی نییە‪ ،‬بەڵم دەسەڵتی بەسەر ویستی خۆیدا هەیە و لە دڵیدا بڕیاریداوە کچەکەی‬ ‫بپارێزێت‪ ،‬چاکە دەکات‪.‬‬ ‫‪38‬جا ئەو کەسەی کە ژنەکەی بە هاوسەرگیری دەبەخشێت‪ ،‬چاکە دەکات ‪.‬بەڵم ئەوەی بە هاوسەرگیری نەیدات‪ ،‬باشترە»‪.‬‬ ‫‪39‬ژن بە یاسا پابەندە تا مێردەکەی لە ژیاندا بێت ‪.‬بەڵم ئەگەر مێردەکەی مردبێت‪ ،‬ئەوا ئازادە لەگەڵ ئەوەی بیەوێت هاوسەرگیری بکات؛‬ ‫تەنها لە پەروەردگاردا‪.‬‬ ‫‪40‬بەڵم بەختەوەرتر دەبێت ئەگەر بەو شێوەیە بمێنێتەوە‪ ،‬دوای حوکمدانی من‪ ،‬هەروەها پێموایە ڕۆحی خودام هەیە‪.‬‬ ‫بەشی هەشتەم‬ ‫‪1‬سەبارەت بەو شتانەی کە پێشکەش بە بتەکان دەکرێن‪ ،‬دەزانین کە هەموومان زانیاریمان هەیە ‪.‬زانین شانازی دەکات‪ ،‬بەڵم خێرخوازی‬ ‫بنیات دەنێت‪.‬‬ ‫‪2‬ئەگەر کەسێک پێی وابێت شتێک دەزانێت‪ ،‬هێشتا هیچ نازانێت وەک ئەوەی دەبێ بزانێت‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم ئەگەر کەسێک خودای خۆش بوێت‪ ،‬ئەوا ئەو کەسە دەزانرێت‪.‬‬ ‫‪4‬سەبارەت بە خواردنی ئەو شتانەی کە پێشکەش بە بتەکان دەکرێن‪ ،‬دەزانین کە بت لە جیهاندا هیچ نییە و هیچ خودایەکی تر نییە جگە لە‬ ‫یەک خودا‪.‬‬ ‫‪5‬هەرچەندە لە ئاسمان یان زەویدا ئەوانەی پێیان دەوترێت خودا‪ ،‬هەروەک چۆن خوداوەندەکان زۆرن و ئاغاکان زۆرن‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم بۆ ئێمە تەنها یەک خودا هەیە‪ ،‬باوکە‪ ،‬کە هەموو شتێک لە خۆیەوەیە و ئێمەش لەناو ئەوداین ‪.‬و یەک پەروەردگار عیسا مەسیح‪ ،‬کە‬ ‫هەموو شتێک بەهۆی ئەوەوە دروست دەبێت و ئێمەش لە ڕێگەی ئەوەوە‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم لە هەموو کەسێکدا زانین نییە‪ ،‬چونکە هەندێک بە ویژدانی بتەکە تا ئەم کاتژمێرە دەیخۆن ‪.‬و ویژدانیان لوازە‪ ،‬پیس دەبێت‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم خواردن نابەخشێتە لی خودا‪ ،‬چونکە ئەگەر بخۆین باشتر نین ‪.‬هەروەها ئەگەر نەخۆین‪ ،‬خراپتر نین‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم ئاگاداربە تا ئەم ئازادییەتان نەبێتە بەربەست بۆ ئەوانەی لوازن‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە ئەگەر کەسێک بینیت کە زانیاریت هەیە لە پەرستگای بتەکەدا لە نانخواردن دانیشتوویت‪ ،‬ویژدانی ئەو کەسەی لوازە‪ ،‬بوێری‬ ‫ئەوە نابێت ئەو شتانە بخوات کە پێشکەش بە بتەکان دەکرێت‪.‬‬ ‫‪11‬بە زانینی تۆ ئەو برا لوازە لەناو دەچێت‪ ،‬کە مەسیح لە پێناویدا مرد؟‬ ‫‪12‬بەڵم کاتێک کە ئاوا گوناه دەکەیت بەرامبەر براکان و ویژدانی لوازیان بریندار دەکەیت‪ ،‬گوناه دەکەیت بەرامبەر بە مەسیح‪.‬‬ ‫‪13‬بۆیە ئەگەر ژەم براکەم توڕە بکات‪ ،‬لە کاتێکدا جیهان وەستاوە هیچ گۆشتێک ناخۆم‪ ،‬نەک براکەم توڕە بکات‪.‬‬ ‫بەشی ‪٩‬‬ ‫‪1‬ئایا من پێغەمبەر نیم؟ ئایا من ئازاد نیم؟ ئایا عیسا مەسیحی پەروەردگارمان نەبینیوە؟ ئایا ئێوە کاری من نین لە یەزدان؟‬ ‫‪2‬ئەگەر من بۆ ئەوانی تر نێردراوی نەبم‪ ،‬بەڵم بێ گومان بۆ ئێوەم‪ ،‬چونکە مۆری نێردراوی من لە یەزدان‪.‬‬ ‫‪3‬وەڵمی من بۆ ئەوانەی پشکنینم بۆ دەکەن ئەمەیە‪.‬‬ ‫‪4‬ئایا ئێمە دەسەڵتی خواردن و خواردنەوەمان نییە؟‬ ‫‪5‬ئایا ئێمە دەسەڵتمان نییە خوشک و ژن و وەک نێردراوانی دیکە و وەک براکانی یەزدان و کیفاس بەڕێوەببەین؟‬ ‫‪6‬یان تەنیا من و بەرنابا‪ ،‬دەسەڵتمان نییە دەستبەرداری کار بکەین؟‬

‫‪137‬‬


‫یەکەمی کۆرنتیۆس‬

‫‪7‬کێ بە فەرمانی خۆی دەچێتە شەڕەوە؟ کێ باخی ترێ دەچێنێت و لە بەرهەمەکەی ناخوات؟ یان کێ مەڕێک دەخوات و لە شیری مەڕەکان‬ ‫نەخوات؟‬ ‫‪8‬من وەک مرۆڤ ئەمانە دەڵێم؟ یان یاساش هەمان شت ناڵێت؟‬ ‫‪9‬چونکە لە یاسای موسادا نووسراوە« ‪:‬دەمی ئەو گایە مەکە کە گەنمەشامی دەبڕێت »‪.‬ئایا خودا ئاگاداری گاکانە؟‬ ‫‪10‬یان بە تەواوی لە پێناو ئێمەدا دەڵێت؟ بێ گومان لە پێناو ئێمەدا ئەمە نووسراوە ‪:‬ئەوەی کە زەوی دەکێشێت بە هیوایەوە زەوی بکێشێت ‪.‬و‬ ‫ئەوەی بە هیوا دەبڕێت‪ ،‬بەشدار بێت لە هیواکەی‪.‬‬ ‫‪11‬ئەگەر شتە ڕۆحییەکانتان بۆ چاندبێت‪ ،‬ئایا شتێکی گەورەیە ئەگەر شتە جەستەییەکانتان بچنینەوە؟‬ ‫‪12‬ئەگەر ئەوانی دیکەش بەشدار بن لەم دەسەڵتە بەسەر ئێوەدا‪ ،‬ئایا ئێمە پێمان باشتر نییە؟ سەرەڕای ئەوەش ئێمە ئەم دەسەڵتەمان‬ ‫بەکارنەهێناوە؛ بەڵم هەموو شتێک ئازار بچێژن‪ ،‬نەک ڕێگری لە ئینجیلی مەسیح بکەین‪.‬‬ ‫‪13‬ئایا نازانن ئەوانەی کە خزمەت بە شتە پیرۆزەکان دەکەن‪ ،‬لە شتەکانی پەرستگا دەژین؟ ئەوانەی لە قوربانگا چاوەڕوانن‪ ،‬لەگەڵ‬ ‫قوربانگاکەدا بەشدارن؟‬ ‫‪14‬بە هەمان شێوە یەزدان بڕیاری داوە ئەوانەی ئینجیل دەڵێن‪ ،‬بە ئینجیل بژین‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم من هیچ کام لەم شتانەم بەکارنەهێناوە‪ ،‬ئەم شتانەشم نەنووسیوە کە وا بەسەرمدا بێت‪ ،‬چونکە بمرم باشترە لەوەی کەسێک‬ ‫شکۆمەندی من پووچەڵ بکاتەوە‪.‬‬ ‫‪16‬هەرچەندە ئینجیل بانگەشەی بۆ دەکەم‪ ،‬بەڵم هیچ شتێکم نییە شانازی پێوە بکەم‪ ،‬چونکە پێویستی لەسەرم دانراوە ‪.‬بەڵێ‪ ،‬ئاخ بۆ من‪،‬‬ ‫ئەگەر ئینجیل بانگەشەی بۆ نەکەم!‬ ‫‪17‬چونکە ئەگەر بە ئارەزووی خۆم ئەم کارە بکەم‪ ،‬پاداشتم دەبێت‪ ،‬بەڵم ئەگەر بە پێچەوانەی ویستی خۆمەوە‪ ،‬ئینجیل بە من سپێردراوە‪.‬‬ ‫‪18‬کەواتە پاداشتی من چییە؟ بەڕاستی بۆ ئەوەی کاتێک ئینجیل دەڵێم‪ ،‬ئینجیلی مەسیح بەبێ بەرامبەر دروست بکەم‪ ،‬بۆ ئەوەی دەسەڵتی‬ ‫خۆم لە ئینجیلدا خراپ بەکارنەهێنم‪.‬‬ ‫‪19‬هەرچەندە لە هەموو مرۆڤەکان ئازاد بم‪ ،‬بەڵم خۆمم کردووە بە خزمەتکاری هەمووان‪ ،‬تا زیاتریش بەدەست بهێنم‪.‬‬ ‫‪20‬بۆ جولەکەکان وەک جولەکە بووم‪ ،‬تاکو جولەکەکان بەدەست بهێنم ‪.‬بۆ ئەوانەی لە ژێر یاسادان‪ ،‬وەک لە ژێر یاسادان‪ ،‬بۆ ئەوەی‬ ‫ئەوانەی لە ژێر یاسادان بەدەستیان بهێنم‪.‬‬ ‫‪21‬بۆ ئەوانەی بێ یاسان‪ ،‬وەک بێ یاسا‪( ،‬لەلی خودا بێ یاسا نەبووم‪ ،‬بەڵکو لە ژێر یاسای مەسیحدا بووم )بۆ ئەوەی ئەوانەی بێ یاسا‬ ‫بەدەست بهێنم‪.‬‬ ‫‪22‬بۆ لوازەکان من وەک لواز بووم‪ ،‬بۆ ئەوەی لوازەکان بەدەست بهێنم‪ ،‬هەموو شتێکم بۆ هەموو مرۆڤەکان دروستکراوە‪ ،‬تا بە هەموو‬ ‫شێوەیەک هەندێکیان ڕزگار بکەم‪.‬‬ ‫‪23‬ئەمە لە پێناو ئینجیلدا دەکەم‪ ،‬تا لەگەڵ ئێوەدا بەشدار بم‪.‬‬ ‫‪24‬ئایا نازانن ئەوانەی لە پێشبڕکێدا ڕادەکەن هەموویان ڕادەکەن‪ ،‬بەڵم یەکێک خەڵت وەردەگرێت؟ جا ڕابکە بۆ ئەوەی بەدەستی بهێنیت‪.‬‬ ‫‪25‬هەرکەسێک بۆ زاڵبوون تێدەکۆشێت‪ ،‬لە هەموو شتێکدا خۆڕاگر دەبێت ‪.‬ئێستا بۆ بەدەستهێنانی تاجێکی خراپبوو ئەو کارە دەکەن؛ بەڵم‬ ‫ئێمە کەسێکی نەفەوتاو‪.‬‬ ‫‪26‬بۆیە من بەو شێوەیە ڕادەکەم‪ ،‬نەک وەک نادڵنیایی ‪.‬بۆیە شەڕ دەکەم‪ ،‬نەک وەک ئەوەی هەوا لێبدات‪.‬‬ ‫‪27‬بەڵم من لە ژێر جەستەمدا دەهێڵمەوە و دەیخەمە ژێر دەستی‪ ،‬بۆ ئەوەی کاتێک بانگەشەم بۆ کەسانی دیکە کرد‪ ،‬خۆم فڕێدراو بم‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٠‬‬ ‫‪1‬برایان‪ ،‬من نامەوێت نەزانن کە هەموو باوباپیرانمان لە ژێر هەورەکەدا بوون و هەموویان بە دەریادا تێپەڕین‪.‬‬ ‫‪2‬هەموویان لە هەور و لە دەریادا بۆ موسا مەعمودیەت کران‪.‬‬ ‫‪3‬هەموویان یەک گۆشتی ڕۆحیان دەخوارد‪.‬‬ ‫‪4‬هەموویان یەک خواردنەوە ڕۆحییان خواردەوە‪ ،‬چونکە لەو بەردە ڕۆحییەیان خواردەوە کە شوێنیان کەوتبوو‪ ،‬ئەو بەردەش مەسیح بوو‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم خودا لە زۆرێکیان ڕازی نەبوو‪ ،‬چونکە لە بیابان ڕووخاون‪.‬‬ ‫‪6‬ئەمانە نموونەی ئێمە بوون‪ ،‬بۆ ئەوەی ئێمەش شەهوەتی شتە خراپەکان نەبین‪ ،‬وەک چۆن ئەوانیش شەهوەتیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪7‬ئێوەش وەک هەندێکیان بتپەرست مەبن ‪.‬وەک نووسراوە« ‪:‬خەڵک دانیشتن بۆ خواردن و خواردنەوە و هەستانەوە بۆ یاریکردن»‪.‬‬ ‫‪8‬با زینا نەکەین‪ ،‬وەک هەندێکیان کردیان و لە یەک ڕۆژدا سێ و بیست هەزار کەسیان کوشت‪.‬‬ ‫‪9‬با مەسیحیش تاقی نەکەینەوە‪ ،‬وەک چۆن هەندێکیان تاقیکردنەوەیان کرد و مار لەناوچوون‪.‬‬ ‫‪10‬ئێوەش مورموری مەکەن‪ ،‬وەک چۆن هەندێکیان مورمورییان کرد و لەلیەن تێکدەرەوە لەناوچوون‪.‬‬ ‫‪11‬هەموو ئەمانە بۆ نموونە بەسەریاندا هات‪ ،‬بۆ ئامۆژگاریمان نووسراون‪ ،‬کە کۆتاییەکانی جیهان بەسەرماندا هاتووە‪.‬‬ ‫‪12‬بۆیە با ئەوەی پێی وایە وەستاوە‪ ،‬ئاگاداری ئەوە بێت نەکەوێت‪.‬‬ ‫‪13‬هیچ تاقیکردنەوەیەک ئێوەی بەسەردا نەهاتووە جگە لەوەی کە بۆ مرۆڤ ئاساییە‪ ،‬بەڵم خودا دڵسۆزە‪ ،‬کە ڕێگە نادات لە توانایان زیاتر‬ ‫تاقیکردنەوەتان لەسەر بێت ‪.‬بەڵم لەگەڵ تاقیکردنەوەکەدا ڕێگەیەک بۆ ڕزگاربوونتان بۆ دروست دەکات‪ ،‬تا بتوانن بەرگەی بگرن‪.‬‬ ‫‪14‬بۆیە خۆشەویستە ئازیزەکانم‪ ،‬لە بتپەرستی هەڵبێن‪.‬‬ ‫‪15‬من وەک داناکان قسە دەکەم ‪.‬ئێوە حوکم بدەن لەسەر ئەوەی من دەیڵێم»‪.‬‬ ‫‪16‬ئایا ئەو جامە نیعمەتەی کە ئێمە بەرەکەتی دەخەینە سەر‪ ،‬ئایا هاوبەشی خوێنی مەسیح نییە؟ ئەو نانەی کە دەیشکێنین‪ ،‬ئایا هاوبەشی‬ ‫جەستەی مەسیح نییە؟‬ ‫‪17‬چونکە زۆرمان یەک نان و یەک جەستەین‪ ،‬چونکە هەموومان لەو یەک نانەداین‪.‬‬

‫‪138‬‬


‫یەکەمی کۆرنتیۆس‬

‫‪18‬سەیری ئیسرائیل بکە بە گۆشت‪ ،‬ئایا ئەوانەی لە قوربانییەکان دەخۆن بەشداری قوربانگاکە نین؟‬ ‫‪19‬ئیتر من چی دەڵێم؟ کە بت هەر شتێکە‪ ،‬یان ئەوەی پێشکەش بە بتەکان دەکرێت هیچ شتێکە؟‬ ‫‪20‬بەڵم من دەڵێم ‪:‬ئەو شتانەی نەتەوەکان دەیکەنە قوربانی‪ ،‬بۆ شەیتانەکان دەیکەن نەک بۆ خودا‪.‬‬ ‫‪21‬ناتوانن جامەکەی یەزدان و جامەکەی شەیتانەکان بخۆنەوە‪ ،‬ناتوانن لە مێزی یەزدان و مێزی شەیتانەکاندا بەشداربن‪.‬‬ ‫‪22‬ئایا ئێمە یەزدان تووڕە دەکەین بۆ ئیرەیی؟ ئایا ئێمە لە ئەو بەهێزترین؟‬ ‫‪23‬هەموو شتێک بۆ من حەڵڵە‪ ،‬بەڵم هەموو شتێک بەسوود نییە‪ ،‬هەموو شتێک بۆ من حەڵڵە‪ ،‬بەڵم هەموو شتێک بنیاتنانێ‪.‬‬ ‫‪24‬با کەس بەدوای سەروەت و سامانی خۆیدا نەگەڕێت‪ ،‬بەڵکو هەرکەسێک بەدوای سامانی کەسێکی تردا بگەڕێت‪.‬‬ ‫‪25‬هەرچییەک کە بە چەقۆ دەفرۆشرێت‪ ،‬بیخۆن و لە پێناو ویژداندا پرسیار مەکەن‪.‬‬ ‫‪26‬چونکە زەوی هی یەزدان و پڕییەکەی‪.‬‬ ‫‪27‬ئەگەر هەریەکێک لەوانەی باوەڕیان نەهێناوە بانگهێشتتان کرد بۆ جەژنێک و مەیلی ڕۆشتنتان هەبێت ‪.‬هەرچییەک لەبەردەمتان دانراوە‪،‬‬ ‫بیخۆن‪ ،‬لە پێناو ویژداندا هیچ پرسیارێک مەکەن‪.‬‬ ‫‪28‬بەڵم ئەگەر کەسێک پێتان بڵێت‘ ‪:‬ئەمە بۆ بتەکان دەکرێتە قوربانی‪ ،‬لەبەر ئەو کەسە و لە پێناو ویژداندا مەخۆن‪ ،‬چونکە زەوی هی‬ ‫یەزدان و پڕییەکەیە‪.‬‬ ‫‪29‬ویژدان نەک هی خۆت‪ ،‬بەڵکو ویژدانی ئەوی دیکە دەڵێم‪ ،‬چونکە بۆچی ئازادیی من بە ویژدانی کەسێکی دیکە دادگایی دەکرێت؟‬ ‫‪30‬چونکە ئەگەر من بە نیعمەت بەشدار بم‪ ،‬بۆچی بە خراپە باسم لێدەکرێت بەهۆی ئەوەی سوپاسگوزاری دەکەم؟‬ ‫‪31‬جا بخۆن‪ ،‬یان بخۆنەوە‪ ،‬یان هەر کارێک بکەن‪ ،‬هەموو شتێک بۆ شکۆمەندی خودا بکەن‪.‬‬ ‫‪32‬هیچ تاوانێک مەدەن‪ ،‬نە جولەکەکان و نە نەتەوەکان و نە بە کڵێسای خودا‪.‬‬ ‫‪33‬هەروەک چۆن لە هەموو شتێکدا دڵی هەموو مرۆڤەکان خۆش دەکەم‪ ،‬نەک بەدوای قازانجی خۆمدا دەگەڕێم‪ ،‬بەڵکو بەدوای قازانجی‬ ‫زۆر کەسدا دەگەڕێم‪ ،‬تا ڕزگاریان بێت‪.‬‬ ‫بەشی ‪١١‬‬ ‫‪1‬ئێوەش شوێنکەوتووی من بن‪ ،‬هەروەک چۆن منیش شوێنکەوتووی مەسیحم‪.‬‬ ‫‪2‬ئێستا برایان‪ ،‬ستایشتان دەکەم کە لە هەموو شتێکدا منتان لەبیرە و ڕێوڕەسمەکان دەپارێزن‪ ،‬وەک چۆن من پێم بەخشیون‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم دەمەوێت بزانن کە سەری هەموو مرۆڤێک مەسیحە ‪.‬سەری ژنیش پیاوە؛ سەری مەسیحیش خودایە‪.‬‬ ‫‪4‬هەرکەسێک نوێژ بکات یان پێشبینی بکات و سەری داپۆشێت‪ ،‬سەری بێڕێزی دەکات‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم هەر ژنێک بە سەری بێ داپۆشراو نوێژ بکات یان پێشبینی بکات‪ ،‬سەری بێڕێزی دەکات‪ ،‬چونکە ئەوە هەموو شتێکە وەک ئەوەی‬ ‫ڕیش تاشراو بێت‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە ئەگەر ژنەکە نەپۆشرا‪ ،‬با بڕینەکەیشی ببڕدرێت‪ ،‬بەڵم ئەگەر شەرمەزارییە بۆ ژنێک کە بڕین یان ڕیش تاشین‪ ،‬با داپۆشرێت‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە پیاو نابێت سەری داپۆشێت‪ ،‬چونکە وێنە و شکۆمەندی خودایە‪ ،‬بەڵم ژن شکۆمەندی پیاوە‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە پیاو لە ژن نییە ‪.‬بەڵم ژنی پیاوەکە‪.‬‬ ‫‪9‬پیاویش بۆ ژن دروست نەکراوە ‪.‬بەڵم ژنەکە بۆ پیاوەکە‪.‬‬ ‫‪10‬لەبەر ئەم هۆکارە دەبێ ژن بەهۆی فریشتەکانەوە دەسەڵتی لەسەر سەری هەبێت‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم لە یەزداندا پیاو بەبێ ژن و ژنیش بەبێ پیاو نییە‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە وەک چۆن ژن لە پیاوەوەیە‪ ،‬پیاویش لە ڕێگەی ژنەوە ‪.‬بەڵم هەموو شتەکانی خودا‪.‬‬ ‫‪13‬لە خۆتاندا دادوەری بکەن‪ ،‬ئایا جێی خۆیەتی ژن بەبێ پۆشینی لە خودا بپاڕێت؟‬ ‫‪14‬ئایا سروشت خۆی فێرتان ناکات‪ ،‬ئەگەر پیاوێک قژی درێژ بێت‪ ،‬ئەوە شەرمەزارییە بۆی؟‬ ‫‪15‬بەڵم ئەگەر ژنێک قژی درێژ بێت‪ ،‬ئەوە شکۆمەندییە بۆی‪ ،‬چونکە قژی وەک داپۆشینی پێ دەدرێت‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم ئەگەر کەسێک دەرکەوت کە ململنێی هەبێت‪ ،‬ئێمە و کڵێساکانی خوداش داب و نەریتی لەو جۆرەمان نییە‪.‬‬ ‫‪17‬ئێستا لەم شتەی کە پێتان دەڵێم ستایشتان ناکەم‪ ،‬کە نەک بۆ باشتر‪ ،‬بەڵکو بۆ خراپتر کۆدەبنەوە‪.‬‬ ‫‪18‬پێش هەموو شتێک کاتێک لە کڵێسا کۆدەبنەوە‪ ،‬دەبیستم کە لە نێوانتاندا دووبەرەکی دروست بووە ‪.‬و بەشێکیش باوەڕم پێی هەیە‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە دەبێ بیدعە لە نێوانتاندا هەبێت‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەوانەی پەسەندکراون لە نێوانتاندا دەربکەون‪.‬‬ ‫‪20‬جا کاتێک لە یەک شوێن کۆدەبنەوە‪ ،‬ئەمە بۆ خواردنی ئێوارەخوانی یەزدان نییە‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە لە خواردنی هەرکەسێک پێش ئەویتر نانخواردنی خۆی دەخوات‪ ،‬یەکێکیان برسی دەبێت و یەکێکی دیکەش سەرخۆش دەبێت‪.‬‬ ‫‪22‬چی؟ ئایا ماڵتان نییە بۆ خواردن و خواردنەوە؟ یان کڵێسای خودا سووکایەتی پێدەکەن و ئەوانەی نەیانبووە شەرمەزار دەکەن؟ چیت پێ‬ ‫بڵێم؟ ئایا لەم کارەدا ستایشت بکەم؟ من ستایشت دەکەم نا‪.‬‬ ‫‪23‬چونکە ئەو شتەم لە یەزدان وەرگرتووە کە بە ئێوەم بەخشی‪ ،‬عیسا یەزدان هەر شەوێک کە خیانەتی لێکرا نانی وەرگرت‪.‬‬ ‫‪24‬کاتێک سوپاسگوزاری کرد‪ ،‬شکاندی و گوتی « ‪:‬بگرن و بخۆن‪ ،‬ئەمە جەستەی منە کە بۆ ئێوە شکا‪ ،‬ئەمە بکەن بۆ یادی من»‪.‬‬ ‫‪25‬دوای نانخواردنی جامەکەی برد و گوتی « ‪:‬ئەم جامانە پەیمانی نوێیە لە خوێنی مندا‪.‬‬ ‫‪26‬هەرکاتێک ئەم نانە دەخۆن و ئەم جامانە دەخۆنەوە‪ ،‬مردنی یەزدان پیشان دەدەن تا دێت‪.‬‬ ‫‪27‬بۆیە هەرکەسێک ئەم نانە بخوات و ئەم جامەی یەزدان بخواتەوە‪ ،‬بە شێوەیەکی ناشایستە‪ ،‬تاوانبار دەبێت بە جەستە و خوێنی یەزدان‪.‬‬ ‫‪28‬بەڵم با مرۆڤ خۆی بپشکنێت و بەم شێوەیە با لەو نانە بخوات و لەو جامە بخواتەوە‪.‬‬ ‫‪29‬چونکە ئەوەی بە شێوەیەکی ناشایستە بخوات و دەخواتەوە‪ ،‬سزای خۆی دەخوات و دەخواتەوە‪ ،‬جەستەی یەزدان نازانێت‪.‬‬ ‫‪30‬لەبەر ئەمە زۆرێک لە ئێوە لواز و نەخۆشن و زۆریش دەخەون‪.‬‬

‫‪139‬‬


‫یەکەمی کۆرنتیۆس‬

‫‪31‬چونکە ئەگەر بمانەوێت حوکم لەسەر خۆمان بدەین‪ ،‬نەدەبوو دادگاییمان بکرێت‪.‬‬ ‫‪32‬بەڵم کاتێک دادگایی دەکرێین‪ ،‬لەلیەن یەزدان سزا دەدرێین‪ ،‬بۆ ئەوەی لەگەڵ جیهاندا مەحکوم نەبین‪.‬‬ ‫‪33‬بۆیە براکانم‪ ،‬کاتێک کۆدەبنەوە بۆ نانخواردن‪ ،‬یەکتر بمێننەوە‪.‬‬ ‫‪34‬ئەگەر کەسێک برسی بوو‪ ،‬با لە ماڵەوە بخوات ‪.‬بۆ ئەوەی بۆ مەحکومکردن کۆنەبنەوە »‪.‬وە ئەوەی تریش کاتێک دێم ڕێکوپێکی دادەنێم‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٢‬‬ ‫‪1‬برایان‪ ،‬سەبارەت بە بەخششەکانی ڕۆحی‪ ،‬نامەوێت ئێوە نەزان بن‪.‬‬ ‫‪2‬دەزانن کە ئێوە نەتەوەکان بوون‪ ،‬هەروەک چۆن ڕێبەرایەتیتان کرد‪ ،‬بردرانە لی ئەم بتە داماوانە‪.‬‬ ‫‪3‬بۆیە تێدەگەم کە کەس بە ڕۆحی خودا قسە بکات‪ ،‬عیسا بە نەفرەت ناوێت و کەس ناتوانێت بڵێت عیسا پەروەردگارە‪ ،‬تەنها بە ڕۆحی‬ ‫پیرۆز نەبێت‪.‬‬ ‫‪4‬ئێستا بەخششەکان جۆراوجۆرن‪ ،‬بەڵم هەمان ڕۆح‪.‬‬ ‫‪5‬ئیدارە جیاوازەکان هەیە‪ ،‬بەڵم یەک پەروەردگار‪.‬‬ ‫‪6‬کارەکانیش جۆراوجۆرن‪ ،‬بەڵم ئەوە خودایە کە هەموو شتێک لە هەموودا کاردەکات‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم دەرکەوتنی ڕۆح بە هەر کەسێک دەدرێت بۆ ئەوەی سوودی هەبێت‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە بە ڕۆح وشەی حیکمەت بە مرۆڤ دەدرێت ‪.‬بۆ کەسێکی تر وشەی زانین بە هەمان ڕۆح؛‬ ‫‪9‬بۆ باوەڕێکی دیکە بە هەمان ڕۆح ‪.‬بۆ یەکێکی تر بەخششەکانی چاکبوونەوە بە هەمان ڕۆح؛‬ ‫‪10‬بۆ یەکێکی دیکە موعجیزە ‪.‬بۆ پێشبینییەکی تر؛ بۆ تێگەیشتنێکی دیکەی ڕۆحەکان؛ بۆ یەکێکی تر جۆرە زمانی غەواس؛ بۆ یەکێکی تر‬ ‫لێکدانەوەی زمانەکان‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم هەموو ئەمانە یەک ڕۆحی خۆی دەکات و هەر کەسێک بە ئارەزووی خۆی دابەش دەکات‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە وەک چۆن جەستە یەکە و ئەندامی زۆری هەیە‪ ،‬هەموو ئەندامەکانی ئەو یەک جەستەش کە زۆرن‪ ،‬یەک جەستەن‪ ،‬هەروەها‬ ‫مەسیحیش یەک جەستەن‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە بە یەک ڕۆح هەموومان مەعمودیەتمان پێدراوە بۆ یەک جەستە‪ ،‬جا جولەکە بین یان نەتەوەکان‪ ،‬جا کۆیلە بین یان ئازاد ‪.‬و‬ ‫هەموویان بوونەتە یەک ڕۆح بخۆنەوە‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە جەستە یەک ئەندام نییە‪ ،‬بەڵکو زۆرە‪.‬‬ ‫‪15‬ئەگەر پێ بڵێت« ‪:‬لەبەر ئەوەی دەست نیم‪ ،‬لە جەستە نیم »‪.‬کەواتە ئایا لە جەستە نییە؟‬ ‫‪16‬ئەگەر گوێچکە بڵێت« ‪:‬لەبەر ئەوەی چاو نیم‪ ،‬لە جەستە نیم »‪.‬کەواتە ئایا لە جەستە نییە؟‬ ‫‪17‬ئەگەر هەموو جەستە چاوێک بووایە‪ ،‬بیستن لە کوێ بوو؟ ئەگەر هەموویان بیستن بوون‪ ،‬بۆنەکان لە کوێ بوون؟‬ ‫‪18‬بەڵم ئێستا خودا هەریەکەیان ئەندامەکانی لە جەستەدا داناوە‪ ،‬بەو شێوەیەی کە پێی خۆشە‪.‬‬ ‫‪19‬ئەگەر هەموویان یەک ئەندام بوونایە‪ ،‬جەستە لە کوێ بوو؟‬ ‫‪20‬بەڵم ئێستا ئەندامەکانیان زۆرن‪ ،‬بەڵم تەنها یەک جەستەن‪.‬‬ ‫‪21‬چاو ناتوانێت بە دەست بڵێت« ‪:‬پێویستم بە تۆ نییە‪ ،‬سەریش بە پێیەکانیش ناتوانم بڵێت« ‪:‬پێویستم بە تۆ نییە»‪.‬‬ ‫‪22‬نەخێر‪ ،‬ئەو ئەندامانەی جەستە کە پێدەچێت لوازتر بن‪ ،‬زۆر زیاتر پێویستن‪.‬‬ ‫‪23‬ئەو ئەندامانەی جەستە کە پێمان وایە کەمتر ڕێزیان لێدەگیرێت‪ ،‬ڕێزی زیاتریان بۆ دەبەخشین ‪.‬و بەشە ناشرینەکانمان جوانییەکی‬ ‫زۆرتریان هەیە‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە بەشە جوانەکانمان پێویستیان نییە‪ ،‬بەڵم خودا جەستەی بەیەکەوە ڕێکخستووە و ڕێزی زیاتری بەو بەشەی کەمی داوە‪.‬‬ ‫‪25‬تاکو جیابوونەوە لە جەستەدا نەبێت ‪.‬بەڵم ئەندامەکان هەمان چاودێری یەکتریان هەبێت‪.‬‬ ‫‪26‬ئەگەر ئەندامێک ئازار بچێژێت‪ ،‬هەموو ئەندامەکانی لەگەڵیدا ئازار دەچێژن ‪.‬یان ئەندامێک ڕێزی لێ بگیرێت‪ ،‬هەموو ئەندامەکان پێی‬ ‫شاد دەبن‪.‬‬ ‫‪27‬ئێستا ئێوە جەستەی مەسیحن و بە تایبەتی ئەندامەکانتان‪.‬‬ ‫‪28‬خودا هەندێکی لە کڵێسادا داناوە‪ ،‬یەکەم نێردراوان‪ ،‬دووەم پێغەمبەران‪ ،‬سێیەمیان مامۆستایان‪ ،‬دوای ئەوە موعجیزە‪ ،‬پاشان بەخششەکانی‬ ‫چارەسەرکردن‪ ،‬یارمەتییەکان‪ ،‬حکومەتەکان‪ ،‬زمانە جیاوازەکان‪.‬‬ ‫‪29‬ئایا هەموویان نێردراوان؟ هەموویان پێغەمبەرن؟ هەموویان مامۆستان؟ هەموویان موعجیزەکارن؟‬ ‫‪30‬ئایا هەموو بەخششەکانی چاکبوونەوەیان هەیە؟ هەموو بە زمان قسە دەکەن؟ هەموویان لێک دەدەنەوە؟‬ ‫‪31‬بەڵم تەماحی باشترین دیارییەکان بکەن‪ ،‬بەڵم ڕێگایەکی نایابترتان بۆ نیشان دەدەم‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٣‬‬ ‫‪1‬ئەگەرچی بە زمانی مرۆڤ و فریشتەکان قسە بکەم و خۆشەویستیم نەبێت‪ ،‬بەڵم وەک مسێکی دەنگدار یان سەمبڵێکی زەق و زەق بووم‪.‬‬ ‫‪2‬هەرچەندە من بەخششی پێشبینیکردنم هەیە و لە هەموو نهێنییەکان و هەموو زانستێک تێدەگەم ‪.‬هەرچەندە هەموو ئیمانم هەیە‪ ،‬تا بتوانم‬ ‫شاخەکان لببەم و خۆشەویستیم نەبێت‪ ،‬بەڵم هیچ نیم‪.‬‬ ‫‪3‬ئەگەر هەموو سامانەکانم بۆ خۆراکدانی هەژاران تەرخان بکەم و جەستەم بدەم بۆ ئەوەی بسوتێنم و خۆشەویستیم نەبێت‪ ،‬هیچ سوودێکی‬ ‫بۆ من نییە‪.‬‬ ‫‪4‬خۆشەویستی درێژە دەکێشێت و میهرەبانە ‪.‬خێرخوازی ئیرەیی نابات؛ خێرخوازی شانازی بە خۆیەوە ناکات و شانازی ناکات‪،‬‬

‫‪140‬‬


‫یەکەمی کۆرنتیۆس‬

‫‪5‬ڕەفتارێکی ناشایستە ناکات‪ ،‬بەدوای خۆیدا ناگەڕێت‪ ،‬بە ئاسانی توڕە نابێت‪ ،‬بیر لە خراپە ناکاتەوە‪.‬‬ ‫‪6‬بە ناپاکی شاد نابێت‪ ،‬بەڵکو بە ڕاستی شاد دەبێت‪.‬‬ ‫‪7‬بەرگەی هەموو شتێک دەگرێت‪ ،‬باوەڕ بە هەموو شتێک دەکات‪ ،‬هیوای هەموو شتێک دەدات‪ ،‬بەرگەی هەموو شتێک دەگرێت‪.‬‬ ‫‪8‬خۆشەویستی هەرگیز شکست نایەت‪ ،‬بەڵم ئەگەر پێشبینی هەبێت‪ ،‬شکست دەهێنن ‪.‬زمانەکان هەبن‪ ،‬کۆتاییان دێت ‪.‬جا زانست هەبێت‪،‬‬ ‫لەناو دەچێت‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە بەشێک دەزانین و بەشێکیش پێشبینی دەکەین‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم کاتێک شتە تەواوەکان هات‪ ،‬ئەوا ئەوەی کە بەشێکی هەیە لەناو دەچێت‪.‬‬ ‫‪11‬کاتێک منداڵ بووم‪ ،‬وەک منداڵێک قسەم دەکرد‪ ،‬وەک منداڵێک تێگەیشتم‪ ،‬وەک منداڵێک بیرم دەکردەوە‪ ،‬بەڵم کاتێک بووم بە پیاو‪ ،‬شتە‬ ‫منداڵییەکانم لبرد‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە ئێستا لە شووشەیەکەوە دەبینین‪ ،‬بە تاریکی ‪.‬بەڵم دواتر ڕووبەڕوو ‪:‬ئێستا بەشێکی دەزانم؛ بەڵم ئەو کاتە دەزانم وەک چۆن‬ ‫منیش ناسراوم‪.‬‬ ‫‪13‬ئێستاش باوەڕ‪ ،‬هیوا‪ ،‬خۆشەویستی‪ ،‬ئەم سێیە دەمێننەوە ‪.‬بەڵم گەورەترینیان خێرخوازییە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٤‬‬ ‫‪1‬بەدوای خۆشەویستیدا بگەڕێن و ئارەزووی بەخششەکانی ڕۆحی بکەن‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوەی پێشبینی بکەن‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە ئەوەی بە زمانێکی نەناسراو قسە بکات‪ ،‬لەگەڵ مرۆڤەکان قسە ناکات‪ ،‬بەڵکو لەگەڵ خودا قسە دەکات‪ ،‬چونکە کەس لێی تێناگات ‪.‬‬ ‫بەڵم لە ڕۆحدا نهێنییەکان دەڵێت‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم ئەوەی پێشبینی دەکات‪ ،‬لەگەڵ مرۆڤەکان قسە دەکات بۆ بنیاتنانەوە و ئامۆژگاری و دڵنەوایی‪.‬‬ ‫‪4‬ئەوەی بە زمانێکی نەناسراو قسە بکات‪ ،‬خۆی بنیات دەنێت ‪.‬بەڵم ئەوەی پێشبینی دەکات کڵێسا بنیات دەنێت‪.‬‬ ‫‪5‬من پێم خۆشە هەمووتان بە زمانەکان قسە بکەن‪ ،‬بەڵکو پێموایە پێشبینی بکەن‪ ،‬چونکە ئەوەی پێشبینی دەکات گەورەترە لەوەی کە بە‬ ‫زمانەکان قسە بکات‪ ،‬ئەگەر لێکدانەوە نەکات‪ ،‬بۆ ئەوەی کڵێسا بنیات بنێت‪.‬‬ ‫‪6‬ئێستا برایان‪ ،‬ئەگەر هاتمە لی ئێوە و بە زمانە جیاوازەکان قسە بکەم‪ ،‬چیت پێدەگات‪ ،‬مەگەر بە وەحی یان بە زانین‪ ،‬یان بە پێشبینیکردن‬ ‫یان بە فێرکاری قسەتان لەگەڵ نەکەم؟‬ ‫‪7‬تەنانەت ئەو شتانەی کە دەنگی ژیانیان نییە‪ ،‬چ بۆری یان چەپکە گوڵ‪ ،‬مەگەر جیاوازییەک لە دەنگەکاندا نەدەن‪ ،‬چۆن دەزانرێت کە چرپە‬ ‫یان چەپکە گوڵ؟‬ ‫‪8‬چونکە ئەگەر شمشاڵ دەنگی نادیار بدات‪ ،‬کێ خۆی بۆ شەڕ ئامادە دەکات؟‬ ‫‪9‬ئێوەش بە هەمان شێوە ئەگەر بە زمان قسەی ئاسان نەڵێن‪ ،‬چۆن دەزانرێت چی دەوترێت؟ چونکە ئێوە لە هەوادا قسە دەکەن»‪.‬‬ ‫‪10‬ڕەنگە لە جیهاندا زۆر جۆر دەنگ هەبێت و هیچیان بێ مانایە‪.‬‬ ‫‪11‬بۆیە ئەگەر من مانای دەنگەکە نەزانم‪ ،‬بۆ ئەوەی قسە دەکات دەبمە بەربەری و ئەوەی قسە دەکات بۆ منیش بەربەری دەبێت‪.‬‬ ‫‪12‬بە هەمان شێوە ئێوەش‪ ،‬بەو پێیەی کە پەرۆشی بەخششەکانی ڕۆحین‪ ،‬هەوڵ بدەن بۆ بنیاتنانی کڵێسا سەرکەوتوو بن‪.‬‬ ‫‪13‬بۆیە ئەو کەسەی بە زمانێکی نەناسراو قسە دەکات با دوعا بکات تا لێک بداتەوە‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە ئەگەر بە زمانێکی نەناسراو نوێژ بکەم‪ ،‬ڕۆحم نوێژ دەکات‪ ،‬بەڵم تێگەیشتنم بێ بەرهەمە‪.‬‬ ‫‪15‬کەواتە چییە؟ من بە ڕۆح نوێژ دەکەم و بە تێگەیشتنیش نوێژ دەکەم‪ ،‬بە ڕۆح گۆرانی دەڵێم و بە تێگەیشتن گۆرانی دەڵێم‪.‬‬ ‫‪16‬ئەگەرنا کاتێک تۆ بە ڕۆح بەرەکەت دەخەیتە سەر‪ ،‬چۆن ئەو کەسەی ژووری بێ فێربووان داگیر دەکات لە کاتی سوپاسگوزاریدا بڵێ‬ ‫ئامین‪ ،‬چونکە تێناگات چی دەڵێیت؟‬ ‫‪17‬چونکە تۆ بەڕاستی سوپاسگوزاری باش دەکەیت‪ ،‬بەڵم ئەوی دیکە بنیات نایەت‪.‬‬ ‫‪18‬سوپاسی خوداکەم دەکەم‪ ،‬لە هەمووتان زیاتر بە زمانەکان قسە دەکەم‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم لە کڵێسادا پێم باشتر بوو پێنج وشە بە تێگەیشتنی خۆم بڵێم‪ ،‬بۆ ئەوەی بە دەنگی خۆم فێری ئەوانی دیکەش بکەم‪ ،‬نەک دە هەزار‬ ‫وشە بە زمانێکی نەناسراو‪.‬‬ ‫‪20‬برایان‪ ،‬لە تێگەیشتن منداڵ مەبن‪ ،‬بەڵم لە خراپەکاریدا منداڵ بن‪ ،‬بەڵکو لە تێگەیشتن پیاو بن‪.‬‬ ‫‪21‬لە یاساکەدا نووسراوە« ‪:‬بە کەسانی زمان و لێوی دیکە قسە لەگەڵ ئەم گەلە دەکەم ‪.‬و لەگەڵ ئەوەشدا بۆ هەموو ئەوانەی دەیانەوێت گوێم‬ ‫لێ ناگرن‪ ،‬یەزدان دەفەرموێت‪.‬‬ ‫‪22‬بۆیە زمانەکان نیشانەن بۆ ئەوانەی باوەڕیان هێناوە‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوانەی باوەڕیان پێنەکراوە‪ ،‬بەڵم پێشبینیکردن خزمەت بەو کەسانە‬ ‫ناکات کە باوەڕیان نییە‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوانەی باوەڕیان هێناوە‪.‬‬ ‫‪23‬کەواتە ئەگەر هەموو کڵێساکە لە شوێنێک کۆببنەوە و هەموویان بە زمانێکی جیاواز قسە بکەن و کەسانی بێ فێربوون یان بێباوەڕ هاتنە‬ ‫ژوورەوە‪ ،‬ئایا ناڵێن ئێوە شێتن؟‬ ‫‪24‬بەڵم ئەگەر هەمووان پێشبینی بکەن و کەسێک هاتە ژوورەوە کە باوەڕ نەکات‪ ،‬یان کەسێکی بێ فێربوو‪ ،‬ئەوا بە هەمووان قەناعەت‬ ‫پێدەکات‪ ،‬ئەوا لەلیەن هەمووانەوە دادگایی دەکرێت‪.‬‬ ‫‪25‬نهێنییەکانی دڵی بەم شێوەیە دەردەکەون؛ و بەم شێوەیە بە ڕووخساریەوە دەکەوێتە خوارەوە خودا دەپەرستێت و ڕاپۆرت دەکات کە خودا‬ ‫ڕاستییەک لە ئێوەدایە‪.‬‬ ‫‪26‬برایان‪ ،‬چۆنە؟ کاتێک کۆدەبنەوە‪ ،‬هەریەکێکتان زبورێکیان هەیە‪ ،‬عەقیدەی هەیە‪ ،‬زمانی هەیە‪ ،‬وەحی هەیە‪ ،‬لێکدانەوەیەکی هەیە ‪.‬با‬ ‫هەموو شتێک بۆ بنیاتنانی بکرێت‪.‬‬

‫‪141‬‬


‫یەکەمی کۆرنتیۆس‬

‫‪27‬ئەگەر کەسێک بە زمانێکی نەناسراو قسە بکات‪ ،‬با دوو کەس بێت‪ ،‬یان زۆرترینی سێ کەس بێت و ئەویش بە شێوەیەکی ڕێکوپێک‬ ‫بێت ‪.‬و با مرۆڤ لێک بداتەوە‪.‬‬ ‫‪28‬بەڵم ئەگەر وەرگێڕ نەبوو‪ ،‬با لە کڵێسادا بێدەنگ بێت ‪.‬با لەگەڵ خۆی و لەگەڵ خودادا قسە بکات‪.‬‬ ‫‪29‬با پێغەمبەران دوو یان سێ قسە بکەن‪ ،‬با ئەوی دیکە دادوەری بکات‪.‬‬ ‫‪30‬ئەگەر شتێک بۆ کەسێکی دیکە ئاشکرا بوو کە لەوێ دانیشتووە‪ ،‬با یەکەم کەس بێدەنگ بێت‪.‬‬ ‫‪31‬چونکە هەمووتان یەک بە یەک پێشبینی بکەن‪ ،‬بۆ ئەوەی هەمووان فێربن و هەمووان دڵنەوایی بدەن‪.‬‬ ‫‪32‬ڕۆحی پێغەمبەران ملکەچی پێغەمبەرانن‪.‬‬ ‫‪33‬چونکە خودا داهێنەری سەرلێشێواوی نییە‪ ،‬بەڵکو دروستکەری ئاشتییە‪ ،‬وەک لە هەموو کڵێساکانی پیرۆزەکاندا‪.‬‬ ‫‪34‬با ژنەکانتان لە کڵێساکاندا بێدەنگ بن‪ ،‬چونکە ڕێگەیان پێنادرێت قسە بکەن ‪.‬بەڵم فەرمانیان پێکراوە لە ژێر گوێڕایەڵیدا بن‪ ،‬وەک‬ ‫یاساش دەڵێت‪.‬‬ ‫‪35‬ئەگەر دەیانەوێت شتێک فێربن‪ ،‬با لە ماڵەوە لە مێردەکانیان بپرسن‪ ،‬چونکە شەرمەزارییە بۆ ژنان کە لە کڵێسادا قسە بکەن‪.‬‬ ‫‪36‬چی؟ قسەی خودا لە تۆ دەرچوو؟ یان تەنها بۆ ئێوە هاتووە؟‬ ‫‪37‬ئەگەر کەسێک خۆی بە پێغەمبەر یان ڕۆحی دەزانێت‪ ،‬با دان بەوەدا بنێت کە ئەو شتانەی بۆتان دەنووسم فەرمانەکانی یەزدانن‪.‬‬ ‫‪38‬بەڵم ئەگەر کەسێک نەزان بوو‪ ،‬با نەزان بێت‪.‬‬ ‫‪39‬بۆیە برایان‪ ،‬تەماحی پێشبینیکردن بکەن و قسەکردن بە زمانەکانی تر قەدەغە مەکەن‪.‬‬ ‫‪40‬با هەموو شتێک بە ڕێکوپێکی و ڕێکوپێکی ئەنجام بدرێت‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٥‬‬ ‫‪1‬برایان‪ ،‬من ئەو ئینجیلەتان بۆ دەگێڕمەوە کە پێم ڕاگەیاندوون‪ ،‬کە ئێوەش وەرتان گرتووە و تێیدا وەستاون‪.‬‬ ‫‪2‬بەمەش ڕزگارتان دەبێت‪ ،‬ئەگەر ئەوەی من بانگەشەم بۆ کردوون لەبیرتان بێت‪ ،‬مەگەر باوەڕتان بە خۆڕا نەبووبێت‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە پێش هەموو شتێک ئەو شتانەی کە وەرمگرتووە‪ ،‬مەسیحم لە پێناو گوناهەکانماندا مرد‪ ،‬بەپێی کتێبی پیرۆز‪.‬‬ ‫‪4‬بەخاک سپێردرا و لە ڕۆژی سێیەمدا زیندوو بووەوە بەپێی کتێبی پیرۆز‪.‬‬ ‫‪5‬لە کیفاش بینرا‪ ،‬پاشان لە دوانزە کەسەکە‪.‬‬ ‫‪6‬دوای ئەوە بە یەکجار زیاتر لە پێنج سەد برا بینرا ‪.‬بەشێکی زۆریان تا ئێستا دەمێننەوە‪ ،‬بەڵم هەندێکیان خەوتوون‪.‬‬ ‫‪7‬دوای ئەوە لەلیەن یاقوبەوە بینرا ‪.‬پاشان لە هەموو نێردراوان‪.‬‬ ‫‪8‬لە کۆتاییدا لە منیش وەک کەسێک بینرا کە لە کاتی خۆیدا لەدایک بووە‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە من بچووکترینی نێردراوانم و شایستەی ئەوە نیم پێم بڵێن نێردراوان‪ ،‬چونکە کڵێسای خودام گۆشەگیر کرد‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم بە نیعمەتی خودا من ئەوەی کەم‪ ،‬نیعمەتی ئەو کە بەسەرمدا بەخشرا بێهودە نەبوو ‪.‬بەڵم من لە هەموویان زیاتر ماندوو بووم‪ ،‬بەڵم‬ ‫من نەبووم‪ ،‬بەڵکو نیعمەتی خودا کە لەگەڵم بوو‪.‬‬ ‫‪11‬جا من بوومایە یان ئەوان‪ ،‬بەم شێوەیە بانگەشەی بۆ دەکەین و بەم شێوەیە باوەڕتان هێنا‪.‬‬ ‫‪12‬ئەگەر بانگەشەی ئەوە بکرێت کە مەسیح لە مردن زیندوو بووەتەوە‪ ،‬چۆن هەندێک لە ئێوە دەڵێن زیندووبوونەوەی مردووەکان نییە؟‬ ‫‪13‬بەڵم ئەگەر زیندووبوونەوەی مردووەکان نەبێت‪ ،‬ئەوا مەسیح زیندوو نەبووەتەوە‪.‬‬ ‫‪14‬ئەگەر مەسیح زیندوو نەبووەوە‪ ،‬ئەوا بانگەشەی ئێمە بێهودە و باوەڕی ئێوەش بێهودە‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵێ‪ ،‬شایەتحاڵی درۆینەی خودا دەبینین ‪.‬چونکە ئێمە شایەتحاڵی خودامان داوە کە مەسیحی زیندووکردەوە‪ ،‬ئەگەر مردووەکان زیندوو‬ ‫نەکەنەوە‪ ،‬زیندوو نەکردۆتەوە‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە ئەگەر مردووەکان هەستانەوە‪ ،‬ئەوا مەسیح زیندوو نەبووەتەوە‪.‬‬ ‫‪17‬ئەگەر مەسیح زیندوو نەبووەوە‪ ،‬باوەڕتان بێهودەیە ‪.‬هێشتا لە گوناهەکانتانداین‪.‬‬ ‫‪18‬ئینجا ئەوانەی لە مەسیحدا خەوتوون لەناو دەچن‪.‬‬ ‫‪19‬ئەگەر تەنها لەم ژیانەدا هیوامان بە مەسیح هەبێت‪ ،‬لە هەموو مرۆڤەکان بەدبەختترین‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم ئێستا مەسیح لە مردن زیندوو بووەتەوە و بووەتە یەکەم بەرهەمی ئەوانەی خەوتوون‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە لە ڕێگەی مرۆڤەوە مردن هاتە ئاراوە‪ ،‬زیندووبوونەوەی مردووەکانیش لە ڕێگەی مرۆڤەوە هاتە ئاراوە‪.‬‬ ‫‪22‬چونکە وەک چۆن لە ئادەمدا هەمووان دەمرن‪ ،‬بە هەمان شێوەش لە مەسیحدا هەمووان زیندوو دەکرێنەوە‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم هەر کەسێک بە ڕێکوپێکی خۆی ‪:‬مەسیح یەکەم بەرهەمە ‪.‬دواتر ئەوانەی هی مەسیحن لە هاتنیدا‪.‬‬ ‫‪24‬ئینجا کۆتایی دێت‪ ،‬کاتێک شانشینی ڕادەستی خودای باوک دەکات ‪.‬کاتێک هەموو دەسەڵت و هەموو دەسەڵت و دەسەڵتێکی خستۆتە‬ ‫خوارەوە‪.‬‬ ‫‪25‬چونکە دەبێت پاشایەتی بکات‪ ،‬تا هەموو دوژمنەکانی بخاتە ژێر پێیەکانی‪.‬‬ ‫‪26‬دوا دوژمن کە لەناو دەچێت مردنە‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە هەموو شتێکی خستۆتە ژێر پێیەکانی ‪.‬بەڵم کاتێک دەڵێت هەموو شتێک خراوەتە ژێر ئەو‪ ،‬ئاشکرایە کە ئەو کەسە بێبەشە‪ ،‬کە‬ ‫هەموو شتێکی خستۆتە ژێر ئەوەوە‪.‬‬ ‫‪28‬کاتێک هەموو شتەکان ملکەچی دەبن‪ ،‬ئەوا کوڕەکەش خۆی ملکەچی ئەو کەسە دەبێت کە هەموو شتەکانی خستۆتە ژێر دەستییەوە‪ ،‬بۆ‬ ‫ئەوەی خودا هەموو شتێک بێت لە هەموو شتێکدا‪.‬‬ ‫‪29‬ئەگینا ئەوانەی لە پێناو مردووەکاندا مەعمودیەتیان پێدەدرێت چی بکەن‪ ،‬ئەگەر مردووەکان هەستانەوە نەبن؟ بۆچی دواتر بۆ مردووەکان‬ ‫مەعمودیەت دەدرێن؟‬

‫‪142‬‬


‫یەکەمی کۆرنتیۆس‬

‫‪30‬بۆچی هەموو کاتژمێرێک لە مەترسیدا دەمێنینەوە؟‬ ‫‪31‬من ناڕەزایی دەردەبڕم بە خۆشحاڵیی ئێوە کە بە عیسای مەسیحی پەروەردگارمان هەم‪ ،‬ڕۆژانە دەمرم‪.‬‬ ‫‪32‬ئەگەر وەک مرۆڤەکان لە ئەفسوس شەڕم لەگەڵ ئاژەڵەکاندا کردبێت‪ ،‬ئەگەر مردووەکان هەستانەوە نەبن‪ ،‬چ سوودێکی بۆ من؟ با بخۆین‬ ‫و بخۆینەوە؛ چونکە سبەی دەمرین‪.‬‬ ‫‪33‬فریو مەخۆن‪ ،‬پەیوەندییە خراپەکان ڕەوشتی باش تێکدەدەن‪.‬‬ ‫‪34‬بەئاگابە بۆ ڕاستودروستی‪ ،‬گوناه مەکە ‪.‬چونکە هەندێک زانیاری خودایان نییە‪ ،‬ئەمە بۆ شەرمەزاریتان دەڵێم‪.‬‬ ‫‪35‬بەڵم کەسێک دەڵێ« ‪:‬مردووەکان چۆن زیندوو دەبنەوە؟ »و بە چ جەستەیەک دێن؟‬ ‫‪36‬گەمژە‪ ،‬ئەوەی تۆ دەیچێنی‪ ،‬زیندوو نابێتەوە‪ ،‬مەگەر نەمرێت‪.‬‬ ‫‪37‬ئەوەی دەیچێنی‪ ،‬ئەو جەستەیە ناچێنی کە دەبێت‪ ،‬بەڵکو دانەوێڵەی ڕووت‪ ،‬ڕەنگە گەنم یان دانەوێڵەی دیکە‪.‬‬ ‫‪38‬بەڵم خودا جەستەی پێدەبەخشێت بە ئارەزووی خۆی و هەر تۆوێک جەستەی خۆی دەداتێ‪.‬‬ ‫‪39‬هەموو گۆشتێک یەک گۆشت نین‪ ،‬بەڵکو گۆشتی مرۆڤ و گۆشتی ئاژەڵ و گۆشتی ماسی و باڵندە جۆرێکی تر هەیە‪.‬‬ ‫‪40‬تەنی ئاسمانی و تەنی زەمینیش هەن‪ ،‬بەڵم شکۆمەندی ئاسمانی یەکە و شکۆمەندی زەوی یەکە‪.‬‬ ‫‪41‬شکۆمەندییەکی خۆر و شکۆمەندییەکی دیکەی مانگ و شکۆمەندییەکی دیکەی ئەستێرەکان هەیە‪ ،‬چونکە ئەستێرەیەک لە شکۆمەندیدا لە‬ ‫ئەستێرەیەکی دیکە جیاوازە‪.‬‬ ‫‪42‬زیندووبوونەوەی مردووانیش بە هەمان شێوە ‪.‬لە گەندەڵیدا دەچێنرێت؛ لە نەفەسیدا بەرز دەبێتەوە‪:‬‬ ‫‪43‬بە بێ شەرەف دەچێنرێت ‪.‬بە شکۆمەندی زیندوو دەبێتەوە‪ ،‬لە لوازیدا دەچێنرێت ‪.‬لە دەسەڵتدا بەرز دەبێتەوە‪:‬‬ ‫‪44‬جەستەیەکی سروشتی دەچێنرێت ‪.‬جەستەیەکی ڕۆحی بەرز دەبێتەوە ‪.‬جەستەیەکی سروشتی هەیە‪ ،‬جەستەیەکی ڕۆحیش هەیە‪.‬‬ ‫‪45‬بەم شێوەیە نووسراوە« ‪:‬پیاوی یەکەم ئادەم بوو بە ڕۆحێکی زیندوو ‪.‬دوا ئادەم کرا بە ڕۆحێکی زیندووکەرەوە‪.‬‬ ‫‪46‬بەڵم ئەوە یەکەم شت نەبوو کە ڕۆحی بێت‪ ،‬بەڵکو سروشتی بوو ‪.‬و دواتر ئەوەی کە ڕۆحییە‪.‬‬ ‫‪47‬مرۆڤی یەکەم لە زەوییە‪ ،‬زەوییە‪ ،‬پیاوی دووەم یەزدان لە ئاسمانەوە‪.‬‬ ‫‪48‬وەکوو زەمینی‪ ،‬ئەوانەی زەمینیش ئاوان‪ ،‬هەروەک ئاسمانی‪ ،‬ئەوانەی ئاسمانین ئاوان‪.‬‬ ‫‪49‬وەک چۆن وێنەی زەمینیمان هەڵگرتووە‪ ،‬وێنەی ئاسمانیشمان هەڵدەگرین‪.‬‬ ‫‪50‬برایان‪ ،‬ئەمە دەڵێم ‪:‬گۆشت و خوێن ناتوانن شانشینی خودا بە میرات بگرن ‪.‬هەروەها گەندەڵی میراتی نەفەوتی ناگرێتەوە‪.‬‬ ‫‪51‬سەیرکە‪ ،‬نهێنیەکتان پیشان دەدەم ‪.‬هەموومان ناخەوین‪ ،‬بەڵم هەموومان دەگۆڕدرێین‪،‬‬ ‫‪52‬لە چرکەیەکدا‪ ،‬لە چرپەی چاوێکدا‪ ،‬دوا شمشاڵ لێدەدرێت‪ ،‬چونکە شمشاڵ لێدەدات و مردووەکان بە نەفەوتاوی زیندوو دەبنەوە و ئێمەش‬ ‫دەگۆڕدرێین‪.‬‬ ‫‪53‬چونکە ئەم فەوتاوە دەبێت نەفەوتاوی لەبەر بکات و ئەم مرۆڤە فانیش نەمری لەبەر بکات‪.‬‬ ‫‪54‬کەواتە کاتێک ئەم خراپەکارە نەفەوتاوی لەبەر کرد و ئەم مرۆڤە نەمرییە لەبەر کرد‪ ،‬ئەوا ئەو قسەیە دێتە دی کە نووسراوە« ‪:‬مەرگ لە‬ ‫سەرکەوتندا قووت دەدرێت»‪.‬‬ ‫‪55‬ئەی مردن‪ ،‬کوا چەقۆکەت؟ ئەی گۆڕ کوا سەرکەوتنت؟‬ ‫‪56‬چەقۆی مردن گوناهە ‪.‬و هێزی گوناه یاسایە‪.‬‬ ‫‪57‬بەڵم سوپاس بۆ خودا کە لە ڕێگەی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمانەوە سەرکەوتنمان پێدەبەخشێت‪.‬‬ ‫‪58‬بۆیە برا خۆشەویستەکانم‪ ،‬ئێوە چەسپاو بن‪ ،‬نەجووڵو بن‪ ،‬هەمیشە لە کارەکانی یەزداندا زۆر بن‪ ،‬چونکە دەزانن کە ماندووبوونتان لە‬ ‫یەزداندا بێهودە نییە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٦‬‬ ‫‪1‬سەبارەت بە کۆکردنەوە بۆ پیرۆزەکان‪ ،‬وەک چۆن فەرمانم بە کڵێساکانی گەلتیا دا‪ ،‬ئێوەش هەروا بکەن‪.‬‬ ‫‪2‬لە یەکەم ڕۆژی هەفتەدا هەریەکێکتان با لە تەنیشتی کۆبکەنەوە‪ ،‬وەک چۆن خودا سەرفرازی بۆ کردوون‪ ،‬بۆ ئەوەی کاتێک من دێم‬ ‫کۆبوونەوە نەکرێت‪.‬‬ ‫‪3‬کاتێک دێم‪ ،‬هەرکەسێک بە نامەکانتان پەسەند بکەن‪ ،‬دەیاننێرم بۆ ئەوەی بەخشندەییتان بهێننە ئۆرشەلیم‪.‬‬ ‫‪4‬ئەگەر منیش بچم‪ ،‬ئەوانیش لەگەڵمدا دەڕۆن‪.‬‬ ‫‪5‬ئێستا کاتێک بە مەقدۆنیادا تێدەپەڕم‪ ،‬دێم بۆ لتان‪ ،‬چونکە بە مەقدۆنیادا تێدەپەڕم‪.‬‬ ‫‪6‬لەوانەیە من لەگەڵتان بمێنمەوە و زستان بمێنمەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی بمهێنن لە گەشتەکەمدا بۆ هەر شوێنێک بچم‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە ئێستا لە ڕێگادا ناتبینم ‪.‬بەڵم متمانەم هەیە کە ماوەیەک لەگەڵتان بمێنمەوە‪ ،‬ئەگەر یەزدان ڕێگەی پێ بدات‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم تا جەژنی پەنتەکۆست لە ئەفسوس دەمێنمەوە‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە دەرگایەکی گەورە و کاریگەرم بۆ کراوە و نەیارەکانیش زۆرن‪.‬‬ ‫‪10‬ئەگەر تیمۆتێۆس هات‪ ،‬بزانە بێ ترس لەگەڵتان بێت‪ ،‬چونکە ئەویش وەک من کاری یەزدان دەکات‪.‬‬ ‫‪11‬کەواتە با کەس سووکایەتی پێ نەکات‪ ،‬بەڵکو بە ئاشتی بەڕێوەی ببەن تا بێتە لم‪ ،‬چونکە من لەگەڵ براکانمدا چاوەڕێی دەکەم‪.‬‬ ‫‪12‬سەبارەت بە ئەپۆلۆسی برامان‪ ،‬زۆر ویستم لەگەڵ براکاندا بێتە لت‪ ،‬بەڵم ویستی ئەو لەم کاتەدا نەهات ‪.‬بەڵم ئەو کاتە دێت کە کاتێکی‬ ‫گونجاوی دەبێت‪.‬‬ ‫‪13‬ئاگاداربن‪ ،‬لە باوەڕدا بوەستن‪ ،‬وەک مرۆڤەکان وازتان لێبهێنن‪ ،‬بەهێز بن‪.‬‬ ‫‪14‬با هەموو کارەکانت بە خێرخوازی ئەنجام بدرێت‪.‬‬ ‫‪15‬برایان‪ ،‬داواتان لێدەکەم‪ ،‬ماڵی ستیفاناس دەزانن کە یەکەم بەرهەمی ئەخایە و خۆیان گیرۆدەی خزمەتکردنی پیرۆزەکان بوون‪.‬‬

‫‪143‬‬


‫یەکەمی کۆرنتیۆس‬

‫‪16‬خۆتان ملکەچی ئەو کەسانە و هەرکەسێک بن کە یارمەتیمان دەدەن و زەحمەت دەکێشن‪.‬‬ ‫‪17‬من دڵخۆشم بە هاتنی ستیفانۆس و فۆرتوناتۆس و ئەخایکۆس‪ ،‬چونکە ئەوەی لەلی ئێوە کەم بوو‪ ،‬ئەوان دابینیان کردووە‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە ئەوان ڕۆحی من و ئێوەیان تازە کردۆتەوە‪ ،‬بۆیە دان بەو جۆرە کەسانەدا بنێن‪.‬‬ ‫‪19‬کڵێساکانی ئاسیا سڵوتان لێدەکەن ‪.‬ئاکویل و پریسکیل لە یەزدان سڵوتان لێدەکەن‪ ،‬لەگەڵ ئەو کڵێسایەی کە لە ماڵەکەیاندایە‪.‬‬ ‫‪20‬هەموو برایان سڵوتان لێدەکەن ‪.‬بە ماچێکی پیرۆز سڵو لە یەکتر بکەن‪.‬‬ ‫‪21‬سڵوی من پۆڵس بە دەستی خۆم‪.‬‬ ‫‪22‬ئەگەر کەسێک عیسا مەسیحی یەزدانی خۆش نەوێت‪ ،‬با ئاناتێما ماراناتا بێت‪.‬‬ ‫‪23‬نیعمەتی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان لەگەڵتان بێت‪.‬‬ ‫‪24‬خۆشەویستی من لە عیسا مەسیحدا لەگەڵ هەمووتان بێت ‪.‬ئامین( ‪.‬یەکەم نامە بۆ کۆرنتیەکان لە فیلیپەوە لەلیەن ستیفانۆس و فۆرتوناتۆس‬ ‫و ئەخایک و تیمۆتێۆسەوە نووسراوە‪).‬‬

‫‪144‬‬


‫‪ ٢‬کۆرنتیۆس‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬پۆڵس‪ ،‬نێردراوی عیسا مەسیح بە ویستی خودا و تیمۆتێۆسی برامان‪ ،‬بۆ کڵێسای خودا کە لە کۆرنتیۆسە و لەگەڵ هەموو پیرۆزەکانی‬ ‫هەموو ئاخایا‪.‬‬ ‫‪2‬نیعمەت و ئاشتی لەلیەن خودای باوکمان و یەزدانی مەسیحەوە بۆتان بێت‪.‬‬ ‫‪3‬سوپاس بۆ خودا‪ ،‬باوکی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان‪ ،‬باوکی میهرەبانی و خودای هەموو ئاسوودەیی‪.‬‬ ‫‪4‬لە هەموو تەنگانەماندا دڵنەواییمان دەدات‪ ،‬بۆ ئەوەی بتوانین دڵنەوایی ئەو کەسانە بدەین کە لە هەر ناڕەحەتییەکدان‪ ،‬بەو ئاسوودەییەی کە‬ ‫خودا دڵنەواییمان پێدەبەخشێت‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە وەک چۆن ئازارەکانی مەسیح لە ئێمەدا زۆرن‪ ،‬بە هەمان شێوە دڵنەواییمان لە ڕێگەی مەسیحەوە زۆرە‪.‬‬ ‫‪6‬ئەگەر ئازارمان هەبێت‪ ،‬ئەوە بۆ دڵنەوایی و ڕزگاری ئێوەیە‪ ،‬کە کاریگەرە لە بەرگەگرتنی هەمان ئەو ئازارانەی کە ئێمەش دەناڵێنین‪ ،‬یان‬ ‫دڵنەواییمان بۆ دڵنەوایی و ڕزگاری ئێوەیە‪.‬‬ ‫‪7‬هیوامان لە ئێوە چەسپاوە‪ ،‬دەزانین کە ئێوەش بەشدارن لە ئازارەکان‪ ،‬بە هەمان شێوەش لە دڵنەوایی‪.‬‬ ‫‪8‬برایان‪ ،‬ئێمە نامانەوێت ئێوە لەو ناڕەحەتییانەی لە ئاسیا بەسەرماندا هاتوون‪ ،‬بێ ئاگا بن‪ ،‬کە لە هێزماندا فشارمان خستۆتە سەر‪ ،‬تا لە ژیان‬ ‫بێهیوا بووین‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم ئێمە سزای لە سێدارەدانمان لە خۆماندا هەبوو‪ ،‬بۆ ئەوەی متمانەمان بە خۆمان نەبێت‪ ،‬بەڵکو متمانەمان بەو خودایە هەبێت کە‬ ‫مردووەکان زیندوو دەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪10‬ئەو لە مردنێکی وا گەورە ڕزگاری کردین و ڕزگاری دەکات‪ ،‬متمانەمان پێی هەیە کە هێشتا ڕزگارمان دەکات‪.‬‬ ‫‪11‬ئێوەش بە دوعاکردن بۆ ئێمە هاوکاری دەکەن‪ ،‬بۆ ئەوەی بۆ ئەو دیارییەی کە بە زۆر کەس پێمان بەخشراوە‪ ،‬زۆر کەس لە پێناوماندا‬ ‫سوپاسی بکەن‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە دڵخۆشیمان ئەمەیە‪ ،‬شایەتحاڵی ویژدانمانە‪ ،‬کە بە سادەیی و دڵسۆزی خودایی‪ ،‬نەک بە حیکمەتی جەستەیی‪ ،‬بەڵکو بە نیعمەتی‬ ‫خودا‪ ،‬لە جیهاندا گفتوگۆمان کردووە و زیاتریش بۆ ئێوە‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە ئێمە هیچ شتێکی ترتان بۆ نانووسین‪ ،‬جگە لەوەی کە دەیخوێننەوە و دانیان پێدا بنێن ‪.‬و متمانەم هەیە تا کۆتایی دان بەوەدا بنێن؛‬ ‫‪14‬هەروەک چۆن ئێوەش لە ڕۆژی عیسا پەروەردگاردا‪ ،‬ئێمەش دڵخۆشکەری ئێوەین‪ ،‬وەک چۆن ئێوەش لە ڕۆژی عیسادا هی ئێمەن‪.‬‬ ‫‪15‬بەم متمانەیە پێشتریش بیرم لەوە بووەوە کە بێمە لی ئێوە‪ ،‬بۆ ئەوەی سوودی دووەمتان هەبێت‪.‬‬ ‫‪16‬بەلی ئێوەدا تێپەڕ بم بۆ مەقدۆنیا و لە مەقدۆنیاشەوە بگەڕێمەوە بۆ لی ئێوە و لە ئێوەش بەرەو یەهودا ببم‪.‬‬ ‫‪17‬کەواتە من بەم شێوەیە بیرم دەکردەوە‪ ،‬ئایا سووکایەتیم بەکارهێنا؟ یان ئەو شتانەی کە مەبەستمە‪ ،‬ئایا بەپێی جەستە مەبەستم هەیە‪ ،‬کە‬ ‫بەڵێ و نەخێر لەگەڵمدا هەبێت؟‬ ‫‪18‬بەڵم وەک چۆن خودا ڕاستە‪ ،‬قسەی ئێمە بۆ ئێوە بەڵێ و نەخێر نەبوو‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە کوڕی خودا‪ ،‬عیسا مەسیح‪ ،‬کە لەلیەن ئێمە و سیلڤانۆس و تیمۆتێۆسەوە لە نێوانتاندا بانگەشەی بۆ کرا‪ ،‬بەڵێ و نەخێر نەبوو‪،‬‬ ‫بەڵکو لە ناو ئەودا بەڵێ بوو‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە هەموو بەڵێنەکانی خودا لە ڕێگەی ئەوەوە بەڵێن و لە ناو ئەودایە ئامین‪ ،‬بۆ شکۆمەندی خودا لە ڕێگەی ئێمەوە‪.‬‬ ‫‪21‬ئەوەی لەگەڵ ئێوە لە مەسیحدا چەسپاندمان و مەسحی کردووین‪ ،‬خودایە‪.‬‬ ‫‪22‬ئەویش مۆری لەسەر داین و ڕۆحی لە دڵماندا بەخشیوە‪.‬‬ ‫‪23‬جگە لەوەش بانگەوازی خودا دەکەم بۆ ئەوەی شایەتحاڵی لەسەر گیانم بێت‪ ،‬کە هێشتا نەهاتوومەتە کۆرنتیس بۆ ئەوەی بەزەییتان پێ‬ ‫ببەخشێت‪.‬‬ ‫‪24‬نەک لەبەر ئەوەی ئێمە دەسەڵتمان بەسەر باوەڕتاندا هەیە‪ ،‬بەڵکو یارمەتیدەری خۆشیتانین‪ ،‬چونکە بە باوەڕ وەستاوین‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬بەڵم من ئەمەم لەگەڵ خۆمدا دیاری کرد‪ ،‬کە بە قورسایی نەگەڕێمەوە لت‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە ئەگەر دڵتەنگتان بکەم‪ ،‬کێیە دڵخۆشم دەکات‪ ،‬جگە لەوەی کە من دڵتەنگم دەکات؟‬ ‫‪3‬منیش ئەمەم بۆ نووسی‪ ،‬نەک کاتێک هاتم‪ ،‬دڵتەنگم بێت لەوانەی کە دەبێ دڵخۆش بم ‪.‬متمانەم بە هەمووتان هەیە‪ ،‬کە خۆشی من خۆشی‬ ‫هەمووتانە‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە لە ناخۆشی و ناڕەحەتی دڵەوە بە فرمێسکێکی زۆرەوە بۆم نووسی ‪.‬نەک بۆ ئەوەی دڵتەنگ بن‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوەی ئەو خۆشەویستییە‬ ‫بزانن کە من زۆرترم بۆتان هەیە‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم ئەگەر کەسێک خەمبار بووبێت‪ ،‬ئەوا منی دڵتەنگ نەکردووە‪ ،‬بەڵکو بەشێکی دڵتەنگی کردووم‪ ،‬بۆ ئەوەی پارەی زۆر لە هەمووتان‬ ‫نەدەم‪.‬‬ ‫‪6‬ئەم سزایە بەسە بۆ کەسێکی ئاوا‪ ،‬کە زۆر کەس بەسەریاندا سەپێنراوە‪.‬‬ ‫‪7‬بەپێچەوانەوە پێتان باشترە لێی خۆشبن و دڵنەوایی بدەن‪ ،‬نەک ئەو جۆرە کەسە بە خەمێکی زۆرەوە قووت بدرێت‪.‬‬ ‫‪8‬بۆیە لێتان دەپاڕێمەوە کە خۆشەویستی خۆتان بۆ ئەو پشتڕاست بکەنەوە‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە بۆ ئەم مەبەستەش نووسیومە‪ ،‬تا بزانم بەڵگەی ئێوە بزانم کە ئایا لە هەموو شتێکدا گوێڕایەڵن یان نا‪.‬‬

‫‪145‬‬


‫‪ ٢‬کۆرنتیۆس‬

‫‪10‬ئەوەی ئێوە لە هەر شتێک خۆشبن‪ ،‬منیش لێی خۆش دەبم‪ ،‬چونکە ئەگەر لە هەر شتێک خۆش بووم و لێی خۆش بووم‪ ،‬لە پێناو ئێوەدا لە‬ ‫کەسایەتی مەسیحدا لێی خۆش بووم‪.‬‬ ‫‪11‬بۆ ئەوەی شەیتان سوودمان لێ وەربگرێت‪ ،‬چونکە ئێمە لە پیلنەکانی بێ ئاگا نین‪.‬‬ ‫‪12‬هەروەها کاتێک هاتمە ترۆئاس بۆ بانگەشەی ئینجیلی مەسیح و دەرگایەک لەلیەن یەزدانەوە بۆم کرایەوە‪.‬‬ ‫‪13‬لە ڕۆحمدا هیچ پشوویەکم نەبوو‪ ،‬چونکە تیتۆسی برامم نەدۆزیەوە‪ ،‬بەڵم بە ماڵئاوایی لێکردنم و لەوێشەوە چوومە مەقدۆنیا‪.‬‬ ‫‪14‬سوپاس بۆ خودا کە هەمیشە دەبێتە هۆی سەرکەوتنمان لە مەسیحدا و بۆنی زانینی خۆی لە هەموو شوێنێک لە ڕێگەی ئێمەوە‬ ‫دەردەخات‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە ئێمە لی خودا بۆنێکی خۆشی مەسیحین‪ ،‬لە ڕزگاربووان و لەناوچوون‪.‬‬ ‫‪16‬بۆ ئەو کەسەی ئێمە بۆنی مردنین تا مردن ‪.‬بۆ ئەوی دیکەش بۆنی ژیان بۆ ژیان ‪.‬وە کێ بەسە بۆ ئەم شتانە؟‬ ‫‪17‬چونکە ئێمە وەک زۆر نین کە قسەی خودا تێکدەدەن‪ ،‬بەڵکو وەک دڵسۆزی‪ ،‬بەڵکو وەک خودا‪ ،‬لەبەردەم خودادا بە مەسیح قسە دەکەین‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬ئایا دەست دەکەینەوە بە دەستخۆشیکردن لە خۆمان؟ یان پێویستمان بە ئێمەش وەک هەندێکی تر نامەی دەستخۆشی هەیە بۆ ئێوە‪ ،‬یان‬ ‫نامەی دەستخۆشی لە ئێوە؟‬ ‫‪2‬ئێوە ئەو نامەیەی ئێمەن کە لە دڵماندا نووسراون و لەلیەن هەموو مرۆڤەکانەوە ناسراون و دەیخوێننەوە‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئێوە بە ئاشکرا ڕاگەیەندراون کە نامەی مەسیحن کە لەلیەن ئێمەوە خزمەت دەکرێت‪ ،‬نەک بە ڕەنگ‪ ،‬بەڵکو بە ڕۆحی خودای‬ ‫زیندوو نووسراوە ‪.‬نەک لە تەختەی بەرد‪ ،‬بەڵکو لە تەختەی گۆشتی دڵدا‪.‬‬ ‫‪4‬ئێمەش لە ڕێگەی مەسیحەوە متمانەمان بە خودا هەیە‪.‬‬ ‫‪5‬نەک ئەوەی کە ئێمە بەس بین لە خۆمانەوە بۆ ئەوەی هیچ شتێک وەک خۆمان بیر بکەینەوە ‪.‬بەڵم بەسبوونی ئێمە لە خوداوەیە؛‬ ‫‪6‬ئێمەی کردە خزمەتکاری پەیمانی نوێ ‪.‬نەک لە پیت‪ ،‬بەڵکو لە ڕۆح‪ ،‬چونکە پیت دەکوژێت‪ ،‬بەڵم ڕۆح ژیان دەبەخشێت‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم ئەگەر خزمەتکردنی مردن کە لە بەردەکاندا نووسرابوو و هەڵکەندراوە‪ ،‬شکۆمەند بوو‪ ،‬بەجۆرێک نەوەی ئیسرائیل نەیاندەتوانی بە‬ ‫چەقبەستوویی سەیری ڕووخساری موسا بکەن بۆ شکۆمەندی ڕووخساری ‪.‬ئەو شکۆمەندییە دەبوو لەناو ببرێت‪.‬‬ ‫‪8‬چۆن خزمەتکردنی ڕۆح تا ڕادەیەک شکۆمەند نابێت؟‬ ‫‪9‬چونکە ئەگەر خزمەتکردنی مەحکومکردن شکۆمەندی بێت‪ ،‬خزمەتکردنی ڕاستودروستی زۆر زیاترە لە شکۆمەندیدا‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە ئەو شکۆمەندییەش شکۆمەندی لەم ڕووەوە شکۆمەندی نەبوو‪ ،‬بەهۆی ئەو شکۆمەندییەی کە سەرکەوتووە‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە ئەگەر ئەوەی نەماوە شکۆمەند بوو‪ ،‬ئەوە زۆر زیاتر شکۆمەندە‪.‬‬ ‫‪12‬کەواتە ئێمە هیوایەکی وامان هەیە‪ ،‬زۆر بە ڕوونی قسە دەکەین‪.‬‬ ‫‪13‬نەک وەک موسا کە پەردەی لەسەر ڕووخساری دانا‪ ،‬بۆ ئەوەی نەوەی ئیسرائیل نەتوانن بە توندی سەیری کۆتایی ئەو شتە بکەن کە‬ ‫هەڵوەشاوەتەوە‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم مێشکیان کوێر بوو‪ ،‬چونکە تا ئەمڕۆش لە خوێندنەوەی پەیمانی کۆن هەمان پەردەی لنەدراوە ‪.‬ئەو پەردەیە لە مەسیحدا لەناو‬ ‫دەچێت‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم تا ئەمڕۆش کە موسا دەخوێندرێتەوە‪ ،‬پەردەکە لەسەر دڵیان دەبێت‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم کاتێک ڕوو لە یەزدان دەکات‪ ،‬پەردەکە دەبڕدرێت‪.‬‬ ‫‪17‬یەزدان ئەو ڕۆحە‪ ،‬لە کوێ ڕۆحی یەزدان بێت‪ ،‬ئازادی هەیە‪.‬‬ ‫‪18‬بەڵم هەموومان بە ڕووخسارێکی کراوە کە وەک شووشەیەک شکۆمەندی یەزدان دەبینین‪ ،‬لە شکۆمەندییەوە بۆ شکۆمەندی‬ ‫دەگۆڕدرێین بۆ هەمان وێنە‪ ،‬وەک چۆن بە ڕۆحی یەزدان‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬بۆیە ئێمە ئەم خزمەتەمان هەیە‪ ،‬وەک چۆن میهرەبانیمان وەرگرتووە‪ ،‬بێهێز نابین‪.‬‬ ‫‪2‬بەڵم وازتان لە شتە شاراوەکانی ناپاکی هێناوە‪ ،‬بە فێڵبازی نەڕۆیشتوون و بە فێڵبازی مامەڵەیان لەگەڵ وشەی خودادا کردووە ‪.‬بەڵم بە‬ ‫دەرکەوتنی ڕاستی خۆمان لەبەردەم ویژدانی هەموو کەسێکدا لەبەردەم خودادا بەرز دەکەینەوە‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم ئەگەر ئینجیلەکەمان شاراوە بێت‪ ،‬بۆ ئەوانەی ون بوون شاراوەتەوە‪.‬‬ ‫‪4‬خودای ئەم جیهانە بیری ئەوانەی باوەڕیان پێنەکراوە کوێر کردووە‪ ،‬نەک ڕووناکی ئینجیلی شکۆمەندی مەسیح کە وێنەی خودایە‪ ،‬بۆیان‬ ‫نەدرەوشێتەوە‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە ئێمە خۆمان بانگەشەی بۆ ناکەین‪ ،‬بەڵکو عیسای مەسیحی یەزدان ‪.‬و خۆمان بەندەی ئێوەین لە پێناو عیسا‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە خودا کە فەرمانی دا ڕووناکی لە تاریکییەوە بدرەوشێتەوە‪ ،‬لە دڵماندا درەوشایەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی ڕووناکی ناسینی شکۆمەندی خودا‬ ‫لەبەردەم عیسا مەسیحدا بدات‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم ئێمە ئەم گەنجینەیەمان لەناو دەفرە زەوییەکاندا هەیە‪ ،‬بۆ ئەوەی گەورەیی دەسەڵت لە خوداوە بێت نەک لە ئێمە‪.‬‬ ‫‪8‬ئێمە لە هەموو لیەک تووشی شڵەژان بووین‪ ،‬بەڵم ناڕەحەت نین ‪.‬ئێمە سەرمان لێ شێواوە‪ ،‬بەڵم لە نائومێدیدا نین؛‬ ‫‪9‬گۆشەگیری کرا‪ ،‬بەڵم وازیان لێ نەهێنرا ‪.‬فڕێدرایە خوارەوە‪ ،‬بەڵم لەناو نەچوو؛‬ ‫‪10‬هەمیشە لە جەستەماندا مردنی عیسای یەزدان هەڵدەگرین‪ ،‬بۆ ئەوەی ژیانی عیساش لە جەستەماندا دەربکەوێت‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە ئێمەی زیندوو هەمیشە لەبەر عیسا ڕادەستی مردن دەکەین‪ ،‬تاکو ژیانی عیساش لە جەستەی فانیمان دەربکەوێت‪.‬‬

‫‪146‬‬


‫‪ ٢‬کۆرنتیۆس‬

‫‪12‬کەواتە مردن لە ئێمەدا کاردەکات‪ ،‬بەڵم ژیان لە ئێوەدا‪.‬‬ ‫‪13‬ئێمە هەمان ڕۆحی باوەڕمان هەیە‪ ،‬وەک ئەوەی نووسراوە« ‪:‬باوەڕم هەبوو‪ ،‬بۆیە قسەم کردووە ‪.‬ئێمەش باوەڕمان هەیە‪ ،‬و بۆیە قسە‬ ‫دەکەین؛‬ ‫‪14‬چونکە دەزانین ئەوەی عیسا یەزدانی زیندوو کردۆتەوە ئێمەش بە عیسا زیندوو دەکاتەوە و لەگەڵتان پێشکەشمان دەکات‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە هەموو شتێک لە پێناو ئێوەدایە‪ ،‬بۆ ئەوەی نیعمەتە زۆرەکە بەهۆی سوپاسگوزاری زۆر کەسەوە بۆ شکۆمەندی خودا زیاد بکات‪.‬‬ ‫‪16‬لەبەر ئەوەش بێهێز نابین ‪.‬بەڵم ئەگەر مرۆڤی دەرەوەمان لەناو بچێت‪ ،‬بەڵم مرۆڤی ناوەوە ڕۆژ بە ڕۆژ نوێ دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە ئازارە سووکەکەمان کە بۆ ساتێکە‪ ،‬قورسایی شکۆمەندی زۆر گەورەتر و هەمیشەییمان بۆ دروست دەکات‪.‬‬ ‫‪18‬لە کاتێکدا ئێمە سەیری ئەو شتانە ناکەین کە دەبینرێن‪ ،‬بەڵکو سەیری ئەو شتانە دەکەین کە نابینرێن ‪.‬بەڵم ئەو شتانەی کە نابینرێن‬ ‫هەتاهەتایین‪.‬‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬چونکە دەزانین ئەگەر ماڵە زەمینیەکەمان لەم چادرە هەڵبوەشێتەوە‪ ،‬بینایەکی خودامان هەیە‪ ،‬خانوویەک کە بە دەست دروست نەکراوە‪ ،‬لە‬ ‫ئاسمانەکاندا هەمیشەیی‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە ئێمە بەم کارە دەناڵێنین‪ ،‬زۆر ئارەزووی ئەوە دەکەین کە ماڵەکەمان کە لە ئاسمانەوە هاتووە‪ ،‬لەبەر بکەین‪.‬‬ ‫‪3‬ئەگەر وابێت ئێمە بە جل و بەرگەوە ڕووت نابینرێتەوە‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە ئێمەی ئەم چادرە دەگرین و بارگرانیمان لەسەرە‪ ،‬نەک لەبەر ئەوەی بمانەوێت جل و بەرگمان لەبەر بکەین‪ ،‬بەڵکو لەبەر بکەین‪،‬‬ ‫تا مردن لە ژیان قووت بدرێت‪.‬‬ ‫‪5‬ئەو کەسەی کە ئێمەی لە پێناو هەمان شتدا کاری کردووە‪ ،‬خودایە‪ ،‬کە ڕۆحی بەهێزی پێبەخشیوین‪.‬‬ ‫‪6‬بۆیە هەمیشە متمانەمان بەخۆمان هەیە‪ ،‬دەزانین کە لە ماڵەوە لە جەستەداین‪ ،‬لە یەزدان دوورین‪.‬‬ ‫( ‪7‬چونکە ئێمە بە باوەڕ دەڕۆین نەک بە بینین‪).‬‬ ‫‪8‬ئێمە دڵنیاین‪ ،‬دەڵێم‪ ،‬زیاتر ئامادەین لە جەستە دوور بین و لەگەڵ یەزدان ئامادە بین‪.‬‬ ‫‪9‬بۆیە ئێمە زەحمەت دەکێشین‪ ،‬بۆ ئەوەی لە ئامادەبوون یان ئامادەنەبوون‪ ،‬لەلیەن ئەوەوە قبوڵمان بکرێت‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە هەموومان دەبێ لەبەردەم کورسی دادوەری مەسیح دەرکەوین ‪.‬بۆ ئەوەی هەرکەسێک ئەو کارانەی لە جەستەی خۆیدا کردوویانە‬ ‫وەربگرێت‪ ،‬بە پێی ئەوەی کردوویەتی‪ ،‬جا چاک بێت یان خراپ‪.‬‬ ‫‪11‬بۆیە بە زانینی ترس و تۆقاندنی یەزدان‪ ،‬مرۆڤەکان ڕازی دەکەین ‪.‬بەڵم ئێمە بۆ خودا دەرکەوتین؛ متمانەم هەیە لە ویژدانەکانتاندا‬ ‫دەردەکەون‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە ئێمە جارێکی دیکە خۆمان بۆ ئێوە ڕاناگرین‪ ،‬بەڵکو دەرفەتتان پێدەدەین کە لە پێناوماندا شکۆمەند بن‪ ،‬بۆ ئەوەی هەندێک وەڵمی‬ ‫ئەو کەسانەتان هەبێت کە لە ڕواڵەتدا شانازی دەکەن نەک لە دڵدا‪.‬‬ ‫‪13‬جا ئێمە سەرسوڕهێنەر بین‪ ،‬ئەوە بۆ خودایە‪ ،‬یان هۆشیار بین‪ ،‬ئەوە بۆ ئێوەیە‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە خۆشەویستی مەسیح ناچارمان دەکات ‪.‬چونکە ئێمە بەم شێوەیە حوکم دەدەین کە ئەگەر یەکێک لە پێناو هەمووان مرد‪ ،‬ئەوا‬ ‫هەموویان مردوون‪.‬‬ ‫‪15‬بۆ هەمووان مرد‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەوانەی لە ژیاندان بۆ خۆیان نەژین‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەو کەسە بژین کە لە پێناویاندا مرد و زیندوو بووەوە‪.‬‬ ‫‪16‬بۆیە لەمەودوا کەس بە گۆشت ناناسین‪ ،‬ئەگەرچی مەسیحمان بە جەستە ناسی‪ ،‬بەڵم ئێستا چیتر نایناسین‪.‬‬ ‫‪17‬بۆیە ئەگەر کەسێک لە مەسیحدا بێت‪ ،‬ئەوا بوونەوەرێکی نوێیە‪ ،‬شتە کۆنەکان تێپەڕین ‪.‬سەیرکە‪ ،‬هەموو شتێک نوێ بووەتەوە‪.‬‬ ‫‪18‬هەموو شتێک لە خوداوەیە‪ ،‬کە ئێمەی بە عیسا مەسیح لەگەڵ خۆی ئاشت کردووەتەوە و ئەرکی ئاشتەوایی پێبەخشیوین‪.‬‬ ‫‪19‬واتە خودا لە مەسیحدا بوو‪ ،‬جیهانی لەگەڵ خۆیدا ئاشتکردەوە‪ ،‬سەرپێچییەکانیان بۆ نەدەزانی ‪.‬و وشەی ئاشتەوایی پێبەخشیوین‪.‬‬ ‫‪20‬ئێستا ئێمە باڵیۆزی مەسیحین‪ ،‬وەک ئەوەی خودا لە ڕێگەی ئێمەوە داوای لێبوردنتان لێ بکات‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە ئەوی کردە گوناه لە پێناو ئێمەدا‪ ،‬کە گوناهی نەدەزانی ‪.‬بۆ ئەوەی لە ڕێگەی ئەوەوە ببینە ڕاستودروستی خودا‪.‬‬ ‫بەشی شەشەم‬ ‫‪1‬ئێمەش وەک کرێکاران لەگەڵ ئەودا‪ ،‬داواتان لێدەکەین کە نیعمەتی خودا بە خۆڕایی وەرنەگرن‪.‬‬ ‫( ‪2‬چونکە دەڵێت« ‪:‬لە سەردەمێکی پەسەندکراودا گوێم لێتە و لە ڕۆژی ڕزگاریدا یارمەتیت دا‪.‬‬ ‫‪3‬لە هیچ شتێکدا هیچ تاوانێک مەدەن‪ ،‬بۆ ئەوەی خزمەتەکە تاوانبار نەکرێت‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم لە هەموو شتێکدا خۆمان وەک خزمەتکاری خودا پەسەند بکەین‪ ،‬لە سەبرێکی زۆر و لە ناخۆشی و لە پێویستی و ناڕەحەتیدا‪.‬‬ ‫‪5‬لە لێدان‪ ،‬لە زیندان‪ ،‬لە ئاژاوە‪ ،‬لە زەحمەت‪ ،‬لە چاودێری و لە ڕۆژوو‪.‬‬ ‫‪6‬بە پاکی و بە زانین و بە خۆڕاگری و بە میهرەبانی و بە ڕۆحی پیرۆز و بە خۆشەویستی بێ ساختە‪.‬‬ ‫‪7‬بە وشەی ڕاستی‪ ،‬بە هێزی خودا‪ ،‬بە زرێپۆشی ڕاستودروستی لە دەستی ڕاست و چەپ‪.‬‬ ‫‪8‬بە شەرەف و بێشەرەف‪ ،‬بە قسەی خراپ و قسەی باش‪ ،‬وەک فریودەر‪ ،‬بەڵم ڕاستگۆ‪.‬‬ ‫‪9‬وەک نەناسراو و لەگەڵ ئەوەشدا ناسراوە ‪.‬وەک مردن و‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬ئێمە دەژین؛ وەک سزادراو و نەکوژراو؛‬ ‫‪10‬وەک خەمبار‪ ،‬بەڵم هەمیشە شاد ‪.‬وەک هەژار‪ ،‬بەڵم زۆر کەس دەوڵەمەند دەکات؛ وەک ئەوەی هیچیان نەبێت و لەگەڵ ئەوەشدا خاوەنی‬ ‫هەموو شتێک بن‪.‬‬ ‫‪11‬ئەی کۆرنتیەکان‪ ،‬دەممان بۆتان کراوە‪ ،‬دڵمان گەورە بووە‪.‬‬

‫‪147‬‬


‫‪ ٢‬کۆرنتیۆس‬

‫‪12‬ئێوە لە ئێمەدا گرژ نەبوون‪ ،‬بەڵکو لە ڕیخۆڵەکانی خۆتان گرژ بوون‪.‬‬ ‫‪13‬بۆ پاداشتێک‪ ،‬وەک ئەوەی لەگەڵ منداڵەکانمدا قسە دەکەم‪ ،‬ئێوەش گەورە بن‪.‬‬ ‫‪14‬ئێوە بە یەکسانی لەگەڵ بێباوەڕاندا نەبەسترێنەوە‪ ،‬چونکە ڕاستودروستی لەگەڵ ناڕاستگۆیی چ هاوبەشییەکی هەیە؟ ڕووناکی چ‬ ‫هاوبەشییەکی لەگەڵ تاریکیدا هەیە؟‬ ‫‪15‬مەسیح چ هاوئاهەنگی لەگەڵ بێلیال هەیە؟ یان ئەوەی باوەڕ دەهێنێت چ بەشێکی لەگەڵ کافرێکدا هەیە؟‬ ‫‪16‬پەرستگای خودا چ ڕێکەوتنێکی لەگەڵ بتەکاندا هەیە؟ چونکە ئێوە پەرستگای خودای زیندوون ‪.‬وەک خودا فەرموویەتی« ‪:‬لەناویاندا‬ ‫دەژیم و لەناویاندا دەڕۆم »‪.‬منیش دەبمە خودایان و ئەوانیش دەبنە گەلی من»‪.‬‬ ‫‪17‬بۆیە لە نێوانیان دەربچن و جیا بن‪ ،‬یەزدان دەفەرموێت و دەست لە شتە پیسەکە مەدەن ‪.‬و منیش وەرتان دەگرم‪،‬‬ ‫‪18‬دەبێتە باوکێک بۆ ئێوە‪ ،‬ئێوەش دەبنە کوڕ و کچم‪ ،‬یەزدانی گەورە دەفەرموێت‪.‬‬ ‫بەشی حەوتەم‬ ‫‪1‬کەواتە خۆشەویستان‪ ،‬با خۆمان پاک بکەینەوە لە هەموو پیسییەکی گۆشت و ڕۆح‪ ،‬پیرۆزی لە ترسی خودادا تەواو بکەین‪.‬‬ ‫‪2‬وەرمان بگرن؛ ئێمە ستەممان لە هیچ کەسێک نەکردووە‪ ،‬هیچ کەسێکمان گەندەڵ نەکردووە‪ ،‬فێڵمان لە هیچ کەسێک نەکردووە‪.‬‬ ‫‪3‬من ئەمە ناڵێم بۆ ئەوەی مەحکومتان بکەم‪ ،‬چونکە پێشتر وتم کە ئێوە لە دڵماندان بۆ ئەوەی لەگەڵتان بمرن و بژین‪.‬‬ ‫‪4‬بوێری قسەکردنم بەرامبەر بە ئێوە گەورەیە‪ ،‬شکۆمەندیم بۆ ئێوە گەورەیە‪ ،‬پڕم لە دڵنەوایی‪ ،‬لە هەموو تەنگانەماندا زۆر دڵخۆشم‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە کاتێک گەیشتینە مەقدۆنیا‪ ،‬جەستەمان پشوویەکی نەبوو‪ ،‬بەڵم لە هەموو لیەکدا تووشی شڵەژان بووین ‪.‬لە دەرەوەی شەڕەکان‬ ‫بوون‪ ،‬لە ناوەوە ترسەکان بوون‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم خودا کە دڵنەوایی ئەوانە دەدات کە فڕێدراون‪ ،‬بە هاتنی تیتۆس دڵنەوایی داین‪.‬‬ ‫‪7‬نەک تەنها بە هاتنی‪ ،‬بەڵکو بەهۆی ئەو دڵنەواییەی کە لە ئێوەدا دڵنەوایی پێدرا‪ ،‬کاتێک ئارەزووی پڕ لە دڵتان‪ ،‬ماتەمینی و بیری پڕ لە‬ ‫گەرمیتان بۆ منی پێ ڕاگەیاندین ‪.‬بەجۆرێک زیاتر دڵخۆش بووم‪.‬‬ ‫‪8‬هەرچەندە بە نامەیەک خەمبارتان کردم‪ ،‬بەڵم پەشیمان ناکەمەوە‪ ،‬هەرچەندە پەشیمان بوومەوە‪ ،‬چونکە تێدەگەم کە هەمان نامە خەمبارتان‬ ‫کردووە‪ ،‬هەرچەندە بۆ ماوەیەک بوو‪.‬‬ ‫‪9‬ئێستا من دڵخۆشم‪ ،‬نەک ئەوەی خەمبار بوویت‪ ،‬بەڵکو دڵتەنگ بوویت بۆ تەوبەکردن‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە خەم و پەژارەی خودا تەوبەکردنە بۆ ڕزگاربوون کە پەشیمان نەبێتەوە‪ ،‬بەڵم خەم و پەژارەی جیهان مردن بەدوای خۆیدا‬ ‫دەهێنێت‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە سەیرکە هەر ئەم شتە‪ ،‬کە ئێوە بە جۆرێکی خوداپەرستانە خەمبار بوون‪ ،‬چ وریایەکتان لە ئێوەدا کردووە‪ ،‬بەڵێ‪ ،‬چ تووڕەیییەک‪،‬‬ ‫بەڵێ‪ ،‬چ ترسێک‪ ،‬بەڵێ‪ ،‬چ ئارەزووی توند‪ ،‬بەڵێ‪ ،‬چ جۆش و خرۆشێک ‪.‬بەڵێ‪ ،‬چ تۆڵەیەک !لە هەموو شتێکدا خۆتان پەسەند کرد کە لەم‬ ‫بابەتەدا ڕوون بن‪.‬‬ ‫‪12‬بۆیە ئەگەرچی بۆتانم نووسیبێتم‪ ،‬بەڵم نەک لەبەر هۆکارەکەی کە هەڵەی کردووە‪ ،‬نە لەبەر هۆکارەکەی کە هەڵەی کردووە‪ ،‬بەڵکو بۆ‬ ‫ئەوەی گرنگیدانمان بۆ ئێوە لەبەردەم خودادا دەربکەوێت‪.‬‬ ‫‪13‬بۆیە بە ئاسوودەیی ئێوە دڵنەواییمان پێدرا‪ ،‬بەڵێ‪ ،‬زۆر زیاتر دڵخۆش بووین بەهۆی خۆشی تیتۆسەوە‪ ،‬چونکە ڕۆحی لەلیەن‬ ‫هەمووتانەوە تازە بووەوە‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە ئەگەر شانازی بە شتێکەوە کردبێتم‪ ،‬شەرم ناکەم ‪.‬بەڵم وەک چۆن هەموو شتێکمان بە ڕاستی پێتان گوت‪ ،‬بە هەمان شێوە‬ ‫شانازیمان کە لەبەردەم تیتۆسدا کردوومە‪ ،‬ڕاستی دەبینرێت‪.‬‬ ‫‪15‬سۆز و خۆشەویستی ناوەوەی بەرامبەرتان زۆرترە‪ ،‬لە کاتێکدا گوێڕایەڵی هەمووتانی لەبیرە‪ ،‬کە چۆن بە ترس و لەرزەوە پێشوازیتان‬ ‫لێکرد‪.‬‬ ‫‪16‬بۆیە دڵخۆشم کە لە هەموو شتێکدا متمانەم بە ئێوە هەیە‪.‬‬ ‫بەشی هەشتەم‬ ‫‪1‬برایان‪ ،‬ئێمەش بە نیعمەتی خودا کە بە کڵێساکانی مەقدۆنیا بەخشیوە‪ ،‬ئاگادارتان دەکەینەوە‪.‬‬ ‫‪2‬چۆن لە تاقیکردنەوەیەکی گەورەی تەنگانەدا زۆری خۆشی و هەژاری قووڵیان زۆر بوو بۆ دەوڵەمەندی بەخشندەیی ئەوان‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە من شایەتحاڵی دەسەڵتیان دەدەم‪ ،‬بەڵێ‪ ،‬لە دەرەوەی دەسەڵتی ئەوانیش خۆیان ئامادە بوون‪.‬‬ ‫‪4‬زۆر داوای لێبوردنمان لێدەکەن کە بەخششەکە وەربگرین و هاوبەشی خزمەتکردنی پیرۆزەکان لە ئەستۆ بگرین‪.‬‬ ‫‪5‬ئەوان ئەمەیان کرد‪ ،‬نەک وەک ئەوەی ئێمە هیوامان بۆ دەخواست‪ ،‬بەڵکو سەرەتا خۆیان بەخشی بە یەزدان و بە ئێمەش بە ویستی خودا‪.‬‬ ‫‪6‬بەجۆرێک ئێمە داوای تیتۆسمان کرد‪ ،‬کە وەک خۆی دەستی پێکردبوو‪ ،‬ئەویش هەمان نیعمەت لە ئێوەدا تەواو بکات‪.‬‬ ‫‪7‬بۆیە وەک چۆن لە هەموو شتێکدا زۆرن‪ ،‬لە باوەڕ و قسەکردن و زانست و لە هەموو کۆشش و خۆشەویستییەک بۆ ئێمە‪ ،‬بزانن لەم‬ ‫نیعمەتەشدا زیاد دەبن‪.‬‬ ‫‪8‬من بە فەرمان نازانم‪ ،‬بەڵکو بە بۆنەی پێشکەوتنی ئەوانی تر و بۆ سەلماندنی دڵسۆزی خۆشەویستیت‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە ئێوە نیعمەتی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان دەزانن‪ ،‬کە ئەگەرچی دەوڵەمەند بوو‪ ،‬بەڵم لە پێناو ئێوەدا هەژار بوو‪ ،‬بۆ ئەوەی‬ ‫ئێوە بە هەژارییەکەی دەوڵەمەند بن‪.‬‬ ‫‪10‬لێرەدا ئامۆژگاری خۆم دەدەم‪ ،‬چونکە ئەمە بەسوودە بۆ ئێوە‪ ،‬کە پێشتر دەستتان کردووە نەک تەنها بۆ ئەنجامدانی‪ ،‬بەڵکو ساڵێک‬ ‫لەمەوبەریش بۆ پێشەوە‪.‬‬

‫‪148‬‬


‫‪ ٢‬کۆرنتیۆس‬

‫‪11‬بۆیە ئێستا ئەنجامدانی ئەو کارە ئەنجام بدە ‪.‬بۆ ئەوەی وەک چۆن ئامادەیی بۆ ئیرادە هەبوو‪ ،‬بە هەمان شێوەش لە شتێک کە ئێوە هەیەتی‬ ‫ئەنجام بدرێت‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە ئەگەر سەرەتا بیرێکی ئیرادە هەبێت‪ ،‬ئەوا بەپێی ئەوەی مرۆڤ هەیەتی قبوڵ دەکرێت‪ ،‬نەک بەپێی ئەوەی نییە‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە مەبەستم ئەوە نییە کە کەسانی دیکە ئارام بکرێنەوە و ئێوەش بارگرانیتان لەسەر بێت‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم بە یەکسانی‪ ،‬بۆ ئەوەی لەم کاتەدا زۆرەکەت ببێتە دابینکردن بۆ کەمیی ئەوان‪ ،‬بۆ ئەوەی زۆری ئەوانیش دابینکردنی کەمیی ئێوە‬ ‫بێت‪ ،‬بۆ ئەوەی یەکسانی هەبێت‪.‬‬ ‫‪15‬وەک نووسراوە« ‪:‬ئەو کەسەی زۆری کۆکردبووەوە‪ ،‬هیچی نەبوو ‪.‬ئەوەی کەمی کۆکردبووەوە‪ ،‬کەمی نەبوو‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم سوپاس بۆ خودا کە هەمان خەمی تیتۆسی بۆ ئێوە خستۆتە دڵی تیتۆسەوە‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە بەڕاستی ئەو ئامۆژگارییەکەی قبوڵ کرد ‪.‬بەڵم پێشڕەوتر بوو‪ ،‬بە ئارەزووی خۆی چووە لی ئێوە‪.‬‬ ‫‪18‬براکەمان لەگەڵیدا ناردووە‪ ،‬کە ستایشی لە ئینجیلدا لە هەموو کڵێساکاندا هەیە‪.‬‬ ‫‪19‬نەک تەنها ئەوە‪ ،‬بەڵکو لە کڵێساکان هەڵبژێردرا بۆ ئەوەی لەگەڵمان گەشت بکات بەم نیعمەتە‪ ،‬کە لەلیەن ئێمەوە بۆ شکۆمەندی هەمان‬ ‫پەروەردگار و ڕاگەیاندنی بیری ئامادەکراوتان بەڕێوەدەچێت‪.‬‬ ‫‪20‬خۆتان لەم شتە بەدوور بگرن‪ ،‬تاکو کەس تاوانبارمان نەکات لەم شتە زۆرەی کە ئێمە بەڕێوەی دەبەین‪.‬‬ ‫‪21‬دابینکردنی شتە ڕاستگۆکان‪ ،‬نەک تەنها لەبەردەم یەزدان‪ ،‬بەڵکو لەبەردەم مرۆڤەکانیشدا‪.‬‬ ‫‪22‬براکەمان لەگەڵیان ناردووە‪ ،‬کە زۆرجار لە زۆر شتدا بە پەرۆش بووین‪ ،‬بەڵم ئێستا زۆر بە پەرۆشتر‪ ،‬لەسەر ئەو متمانە زۆرەی کە بە‬ ‫ئێوەم هەیە‪.‬‬ ‫‪23‬هەرکەسێک پرسیار لە تیتۆس بکات‪ ،‬ئەوا هاوبەشی منە و هاوکارمە سەبارەت بە ئێوە‪ ،‬یان پرسیار لە براکانمان بکرێت‪ ،‬ئەوان‬ ‫نێردراوی کڵێساکان و شکۆمەندی مەسیحن‪.‬‬ ‫‪24‬بۆیە بەڵگەی خۆشەویستیتان و شانازیکردنمان بۆ ئێوە بۆ ئەوان و لەبەردەم کڵێساکاندا نیشان بدەن‪.‬‬ ‫بەشی ‪٩‬‬ ‫‪1‬چونکە سەبارەت بە خزمەتکردنی پیرۆزەکان‪ ،‬زیادە بۆ من کە بۆتان بنووسم‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە پێشکەوتنی بیرکردنەوەتان دەزانم‪ ،‬کە شانازیتان پێوە دەکەم بۆ ئەوانی مەقدۆنیا‪ ،‬کە ئاخایا ساڵێک لەمەوبەر ئامادە بوو ‪.‬زەوقی‬ ‫ئێوە زۆر کەسی تووڕە کردووە‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم من براکانم نارد‪ ،‬نەک شانازیکردنمان بۆ ئێوە لەم پێناوەدا بێهودە بێت ‪.‬بۆ ئەوەی وەک وتم ئامادەبن‪.‬‬ ‫‪4‬بۆ ئەوەی ئەگەر خەڵکی مەقدۆنیا لەگەڵم بێن و بێ ئامادەکاریتان بینی‪ ،‬ئێمەش لەم شانازییە دڵنیایە شەرممان نەکات‪.‬‬ ‫‪5‬بۆیە بە پێویستم زانی ئامۆژگاری براکان بکەم کە پێشتر بچنە لی ئێوە و پێشوەختە بەخششەکانتان پڕبکەنەوە‪ ،‬کە پێشتر ئاگادارتان‬ ‫بووبێتەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەو کەسە ئامادە بێت‪ ،‬وەک بەخشندەیی‪ ،‬نەک وەک تەماح ‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم ئەمە دەڵێم ‪:‬ئەوەی کەم دەچێنێت‪ ،‬کەمیش دروێنە دەکات ‪.‬ئەوەی چاندنێکی زۆر دەکات‪ ،‬زۆریش دەچنێتەوە‪.‬‬ ‫‪7‬هەرکەسێک بەو شێوەیەی کە لە دڵی خۆیدا مەبەستیەتی‪ ،‬با بیدات ‪.‬نەک بە ناڕەزایی و بە پێویستی‪ ،‬چونکە خودا بەخشەرێکی دڵخۆشی‬ ‫خۆشدەوێت‪.‬‬ ‫‪8‬خودا توانای ئەوەی هەیە هەموو نیعمەتێکتان بۆ زیاد بکات ‪.‬بۆ ئەوەی هەمیشە لە هەموو شتێکدا بەس بێت بۆ هەموو کارێکی باش‪.‬‬ ‫( ‪9‬وەک نووسراوە« ‪:‬پشو بڵو بووەوە‪ ،‬بەخشی بە هەژاران‪ ،‬ڕاستودروستییەکەی بۆ هەتاهەتایە دەمێنێتەوە»‪.‬‬ ‫‪10‬ئەوەی تۆو بۆ چاندنکار دەبەخشێت‪ ،‬نان بۆ خواردنتان دەبەخشێت و تۆوی چێنراوتان زۆرتر بکەن و بەرهەمی ڕاستودروستیتان زیاد‬ ‫بکەن‪.‬‬ ‫‪11‬لە هەموو شتێکدا دەوڵەمەند بووین بۆ هەموو بەخشندەیی‪ ،‬ئەمەش لە ڕێگەی ئێمەوە سوپاسگوزاری خودا دەکات‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە بەڕێوەبردنی ئەم خزمەتە نەک تەنها کەمیی پیرۆزەکان دابین دەکات‪ ،‬بەڵکو بە سوپاسگوزاری زۆر بۆ خوداش زۆرە‪.‬‬ ‫‪13‬لە کاتێکدا بە تاقیکردنەوەی ئەم خزمەتە خودا شکۆمەند دەکەن بەهۆی ملکەچبوونتان بۆ ئینجیلی مەسیح و دابەشکردنی ئازادانەتان بۆ‬ ‫ئەوان و هەموو مرۆڤەکان‪.‬‬ ‫‪14‬بە دوعای ئەوان بۆ ئێوە‪ ،‬کە تامەزرۆی نیعمەتێکی زۆری خودا لە ئێوەدا دەگەڕێن‪.‬‬ ‫‪15‬سوپاس بۆ خودا بۆ بەخششەکەی کە نەگێڕدراوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٠‬‬ ‫‪1‬من پۆڵس خۆم بە نەرم و نیان و نەرمی مەسیح لێتان دەپاڕێمەوە‪ ،‬کە لە ئامادەبوونمدا لە نێوانتاندا خۆبەزلزانم‪ ،‬بەڵم لە ئامادەنەبوونمدا‬ ‫بوێرم بەرامبەرتان‪.‬‬ ‫‪2‬بەڵم داواتان لێدەکەم کە بوێر نەبم کاتێک ئامادە دەبم بەو متمانەیەی کە پێموایە بوێر بم بەرامبەر بە هەندێک کەس کە وا بیرمان دەکەنەوە‬ ‫وەک ئەوەی بەپێی جەستە ڕۆیشتین‪.‬‬ ‫‪3‬هەرچەندە بە جەستەدا دەڕۆین‪ ،‬بەڵم بە پێی گۆشت شەڕ ناکەین‪.‬‬ ‫( ‪4‬چونکە چەکی شەڕەکانمان جەستەیی نین‪ ،‬بەڵکو بەهێزن لە ڕێگەی خوداوە بۆ ڕووخاندنی قەڵکان‪).‬‬ ‫‪5‬فڕێدانی خەیاڵ و هەموو شتێکی بەرز کە خۆی بەرز دەکاتەوە دژی زانینی خودا و هەموو بیرکردنەوەیەک دەهێنێتە دیل بۆ گوێڕایەڵی‬ ‫مەسیح‪.‬‬ ‫‪6‬ئامادەبن بۆ تۆڵەسەندنەوە لە هەموو سەرپێچییەک‪ ،‬کاتێک گوێڕایەڵیتان جێبەجێ دەبێت‪.‬‬

‫‪149‬‬


‫‪ ٢‬کۆرنتیۆس‬

‫‪7‬ئایا بە ڕواڵەتی دەرەوە سەیری شتەکان دەکەن؟ ئەگەر کەسێک متمانەی بە خۆی هەبێت کە هی مەسیحە‪ ،‬با لە خۆیەوە بیر لەوە بکاتەوە‪،‬‬ ‫کە وەک چۆن هی مەسیحە‪ ،‬ئێمەش هی مەسیحین‪.‬‬ ‫‪8‬ئەگەرچی تا ڕادەیەک زیاتر شانازی بە دەسەڵتی خۆمانەوە بکەم‪ ،‬کە یەزدان بۆ بنیاتنانەوە پێی بەخشیوین نەک بۆ لەناوبردنی ئێوە‪ ،‬بەڵم‬ ‫شەرم ناکەم‪.‬‬ ‫‪9‬بۆ ئەوەی وا دەرنەکەوێت کە بە نامە ئێوە دەترسێنم‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە نامەکانی قورسن و بەهێزن ‪.‬بەڵم بوونی جەستەی لوازە و قسەکانی سووکایەتی پێدەکرێت‪.‬‬ ‫‪11‬با کەسێکی ئاوا بیر لەوە بکاتەوە‪ ،‬کە ئێمە لە کاتی ئامادەنەبوونمان بە نامە لە قسەداین‪ ،‬لە کاتی ئامادەبوونماندا لە کرداردا وا دەبین‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە ئێمە ناوێرین خۆمان لە ژمارەکە بکەین‪ ،‬یان خۆمان بەراورد بکەین لەگەڵ هەندێک کەس کە دەستخۆشی لە خۆیان دەکەن‪ ،‬بەڵم‬ ‫ئەوان خۆیان بە خۆیان دەپێون و خۆیان لە نێوان خۆیاندا بەراورد دەکەن‪ ،‬ژیر نین‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم ئێمە شانازی بە شتەکانەوە ناکەین بەبێ پێوانەی خۆمان‪ ،‬بەڵکو بەپێی ئەو ڕێسایەی کە خودا بەسەریدا دابەشی کردووین‪ ،‬پێوەرێک‬ ‫بۆ ئەوەی بگەینە ئێوە‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە ئێمە لە پێوانەی خۆمان زیاتر درێژ ناکەینەوە‪ ،‬وەک ئەوەی دەستمان بۆ ئێوە نەگەیشتبێت‪ ،‬چونکە ئێمەش لە بانگەشەی ئینجیلی‬ ‫مەسیحدا گەیشتوینەتە لی ئێوە‪.‬‬ ‫‪15‬شانازی بە شتە بێ پێوانەییەکانمانەوە نەکەین‪ ،‬واتە بە ماندووبوونی کەسانی دیکە ‪.‬بەڵم کاتێک باوەڕتان زیاد دەبێت‪ ،‬هیوامان هەبێت کە‬ ‫بەپێی حوکمڕانیمان بە زۆری لەلیەن ئێوەوە گەورەتر دەبین‪.‬‬ ‫‪16‬بۆ ئەوەی لە ناوچەکانی ئەودیوتان ئینجیل بانگەشەی بۆ بکەین و شانازی بەو شتانەی کەسێکی ترەوە نەکەین کە بۆ دەستمان ئامادە‬ ‫کراوە‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم ئەوەی شانازی دەکات‪ ،‬با شانازی بە یەزدان بکات‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە ئەوەی ستایشی خۆی دەکات‪ ،‬پەسەند نییە‪ ،‬بەڵکو ئەوەی یەزدان ستایشی دەکات‪.‬‬ ‫بەشی ‪١١‬‬ ‫‪1‬خۆزگە بە خودا دەتوانن کەمێک لە گەمژەییمدا بەرگەم بگرن‪ ،‬بەڕاستی تەحەمولم بکەن‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە من بە ئیرەیی خوداییەوە ئیرەییتان پێ دەبەم‪ ،‬چونکە تۆم لەگەڵ یەک مێرددا هاوسەرگیری کردووە‪ ،‬تا وەک کچێکی پاک و خاوێن‬ ‫پێشکەشتان بکەم بۆ مەسیح‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم دەترسم‪ ،‬وەک چۆن مار بە فێڵبازییەکەی حەوای فریودا‪ ،‬بە هەمان شێوە بیرکردنەوەتان لە سادەیی کە لە مەسیحدا هەیە‪ ،‬خراپ بێت‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە ئەگەر هاتن بانگەشەی عیسایەکی دیکە بکات کە ئێمە بانگەشەی بۆ نەکردوون‪ ،‬یان ڕۆحێکی دیکە وەربگرن کە وەرتان‬ ‫نەگرتووە‪ ،‬یان ئینجیلێکی دیکە کە قبوڵتان نەکردووە‪ ،‬دەتوانن بەرگەی بگرن‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە پێم وایە کەمێک لە گەورەترین نێردراوان لە دواوە نەبووم‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم ئەگەرچی لە قسەکردندا بێئەدەب بم‪ ،‬بەڵم لە زانستدا نا ‪.‬بەڵم ئێمە لە هەموو شتێکدا لە نێوانتاندا دەرکەوتین‪.‬‬ ‫‪7‬ئایا من تاوانم کردووە لە خۆبەزلزانین بۆ ئەوەی بەرزتر ببنەوە‪ ،‬چونکە بە ئازادی ئینجیلی خودام پێ ڕاگەیاندوون؟‬ ‫‪8‬کڵێساکانی ترم دزی و کرێم لێ وەرگرت بۆ ئەوەی خزمەتتان بکەم‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک لەگەڵتان بووم و کەم بووم‪ ،‬هیچ کەسێک نەبووم‪ ،‬چونکە ئەوەی کەم بووم‪ ،‬براکانی مەقدۆنیا دابینیان دەکرد‪ ،‬لە هەموو شتێکدا‬ ‫خۆمم پاراستووە لە قورسایی ئێوە و هتد ئایا خۆم دەهێڵمەوە‪.‬‬ ‫‪10‬وەک چۆن ڕاستی مەسیح لە مندایە‪ ،‬کەس ڕێگریم لێناکات لەم شانازیکردنە لە ناوچەکانی ئەخایا‪.‬‬ ‫‪11‬بۆچی؟ چونکە خۆشم دەوێی نەخێر؟ خودا دەزانێت‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵم ئەوەی دەیکەم‪ ،‬دەیکەم‪ ،‬بۆ ئەوەی بۆنە لەوان ببڕم کە ئارەزووی بۆنە ‪.‬بۆ ئەوەی شانازییان پێدەکەن‪ ،‬وەک ئێمەش بدۆزرێتەوە‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە ئەمانە نێردراوی درۆزن و فێڵبازن و خۆیان دەگۆڕن بۆ نێردراوانی مەسیح‪.‬‬ ‫‪14‬هیچ سەرسوڕمانێک نییە ‪.‬چونکە شەیتان خۆی دەگۆڕێت بۆ فریشتەیەکی ڕووناکی‪.‬‬ ‫‪15‬بۆیە شتێکی گەورە نییە ئەگەر خزمەتکارەکانیشی بگۆڕدرێن و ببنە خزمەتکاری ڕاستودروستی ‪.‬کە کۆتاییان بەپێی کارەکانیان دەبێت‪.‬‬ ‫‪16‬دیسانەوە دەڵێم ‪:‬با کەس بە گەمژەم نەزانێت ‪.‬ئەگەر نا‪ ،‬بەڵم وەک گەمژەیەک وەرم بگرم‪ ،‬تا کەمێک شانازی بە خۆمەوە بکەم‪.‬‬ ‫‪17‬ئەوەی دەیڵێم‪ ،‬بە پێی یەزدان نایڵێم‪ ،‬بەڵکو بە گەمژەیی بەم متمانەیەی شانازییەوە دەیڵێم‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە زۆر کەس شانازی بە جەستەوە دەکەن‪ ،‬منیش شانازی دەکەم‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە ئێوە بە خۆشحاڵیەوە ئازاری گەمژەکان دەدەن‪ ،‬چونکە خۆتان دانا‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە ئەگەر پیاوێک بتانخاتە کۆیلیەتی‪ ،‬ئەگەر پیاوێک بتانخوات‪ ،‬ئەگەر کەسێک لێتان وەربگرێت‪ ،‬ئەگەر پیاوێک خۆی بەرز‬ ‫بکاتەوە‪ ،‬ئەگەر پیاوێک لێتان بدات‪ ،‬ئازار دەچێژن‪.‬‬ ‫‪21‬من وەک ئەوەی باسی سەرزەنشت دەکەم‪ ،‬وەک ئەوەی لواز بووین ‪.‬بەڵم هەرکەسێک بوێر بێت‪ ،‬بە گەمژەییەوە قسە دەکەم‪ ،‬منیش‬ ‫بوێرم‪.‬‬ ‫‪22‬ئایا ئەوان عیبرین؟ منیش هەروا‪ ،‬ئایا ئەوان ئیسرائیلین؟ منیش هەروا‪ ،‬ئایا ئەوان تۆوی ئیبراهیمن؟ منیش هەروا‪.‬‬ ‫‪23‬ئایا ئەوان خزمەتکاری مەسیحن؟ (وەک گەمژەیەک قسە دەکەم )من زیاترم؛ لە کاری زۆرتر‪ ،‬لە هێڵەکانی سەرووی پێوەر‪ ،‬لە‬ ‫زیندانەکاندا زۆرتر‪ ،‬لە مردن زۆرجار‪.‬‬ ‫‪24‬لە جولەکەکان پێنج جار چل شەقم لێدرا جگە لە یەک لێدان‪.‬‬ ‫‪25‬سێ جار بە چەقۆ لێمدرا‪ ،‬جارێک بەردبارانم کرا‪ ،‬سێ جار تووشی کەشتی نوقم بووم‪ ،‬شەو و ڕۆژێک لە قووڵییدا بووم‪.‬‬

‫‪150‬‬


‫‪ ٢‬کۆرنتیۆس‬

‫‪26‬زۆرجار لە گەشتەکاندا‪ ،‬لە مەترسییەکانی ئاو‪ ،‬لە مەترسییەکانی تاڵنچی‪ ،‬لە مەترسییەکانی هاووڵتیانی خۆم‪ ،‬لە مەترسییەکانی گەلن‪،‬‬ ‫لە مەترسییەکانی شار‪ ،‬لە مەترسییەکانی بیابان‪ ،‬لە مەترسییەکانی دەریا‪ ،‬لە مەترسییەکانی نێوان درۆزنەکاندا برایان؛‬ ‫‪27‬لە ماندوێتی و ئازاردا‪ ،‬زۆرجار لە چاودێریکردندا‪ ،‬لە برسێتی و تینوێتیدا‪ ،‬لە ڕۆژووگرتن زۆرجار‪ ،‬لە سەرما و ڕووتیدا‪.‬‬ ‫‪28‬جگە لەو شتانەی کە لە دەرەوەن‪ ،‬ئەوەی ڕۆژانە بەسەرمدا دێت‪ ،‬خەمی هەموو کڵێساکانە‪.‬‬ ‫‪29‬کێ لوازە و من لواز نیم؟ کێ توڕە دەبێت و منیش ناسووتم؟‬ ‫‪30‬ئەگەر پێویستم بە شکۆمەندی بێت‪ ،‬شانازی بەو شتانە دەکەم کە تایبەتن بە لوازییەکانم‪.‬‬ ‫‪31‬خودا و باوکی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان‪ ،‬کە بۆ هەتاهەتایە پیرۆزە‪ ،‬دەزانێت کە من درۆ ناکەم‪.‬‬ ‫‪32‬لە دیمەشق‪ ،‬حاکم لە ژێر دەستی ئارتاس پاشا شاری دیمەشقی بە گارنیۆنێکەوە پاراست‪ ،‬ویستی دەستگیرم بکات‪.‬‬ ‫‪33‬لە پەنجەرەیەکەوە لە سەبەتەیەکدا لە لی دیوارەکەوە دابەزێنم و لە دەستی ڕزگارم بوو‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٢‬‬ ‫‪1‬بێ گومان شکۆمەندی بۆ من بەسوود نییە ‪.‬دێم بۆ بینین و وەحییەکانی یەزدان‪.‬‬ ‫‪2‬من پیاوێکم لە مەسیحدا لە سەرووی چواردە ساڵ لەمەوبەرەوە ناسی‪( ،‬ئایا لە جەستەدایە‪ ،‬ناتوانم بزانم‪ ،‬یان لە جەستە دەرچووە‪ ،‬ناتوانم‬ ‫بزانم‪ ،‬خودا دەزانێت‪) ،‬کەسێکی لەو جۆرە هەڵگیرا بۆ ئاسمانی سێیەم‪.‬‬ ‫‪3‬من پیاوێکی لەو جۆرەم ناسی‪( ،‬چ لە جەستەدا بێت یان لە دەرەوەی جەستە‪ ،‬ناتوانم بڵێم ‪:‬خودا دەزانێت‪).‬‬ ‫‪4‬چۆن هێنرایە بەهەشت و گوێی لە قسەی نەگوتراو بوو‪ ،‬کە حەڵڵ نییە مرۆڤ بیڵێت‪.‬‬ ‫‪5‬شانازی بە کەسێکی لەو جۆرە دەکەم‪ ،‬بەڵم شانازی بە خۆمەوە ناکەم‪ ،‬بەڵکو شانازی بە لوازییەکانمەوە دەکەم‪.‬‬ ‫‪6‬هەرچەندە حەزم لێیە شانازی بکەم‪ ،‬بەڵم گەمژە نابم ‪.‬چونکە ڕاستی دەڵێم‪ ،‬بەڵم ئێستا وازی لێدەهێنم‪ ،‬نەک کەس زیاتر بیرم لێبکاتەوە‬ ‫لەوەی کە من دەزانێت و گوێی لە منە»‪.‬‬ ‫‪7‬بۆ ئەوەی بەهۆی زۆری وەحیەکانەوە بەرز نەبمەوە‪ ،‬دڕکێک لە گۆشتدا پێمدرا‪ ،‬پێغەمبەری شەیتان کە لێم بدات‪ ،‬نەک لە پێوەر زیاتر‬ ‫بەرز ببمەوە‪.‬‬ ‫‪8‬بۆ ئەم شتە سێ جار لە یەزدانم پاڕایەوە‪ ،‬تا لە من دوور بکەوێتەوە‪.‬‬ ‫‪9‬پێی وتم « ‪:‬نیعمەتی من بەسە بۆ تۆ‪ ،‬چونکە هێزم لە لوازیدا تەواو دەبێت »‪.‬بۆیە بە خۆشحاڵییەوە شانازی بە لوازییەکانمەوە دەکەم‪ ،‬تاکو‬ ‫هێزی مەسیح بەسەرمدا بێت‪.‬‬ ‫‪10‬بۆیە لە پێناو مەسیحدا بە لوازی و سەرزەنشت و پێویستی و گۆشەگیری و ناڕەحەتی دڵخۆشم‪ ،‬چونکە کاتێک لواز دەبم‪ ،‬ئەوا بەهێز‬ ‫دەبم‪.‬‬ ‫‪11‬من لە شکۆمەندیدا بووم بە گەمژە ‪.‬ئێوە ناچارتان کردم‪ ،‬چونکە دەبوو لەلیەن ئێوەوە دەستخۆشیم بکردایە‪ ،‬چونکە لە هیچ شتێکدا لە‬ ‫دوای نێردراوانی سەرەکی نیم‪ ،‬هەرچەندە هیچ نەبم‪.‬‬ ‫‪12‬بەڕاستی نیشانەکانی نێردراوی لە نێوانتاندا بە هەموو سەبر و نیشانە و سەرسوڕهێنەر و کارە بەهێزەکان لە نێوانتاندا کراوە‪.‬‬ ‫‪13‬چ شتێکە کە ئێوە لە کڵێساکانی دیکە کەمتر بوون‪ ،‬مەگەر من خۆم قورس نەبووم بۆتان؟ لەم هەڵەیەم خۆشبە‪.‬‬ ‫‪14‬سەیرکە‪ ،‬بۆ جاری سێیەم ئامادەم بێمە لی ئێوە ‪.‬منیش بۆتان قورس نابم‪ ،‬چونکە من بەدوای هی ئێوەدا ناگەڕێم‪ ،‬بەڵکو تۆ‪ ،‬چونکە نابێت‬ ‫منداڵەکان بۆ دایک و باوک کۆبکەنەوە‪ ،‬بەڵکو دایک و باوک بۆ منداڵەکان‪.‬‬ ‫‪15‬من زۆر بە خۆشحاڵییەوە خەرج دەکەم و خەرج دەبم بۆ ئێوە ‪.‬هەرچەندە تا زیاتر تۆم خۆش بوێت‪ ،‬کەمتر خۆشەویست دەبم‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم وا بێت‪ ،‬من بارگرانیم لەسەر ئێوە نەخستە سەر‪ ،‬بەڵم بە فێڵبازی و فێڵم لێتان گرت‪.‬‬ ‫‪17‬ئایا من قازانجێکم لە ئێوە وەرگرتووە لە ڕێگەی هیچ کام لەوانەی کە بۆتانم ناردووە؟‬ ‫‪18‬داوام لە تیتۆس کرد و برایەکم لەگەڵیدا نارد ‪.‬ئایا تیتۆس قازانجی لە تۆ کرد؟ ڕۆیشتین ئێمە بە هەمان ڕۆح نەبووین؟ ڕۆیشتین ئێمە لە‬ ‫هەمان هەنگاوەکاندا نەبووین؟‬ ‫‪19‬دیسانەوە پێتان وایە ئێمە بیانووتان بۆ دەهێنینەوە؟ ئێمە لە مەسیحدا لەبەردەم خودادا قسە دەکەین‪ ،‬بەڵم خۆشەویستان‪ ،‬هەموو شتێک‬ ‫دەکەین بۆ بنیاتنانی ئێوە‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە دەترسم کە دێم ئێوە وەک ئەوەی دەمانەوێت نەتدۆزمەوە و وەک ئەوەی ئێوە ناتانەوێت بۆتان بدۆزمەوە‪ ،‬نەک مشتومڕ و ئیرەیی‬ ‫و تووڕەیی و ناکۆکی و قسەی پشتەوە و چرپە و چرپە و چرپە و چرپە و چرپە و چرپە و چرپە ‪.‬ئاوسانی‪ ،‬گێژاو‪:‬‬ ‫‪21‬بۆ ئەوەی کاتێک دێمەوە‪ ،‬خوداکەم لە نێوانتاندا زەلیلم بکاتەوە و زۆرێک لەوانەی کە پێشتر گوناهیان کردووە‪ ،‬پەشیمان نەبمەوە و لە‬ ‫ناپاکی و زینای و شەهوەتی کە کردوویانە‪ ،‬پەشیمان نەبوومەوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٣‬‬ ‫‪1‬ئەمە سێیەم جارە دێم بۆ لتان ‪.‬هەموو قسەیەک بە دەمی دوو یان سێ شایەتحاڵ چەسپێنرێت‪.‬‬ ‫‪2‬پێشتر پێم وتوون و پێشبینیتان دەکەم‪ ،‬وەک ئەوەی ئامادە بم‪ ،‬بۆ جاری دووەم ‪.‬ئێستاش لە ئامادەنەبوونم بۆ ئەوانەی تا ئێستا گوناهیان‬ ‫کردووە و بۆ هەموو ئەوانی تر دەنووسم‪ ،‬ئەگەر بگەڕێمەوە‪ ،‬بەزەییم پێ نادات‪.‬‬ ‫‪3‬لەبەر ئەوەی ئێوە بەدوای بەڵگەیەکدا دەگەڕێن کە مەسیح لە مندا قسە دەکات‪ ،‬کە بۆ ئێوە لواز نییە‪ ،‬بەڵکو لە ئێوەدا بەهێزە‪.‬‬ ‫‪4‬هەرچەندە بە لوازی لە خاچ درا‪ ،‬بەڵم بە هێزی خودا دەژی ‪.‬چونکە ئێمەش لەلی ئەو لوازین‪ ،‬بەڵم بە هێزی خودا بەرامبەر بە ئێوە‬ ‫لەگەڵیدا دەژین‪.‬‬ ‫‪5‬خۆتان بپشکنن کە ئایا لە باوەڕدا بوون یان نا ‪.‬خۆتان بسەلمێنن ‪.‬ئایا خۆتان نازانن کە عیسا مەسیح لە ئێوەدایە‪ ،‬مەگەر ڕەت نەکرێنەوە؟‬

‫‪151‬‬


‫‪ ٢‬کۆرنتیۆس‬

‫‪6‬بەڵم متمانەم هەیە کە دەزانن کە ئێمە ڕەتکراوە نین‪.‬‬ ‫‪7‬ئێستا لە خودا دەپاڕێمەوە کە هیچ خراپەیەک نەکەن ‪.‬نەک ئەوەی ئێمە پەسەندکراو دەرکەوین‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوەی ئێوە ڕاستگۆیانە بکەن‪،‬‬ ‫هەرچەندە ئێمە وەکو ڕەتکراوە بین‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە ئێمە ناتوانین هیچ شتێک لە دژی ڕاستی بکەین‪ ،‬جگە لە ڕاستی‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە ئێمە دڵخۆش دەبین کاتێک ئێمە لوازین و ئێوەش بەهێزن‪.‬‬ ‫‪10‬بۆیە ئەم شتانە دەنووسم کە نەم‪ ،‬نەک لە ئامادەبوونمدا تیژی بەکاربهێنم‪ ،‬بەپێی ئەو هێزەی کە یەزدان پێی بەخشیووم بۆ بنیاتنانەوە نەک‬ ‫لەناوبردن‪.‬‬ ‫‪11‬لە کۆتاییدا برایان‪ ،‬ماڵئاوا ‪.‬کامڵ بە‪ ،‬ئاسوودەیی باش بە‪ ،‬یەک عەقڵ بە‪ ،‬بە ئارامی بژی؛ خودای خۆشەویستی و ئاشتی لەگەڵتان دەبێت‪.‬‬ ‫‪12‬بە ماچێکی پیرۆز سڵو لە یەکتر بکەن‪.‬‬ ‫‪13‬هەموو پیرۆزەکان سڵوتان لێدەکەن‪.‬‬ ‫‪14‬نیعمەتی یەزدانی مەسیح و خۆشەویستی خودا و هاوبەشی ڕۆحی پیرۆز لەگەڵ هەمووتان بێت ‪.‬ئامین( ‪.‬نامەی دووەم بۆ کۆرنتیەکان لە‬ ‫فیلیپی شارێکی مەقدۆنیا لەلیەن تیتۆس و لوکاسەوە نووسراوە‪).‬‬

‫‪152‬‬


‫ەەلتیەکان‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬پۆڵس‪ ،‬نێردراوی‪( ،‬نەک لە مرۆڤەکان و نە لە ڕێگەی مرۆڤەوە‪ ،‬بەڵکو لە ڕێگەی عیسا مەسیح و خودای باوکەوە کە لە مردن‬ ‫زیندووکردەوە‪).‬‬ ‫‪2‬هەموو ئەو برایانەی لەەەڵمن‪ ،‬بۆ کڵێساکانی ەەلتیە‪.‬‬ ‫‪3‬نیعمەت و ئاشتی لەلیەن خودای باوک و یەزدانی مەسیحی پەروەردەارمانەوە بێت‪.‬‬ ‫‪4‬لە پێناو ەوناهەکانماندا خۆی بەخشی‪ ،‬تا بەپێی ویستی خودا و باوکمان لەم جیهانە خراپەی ئێستا ڕزەارمان بکات‪.‬‬ ‫‪5‬بۆ هەتا هەتایە شکۆمەندی بۆ ئەو بێت ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫‪6‬سەرسامم بەوەی کە بەم زووانە لە ئەو کەسە دوور دەکەونەوە کە بانگتان کرد بۆ نیعمەتی مەسیح بۆ ئینجیلێکی تر‪.‬‬ ‫‪7‬کە ئەمەش شتێکی تر نییە؛ بەڵم هەندێک هەن کە ناڕەحەتتان دەکەن و دەیانەوێت ئینجیلی مەسیح بشێوێنن‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم ئەەەر ئێمە‪ ،‬یان فریشتەیەک لە ئاسمانەوە‪ ،‬ئینجیلێکی ترتان پێ بڵێین جگە لەوەی کە بۆتان ڕاەەیاندین‪ ،‬با نەفرەت لێ بکرێت‪.‬‬ ‫‪9‬وەک پێشتر ەوتمان‪ ،‬ئێستا دیسانەوە دەڵێم ‪:‬ئەەەر کەسێک ئینجیلێکی ترتان پێ بڵێت جگە لەوەی کە وەرتان ەرتووە‪ ،‬با نەفرەتی لێ‬ ‫بکرێت‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە ئایا ئێستا مرۆڤەکان ڕازی دەکەم‪ ،‬یان خودا؟ یان بەدوای دڵخۆشکردنی پیاواندا دەەەڕێم؟ چونکە ئەەەر هێشتا دڵی مرۆڤەکانم‬ ‫ڕازی بوو‪ ،‬نەدەبوو ببمە خزمەتکاری مەسیح‪.‬‬ ‫‪11‬برایان‪ ،‬من دڵنیاتان دەکەمەوە کە ئەو ئینجیلەی کە لە لیەن منەوە بانگەشەی بۆ کراوە‪ ،‬لە دوای مرۆڤەوە نییە‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە نە لە مرۆڤەوە وەرمگرتووە و فێری نەبووم‪ ،‬بەڵکو بە ئاشکرابوونی عیسا مەسیح‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە لە ڕابردوودا لە ئایینی جولەکەکاندا بیستوومە کە چۆن لە ڕادەبەدەر ەۆشەەیریم لە کڵێسای خودا کرد و بەفیڕۆمدا‪.‬‬ ‫‪14‬لە ئایینی جولەکەکاندا لە زۆرێک لە هاوتاکانم لە نەتەوەی خۆمدا قازانجم کرد‪ ،‬زیاتر بە پەرۆش بووم بۆ نەریتی باوباپیرانم‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم کاتێک خودای خۆش بوو‪ ،‬کە منی لە سکی دایکم جیاکردەوە و بە نیعمەتەکەی بانگی کردم‪.‬‬ ‫‪16‬بۆ ئەوەی کوڕەکەی لە مندا ئاشکرا بکات‪ ،‬تا لەنێو ەەلن بانگەشەی بۆ بکەم ‪.‬یەکسەر کۆبوونەوەم لەەەڵ ەۆشت و خوێن نەکرد‪.‬‬ ‫‪17‬منیش نەچوومە ئۆرشەلیم بۆ لی ئەوانەی پێش من نێردراوان بوون ‪.‬بەڵم چوومە عەرەبستان و ەەڕامەوە دیمەشق‪.‬‬ ‫‪18‬دوای سێ ساڵ چوومە ئۆرشەلیم بۆ بینینی پەترۆس و پانزە ڕۆژ لەەەڵیدا مامەوە‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم من لە نێردراوانی دیکە هیچم نەبینی‪ ،‬جگە لە یاقوب برای یەزدان‪.‬‬ ‫‪20‬ئەو شتانەی کە بۆتان دەنووسم‪ ،‬لەبەردەم خودادا درۆ ناکەم‪.‬‬ ‫‪21‬دواتر ەەیشتمە ناوچەکانی سوریا و کیلیکیا‪.‬‬ ‫‪22‬بە ڕووخساری کڵێساکانی جولەک کە لە مەسیحدا بوون‪ ،‬نەناسرابوو‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم ئەوان تەنیا بیستبوویان ‪:‬ئەو کەسەی لە ڕابردوودا ەۆشەەیری کردین‪ ،‬ئێستا بانگەشەی ئەو باوەڕە دەکات کە ڕۆژێک لەناوی‬ ‫بردبوو‪.‬‬ ‫‪24‬ئەوانیش لە مندا شکۆمەندییان بۆ خودا کرد‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬دوای چواردە ساڵ لەەەڵ بەرنابا سەرکەوتمەوە بۆ ئۆرشەلیم و تیتۆشم لەەەڵ خۆم برد‪.‬‬ ‫‪2‬بە وەحی چوومە سەرەوە و ئەو ئینجیلەم پێگەیاند کە لە نێو نەتەوەکاندا بانگەشەی بۆ دەکەم‪ ،‬بەڵم بە تایبەتی بۆ ئەوانەی ناوبانگیان‬ ‫هەبوو‪ ،‬نەک بە هیچ شێوەیەک ڕابکەم‪ ،‬یان ڕامکردبێت‪ ،‬بێهودە‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم نە تیتۆس کە لەەەڵم بوو‪ ،‬یۆنانی بوو‪ ،‬ناچار نەبوو خەتەنە بکات‪.‬‬ ‫‪4‬بەهۆی برا درۆزنەکانەوە کە بەبێ ئاەاداری هێنرانە ژوورەوە‪ ،‬کە بە نهێنی هاتنە ژوورەوە بۆ ئەوەی سیخوڕی بکەن بۆ ئەوەی ئازادیمان‬ ‫بکەن کە لە عیسای مەسیحدا هەمانە‪ ،‬تا بمانخەنە کۆیلیەتی‪.‬‬ ‫‪5‬ئێمە بە ملکەچبوون جێگەیان دایەوە‪ ،‬نەک بۆ ماوەی یەک کاتژمێر ‪.‬بۆ ئەوەی ڕاستی ئینجیل لەەەڵ ئێوەدا بەردەوام بێت‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم لەمانەی کە وا دیار بوو تا ڕادەیەک بوون‪( ،‬هەرچییەک بوون‪ ،‬بۆ من ەرنگ نییە ‪:‬خودا کەسایەتی کەس قبوڵ ناکات )چونکە‬ ‫ئەوانەی وا دیار بوو تا ڕادەیەک لە کۆبوونەوەدا بوون هیچیان بۆ زیاد نەکردم‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم بە پێچەوانەوە‪ ،‬کاتێک بینیان کە ئینجیلی خەتەنەنەکراوەکان بە منەوە سپێردراوە‪ ،‬وەک چۆن ئینجیلی خەتەنەنەکراوەکان بۆ پەترۆس‬ ‫بوو‪.‬‬ ‫( ‪8‬چونکە ئەو کەسەی لە پەترۆسدا کاری نێردراوی خەتەنەکردنی کرد‪ ،‬لە مندا بەهێز بوو بەرامبەر بە نەتەوەکان‪).‬‬ ‫‪9‬کاتێک یاقوب و کیفا و یۆحەنا‪ ،‬کە پێدەچوو پایە بن‪ ،‬ئەو نیعمەتەیان زانی کە پێم دراوە‪ ،‬دەستی ڕاستی هاوبەشییان بە من و بەرناباس دا ‪.‬‬ ‫بۆ ئەوەی ئێمە بچینە نەتەوەکان و ئەوانیش بۆ خەتەنەکردن‪.‬‬ ‫‪10‬تەنیا ئەوان دەیانویست هەژاران لەبیر بکەین ‪.‬هەمان شت کە منیش بە پەرۆش بووم بۆ ئەوەی بیکەم‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم کاتێک پەترۆس هاتە ئەنتیکە‪ ،‬بە ڕووخساری بەرەەم ەرت‪ ،‬چونکە تاوانبار بوو‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە پێش ئەوەی هەندێک کەس لە یاقوبەوە هاتن‪ ،‬لەەەڵ نەتەوەکان نانیان دەخوارد‪ ،‬بەڵم کاتێک هاتن‪ ،‬کشایەوە و خۆی جیاکردەوە‪،‬‬ ‫لە ترسی خەتەنەکراوەکان‪.‬‬

‫‪153‬‬


‫ەەلتیەکان‬

‫‪13‬جولەکەکانی دیکەش بە هەمان شێوە لەەەڵیدا خەریکی خۆیان بوون ‪.‬بەجۆرێک کە بەرناباش بە وەهمییەکانیانەوە برد‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم کاتێک بینیم کە ئەوان بەپێی ڕاستی ئینجیل ڕاست نەڕۆیشتوون‪ ،‬لەبەردەم هەموویان بە پەترۆسم ەوت« ‪:‬ئەەەر تۆ جولەکە بە‬ ‫شێوازی نەتەوەکان دەژیت و وەک جولەکەکان ناژیت‪ ،‬بۆچی ناچار دەکەیت »‪.‬نەتەوەکان وەک جولەکەکان بژین؟‬ ‫‪15‬ئێمە کە بە سروشت جولەکەین و ەوناهباری نەتەوەکان نین‪.‬‬ ‫‪16‬ئێمە دەزانین کە مرۆڤ بە کردەوەکانی یاسا ڕاست ناکرێتەوە‪ ،‬بەڵکو بە باوەڕی عیسا مەسیح‪ ،‬باوەڕمان بە عیسا مەسیح هەبووە‪ ،‬بۆ‬ ‫ئەوەی بە باوەڕی مەسیح ڕاستگۆ بین نەک بە کارەکانی یاسا ‪:‬چونکە بە کارەکانی یاسا هیچ ەۆشتێک ڕاستودروست نابێت‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم ئەەەر لە کاتێکدا هەوڵدەدەین بەهۆی مەسیحەوە ڕاستگۆ بین‪ ،‬خۆمان ەوناهبار دەبین‪ ،‬ئایا مەسیح خزمەتکاری ەوناه؟ خوا نەکا‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە ئەەەر ئەو شتانە بنیات بنێمەوە کە وێرانم کرد‪ ،‬خۆم دەکەمە سەرپێچیکار‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە من بەهۆی یاساوە مردووم بۆ یاسا‪ ،‬تا بۆ خودا بژیم‪.‬‬ ‫‪20‬من لەەەڵ مەسیحدا لە خاچ دراوم‪ ،‬بەڵم دەژیم ‪.‬بەڵم من نا‪ ،‬بەڵکو مەسیح لە مندا دەژی‪ ،‬ئەو ژیانەی ئێستا لە جەستەدا دەژیم‪ ،‬بە‬ ‫باوەڕبوونی کوڕی خودا دەژیم‪ ،‬کە خۆشی ویستم و خۆی لە پێناومدا بەخشی‪.‬‬ ‫‪21‬من نیعمەتی خودا پووچەڵ ناکەمەوە‪ ،‬چونکە ئەەەر ڕاستودروستی بە یاسا هات‪ ،‬ئەوا مەسیح بێهودە مردووە‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬ئەی ەەلتییە ەەمژەکان‪ ،‬کێ سیحری ئێوەی کردووە‪ ،‬تا ەوێڕایەڵی ڕاستییەکان نەبن‪ ،‬کە عیسا مەسیح لەبەردەم چاویاندا بە ئاشکرا لە‬ ‫نێوانتاندا لە خاچ دراوە ؟‬ ‫‪2‬تەنیا ئەمە دەمەوێت لە ئێوە فێر بم ‪:‬ڕۆحتان بە کردارەکانی یاسا وەرەرتووە یان بە بیستنی باوەڕ؟‬ ‫‪3‬ئایا ئێوە ئەوەندە ەەمژەن؟ ئایا لە ڕۆحەوە دەستتان پێکردووە‪ ،‬ئایا ئێستا بە جەستە تەواو بوون؟‬ ‫‪4‬ئایا ئەوەندە ئازارتان بە خۆڕا چەشتووە؟ ئەەەر هێشتا بێهودە بێت‪.‬‬ ‫‪5‬جا ئەو کەسەی کە ڕۆحتان خزمەت دەکات و لە نێوانتاندا موعجیزە ئەنجام دەدات‪ ،‬ئایا بە کارەکانی یاسا یان بە بیستنی باوەڕ؟‬ ‫‪6‬هەروەک چۆن ئیبراهیم باوەڕی بە خودا هێنا و بۆی بە ڕاستودروستی هەژمار کرا‪.‬‬ ‫‪7‬جا بزانن ئەوانەی باوەڕدارن‪ ،‬نەوەی ئیبراهیمن‪.‬‬ ‫‪8‬کتێبی پیرۆز پێش بینی کە خودا لە ڕێگەی باوەڕەوە نەتەوەکان ڕاستودروست دەکات‪ ،‬پێش ئینجیلی بۆ ئیبراهیم بانگەشەی کرد و ەوتی ‪:‬‬ ‫«هەموو ەەلن بە تۆوە بەرەکەتدار دەبن»‪.‬‬ ‫‪9‬کەواتە ئەوانەی باوەڕدارن بە ئیبراهیمی دڵسۆز بەرەکەتدار دەبن‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە هەموو ئەوانەی لە کارەکانی یاسادان لە ژێر نەفرەتدان‪ ،‬چونکە نووسراوە ‪:‬نەفرەت لە هەر کەسێک کە لە هەموو ئەو شتانەی کە‬ ‫لە کتێبی یاسادا نووسراون بەردەوام نەبێت بۆ جێبەجێکردنیان‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم لەبەردەم خودادا هیچ کەسێک بە یاسا ڕاستودروست ناکرێتەوە‪ ،‬چونکە ڕاستودروست بە باوەڕ دەژی‪.‬‬ ‫‪12‬یاسا لە باوەڕەوە نییە‪ ،‬بەڵکو« ‪:‬ئەو کەسەی جێبەجێی دەکات‪ ،‬تێیدا دەژی»‪.‬‬ ‫‪13‬مەسیح ئێمەی لە نەفرەتی یاسا ڕزەار کرد و بۆمان بوو بە نەفرەت‪ ،‬چونکە نووسراوە ‪:‬نەفرەت لە هەر کەسێک کە بە دارێکەوە‬ ‫هەڵواسراوە‪.‬‬ ‫‪14‬بۆ ئەوەی نیعمەتی ئیبراهیم لە ڕێگەی عیسا مەسیحەوە بەسەر نەتەوەکاندا بێت ‪.‬بۆ ئەوەی لە ڕێگەی باوەڕەوە بەڵێنی ڕۆح وەربگرین‪.‬‬ ‫‪15‬برایان‪ ،‬من بە شێوازی مرۆڤەکان قسە دەکەم ‪.‬هەرچەندە تەنها پەیمانی کەسێک بێت‪ ،‬بەڵم ئەەەر پشتڕاستکرایەوە‪ ،‬کەس هەڵیناەرێتەوە‬ ‫و زیاد ناکات‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵێنەکان بۆ ئیبراهیم و نەوەکانی درا ‪.‬نافەرموێت« ‪:‬و بۆ تۆوەکان‪ ،‬وەک زۆرێک »‪.‬بەڵم وەک یەک‪ ،‬و بۆ نەوەکەت‪ ،‬کە مەسیحە»‪.‬‬ ‫‪17‬ئەمە دەڵێم ‪:‬ئەو پەیمانەی کە پێشتر لەلیەن خوداوە لە مەسیحدا پشتڕاستکرایەوە‪ ،‬یاساکە‪ ،‬کە چوار سەد و سی ساڵ دوای ئەوە هات‪،‬‬ ‫ناتوانێت هەڵبوەشێتەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی بەڵێنەکە بێ ئەنجام بێت‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە ئەەەر میرات لە یاسا بێت‪ ،‬ئیتر بەڵێن نییە‪ ،‬بەڵکو خودا بە بەڵێن بەخشی بە ئیبراهیم‪.‬‬ ‫‪19‬بۆچی خزمەت بە یاسا دەکات؟ بەهۆی سەرپێچییەکانەوە زیاد کرا‪ ،‬تا ئەو تۆوە دێت کە بەڵێنەکەی پێ دراوە ‪.‬و لەلیەن فریشتەکانەوە لە‬ ‫دەستی ناوبژیوانێکدا دەستنیشانکرا‪.‬‬ ‫‪20‬ناوبژیوان نێوەندەیری یەک نییە‪ ،‬بەڵکو خودا یەکە‪.‬‬ ‫‪21‬ئایا یاسا دژی بەڵێنەکانی خودایە؟ خودا نەکات‪ ،‬چونکە ئەەەر یاسایەک درابا کە بتوانێت ژیانی پێ ببەخشێت‪ ،‬بەڕاستی ڕاستودروستی‬ ‫بە یاسا دەبوو‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم کتێبی پیرۆز هەمووانی لە ژێر ەوناهدا کۆتایی پێهێنا‪ ،‬تاکو بەڵێنەکە بە باوەڕ بە عیسا مەسیح بدرێت بەو کەسانەی کە باوەڕیان‬ ‫هێناوە‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم پێش هاتنی باوەڕ‪ ،‬ئێمە لە ژێر یاسادا پارێزراو بووین‪ ،‬داخراو بووین بۆ ئەو باوەڕەی کە دواتر ئاشکرا دەبێت‪.‬‬ ‫‪24‬بۆیە یاسا مامۆستای قوتابخانەمان بوو بۆ ئەوەی بمانباتە لی مەسیح‪ ،‬تاکو بە باوەڕ ڕاستگۆ بین‪.‬‬ ‫‪25‬بەڵم دوای هاتنی ئەو باوەڕە‪ ،‬ئیتر لە ژێر دەستی مامۆستای قوتابخانەدا نین‪.‬‬ ‫‪26‬چونکە هەمووتان بە باوەڕبوون بە عیسا مەسیح منداڵی خودان‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە زۆرێک لە ئێوە کە مەعمودیەتیان لە مەسیحدا وەرەرتووە‪ ،‬مەسیحتان لەبەر کردووە‪.‬‬ ‫‪28‬نە جولەکە و نە یۆنانی‪ ،‬نە کۆیلە و نە ئازاد‪ ،‬نە نێر و نە مێ‪ ،‬چونکە هەمووتان یەکن لە عیسای مەسیحدا‪.‬‬ ‫‪29‬ئەەەر ئێوە هی مەسیح بن‪ ،‬ئەوا ئێوە نەوەی ئیبراهیم و میراتگرن بەپێی بەڵێنەکە‪.‬‬

‫‪154‬‬


‫ەەلتیەکان‬

‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬ئێستا دەڵێم ‪:‬میراتگر تا منداڵە‪ ،‬هیچ جیاوازی نییە لە خزمەتکار‪ ،‬هەرچەندە ئاغای هەمووان بێت‪.‬‬ ‫‪2‬بەڵم لە ژێر دەستی مامۆستا و حاکمەکاندایە تا ئەو کاتەی باوکی دیاری کردووە‪.‬‬ ‫‪3‬بە هەمان شێوە ئێمەش کاتێک منداڵ بووین‪ ،‬کۆیلیەتی بووین لە ژێر توخمەکانی جیهاندا‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم کاتێک کاتەکە تەواو بوو‪ ،‬خودا کوڕەکەی نارد‪ ،‬کە لە ژنێک دروست بوو و لە ژێر یاسادا بوو‪.‬‬ ‫‪5‬بۆ ئەوەی ئەوانەی لە ژێر یاسادا بوون‪ ،‬ڕزەار بکەین‪ ،‬تاکو بەخێوکردنی کوڕ وەربگرین‪.‬‬ ‫‪6‬لەبەر ئەوەی ئێوە کوڕن‪ ،‬خودا ڕۆحی کوڕەکەی ناردۆتە دڵتان و هاوار دەکات« ‪:‬ئەبا‪ ،‬باوکە»‪.‬‬ ‫‪7‬بۆیە تۆ ئیتر خزمەتکار نیت‪ ،‬بەڵکو کوڕیت ‪.‬ئەەەر کوڕ بێت‪ ،‬ئەوا میراتگری خودایە لە ڕێگەی مەسیحەوە‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم کاتێک خوداتان نەدەناسی‪ ،‬خزمەتتان بەو کەسانە کرد کە بە سروشت خودا نین‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم ئێستا دوای ئەوەی خوداتان ناسی‪ ،‬یان باشتر بڵێین خودا ناسیون‪ ،‬چۆن دەەەڕێنەوە بۆ ئەو توخمە لواز و سواڵکەرانەی کە‬ ‫ئارەزووی دووبارە کۆیلیەتیان دەکەن؟‬ ‫‪10‬ڕۆژ و مانگ و کات و ساڵ دەپارێزن‪.‬‬ ‫‪11‬من لێتان دەترسم‪ ،‬نەک زەحمەتی بێهودەتان پێ ببەخشم‪.‬‬ ‫‪12‬برایان‪ ،‬داواتان لێدەکەم وەک من بن ‪.‬چونکە منیش وەک ئێوەم‪ ،‬بەهیچ شێوەیەک ئازارتان نەداوم»‪.‬‬ ‫‪13‬دەزانن کە چۆن سەرەتا بە لوازی جەستەم ئینجیلم پێ ڕاەەیاندن‪.‬‬ ‫‪14‬تاقیکردنەوەکەم کە لە جەستەمدا بوو‪ ،‬سووکایەتیتان پێ نەکرد و ڕەتتان نەکردەوە ‪.‬بەڵم وەک فریشتەی خودا وەریگرتم‪ ،‬وەک عیسا‬ ‫مەسیح‪.‬‬ ‫‪15‬ئەو نیعمەتەی باستان کرد لە کوێیە؟ چونکە شایەتحاڵیتان دەدەم‪ ،‬کە ئەەەر بکرایە‪ ،‬چاوەکانی خۆتان هەڵدەکێشا و دەیاندام»‪.‬‬ ‫‪16‬ئایا من بووم بە دوژمنتان‪ ،‬چونکە ڕاستییەکانتان پێ دەڵێم؟‬ ‫‪17‬بە پەرۆشەوە کاریگەرییان لەسەرت هەیە‪ ،‬بەڵم باش نین ‪.‬بەڵێ‪ ،‬ئەوان دەیانویست دوورتان بخەنەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی کاریگەرییان لەسەر‬ ‫دروست بکەن‪.‬‬ ‫‪18‬بەڵم باشە کە هەمیشە لە شتێکی باشدا بە پەرۆشەوە کاریگەریت هەبێت‪ ،‬نەک تەنها کاتێک لەەەڵتان ئامادە بم‪.‬‬ ‫‪19‬منداڵە بچووکەکانم کە دووبارە لەدایک دەبنەوە تا مەسیح لە ئێوەدا دروست دەبێت‪.‬‬ ‫‪20‬حەز دەکەم ئێستا لەەەڵتان ئامادە بم و دەنگم بگۆڕم ‪.‬چونکە من ەومانم لێت هەیە‪.‬‬ ‫‪21‬پێم بڵێن‪ ،‬ئەی ئەوانەی ئارەزووی ئەوە دەکەن لە ژێر یاسادا بن‪ ،‬ئایا ەوێ لە یاسا ناەرن؟‬ ‫‪22‬چونکە نووسراوە ‪:‬ئیبراهیم دوو کوڕی هەبوو‪ ،‬یەکێکیان لە کۆیلەیەکەوە‪ ،‬ئەوی دیکەیان لە ژنێکی ئازادەوە‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم ئەوەی لە ژنە کۆیلکە بوو‪ ،‬بە پێی ەۆشت لەدایک بوو ‪.‬بەڵم ئەوی ژنە ئازادەکە بە بەڵێن بوو‪.‬‬ ‫‪24‬ئەمانە ئاماژەن‪ ،‬چونکە ئەمانە دوو پەیمانن ‪.‬ئەوی لە چیای سینا‪ ،‬کە دەبێتە کۆیلیەتی‪ ،‬کە ئاەارە‪.‬‬ ‫‪25‬چونکە ئەم ئاەارە چیای سینایە لە عەرەبستان و وەڵمی ئۆرشەلیم دەداتەوە کە ئێستا هەیە و لەەەڵ منداڵەکانیدا کۆیلیەتییە‪.‬‬ ‫‪26‬بەڵم ئۆرشەلیمی سەرەوە ئازادە و دایکی هەموومانە‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە نووسراوە« ‪:‬دڵخۆشبە‪ ،‬ئەی نەزۆک کە منداڵت نییە ‪.‬ئەی ئەو کەسەی کە منداڵی نەبووە‪ ،‬بشکێنە و هاوار بکە‪ ،‬چونکە وێران‬ ‫منداڵی زۆر زیاترە لە مێردەکەی‪.‬‬ ‫‪28‬برایان‪ ،‬ئێمەش وەک ئیسحاق‪ ،‬منداڵی بەڵێندراوین‪.‬‬ ‫‪29‬بەڵم وەک چۆن ئەو کاتە لەدایک بوو لە دوای جەستە ەۆشەەیری لەسەر ئەو کەسە کرد کە لە دوای ڕۆح لەدایک بوو‪ ،‬ئێستاش بە‬ ‫هەمان شێوە‪.‬‬ ‫‪30‬بەڵم کتێبی پیرۆز چی دەڵێت؟ ژنە کۆیلەکە و کوڕەکەی دەربکەن‪ ،‬چونکە کوڕی کۆیلەکە نابێتە میراتگری کوڕی ژنە ئازادەکە‪.‬‬ ‫‪31‬کەواتە برایان‪ ،‬ئێمە منداڵی کۆیلە نین‪ ،‬بەڵکو منداڵی ئازادین‪.‬‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬بۆیە لە ئازادیدا بوەستن کە مەسیح پێی ئازاد کردووین و جارێکی دیکە بە یۆرۆی کۆیلیەتییەوە تێکەڵ مەبن‪.‬‬ ‫‪2‬سەیرکە‪ ،‬من پۆڵس پێتان دەڵێم‪ ،‬ئەەەر خەتەنە بکرێن‪ ،‬مەسیح هیچ سوودێکتان بۆ نایەت‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە جارێکی دیکە شایەدی بۆ هەر کەسێک دەدەم کە خەتەنە کراوە‪ ،‬کە قەرزاری هەموو یاساکە‪.‬‬ ‫‪4‬مەسیح بۆ ئێوە هیچ سوودێکی نییە‪ ،‬هەرکەسێک لە ئێوە بە یاسا ڕاستودروست بێت ‪.‬ئێوە لە نیعمەت کەوتوون‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە ئێمە لە ڕێگەی ڕۆحەوە چاوەڕێی هیوای ڕاستودروستی دەکەین بە باوەڕ‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە لە عیسا مەسیحدا نە خەتەنەکردن و نە خەتەنەکردن هیچ سوودێکی نییە ‪.‬بەڵکو باوەڕێک کە بە خۆشەویستی کاردەکات‪.‬‬ ‫‪7‬ئێوە بە باشی ڕاتانکرد ‪.‬کێ ڕێگری لێکردوون تا ەوێڕایەڵی ڕاستی نەبن؟‬ ‫‪8‬ئەم ڕازیکردنە لەو کەسەوە نییە کە بانگتان دەکات‪.‬‬ ‫‪9‬کەمێک خەمیر هەموو ەرێیەکە خەمیر دەکات‪.‬‬ ‫‪10‬من لە ڕێگەی یەزدان متمانەم پێتان هەیە‪ ،‬کە هیچ بیرێکی ترتان نییە‪ ،‬بەڵم ئەوەی تووشی کێشەتان بکات‪ ،‬هەرکەسێک بێت‪،‬‬ ‫حوکمەکەی هەڵدەەرێت‪.‬‬ ‫‪11‬برایان‪ ،‬ئەەەر هێشتا بانگەشەی خەتەنەکردن دەکەم‪ ،‬بۆچی هێشتا ەۆشەەیری دەچم؟ پاشان تاوانی خاچ وەستاوە‪.‬‬ ‫‪12‬من دەمەوێت ئەوان تەنانەت ببڕدرێن کە کێشەتان بۆ دروست دەکات‪.‬‬

‫‪155‬‬


‫ەەلتیەکان‬

‫‪13‬برایان‪ ،‬ئێوە بۆ ئازادی بانگ کران ‪.‬تەنها ئازادی بۆ بۆنەیەک بۆ جەستە بەکارمەهێنن‪ ،‬بەڵکو بە خۆشەویستی خزمەت بە یەکتر بکەن‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە هەموو یاسا بە یەک وشە جێبەجێ دەکرێت‪ ،‬تەنانەت بەم قسەیە ‪.‬دراوسێکەت وەک خۆت خۆش بوێت‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم ئەەەر یەکترتان ەاز دەەرن و یەکترتان خواردووە‪ ،‬ئاەاداربن یەکتر لەناو نەچن‪.‬‬ ‫‪16‬کەواتە ئەمە دەڵێم ‪:‬بە ڕۆحدا بڕۆن‪ ،‬شەهوەتی جەستەتان بەدی ناهێنن‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە جەستە شەهوەت دژی ڕۆح و ڕۆح دژی ەۆشت‪ ،‬ئەمانە پێچەوانەی یەکترن‪ ،‬بۆ ئەوەی ناتوانن ئەو کارانە بکەن کە دەتانەوێت‪.‬‬ ‫‪18‬بەڵم ئەەەر ڕۆح ڕابەرایەتیتان بکات‪ ،‬ئەوا لە ژێر یاسادا نین‪.‬‬ ‫‪19‬ئێستا کارەکانی جەستە دیارن‪ ،‬کە ئەمانەن ‪.‬زینا‪ ،‬زینا‪ ،‬پیسی‪ ،‬شەهوەتی‪،‬‬ ‫‪20‬بتپەرستی‪ ،‬جادووەەری‪ ،‬ڕق‪ ،‬جیاوازی‪ ،‬هاوشێوەکردن‪ ،‬تووڕەیی‪ ،‬ململنێ‪ ،‬فیتنە‪ ،‬بیدعە‪،‬‬ ‫‪21‬ئیرەیی و کوشتن و سەرخۆشی و ئاهەنگگێڕان و ئەو جۆرە شتانە‪ ،‬کە پێشتر پێتان دەڵێم‪ ،‬وەک لە ڕابردوودا پێم وتوون‪ ،‬ئەوانەی ئەم‬ ‫جۆرە کارانە دەکەن‪ ،‬شانشینی خودا بە میرات ناەرن‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم بەرهەمی ڕۆح خۆشەویستی و شادی و ئاشتی و خۆڕاەری و نەرم و نیانی و چاکە و ئیمانە‪.‬‬ ‫‪23‬نەرم و نیان‪ ،‬خۆڕاەری‪ ،‬یاسایەک لە دژی ئەو کەسانە نییە‪.‬‬ ‫‪24‬ئەوانەی هی مەسیحن‪ ،‬جەستەیان لە خاچ داوە لەەەڵ سۆز و شەهوەت‪.‬‬ ‫‪25‬ئەەەر ئێمە بە ڕۆح دەژین‪ ،‬با بە ڕۆحیش بڕۆن‪.‬‬ ‫‪26‬با ئارەزووی شکۆمەندی بێهودە نەبین و یەکتر توڕە نەبین و ئیرەیی بە یەکتر نەبەین‪.‬‬ ‫بەشی شەشەم‬ ‫‪1‬برایان‪ ،‬ئێوەی ڕۆحانی‪ ،‬ئەەەر هەڵەیەک تووشی هەڵە بوو‪ ،‬بە ڕۆحی نەرم و نیان‪ ،‬کەسێکی لەو جۆرە بگەڕێننەوە ‪.‬خۆت لەبەرچاو‬ ‫بگرە‪ ،‬نەک تاقی بکرێیتەوە»‪.‬‬ ‫‪2‬بارەرانی یەکتر هەڵبگرن و بەم شێوەیە یاسای مەسیح جێبەجێ بکەن‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئەەەر کەسێک خۆی بە شتێک بزانێت‪ ،‬لە کاتێکدا هیچ نییە‪ ،‬ئەوا خۆی فریو دەدات‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم با هەرکەسێک کارەکانی خۆی تاقی بکاتەوە‪ ،‬ئینجا بە تەنیا بە خۆی شاد دەبێت‪ ،‬نەک بە کەسێکی تر‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە هەرکەسێک باری خۆی هەڵدەەرێت‪.‬‬ ‫‪6‬ئەوەی فێری وشە دەکرێت با پەیوەندی بەو کەسە بکات کە فێری دەکات لە هەموو شتە باشەکاندا‪.‬‬ ‫‪7‬فریو مەخۆن ‪.‬ەاڵتە بە خودا ناکرێت‪ ،‬چونکە مرۆڤ هەرچی بچێنێت‪ ،‬ئەوە دەچنێتەوە‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە ئەوەی چاندن بۆ جەستەی خۆی دەکات‪ ،‬لە ەۆشتەکەی خراپبوون دەچنێتەوە ‪.‬بەڵم ئەوەی بۆ ڕۆح دەچێنێت‪ ،‬لە ڕۆحەوە ژیانی‬ ‫هەتاهەتایی دەچنێتەوە‪.‬‬ ‫‪9‬با لە چاکەکردندا ماندوو نەبین‪ ،‬چونکە لە کاتی خۆیدا دروێنە دەکەین‪ ،‬ئەەەر بێهێز نەبین‪.‬‬ ‫‪10‬کەواتە چۆن دەرفەتمان بۆ ڕەخسا‪ ،‬با چاکە لەەەڵ هەموو مرۆڤەکان بکەین‪ ،‬بە تایبەت ئەوانەی لە ماڵی باوەڕدارن‪.‬‬ ‫‪11‬دەبینن نامەیەکی چەندە ەەورەم بۆتان نووسیوە بە دەستی خۆم‪.‬‬ ‫‪12‬هەرکەسێک ئارەزووی دەرکەوتنی جوانی لە جەستەدا دەکەن‪ ،‬ناچارتان دەکەن بۆ خەتەنەکردن ‪.‬تەنها بۆ ئەوەی لەبەر خاچی مەسیح‬ ‫تووشی ەۆشەەیری ببن‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە ئەوانی خەتەنەکراویش یاسا جێبەجێ ناکەن ‪.‬بەڵم حەز دەکەن خەتەنەتان بکەن‪ ،‬تاکو شانازی بە جەستەتانەوە بکەن‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم خودا قەدەغە نەکات من شانازی بکەم‪ ،‬جگە لە خاچی پەروەردەارمان عیسا مەسیح‪ ،‬کە بەهۆیەوە جیهان بۆ من لە خاچ دراوە و‬ ‫منیش بۆ جیهان‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە لە عیسا مەسیحدا نە خەتەنەکردن هیچ سوودێکی نییە و نە خەتەنەنەکردن‪ ،‬بەڵکو بوونەوەرێکی نوێ‪.‬‬ ‫‪16‬هەرکەسێک بەپێی ئەم ڕێسایە دەڕوات‪ ،‬ئاشتی و میهرەبانی و ئیسرائیل و ئیسرائیلی خوداش بێت‪.‬‬ ‫‪17‬لەمەودوا با کەس بێزارم نەکات‪ ،‬چونکە لە جەستەمدا نیشانەکانی عیسا یەزدانم هەڵگرتووە‪.‬‬ ‫‪18‬برایان‪ ،‬نیعمەتی یەزدانی مەسیحی پەروەردەارمان لەەەڵ ڕۆحتان بێت ‪.‬ئامین( ‪.‬بۆ ەەلتیەکان کە لە ڕۆمەوە نووسراون‪).‬‬

‫‪156‬‬


‫ئەفسیان‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬پۆڵس‪ ،‬نێردراوی عیسا مەسیح بە ویستی خودا‪ ،‬بۆ پیرۆزەکانی ئەفسوس و بۆ دڵسۆزانی عیسا مەسیح‪.‬‬ ‫‪2‬نیعمەت و ئاشتی لە خودای باوکمان و یەزدانی مەسیحەوە بۆتان بێت‪.‬‬ ‫‪3‬سوپاس بۆ خودا و باوکی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان‪ ،‬کە بە هەموو نیعمەتێکی ڕۆحی لە شوێنە ئاسمانییەکان لە مەسیحدا‬ ‫بەرەکەتی پێبەخشین‪.‬‬ ‫‪4‬وەک چۆن پێش دروستبوونی جیهان لە خۆیدا هەڵیبژاردبووین‪ ،‬بۆ ئەوەی لە خۆشەویستیدا لەبەردەمیدا پیرۆز و بێ تاوان بین‪.‬‬ ‫‪5‬ئێمەی پێشوەختە دیاری کردووە بۆ ئەوەی لە ڕێگەی عیسا مەسیحەوە منداڵ بین بۆ خۆی‪ ،‬بەپێی ویستی خۆی‪.‬‬ ‫‪6‬بۆ ستایشکردنی شکۆمەندی نیعمەتی ئەو‪ ،‬کە ئێمەی لە خۆشەویستەکەدا قبوڵ کردووە‪.‬‬ ‫‪7‬لە ڕێگەی خوێنی ئەوەوە ڕزگاربوونمان هەیە‪ ،‬لێخۆشبوونی گوناهەکان‪ ،‬بەپێی دەوڵەمەندی نیعمەتەکەی‪.‬‬ ‫‪8‬بە هەموو حیکمەت و ژیرییەکەوە بۆ ئێمە زۆر بوو‪.‬‬ ‫‪9‬بە پێی ڕەزامەندی خۆی کە لە خۆیدا مەبەستی بووە‪ ،‬نهێنی ویستی خۆی پێ ڕاگەیاندین‪.‬‬ ‫‪10‬بۆ ئەوەی لە کاتی پڕبوونی کاتەکاندا هەموو شتێک لە مەسیحدا کۆبکاتەوە‪ ،‬کە لە ئاسمان و چ لەسەر زەوی ‪.‬تەنانەت لە ناو ئەویشدا‪:‬‬ ‫‪11‬ئێمەش لە ڕێگەی ئەوەوە میراتمان بەدەستهێناوە‪ ،‬بەپێی مەبەستی ئەو کەسەی کە هەموو شتێک بە ئارەزووی خۆی جێبەجێ دەکات‪.‬‬ ‫‪12‬بۆ ئەوەی ستایشی شکۆمەندی ئەو بین‪ ،‬کە سەرەتا پشتی بە مەسیح بەست‪.‬‬ ‫‪13‬دوای ئەوەی گوێتان لە وشەی ڕاستی بوو‪ ،‬ئینجیلی ڕزگاربوونتان‪ ،‬پشتتان پێیان بەست‪.‬‬ ‫‪14‬کە میراتەکەمانە تا ڕزگارکردنی موڵک و ماڵی کڕدراو‪ ،‬بۆ ستایشکردنی شکۆمەندی ئەو‪.‬‬ ‫‪15‬بۆیە منیش دوای ئەوەی بیستم باوەڕتان بە عیسای یەزدان و خۆشەویستیتان بۆ هەموو پیرۆزەکان‪.‬‬ ‫‪16‬واز لە سوپاسگوزاری مەهێنە بۆتان‪ ،‬لە نوێژەکانمدا باسی ئێوە دەکەم‪.‬‬ ‫‪17‬بۆ ئەوەی خودای یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان‪ ،‬باوکی شکۆمەندی‪ ،‬ڕۆحی حیکمەت و وەحیتان پێ ببەخشێت لە ناسینی ئەودا‪.‬‬ ‫‪18‬چاوی تێگەیشتنتان ڕۆشن دەبنەوە؛ تا بزانن هیوای بانگهێشتکردنی چییە و دەوڵەمەندی شکۆمەندی میراتەکەی لە پیرۆزەکاندا چییە‪.‬‬ ‫‪19‬گەورەیی هێزی ئەو بۆ ئێمەی باوەڕدار چەندە‪ ،‬بەپێی کارکردنی هێزی بەهێزی ئەو؟‬ ‫‪20‬ئەو کارەی لە مەسیحدا کرد‪ ،‬کاتێک لە مردووەکان زیندووکردەوە و لە لی ڕاستی خۆی لە شوێنە ئاسمانییەکان داینا‪.‬‬ ‫‪21‬زۆر لە سەرووی هەموو دەسەڵت و دەسەڵت و هێز و حوکمڕانی و هەموو ناوێکەوە کە ناویان لێنراوە‪ ،‬نەک تەنها لەم جیهانەدا‪،‬‬ ‫بەڵکو لە دونیای داهاتووشدا‪.‬‬ ‫‪22‬هەموو شتێکی خستۆتە ژێر پێیەکانی و پێی بەخشیوە بۆ ئەوەی ببێتە سەرۆکی هەموو شتێک بۆ کڵێسا‪.‬‬ ‫‪23‬کە جەستەیەتی‪ ،‬پڕیی ئەو کەسەیە کە هەمووی پڕ دەکات لە هەمووان‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬ئێوەی زیندوو کردۆتەوە کە لە تاوان و گوناهەکاندا مردوون‪.‬‬ ‫‪2‬لە ڕابردوودا بەپێی ڕێڕەوی ئەم جیهانە ڕۆیشتوون‪ ،‬بەپێی ڕێبەری هێزی هەوا‪ ،‬ئەو ڕۆحەی ئێستا لە منداڵنی سەرپێچیدا کاردەکات‪.‬‬ ‫‪3‬هەروەها هەموومان لە ڕابردوودا بە ئارەزووی جەستەمان لە نێوانیاندا قسەمان دەکرد و ئارەزووی گۆشت و مێشکمان بەدی دەهێنا ‪.‬و بە‬ ‫سروشت منداڵی تووڕەیی بوون‪ ،‬تەنانەت وەک ئەوانی تر‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم خودا کە دەوڵەمەندە بە میهرەبانی‪ ،‬لەبەر ئەو خۆشەویستییە گەورەیەی کە ئێمەی خۆشویستووە‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک لە گوناهەکاندا مردبووین‪ ،‬لەگەڵ مەسیحدا زیندوو کردینەوە‪ ،‬بە نیعمەت ڕزگارتان بوو‪.‬‬ ‫‪6‬پێکەوە زیندوو کردینەوە و لە شوێنە ئاسمانییەکان لە عیسا مەسیحدا پێکەوە دانیشتین‪.‬‬ ‫‪7‬بۆ ئەوەی لە سەردەمی داهاتوودا دەوڵەمەندی زۆری نیعمەتی خۆی نیشان بدات لە میهرەبانییەکەی بەرامبەرمان لە ڕێگەی عیسای‬ ‫مەسیحەوە‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە بە نیعمەت لە ڕێگەی باوەڕەوە ڕزگارتان بووە ‪.‬و ئەوەش لە خۆتانەوە نییە‪ ،‬ئەوە بەخششی خودایە‪.‬‬ ‫‪9‬نەک لە کارەکان‪ ،‬تاکو کەس شانازی بکات‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە ئێمە کاری ئەوین‪ ،‬لە عیسا مەسیحدا بۆ کارە چاکەکان دروست کراوین‪ ،‬کە خودا پێشتر دیاریی کردووە بۆ ئەوەی بەو کارانەدا‬ ‫بڕۆن‪.‬‬ ‫‪11‬بۆیە لەبیرتان بێت کە ئێوە لە سەردەمدا نەتەوەیەک بوون لە جەستەدا‪ ،‬کە بە خەتەنەنەکردن ناویان دەوترێت لە گۆشتی دروستکراودا‪.‬‬ ‫‪12‬ئەو کاتە ئێوە بێ مەسیح بوون‪ ،‬نامۆ بووین لە گەلی ئیسرائیل و نامۆ بووین لە پەیمانەکانی بەڵێن‪ ،‬هیچ هیوایەکتان نەبوو و لە جیهاندا بێ‬ ‫خودا بوون‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم ئێستا لە عیسا مەسیحدا ئێوە کە هەندێک جار دوور بوون‪ ،‬بە خوێنی مەسیح نزیک بوونەتەوە‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە ئەو ئاشتیمانە‪ ،‬کە هەردووکیان یەک کردووە و دیواری ناوەڕاستی دابەشکردنی نێوانمان شکاندووە‪.‬‬ ‫‪15‬دوژمنایەتی لە جەستەیدا هەڵوەشاندەوە‪ ،‬یاسای فەرمانەکانیش کە لە ڕێوڕەسمەکاندا هاتووە ‪.‬چونکە یەک مرۆڤی نوێ لە خۆیدا دروست‬ ‫بکات‪ ،‬بەم شێوەیە ئاشتی بکات‪.‬‬ ‫‪16‬بۆ ئەوەی هەردووکیان لە یەک جەستەدا بە خاچ ئاشت بکاتەوە‪ ،‬چونکە دوژمنایەتییەکەی بەهۆیەوە کوشت‪.‬‬

‫‪157‬‬


‫ئەفسیان‬

‫‪17‬هات و بانگەشەی ئاشتی بۆ ئێوەی دوور و نزیک و نزیک‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە لە ڕێگەی ئەوەوە هەردووکمان بە یەک ڕۆح دەگەینە لی باوک‪.‬‬ ‫‪19‬ئیتر ئێوە نامۆ و بێگانە نین‪ ،‬بەڵکو هاوشاری پیرۆزەکان و ماڵی خودان‪.‬‬ ‫‪20‬لەسەر بناغەی نێردراوان و پێغەمبەران بنیات نراون‪ ،‬عیسا مەسیح خۆی بەردی گۆشەی سەرەکییە‪.‬‬ ‫‪21‬هەموو بیناکە لەناو ئەودا گەشە دەکات و دەبێتە پەرستگایەکی پیرۆز لە یەزدان‪.‬‬ ‫‪22‬ئێوەش لەناو ئەودا لە ڕێگەی ڕۆحەوە پێکەوە بنیات نراون بۆ شوێنی نیشتەجێبوونی خودا‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬لەبەر ئەوە من پۆڵس‪ ،‬دیلەکەی عیسا مەسیح لە پێناو ئێوەی نەتەوەکاندا‪.‬‬ ‫‪2‬ئەگەر بیستووتە ئەو نیعمەتەی خودا کە پێم بەخشیوە‪.‬‬ ‫‪3‬چۆن بە وەحی نهێنییەکەی پێم ڕاگەیاند( ‪.‬وەک پێشتر بە چەند وشەیەک نووسیومە‪،‬‬ ‫‪4‬بەم شێوەیە‪ ،‬کاتێک دەخوێننەوە‪ ،‬زانیاریی من لە نهێنی مەسیحدا تێبگەن)‬ ‫‪5‬لە سەردەمەکانی تردا بۆ کوڕانی مرۆڤ نەناسێندرا‪ ،‬وەک ئەوەی ئێستا بە ڕۆح بۆ نێردراوان و پێغەمبەرە پیرۆزەکانی ئاشکرا کراوە‪.‬‬ ‫‪6‬بۆ ئەوەی نەتەوەکان هاومیراتگر و لە یەک جەستە و بەشدار بن لە بەڵێنەکەی لە مەسیحدا لە ڕێگەی ئینجیلەوە‪.‬‬ ‫‪7‬بەپێی ئەو نیعمەتەی خودا کە بە کاریگەری هێزی خۆی پێم بەخشی‪ ،‬بووم بە خزمەتکار‪.‬‬ ‫‪8‬من کە لە بچووکترینی هەموو پیرۆزەکان کەمترم‪ ،‬ئەم نیعمەتە پێم دراوە‪ ،‬کە لە نێو نەتەوەکاندا بانگەشەی دەوڵەمەندییە نەگۆڕەکانی‬ ‫مەسیح بکەم‪.‬‬ ‫‪9‬بۆ ئەوەی هەموو مرۆڤەکان بزانن هاوبەشی ئەو نهێنییە چییە‪ ،‬کە لە سەرەتای جیهانەوە لە خودادا شاراوەتەوە‪ ،‬کە هەموو شتێکی بە عیسا‬ ‫مەسیح دروست کردووە‪.‬‬ ‫‪10‬بۆ ئەوەی ئێستا لە ڕێگەی کڵێساوە حیکمەتی جۆراوجۆری خودا بۆ میرنشینەکان و دەسەڵتەکانی شوێنە ئاسمانییەکان بزانن‪.‬‬ ‫‪11‬بەپێی ئەو مەبەستە هەمیشەییەی کە لە عیسای مەسیحی پەروەردگارماندا مەبەستی بووە‪.‬‬ ‫‪12‬بە باوەڕی ئەو بوێری و بە متمانەوە دەستمان پێی دەگات‪.‬‬ ‫‪13‬بۆیە دەمەوێت لە ناخۆشییەکانم لە پێناو ئێوەدا بێهێز نەبن‪ ،‬ئەمەش شکۆمەندی ئێوەیە‪.‬‬ ‫‪14‬هەر بۆیە ئەژنۆم بۆ باوکی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان دادەنێم‪.‬‬ ‫‪15‬هەموو بنەماڵەکەی لە ئاسمان و زەویدا ناوی لێنراوە‪.‬‬ ‫‪16‬بە پێی دەوڵەمەندی شکۆمەندی خۆی‪ ،‬بە ڕۆحی خۆی لە مرۆڤی ناوەوەدا بەهێزتر بن‪.‬‬ ‫‪17‬بۆ ئەوەی مەسیح بە باوەڕ لە دڵتاندا نیشتەجێ بێت ‪.‬کە ئێوە ڕەگ و ڕیشە و زەمینەسازی لە خۆشەویستیدا‪،‬‬ ‫‪18‬بتوانێت لەگەڵ هەموو پیرۆزەکاندا تێبگات کە پانی و درێژی و قووڵی و بەرزی چییە‪.‬‬ ‫‪19‬خۆشەویستی مەسیح بزانن کە لە زانست تێدەپەڕێت‪ ،‬بۆ ئەوەی پڕ بن لە هەموو پڕیی خودا‪.‬‬ ‫‪20‬بۆ ئەو کەسەی کە توانای ئەوەی هەیە زیاتر لە هەموو شتێک بکات کە داوای دەکەین یان بیری لێدەکەینەوە‪ ،‬بەپێی ئەو هێزەی کە لە‬ ‫ئێمەدا کاردەکات‪.‬‬ ‫‪21‬بۆ ئەو شکۆمەندی لە کڵێسادا لە ڕێگەی عیسا مەسیحەوە بۆ هەموو سەردەمێک‪ ،‬جیهانی بێکۆتایی ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬بۆیە من دیلەکەی یەزدان لێتان دەپاڕێمەوە کە شایستەی ئەو بانگەوازە بڕۆن کە پێی بانگکراون‪.‬‬ ‫‪2‬بە هەموو خۆبەزلزانین و نەرمی و خۆڕاگری و لە خۆشەویستیدا خۆڕاگری یەکتر بن‪.‬‬ ‫‪3‬هەوڵدان بۆ پاراستنی یەکگرتوویی ڕۆح لە پەیوەندی ئاشتیدا‪.‬‬ ‫‪4‬یەک جەستە و یەک ڕۆح هەیە‪ ،‬هەروەک چۆن بە یەک هیوای بانگهێشتکردنتان بانگ کران‪.‬‬ ‫‪5‬یەک پەروەردگار‪ ،‬یەک باوەڕ‪ ،‬یەک مەعمودیەت‪،‬‬ ‫‪6‬یەک خودا و باوکی هەمووان‪ ،‬کە لە سەرووی هەمووانەوە و لە ڕێگەی هەمووانەوە و لە هەمووتاندایە‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم بە پێی پێوەرەکانی بەخششەکەی مەسیح نیعمەت بە هەر یەکێک لە ئێمە دەبەخشرێت‪.‬‬ ‫‪8‬بۆیە دەڵێت« ‪:‬کاتێک بەرەو بەرزایی بەرزبووەوە‪ ،‬دیلەکانی بە دیل برد و بەخششی بە مرۆڤەکان دا»‪.‬‬ ‫( ‪9‬ئێستا کە بەرزبووەوە‪ ،‬چییە جگە لەوەی کە یەکەمجار دابەزی بۆ خوارەوەی زەوی؟‬ ‫‪10‬ئەوەی دابەزیوە‪ ،‬هەر ئەو کەسەیە کە لە هەموو ئاسمانەکانەوە بەرز بووەتەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی هەموو شتێک پڕ بکاتەوە‪.‬‬ ‫‪11‬هەندێکیشی پێدا‪ ،‬نێردراوان ‪.‬هەندێکیش پێغەمبەران؛ و هەندێکیان‪ ،‬ئینجیلیستەکان؛ و هەندێکیان‪ ،‬پاستور و مامۆستا؛‬ ‫‪12‬بۆ تەواوکردنی پیرۆزەکان‪ ،‬بۆ کاری خزمەتکردن‪ ،‬بۆ بنیاتنانی جەستەی مەسیح‪.‬‬ ‫‪13‬تا هەموومان بە یەکگرتوویی باوەڕ و ناسینی کوڕی خودا دەگەینە مرۆڤێکی تەواو و بە پێوەرێکی تەواوەتی مەسیح‪.‬‬ ‫‪14‬تا لەمەودوا چیتر منداڵ نەبین‪ ،‬بە هەموو بایەکی فێرکارییەوە بە فێڵ و فێڵبازی مرۆڤ و فێڵبازی و فێڵبازی و فێڵبازی و فریودان‪ ،‬بەمل‬ ‫و ئەولدا دەسوڕێینەوە‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم بە خۆشەویستی ڕاستی بڵێین‪ ،‬لە هەموو شتێکدا لەناو ئەودا گەورە بێت‪ ،‬کە سەرە‪ ،‬مەسیح‪.‬‬ ‫‪16‬هەموو جەستەی لێیەوە بە باشی بەیەکەوە دەبەسترێتەوە و بەو شتەی کە هەموو جومگەکان دابینی دەکات‪ ،‬بە پێی کارپێکردنی هەموو‬ ‫ئەندامەکان‪ ،‬جەستە زیاد دەکات بۆ ئەوەی لە خۆشەویستیدا خۆی بنیات بنێت‪.‬‬

‫‪158‬‬


‫ئەفسیان‬

‫‪17‬بۆیە ئەمە دەڵێم و لە یەزدان شایەدی دەدەم ‪:‬لەمەودوا وەک نەتەوەکانی تر بە بێمانای بیرکردنەوەکانیان ناڕۆن‪.‬‬ ‫‪18‬تێگەیشتنیان تاریک بوو‪ ،‬بەهۆی کوێربوونی دڵیانەوە لە ژیانی خودا دوورکەوتنەوە‪.‬‬ ‫‪19‬ئەوان لە هەستەکانیان تێپەڕیون‪ ،‬خۆیان بەخشیوە بە شەهوەت و بە تەماحەوە هەموو پیسییەک بکەن‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم ئێوە بەو شێوەیە فێری مەسیح نەبوون‪.‬‬ ‫‪21‬ئەگەر ڕاستی لە عیسادا هەیە‪ ،‬ئەگەر گوێت لێ بوو و لەلیەن ئەوەوە فێرکرابوون‪.‬‬ ‫‪22‬مرۆڤی پیر کە بەپێی ئارەزووی فێڵبازانە خراپ بووە‪ ،‬لە پێشڕەوی پێشوودا لببەن‪.‬‬ ‫‪23‬لە ڕۆحی مێشکتدا نوێ ببنەوە‪.‬‬ ‫‪24‬مرۆڤی نوێ لەبەر بکەن‪ ،‬کە بە پێی خودا لە ڕاستودروستی و پیرۆزی ڕاستەقینەدا دروست بووە‪.‬‬ ‫‪25‬بۆیە درۆکردن لببەن‪ ،‬هەرکەسێک لەگەڵ دراوسێی خۆی ڕاستی بڵێ‪ ،‬چونکە ئێمە ئەندامی یەکترین‪.‬‬ ‫‪26‬تووڕە بن و گوناه مەکەن‪ ،‬با خۆر لەسەر تووڕەییتان ئاوا نەبێت‪.‬‬ ‫‪27‬نە جێگەی شەیتان مەدەن‪.‬‬ ‫‪28‬با دزیکەر چیتر دزی نەکات‪ ،‬بەڵکو با زەحمەت بکێشێت و بە دەستەکانی کارێکی چاکە بکات‪ ،‬بۆ ئەوەی بیبەخشێتە ئەو کەسەی کە‬ ‫پێویستییە‪.‬‬ ‫‪29‬با هیچ قسەیەکی خراپ لە دەمتان دەرنەچێت‪ ،‬بەڵکو ئەوەی کە باشە بۆ بنیاتنانی‪ ،‬بۆ ئەوەی خزمەت بە نیعمەتی بیسەران بکات‪.‬‬ ‫‪30‬ڕۆحی پیرۆزی خودا خەمبار مەکەن‪ ،‬کە بەهۆیەوە مۆرتان لەسەر کراوە بۆ ڕۆژی ڕزگاربوون‪.‬‬ ‫‪31‬با هەموو تاڵیی و تووڕەیی و تووڕەیی و جەنجاڵی و قسەی ناشرین و خراپەکاری و خراپەکاری لە ئێوە دوور بخرێتەوە‪.‬‬ ‫‪32‬لەگەڵ یەکتر میهرەبان بن‪ ،‬دڵسۆز بن‪ ،‬لە یەکتر خۆشبن‪ ،‬هەروەک چۆن خودا لە پێناو مەسیحدا لێتان خۆش بوو‪.‬‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬کەواتە ئێوە وەک منداڵە ئازیزەکان شوێنکەوتووی خودا بن‪.‬‬ ‫‪2‬بە خۆشەویستییەوە بڕۆن‪ ،‬وەک چۆن مەسیح خۆشی ویستووین و خۆی لە پێناوی ئێمەدا پێشکەش بە خودا کردووە بۆ ئەوەی بۆنێکی‬ ‫خۆش‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم زینا و هەموو ناپاکی و تەماح‪ ،‬با یەکجاریش ناوی نەهێنرێت لە نێوانتاندا‪ ،‬وەک ئەوەی بۆ پیرۆزەکانە‪.‬‬ ‫‪4‬نە قسەی پیسی و نە قسەی گەمژانە و نە گاڵتەجاڕی کە گونجاو نییە‪ ،‬بەڵکو سوپاسگوزاری‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە ئەمە دەزانن کە هیچ لەشفرۆشێک و پیس و تەماحکارێک کە بتپەرستە‪ ،‬هیچ میراتێکی لە شانشینی مەسیح و خودادا نییە‪.‬‬ ‫‪6‬با کەس بە قسەی بێمانا فریوتان نەدات‪ ،‬چونکە بەهۆی ئەمانە تووڕەیی خودا بەسەر منداڵنی سەرپێچیدا دێت‪.‬‬ ‫‪7‬کەواتە ئێوە بەشدار مەبن لەگەڵیان‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە جاران تاریکی بوون‪ ،‬بەڵم ئێستا لە یەزدان ڕووناکی‪ ،‬وەک منداڵی ڕووناکی بڕۆن‪.‬‬ ‫( ‪9‬چونکە بەرهەمی ڕۆح لە هەموو چاکە و ڕاستودروستی و ڕاستیدایە‪).‬‬ ‫‪10‬ئەوە بسەلمێنن کە چی لەلی یەزدان پەسەندە‪.‬‬ ‫‪11‬هاوڕێیەتی لەگەڵ کارە بێ بەرهەمەکانی تاریکیدا مەکەن‪ ،‬بەڵکو سەرزەنشتیان بکەن‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە شەرمەزارییە تەنانەت باسی ئەو شتانە بکەین کە بە نهێنی لەسەریان دەکرێت‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم هەموو ئەو شتانەی کە سەرزەنشت دەکرێن بە ڕووناکی دەردەکەون‪ ،‬چونکە هەرچی ئاشکرای دەکات ڕووناکییە‪.‬‬ ‫‪14‬بۆیە دەڵێت« ‪:‬ئەی خەوتوو لە خەو هەڵسە و لە مردووەکان هەستەوە‪ ،‬مەسیح ڕووناکیتان پێدەبەخشێت»‪.‬‬ ‫‪15‬جا بە وریاییەوە بڕۆن‪ ،‬نەک وەک گەمژە‪ ،‬بەڵکو وەک دانا‪.‬‬ ‫‪16‬ڕزگارکردنی کات‪ ،‬چونکە ڕۆژەکان خراپن‪.‬‬ ‫‪17‬بۆیە ناژیر مەبن‪ ،‬بەڵکو تێبگەن کە ویستی یەزدان چییە‪.‬‬ ‫‪18‬بە شەراب مەخۆرەوە‪ ،‬کە زیادەڕەوی تێدا هەیە ‪.‬بەڵم پڕ بن لە ڕۆح‪.‬‬ ‫‪19‬بە زبور و سروود و گۆرانی ڕۆحی لەگەڵ خۆتان قسە بکەن و لە دڵتاندا گۆرانی بۆ یەزدان بڵێن و ئاوازێکتان بۆ بگێڕن‪.‬‬ ‫‪20‬بە ناوی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمانەوە هەمیشە سوپاسی خودا و باوک بکەین‪.‬‬ ‫‪21‬لە ترسی خودادا خۆتان ملکەچی یەکتر بن‪.‬‬ ‫‪22‬ژنەکان‪ ،‬وەک چۆن بۆ یەزدان ملکەچی مێردەکانی خۆتان بن‪.‬‬ ‫‪23‬چونکە مێرد سەری ژنە‪ ،‬هەروەک چۆن مەسیح سەری کڵێسا‪ ،‬ڕزگارکەری جەستەیە‪.‬‬ ‫‪24‬بۆیە وەک چۆن کڵێسا ملکەچی مەسیحە‪ ،‬با ژنەکان لە هەموو شتێکدا بۆ مێردەکانیان بن‪.‬‬ ‫‪25‬مێردەکان‪ ،‬ژنەکانتان خۆشبوێت‪ ،‬وەک چۆن مەسیح کڵێسای خۆشویست و خۆی لە پێناویدا بەخشی‪.‬‬ ‫‪26‬تاکو بە شۆردنی ئاو بە وشە پیرۆزی بکات و پاکی بکاتەوە‪.‬‬ ‫‪27‬بۆ ئەوەی کڵێسایەکی شکۆمەند پێشکەش بە خۆی بکات‪ ،‬کە پەڵە و چرچ و لۆچی و هیچ شتێکی لەو جۆرەی تێدا نەبێت ‪.‬بەڵکو پیرۆز‬ ‫بێت و بێ کەموکوڕی بێت‪.‬‬ ‫‪28‬پیاوانیش دەبێ ژنەکانیان وەک جەستەی خۆیان خۆش بوێت ‪.‬ئەوەی ژنەکەی خۆش بوێت خۆی خۆشدەوێت‪.‬‬ ‫‪29‬چونکە هیچ کەسێک ڕقی لە جەستەی خۆی نەبووە ‪.‬بەڵم وەک یەزدانی کڵێسا خۆراک دەدات و دەیپارێزێت‪.‬‬ ‫‪30‬چونکە ئێمە ئەندامەکانی جەستەی و لە جەستەی و ئێسکەکانیین‪.‬‬ ‫‪31‬هەر بۆیە پیاو باوک و دایکی بەجێدەهێڵێت و دەچێتە پاڵ ژنەکەی و ئەو دووانە دەبنە یەک گۆشت‪.‬‬ ‫‪32‬ئەمە نهێنیەکی گەورەیە‪ ،‬بەڵم من باسی مەسیح و کڵێسا دەکەم‪.‬‬

‫‪159‬‬


‫ئەفسیان‬

‫‪33‬بەڵم با هەریەکێک لە ئێوە ژنەکەی وەک خۆی خۆش بوێت ‪.‬ژنەکەش دەبینێت کە ڕێز لە مێردەکەی دەگرێت‪.‬‬ ‫بەشی شەشەم‬ ‫‪1‬منداڵەکان‪ ،‬لە یەزدان گوێڕایەڵی دایک و باوکتان بن‪ ،‬چونکە ئەمە ڕاستە‪.‬‬ ‫‪2‬ڕێز لە باوک و دایکت بگرە( ‪.‬کە یەکەم فەرمانە لەگەڵ بەڵێن؛)‬ ‫‪3‬بۆ ئەوەی باش بێت بۆت و تەمەن درێژ لەسەر زەوی بژیت‪.‬‬ ‫‪4‬ئێوەی باوکان‪ ،‬منداڵەکانتان توڕە مەکەن‪ ،‬بەڵکو بە پەروەردە و ئامۆژگاری یەزدان پەروەردەیان بکەن‪.‬‬ ‫‪5‬بەندەکان‪ ،‬بە ترس و لەرزەوە گوێڕایەڵی ئەوانە بن کە ئاغاکانتانن بەپێی جەستە‪ ،‬بە ترس و لەرزەوە‪ ،‬بە تاریکی دڵتان‪ ،‬وەک مەسیح‪.‬‬ ‫‪6‬نەک بە خزمەتکردنی چاو‪ ،‬وەک دڵخۆشکەرانی پیاو ‪.‬بەڵم وەک بەندەکانی مەسیح‪ ،‬لە دڵەوە ویستی خودا جێبەجێ دەکەن‪.‬‬ ‫‪7‬بە ئیرادەیەکی باش خزمەت بکە‪ ،‬وەک بۆ یەزدان‪ ،‬نەک بۆ مرۆڤەکان‪.‬‬ ‫‪8‬دەزانین هەرچی چاکەیەک بیکات‪ ،‬لە یەزدان وەریدەگرێت‪ ،‬جا کۆیلە بێت یان ئازاد‪.‬‬ ‫‪9‬ئێوەی ئاغاکان‪ ،‬هەمان شتیان لەگەڵ بکەن و واز لە هەڕەشەکردن بگرن‪ ،‬چونکە دەزانن مامۆستاکەتان لە ئاسمانە ‪.‬هەروەها ڕێزگرتن لە‬ ‫کەسەکان لەگەڵیدا نییە‪.‬‬ ‫‪10‬لە کۆتاییدا‪ ،‬براکانم‪ ،‬لە یەزدان و لە هێزی هێزی ئەودا بەهێز بن‪.‬‬ ‫‪11‬هەموو زرێپۆشەکەی خودا لەبەر بکەن‪ ،‬تاکو بتوانن لە بەرامبەر فێڵەکانی شەیتان بوەستن‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە ئێمە لەگەڵ گۆشت و خوێندا زۆرانبازی ناکەین‪ ،‬بەڵکو لەگەڵ میرنشینەکان و دەسەڵتەکان و فەرمانڕەواکانی تاریکی ئەم جیهانە‬ ‫و خراپەکارییە ڕۆحییەکان لە شوێنە بەرزەکاندا دەجەنگین‪.‬‬ ‫‪13‬بۆیە هەموو زرێپۆشەکەی خوداتان بۆ ببەن‪ ،‬تا بتوانن لە ڕۆژە خراپەکەدا بەرگە بگرن و هەموو شتێکتان کرد و بوەستن‪.‬‬ ‫‪14‬بۆیە بوەستە و کەمەرەکانتان بە ڕاستی بەستراوەتەوە و سنگتان لە ڕاستودروستی لەبەر کردووە‪.‬‬ ‫‪15‬پێیەکانتان پێڵویان لەبەردا بوو بۆ ئامادەکردنی ئینجیلی ئاشتی‪.‬‬ ‫‪16‬لە سەرووی هەمووشیانەوە قەڵغانی ئیمان وەربگرن‪ ،‬کە پێی بتوانن هەموو تیرە ئاگرینەکانی خراپەکاران بکوژێننەوە‪.‬‬ ‫‪17‬کڵوی ڕزگاری و شمشێری ڕۆح کە قسەی خودایە‪ ،‬وەربگرە‪.‬‬ ‫‪18‬هەمیشە بە هەموو دوعا و پاڕانەوەیەکەوە لە ڕۆحدا نوێژ بکەن و بە هەموو کۆڵنەدان و پاڕانەوەیەکەوە بۆ هەموو پیرۆزەکان ئاگادار‬ ‫بن‪.‬‬ ‫‪19‬بۆ منیش بۆ ئەوەی قسەم پێبدرێت و بە بوێری دەمم بکەمەوە و نهێنی ئینجیل بناسێنم‪.‬‬ ‫‪20‬بۆ ئەوە من باڵیۆزم لە زینداندا‪ ،‬بۆ ئەوەی تێیدا بە بوێری قسە بکەم‪ ،‬وەک ئەوەی دەبێ قسە بکەم‪.‬‬ ‫‪21‬بەڵم بۆ ئەوەی ئێوەش کاروباری من و چۆنییەتی من بزانن‪ ،‬تیخیکۆس‪ ،‬برایەکی خۆشەویست و خزمەتکاری دڵسۆز لە یەزدان‪ ،‬هەموو‬ ‫شتێکتان پێ دەناسێنێت‪.‬‬ ‫‪22‬بۆ هەمان مەبەست ئەوم بۆتان ناردووە‪ ،‬تاکو کاروباری ئێمە بزانن و دڵتان دڵنەوایی بدات‪.‬‬ ‫‪23‬ئاشتی بۆ براکان و خۆشەویستی لەگەڵ باوەڕ‪ ،‬لەلیەن خودای باوک و یەزدانی مەسیحەوە بێت‪.‬‬ ‫‪24‬نیعمەت لەگەڵ هەموو ئەوانەی عیسا مەسیحی پەروەردگارمان بە دڵسۆزی خۆشدەوێت ‪.‬ئامین( ‪.‬بۆ ئەفسییەکان کە لە ڕۆمەوە‬ ‫نووسراون‪ ،‬لەلیەن تیخیکۆسەوە‪).‬‬

‫‪160‬‬


‫فیلیپییەکان‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬پۆڵس و تیمۆتێۆس‪ ،‬خزمەتکارانی عیسا مەسیح‪ ،‬بۆ هەموو پیرۆزەکانی عیسا مەسیح کە لە فیلیپین‪ ،‬لەگەڵ قەشە و دیاکۆنەکان‪.‬‬ ‫‪2‬نیعمەت و ئاشتی لە خودای باوکمان و یەزدانی مەسیحەوە بۆتان بێت‪.‬‬ ‫‪3‬لە هەموو یادکردنەوەیەکدا سوپاسی خودای خۆم دەکەم‪.‬‬ ‫‪4‬هەمیشە لە هەموو دوعایەکمدا بۆ هەمووتان بە خۆشحاڵییەوە داوای دەکەم‪،‬‬ ‫‪5‬لەبەر ئەوەی لە ڕۆژی یەکەمەوە تا ئێستا هاوڕێیەتیتان لە ئینجیلدا هەیە‪.‬‬ ‫‪6‬دڵنیام لەم شتە‪ ،‬ئەوەی لە ئێوەدا دەستی بە کارێکی باش کردووە‪ ،‬تا ڕۆژی عیسا مەسیح ئەنجامی دەدات‪.‬‬ ‫‪7‬هەروەک چۆن گونجاوە بۆ من بیر لە هەمووتان بکەمەوە‪ ،‬چونکە ئێوەم لە دڵمدا هەیە ‪.‬بەجۆرێک کە هەم لە بەندەکانم و هەم لە‬ ‫بەرگریکردن و پشتڕاستکردنەوەی ئینجیلدا‪ ،‬هەمووتان بەشدارن لە نیعمەتم‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە خودا شایەتحاڵی منە‪ ،‬کە لە ڕیخۆڵەی عیسا مەسیحدا چەندە تامەزرۆی هەمووتانم‪.‬‬ ‫‪9‬منیش ئەمە دەپاڕێمەوە‪ ،‬تا خۆشەویستیتان زیاتر و زیاتر لە زانین و لە هەموو حوکمدانەکاندا زۆر بێت‪.‬‬ ‫‪10‬بۆ ئەوەی ئەو شتانە پەسەند بکەن کە نایاب و ناوازەن ‪.‬بۆ ئەوەی تا ڕۆژی مەسیح دڵسۆز و بێ تاوان بن‪.‬‬ ‫‪11‬پڕ بوون لە بەرهەمی ڕاستودروستی‪ ،‬کە لە ڕێگەی عیسا مەسیحەوە هاتووە‪ ،‬بۆ شکۆمەندی و ستایشی خودا‪.‬‬ ‫‪12‬برایان‪ ،‬دەمەوێت تێبگەن کە ئەو شتانەی بەسەرمدا هات‪ ،‬زیاتر بەرەو پێشخستنی ئینجیل کەوتوون‪.‬‬ ‫‪13‬بەجۆرێک کە پەیوەندییەکانم لە مەسیحدا لە هەموو کۆشک و هەموو شوێنەکانی دیکەدا دەردەکەون‪.‬‬ ‫‪14‬زۆرێک لە برایان لە یەزدان ‪،‬کە بەهۆی بەندەکانمەوە متمانەیان بەخۆیان هەبوو ‪،‬زۆر بوێرترن بۆ ئەوەی بەبێ ترس وشەکە بڵێن‪.‬‬ ‫‪15‬بەڕاستی هەندێکیان بە ئیرەیی و ناکۆکی بانگەشەی مەسیح دەکەن ‪.‬هەندێکیشیان بە نیازپاکیشەوە‪:‬‬ ‫‪16‬ئەو کەسە بانگەشەی مەسیحی ململنێ دەکات‪ ،‬نەک بە دڵسۆزی‪ ،‬بەو پێیەی ناخۆشی بۆ بەندەکانم زیاد بکات‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم ئەوی دیکەی خۆشەویستی‪ ،‬دەزانێت کە من بۆ بەرگریکردن لە ئینجیل دانراوم‪.‬‬ ‫‪18‬کەواتە چی؟ سەرەڕای ئەوەش‪ ،‬بە هەموو شێوەیەک‪ ،‬جا بە خۆنمایشکردن بێت‪ ،‬یان بە ڕاستی‪ ،‬مەسیح بانگەشەی بۆ دەکرێت؛ منیش‬ ‫تێیدا دڵخۆش دەبم‪ ،‬بەڵێ و شاد دەبم‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە دەزانم کە ئەمە لە ڕێگەی دوعا و دابینکردنی ڕۆحی عیسا مەسیحەوە بەرەو ڕزگاربوونم دەگەڕێتەوە‪.‬‬ ‫‪20‬بەپێی چاوەڕوانی و هیوای خۆم‪ ،‬کە لە هیچ شتێکدا شەرمەزار نابم‪ ،‬بەڵکو بە هەموو بوێرییەکەوە‪ ،‬وەک هەمیشە‪ ،‬ئێستاش مەسیح لە‬ ‫جەستەمدا گەورە دەبێت‪ ،‬جا بە ژیان بێت یان بە مردن‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە بۆ من ژیان مەسیحە‪ ،‬مردنیش قازانجە‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم ئەگەر لە جەستەدا بژیم‪ ،‬ئەوە بەرهەمی ماندووبوونمە‪ ،‬بەڵم نازانم چی هەڵیبژێرم‪.‬‬ ‫‪23‬چونکە من لە نێوان دوو کەسدا کێشەم هەیە‪ ،‬ئارەزووی ڕۆشتن و لەگەڵ مەسیحم هەیە ‪.‬کە زۆر باشترە‪:‬‬ ‫‪24‬بەڵم مانەوە لە جەستەدا پێویستترە بۆ ئێوە‪.‬‬ ‫‪25‬بەو متمانەیە‪ ،‬دەزانم کە لەگەڵ هەمووتان دەمێنمەوە و بەردەوام دەبم بۆ پێشکەوتن و خۆشی باوەڕتان‪.‬‬ ‫‪26‬بۆ ئەوەی دڵخۆشیتان زیاتر بێت لە عیسا مەسیحدا بۆ من بە هاتنەوەم بۆ لی ئێوە‪.‬‬ ‫‪27‬تەنیا با گفتوگۆکانتان وەک ئینجیلی مەسیح بێت‪ ،‬بۆ ئەوەی دێم و بتانبینم‪ ،‬یان نەماون‪ ،‬کاروبارەکانتان ببیستم‪ ،‬کە بە یەک ڕۆح بوەستن و‬ ‫بە یەک بیرەوە بۆ باوەڕەکە هەوڵبدەن لە ئینجیل؛‬ ‫‪28‬لە هیچ شتێکدا لەلیەن نەیارەکانتەوە نەترسێن‪ ،‬ئەمەش بۆ ئەوان نیشانەیەکی ئاشکرایە بۆ لەناوچوون‪ ،‬بەڵکو بۆ ئێوە بۆ ڕزگاربوون و‬ ‫ڕزگاربوون‪.‬‬ ‫‪29‬چونکە لە پێناو مەسیحدا پێتان دراوە‪ ،‬نەک تەنها باوەڕتان پێی هەبێت‪ ،‬بەڵکو لە پێناوی ئەودا ئازار بچێژن‪.‬‬ ‫‪30‬هەمان ئەو ململنێیەتان هەیە کە لە مندا بینیتان و ئێستا گوێتان لێ بووە کە لە مندایە‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬جا ئەگەر دڵنەوایی لە مەسیحدا هەبێت‪ ،‬ئەگەر دڵنەوایی خۆشەویستی‪ ،‬هاوڕێیەتی ڕۆح‪ ،‬ڕیخۆڵە و میهرەبانی‪،‬‬ ‫‪2‬خۆشی من بەدی بهێنن‪ ،‬کە هاوبیر بن‪ ،‬یەک خۆشەویستیتان هەبێت‪ ،‬یەک دڵ و یەک بیر بن‪.‬‬ ‫‪3‬با هیچ شتێک بە شەڕ و خۆبەزلزانین نەکرێت ‪.‬بەڵم بە خۆبەزلزانین با هەریەکەیان بە باشتر لە خۆیان بزانن‪.‬‬ ‫‪4‬هەرکەسێک سەیری شتەکانی خۆی مەکە‪ ،‬بەڵکو هەرکەسێک سەیری شتەکانی ئەوانی دیکەش بکات‪.‬‬ ‫‪5‬با ئەم بیرکردنەوە لە ئێوەدا بێت کە لە عیسای مەسیحیشدا بوو‪.‬‬ ‫‪6‬ئەویش لە شێوەی خودادا بوو‪ ،‬بە تاڵنی نەزانی کە یەکسان بێت لەگەڵ خودا‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم خۆی بێ ناوبانگ بوو‪ ،‬شێوەی خزمەتکاری گرت و لە شێوەی مرۆڤدا بوو‪.‬‬ ‫‪8‬کاتێک وەک مرۆڤێک لە مۆددا دۆزرایەوە‪ ،‬خۆی زەلیل کرد و تا مردن گوێڕایەڵی بوو‪ ،‬تەنانەت مردنی خاچ‪.‬‬ ‫‪9‬بۆیە خودا بەرزی کردۆتەوە و ناوێکی لە سەرووی هەموو ناوێکەوە پێبەخشیوە‪.‬‬ ‫‪10‬بۆ ئەوەی بە ناوی عیسا هەموو ئەژنۆیەک کڕنۆش ببەن‪ ،‬شتەکانی ئاسمان و زەوی و ژێر زەوی‪.‬‬ ‫‪11‬هەموو زمانێک دان بەوەدا بنێت کە عیسا مەسیح پەروەردگارە‪ ،‬بۆ شکۆمەندی خودای باوک‪.‬‬

‫‪161‬‬


‫فیلیپییەکان‬

‫‪12‬بۆیە خۆشەویستەکانم‪ ،‬وەک چۆن هەمیشە گوێڕایەڵی بوون‪ ،‬نەک وەک لە ئامادەبوونی من‪ ،‬بەڵکو ئێستا زۆر زیاتر لە غیابی مندا‪ ،‬بە‬ ‫ترس و لەرزەوە ڕزگاری خۆتان کار بکەن‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە ئەوە خودایە کە لە ئێوەدا کار دەکات بۆ ئەوەی هەم بە ئارەزووی خۆی و هەم بۆ ئەوەی بە دڵی خۆی بیکەن‪.‬‬ ‫‪14‬هەموو شتێک بەبێ موناقەشە و ناکۆکی ئەنجام بدە‪.‬‬ ‫‪15‬تاکو بێ تاوان و بێ زیان بن‪ ،‬کوڕانی خودا‪ ،‬بێ سەرزەنشتکردن‪ ،‬لە ناوەڕاستی نەتەوەیەکی چەوت و چەوتدا‪ ،‬کە لە نێویاندا وەک‬ ‫ڕووناکی لە جیهاندا دەدرەوشێنەوە‪.‬‬ ‫‪16‬هەڵگرتنی وشەی ژیان ‪.‬تا لە ڕۆژی مەسیحدا شاد بم‪ ،‬کە بە بەتاڵی ڕام نەکردووە و بە بەتاڵی ماندوو نەبووم‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵێ‪ ،‬ئەگەر لەسەر قوربانی و خزمەتکردنی باوەڕتان پێشکەش بکرێم‪ ،‬لەگەڵ هەمووتان دڵخۆش دەبم و شاد دەبم‪.‬‬ ‫‪18‬هەر بۆیە ئێوەش شاد دەبن و لەگەڵم شاد بن‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم متمانەم بە عیسای یەزدان هەیە کە بەم زووانە تیمۆتێۆس بۆ ئێوە بنێرێت‪ ،‬بۆ ئەوەی منیش دڵنەوایی بم‪ ،‬کاتێک دۆخی ئێوە دەزانم‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە من کەسێکی هاوبیرم نییە کە بە سروشتی خۆی گرنگی بە دۆخی ئێوە بدات‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە هەمووان بەدوای خۆیاندا دەگەڕێن‪ ،‬نەک ئەو شتانەی کە هی عیسا مەسیحن‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم ئێوە بەڵگەی ئەو دەزانن کە وەک کوڕێک لەگەڵ باوکیدا لەگەڵ من خزمەتێکی ئینجیلی کردووە‪.‬‬ ‫‪23‬بۆیە هیوادارم ئەو کەسە بنێرم‪ ،‬هەر کە دەبینم چۆن لەگەڵمدا دەڕوات‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم متمانەم بە یەزدان هەیە کە منیش بەم زووانە دێم‪.‬‬ ‫‪25‬بەڵم بە پێویستم زانی ئەپافرۆدیتۆسی برام و هاوسەباز و هاوسەربازم بۆتان بنێرم‪ ،‬بەڵم نێردراوی ئێوە و ئەو کەسەی کە خزمەت بە‬ ‫پێداویستییەکانم دەکات‪.‬‬ ‫‪26‬چونکە تامەزرۆی هەمووتان بوو‪ ،‬پڕ بوو لە قورسایی‪ ،‬چونکە بیستبووتان کە نەخۆشە‪.‬‬ ‫‪27‬چونکە بەڕاستی تا مردن نەخۆش بوو‪ ،‬بەڵم خودا بەزەیی پێیدا هات ‪.‬نەک تەنها لەسەر ئەو‪ ،‬بەڵکو لەسەر منیش‪ ،‬نەک خەمێک لەسەر‬ ‫خەم و پەژارەم هەبێت‪.‬‬ ‫‪28‬بۆیە من زیاتر بە وریاییەوە ناردم‪ ،‬بۆ ئەوەی کاتێک دەیبیننەوە‪ ،‬دڵخۆش بن و منیش کەمتر خەمبار بم‪.‬‬ ‫‪29‬کەواتە بە هەموو خۆشییەکەوە لە یەزدان وەریبگرن ‪.‬و ئەم جۆرە ناوبانگانە ڕابگرن‪:‬‬ ‫‪30‬چونکە بەهۆی کارەکانی مەسیحەوە نزیک بوو لە مردن‪ ،‬نەک ژیانی خۆی‪ ،‬بۆ ئەوەی خزمەتە کەمییەکانتان بۆ من دابین بکات‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬لە کۆتاییدا‪ ،‬براکانم‪ ،‬بە یەزدان شاد بن ‪.‬هەمان شت بۆ تۆ بنووسم‪ ،‬بەڕاستی بۆ من خەمبار نییە‪ ،‬بەڵم بۆ تۆ سەلمەتە‪.‬‬ ‫‪2‬ئاگاداری سەگ بن‪ ،‬ئاگاداری کرێکارانی خراپ بن‪ ،‬ئاگاداری پوخت بن‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئێمە خەتەنەکراوین کە بە ڕۆح خودا دەپەرستین و بە عیسا مەسیح شاد دەبین و متمانەمان بە جەستە نییە‪.‬‬ ‫‪4‬هەرچەندە متمانەم بە جەستەش هەبێت ‪.‬ئەگەر کەسێکی تر پێی وابێت کە متمانەی بە جەستەی هەبێت‪ ،‬من زیاتر‪.‬‬ ‫‪5‬لە ڕۆژی هەشتەمدا خەتەنەی کرد‪ ،‬لە ڕەچەڵەکی ئیسرائیل و لە هۆزی بنیامین‪ ،‬عیبری لە عیبریەکان ‪.‬سەبارەت بە یاسا‪ ،‬فەریسییە‪.‬‬ ‫‪6‬سەبارەت بە زەوق و گۆشەگیری لە کڵێسا ‪.‬دەست لە ڕاستودروستی کە لە یاسادا هەیە‪ ،‬بێ تاوان‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم ئەوەی بۆ من قازانج بوو‪ ،‬ئەوانەم بۆ مەسیح بە خەسار زانی‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵێ بێ گومان‪ ،‬من هەموو شتێک بە لەدەستدانی دەزانم بۆ گەورەیی ناسینی مەسیح عیسا پەروەردگارم‪ ،‬لەبەر ئەوەی هەموو شتێکم‬ ‫لەدەستدا و تەنها پیسایی دەژمێرم‪ ،‬تاکو مەسیح بەدەست بهێنم‪.‬‬ ‫‪9‬لەلی ئەودا بدۆزرێتەوە‪ ،‬ڕاستودروستی خۆمم نییە‪ ،‬کە لە یاساوە هاتووە‪ ،‬بەڵکو ئەوەیە کە لە ڕێگەی باوەڕ بە مەسیحەوە دێت‪ ،‬ئەو‬ ‫ڕاستودروستییەی کە لە ڕێگەی باوەڕەوە لە خوداوە دێت‪.‬‬ ‫‪10‬تاکو ئەو بناسم و هێزی زیندووبوونەوەی و هاوبەشی ئازارەکانی بناسم و لەگەڵ مردنیدا بگونجێنم‪.‬‬ ‫‪11‬ئەگەر بە هەر شێوەیەک بتوانم بگەمە زیندووبوونەوەی مردووەکان‪.‬‬ ‫‪12‬نەک وەک ئەوەی پێشتر بەدەستم هێنابێت‪ ،‬یان پێشتر تەواو بووبم‪ ،‬بەڵکو بەدوایدا دەگەڕێم‪ ،‬ئەگەر بتوانم ئەو شتە بزانم کە عیسا‬ ‫مەسیحیش بەهۆیەوە دەستم کەوتووە‪.‬‬ ‫‪13‬برایان‪ ،‬من خۆم بە دەستم نازانم‪ ،‬بەڵکو ئەم یەک شتە دەکەم‪ ،‬ئەو شتانەی کە لە دواوەن لەبیر دەکەم و دەستم بۆ ئەو شتانەی پێشەوە‬ ‫دەبەم‪.‬‬ ‫‪14‬من بەرەو نیشانە دەڕۆم بۆ وەرگرتنی خەڵتی بانگەوازی بەرزی خودا لە عیسای مەسیحدا‪.‬‬ ‫‪15‬کەواتە با هەرکەسێک کە کامڵین‪ ،‬با بەم شێوەیە بیر بکەینەوە‪ ،‬ئەگەر لە هەر شتێکدا بیری دیکەتان هەبێت‪ ،‬خودا ئەمەتان بۆ ئاشکرا‬ ‫دەکات‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم ئەوەی پێشتر گەیشتوینەتە ئەوێ‪ ،‬با بە هەمان ڕێسا بڕۆن‪ ،‬با هەمان شت بیر بکەینەوە‪.‬‬ ‫‪17‬برایان‪ ،‬پێکەوە شوێنکەوتووی من بن و ئەوانەی وا دەڕۆن نیشانە بدەن‪ ،‬وەک چۆن ئێمەتان بۆ نموونە‪.‬‬ ‫( ‪18‬چونکە زۆر کەس دەڕۆن‪ ،‬کە زۆرجار باسم کردوون و ئێستاش بە گریانەوە پێتان دەڵێم‪ ،‬دوژمنی خاچی مەسیحن‪.‬‬ ‫‪19‬کۆتاییان لەناوچوونە‪ ،‬خودایان سکیانە و شکۆمەندییان لە شەرمەزاریدایە‪ ،‬بیر لە شتە زەمینییەکان دەکەنەوە‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە گفتوگۆمان لە ئاسمانە ‪.‬لێرەوە چاوەڕێی ڕزگارکەری یەزدانی مەسیح دەکەین‪.‬‬ ‫‪21‬جەستەی ناشرینمان دەگۆڕێت‪ ،‬تاکو وەک جەستەی شکۆمەندی خۆی بێت‪ ،‬بەپێی ئەو کارەی کە دەتوانێت هەموو شتێک بخاتە ژێر‬ ‫دەستی خۆیەوە‪.‬‬

‫‪162‬‬


‫فیلیپییەکان‬

‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬بۆیە‪ ،‬برا خۆشەویستەکانم‪ ،‬خۆشی و تاجەکەم‪ ،‬بۆیە لە یەزدان بوەستن‪ ،‬خۆشەویستە ئازیزەکانم‪.‬‬ ‫‪2‬من تکام لە ئۆدیاس و سینتیکا دەپاڕێمەوە کە لە یەزدان یەک بیریان هەبێت‪.‬‬ ‫‪3‬هەروەها داوات لێدەکەم‪ ،‬هاوڕێی ڕاستەقینە‪ ،‬یارمەتی ئەو ژنانە بدەیت کە لە ئینجیلدا لەگەڵمدا ماندوو بوون‪ ،‬لەگەڵ کلیمنت و‬ ‫هاوکارەکانی دیکەم‪ ،‬کە ناویان لە کتێبی ژیاندا هاتووە‪.‬‬ ‫‪4‬هەمیشە بە یەزدان شاد بن‪ ،‬دیسانەوە دەڵێم ‪:‬شاد بن‪.‬‬ ‫‪5‬با میانڕەویتان بۆ هەموو مرۆڤەکان بزانن ‪.‬یەزدان لە نزیکەوەیە‪.‬‬ ‫‪6‬لە هیچ شتێک ئاگاداربە؛ بەڵم لە هەموو شتێکدا بە نوێژ و پاڕانەوە و سوپاسگوزاری داواکاریەکانتان بە خودا بناسێنن‪.‬‬ ‫‪7‬ئاشتی خودا کە لە هەموو تێگەیشتنێک زیاترە‪ ،‬دڵ و مێشکتان لە ڕێگەی عیسای مەسیحەوە دەپارێزێت‪.‬‬ ‫‪8‬لە کۆتاییدا برایان‪ ،‬هەرچی ڕاستە‪ ،‬هەرچی ڕاستگۆیە‪ ،‬هەرچی دادپەروەرە‪ ،‬هەرچی پاکە‪ ،‬هەرچی خۆشەویستە‪ ،‬هەرچییەک کە بەباشی‬ ‫بێت ‪.‬ئەگەر فەزیلەتێک هەبوو‪ ،‬و ئەگەر ستایشێک هەبوو‪ ،‬بیر لەم شتانە بکەرەوە‪.‬‬ ‫‪9‬ئەو شتانەی فێربوون و وەرتگرتووە و بیستووتانە و لە مندا بینیویانە‪ ،‬بیکەن‪ ،‬خودای ئاشتی لەگەڵتان دەبێت‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم من زۆر دڵخۆش بووم بە یەزدان‪ ،‬کە ئێستا لە کۆتاییدا خەمخۆریتان بۆ من گەشەسەندەوە ‪.‬لەوەدا ئێوەش وریا بوون‪ ،‬بەڵم‬ ‫دەرفەتتان نەبوو‪.‬‬ ‫‪11‬نەک ئەوەی کە بە کەمیی قسە بکەم‪ ،‬چونکە فێربووم لە هەر حاڵەتێکدا بم‪ ،‬پێی ڕازی بم‪.‬‬ ‫‪12‬من هەم دەزانم چۆن خۆبەزلزان بم و هەم دەزانم چۆن زۆر بم‪ ،‬لە هەموو شوێنێک و لە هەموو شتێکدا ڕێنماییم دەکرێت هەم تێر بم و‬ ‫هەم برسی بم‪ ،‬هەم زۆر بم و هەم تووشی پێویستی بم‪.‬‬ ‫‪13‬لە ڕێگەی مەسیحەوە دەتوانم هەموو شتێک بکەم کە بەهێزم دەکات‪.‬‬ ‫‪14‬هەرچەندە باشتان کرد‪ ،‬کە لەگەڵ ناخۆشیەکانی مندا پەیوەندیتان کرد‪.‬‬ ‫‪15‬ئێستا ئێوەی فیلیپییەکان دەزانن کە لە سەرەتای ئینجیلدا‪ ،‬کاتێک لە مەقدۆنیا ڕۆیشتم‪ ،‬هیچ کڵێسایەک سەبارەت بە بەخشین و وەرگرتن‬ ‫پەیوەندیم پێوە نەکرد‪ ،‬تەنها ئێوە نەبێت‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە لە تەسالۆنیکیش جارێکی تر بۆ پێویستی من ناردتان‪.‬‬ ‫‪17‬نەک لەبەر ئەوەی ئارەزووی دیارییەکم هەیە‪ ،‬بەڵکو حەزم لە بەرهەمێکە کە بۆ حسابی ئێوە زۆر بێت‪.‬‬ ‫‪18‬بەڵم من هەموو شتێکم هەیە و زۆرم‪ ،‬تێر بووم‪ ،‬ئەو شتانەی لە ئەپافرۆدیتسەوە لە ئێوە نێردراوە‪ ،‬بۆنێکی بۆنێکی خۆشم وەرگرتووە‪،‬‬ ‫قوربانییەکی پەسەندکراو و دڵخۆشکەری خودایە‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم خودای من هەموو پێداویستیەکانتان دابین دەکات بەپێی دەوڵەمەندییەکەی لە شکۆمەندیدا لە ڕێگەی عیسا مەسیحەوە‪.‬‬ ‫‪20‬ئێستا شکۆمەندی بۆ خودا و باوکمان بۆ هەتا هەتایە ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫‪21‬سڵو لە هەموو پیرۆزێک بکەن لە عیسای مەسیحدا ‪.‬ئەو برایانەی لەگەڵمن سڵوتان لێدەکەن‪.‬‬ ‫‪22‬هەموو پیرۆزەکان سڵوتان لێدەکەن‪ ،‬بە تایبەتی ئەوانەی لە ماڵی قەیسەرن‪.‬‬ ‫‪23‬نیعمەتی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان لەگەڵ هەمووتان بێت ‪.‬ئامین( ‪.‬بۆ فیلیپییەکان کە لە ڕۆمەوە نووسراون‪ ،‬لەلیەن‬ ‫ئیپافرۆدیتۆسەوە‪).‬‬

‫‪163‬‬


‫کۆلۆسییەکان‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬پۆڵس‪ ،‬نێردراوی عیسا مەسیح بووم بە ویستی خودا و تیمۆتێۆسی برامان‪.‬‬ ‫‪2‬بۆ پیرۆزەکان و برا دڵسۆزەکانی مەسیح کە لە کۆلۆسادان ‪:‬نیعمەت و ئاشتی لە خودای باوکمان و یەزدانی مەسیحەوە بۆتان بێت‪.‬‬ ‫‪3‬سوپاسی خودا و باوکی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان دەکەین‪ ،‬هەمیشە لە پێناوتان دوعا دەکەین‪.‬‬ ‫‪4‬لەبەر ئەوەی گوێمان لە باوەڕتان بە عیسا مەسیح و ئەو خۆشەویستییەی کە بۆ هەموو پیرۆزەکانتان هەیە‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە ئەو هیوایەی لە ئاسمان بۆتان دانراوە‪ ،‬کە پێشتر لە وشەی ڕاستی ئینجیلدا بیستووتان‪.‬‬ ‫‪6‬ئەوەی بۆ ئێوە هاتووە‪ ،‬وەک چۆن لە هەموو جیهاندا هاتووە ‪.‬هەروەک چۆن لە ئێوەدا بەرهەم دەهێنێت‪ ،‬لەو ڕۆژەوەی کە گوێتان لێ بوو‬ ‫و بە ڕاستی نیعمەتی خوداتان زانی‪.‬‬ ‫‪7‬هەروەک چۆن لە ئەپافراس هاوبەندە ئازیزەکەمان فێربووین‪ ،‬کە بۆ ئێوە خزمەتکارێکی دڵسۆزی مەسیحە‪.‬‬ ‫‪8‬ئەویش بە ڕۆح خۆشەویستی ئێوەی پێ ڕاگەیاندین‪.‬‬ ‫‪9‬هەر بۆیە ئێمەش لەو ڕۆژەوە کە گوێمان لێ بوو‪ ،‬واز لە دوعاکردن بۆتان ناهێنین و ئارەزووی ئەوە دەکەین کە پڕ بن لە زانینی ویستی‬ ‫ئەو لە هەموو حیکمەت و تێگەیشتنێکی ڕۆحیدا‪.‬‬ ‫‪10‬بۆ ئەوەی شایستەی یەزدان بڕۆن بۆ دڵخۆشکردنی هەمووان‪ ،‬لە هەموو کارێکی باشدا بەرهەمدار بن و لە زانینی خودادا زیاتر بن‪.‬‬ ‫‪11‬بە هەموو هێزێک بەهێزتر بوو‪ ،‬بەپێی هێزی شکۆمەندی خۆی‪ ،‬بۆ هەموو سەبر و خۆڕاگرییەک لەگەڵ شادی‪.‬‬ ‫‪12‬سوپاسی باوک بکەن‪ ،‬کە ئێمەی شایستەی کردووە کە لە میراتی پیرۆزەکاندا لە ڕووناکیدا بەشدار بین‪.‬‬ ‫‪13‬ئەو لە دەسەڵتی تاریکی ڕزگاری کردین و ئێمەی گەیاندە شانشینی کوڕە ئازیزەکەی‪.‬‬ ‫‪14‬لە ڕێگەی خوێنی ئەوەوە ڕزگارمان بووە‪ ،‬واتە لێخۆشبوونی گوناهەکان‪.‬‬ ‫‪15‬ئەو وێنەی خودای نەبینراوە‪ ،‬یەکەم لەدایکبووی هەموو بوونەوەرێکە‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە هەموو ئەو شتانەی لە ئاسمانن و لە زەویدان‪ ،‬بینراو و نەبینراو لە ڕێگەی ئەوەوە دروستکراون‪ ،‬جا تەخت بن‪ ،‬یان حوکمڕانی‬ ‫بن‪ ،‬یان میرنشینەکان بن‪ ،‬یان دەسەڵتەکان‪ ،‬هەموو شتەکان لەلیەن ئەو و بۆ ئەوەوە دروستکراون‪.‬‬ ‫‪17‬ئەو پێش هەموو شتێکە و هەموو شتێک لە ڕێگەی ئەوەوە پێکدێت‪.‬‬ ‫‪18‬ئەو سەری جەستەیە‪ ،‬کڵێساکە‪ ،‬سەرەتایەکە‪ ،‬یەکەم منداڵە لە مردووەکان ‪.‬بۆ ئەوەی لە هەموو شتێکدا ئەو پێشەنگایەتی هەبێت‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە باوکی پێی خۆش بوو کە هەموو تەواوەتییەک لەناو ئەودا نیشتەجێ بێت‪.‬‬ ‫‪20‬دوای ئەوەی لە ڕێگەی خوێنی خاچەکەیەوە ئاشتی کرد‪ ،‬بۆ ئەوەی هەموو شتێک لەگەڵ خۆیدا ئاشت بکاتەوە ‪.‬بە ئەو‪ ،‬دەڵێم‪ ،‬جا شتەکانی‬ ‫سەر زەوی بن‪ ،‬یان شتەکانی ئاسمان‪.‬‬ ‫‪21‬ئێوەش کە ڕۆژێک بەهۆی کارە خراپەکانەوە نامۆ بوون و لە مێشکتاندا دوژمن بوون‪ ،‬بەڵم ئێستا ئاشت بووەتەوە‬ ‫‪22‬لە جەستەی جەستەیدا لە ڕێگەی مردنەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی ئێوە پیرۆز و بێ تاوان و بێ سەرزەنشت لەبەردەمی ئەودا پێشکەشتان بکات‪.‬‬ ‫‪23‬ئەگەر لە باوەڕدا بەردەوام بن و جێگیر بوون و لە هیوای ئینجیل دوور نەخرێنەوە‪ ،‬کە بیستووتە و بۆ هەموو بوونەوەرێکی ژێر ئاسمان‬ ‫بانگەشەی بۆ کراوە ‪.‬من پۆڵس بووم بە خزمەتکار‪.‬‬ ‫‪24‬ئێستا بە ئازارەکانم لە پێناو ئێوەدا دڵخۆش دەبن و ئەوەی لە دوای خۆی لە ناخۆشیەکانی مەسیح لە جەستەمدا پڕ دەکەنەوە لە پێناو‬ ‫جەستەی ئەو‪ ،‬کە کڵێسایە‪.‬‬ ‫‪25‬بەپێی ئەو کاتەی خودا پێم بەخشیوە‪ ،‬بۆ جێبەجێکردنی وشەی خودا‪ ،‬لە خزمەتکردنمدا بووم‪.‬‬ ‫‪26‬تەنانەت ئەو نهێنییەی کە لە سەردەم و نەوەکانەوە شاراوە بووە‪ ،‬بەڵم ئێستا بۆ پیرۆزەکانی ئاشکرا بووە‪.‬‬ ‫‪27‬خودا دەیەوێت ئەوە بزانێت کە دەوڵەمەندی شکۆمەندی ئەم نهێنییە لە نێو نەتەوەکاندا چییە ‪.‬کە مەسیحە لە ئێوەدا‪ ،‬هیوای شکۆمەندی‪.‬‬ ‫‪28‬ئێمە بانگەشەی بۆ دەکەین و هەموو کەسێک ئاگادار دەکەینەوە و فێری هەموو کەسێک دەکەین بە هەموو حیکمەتێک ‪.‬بۆ ئەوەی هەموو‬ ‫کەسێک لە عیسا مەسیحدا تەواو پێشکەش بکەین‪.‬‬ ‫‪29‬منیش بۆ ئەوە زەحمەت دەکێشم و بەپێی ئەو کارەی کە بە هێزەوە کار دەکات‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬چونکە دەمەوێت بزانن کە من چ شەڕێکی گەورەم بۆ ئێوە و ئەوان لە لودیقیا و هەموو ئەوانەی ڕووخساری منیان نەبینیوە‪.‬‬ ‫‪2‬بۆ ئەوەی دڵیان دڵنەوایی بێت‪ ،‬لە خۆشەویستیدا بەیەکەوە گرێدراون و بۆ هەموو دەوڵەمەندییەکی دڵنیایی تەواوی تێگەیشتن‪ ،‬بۆ دانپێدانان‬ ‫بە نهێنی خودا و باوک و مەسیح‪.‬‬ ‫‪3‬هەموو گەنجینەی حیکمەت و زانست لە ناویدا شاراوەن‪.‬‬ ‫‪4‬ئەمە دەڵێم‪ ،‬نەک کەسێک بە قسەی سەرنجڕاکێش فریوتان بدات‪.‬‬ ‫‪5‬هەرچەندە من لە جەستەدا نەبووم‪ ،‬بەڵم لە ڕۆحدا لەگەڵتانم‪ ،‬دڵخۆشم و ڕێکوپێکی و چەسپاوی باوەڕتان بە مەسیح دەبینم‪.‬‬ ‫‪6‬هەروەک چۆن مەسیحی عیسا پەروەردگارتان وەرگرتووە‪ ،‬بە هەمان شێوە لەگەڵیدا بڕۆن‪.‬‬ ‫‪7‬ڕەگ و ڕیشەیان لە ناو ئەودا بنیات بنێن و لە باوەڕدا چەسپاو بن‪ ،‬وەک ئەوەی فێرتان کردوون‪ ،‬سوپاسگوزاریتان زۆر بێت‪.‬‬ ‫‪8‬ئاگاداربن کەس بە فەلسەفە و فێڵێکی بێهودەتان بەدڵت نەکات‪ ،‬بەپێی نەریتی مرۆڤەکان‪ ،‬بەپێی سەرەتاییەکانی جیهان‪ ،‬نەک بەپێی مەسیح‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە هەموو پڕیی خودایی بە جەستە لەناو ئەودا نیشتەجێیە‪.‬‬

‫‪164‬‬


‫کۆلۆسییەکان‬

‫‪10‬ئێوەش لەودا تەواون‪ ،‬کە سەری هەموو دەسەڵت و دەسەڵتە‪.‬‬ ‫‪11‬هەروەها لە ڕێگەی ئەو خەتەنەکردنەی کە بەبێ دەست خەتەنە دەکرێت‪ ،‬لە لبردنی جەستەی گوناهەکانی گۆشت بە خەتەنەکردنی‬ ‫مەسیح‪.‬‬ ‫‪12‬لە مەعمودیەتدا لەگەڵیدا نێژراون‪ ،‬بەو باوەڕەی کە لە مردن زیندووکردەوە‪ ،‬لەگەڵیدا زیندوو بوونەتەوە‪.‬‬ ‫‪13‬ئێوە کە لە گوناهەکانتان و خەتەنەنەکردنی جەستەتان مردوون‪ ،‬لەگەڵیدا زیندوو کردووەتەوە‪ ،‬لە هەموو تاوانەکانتان خۆش بووە‪.‬‬ ‫‪14‬سڕینەوەی دەستنووسی ڕێساکان کە دژی ئێمە بوو‪ ،‬کە پێچەوانەی ئێمە بوو‪ ،‬لە ڕێگاکە دەریهێنا و بە بزمار لە خاچەکەیدا‪.‬‬ ‫‪15‬پاش ئەوەی سەرۆکایەتی و دەسەڵتەکانی تاڵن کرد‪ ،‬بە ئاشکرا نمایشی کرد و سەرکەوتنی بەسەریاندا بەدەستهێنا‪.‬‬ ‫‪16‬کەواتە با کەس لە ژەم و خواردنەوە و ڕۆژێکی پیرۆز و مانگی نوێ و ڕۆژانی شەممەدا حوکمتان لەسەر نەدات‪.‬‬ ‫‪17‬کە سێبەری شتەکانی داهاتوون ‪.‬بەڵم جەستە هی مەسیحە‪.‬‬ ‫‪18‬با کەس بە خۆبەزلزانین و پەرستنی فریشتەکان لە پاداشتەکانتان فریوتان نەدات‪ ،‬دەستوەردان بەو شتانەی کە نەیبینیوە‪ ،‬بە بەتاڵی عەقڵی‬ ‫جەستەیی خۆی شانازی دەکات‪.‬‬ ‫‪19‬نەگرتنی سەر‪ ،‬کە هەموو جەستە بە جومگە و بەندەکانی خۆراکی لێیەوە خزمەت دەکات و پێکەوە دەبەستێتەوە‪ ،‬لەگەڵ زیادبوونی خودا‬ ‫زیاد دەکات‪.‬‬ ‫‪20‬جا ئەگەر لە سەرەتای جیهانەوە لەگەڵ مەسیحدا مردوون‪ ،‬بۆچی وەک ئەوەی لە جیهاندا بژین‪ ،‬ملکەچی ڕێساکانن‪.‬‬ ‫( ‪21‬دەست مەدە؛ تام مەکە؛ دەست لێ مەکە؛‬ ‫‪22‬کامیان هەموویان لەگەڵ بەکارهێنانیدا لەناو دەچن؛ )بەپێی فەرمان و عەقیدەکانی مرۆڤ؟‬ ‫‪23‬بەڕاستی ئەو شتانە لە پەرستنی ئیرادە و خۆبەزلزانین و پشتگوێخستنی جەستەدا حیکمەتیان هەیە ‪.‬نەک بە هیچ شەرەفێک بۆ تێرکردنی‬ ‫گۆشت‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬ئەگەر لەگەڵ مەسیحدا زیندوو بوونەتەوە‪ ،‬بەدوای ئەو شتانەدا بگەڕێن کە لە سەرەوەن‪ ،‬کە مەسیح لە دەستی ڕاستی خودا دانیشتووە‪.‬‬ ‫‪2‬سۆزت لەسەر شتەکانی سەرەوە دابنێ نەک لەسەر شتەکانی سەر زەوی‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئێوە مردوون و ژیانتان لەگەڵ مەسیحدا لە خودادا شاراوەتەوە‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک مەسیح کە ژیانی ئێمەیە دەرکەوت‪ ،‬ئێوەش لەگەڵیدا بە شکۆمەندی دەردەکەون‪.‬‬ ‫‪5‬کەواتە ئەندامەکانتان کە لەسەر زەوین‪ ،‬بکوژێننەوە ‪.‬زینا و پیسی و سۆز و خۆشەویستی و ئارەزووی خراپ و تەماح‪ ،‬کە بتپەرستییە‪.‬‬ ‫‪6‬لەبەر ئەمانە تووڕەیی خودا بەسەر منداڵنی سەرپێچیدا دێت‪.‬‬ ‫‪7‬ئێوەش ماوەیەک بەو شتانەدا ڕۆیشتوون‪ ،‬کاتێک لەناویاندا ژیاون‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم ئێستا ئێوەش هەموو ئەمانە لببەن ‪.‬توڕەیی‪ ،‬توڕەیی‪ ،‬خراپەکاری‪ ،‬کوفر‪ ،‬پەیوەندی پیس لە دەمتەوە دەربچێت‪.‬‬ ‫‪9‬درۆ لەگەڵ یەکتر مەکەن‪ ،‬چونکە پیرەکەتان لەگەڵ کردەوەکانیدا لبردووە‪.‬‬ ‫‪10‬ئینسانی نوێتان لەبەر کرد‪ ،‬کە لە زانیندا نوێ دەبێتەوە‪ ،‬لە وێنەی ئەو کەسەی کە دروستی کردووە‪.‬‬ ‫‪11‬لەو شوێنەدا نە یۆنانی و نە جولەکە‪ ،‬نە خەتەنەکردن و نە خەتەنەنەکردن‪ ،‬نە بەربەری‪ ،‬نە سکیتی‪ ،‬کۆیلە و نە ئازاد‪ ،‬بەڵم مەسیح‬ ‫هەموو شتێکە و لە هەموو شتێکدایە‪.‬‬ ‫‪12‬بۆیە وەک هەڵبژێردراوی خودا‪ ،‬پیرۆز و خۆشەویست‪ ،‬ڕیخۆڵەی میهرەبانی و میهرەبانی و خۆبەزلزانین و نەرمی و خۆڕاگری لەبەر‬ ‫بکەن‪.‬‬ ‫‪13‬خۆڕاگری یەکتر بکەن و لە یەکتر خۆشبن‪ ،‬ئەگەر کەسێک شەڕی لەگەڵ کەسێکدا هەبێت‪ ،‬هەروەک چۆن مەسیح لێتان خۆش بوو‪،‬‬ ‫ئێوەش هەروا‪.‬‬ ‫‪14‬لە سەرووی هەموو ئەمانەشەوە خۆشەویستی لەبەر بکەن‪ ،‬کە پەیوەندییەکی تەواوەتییە‪.‬‬ ‫‪15‬با ئاشتی خودا حوکمڕانی لە دڵەکانتان بکات‪ ،‬بۆ ئەویش بە یەک جەستە بانگ کران ‪.‬و سوپاسگوزار بن‪.‬‬ ‫‪16‬با قسەی مەسیح بە دەوڵەمەندی لە هەموو حیکمەتێکدا لە ئێوەدا نیشتەجێ بێت ‪.‬فێرکردن و ئامۆژگاری یەکتر بکەن بە زبور و سروود و‬ ‫گۆرانی ڕۆحی‪ ،‬بە نیعمەتەوە لە دڵتاندا گۆرانی بۆ یەزدان بڵێن‪.‬‬ ‫‪17‬هەرچییەک بە قسە و کردار دەیکەن‪ ،‬هەمووی بە ناوی عیسای یەزدان بیکەن‪ ،‬سوپاسی خودا و باوک بکەن لە ڕێگەی ئەوەوە‪.‬‬ ‫‪18‬ژنەکان‪ ،‬خۆتان ملکەچی مێردەکانی خۆتان بن‪ ،‬وەک ئەوەی لە یەزداندا گونجاوە‪.‬‬ ‫‪19‬مێردەکان‪ ،‬ژنەکانتان خۆشبوێت و لە بەرامبەریان تاڵ مەبن‪.‬‬ ‫‪20‬منداڵن‪ ،‬لە هەموو شتێکدا گوێڕایەڵی دایک و باوکتان بن‪ ،‬چونکە ئەمە جێگەی دڵخۆشییە بۆ یەزدان‪.‬‬ ‫‪21‬باوکان‪ ،‬منداڵەکانتان توڕە مەکەن‪ ،‬نەک بێهیوا بن‪.‬‬ ‫‪22‬بەندەکان‪ ،‬لە هەموو شتێکدا بەپێی جەستە گوێڕایەڵی ئاغاکانتان بن ‪.‬نەک لەگەڵ خزمەتکردنی چاو‪ ،‬وەک دڵخۆشکەرانی پیاو؛ بەڵم لە‬ ‫تاقانە دڵدا‪ ،‬لە خودا دەترسن‪.‬‬ ‫‪23‬هەرچییەک دەیکەن‪ ،‬لە دڵەوە بیکەن‪ ،‬وەک بۆ یەزدان‪ ،‬نەک بۆ مرۆڤەکان‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە دەزانن لە یەزدان پاداشتی میرات وەردەگرن‪ ،‬چونکە خزمەت بە مەسیحی یەزدان دەکەن‪.‬‬ ‫‪25‬بەڵم ئەوەی ستەم دەکات‪ ،‬لە بەرامبەر ئەو ستەمەی کە کردوویەتی وەریدەگرێت و هیچ ڕێزێک لە کەسەکان ناگرێت‪.‬‬

‫‪165‬‬


‫کۆلۆسییەکان‬

‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬ئاغاکان‪ ،‬ئەوەی دادپەروەر و یەکسانە بە بەندەکانتان بدەن ‪.‬چونکە دەزانن ئێوەش لە ئاسمان مامۆستایەکتان هەیە‪.‬‬ ‫‪2‬بەردەوام بن لە نوێژکردن و بە سوپاسەوە ئاگاداربن‪.‬‬ ‫‪3‬لەگەڵ ئەوەشدا دوعای بۆ دەکردین‪ ،‬کە خودا دەرگایەکی قسەکردنمان بۆ بکاتەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی نهێنی مەسیح بڵێین‪ ،‬کە منیش بەهۆیەوە‬ ‫زیندانیم‪.‬‬ ‫‪4‬بۆ ئەوەی وەک ئەوەی کە دەبێ بیڵێم‪ ،‬ئاشکرای بکەم‪.‬‬ ‫‪5‬بە حیکمەتەوە بەرەو ئەوانەی دەرەوە بڕۆن و کاتەکان بکڕنەوە‪.‬‬ ‫‪6‬با قسەکانتان هەمیشە بە نیعمەت و خوێ بەهارات بێت‪ ،‬تا بزانن چۆن دەبێ وەڵمی هەر کەسێک بدەنەوە‪.‬‬ ‫‪7‬تیخیکۆس کە برایەکی خۆشەویستە و خزمەتکارێکی دڵسۆزە و هاوبەندە لە یەزدان‪ ،‬هەموو بارودۆخەکەم بۆتان دەگێڕێتەوە‪.‬‬ ‫‪8‬بۆ هەمان مەبەست ئەوم بۆتان ناردووە‪ ،‬تاکو دۆخی ئێوە بزانێت و دڵتان دڵنەوایی بدات‪.‬‬ ‫‪9‬لەگەڵ ئۆنێسیموس‪ ،‬برایەکی دڵسۆز و خۆشەویست‪ ،‬کە یەکێکە لە ئێوە ‪.‬ئەوان هەموو ئەو شتانەتان پێ دەناسێنن کە لێرە ئەنجام دەدرێن‪.‬‬ ‫‪10‬ئەریستاڕکۆسی هاوبەندیم سڵوتان لێدەکەن و مارکۆسی کوڕی خوشکی بەرناباس‪( ،‬ئەو کەسەی فەرمانتان لێ وەرگرتووە‪ ،‬ئەگەر هاتە‬ ‫لی ئێوە‪ ،‬وەریبگرن‪).‬‬ ‫‪11‬عیسا کە پێی دەوترێت یۆستۆس کە لە خەتەنەکراوەکانن ‪.‬تەنها ئەمانە هاوکارمن بۆ شانشینی خودا‪ ،‬کە دڵنەوایی بوون بۆ من‪.‬‬ ‫‪12‬ئیپافراس‪ ،‬کە یەکێکە لە ئێوە‪ ،‬خزمەتکاری مەسیح‪ ،‬سڵوتان لێدەکات‪ ،‬هەمیشە لە نوێژەکاندا بە گەرمی بۆتان کۆدەبێتەوە‪ ،‬تاکو لە هەموو‬ ‫ویستەکانی خودادا تەواو و تەواو بوەستن‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە شایەتحاڵی ئەوە دەدەم کە ئەو زەوقێکی زۆری بۆ ئێوە و ئەوانەی لە لودیقیا و هیراپۆلیس هەیە‪.‬‬ ‫‪14‬لوقا پزیشکی خۆشەویست و دیماس سڵوتان لێدەکەن‪.‬‬ ‫‪15‬سڵو لەو برایانە بکەن کە لە لودیقیا و نمفا و کڵێساکە لە ماڵەکەیدایە‪.‬‬ ‫‪16‬کاتێک ئەم نامەیە لە نێوانتان دەخوێندرێتەوە‪ ،‬با لە کڵێسای لودیقیاش بخوێنرێتەوە ‪.‬ئێوەش بە هەمان شێوە نامەکە لە لودیقیا بخوێننەوە»‪.‬‬ ‫‪17‬بە ئارکیپوس بڵێ« ‪:‬ئاگاداری ئەو خزمەتە بە کە لە یەزدان وەرتگرتووە‪ ،‬تا جێبەجێی بکەیت»‪.‬‬ ‫‪18‬سڵو لە دەستی من پۆڵس ‪.‬پەیوەندییەکانم لەبیرە ‪.‬نیعمەت لەگەڵت بێت ‪.‬ئامین( ‪.‬لە ڕۆمەوە بۆ کۆلۆسییەکان لەلیەن تیخیک و‬ ‫ئۆنێسیمۆسەوە نووسراوە‪).‬‬

‫‪166‬‬


‫یەکەمی تەسالۆنیکی‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬پۆڵس و سیلڤانۆس و تیمۆتێۆس بۆ کڵێسای تەسالۆنیکی کە لە خودای باوک و عیسا مەسیحی یەزداندایە ‪:‬نیعمەت و ئاشتی لە خودای‬ ‫باوکمان و یەزدانی مەسیحەوە بۆتان بێت‪.‬‬ ‫‪2‬ئێمە هەمیشە سوپاسی خودا دەکەین بۆ هەمووتان‪ ،‬لە دوعاکانماندا باسی ئێوە دەکەین‪.‬‬ ‫‪3‬بەبێ وەستان کاری باوەڕ و ماندووبوونی خۆشەویستی و سەبر و سەبر و هیوای هیوامان بە یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان لەبەردەم‬ ‫خودا و باوکماندا لەبیر بێت‪.‬‬ ‫‪4‬برایانی خۆشەویست‪ ،‬بزانن هەڵبژاردەی خوداتان‪.‬‬ ‫‪5‬ئینجیلەکەمان تەنها بە وشە نەگەیشتە ئێوە‪ ،‬بەڵکو بە هێز و ڕۆحی پیرۆز و دڵنیایی زۆرەوە بۆتان هاتووە ‪.‬وەک چۆن دەزانن ئێمە لە‬ ‫نێوانتاندا لە پێناو ئێوەدا چ جۆرە پیاوێک بووین‪.‬‬ ‫‪6‬ئێوە بوون بە شوێنکەوتووی ئێمە و یەزدان‪ ،‬لە ناخۆشییەکی زۆردا و بە خۆشحاڵی ڕۆحی پیرۆزەوە قسەتان وەرگرت‪.‬‬ ‫‪7‬بەم شێوەیە ئێوە نموونە بوون بۆ هەموو ئەوانەی باوەڕیان هێناوە لە مەقدۆنیا و ئەخایا‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە نەک تەنها لە مەقدۆنیا و ئەخایا قسەی یەزدان لە ئێوەوە دەرچووە‪ ،‬بەڵکو لە هەموو شوێنێک باوەڕتان بۆ لی خودا بڵوبووەتەوە ‪.‬‬ ‫بۆ ئەوەی پێویست نەکات هیچ قسەیەک بکەین‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە خۆیان لەبارەی ئێمەوە نیشان دەدەن کە چۆن چوونە ژوورەوەمان بۆ ئێوە هەبووە و چۆن لە بتەکانەوە ڕووتان لە خودا کرد بۆ‬ ‫ئەوەی خزمەت بە خودای زیندوو و ڕاستەقینە بکەن‪.‬‬ ‫‪10‬لە ئاسمانەوە چاوەڕێی کوڕەکەی بکەین‪ ،‬کە لە مردن زیندووکردەوە‪ ،‬عیسا کە لە تووڕەیی داهاتوو ڕزگاری کردین‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬برایان‪ ،‬خۆتان دەزانن هاتنە ژوورەوەمان بۆ ئێوە‪ ،‬کە بێهودە نەبووە‪.‬‬ ‫‪2‬بەڵم دوای ئەوەی پێشتر ئازارمان چەشت و بە شەرمەزارییەوە داوای لێکراین‪ ،‬وەک دەزانن لە فیلیپی‪ ،‬لە خوداکەمان بوێر بووین کە بە‬ ‫ململنێیەکی زۆرەوە ئینجیلی خوداتان پێ بڵێین‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئامۆژگارییەکانمان لە فێڵ و پیسی و فێڵەوە نەبوو‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم وەک چۆن لەلیەن خوداوە ڕێگەمان پێدرا بە ئینجیل متمانەمان پێبکرێت‪ ،‬بە هەمان شێوە قسە دەکەین ‪.‬نەک وەک دڵخۆشکەری‬ ‫مرۆڤ‪ ،‬بەڵکو خودا کە دڵمان تاقی دەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە وەک ئێوە دەزانن‪ ،‬ئێمە لە هیچ کاتێکدا قسەی شانازیمان بەکارنەهێناوە‪ ،‬نە پۆشاکێکی تەماحمان بەکارنەهێناوە ‪.‬خودا شایەتحاڵە‪:‬‬ ‫‪6‬نە لە مرۆڤەکان بەدوای شکۆمەندیدا دەگەڕاین‪ ،‬نە لە ئێوە و نە لە کەسانی دیکە‪ ،‬لە کاتێکدا کە دەمانتوانی وەک نێردراوانی مەسیح قورس‬ ‫بووین‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم ئێمە لە نێوانتاندا نەرم و نیان بووین‪ ،‬وەک چۆن پەرستار منداڵەکانی خۆی دەپارێزێت‪.‬‬ ‫‪8‬کەواتە ئێمە بە سۆزەوە حەزمان لە ئێوە بوو‪ ،‬ئامادە بووین تەنها ئینجیلی خوداتان پێ ببەخشین‪ ،‬بەڵکو ڕۆحی خۆمانیشتان پێ ببەخشین‪،‬‬ ‫چونکە ئێوە ئازیز بوون بۆ ئێمە‪.‬‬ ‫‪9‬برایان‪ ،‬ماندووبوون و ماندووبوونمان لەبیرە‪ ،‬چونکە شەو و ڕۆژ ماندوو بووین‪ ،‬چونکە نەمانویستبوو هیچ کام لە ئێوە لێی وەربگیرێت‪،‬‬ ‫ئینجیلی خودامان پێ ڕاگەیاندن‪.‬‬ ‫‪10‬ئێوە شایەتحاڵین و خوداش‪ ،‬کە ئێمە چەندە پیرۆز و دادپەروەرانە و بێ تاوانانە لە نێوان ئێوەی باوەڕداردا ڕەفتارمان کردووە‪.‬‬ ‫‪11‬هەروەک چۆن دەزانن چۆن ئامۆژگاری و دڵنەوایی و فەرمانمان بۆ هەریەکێکتان کرد‪ ،‬وەک چۆن باوک منداڵەکانی دەکات‪.‬‬ ‫‪12‬بۆ ئەوەی شایستەی خودا بڕۆن‪ ،‬کە بانگی کردوون بۆ شانشینی و شکۆمەندی خۆی‪.‬‬ ‫‪13‬هەر لەبەر ئەمەش بێ وەستان سوپاسی خودا دەکەین‪ ،‬چونکە کاتێک وشەی خوداتان وەرگرت کە لە ئێمە بیستووتان‪ ،‬وەک قسەی‬ ‫مرۆڤەکان وەرتان نەگرت‪ ،‬بەڵکو وەک ئەوەی لە ڕاستیدا هەیە‪ ،‬وشەی خوداتان وەرگرت هەروەها لە ئێوەی باوەڕداردا کاردەکات‪.‬‬ ‫‪14‬برایان‪ ،‬ئێوە بوون بە شوێنکەوتووی کڵێساکانی خودا کە لە یەهودا لە عیسا مەسیحدان‪ ،‬چونکە ئێوەش وەک هاووڵتیانی خۆتان ئازارتان‬ ‫چەشتووە‪ ،‬هەروەک چۆن جولەکەکان ئازاریان چەشتووە‪.‬‬ ‫‪15‬ئەوان عیسای یەزدان و پێغەمبەرەکانی خۆیان کوشت و گۆشەگیرییان کردین ‪.‬خودا ڕازی ناکەن و پێچەوانەی هەموو مرۆڤەکانن‪.‬‬ ‫‪16‬قەدەغەمان دەکات قسە لەگەڵ نەتەوەکان بکەین بۆ ئەوەی ڕزگاریان بێت و هەمیشە گوناهەکانیان پڕبکەنەوە‪ ،‬چونکە تووڕەیی تا کۆتایی‬ ‫بەسەریاندا هاتووە‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم ئێمە برایان‪ ،‬کە بۆ ماوەیەکی کورت لە ئامادەبوونتان وەرگیرا‪ ،‬نەک لە دڵدا‪ ،‬زیاتر هەوڵمان دا ڕووخسارتان ببینین بە ئارەزووی‬ ‫زۆرەوە‪.‬‬ ‫‪18‬بۆیە ئێمە ویستمان جارێکی تر بێینە لی ئێوە‪ ،‬من پۆڵس ‪.‬بەڵم شەیتان ڕێگری لێکردین‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە هیوامان چییە‪ ،‬یان شادیمان‪ ،‬یان تاجی شادیمان چییە؟ ئایا ئێوەش لەبەردەم عیسا مەسیحی پەروەردگارماندا نین لە هاتنیدا؟‬ ‫‪20‬چونکە ئێوە شکۆمەندی و شادی ئێمەن‪.‬‬

‫‪167‬‬


‫یەکەمی تەسالۆنیکی‬

‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬بۆیە کاتێک نەمانتوانی بەرگەی بگرین‪ ،‬بە باشمان زانی کە بە تەنیا لە ئەسینای پایتەخت بەجێبهێڵین‪.‬‬ ‫‪2‬تیمۆتێۆسی برامان و خزمەتکاری خودا و هاوکارمان لە ئینجیلی مەسیحدا نارد‪ ،‬تا چەسپاندنتان بکات و دڵنەواییتان بدات سەبارەت بە‬ ‫باوەڕتان‪.‬‬ ‫‪3‬بۆ ئەوەی کەس بەم ناخۆشیانە نەجووڵێت‪ ،‬چونکە خۆتان دەزانن کە ئێمە بۆی دیاری کراوین‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە بەڕاستی کاتێک لەگەڵتان بووین‪ ،‬پێشتر پێمان گوتبوون کە تووشی تەنگانە ببین ‪.‬هەروەک چۆن هات و ئێوەش دەزانن‪.‬‬ ‫‪5‬هەر لەبەر ئەمە‪ ،‬کاتێک نەمتوانی ئیتر بەرگە بگرم‪ ،‬ناردم بۆ ئەوەی باوەڕتان بزانم‪ ،‬نەک بە جۆرێک تاقیکەرەوە تاقیتان کردبێتەوە و‬ ‫ماندووبوونمان بێهودە بێت‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم ئێستا کاتێک تیمۆتێۆس لە ئێوەوە هاتە لی ئێمە و مژدەی ئیمان و خۆشەویستیتان بۆ هێناین و هەمیشە یادی ئێمەی خۆشتان هەیە‪،‬‬ ‫زۆر ئارەزووی بینینی ئێمە دەکەن‪ ،‬هەروەک چۆن ئێمەش ئێوەش ببینین‪.‬‬ ‫‪7‬بۆیە برایان‪ ،‬لە هەموو ناخۆشی و ناڕەحەتییەکانماندا بەهۆی باوەڕتانەوە دڵنەواییمان پێدرا‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە ئێستا ئێمە دەژین‪ ،‬ئەگەر لە یەزدان بەهێز بوەستین‪.‬‬ ‫‪9‬چ سوپاسێک دەتوانین بۆ خودا لە پێناو ئێوەدا‪ ،‬لەبەرامبەر ئەو هەموو خۆشییەی کە لەبەر ئێوە لەبەردەم خوداکەماندا شادی دەکەین‪.‬‬ ‫‪10‬شەو و ڕۆژ زۆر دوعا دەکەین تا ڕووخسارت ببینین و ئەوەی لە باوەڕەکەتدا کەم بووە‪ ،‬تەواو بکەین؟‬ ‫‪11‬خودا خۆی و باوکمان و عیسا مەسیحی پەروەردگارمان‪ ،‬ڕێگامان بۆ لی ئێوە ئاڕاستە دەکەن‪.‬‬ ‫‪12‬یەزدان واتان لێدەکات خۆشەویستی یەکتر و هەموو مرۆڤەکان زیاد بکەن و زیاد بکەن‪ ،‬هەروەک چۆن ئێمەش لەگەڵتان دەکەین‪.‬‬ ‫‪13‬تا لە کاتی هاتنی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان لەگەڵ هەموو پیرۆزەکانیدا‪ ،‬دڵتان بە پیرۆزی بێ تاوان لەبەردەم خودا‪ ،‬باوکمان‪،‬‬ ‫چەسپێنێت‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬برایان‪ ،‬ئێمەش لە ڕێگەی عیسا پەروەردگارەوە داوای لێدەکەین و ئامۆژگاریتان دەکەین کە چۆن لە ئێمە وەرگرتووە کە چۆن دەبێ بڕۆن‬ ‫و دڵخۆشی خودا بکەن‪ ،‬بە هەمان شێوە زیاتر و زیاتر زیاد دەبن‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە دەزانن ئێمە بە عیسای یەزدان چ فەرمانێکمان پێداون‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئەمە ویستی خودایە‪ ،‬پیرۆزکردنی ئێوە‪ ،‬کە خۆتان لە زیناکردن بەدوور بگرن‪.‬‬ ‫‪4‬بۆ ئەوەی هەریەکێک لە ئێوە بزانێت چۆن خاوەنی قاپەکەی خۆی بێت لە پیرۆزکردن و ڕێزدا‪.‬‬ ‫‪5‬نەک بە شەهوەتی ئارەزووی خۆپەرستی‪ ،‬وەک نەتەوەیەک کە خودا ناناسن‪.‬‬ ‫‪6‬کەس لەوە زیاتر نەچێتە دەرەوە و لە هیچ شتێکدا فێڵ لە براکەی نەکات‪ ،‬چونکە یەزدان تۆڵەسەندنەوەی هەموو ئەوانە‪ ،‬وەک ئێمەش‬ ‫پێشتر ئاگادارمان کردوونەتەوە و شایەتحاڵیمان پێداون‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە خودا بانگی نەکردووین بۆ پیسی‪ ،‬بەڵکو بۆ پیرۆزی‪.‬‬ ‫‪8‬بۆیە ئەوەی سووکایەتی پێدەکات‪ ،‬مرۆڤ سووکایەتی ناکات‪ ،‬بەڵکو خودا سووکایەتی پێدەکات‪ ،‬کە ڕۆحی پیرۆزی خۆی بە ئێمە بەخشیوە‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم سەبارەت بە خۆشەویستی برایەتی پێویست ناکات بۆتان بنووسم‪ ،‬چونکە خۆتان لەلیەن خوداوە فێرکراون یەکترتان خۆشبوێت‪.‬‬ ‫‪10‬بەڕاستی بۆ هەموو ئەو برایانە دەیکەن کە لە هەموو مەقدۆنیادان‪ ،‬بەڵم ئێمە لێتان دەپاڕێنەوە‪ ،‬برایان‪ ،‬زیاتر و زیاتر زیاد بکەن‪.‬‬ ‫‪11‬وە بخوێنن بۆ ئەوەی بێدەنگ بن و کاروباری خۆتان بکەن و بە دەستی خۆتان کار بکەن‪ ،‬وەک ئەوەی فەرمانمان پێکردوون‪.‬‬ ‫‪12‬بۆ ئەوەی بە ڕاستگۆیی بەرەو دەرەوە بڕۆن و هیچتان کەم نەبێت‪.‬‬ ‫‪13‬برایان‪ ،‬نامەوێت نەزان بن سەبارەت بەوانەی کە خەوتوون‪ ،‬وەک ئەوانی دیکە کە هیچ هیوایەکیان نییە‪ ،‬خەمبار نەبن‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە ئەگەر باوەڕمان بەوە هەبێت کە عیسا مردووە و زیندوو بووەتەوە‪ ،‬ئەوا ئەوانەش کە لە عیسادا خەوتوون‪ ،‬خودا لەگەڵ خۆیدا‬ ‫دەهێنێت‪.‬‬ ‫‪15‬ئێمە بە قسەی یەزدان پێتان دەڵێین ‪:‬ئێمەی زیندوو و تا هاتنی یەزدان دەمێنینەوە‪ ،‬ڕێگری لە خەوتووەکان ناکەین‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە یەزدان خۆی بە هاوار و بە دەنگی فریشتەی سەرەکی و شمشاڵەکەی خودا لە ئاسمانەوە دادەبەزێت‪ ،‬مردووەکان لە مەسیحدا‬ ‫یەکەمجار هەستن‪.‬‬ ‫‪17‬ئینجا ئێمەی زیندوو و ماوین لەگەڵ ئەوان لە هەورەکاندا هەڵدەگیرێن و لە هەوادا بەرەوڕووی یەزدان ببینەوە‪ ،‬ئێمەش هەمیشە لەگەڵ‬ ‫یەزدان دەبین‪.‬‬ ‫‪18‬بۆیە بەم قسانە دڵنەوایی یەکتر بدەن‪.‬‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬برایان‪ ،‬لەبارەی کات و وەرزەوە پێویست ناکات بۆتان بنووسم‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە خۆتان بە تەواوی دەزانن کە ڕۆژی یەزدان وەک دزێک لە شەودا دێت‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە کاتێک دەڵێن ‪:‬ئاشتی و سەلمەتی ‪.‬پاشان لەناوچوونێکی لەناکاو بەسەریاندا دێت‪ ،‬وەک چۆن منداڵبوون بەسەر ژنێکی دووگیاندا ‪.‬و‬ ‫ڕزگاریان نابێت‪.‬‬ ‫‪4‬برایان‪ ،‬ئێوە لە تاریکیدا نین‪ ،‬تا ئەو ڕۆژە وەک دزێک دەستتان پێ بگات‪.‬‬ ‫‪5‬ئێوە هەمووتان منداڵی ڕووناکی و منداڵی ڕۆژن‪ ،‬ئێمە لە شەو و تاریکی نین‪.‬‬

‫‪168‬‬


‫یەکەمی تەسالۆنیکی‬

‫‪6‬بۆیە با وەک ئەوانی تر نەخەوین ‪.‬بەڵم با ئاگادار بین و هۆشیار بین‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە ئەوانەی دەخەون لە شەودا دەخەون ‪.‬ئەوانەی سەرخۆشن لە شەودا سەرخۆش دەبن‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم ئێمە ئەوانەی ڕۆژ بین‪ ،‬با هۆشیار بین و سنگی باوەڕ و خۆشەویستی لەبەر بکەین ‪.‬و بۆ کڵوێک‪ ،‬هیوای ڕزگاربوون‪.‬‬ ‫‪9‬چونکە خودا ئێمەی بۆ تووڕەیی دانەناوە‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوەی لە ڕێگەی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمانەوە ڕزگارمان بێت‪.‬‬ ‫‪10‬ئەو بۆ ئێمە مرد‪ ،‬بۆ ئەوەی لە خەو هەڵسێنین یان بخەوین‪ ،‬لەگەڵیدا پێکەوە بژین‪.‬‬ ‫‪11‬بۆیە دڵنەوایی خۆتان بدەن و یەکتر بنیات بنێن‪ ،‬هەروەک چۆن ئێوە دەیکەن‪.‬‬ ‫‪12‬برایان‪ ،‬داواتان لێدەکەین ئەو کەسانە بناسن کە لە نێوانتاندا کار دەکەن و لە یەزدان سەرپەرشتیتان دەکەن و ئامۆژگاریتان دەکەن‪.‬‬ ‫‪13‬لە پێناو کارەکانیاندا لە خۆشەویستیدا زۆر بە بەرزی ڕێزیان لێ بگرن ‪.‬و لە نێوان خۆتاندا ئاشتی بن‪.‬‬ ‫‪14‬ئێستا ئامۆژگاریتان دەکەین‪ ،‬برایان‪ ،‬ئەوانەی بێدەسەڵتن ئاگادار بکەنەوە‪ ،‬دڵنەوایی لوازەکان بدەن‪ ،‬پاڵپشتی لوازەکان بکەن‪ ،‬لە‬ ‫بەرامبەر هەموو مرۆڤەکاندا سەبر بگرن‪.‬‬ ‫‪15‬ئاگاداربن کەس خراپە لە بەرامبەر خراپەدا بەرامبەر کەس نەداتەوە ‪.‬بەڵم هەمیشە شوێن چاکە بکەون‪ ،‬چ لە نێوان خۆتان و چ بۆ‬ ‫هەموو مرۆڤەکان‪.‬‬ ‫‪16‬هەمیشە شاد بن‪.‬‬ ‫‪17‬بێ وەستان نوێژ بکە‪.‬‬ ‫‪18‬لە هەموو شتێکدا سوپاسگوزار بن‪ ،‬چونکە ئەمە ویستی خودایە لە عیسا مەسیحدا سەبارەت بە ئێوە‪.‬‬ ‫‪19‬ڕۆح مەکوژێننەوە‪.‬‬ ‫‪20‬پێغەمبەرایەتی سووکایەتی مەکەن‪.‬‬ ‫‪21‬هەموو شتێک بسەلمێنە ‪.‬بەو شتەی کە باشە بە توندی بگرن‪.‬‬ ‫‪22‬خۆت بەدوور بگرە لە هەموو ڕواڵەتێکی خراپە‪.‬‬ ‫‪23‬خودای ئاشتی بە تەواوی پیرۆزتان بکات ‪.‬لە خودا دەپاڕێمەوە هەموو ڕۆح و گیان و جەستەتان تا هاتنی یەزدانی مەسیحی‬ ‫پەروەردگارمان بێ تاوان بپارێزرێت‪.‬‬ ‫‪24‬دڵسۆزە ئەو کەسەی بانگتان دەکات‪ ،‬ئەویش جێبەجێی دەکات‪.‬‬ ‫‪25‬برایان‪ ،‬دوعامان بۆ بکەن‪.‬‬ ‫‪26‬بە ماچێکی پیرۆز سڵو لە هەموو براکان بکەن‪.‬‬ ‫‪27‬بە یەزدان فەرمانتان پێدەدەم کە ئەم نامەیە بۆ هەموو برا پیرۆزەکان بخوێنرێتەوە‪.‬‬ ‫‪28‬نیعمەتی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان لەگەڵتان بێت ‪.‬ئامین( ‪.‬یەکەم نامە بۆ تەسالۆنیکیەکان لە ئەسیناوە نووسراوە‪).‬‬

‫‪169‬‬


‫‪ ٢‬تەسالۆنیکیەکان‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬پۆڵس و سیلڤانۆس و تیمۆتێۆس بۆ کڵێسای تەسالۆنیکیەکان لە خودای باوکمان و یەزدانی مەسیح‪.‬‬ ‫‪2‬نیعمەت و ئاشتی لە خودای باوکمان و یەزدانی مەسیحەوە بۆتان بێت‪.‬‬ ‫‪3‬برایان‪ ،‬ئێمە ناچارین هەمیشە سوپاسی خودا بکەین بۆ ئێوە‪ ،‬چونکە باوەڕتان زۆر گەشە دەکات و سۆز و خۆشەویستی هەریەکێکتان‬ ‫بەرامبەر بە یەکتر زیاد دەکات‪.‬‬ ‫‪4‬ئێمەش لە کڵێساکانی خودادا شانازیتان پێوە دەکەین بەهۆی سەبر و باوەڕتان لە هەموو گۆشەگیری و ناخۆشییەکانتان کە بەرگەی دەگرن‪.‬‬ ‫‪5‬ئەمە نیشانەیەکی ئاشکرایە بۆ دادگاییکردنی ڕاستودروستی خودا‪ ،‬بۆ ئەوەی بە شایستەی شانشینی خودا هەژمار بکرێن‪ ،‬کە بەهۆیەوە‬ ‫ئازار دەچێژن‪.‬‬ ‫‪6‬لەبەر ئەوەی لی خودا کارێکی ڕاستە کە پاداشتی تەنگانە بۆ ئەو کەسانە بداتەوە کە تووشی کێشەتان دەکەن‪.‬‬ ‫‪7‬بۆ ئێوەی دڵەڕاوکێ لەگەڵ ئێمە پشوو بدەن‪ ،‬کاتێک عیسا یەزدان لە ئاسمانەوە لەگەڵ فریشتە بەهێزەکانیدا ئاشکرا دەبێت‪.‬‬ ‫‪8‬لە ئاگری بڵێسەداردا تۆڵەی ئەوانەی خودا ناناسن و گوێڕایەڵی ئینجیلی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان نین‪.‬‬ ‫‪9‬لە بەردەم یەزدان و لە شکۆمەندی دەسەڵتەکەی بە لەناوچوونی هەتاهەتایی سزا دەدرێت‪.‬‬ ‫‪10‬کاتێک دێت بۆ ئەوەی لە پیرۆزەکانیدا شکۆمەند بێت و لەلیەن هەموو باوەڕدارەکانەوە سەرسام بێت‪ ،‬چونکە شایەتحاڵی ئێمە لەنێو‬ ‫ئێوەدا باوەڕیان پێکرا‪.‬‬ ‫‪11‬بۆیە ئێمە هەمیشە لە پێناوتاندا دوعا دەکەین‪ ،‬کە خوداکەمان ئێوە بە شایستەی ئەم بانگەوازە بزانێت و هەموو ڕەزامەندییەکی باشی چاکە‬ ‫و کارە باوەڕدارەکانی بە هێز جێبەجێ بکات‪.‬‬ ‫‪12‬بۆ ئەوەی ناوی عیسا مەسیحی پەروەردگارمان لە ئێوەدا شکۆمەند بێت و ئێوەش لە ناو ئەودا‪ ،‬بەپێی نیعمەتی خودامان و یەزدانی‬ ‫مەسیح‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬ئێستا برایان‪ ،‬بە هاتنی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان و بە کۆبوونەوەمان بۆ لی‪.‬‬ ‫‪2‬بەم زووانە بیرتان نەلەرزێت و نە بە ڕۆح و نە بە وشە و نە بە نامە وەک ئەوەی لە ئێمەوە هاتووە‪ ،‬نە لەرزۆک نەبن‪ ،‬وەک ئەوەی‬ ‫ڕۆژی مەسیح نزیکە‪.‬‬ ‫‪3‬با کەس بە هیچ شێوەیەک فریوتان نەدات‪ ،‬چونکە ئەو ڕۆژە نایەت‪ ،‬مەگەر یەکەمجار کەوتنەخوارەوەیەک بێت و ئەو پیاوە گوناهبارە‬ ‫دەرنەکەوێت‪ ،‬کوڕی لەناوچوون‪.‬‬ ‫‪4‬دژایەتی دەکات و خۆی بەرز دەکاتەوە لە هەموو ئەو شتانەی کە پێیان دەوترێت خودا یان دەپەرسترێت ‪.‬بەجۆرێک وەک خودا لە‬ ‫پەرستگای خودا دادەنیشێت و خۆی نیشان دەدات کە خودایە‪.‬‬ ‫‪5‬بیرتان ناچێتەوە کە کاتێک لەگەڵتان بووم ئەم شتانەم پێ ڕاگەیاندن؟‬ ‫‪6‬ئێستا دەزانن چی ڕێگری دەکات بۆ ئەوەی لە سەردەمی خۆیدا ئاشکرا بێت‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە نهێنی ناپاکی لە ئێستاوە کاردەکات‪ ،‬تەنها ئەو کەسەی ئێستا ڕێگەی پێدەدات ڕێگەی دەدات‪ ،‬تا لە ڕێگاکە دەردەچێت‪.‬‬ ‫‪8‬ئینجا ئەو خراپەکارە ئاشکرا دەبێت کە یەزدان بە ڕۆحی دەمی لەناوی دەبات و بە درەوشاوەیی هاتنی لەناوی دەبات‪.‬‬ ‫‪9‬ئەو کەسەی کە هاتنی دوای کاری شەیتان بە هەموو هێز و نیشانە و سەرسوڕهێنەرە درۆزنەکانەوەیە‪.‬‬ ‫‪10‬لەگەڵ هەموو فریودانێکی ناڕەوا لە ناو ئەوانەی لەناو دەچن ‪.‬چونکە خۆشەویستی ڕاستییان وەرنەگرت بۆ ئەوەی ڕزگاریان بێت‪.‬‬ ‫‪11‬بۆیە خودا وەهمێکی بەهێزیان بۆ دەنێرێت بۆ ئەوەی باوەڕ بە درۆیەک بکەن‪.‬‬ ‫‪12‬بۆ ئەوەی هەموو ئەوانەی باوەڕیان بە ڕاستی نەکردووە‪ ،‬بەڵم لە ناڕەواکان خۆشحاڵ بوون‪ ،‬نەفرەتیان لێ بکرێت‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم ئێمە ناچارین هەمیشە سوپاسگوزاری خودا بکەین بۆ ئێوە‪ ،‬برا خۆشەویستەکانی یەزدان‪ ،‬چونکە خودا لە سەرەتاوە ئێوەی‬ ‫هەڵبژاردووە بۆ ڕزگاربوون لە ڕێگەی پیرۆزکردنی ڕۆح و باوەڕبوون بە ڕاستی‪.‬‬ ‫‪14‬بە ئینجیلی ئێمە بانگتان کرد بۆ ئەوەی شکۆمەندی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان بەدەست بهێنین‪.‬‬ ‫‪15‬بۆیە برایان‪ ،‬بوەستن و پابەند بن بەو نەریتانەی کە فێرتان کردوون‪ ،‬جا چ بە وشە یان نامەکەمان‪.‬‬ ‫‪16‬یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان خۆی و خودای باوکمان‪ ،‬کە خۆشی ویستووین و لە ڕێگەی نیعمەتەوە دڵنەوایی هەمیشەیی و‬ ‫هیوایەکی باشی پێبەخشین‪.‬‬ ‫‪17‬دڵتان ئاسوودە بکەن و لە هەموو قسە و کارێکی باشدا چەسپاوتان بکەن‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬لە کۆتاییدا‪ ،‬برایان‪ ،‬دوعای خێرمان بۆ بکەن‪ ،‬تاکو قسەی یەزدان ئازادی هەبێت و شکۆمەند بێت‪ ،‬هەروەک چۆن لەگەڵ ئێوەدایە‪.‬‬ ‫‪2‬بۆ ئەوەی لە مرۆڤە بێ عەقڵ و خراپەکارەکان ڕزگارمان بێت‪ ،‬چونکە هەموو مرۆڤەکان باوەڕیان نییە‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم یەزدان دڵسۆزە‪ ،‬کە چەسپاندنتان دەکات و لە خراپە دەتانپارێزێت‪.‬‬ ‫‪4‬ئێمە متمانەمان بەوە هەیە کە یەزدان دەستتان لێدەدات‪ ،‬کە هەردووکتان ئەو کارانە دەکەن و دەیکەن کە ئێمە فەرمانتان پێدەدەین‪.‬‬

‫‪170‬‬


‫‪ ٢‬تەسالۆنیکیەکان‬

‫‪5‬یەزدان دڵەکانتان ئاراستەی خۆشەویستی خودا و سەبرگر و چاوەڕوانی مەسیح بکەن‪.‬‬ ‫‪6‬ئێستا برایان‪ ،‬بە ناوی عیسا مەسیحی پەروەردگارمانەوە فەرمانتان پێدەدەین‪ ،‬خۆتان لە هەر برایەک دوور بخەنەوە کە بە شێوەیەکی‬ ‫ناڕێک و پێکی دەڕوات‪ ،‬نەک بەپێی ئەو نەریتە کە لە ئێمە وەریگرتووە‪.‬‬ ‫‪7‬خۆتان دەزانن کە چۆن دەبێ شوێنمان بکەون‪ ،‬چونکە ئێمە لە نێوانتاندا بە شێوەیەکی ناڕێک و پێکی هەڵسوکەوتمان نەکردووە‪.‬‬ ‫‪8‬نانی هیچ کەسێکمان لە خۆڕایی نەخوارد ‪.‬بەڵم شەو و ڕۆژ بە ماندووبوون و زەحمەتکێشانەوە کارمان کردووە‪ ،‬تاکو هیچ کام لە ئێوە‬ ‫نەبین‪.‬‬ ‫‪9‬نەک لەبەر ئەوەی دەسەڵتمان نییە‪ ،‬بەڵکو بۆ ئەوەی خۆمان بکەینە نموونە بۆ ئێوە کە شوێنمان بکەون‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە کاتێک ئێمە لەگەڵتان بووین‪ ،‬ئەمەمان فەرمانمان پێکرد ‪:‬ئەگەر کەسێک کار نەکات‪ ،‬نەخوات‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە دەبیستین کە هەندێک هەن بە شێوەیەکی ناڕێک و پێکی لە نێوانتاندا دەڕۆن و بە هیچ شێوەیەک کار ناکەن‪ ،‬بەڵکو سەرقاڵن‪.‬‬ ‫‪12‬ئێمە بە پەروەردگارمان عیسا مەسیح فەرمان بەو کەسانە دەکەین و ئامۆژگارییان دەکەین کە بە هێمنی کار بکەن و نانی خۆیان بخۆن‪.‬‬ ‫‪13‬برایان‪ ،‬ئێوەش لە چاکەکردندا ماندوو مەبن‪.‬‬ ‫‪14‬ئەگەر کەسێک بەم نامەیە گوێڕایەڵی قسەی ئێمە نەبوو‪ ،‬ئەوا سەرنجی ئەو کەسە بدە و لەگەڵیدا هاوڕێی مەبە‪ ،‬تا شەرم بکات‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم بە دوژمن مەزانە‪ ،‬بەڵکو وەک برا ئامۆژگاری بکەن‪.‬‬ ‫‪16‬ئێستا پەروەردگاری ئاشتی هەمیشە بە هەموو شێوەیەک ئاشتیتان پێدەبەخشێت ‪.‬پەروەردگار لەگەڵ هەمووتان بێت‪.‬‬ ‫‪17‬سڵوی پۆڵس بە دەستی خۆم‪ ،‬کە لە هەموو نامەیەکدا نیشانەیە‪.‬‬ ‫‪18‬نیعمەتی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان لەگەڵ هەمووتان بێت ‪.‬ئامین( ‪.‬نامەی دووەم بۆ تەسالۆنیکیەکان لە ئەسیناوە نووسراوە‪).‬‬

‫‪171‬‬


‫‪1‬تیمۆتێۆس‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬پۆڵس‪ ،‬نێردراوی عیسا مەسیح بووم بە فەرمانی خودای ڕزگارکەرمان و یەزدانی مەسیح‪ ،‬کە هیوامانە‪.‬‬ ‫‪2‬بۆ تیمۆتێۆس کوڕی خۆم لە باوەڕدا ‪:‬نیعمەت و میهرەبانی و ئاشتی لە خودای باوکمان و عیسا مەسیحی پەروەردگارمانەوە‪.‬‬ ‫‪3‬کاتێک چوومە مەقدۆنیا داوام لێکردیت کە لە ئەفسوس بمێنیتەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی فەرمان بە هەندێکیان بدەیت کە فێری فێرکارییەکی تر نەکەن‪.‬‬ ‫‪4‬هەروەها گوێ بە ئەفسانە و نەسەبی بێکۆتایی مەدەن‪ ،‬کە خزمەت بە پرسیار دەکەن‪ ،‬نەک بنیاتنانی خودایی کە لە باوەڕدا بێت‪.‬‬ ‫‪5‬کۆتایی فەرمانەکە خۆشەویستییە لە دڵێکی پاک و ویژدانێکی باش و باوەڕێکی بێ ساختە‪.‬‬ ‫‪6‬هەندێکیان لێی دوور کەوتوونەتەوە بۆ جەنجاڵی بێهودە‪.‬‬ ‫‪7‬ئارەزووی ئەوە دەکەن کە مامۆستای یاسا بن ‪.‬نە لەوە تێدەگەن کە دەیڵێن و نە ئەوەی دووپاتی دەکەنەوە‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم ئێمە دەزانین کە یاسا چاکە‪ ،‬ئەگەر کەسێک بە شێوەیەکی یاسایی بەکاری بهێنێت‪.‬‬ ‫‪9‬ئەمە دەزانین کە یاسا بۆ پیاوێکی ڕاستودروست دانەنراوە‪ ،‬بەڵکو بۆ کەسانی بێ یاسا و سەرپێچیکاران‪ ،‬بۆ بێ خوداکان و بۆ گوناهباران‪،‬‬ ‫بۆ ناپیرۆز و پیسەکان‪ ،‬بۆ باوککوژان و دایک بکوژان‪ ،‬بۆ پیاوکوژەکان دانراوە‪.‬‬ ‫‪10‬بۆ قحببازان‪ ،‬بۆ ئەوانەی خۆیان لەگەڵ مرۆڤدا پیس دەکەن‪ ،‬بۆ سوڕی مانگانە‪ ،‬بۆ درۆزنەکان‪ ،‬بۆ کەسانی درۆزن و ئەگەر شتێکی‬ ‫دیکە هەبێت کە پێچەوانەی فێرکارییە دروستەکان بێت‪.‬‬ ‫‪11‬بەپێی ئینجیلی شکۆمەندی خودای پیرۆز‪ ،‬کە بە متمانەمەوە سپێردرابوو‪.‬‬ ‫‪12‬سوپاسی مەسیحی عیسا پەروەردگارمان دەکەم‪ ،‬کە توانای ئەوەی پێداوم‪ ،‬چونکە بە دڵسۆزی زانیم و منی خستە خزمەتەوە‪.‬‬ ‫‪13‬پێش کوفر و گۆشەگیرکەر و بریندارکەر بوو‪ ،‬بەڵم ڕەحمم پێکرا‪ ،‬چونکە بە بێباوەڕی بە نەزانییەوە ئەوەم کرد‪.‬‬ ‫‪14‬نیعمەتی پەروەردگارمان زۆر بوو لەگەڵ باوەڕ و خۆشەویستی کە لە عیسای مەسیحدا هەیە‪.‬‬ ‫‪15‬ئەمە قسەیەکی دڵسۆزە و شایەنی هەموو قبوڵکردنە ‪:‬عیسا مەسیح هاتە جیهان بۆ ڕزگارکردنی گوناهباران ‪.‬کە من سەرۆکی ئەوانەم‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم بەم هۆیەوە بەزەییم پێدا هات‪ ،‬تا سەرەتا عیسا مەسیح هەموو تابورییەک لە مندا دەربخات‪ ،‬وەک نموونەیەک بۆ ئەوانەی کە‬ ‫لەمەودوا باوەڕیان پێی هەبێت بۆ ژیانی هەتاهەتایی‪.‬‬ ‫‪17‬ئێستا بۆ پاشا هەمیشەیی‪ ،‬نەمر‪ ،‬نەبینراو‪ ،‬تاکە خودای دانا‪ ،‬بۆ هەتا هەتایە شەرەف و شکۆمەندی بێت ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫‪18‬تیمۆتێۆسی کوڕ‪ ،‬بەپێی ئەو پێشبینیانەی کە پێشتر لەسەرت هاتبوون‪ ،‬ئەم فەرمانەت پێدەدەم‪ ،‬بۆ ئەوەی لە ڕێگەیانەوە شەڕێکی باش‬ ‫بکەیت‪.‬‬ ‫‪19‬هەڵگرتنی باوەڕ و ویژدانێکی باش ‪.‬کە هەندێکیان بەهۆی باوەڕەوە وازیان هێنا‪ ،‬کەشتییان نوقم کرد‪.‬‬ ‫‪20‬لەوانە هیمەنیۆس و ئەسکەندەر ‪.‬ئەوانم داوەتە دەستی شەیتان‪ ،‬تاکو فێری کوفر نەکەن‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬بۆیە ئامۆژگاری دەکەم کە پێش هەموو شتێک دوعا و دوعا و شەفاعەت و سوپاسگوزاری بۆ هەموو مرۆڤەکان بکرێت‪.‬‬ ‫‪2‬بۆ پاشاکان و هەموو ئەوانەی دەسەڵتدارن ‪.‬بۆ ئەوەی ژیانێکی ئارام و ئارام بە هەموو خوداپەرستی و ڕاستگۆییەوە بەڕێوەببەین‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئەمە لەبەردەم خودای ڕزگارکەرماندا باشە و جێگەی ڕەزامەندییە‪.‬‬ ‫‪4‬ئەو دەیەوێت هەموو مرۆڤەکان ڕزگاریان بێت و بگەنە زانینی ڕاستی‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە یەک خودا هەیە و یەک ناوبژیوان لە نێوان خودا و مرۆڤەکاندا هەیە‪ ،‬ئەویش مرۆڤە مەسیح عیسا‪.‬‬ ‫‪6‬خۆی بەخشی بە فیدیە بۆ هەمووان‪ ،‬تا لە کاتی خۆیدا شایەتحاڵی بدات‪.‬‬ ‫‪7‬من بۆ ئەوە دەستنیشانکراوم وەک بانگخواز و نێردراوی‪( ،‬من لە مەسیحدا ڕاستی دەڵێم و درۆ ناکەم )مامۆستای نەتەوەکان بە باوەڕ و‬ ‫ڕاستی‪.‬‬ ‫‪8‬بۆیە دەمەوێت مرۆڤەکان لە هەموو شوێنێک نوێژ بکەن و دەستی پیرۆز بەرز بکەنەوە‪ ،‬بەبێ تووڕەیی و گومان‪.‬‬ ‫‪9‬بە هەمان شێوە ژنان بە جل و بەرگی بێگەرد و بە شەرمەزاری و وریایی خۆیان بڕازێننەوە ‪.‬نەک بە قژی بڕبڕەدار‪ ،‬یان زێڕ‪ ،‬یان‬ ‫مرواری‪ ،‬یان ڕیزبەندی گرانبەها؛‬ ‫‪10‬بەڵم (ئەمەش دەبێتە ئەو ژنانەی کە ئیعتیراف بە خوداپەرستی دەکەن )لەگەڵ کارە چاکەکان‪.‬‬ ‫‪11‬با ژنەکە بە بێدەنگی و بە هەموو ملکەچییەوە فێربێت‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵم ڕێگە نادەم ژن فێری بکات و دەسەڵت بەسەر پیاودا بگرێت‪ ،‬بەڵکو بێدەنگ بێت‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە ئادەم سەرەتا دروست بوو‪ ،‬پاشان حەوا‪.‬‬ ‫‪14‬ئادەم فریو نەدرا‪ ،‬بەڵکو ژنەکە فریودرا لە سەرپێچیدا بوو‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم لە منداڵبووندا ڕزگاری دەبێت‪ ،‬ئەگەر بە ئیمان و خۆشەویستی و پیرۆزی بە وریایی بەردەوام بن‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬ئەمە قسەیەکی ڕاستە‪ ،‬ئەگەر کەسێک ئارەزووی پۆستی قەشە بکات‪ ،‬ئەوا ئارەزووی کارێکی باش دەکات‪.‬‬ ‫‪2‬کەواتە قەشە دەبێت بێ تاوان بێت‪ ،‬مێردێکی یەک ژن‪ ،‬وریا‪ ،‬هۆشیار‪ ،‬ڕەفتاری باش‪ ،‬میوانداری بکات‪ ،‬شیاو بێت بۆ فێرکردن‪.‬‬

‫‪172‬‬


‫یەکەم تیمۆس‬

‫‪3‬نە بەخشراون بە شەراب و نە لێدەر و نە تەماحی قازانجی پیس ‪.‬بەڵم سەبر‪ ،‬نەک شەڕکەر‪ ،‬نەک تەماحکار؛‬ ‫‪4‬ئەو کەسەی ماڵەکەی خۆی بە باشی بەڕێوە دەبات‪ ،‬منداڵەکانی بە هەموو کێشکردنێکەوە ملکەچی بن‪.‬‬ ‫( ‪5‬چونکە ئەگەر کەسێک نەزانێت چۆن حوکمڕانی ماڵەکەی بکات‪ ،‬چۆن ئاگاداری کڵێسای خودا دەبێت؟)‬ ‫‪6‬تازەپێگەیشتوو نییە‪ ،‬نەک بە لووتبەرزی بەرز بێتەوە و بکەوێتە ناو مەحکومکردنی شەیتان‪.‬‬ ‫‪7‬جگە لەوەش دەبێت هەواڵێکی باشی هەبێت لەبارەی ئەوانەی لە دەرەوەن ‪.‬نەک بکەوێتە ناو سووکایەتی و تەڵەی شەیتان‪.‬‬ ‫‪8‬هەروەها دیاکۆنەکان دەبێ گۆڕ بن‪ ،‬دوو زمان نەبن‪ ،‬شەرابی زۆر نەخۆن و تەماحی قازانجی پیس نەبن‪.‬‬ ‫‪9‬ڕاگرتنی نهێنی ئیمان لە ویژدانێکی پاکدا‪.‬‬ ‫‪10‬با ئەمانەش سەرەتا تاقی بکرێنەوە ‪.‬پاشان با نووسینگەی دیاکۆن بەکاربهێنن‪ ،‬بێ تاوان بدۆزرێنەوە‪.‬‬ ‫‪11‬ژنەکانیان بە هەمان شێوە دەبێت گەندەڵ بن نەک بوختانکار‪ ،‬هۆشیار و دڵسۆز بن لە هەموو شتێکدا‪.‬‬ ‫‪12‬با دیاکۆنەکان مێردی یەک ژن بن‪ ،‬بە باشی حوکمڕانی منداڵەکانیان و ماڵەکانی خۆیان بکەن‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە ئەوانەی پۆستی دیاکۆنیان بە باشی بەکارهێناوە‪ ،‬پلەیەکی باش بۆ خۆیان دەکڕن و بوێرییەکی زۆریان هەیە لەو باوەڕەی کە بە‬ ‫عیسای مەسیحەوە هەیە‪.‬‬ ‫‪14‬ئەمانەت بۆ دەنووسم‪ ،‬بەو هیوایەی بەم زووانە بێمە لت‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم ئەگەر زۆر دەمێنمەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی بزانیت چۆن دەبێ لە ماڵی خودادا ڕەفتار بکەیت‪ ،‬کە کڵێسای خودای زیندووە‪ ،‬پایە و زەمینەی‬ ‫ڕاستی‪.‬‬ ‫‪16‬نهێنی خوداپەرستی بێ مشتومڕ گەورەیە ‪:‬خودا لە جەستەدا دەرکەوت‪ ،‬لە ڕۆحدا ڕاستودروست بوو‪ ،‬لەلیەن فریشتەکانەوە بینرا‪،‬‬ ‫بانگەشەی بۆ نەتەوەکان کرا‪ ،‬لە جیهاندا باوەڕیان پێکرا‪ ،‬بەرزکرایەوە بۆ شکۆمەندی‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬ڕۆح بەڕاشکاوی دەڵێت ‪:‬لە سەردەمی دواییدا هەندێک لە باوەڕ دوور دەکەونەوە و گوێ بە ڕۆحە ڕاکێشانەکان و فێرکارییەکانی‬ ‫شەیتانەکان دەدەن‪.‬‬ ‫‪2‬قسەکردن لە دووڕووییدایە؛ ویژدانیان بە ئاسنێکی گەرم سووتاوە؛‬ ‫‪3‬شووکردن قەدەغەکردن و فەرمانی خۆبەدوورگرتن لە خواردن‪ ،‬کە خودا دروستی کردووە بۆ ئەوەی بە سوپاسەوە وەربگیرێت لەلیەن‬ ‫ئەوانەی باوەڕیان هێناوە و ڕاستی دەزانن‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە هەموو بوونەوەرێکی خودا باشە و هیچ شتێک نییە کە ڕەت بکرێتەوە‪ ،‬ئەگەر بە سوپاسەوە وەربگیرێت‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە بە وشەی خودا و نوێژ پیرۆز دەکرێت‪.‬‬ ‫‪6‬ئەگەر براکانت یادی ئەم شتانە بکەیتەوە‪ ،‬ئەوا دەبیتە خزمەتکارێکی باشی عیسا مەسیح‪ ،‬بە قسەی باوەڕ و فێرکاری باش پەروەردە‬ ‫دەبیت‪ ،‬کە پێی گەیشتووی‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم ئەفسانەی ناشرین و پیرەکان ڕەتبکەرەوە و زیاتر خۆت بۆ خوداپەرستی ڕابهێنە‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە وەرزشکردن سوودی کەمی هەیە‪ ،‬بەڵم خوداپەرستی بۆ هەموو شتێک سوودی هەیە‪ ،‬بەڵێنی ژیانی ئێستا و داهاتووی هەیە‪.‬‬ ‫‪9‬ئەمە وتەیەکی دڵسۆزە و شایەنی قبوڵکردنە‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە ئێمە زەحمەت دەکێشین و سووکایەتیمان پێدەگات‪ ،‬چونکە متمانەمان بە خودای زیندوو هەیە‪ ،‬کە ڕزگارکەری هەموو مرۆڤەکانە‪،‬‬ ‫بەتایبەتی ئەوانەی باوەڕیان هێناوە‪.‬‬ ‫‪11‬ئەمانە فەرمان و فێرکردن‪.‬‬ ‫‪12‬با کەس سووکایەتی بە گەنجی تۆ نەکات ‪.‬بەڵم تۆ لە قسە و قسەکردن و خۆشەویستی و ڕۆح و باوەڕ و پاکی نموونەی باوەڕداران بە‪.‬‬ ‫‪13‬تا دێم‪ ،‬گرنگی بە خوێندنەوە و ئامۆژگاری و فێرکاری بدە‪.‬‬ ‫‪14‬ئەو بەخششە پشتگوێ مەخە کە لە تۆدایە‪ ،‬کە بە پێغەمبەرایەتی پێت دراوە‪ ،‬لەگەڵ دانانی دەستی سەرۆکایەتی‪.‬‬ ‫‪15‬بیر لەم شتانە بکەرەوە ‪.‬خۆت بە تەواوی بدە بەوان؛ بۆ ئەوەی قازانجەکەت بۆ هەمووان دەربکەوێت‪.‬‬ ‫‪16‬ئاگاداری خۆت و فێرکاری بە ‪.‬لەسەریان بەردەوام بە‪ ،‬چونکە بەم کارە خۆت و ئەوانەی گوێت لێدەگرن ڕزگار دەکەیت‪.‬‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬سەرزەنشتی پیر مەکە‪ ،‬بەڵکو وەک باوکێک داوای لێبکە ‪.‬گەنجەکانیش وەک برا‪.‬‬ ‫‪2‬ژنە گەورەکان وەک دایک؛ بچووکەکان وەک خوشک‪ ،‬بە هەموو پاکییەکەوە‪.‬‬ ‫‪3‬ڕێز لەو بێوەژنانە بگرن کە بەڕاستی بێوەژنن‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم ئەگەر هەر بێوەژنێک منداڵ و کوڕەزای هەیە‪ ،‬با سەرەتا فێری خوداپەرستی لە ماڵەوە بێت و تۆڵەی دایک و باوکی بداتەوە‪ ،‬چونکە‬ ‫ئەوە لەبەردەم خودادا باشە و جێگەی ڕەزامەندییە‪.‬‬ ‫‪5‬ئەو ژنەی بێوەژنە و وێرانە‪ ،‬پشتی بە خودا دەبەستێت و شەو و ڕۆژ بەردەوامە لە پاڕانەوە و دوعاکردن‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم ئەوەی لە خۆشیدا دەژی‪ ،‬تا زیندوو مردووە‪.‬‬ ‫‪7‬ئەمانەش بە فەرمانی خۆیان بدەن‪ ،‬تاکو بێ تاوان بن‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم ئەگەر کەسێک لە ماڵەکەی خۆی و بە تایبەتی خەڵکی ماڵەکەی خۆی دابین نەکات‪ ،‬ئەوا ئینکاری باوەڕەکەی کردووە و لە کافر‬ ‫خراپترە‪.‬‬ ‫‪9‬بێوەژنێک کە تەمەنی لە خوار هەشت ساڵەوە نەبێت‪ ،‬ژنێکی یەک پیاو نەبووە‪.‬‬

‫‪173‬‬


‫یەکەم تیمۆس‬

‫‪10‬بە باشی باس دەکرێت بۆ کارە باشەکان ‪.‬ئەگەر منداڵی پەروەردە کردبێت‪ ،‬ئەگەر نامۆکانی نیشتەجێ کردبێت‪ ،‬ئەگەر پێی پیرۆزەکانی‬ ‫شۆردبێت‪ ،‬ئەگەر ئازاربەخشانی ڕزگار کردبێت‪ ،‬ئەگەر بە پەرۆشەوە شوێن هەموو کارێکی باش کەوتبێت‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم بێوەژنە بچووکەکان ڕەتیدەکەنەوە‪ ،‬چونکە کاتێک دەستیان کردووە بە خراپەکاری دژی مەسیح‪ ،‬هاوسەرگیری دەکەن‪.‬‬ ‫‪12‬سزادان‪ ،‬چونکە یەکەم باوەڕیان فڕێداوە‪.‬‬ ‫‪13‬لەگەڵ ئەوەشدا فێری بێکار دەبن و ماڵ بە ماڵ دەسووڕێنەوە ‪.‬و نەک هەر بێکار‪ ،‬بەڵکو قسەخۆش و سەرقاڵیش‪ ،‬قسەکردن کە نابێت‪.‬‬ ‫‪14‬بۆیە من دەمەوێت ژنە گەنجەکان هاوسەرگیری بکەن و منداڵیان ببێت و ماڵەکە ڕێنمایی بکەن و هیچ دەرفەتێک بە نەیارەکە نەدەن کە‬ ‫قسەی ناشرین بکەن‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە هەندێک لە ئێستاوە لە دوای شەیتان لیانداوە‪.‬‬ ‫‪16‬ئەگەر هەر پیاوێک یان ژنێکی باوەڕدار بێوەژنیان هەیە‪ ،‬با ڕزگاریان بکەن و کڵێساش تۆمەتبار نەکرێت ‪.‬تا ئەوانە ڕزگار بکات کە‬ ‫بەڕاستی بێوەژنن»‪.‬‬ ‫‪17‬با ئەو پیرانەی کە بە باشی حوکمڕانی دەکەن‪ ،‬شایستەی دوو هێندە ڕێزلێنان هەژمار بکرێن‪ ،‬بە تایبەت ئەوانەی کە لە وشە و‬ ‫عەقیدەکاندا زەحمەت دەکێشن‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە کتێبی پیرۆز دەفەرموێت« ‪:‬دەمی ئەو گایە مەکە کە گەنمەشامی دەبڕێت »‪.‬وە‪ ،‬کرێکار شایەنی پاداشتەکەیە‪.‬‬ ‫‪19‬لە دژی پیرێک تۆمەتبار مەکە‪ ،‬بەڵکو لەبەردەم دوو یان سێ شایەتحاڵدا‪.‬‬ ‫‪20‬ئەوانەی گوناه دەکەن لەبەردەم هەمووان سەرزەنشت بکەن‪ ،‬تاکو ئەوانی دیکەش بترسن‪.‬‬ ‫‪21‬لەبەردەم خودا و عیسا مەسیحی یەزدان و فریشتە هەڵبژێردراوەکاندا فەرمانت پێدەدەم‪ ،‬بەبێ ئەوەی یەکتر لە یەکتر باشتر بن‪ ،‬هیچ‬ ‫شتێک بە لیەنگرییەوە جێبەجێ نەکەیت‪.‬‬ ‫‪22‬لەناکاو دەست لە کەس مەکە و بەشدار مەبە لە گوناهی کەسانی تر‪ ،‬خۆت پاک ڕابگرە‪.‬‬ ‫‪23‬چیتر ئاو مەخۆرەوە‪ ،‬بەڵکو کەمێک شەراب بەکاربهێنە لەبەر خاتری گەدەت و زۆرجار لوازیت‪.‬‬ ‫‪24‬گوناهی هەندێک کەس پێشوەختە کراوەن و پێش دادگاییکردن دەچن ‪.‬و هەندێک پیاو کە بەدوایدا دەگەڕێن‪.‬‬ ‫‪25‬هەروەها کارە باشەکانی هەندێکیش پێشتر دەرکەوتوون ‪.‬و ئەوانەی کە بە پێچەوانەوەن ناتوانرێت بشاردرێنەوە‪.‬‬ ‫بەشی شەشەم‬ ‫‪1‬با هەر خزمەتکارێک کە لە ژێر یۆنگدان‪ ،‬ئاغاکانی خۆیان بە شایستەی هەموو ڕێزێک بزانن‪ ،‬بۆ ئەوەی ناوی خودا و عەقیدەکەی‬ ‫سووکایەتی نەکرێت‪.‬‬ ‫‪2‬ئەوانەی ئاغای باوەڕداریان هەیە‪ ،‬با سووکایەتییان پێ نەکەن‪ ،‬چونکە برایانن ‪.‬بەڵکو خزمەتیان بکە‪ ،‬چونکە دڵسۆز و خۆشەویستن‪،‬‬ ‫بەشدارن لە سوودەکە ‪.‬ئەمانە فێری دەکەن و ئامۆژگاری دەکەن‪.‬‬ ‫‪3‬ئەگەر کەسێک بە پێچەوانەوە فێری بکات و ڕازی نەبێت بە قسەی تەندروست‪ ،‬تەنانەت قسەی عیسا مەسیحی پەروەردگارمان و ئەو‬ ‫فێرکارییەی کە بەپێی خوداپەرستییە‪.‬‬ ‫‪4‬خۆبەزلزانە‪ ،‬هیچ نازانێت‪ ،‬بەڵکو حەزی لە پرسیار و ململنێی قسەیە‪ ،‬کە ئیرەیی و ناکۆکی و چەواشەکاری و گریمانە خراپەکان لێیەوە‬ ‫سەرچاوە دەگرێت‪.‬‬ ‫‪5‬ناکۆکی چەوت و چەوتەکانی پیاوانی بیری خراپ و بێبەش لە ڕاستی‪ ،‬پێیان وایە قازانج خوداپەرستییە‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم خوداپەرستی لەگەڵ ڕازیبووندا قازانجی گەورەیە‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە ئێمە هیچمان نەهێنایە ئەم جیهانە و دڵنیایە کە ناتوانین هیچ شتێک بکەین‪.‬‬ ‫‪8‬با خواردن و جل و بەرگمان هەیە‪ ،‬با بەو شتانە ڕازی بین‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم ئەوانەی دەوڵەمەند بن‪ ،‬دەکەونە ناو تاقیکردنەوە و تەڵە و زۆر ئارەزووی گەمژانە و ئازاردەرەوە‪ ،‬کە مرۆڤەکان لە لەناوچوون و‬ ‫لەناوچووندا دەخنکێنن‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە خۆشەویستی پارە ڕەگ و ڕیشەی هەموو خراپەیە‪ ،‬لە کاتێکدا هەندێک تەماحیان دەکرد‪ ،‬بەڵم لە ئیمان لیان داوە و بە خەم و‬ ‫پەژارەیەکی زۆرەوە خۆیان کون کردووە‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم تۆ‪ ،‬ئەی پیاوی خودا‪ ،‬لەم شتانە هەڵبێ ‪.‬و شوێن ڕاستودروستی و خوداپەرستی و باوەڕ و خۆشەویستی و سەبر و نەرم و نیان‬ ‫بکەون‪.‬‬ ‫‪12‬شەڕی باشی ئیمان بکە‪ ،‬دەست بە ژیانی هەتاهەتایی بگرە‪ ،‬کە تۆش بانگکرایت و لەبەردەم زۆرێک لە شایەتحاڵەکاندا ئیعتیرافێکی‬ ‫باشت کردووە‪.‬‬ ‫‪13‬لەبەردەم خودا کە هەموو شتێک زیندوو دەکاتەوە و لەبەردەم عیسا مەسیحدا کە لەبەردەم پۆنتیۆس پیلتۆسدا شایەتحاڵی دانپێدانانێکی‬ ‫باش بوو‪ ،‬فەرمانت پێدەدەم‪.‬‬ ‫‪14‬تا دەرکەوتنی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان‪ ،‬ئەم فەرمانە بێ پەڵە و بێ سەرزەنشتانە جێبەجێ بکەیت‪.‬‬ ‫‪15‬لە سەردەمی خۆیدا ئەوە نیشان دەدات کە کێی بەختەوەر و تاکە دەسەڵتدارە‪ ،‬پاشای پاشاکان و پەروەردگاری ئاغاکانە‪.‬‬ ‫‪16‬تەنها نەمری هەیە‪ ،‬لە ڕووناکی نیشتەجێیە کە کەس ناتوانێت لێی نزیک بێتەوە ‪.‬کەس نەیبینیوە و ناتوانێت بیبینێت‪ ،‬ڕێز و دەسەڵتی‬ ‫هەتاهەتایی بۆی بێت ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫‪17‬ئەوانەی لەم جیهانەدا دەوڵەمەندن‪ ،‬ڕاسپاردن کە خۆبەزلزان نەبن و پشت بە دەوڵەمەندی نادیار نەبەستن‪ ،‬بەڵکو پشت بە خودای زیندوو‬ ‫ببەستن‪ ،‬کە هەموو شتێک بە دەوڵەمەندیمان پێدەبەخشێت بۆ ئەوەی چێژ وەربگرین‪.‬‬ ‫‪18‬چاکە بکەن‪ ،‬دەوڵەمەند بن بە کارە چاکەکان‪ ،‬ئامادەبن بۆ دابەشکردن‪ ،‬ئامادەبن بۆ پەیوەندیکردن‪.‬‬ ‫‪19‬بناغەیەکی باش بۆ خۆیان هەڵدەگرن لە بەرامبەر کاتەکانی داهاتوودا‪ ،‬تا دەست بە ژیانی هەتاهەتایی بگرن‪.‬‬

‫‪174‬‬


‫یەکەم تیمۆس‬

‫‪20‬ئەی تیمۆتێۆس‪ ،‬ئەو شتانە بپارێزە کە بە متمانەتەوە دراوە‪ ،‬دوور بکەوەرەوە لە قسەی ناشرین و بێهودە و دژایەتییەکانی زانست کە بە‬ ‫درۆ پێی دەوترێت‪.‬‬ ‫‪21‬کە هەندێک کە دەڵێن هەڵەیان کردووە سەبارەت بە باوەڕ ‪.‬نیعمەت لەگەڵت بێت ‪.‬ئامین( ‪.‬یەکەمیان بۆ تیمۆتێۆس لە لودیقیا نووسراوە کە‬ ‫گەورەترین شاری فریجیای پاکاتیانایە‪).‬‬

‫‪175‬‬


‫‪2‬تیمۆتێۆس‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬پۆڵس‪ ،‬نێردراوی عیسا مەسیحم بە ویستی خودا‪ ،‬بەپێی بەڵێنی ژیان کە لە عیسا مەسیحدا هەیە‪.‬‬ ‫‪2‬بۆ تیمۆتێۆس کوڕە خۆشەویستەکەم ‪:‬نیعمەت و میهرەبانی و ئاشتی لە خودای باوک و عیسای مەسیحی پەروەردگارمانەوە‪.‬‬ ‫‪3‬سوپاسی خودا دەکەم کە لە باوباپیرانمەوە بە ویژدانی پاکەوە خزمەتم دەکات‪ ،‬کە شەو و ڕۆژ لە نوێژەکانمدا بەبێ وەستان یادت دەکەمەوە‪.‬‬ ‫‪4‬زۆر حەزم لە بینینی تۆ بوو‪ ،‬لە بیرم لە فرمێسکەکانت بووم‪ ،‬تا پڕ بم لە خۆشی‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک بیری ئەو باوەڕە بێ ساختە دەکەمەوە کە لە تۆدایە‪ ،‬کە یەکەمجار لە لۆیس داپیرەت و یۆنیقای دایکتدا نیشتەجێ بوو ‪.‬منیش‬ ‫قەناعەتم پێکردووە کە لە تۆشدا‪.‬‬ ‫‪6‬بۆیە یادت دەکەمەوە کە تۆ بەخششەکەی خودا دەوروژێنیت کە لە تۆدایە بە دانانی دەستەکانم‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە خودا ڕۆحی ترسی پێ نەداوین ‪.‬بەڵم لە دەسەڵت و خۆشەویستی و عەقڵی تەندروست‪.‬‬ ‫‪8‬بۆیە شەرم مەکە لە شایەتحاڵی پەروەردگارمان و منیش دیلەکەی‪ ،‬بەڵکو تۆ بە پێی هێزی خودا بەشداربە لە ناخۆشیەکانی ئینجیل‪.‬‬ ‫‪9‬ئەو ڕزگاری کردین و بانگهێشتی پیرۆزی کردین‪ ،‬نەک بەپێی کارەکانمان‪ ،‬بەڵکو بەپێی مەبەست و نیعمەتەکەی خۆی کە لە عیسای‬ ‫مەسیحدا پێش دەستپێکردنی جیهان پێی بەخشیوین‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم ئێستا بە دەرکەوتنی عیسا مەسیحی ڕزگارکەرمان دەرکەوتووە‪ ،‬کە مردنی هەڵوەشاندەوە و لە ڕێگەی ئینجیلەوە ژیان و نەمریی‬ ‫هێنایە ڕوو‪.‬‬ ‫‪11‬بۆ ئەوە من وەک بانگخواز و نێردراوی و مامۆستای نەتەوەکان دەستنیشانکراوم‪.‬‬ ‫‪12‬هەر بۆیەش ئەمانە دەناڵێنم‪ ،‬بەڵم شەرم ناکەم‪ ،‬چونکە دەزانم باوەڕم بە کێ کردووە و دڵنیام کە دەتوانێت ئەو شتانە بپارێزێت کە پێم‬ ‫بەخشیوە تا ئەو ڕۆژە‪.‬‬ ‫‪13‬بە باوەڕ و خۆشەویستی کە لە عیسای مەسیحدا هەیە‪ ،‬بە توندی بگرە بە شێوەی وشەی سادە کە لە منەوە بیستووتە‪.‬‬ ‫‪14‬ئەو شتە چاکەی کە پێت سپێردراوە‪ ،‬بە ڕۆحی پیرۆز کە لە ئێمەدا نیشتەجێیە بیپارێزە‪.‬‬ ‫‪15‬ئەمە دەزانیت کە هەموو ئەوانەی لە ئاسیادان لە من دوور دەکەونەوە ‪.‬لەوانە فیگێلۆس و هێرمۆجینێس‪.‬‬ ‫‪16‬یەزدان بەزەیی بە ماڵی ئۆنێسیفۆردا ببەخشێت ‪.‬چونکە زۆرجار تازەم دەکردەوە و شەرم لە زنجیرەکەم نەدەکرد‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم کاتێک لە ڕۆما بوو‪ ،‬زۆر بە پەرۆشەوە بەدوای مندا گەڕا و منی دۆزیەوە‪.‬‬ ‫‪18‬یەزدان پێی ببەخشێت کە لەو ڕۆژەدا ڕەحمەتی یەزدان بەخۆیەوە ببینێت‪ ،‬لە ئەفسوس چەند کارێکی بۆ کردم‪ ،‬زۆر باش دەزانیت‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬تۆ کوڕم‪ ،‬بەهێزبە لەو نیعمەتەی کە لە عیسای مەسیحدا هەیە‪.‬‬ ‫‪2‬ئەو شتانەی لە زۆرێک لە شایەتحاڵەکاندا لەبارەی منەوە بیستووتە‪ ،‬بیدە بە پیاوە دڵسۆزەکان‪ ،‬ئەوان دەتوانن فێری کەسانی دیکەش بکەن‪.‬‬ ‫‪3‬بۆیە تۆ بەرگەی ڕەقیی دەگریت‪ ،‬وەک سەربازێکی باشی عیسا مەسیح‪.‬‬ ‫‪4‬هیچ کەسێک کە شەڕ دەکات خۆی بە کاروباری ئەم ژیانەوە تێکەڵ ناکات ‪.‬بۆ ئەوەی دڵی ئەو کەسە ڕازی بکات کە هەڵیبژاردووە بۆ‬ ‫ئەوەی ببێتە سەرباز‪.‬‬ ‫‪5‬ئەگەر پیاوێک بۆ شارەزایی خەبات بکات‪ ،‬بەڵم تاجی سەری دانەنرێت‪ ،‬مەگەر بە شێوەیەکی یاسایی شەڕ نەکات‪.‬‬ ‫‪6‬ئەو جووتیارەی کە ماندوو دەکات‪ ،‬دەبێت یەکەمجار لە بەرهەمەکان وەربگرێت‪.‬‬ ‫‪7‬بیر لەوە بکەنەوە کە دەیڵێم؛ یەزدان لە هەموو شتێکدا تێگەیشتنت پێ ببەخشێت‪.‬‬ ‫‪8‬لەبیرت بێت کە عیسا مەسیح لە نەوەی داود لە مردن زیندوو بووەوە بەپێی ئینجیلی من‪.‬‬ ‫‪9‬من وەک خراپەکارێک تووشی ناڕەحەتی دەبم‪ ،‬تا بەندکردن ‪.‬بەڵم قسەی خودا بەستراو نییە‪.‬‬ ‫‪10‬بۆیە لەبەر خاتری هەڵبژێردراوەکان بەرگەی هەموو شتێک دەگرم‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەوانیش بە شکۆمەندی هەمیشەییەوە ئەو ڕزگاربوونە‬ ‫بەدەست بهێنن کە لە عیسای مەسیحدا هەیە‪.‬‬ ‫‪11‬قسەیەکی دڵسۆزە ‪:‬چونکە ئەگەر لەگەڵیدا مردووین‪ ،‬لەگەڵیدا دەژین‪.‬‬ ‫‪12‬ئەگەر ئازارمان چەشت‪ ،‬لەگەڵیدا حوکمڕانی دەکەین‪ ،‬ئەگەر ئینکاری لێ بکەین‪ ،‬ئەویش ئینکاریمان دەکات‪.‬‬ ‫‪13‬ئەگەر باوەڕمان نەکرد‪ ،‬بەڵم دڵسۆزی دەمێنێتەوە‪ ،‬ناتوانێت ئینکاری خۆی بکات‪.‬‬ ‫‪14‬ئەمانە یادیان بکەنەوە‪ ،‬لەبەردەم یەزدان فەرمانیان پێبکەن کە لە قسەکردندا بێ سوود نەبن‪ ،‬بەڵکو بۆ چەوساندنەوەی گوێگران‪.‬‬ ‫‪15‬بخوێنە بۆ ئەوەی خۆت نیشان بدەیت کە لەلی خودا پەسەند بیت‪ ،‬کرێکارێک کە پێویست ناکات شەرم بکەیت‪ ،‬بە ڕاستی وشەی ڕاستی‬ ‫دابەش دەکەیت‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم لە قسەی ناشرین و بێهودە دوور بکەوەرەوە‪ ،‬چونکە زیاتر دەبنە بێ خودایی‪.‬‬ ‫‪17‬قسەکەیان وەک شێرپەنجە دەخوات‪ ،‬هیمەنیۆس و فیلەتۆس لەوان‪.‬‬ ‫‪18‬ئەوان لەبارەی ڕاستییەوە هەڵەیان کردووە و دەڵێن زیندووبوونەوە تێپەڕیوە ‪.‬و ئیمانی هەندێک بڕوخێنن‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم بناغەی خودا جێگیرە و ئەم مۆرەی لەسەرە ‪:‬یەزدان ئەوانەی خۆی دەناسێت ‪.‬و «با هەرکەسێک ناوی مەسیح دەهێنێت‪ ،‬با لە‬ ‫تاوانەکان دوور بکەوێتەوە»‪.‬‬

‫‪176‬‬


‫‪2‬تیمۆتێۆس‬

‫‪20‬بەڵم لە ماڵێکی گەورەدا تەنیا قاپ و قاپی زێڕ و زیو نییە‪ ،‬بەڵکو لە دار و زەویش هەیە ‪.‬هەندێکیش بۆ ڕێزگرتن و هەندێکیش بۆ‬ ‫بێشەرەفکردن‪.‬‬ ‫‪21‬جا ئەگەر کەسێک خۆی لەم شتانە پاک بکاتەوە‪ ،‬ئەوا دەبێتە قاپێکی ڕێز و پیرۆز و گونجاو بۆ بەکارهێنانی خاوەنەکەی و ئامادە دەبێت‬ ‫بۆ هەموو کارێکی باش‪.‬‬ ‫‪22‬لە شەهوەتی گەنجیش هەڵبێن‪ ،‬بەڵم شوێن ڕاستودروستی و باوەڕ و خۆشەویستی و ئاشتی بکەوە لەگەڵ ئەوانەی لە دڵێکی پاکەوە بانگی‬ ‫یەزدان دەکەن‪.‬‬ ‫‪23‬بەڵم پرسیارە گەمژانە و نەفێردراوەکان خۆتان بەدوور بگرن‪ ،‬چونکە دەزانن شەڕی ڕەگەزی دەکەن‪.‬‬ ‫‪24‬بەندەی یەزدان نابێت شەڕ بکات ‪.‬بەڵم لەگەڵ هەموو مرۆڤەکاندا نەرم و نیان و فێرکردن و سەبر و خۆڕاگر بن‪،‬‬ ‫‪25‬بە نەرمی و نەرمی فێری ئەوانەی دژایەتی خۆیان دەکەن ‪.‬ئەگەر خودا ڕەنگە تەوبەیان پێبدات بۆ داننان بە ڕاستی؛‬ ‫‪26‬بۆ ئەوەی خۆیان لە تەڵەی شەیتان ڕزگار بکەن‪ ،‬کە بە ئارەزووی خۆی لەلیەن ئەوەوە بە دیل دەگیرێن‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬ئەوەش بزانە کە لە ڕۆژانی کۆتاییدا ڕۆژانی مەترسیدار دێت‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە مرۆڤەکان دەبنە خۆشەویستی خۆیان‪ ،‬تەماحکار‪ ،‬شانازی‪ ،‬سەربەرز‪ ،‬کوفر‪ ،‬سەرپێچیکار بۆ دایک و باوک‪ ،‬بێ سوپاسگوزار‪،‬‬ ‫ناپیرۆز‪.‬‬ ‫‪3‬بێ سۆز و خۆشەویستی سروشتی‪ ،‬ئاگربەست شکێن‪ ،‬تۆمەتباری درۆ‪ ،‬بێ خۆگرتن‪ ،‬توند‪ ،‬سووکایەتی بە چاکەکاران‪،‬‬ ‫‪4‬خیانەتکاران‪ ،‬سەرسوڕهێنەر‪ ،‬باڵبەرز‪ ،‬خۆشەویستانی چێژ زیاتر لە خۆشەویستانی خودا؛‬ ‫‪5‬فۆرمێکی خوداپەرستییان هەیە‪ ،‬بەڵم ئینکاری هێزی خۆیان دەکەن‪ ،‬لەم جۆرە کەسانە دوور بکەونەوە‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە ئەمانەن کە دەخزێنە ناو ماڵەکانەوە و ژنە گەمژەکان بە دیل دەبەن کە گوناهیان لەسەرە و بە ئارەزووی جۆراوجۆر دەبەن‪.‬‬ ‫‪7‬هەمیشە فێربووە‪ ،‬هەرگیز ناتوانێت بگاتە زانینی ڕاستی‪.‬‬ ‫‪8‬هەروەک چۆن یانێس و یامبریس بەرەنگاری موسا بوون‪ ،‬ئەمانەش بەهەمان شێوە بەرەنگاری ڕاستی دەبنەوە ‪:‬پیاوانی بیری خراپ و‬ ‫ڕەتکردنەوەی باوەڕ‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم ئەوان زیاتر ناچنە پێشەوە‪ ،‬چونکە گەمژەیی ئەوان بۆ هەموو مرۆڤەکان دەردەکەون‪ ،‬وەک چۆن گەمژەیی ئەوانیش بوو‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم تۆ بە تەواوی عەقیدەی من‪ ،‬شێوازی ژیان‪ ،‬ئامانج‪ ،‬ئیمان‪ ،‬درێژەکێشان‪ ،‬خێرخوازی‪ ،‬سەبر‪،‬‬ ‫‪11‬گۆشەگیری و ناخۆشی‪ ،‬کە لە ئەنتیکە و لە ئیکۆنیۆم و لە لیسترا بۆم هات ‪.‬چ گۆشەگیرییەکم بەرگە گرت‪ ،‬بەڵم یەزدان لە هەموویان‬ ‫ڕزگاری کردم‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵێ‪ ،‬هەموو ئەوانەی دەیانەوێت بە خوداپەرستی لە عیسا مەسیحدا بژین‪ ،‬تووشی گۆشەگیری دەبن‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم مرۆڤە خراپەکان و فێڵبازەکان خراپتر و خراپتر دەبن و فریو دەدەن و فریو دەدرێن‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم بەردەوام بە لەو شتانەی کە فێربوویت و دڵنیا بوویتەوە‪ ،‬بزانە لە کێ فێربوویت‪.‬‬ ‫‪15‬لە منداڵییەوە کتێبە پیرۆزەکانت زانیوە‪ ،‬کە دەتوانن ژیرتان بکەن بۆ ڕزگاربوون لە ڕێگەی باوەڕەوە کە بە عیسای مەسیحەوە هەیە‪.‬‬ ‫‪16‬هەموو کتێبە پیرۆزەکان لە ئیلهامبەخشی خوداوە هاتووە‪ ،‬بۆ فێرکردن و سەرزەنشتکردن و ڕاستکردنەوە و فێرکردن لە ڕاستودروستیدا‬ ‫سوودی هەیە‪.‬‬ ‫‪17‬تاکو مرۆڤی خودا تەواو بێت و ئامادەبێت بۆ هەموو کارە چاکەکان‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬بۆیە لەبەردەم خودا و یەزدانی مەسیحدا فەرمانت پێدەدەم‪ ،‬کە لە کاتی دەرکەوتنی و شانشینی خۆیدا دادوەری لەسەر زیندوو و مردووەکان‬ ‫دەکات‪.‬‬ ‫‪2‬بانگەشەی وشەکە بکە؛ لە وەرزدا خێرا بێت‪ ،‬لە وەرزدا بێت؛ بە هەموو لێبوردەیی و عەقیدەکانەوە سەرزەنشت بکەن‪ ،‬سەرزەنشت بکەن‪،‬‬ ‫ئامۆژگاری بکەن‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە کاتێک دێت کە بەرگەی فێرکارییەکی دروست ناگرن ‪.‬بەڵم بەپێی ئارەزووی خۆیان مامۆستایان بۆ خۆیان کەڵەکە دەکەن و‬ ‫گوێچکەیان خورانە‪.‬‬ ‫‪4‬گوێچکەکانیان لە ڕاستی دوور دەخەنەوە و ڕوو لە ئەفسانە دەکەن‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم لە هەموو شتێکدا ئاگاداربە‪ ،‬بەرگەی ناخۆشیەکان بگرە‪ ،‬کاری ئینجیلخوێن ئەنجام بدە‪ ،‬بە تەواوی خزمەتەکەت بسەلمێنە‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە ئێستا ئامادەم بۆ پێشکەشکردن و کاتی ڕۆشتنم نزیکە‪.‬‬ ‫‪7‬شەڕێکی باشم کردووە‪ ،‬ڕێگاکەم تەواو کردووە‪ ،‬باوەڕم پاراستووە‪.‬‬ ‫‪8‬لەمەودوا تاجێکی ڕاستودروستیم بۆ دانراوە‪ ،‬کە یەزدانی دادوەری ڕاستودروست لەو ڕۆژەدا پێم دەدات‪ ،‬نەک تەنها بۆ من‪ ،‬بەڵکو بۆ‬ ‫هەموو ئەوانەی کە دەرکەوتنی ئەویان خۆشدەوێت‪.‬‬ ‫‪9‬بە پەرۆشەوە بە زوویی بێیتە لم‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە دیماس وازی لێهێنام‪ ،‬ئەم جیهانەی ئێستای خۆشویستووە و بەرەو تەسالۆنیکی ڕۆشتووە ‪.‬کریسێنس بۆ گەلتیە‪ ،‬تیتۆس بۆ‬ ‫دالماتیە‪.‬‬ ‫‪11‬تەنها لوقا لەگەڵمدایە ‪.‬مارک ببە و لەگەڵ خۆت بیهێنە‪ ،‬چونکە بۆ خزمەتکردن سوودی بۆ من هەیە‪.‬‬ ‫‪12‬تیخیکۆم ناردووە بۆ ئەفسوس‪.‬‬

‫‪177‬‬


‫‪2‬تیمۆتێۆس‬

‫‪13‬ئەو پۆشاکەی کە لە ترۆئاس لەگەڵ کارپوس بەجێم هێشتووە‪ ،‬کاتێک دێیت‪ ،‬لەگەڵ خۆت بیهێنە و کتێبەکان‪ ،‬بەڵم بە تایبەتی‬ ‫پەرداخەکان‪.‬‬ ‫‪14‬ئەسکەندەری مسساز زۆر خراپەی بۆ کردم‪ ،‬یەزدان بەپێی کارەکانی پاداشتی بداتەوە‪.‬‬ ‫‪15‬تۆش ئاگاداری ئەوانە بە ‪.‬چونکە زۆر بەرەنگاری قسەکانی ئێمە بووەتەوە‪.‬‬ ‫‪16‬لە وەڵمی یەکەممدا کەس لەگەڵم نەبووە‪ ،‬بەڵکو هەمووان وازیان لێهێنام‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم یەزدان لەگەڵم وەستا و بەهێزی کردم ‪.‬بۆ ئەوەی لە ڕێگەی منەوە بانگەشەکان بە تەواوی بزانرێت و هەموو نەتەوەکان بیبیستن‪،‬‬ ‫منیش لە دەمی شێر ڕزگارم بوو‪.‬‬ ‫‪18‬یەزدان لە هەموو کارێکی خراپ ڕزگارم دەکات و دەمپارێزێت بۆ شانشینی ئاسمانی خۆی‪ ،‬بۆ هەمیشە شکۆمەندی بۆ ئەو بێت ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫‪19‬سڵو لە پریسکا و ئەکویل و ماڵی ئۆنێسیفۆرس بکەن‪.‬‬ ‫‪20‬ئیرەستوس لە کۆرنتیس نیشتەجێ بوو‪ ،‬بەڵم ترۆفیمۆسم لە میلیتۆم بە نەخۆش بەجێهێشت‪.‬‬ ‫‪21‬کۆشش و ماندووبوونت بکە بۆ ئەوەی پێش زستان بێیت ‪.‬ئۆبولۆس و پودێنس و لینوس و کلۆدیا و هەموو براکان سڵوتان لێدەکات‪.‬‬ ‫‪22‬یەزدانی مەسیح لەگەڵ ڕۆحتدا بێت ‪.‬نیعمەت لەگەڵت بێت ‪.‬ئامین( ‪.‬نامەی دووەم بۆ تیمۆتێۆس‪ ،‬کە وەک قەشەی یەکەمی کڵێسای ئەفسیان‬ ‫دەستنیشانکرا‪ ،‬لە ڕۆمەوە نووسراوە‪ ،‬کاتێک پۆڵس بۆ جاری دووەم هێنرایە بەردەم نیرۆ‪).‬‬

‫‪178‬‬


‫تیتۆس‬ ‫بەشی ‪١‬‬ ‫‪1‬پۆڵس ‪،‬بەندەی خودا و نێردراوی عیسا مەسیح ‪،‬بەپێی باوەڕی هەڵبژێردراوەکانی خودا و دانپێدانانی ئەو ڕاستییەی کە بەدوای خوداپەرستیدا هاتووە‪.‬‬ ‫‪2‬بە هیوای ژیانی هەتاهەتایی ‪،‬کە خودا کە درۆ ناکات ‪،‬پێش دەستپێکردنی جیهان بەڵێنی پێدابوو‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم لە کاتی خۆیدا قسەکانی خۆی لە ڕێگەی بانگەشەوە دەرخستووە ‪،‬کە بەپێی فەرمانی خودای ڕزگارکەرمان پێم سپێردراوە‪.‬‬ ‫‪4‬بۆ تیتۆسی کوڕی خۆم بە باوەڕی هاوبەش ‪:‬نیعمەت و میهرەبانی و ئاشتی لە خودای باوک و یەزدانی مەسیحی ڕزگارکەرمانەوە‪.‬‬ ‫‪5‬لەبەر ئەمە تۆم لە کریت بەجێهێشت ‪،‬بۆ ئەوەی شتە کەمبووەکان ڕێکبخەیت و پیرەکان لە هەموو شارێکدا دەستنیشان بکەیت ‪،‬وەک ئەوەی من بۆت دیاری کردبووم‪.‬‬ ‫‪6‬ئەگەر کەسێک بێ تاوان بێت ‪،‬مێردەکەی یەک ژن بێت ‪،‬منداڵی دڵسۆزی هەبێت کە تۆمەتی ئاژاوەگێڕی و بێ ئیرادەیی نەبێت‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە قەشە دەبێت بێ تاوان بێت ‪،‬وەک بەڕێوەبەری خودا ‪.‬نەک خۆپەرست ‪،‬نە زوو توڕە بێت ‪،‬نە خۆبەخشی بە شەراب ‪،‬نە لێدەر ‪،‬نە بەخشی بە قازانجی پیس؛‬ ‫‪8‬بەڵم عاشقی میوانداری ‪،‬خۆشەویستی پیاوچاکان ‪،‬هۆشیار ‪،‬دادپەروەر ‪،‬پیرۆز ‪،‬خۆڕاگر‪.‬‬ ‫‪9‬بەو شێوەیەی کە فێری کراوە ‪،‬بە توندی دەست بە وشەی دڵسۆزەوە بگرن ‪،‬تا بە فێرکارییەکی دروست بتوانێت ئامۆژگاری بکات و هەم قەناعەت بە دەستدرێژکاران‬ ‫بکات‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە قسەکەر و فریودەر زۆرن ‪،‬بە تایبەتی ئەوانەی خەتەنەکردن‪.‬‬ ‫‪11‬دەبێ دەمیان ڕابگیرێت ‪،‬ماڵەکان دەشێوێنن و فێری شتەکان دەکەن کە نابێت لە پێناو قازانجی پیسدا‪.‬‬ ‫‪12‬یەکێک لە خۆیان کە پێغەمبەرێکی خۆیان بوو ‪،‬گوتی« ‪:‬کریتیەکان هەمیشە درۆزن و دڕندەی خراپ و سکی خاون»‪.‬‬ ‫‪13‬ئەم شایەتحاڵە ڕاستە ‪.‬بۆیە بە توندی سەرزەنشتیان بکە ‪،‬تا لە باوەڕدا تەندروست بن‪.‬‬ ‫‪14‬گوێ لە ئەفسانەی جولەکەکان و فەرمانەکانی مرۆڤەکان نەدەن ‪،‬کە لە ڕاستی دەگەڕێنەوە‪.‬‬ ‫‪15‬بۆ پاکەکان هەموو شتێک پاک و خاوێنە ‪،‬بەڵم بۆ ئەوانەی پیس و بێباوەڕ هیچ شتێکی پاک نییە ‪.‬بەڵم تەنانەت مێشک و ویژدانیان پیس بووە‪.‬‬ ‫‪16‬ئەوان دان بەوەدا دەنێن کە خودا دەناسن ‪.‬بەڵم لە کارەکانیاندا ئینکاری دەکەن ‪،‬قێزەون و سەرپێچیکارن و بۆ هەموو کارێکی چاک ڕەت دەکرێنەوە‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬بەڵم ئەو شتانە بڵێ کە دەبنە فێرکارییەکی تەندروست‪.‬‬ ‫‪2‬پیاوە بەساڵچووەکان هۆشیار بن ‪،‬قەبر و مامناوەند بن ‪،‬لە باوەڕ و خۆشەویستی و سەبردا تەندروست بن‪.‬‬ ‫‪3‬ژنە بەساڵچووەکانیش بە هەمان شێوە ‪،‬ڕەفتارێکی پیرۆزیان هەبێت ‪،‬نەک تۆمەتبارکەری درۆینە و شەرابێکی زۆریان نەخواردووە ‪،‬مامۆستای چاکەکارانە بن‪.‬‬ ‫‪4‬بۆ ئەوەی ژنە گەنجەکان فێری هۆشیار بن و مێردەکانیان خۆشبوێت و منداڵەکانیان خۆشبوێت‪.‬‬ ‫‪5‬بە وریا و پاک و خاوێن و پارێزەری ماڵەوە و چاکە و گوێڕایەڵی مێردەکانی خۆیان بن ‪،‬بۆ ئەوەی قسەی خودا کوفر نەکرێت‪.‬‬ ‫‪6‬گەنجانیش بە هەمان شێوە ئامۆژگاری دەکەن کە هۆشیار بن‪.‬‬ ‫‪7‬لە هەموو شتێکدا نەخشەی کارە چاکەکان نیشان بدە ‪،‬لە فێرکاریدا نەفەوتی و کێشکردن و دڵسۆزی نیشان بدە‪.‬‬ ‫‪8‬قسەیەکی سادە ‪،‬کە ناتوانرێت مەحکوم بکرێت ‪.‬تاکو ئەوەی پێچەوانەکەیە ‪،‬شەرمەزار بێت ‪،‬هیچ شتێکی خراپی لەبارەی ئێوەوە نەبێت‪.‬‬ ‫‪9‬ئامۆژگاری خزمەتکارەکان بکە کە گوێڕایەڵی ئاغاکانی خۆیان بن و لە هەموو شتێکدا بە باشی ڕازییان بکەن ‪.‬جارێکی تر وەڵم نەداتەوە؛‬ ‫‪10‬دزی نەکردن ‪،‬بەڵکو هەموو دڵسۆزییەکی باش نیشان بدە ‪.‬بۆ ئەوەی لە هەموو شتێکدا فێرکاری خودای ڕزگارکەرمان بڕازێننەوە‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە نیعمەتی خودا کە ڕزگاری دەهێنێت بۆ هەموو مرۆڤەکان دەرکەوتووە‪.‬‬ ‫‪12‬فێرمان بکات کە ئینکاری ناخودای و شەهوەتی دونیا بکەین ‪،‬لەم جیهانەدا بە وریایی و ڕاستودروست و خوداپەرستانە بژین‪.‬‬ ‫‪13‬چاوەڕێی ئەو هیوا پیرۆزە و دەرکەوتنی شکۆمەندانەی خودای گەورە و ڕزگارکەرمان عیسا مەسیح‪.‬‬ ‫‪14‬ئەو خۆی لە پێناو ئێمەدا بەخشی ‪،‬تا لە هەموو تاوانێک ڕزگارمان بکات و گەلێکی تایبەت بە خۆی پاک بکاتەوە ‪،‬کە بە پەرۆشەوە لە کارە چاکەکان‪.‬‬ ‫‪15‬ئەمانە بە هەموو دەسەڵتێکەوە قسە بکەن و ئامۆژگاری بکەن و سەرزەنشت بکەن ‪.‬با کەس سووکایەتیت پێ نەکات‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬بیریان لێ بکەرەوە کە ملکەچی میرنشین و دەسەڵتەکان بن ‪،‬گوێڕایەڵی دادوەرەکان بن ‪،‬بۆ هەموو کارێکی باش ئامادە بن‪.‬‬ ‫‪2‬خراپەکاری لە کەس نەکەن ‪،‬شەڕکەر نەبن ‪،‬بەڵکو نەرم و نیان و نەرم و نیان و نەرم و نیان بۆ هەموو مرۆڤەکان نیشان بدەن‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئێمەش هەندێک جار گەمژە و سەرپێچیکار و فریودراو بووین ‪،‬خزمەت بە شەهوەت و خۆشی جۆراوجۆرمان دەکرد ‪،‬بە خراپەکاری و ئیرەیی دەژیاین ‪،‬‬ ‫ڕقمان لە یەکتر بوو‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم دوای ئەوە میهرەبانی و خۆشەویستی خودای ڕزگارکەرمان بۆ مرۆڤ دەرکەوت‪.‬‬ ‫‪5‬نەک بە کارە ڕاستودروستەکان کە کردوومانە ‪،‬بەڵکو بە پێی میهرەبانی خۆی ڕزگاری کردین ‪،‬بە شۆردنی نوێبوونەوە و نوێکردنەوەی ڕۆحی پیرۆز‪.‬‬ ‫‪6‬لە ڕێگەی عیسا مەسیحی ڕزگارکەرمانەوە بە زۆری بەسەرماندا ڕشت‪.‬‬ ‫‪7‬بۆ ئەوەی بە نیعمەتی ئەو ڕاستگۆ بین ‪،‬بەپێی هیوای ژیانی هەتاهەتایی ببینە میراتگر‪.‬‬ ‫‪8‬ئەمە قسەیەکی دڵسۆزە و من دەمەوێت ئەمانە بەردەوام دووپات بکەیتەوە ‪،‬تاکو ئەوانەی باوەڕیان بە خودا هەبووە وریا بن لە پاراستنی کارە چاکەکان ‪.‬ئەم شتانە بۆ‬ ‫مرۆڤەکان باشن و قازانجیان هەیە‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم دوور بکەوەرەوە لە پرسیارە گەمژانە و نەسەب و ناکۆکی و ململنێ لەسەر یاسا ‪.‬چونکە بێ قازانج و بێهودە‪.‬‬ ‫‪10‬پیاوێک کە زاهید بێت دوای ئامۆژگاری یەکەم و دووەم ڕەتی بکەرەوە‪.‬‬ ‫‪11‬دەزانن ئەو کەسەی کە ئاوا بێت ‪،‬وێران بووە و گوناه دەکات ‪،‬چونکە خۆی سزا دەدرێت‪.‬‬ ‫‪12‬کاتێک ئارتیماس یان تیخیکۆس دەنێرم بۆ لی تۆ ‪،‬بە پەرۆشەوە بێنە لی من بۆ نیکۆپۆلیس ‪،‬چونکە من بڕیارم داوە لەوێ زستان بەسەر ببەم‪.‬‬ ‫‪13‬زیناس یاساناس و ئەپۆلۆس بە پەرۆشەوە بهێنە بۆ گەشتەکەیان ‪،‬بۆ ئەوەی هیچیان کەم نەبێت‪.‬‬ ‫‪14‬با ئێمەش فێری پاراستنی کارە باشەکان بن بۆ بەکارهێنانی پێویست ‪،‬بۆ ئەوەی بێ بەرهەم نەبن‪.‬‬ ‫‪15‬هەموو ئەوانەی لەگەڵمن سڵوت لێدەکەن ‪.‬سڵو لەو کەسانەی کە ئێمەیان خۆشدەوێت لە باوەڕدا ‪.‬نیعمەت لەگەڵ هەمووتان بێت ‪.‬ئامین( ‪.‬بۆ تیتۆس نووسراوە ‪،‬کە‬ ‫یەکەم قەشەی کڵێسای کریتیەکان دەستنیشانکراوە ‪،‬لە نیکۆپۆلیسی مەقدۆنیاوە‪).‬‬

‫‪179‬‬


‫فیلیمۆن‬ ‫ب ەش ی ‪١‬‬

‫‪ 1‬پۆڵس دیلێکی عیسا مەسیح و تیمۆتێۆسی برامان‪ ،‬بۆ فیلیمۆنی خۆشەویست و هاوکارمان‪.‬‬ ‫‪ 2‬بۆ ئەفیا خۆشەویستەکەمان و ئەرکیپوسی هاوسەبازمان و کڵێسای ماڵەکەت‪.‬‬ ‫‪ 3‬لە خودای باوکمان و یەزدانی مەسیحەوە نیعمەت و ئاشتیتان بۆ بێت‪.‬‬ ‫‪ 4‬سوپاسی خودای خۆم دەکەم‪ ،‬هەمیشە لە دوعاکانمدا باسی تۆ دەکەم‪.‬‬ ‫‪ 5‬گوێگرتن لە خۆشەویستی و باوەڕەکەت کە بەرامبەر بە عیسای یەزدان و هەموو پیرۆزەکانت هەیە‪.‬‬ ‫‪ 6‬بۆ ئەوەی بە دانپێدانانی هەموو شتێکی باش کە لە عیسا مەسیحدا لە ئێوەدایە‪ ،‬کاریگەر بێت‪.‬‬ ‫‪ 7‬چونکە خۆشی و دڵنەوایی زۆرمان هەیە لە خۆشەویستیت‪ ،‬چونکە ڕیخۆڵەی پیرۆزەکان بەهۆی تۆوە تازە دەبێتەوە‪ ،‬برام‪.‬‬ ‫‪ 8‬بۆیە ئەگەرچی لە مەسیحدا زۆر بوێر بم و فەرمانت پێ بدەم کە گونجاوە‪.‬‬ ‫‪ 9‬بەاڵم لە پێناو خۆشەویستیدا پێت باشە لێت دەپاڕێمەوە‪ ،‬کە وەک پۆڵسی بەسااڵچووم و ئێستاش دیلێکی عیسا مەسیحم‪.‬‬ ‫‪ 10‬من لێت دەپاڕێمەوە بۆ ئۆنێسیمۆسی کوڕم‪ ،‬کە لە زیندانەکانمدا لەدایک بووم‪.‬‬ ‫‪ 11‬جاران بۆ تۆ سوودی نەبوو‪ ،‬بەاڵم ئێستا بۆ تۆ و من سوودی هەیە‪.‬‬ ‫‪ 12‬من ئەوم ناردەوە‪ ،‬بۆیە تۆ وەریدەگریت‪ ،‬واتە ڕیخۆڵەکانی خۆم‪.‬‬ ‫‪ 13‬حەزم دەکرد لەگەڵ خۆمدا بمێنێتەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی لەبری تۆ لە بەندەکانی ئینجیلدا خزمەتم بکات‪.‬‬ ‫‪ 14‬بەاڵم بەبێ بیرکردنەوەت هیچم نەدەکرد‪ .‬بۆ ئەوەی سوودەکەت وەک پێویست نەبێت‪ ،‬بەڵکو بە ئارەزووی خۆت بێت‪.‬‬ ‫‪ 15‬چونکە ڕەنگە بۆ ماوەیەک ڕۆشتبێت‪ ،‬بۆ ئەوەی بۆ هەمیشە وەریبگریت‪.‬‬ ‫‪ 16‬ئێستا نەک وەک خزمەتکار‪ ،‬بەڵکو لە سەرووی خزمەتکارەوە‪ ،‬برایەکی خۆشەویست‪ ،‬بە تایبەتی بۆ من‪ ،‬بەاڵم چەندە زیاتر بۆ تۆ‪ ،‬چ لە جەستە‬ ‫و چ لە یەزدان؟‬ ‫‪ 17‬جا ئەگەر من بە هاوبەشی خۆم دەزانی‪ ،‬وەک خۆم وەریبگرە‪.‬‬ ‫‪ 18‬ئەگەر ستەمی لێکردوویت‪ ،‬یان قەرزاری تۆ بوو‪ ،‬ئەوە حساب بۆ من بکە‪.‬‬ ‫‪ 19‬من پۆڵس بە دەستی خۆم نووسیومە‪ :‬دەیدەمەوە‪ ،‬هەرچەندە پێت ناڵێم کە تۆ جگە لە خودی خۆت چۆن قەرزاری منیت‪.‬‬ ‫‪ 20‬بەڵێ برام‪ ،‬با لە یەزدان بە تۆ شاد بم‪ ،‬لە یەزدان ڕیخۆڵەکانم تازە بکەرەوە‪.‬‬ ‫‪ 21‬بەهۆی ئەوەی متمانەم بە گوێڕایەڵییەکەت هەبوو‪ ،‬بۆم نووسیم‪ ،‬چونکە زانیم کە تۆش لەوە زیاتر دەکەیت کە من دەیڵێم‪.‬‬ ‫‪ 22‬بەاڵم لەگەڵ ئەوەشدا شوێنی نیشتەجێبوونم بۆ ئامادە بکە‪ ،‬چونکە متمانەم هەیە بە دوعاکانتان پێتان دەدرێم‪.‬‬ ‫‪ 23‬لەوێ ساڵو لە ئەپافراس‪ ،‬هاوزیندانیم لە عیسای مەسیحدا‪.‬‬ ‫‪ 24‬مارکۆس‪ ،‬ئەریستاڕکۆس‪ ،‬دیماس‪ ،‬لوکاس‪ ،‬هاوکارەکانم‪.‬‬ ‫‪ 25‬نیعمەتی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان لەگەڵ ڕۆحتان بێت‪ .‬ئامین‪.‬‬

‫‪180‬‬


‫عیبریەکان‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬خودایە کە لە ڕۆژگارە جیاوازەکان و چەندین شێوازدا بە پێغەمبەران قسەی لەگەڵ باوباپیرانی دەکرد‪.‬‬ ‫‪2‬لەم ڕۆژانەی دواییدا لە ڕێگەی کوڕەکەیەوە قسەی لەگەڵ کردین‪ ،‬کە میراتگری هەموو شتێکی بۆ داناوە و بەهۆیەوە جیهانەکانی دروست‬ ‫کردووە‪.‬‬ ‫‪3‬ئەو کە درەوشاوەیی شکۆمەندی خۆی و وێنەی ئاشکرای کەسایەتییەکەی بوو و بە قسەی دەسەڵتی خۆی هەموو شتەکانی دەپاراست‪،‬‬ ‫کاتێک بە خۆی گوناهەکانمان پاککردەوە‪ ،‬لە دەستی ڕاستی مەزن لە بەرزاییدا دانیشت‪.‬‬ ‫‪4‬زۆر لە فریشتەکان باشتر بوو‪ ،‬چونکە بە میرات ناوێکی نایابتری لە فریشتەکان بەدەستهێنا‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە هەرگیز بە کام فریشتە گوتبووی« ‪:‬تۆ کوڕی منیت‪ ،‬ئەمڕۆ من تۆم لەدایک کردووە؟ »دیسانەوە ‪:‬من دەبمە بۆ ئەو باوک و ئەویش‬ ‫بۆ من دەبێتە کوڕ؟‬ ‫‪6‬دیسانەوە کاتێک یەکەم لەدایکبوو دەهێنێتە جیهان‪ ،‬دەڵێت« ‪:‬با هەموو فریشتەکانی خودا بیپەرستن»‪.‬‬ ‫‪7‬لەبارەی فریشتەکانیشەوە دەڵێت« ‪:‬ئەو کەسەی فریشتەکانی دەکاتە ڕۆح و خزمەتکارەکانی دەکاتە بڵێسەی ئاگر»‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم بە کوڕەکە دەڵێت« ‪:‬ئەی خودایە‪ ،‬تەختەکەت بۆ هەتا هەتایە‪ ،‬عەصای ڕاستودروستی عەصای شانشینی تۆیە»‪.‬‬ ‫‪9‬تۆ ڕاستودروستیت خۆشویستووە و ڕقت لە خراپەکاری بوو ‪.‬بۆیە خودا‪ ،‬خودای تۆ‪ ،‬تۆی بە زەیتی شادی لە سەرووی هاوڕێکانتەوە‬ ‫مەسح کردیت‪.‬‬ ‫« ‪10‬ئەی پەروەردگار‪ ،‬لە سەرەتاوە بناغەی زەویت داناوە ‪.‬ئاسمانەکان کاری دەستەکانتە‪.‬‬ ‫‪11‬لەناو دەچن ‪.‬بەڵم تۆ دەمێنیتەوە؛ هەموویان وەکو جلێک پیر دەبن‪.‬‬ ‫‪12‬وەک پۆشاکێک دەیانچەمێنیتەوە و دەگۆڕدرێن‪ ،‬بەڵم تۆ وەک جاران و ساڵەکانت کۆتایی نایەت‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم لە کاتی خۆیدا بە کام لە فریشتەکان گوتبووی« ‪:‬لە دەستی ڕاستم دابنیشە‪ ،‬تا دوژمنەکانت دەکەمە پێڵوی پێت؟»‬ ‫‪14‬ئایا هەموویان ڕۆحی خزمەتکار نین و نێردراون بۆ خزمەتکردنی ئەو کەسانەی کە دەبنە میراتگری ڕزگاری؟‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬بۆیە دەبێ زیاتر گرنگی بەو شتانە بدەین کە بیستوومانە‪ ،‬نەک لە هەر کاتێکدا نەهێڵین بخلیسکێن‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە ئەگەر ئەو قسەیەی کە لەلیەن فریشتەکانەوە دەگوترا‪ ،‬چەسپاو بوو‪ ،‬هەموو سەرپێچییەک و سەرپێچییەک پاداشتی دادپەروەرانەی‬ ‫وەرگرت‪.‬‬ ‫‪3‬چۆن ڕزگارمان دەبێت‪ ،‬ئەگەر ڕزگارییەکی هێندە گەورە پشتگوێ بخەین ‪.‬سەرەتا لەلیەن یەزدانەوە دەستی پێکرد و لەلیەن ئەوانەی‬ ‫گوێیان لێ بوو‪ ،‬بۆ ئێمە پشتڕاستکرایەوە‪.‬‬ ‫‪4‬خوداش بەپێی ویستی خۆی بە نیشانە و سەرسوڕهێنەر و بە موعجیزە و بەخششەکانی ڕۆحی پیرۆز شایەتحاڵی ئەوان بوو؟‬ ‫‪5‬چونکە جیهانی داهاتوو‪ ،‬کە ئێمە باسی دەکەین‪ ،‬ملکەچی فریشتەکانی نەکردووە‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم یەکێک لە شوێنێک شایەتحاڵی دا و گوتی« ‪:‬مرۆڤ چییە کە تۆ بیری لێ بکەیتەوە؟ »یان کوڕی مرۆڤ‪ ،‬کە سەردانی دەکەیت؟‬ ‫‪7‬تۆ کەمێک لە فریشتەکان نزمتر کرد ‪.‬تۆ تاجی شکۆمەندی و ڕێزت لەسەر دانا و بەسەر کارەکانی دەستەکانتدا داینا‪.‬‬ ‫‪8‬هەموو شتێکت خستۆتە ژێر پێیەکانی ‪.‬چونکە هەمووی خستە ژێر دەستی خۆی‪ ،‬هیچ شتێکی نەهێشتەوە کە نەخرێتە ژێر دەستییەوە ‪.‬بەڵم‬ ‫ئێستا دەبینین هێشتا هەموو شتێک نەخراوەتە ژێر ئەو‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم عیسا دەبینین کە بەهۆی ئازارەکانی مردنەوە کەمێک لە فریشتەکان نزمتر کرایەوە‪ ،‬تاجی شکۆمەندی و ڕێزی لەسەر دانراوە ‪.‬تا بە‬ ‫نیعمەتی خودا تامی مردن بۆ هەر مرۆڤێک بکات‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە ئەوە بوو کە هەموو شتێک بۆی هەیە و هەموو شتێک لە ڕێگەی ئەوەوە دروست دەبێت‪ ،‬لە هێنانی کوڕێکی زۆر بۆ‬ ‫شکۆمەندی‪ ،‬سەرکردەی ڕزگاربوونیان لە ڕێگەی ئازارەکانەوە تەواو بکات‪.‬‬ ‫‪11‬ئەو کەسەی کە پیرۆز دەکات و هەم ئەوانەی پیرۆز دەکرێن‪ ،‬هەموویان لە یەکن‪ ،‬لەبەر ئەوەش شەرم ناکات بە برایان بڵێت‪.‬‬ ‫‪12‬گوتی« ‪:‬ناوی تۆ بۆ براکانم ڕادەگەیەنم‪ ،‬لە ناوەڕاستی کڵێسادا گۆرانی ستایشت بۆ دەڵێم»‪.‬‬ ‫‪13‬دیسانەوە ‪:‬متمانەم پێی دەبەستم ‪.‬دیسانەوە« ‪:‬ئەوەتا من و ئەو منداڵنەی کە خودا پێی بەخشیووم»‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە منداڵەکان بەشدارن لە گۆشت و خوێن‪ ،‬ئەویش بە هەمان شێوە بەشداری لە خوێندا کرد ‪.‬بۆ ئەوەی لە ڕێگەی مردنەوە ئەو کەسە‬ ‫لەناو ببات کە هێزی مردنی هەبوو‪ ،‬واتە شەیتان‪.‬‬ ‫‪15‬ئەوانە ڕزگار بکەن کە لە ترسی مردن بە درێژایی ژیانیان ملکەچی کۆیلیەتی بوون‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە بەڕاستی ئەو سروشتی فریشتەی لەبەردا نەبوو ‪.‬بەڵم نەوەی ئیبراهیمی گرتەبەر‪.‬‬ ‫‪17‬بۆیە لە هەموو شتێکدا پێویست بوو وەک براکانی بێت‪ ،‬بۆ ئەوەی ببێتە سەرۆک کاهینێکی میهرەبان و دڵسۆز لە شتەکانی خودادا‪ ،‬بۆ‬ ‫ئەوەی لە بەرامبەر گوناهەکانی گەلدا ئاشتەوایی بکاتەوە‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە خۆی ئازاری تاقیکردنەوەی هەبووە‪ ،‬توانای یارمەتیدانی ئەو کەسانەی هەیە کە تاقیکراونەتەوە‪.‬‬

‫‪181‬‬


‫عیبریەکان‬

‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬بۆیە برایانی پیرۆز‪ ،‬بەشداربووانی بانگەوازی ئاسمانی‪ ،‬پێغەمبەر و سەرۆکی کاهینی ئیعتیبارەکەمان‪ ،‬مەسیح عیسا‪ ،‬لەبەرچاو بگرن‪.‬‬ ‫‪2‬دڵسۆز بوو بۆ ئەو کەسەی کە دیاری کرد‪ ،‬هەروەک چۆن موساش لە هەموو ماڵەکەیدا دڵسۆز بوو‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئەم پیاوە لە موسا بە شایستەی شکۆمەندی زیاتر دادەنرا‪ ،‬چونکە ئەوەی ماڵەکەی دروست کردووە لە ماڵەکە شەرەفی زیاتری‬ ‫هەیە‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە هەموو خانوویەک لەلیەن کەسێکەوە دروست دەکرێت ‪.‬بەڵم ئەوەی هەموو شتەکانی بنیات ناوە‪ ،‬خودایە‪.‬‬ ‫‪5‬بەڕاستی موسا وەک خزمەتکارێک لە هەموو ماڵەکەیدا دڵسۆز بوو‪ ،‬بۆ ئەوەی شایەتحاڵی ئەو شتانە بدات کە دوای ئەوە دەگوترێ‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم مەسیح وەک کوڕێک بەسەر ماڵەکەی خۆیدا ‪.‬ئێمە ماڵی کێین‪ ،‬ئەگەر تا کۆتایی متمانە و شادی هیوامان بە توندی ڕابگرین‪.‬‬ ‫‪7‬بۆیە (وەک ڕۆحی پیرۆز دەفەرموێت« ‪:‬ئەمڕۆ ئەگەر گوێتان لە دەنگی بێت»‪.‬‬ ‫‪8‬دڵتان ڕەق مەکەنەوە‪ ،‬وەک لە کاتی تووڕەیی و لە ڕۆژی تاقیکردنەوە لە بیابان‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک باوباپیرانت منیان تاقیکردەوە و منیان تاقیکردەوە و چل ساڵ کارەکانمیان بینی‪.‬‬ ‫‪10‬بۆیە لەگەڵ ئەو نەوەیەدا دڵتەنگ بووم و گوتم« ‪:‬ئەوان هەمیشە لە دڵیاندا هەڵە دەکەن ‪.‬ڕێگاکانی منیشیان نەزانیوە‪.‬‬ ‫‪11‬بۆیە لە تووڕەیی خۆمدا سوێندم خوارد ‪:‬ناچنە ناو پشووەکەمەوە»‪.‬‬ ‫‪12‬برایان‪ ،‬ئاگاداربن‪ ،‬نەک دڵێکی خراپ و بێباوەڕی لە هیچ کام لە ئێوەدا هەبێت و لە خودای زیندوو دوور بکەونەوە‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم ڕۆژانە ئامۆژگاری یەکتر بکەن‪ ،‬لە کاتێکدا پێی دەوترێت ئەمڕۆ ‪.‬بۆ ئەوەی هیچ کام لە ئێوە بە فێڵ و تەڵەکەی گوناه ڕەق نەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە ئێمە بەشداربووین لە مەسیح‪ ،‬ئەگەر سەرەتای متمانەمان تا کۆتایی بەهێز بگرین‪.‬‬ ‫‪15‬لە کاتێکدا دەوترێت« ‪:‬ئەمڕۆ ئەگەر گوێتان لە دەنگی ئەو بێت‪ ،‬دڵتان ڕەق مەکەنەوە‪ ،‬وەک لە ئیستفزازیدا»‪.‬‬ ‫‪16‬هەندێکیان کە گوێیان لێ بوو‪ ،‬تووڕەیان کرد‪ ،‬بەڵم هەموو ئەوانەی لە میسرەوە هاتنە دەرەوە لە ڕێگەی موساەوە نەبوون‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم چل ساڵ لەگەڵ کێ خەمبار بوو؟ ئایا لەگەڵ ئەوانە نەبوو کە گوناهیان کردبوو‪ ،‬کە تەرمەکانیان لە بیابان کەوتە خوارەوە؟‬ ‫‪18‬بە کێ سوێندی خوارد کە نەچنە ناو پشووەکەی‪ ،‬جگە لەوەی باوەڕیان نەهێنا؟‬ ‫‪19‬بۆیە دەبینین کە ئەوان بەهۆی بێباوەڕیەوە نەیانتوانی بچنە ژوورەوە‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬بۆیە با بترسین‪ ،‬نەک بەڵێنێکمان بۆ دەمێنێتەوە کە بچینە ناو پشووەکەیەوە‪ ،‬هیچ کام لە ئێوە لەوە کەم نەبێت‪.‬‬ ‫‪2‬ئینجیل بۆ ئێمە بانگەشەی بۆ کرا‪ ،‬هەروەها بۆ ئەوانیش‪ ،‬بەڵم ئەو وشەیەی کە بانگەشەی بۆ دەکرا‪ ،‬سوودی بۆ ئەوان نەبوو‪ ،‬بەڵم لەگەڵ‬ ‫باوەڕدا تێکەڵ نەبوو کە بیستوویانە‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئێمەی باوەڕدار دەچینە پشوودان‪ ،‬وەک چۆن ئەو فەرموویەتی« ‪:‬وەک چۆن سوێندم خوارد لە تووڕەیی خۆمدا‪ ،‬ئەگەر بچنە ناو‬ ‫پشووەکەمەوە‪ ،‬هەرچەندە کارەکان لە سەرەتای دروستبوونی جیهانەوە تەواو بوون»‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە لە ڕۆژی حەوتەمدا لە شوێنێکی دیاریکراودا بەم شێوەیە قسەی کرد« ‪:‬خودا لە ڕۆژی حەوتەمدا لە هەموو کارەکانی پشوو دا»‪.‬‬ ‫‪5‬دیسانەوە لەم شوێنەدا« ‪:‬ئەگەر بچنە ناو پشووەکەمەوە»‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە دەمێنێتەوە کە هەندێک بچنە ناویەوە و ئەوانەی یەکەمجار بانگەشەی بۆ کرا‪ ،‬بەهۆی بێباوەڕیەوە نەچوونە ژوورەوە‪.‬‬ ‫‪7‬دیسانەوە ڕۆژێکی دیاریکراو سنووردار دەکات و لە داوددا دەڵێت« ‪:‬ئەمڕۆ دوای ماوەیەکی زۆر ‪.‬وەک دەوترێت« ‪:‬ئەمڕۆ ئەگەر گوێتان‬ ‫لە دەنگی بێت‪ ،‬دڵتان ڕەق مەکەنەوە»‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە ئەگەر عیسا پشوویەکی پێدابایە‪ ،‬ئەوا دوای ئەوە باسی ڕۆژێکی دیکەی نەدەکرد‪.‬‬ ‫‪9‬بۆیە پشوویەک بۆ گەلی خودا دەمێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە ئەوەی دەچێتە ناو پشووەکەیەوە‪ ،‬لە کارەکانی خۆی وەستاوە‪ ،‬وەک چۆن خودا لە کارەکانی خۆی وەستاندووە‪.‬‬ ‫‪11‬کەواتە با زەحمەت بکێشین بۆ چوونە ناو ئەو پشووە‪ ،‬نەک کەس بەدوای هەمان نموونەی بێباوەڕیدا نەکەوێت‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە قسەی خودا خێرا و بەهێزە و لە هەموو شمشێرێکی دوودەم تیژترە‪ ،‬تا دەگاتە جیاکردنەوەی ڕۆح و ڕۆح و جومگەکان و‬ ‫مۆخەکان کون دەکات و بیرکردنەوە و مەبەستەکانی دڵ دەزانێت‪.‬‬ ‫‪13‬هیچ بوونەوەرێکیش نییە کە لەبەرچاوی ئەودا دەرنەکەوێت‪ ،‬بەڵکو هەموو شتێک ڕووت و کراوەیە بۆ چاوی ئەو کەسەی کە ئێمە‬ ‫پەیوەندیمان پێوە هەیە‪.‬‬ ‫‪14‬کەواتە سەرۆک کاهینێکی گەورەمان هەیە‪ ،‬کە دەگوازرێتەوە بۆ ئاسمانەکان‪ ،‬عیسا کوڕی خودا‪ ،‬با ئیعترافی خۆمان بپارێزین‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە سەرۆک کاهینێکمان نییە کە هەست بە لوازییەکانمان نەکات ‪.‬بەڵم لە هەموو خاڵێکدا وەک ئێمە تاقیکرایەوە‪ ،‬بەڵم بەبێ گوناه‪.‬‬ ‫‪16‬بۆیە با بە بوێری بێینە سەر تەختی نیعمەت‪ ،‬تا بەزەییمان پێ بێتەوە و نیعمەت بدۆزینەوە بۆ یارمەتیدان لە کاتی پێویستیدا‪.‬‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬چونکە هەر سەرۆک کاهینێک کە لە مرۆڤەکان وەرگیرابێت‪ ،‬لە شتەکانی خودا بۆ مرۆڤەکان دەستنیشان دەکرێت‪ ،‬بۆ ئەوەی هەم دیاری و‬ ‫هەم قوربانی لە پێناو گوناهەکاندا پێشکەش بکات‪.‬‬ ‫‪2‬بەزەیی بە نەزانان و ئەوانەی لە ڕێگا دەرچووە ‪.‬چونکە خۆی بە لوازی دەورە دراوە‪.‬‬ ‫‪3‬بەهۆی ئەمەوە دەبێ وەک گەل‪ ،‬بە هەمان شێوە بۆ خۆی‪ ،‬پێشکەش بە گوناهەکان بکات‪.‬‬ ‫‪4‬هیچ کەسێک ئەم شەرەفە بۆ خۆی نابات‪ ،‬جگە لەوەی کە لەلیەن خوداوە بانگی کراوە‪ ،‬وەک هارون‪.‬‬

‫‪182‬‬


‫عیبریەکان‬

‫‪5‬بە هەمان شێوە مەسیح شکۆمەندی نەکرد بۆ ئەوەی ببێتە سەرۆک کاهین ‪.‬بەڵم ئەوەی پێی وت ‪:‬تۆ کوڕی منیت‪ ،‬ئەمڕۆ تۆم لەدایک کرد‪.‬‬ ‫‪6‬هەروەک لە شوێنێکی دیکەشدا دەڵێت« ‪:‬تۆ کاهینیت بۆ هەتاهەتایی بەپێی ڕێزبەندی مەلکیزادق»‪.‬‬ ‫‪7‬لە ڕۆژانی جەستەیدا‪ ،‬کە بە هاوار و فرمێسکێکی بەهێزەوە دوعا و دوعای بۆ ئەو کەسە کرد کە توانی لە مردن ڕزگاری بکات و گوێی‬ ‫لێ بوو لە ترسی‪.‬‬ ‫‪8‬هەرچەندە کوڕ بوو‪ ،‬بەڵم بەو ئازارانەی کە تووشی بوو‪ ،‬فێری گوێڕایەڵی بوو‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک تەواو بوو‪ ،‬بوو بە داهێنەری ڕزگاری هەمیشەیی بۆ هەموو ئەوانەی گوێڕایەڵی ئەون‪.‬‬ ‫‪10‬لە لیەن خوداوە بە سەرۆکایەتی کاهینەکان بە ناوی مەلکیزەدق ناوی بردووە‪.‬‬ ‫‪11‬زۆر شتمان هەیە لەسەری بیڵێین و قسەکردنمان سەختە‪ ،‬چونکە ئێوە بێزارن لە بیستن‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە بۆ ئەو کاتەی کە دەبێ مامۆستا بن‪ ،‬پێویستتان بەوە دەبێت کە جارێکی دیکە فێرتان بکاتەوە کە یەکەم بنەماکانی قسەکانی خودان ‪.‬‬ ‫و دەبنە ئەو کەسانەی کە پێویستیان بە شیر هەیە‪ ،‬نەک گۆشتی بەهێز‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە هەرکەسێک شیر بەکاربهێنێت لە قسەی ڕاستودروستیدا شارەزا نییە‪ ،‬چونکە منداڵێکی ساوایە‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم گۆشتی بەهێز هی ئەوانەن کە تەمەنیان تەواو بووە‪ ،‬ئەوانەش کە بەهۆی بەکارهێنانی هەستەکانیانەوە ڕاهێنانیان کردووە بۆ‬ ‫جیاکردنەوەی چاکە و خراپە‪.‬‬ ‫بەشی شەشەم‬ ‫‪1‬بۆیە با بنەماکانی عەقیدەی مەسیح بەجێبهێڵین و بەرەو تەواوبوون بچین ‪.‬دووبارە بناغەی تەوبەکردن لە کارە مردووەکان و باوەڕکردن‬ ‫بەرامبەر بە خودا دانەنێنەوە‪.‬‬ ‫‪2‬لە فێرکاری مەعمودیەت و دەست دانان و زیندووبوونەوەی مردووەکان و دادگاییکردنی هەتاهەتایی‪.‬‬ ‫‪3‬ئێمەش ئەمە دەکەین‪ ،‬ئەگەر خودا ڕێگەی پێبدات‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە مەحاڵە بۆ ئەوانەی کە ڕۆژێک ڕۆشنگەر بوون و تامی بەخششی ئاسمانییان کرد و بوون بە هاوبەشی ڕۆحی پیرۆز‪.‬‬ ‫‪5‬تامی قسەی خۆشی خودا و دەسەڵتەکانی جیهانی داهاتووتان کردووە‪.‬‬ ‫‪6‬ئەگەر کەوتنە خوارەوە‪ ،‬نوێیان بکەمەوە بۆ تەوبەکردن ‪.‬دوای ئەوەی کوڕی خودا بۆ خۆیان لە خاچ دەدەن و دەیخەنە ژێر‬ ‫شەرمەزارییەوە‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە ئەو زەویەی لە بارانێکدا دەخواتەوە کە زۆر بەسەریدا دێت و گژوگیای گونجاو بۆ ئەو کەسانە بەرهەم دەهێنێت کە بەهۆیانەوە‬ ‫پۆشراوە‪ ،‬نیعمەت لەلیەن خوداوە وەردەگرێت‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم ئەوەی دڕک و چەقۆ هەڵدەگرێت‪ ،‬ڕەتدەکرێتەوە و نزیکە لە نەفرەتکردن ‪.‬کە کۆتاییەکەی بسوتێنرێت‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم خۆشەویستان‪ ،‬ئێمە لە ئێوە و شتگەلێک کە هاوڕێی ڕزگاربوونن‪ ،‬ئەگەرچی بەم شێوەیە قسە دەکەین‪ ،‬ئێمە لە ئێوەی باشتر‬ ‫قەناعەتمان پێکراوە‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە خودا ناڕەوا نییە کە کار و ماندووبوونی خۆشەویستیتان لەبیر بکات‪ ،‬کە بۆ ناوەکەی نیشانتان داوە‪ ،‬چونکە خزمەتتان بە‬ ‫پیرۆزەکان کردووە و خزمەتتان کردووە‪.‬‬ ‫‪11‬ئێمەش دەمانەوێت هەریەکێک لە ئێوە تا کۆتایی هەمان کۆشش نیشان بدەن بۆ دڵنیابوون لە هیوای تەواو‪.‬‬ ‫‪12‬تا تەمبەڵی نەبن‪ ،‬بەڵکو شوێنکەوتووی ئەوانە بن کە بە باوەڕ و سەبرەوە بەڵێنەکان بە میرات دەگرن‪.‬‬ ‫‪13‬کاتێک خودا بەڵێنی بە ئیبراهیم دا‪ ،‬چونکە نەیتوانی سوێند بە گەورەتر بخوات‪ ،‬سوێندی بە خۆی خوارد‪.‬‬ ‫‪14‬گوتی« ‪:‬بەڕاستی بە نیعمەت بەرەکەتت دەخەمەوە و زۆرتر دەتخەمەوە»‪.‬‬ ‫‪15‬دوای ئەوەی بە سەبرەوە بەرگەی گرت‪ ،‬بەڵێنەکەی بەدەستهێنا‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە مرۆڤەکان بەڕاستی سوێند بە گەورەتر دەخۆن‪ ،‬سوێند بۆ پشتڕاستکردنەوە بۆیان کۆتایی بە هەموو ناکۆکییەک دێت‪.‬‬ ‫‪17‬خودای گەورە ویستی زیاتر ئامۆژگارییەکانی نەگۆڕی بە میراتگرانی بەڵێن بدات‪ ،‬بە سوێندێک پشتڕاستی کردەوە‪.‬‬ ‫‪18‬بۆ ئەوەی بەهۆی دوو شتی نەگۆڕەوە کە خودا درۆیان تێدا بکات‪ ،‬دڵنەوایییەکی بەهێزمان هەبێت‪ ،‬کە بۆ پەناگە هەڵتوون بۆ ئەوەی‬ ‫دەست بەو هیوایەی لەبەردەممان دانراوە‪.‬‬ ‫‪19‬ئەو هیوایەمان وەک لەنگەرێکی ڕۆح هەیە‪ ،‬دڵنیا و چەسپاو و دەچێتە ناو پەردە‪.‬‬ ‫‪20‬عیسا کە پێشەنگ بۆ ئێمەیە‪ ،‬هاتە ژوورەوە‪ ،‬بە پێی مەلکیزەدق بۆ هەمیشە سەرۆکی کاهین بوو‪.‬‬ ‫بەشی حەوتەم‬ ‫‪1‬بۆ ئەم مەلکیسەدقەی پاشای سالم‪ ،‬کاهینی خودای بەرزترین‪ ،‬کە چاوی بە ئیبراهیم کەوت کە لە سەربڕینی پاشاکان گەڕایەوە و بەرەکەتی‬ ‫خستە سەر‪.‬‬ ‫‪2‬ئیبراهیم بەشێکی دەیەمی هەموویان پێبەخشی ‪.‬سەرەتا بە لێکدانەوە پاشای ڕاستودروستی بوو‪ ،‬دوای ئەوەش پاشای سالم‪ ،‬کە پاشای‬ ‫ئاشتییە‪.‬‬ ‫‪3‬بێ باوک‪ ،‬بێ دایک‪ ،‬بێ ڕەچەڵەک‪ ،‬نە سەرەتای ڕۆژان و نە کۆتایی ژیانی ‪.‬بەڵم وەک کوڕی خودا کرد ‪.‬هەمیشە وەک کاهین‬ ‫دەمێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪4‬ئێستا بیر لەوە بکەرەوە کە ئەم پیاوە چەندە گەورە بوو‪ ،‬کە ئیبراهیمی باوکی باوکی دەهەمی غەنیمەتەکەی پێبەخشی‪.‬‬ ‫‪5‬بەڕاستی ئەوانەی لە نەوەی لێڤین و پۆستی کاهینایەتی وەردەگرن‪ ،‬فەرمانیان هەیە دەهەمی گەلەکە وەربگرن بەپێی یاسا‪ ،‬واتە لە‬ ‫براکانیان‪ ،‬هەرچەندە لە کەمەرەکەی ئیبراهیمەوە هاتوون ‪: .‬‬

‫‪183‬‬


‫عیبریەکان‬

‫‪6‬بەڵم ئەو کەسەی کە ڕەچەڵەکی لەوان نەژمێردرا‪ ،‬دەهەمی ئیبراهیمی وەرگرت و بەرەکەتی خستە سەر ئەو کەسەی کە بەڵێنەکانی‬ ‫هەبوو‪.‬‬ ‫‪7‬بێ هەموو دژایەتییەک کەمتر بەختەوەری باشترە‪.‬‬ ‫‪8‬لێرەدا ئەو پیاوانەی دەمرن دەهەمی وەردەگرن ‪.‬بەڵم لەوێ پێشوازییان لێدەکات‪ ،‬کە شایەتحاڵی ئەوەی کە دەژی»‪.‬‬ ‫‪9‬هەروەک دەڵێم ‪:‬لێڤی کە دەهەمی وەردەگرێت‪ ،‬دەهەمی لە ئیبراهیم دا‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە هێشتا لە کەمەرەکەی باوکیدا بوو‪ ،‬کاتێک مەلکیزەدق چاوی پێی کەوت‪.‬‬ ‫‪11‬کەواتە ئەگەر کاهینایەتی لێڤیەکان کامڵبوون بووایە‪( ،‬چونکە لەژێر ئەو کاهینایەتیەدا گەل یاسایان وەرگرت‪) ،‬چ پێویستیەکی زیاتر‬ ‫هەبوو کە کاهینێکی دیکە بە ناوی مەلکیزەدق هەڵبستێت و بە ناوی هارون ناوی نەهێنرێت؟‬ ‫‪12‬چونکە کاهینایەتی دەگۆڕدرێت‪ ،‬بەپێویستی دەزانرێت یاساش بگۆڕدرێت‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە ئەو کەسەی ئەم قسانەی لەسەر کراوە‪ ،‬پەیوەندی بە هۆزێکی ترەوە هەیە‪ ،‬کە کەس لە قوربانگاکەدا خزمەتیان نەکردووە‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە ئاشکرایە کە پەروەردگارمان لە یەهودا سەری هەڵداوە ‪.‬موسا هیچی لەبارەی کاهینییەوە باسی نەکردووە‪.‬‬ ‫‪15‬هێشتا زۆر زیاتر ڕوونە‪ ،‬چونکە لە هاوشێوەی مەلکیزەدق کاهینێکی دیکە سەرهەڵدەدات‪.‬‬ ‫‪16‬بە پێی یاسای فەرمانی جەستەیی دروست نەبووە‪ ،‬بەڵکو بە هێزی ژیانێکی بێکۆتایی دروست بووە‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە شایەتحاڵی ئەوە دەدات« ‪:‬تۆ کاهینیت بۆ هەتاهەتایی بەپێی ڕێزبەندی مەلکیزادق»‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە بەڕاستی هەڵوەشاندنەوەی ئەو فەرمانەی پێشتر هاتووە‪ ،‬بەهۆی لوازی و بێ قازانجییەوە‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە یاسا هیچی تەواو نەکرد‪ ،‬بەڵم هێنانەدی هیوایەکی باشتر بوو ‪.‬بەو هۆیەوە لە خودا نزیک دەبینەوە‪.‬‬ ‫‪20‬بەو پێیەی بێ سوێند نەبووە کاهین‪.‬‬ ‫( ‪21‬چونکە ئەو کاهینانە بەبێ سوێند دانراون‪ ،‬بەڵم ئەمە بە سوێندخواردن لەلیەن ئەو کەسەی پێی وتووە« ‪:‬یەزدان سوێندی خواردووە و‬ ‫تۆبە ناکاتەوە‪ ،‬تۆ کاهینیت بۆ هەتاهەتایە بەپێی ڕێزبەندی مەلکیزاد»‪.‬‬ ‫‪22‬بەم شێوەیە عیسا کرا بە گەرەنتی پەیمانێکی باشتر‪.‬‬ ‫‪23‬بەڕاستی ئەوان کاهینێکی زۆر بوون‪ ،‬چونکە بەهۆی مردنەوە ڕێگەیان پێنەدرا بەردەوام بن‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم ئەم پیاوە‪ ،‬چونکە هەمیشە بەردەوامە‪ ،‬کاهینایەتییەکی نەگۆڕی هەیە‪.‬‬ ‫‪25‬بۆیە دەتوانێت تا کۆتایی ئەوانە ڕزگار بکات کە لە ڕێگەی ئەوەوە دێنە لی خودا‪ ،‬چونکە هەمیشە زیندووە بۆ ئەوەی شەفاعەتیان بۆ‬ ‫بکات‪.‬‬ ‫‪26‬چونکە سەرۆک کاهینێکی ئاوا بوو بە ئێمە‪ ،‬پیرۆزە‪ ،‬بێ زیان و بێگەرد و لە گوناهباران جیا بووەتەوە و لە ئاسمانەکان بەرزتر‬ ‫بووەتەوە‪.‬‬ ‫‪27‬وەک ئەو سەرۆک کاهینانە ڕۆژانە پێویستی بە قوربانیکردن نییە‪ ،‬سەرەتا بۆ گوناهەکانی خۆی و دواتر بۆ گوناهەکانی گەل‪ ،‬چونکە‬ ‫ئەمە جارێکی کرد کاتێک خۆی پێشکەش کرد‪.‬‬ ‫‪28‬چونکە یاسا مرۆڤەکان دەکاتە سەرۆک کاهین کە لوازن ‪.‬بەڵم وشەی سوێندەکە کە لە یاساوە بوو‪ ،‬کوڕەکە دەکات کە بۆ هەمیشە پیرۆز‬ ‫دەکرێت‪.‬‬ ‫بەشی هەشتەم‬ ‫‪1‬کۆی ئەو شتانەی کە باسمان کردووە ئەمەیە ‪:‬سەرۆک کاهینێکی ئاوامان هەیە کە لە لی ڕاستی تەختی مەزن لە ئاسمانەکاندا دانراوە‪.‬‬ ‫‪2‬خزمەتکاری پیرۆزگا و چادرە ڕاستەقینەکە بوو‪ ،‬کە یەزدان هەڵیاندا‪ ،‬نەک مرۆڤ‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە هەر سەرۆک کاهینێک دیاری کراوە بۆ پێشکەشکردنی دیاری و قوربانی‪ ،‬بۆیە پێویستە ئەم پیاوە شتێکی هەبێت بۆ‬ ‫پێشکەشکردنی‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە ئەگەر لەسەر زەوی بووایە‪ ،‬نەدەبووە کاهین‪ ،‬چونکە کاهینەکان هەن کە بەپێی یاسا دیاری پێشکەش دەکەن‪.‬‬ ‫‪5‬ئەوان خزمەت بە نموونە و سێبەری شتە ئاسمانییەکان دەکەن‪ ،‬وەک چۆن موسا ئامۆژگاری خودای کرد کاتێک خەریک بوو چادرەکە‬ ‫دروست بکات‪ ،‬چونکە دەفەرموێت هەموو شتەکان بەو شێوەیە دروست دەکەیت کە لە چیاکەدا نیشانت دراوە‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم ئێستا خزمەتێکی نایابتری بەدەستهێناوە‪ ،‬کە چەندە ناوبژیوانی پەیمانێکی باشترە‪ ،‬کە لەسەر بەڵێنە باشترەکان جێگیر بووە‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە ئەگەر پەیمانی یەکەم بێ کەموکوڕی بووایە‪ ،‬ئەوا شوێن بۆ پەیمانی دووەم نەدەگەڕان‪.‬‬ ‫‪8‬لەبەر ئەوەی هەڵەیان بۆ دۆزیەوە‪ ،‬دەڵێت« ‪:‬ئەو ڕۆژانە دێن‪ ،‬یەزدان دەفەرموێت‪ ،‬کە پەیمانێکی نوێ لەگەڵ بنەماڵەی ئیسرائیل و ماڵی‬ ‫یەهودا دەبەستم‪.‬‬ ‫‪9‬نەک بەپێی ئەو پەیمانەی کە لەگەڵ باوباپیرانیانم کردبوو لەو ڕۆژەی دەستم گرت بۆ ئەوەی لە خاکی میسر دەریانبهێنم ‪.‬چونکە ئەوان لە‬ ‫پەیمانەکەمدا بەردەوام نەبوون و منیش گرنگیم پێنەدان‪ ،‬یەزدان دەفەرموێت‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە ئەمە ئەو پەیمانەیە کە دوای ئەو ڕۆژانە لەگەڵ بنەماڵەی ئیسرائیل دەیکەم‪ ،‬یەزدان دەفەرموێت ‪.‬یاساکانم دەخەمە مێشکیان و لە‬ ‫دڵیاندا دەیاننووسم‪ ،‬بۆ ئەوان دەبم بە خودا و ئەوانیش بۆ من دەبنە گەل‪.‬‬ ‫‪11‬هەرکەسێک فێری دراوسێی خۆی و براکەی ناکات بڵێت ‪:‬یەزدان بناسە‪ ،‬چونکە هەمووان لە بچووکەوە تا گەورەم دەناسن‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە من میهرەبان دەبم بەرامبەر بە ناڕەواکانیان‪ ،‬ئیتر گوناه و تاوانەکانیان لەبیر ناکەم‪.‬‬ ‫‪13‬بەو پێیەی فەرموویەتی ‪:‬پەیمانێکی نوێ‪ ،‬یەکەم پەیمانی کۆن کردووە ‪.‬ئێستا ئەوەی دەشێوێت و پیر دەبێت‪ ،‬ئامادەیە لەناو بچێت‪.‬‬

‫‪184‬‬


‫عیبریەکان‬

‫بەشی ‪٩‬‬ ‫‪1‬بەڕاستی پەیمانی یەکەم ڕێوڕەسمەکانی خزمەتکردنی خودایی و پیرۆزگایەکی جیهانی هەبوو‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە چادرێک دروستکرابوو ‪.‬یەکەمیان کە چرادان و مێز و نانی نمایشی تێدا بوو ‪.‬کە پێی دەوترێت پیرۆزگا‪.‬‬ ‫‪3‬دوای پەردەی دووەم‪ ،‬چادرەکە کە بە پیرۆزترینی هەموویان ناودەبرێت‪.‬‬ ‫‪4‬بخورە زێڕینەکەی هەبوو و سندوقی پەیمانی بە زێڕ داپۆشرابوو‪ ،‬مەنجەڵە زێڕینەکەی تێدا بوو کە مانا و دارەکەی هارون کە گوڵی‬ ‫کردبوو و مێزەکانی پەیمانی تێدا بوو‪.‬‬ ‫‪5‬لەسەری کەڕوبی شکۆمەندی سێبەری کورسی میهرەبانی بوون ‪.‬کە ئێستا ناتوانین بە تایبەتی باسی بکەین‪.‬‬ ‫‪6‬کاتێک ئەمانە بەم شێوەیە ڕێکخران‪ ،‬کاهینەکان هەمیشە دەچوونە ناو چادرەکەی یەکەم و خزمەتکردنی خودایان تەواو دەکرد‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم سەرۆک کاهین ساڵنە جارێک بە تەنیا دەچووە ناو دووەمەوە‪ ،‬بەبێ خوێن‪ ،‬کە بۆ خۆی و هەڵەکانی گەل پێشکەشی دەکرد‪.‬‬ ‫‪8‬ڕۆحی پیرۆز ئەمە دەگەیەنێت کە ڕێگای چوونە ناو پیرۆزترینی هەمووان هێشتا دەرنەکەوتبوو‪ ،‬لە کاتێکدا کە چادرەکەی یەکەم هێشتا‬ ‫وەستابوو‪.‬‬ ‫‪9‬کە ئەو کاتەی ئەو کاتە هەبوو‪ ،‬کە تێیدا هەم دیاری و هەم قوربانی پێشکەش دەکرا‪ ،‬کە نەیدەتوانی ئەو کەسەی کە خزمەتەکەی ئەنجامدا‪،‬‬ ‫وەک ئەوەی پەیوەندی بە ویژدانەوە هەیە‪ ،‬تەواو بکات‪.‬‬ ‫‪10‬تا سەردەمی چاکسازی تەنیا لە گۆشت و خواردنەوە و شۆردنی جۆراوجۆر و ڕێوڕەسمی جەستەییەوە وەستابوون‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم مەسیح لە ڕێگەی چادرێکی گەورەتر و تەواوترەوە بووە سەرۆکی کاهینی شتە باشەکانی داهاتوو‪ ،‬کە بە دەست دروست نەکراوە‪،‬‬ ‫واتە نەک لەم بینایە‪.‬‬ ‫‪12‬نە بە خوێنی بزن و گوێدرێژ‪ ،‬بەڵکو بە خوێنی خۆی جارێکی دیکە چووە ناو شوێنی پیرۆز و ڕزگاری هەمیشەیی بۆ ئێمە بەدەستهێنا‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە ئەگەر خوێنی گا و بزن و خۆڵەمێشی گامێشێک کە پیسەکان دەڕژێنێت‪ ،‬پیرۆز دەکات بۆ پاککردنەوەی گۆشتەکەی‪.‬‬ ‫‪14‬خوێنی مەسیح کە بە ڕۆحی هەمیشەیی خۆی بەبێ پەڵە پێشکەش بە خودا کرد‪ ،‬چەندە زیاتر ویژدانتان لە کارە مردووەکان پاک دەکاتەوە‬ ‫بۆ ئەوەی خزمەت بە خودای زیندوو بکەن؟‬ ‫‪15‬هەر لەبەر ئەمەشە ناوبژیوانی پەیمانی نوێیە‪ ،‬بۆ ئەوەی لە ڕێگەی مردنەوە بۆ ڕزگارکردنی سەرپێچییەکانی ژێر پەیمانی یەکەم‪،‬‬ ‫ئەوانەی بانگکراون بەڵێنی میراتی هەمیشەیی وەربگرن‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە لە کوێ پەیماننامەیەک هەبێت‪ ،‬دەبێت مردنی وەسیەتکارەکەش هەبێت‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە پەیماننامە دوای مردنی مرۆڤەکان بەهێزە‪ ،‬ئەگینا هیچ هێزێکی نییە تا وەسیەتکارەکە لە ژیاندایە‪.‬‬ ‫‪18‬بەڵم هیچ کام لە پەیمانی یەکەم بەبێ خوێن تەرخان نەکرا‪.‬‬ ‫‪19‬کاتێک موسا هەموو فەرمانەکانی بەپێی یاسا بۆ هەموو گەلی گوت‪ ،‬خوێنی گوێدرێژ و بزنی لەگەڵ ئاو و پشمی سوور و هیسۆپی‬ ‫وەرگرت و هەم کتێبەکە و هەم هەموو گەلەکەی ڕشت‪.‬‬ ‫‪20‬گوتی« ‪:‬ئەمە خوێنی ئەو پەیمانەیە کە خودا فەرمانی پێکردوون»‪.‬‬ ‫‪21‬جگە لەوەش هەم چادرەکە و هەموو کەلوپەلەکانی خزمەتەکەی بە خوێن ڕشت‪.‬‬ ‫‪22‬نزیکەی هەموو شتێک بە یاسا پاک دەکرێتەوە ‪.‬و بەبێ ڕشتنی خوێن هیچ لێخۆشبوونێک نییە‪.‬‬ ‫‪23‬بۆیە پێویست بوو نەخشی شتەکانی ئاسمانەکان بەم شتانە پاک بکرێنەوە ‪.‬بەڵم شتە ئاسمانییەکان خۆیان بە قوربانیدانی باشتر لەمانە‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە مەسیح نەچووەتە ناو ئەو شوێنە پیرۆزانەی کە بە دەست دروستکراون‪ ،‬کە وێنەی ڕاستین ‪.‬بەڵکو بۆ ئاسمان خۆی‪ ،‬ئێستا بۆ‬ ‫ئەوەی لەبەردەم خودادا لە پێناومان دەربکەوێت‪.‬‬ ‫‪25‬هەروەها بۆ ئەوەی زۆرجار خۆی پێشکەش بکات‪ ،‬وەک چۆن سەرۆک کاهین ساڵنە بە خوێنی کەسانی دیکە دەچێتە شوێنی پیرۆز‪.‬‬ ‫‪26‬چونکە ئەو کاتە دەبێ لە سەرەتای دروستبوونی جیهانەوە زۆرجار ئازاری چەشتبێت‪ ،‬بەڵم ئێستا جارێک لە کۆتایی جیهاندا دەرکەوت‬ ‫بۆ ئەوەی گوناه لببات بە قوربانیدانی خۆی‪.‬‬ ‫‪27‬وەک چۆن بۆ مرۆڤەکان یەکجار بمرن‪ ،‬بەڵم دوای ئەمە دادگاییکردن‪.‬‬ ‫‪28‬جارێک مەسیح پێشکەش کرا بۆ ئەوەی گوناهی زۆر کەس هەڵبگرێت ‪.‬بۆ ئەوانەی بەدوایدا دەگەڕێن‪ ،‬بۆ جاری دووەم بەبێ گوناه‬ ‫دەردەکەوێت بۆ ڕزگاربوون‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٠‬‬ ‫‪1‬چونکە یاساکە سێبەری شتە باشەکانی داهاتووی هەیە‪ ،‬نەک وێنەی شتەکان‪ ،‬هەرگیز ناتوانێت بەو قوربانیانەی ساڵ بە ساڵ بەردەوام‬ ‫پێشکەشیان دەکرد‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە ئایا ئەوان وازیان لە پێشکەشکردن نەدەهێنا؟ چونکە ئەو پەرستراوانەی کە جارێک پاککراونەتەوە دەبوو ئیتر ویژدانیان لە‬ ‫گوناهەکان نەبێت‪.‬‬ ‫‪3‬بەڵم لەو قوربانیانەدا ساڵنە یادی گوناهەکان دەکرێتەوە‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە ناکرێ خوێنی گا و بزن گوناهەکان لببات‪.‬‬ ‫‪5‬بۆیە کاتێک دێتە جیهان‪ ،‬دەڵێت« ‪:‬قوربانی و قوربانیت نەویست‪ ،‬بەڵم جەستەیەکت بۆ ئامادە کردم‪.‬‬ ‫‪6‬لە قوربانی سووتاندن و قوربانیکردن بۆ گوناه خۆشت نەبووە‪.‬‬ ‫‪7‬ئینجا گوتم« ‪:‬ئەی خودایە‪ ،‬دێم (لە بەرگی کتێبەکەدا لەسەر من نووسراوە )بۆ ئەوەی ویستی تۆ جێبەجێ بکەم»‪.‬‬ ‫‪8‬لە سەرەوە کاتێک گوتی« ‪:‬قوربانی و قوربانی و قوربانی سووتاندن و قوربانی بۆ گوناه تۆ نەتویست‪ ،‬نە دڵخۆش بوویت ‪.‬کە لەلیەن‬ ‫یاساوە پێشکەش دەکرێن؛‬

‫‪185‬‬


‫عیبریەکان‬

‫‪9‬ئینجا گوتی« ‪:‬خودا‪ ،‬من دێم بۆ ئەوەی ویستی تۆ جێبەجێ بکەم »‪.‬یەکەمیان دەبات‪ ،‬بۆ ئەوەی دووەمیان جێگیر بکات‪.‬‬ ‫‪10‬بەم ویستە پیرۆز دەکرێین لە ڕێگەی پێشکەشکردنی جەستەی عیسا مەسیحەوە بۆ هەمیشە‪.‬‬ ‫‪11‬هەر کاهینێک ڕۆژانە وەستاوە و خزمەت دەکات و زۆرجار هەمان قوربانی پێشکەش دەکات‪ ،‬کە هەرگیز ناتوانن گوناهەکان لببەن‪.‬‬ ‫‪12‬بەڵم ئەم پیاوە دوای ئەوەی بۆ هەمیشە یەک قوربانی بۆ گوناهەکان پێشکەش کرد‪ ،‬لە دەستی ڕاستی خودا دانیشت‪.‬‬ ‫‪13‬لەمەودوا چاوەڕێی ئەوە دەکات تا دوژمنەکانی دەکرێنە پێگەی پێی‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە بە یەک پێشکەشکردن بۆ هەتا هەتایە ئەو کەسانەی کە پیرۆزکراون‪ ،‬تەواو کردووە‪.‬‬ ‫‪15‬ڕۆحی پیرۆزیش شایەتحاڵی ئێمەیە‪ ،‬چونکە دوای ئەوەی پێشتر گوتبووی‪.‬‬ ‫‪16‬ئەمە ئەو پەیمانەیە کە دوای ئەو ڕۆژانە لەگەڵیان دەیکەم‪ ،‬یەزدان دەفەرموێت ‪:‬یاساکانم دەخەمە دڵیانەوە و لە مێشکیاندا دەیاننووسم‪.‬‬ ‫‪17‬ئیتر گوناه و تاوانەکانیان لەبیر ناکەم‪.‬‬ ‫‪18‬لە کوێ لێخۆشبوونی ئەمانە هەبێت‪ ،‬چیتر قوربانی بۆ گوناه نامێنێت‪.‬‬ ‫‪19‬برایان‪ ،‬بوێریمان هەیە بۆ چوونە ناو پیرۆزترین بە خوێنی عیسا‪.‬‬ ‫‪20‬بە ڕێگایەکی نوێ و زیندوو کە بۆی پیرۆز کردووە‪ ،‬لە ڕێگەی پەردەیەوە‪ ،‬واتە گۆشتی خۆی‪.‬‬ ‫‪21‬سەرۆک کاهینێکیشی بەسەر ماڵی خودادا هەبوو‪.‬‬ ‫‪22‬با بە دڵێکی ڕاستەقینە نزیک ببینەوە بە دڵنیایی تەواو لە باوەڕدا‪ ،‬دڵمان لە ویژدانی خراپەوە ڕژاوە و جەستەمان بە ئاوی پاک‬ ‫بشۆردرێت‪.‬‬ ‫‪23‬با بێ لەرزین دەست بە دانپێدانانی باوەڕمانەوە بگرین( ‪.‬چونکە ئەو کەسە دڵسۆزە کە بەڵێنی داوە؛)‬ ‫‪24‬با یەکتر بزانین بۆ خۆشەویستی و کارە چاکەکان‪.‬‬ ‫‪25‬واز لە کۆبوونەوەی خۆمان نەهێنین‪ ،‬وەک چۆن هەندێکیان هەیە ‪.‬بەڵم ئامۆژگاری یەکتر بکەن‪ ،‬ئەوەندەش زیاتر دەبینن کە ڕۆژەکە‬ ‫نزیک دەبێتەوە‪.‬‬ ‫‪26‬چونکە ئەگەر دوای ئەوەی زانینی ڕاستیمان بە ئەنقەست گوناه بکەین‪ ،‬ئیتر قوربانیکردن لە پێناو گوناهەکاندا نامێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪27‬بەڵم چاوەڕوانییەکی ترسناک بۆ دادگاییکردن و تووڕەیی ئاگرین‪ ،‬کە نەیاران دەخوات‪.‬‬ ‫‪28‬ئەوەی سووکایەتی بە یاسای موسا کرد‪ ،‬لە ژێر دەستی دوو یان سێ شایەتحاڵدا بەبێ ڕەحمەتی مرد‪.‬‬ ‫‪29‬وا بیر بکەنەوە‪ ،‬ئەو کەسەی کوڕی خودای لە ژێر پێیدا گرتووە و خوێنی پەیمانەکەی زانیوە‪ ،‬کە پێی پیرۆز بووە‪ ،‬بە شتێکی ناپیرۆز و‬ ‫بێڕێزی بەرامبەر بە ‪...‬ڕۆحی نیعمەت؟‬ ‫‪30‬چونکە ئێمە ئەو کەسە دەناسین کە فەرموویەتی ‪:‬تۆڵەکردنەوە هی منە‪ ،‬من پاداشت دەدەمەوە‪ ،‬یەزدان دەفەرموێت ‪.‬وە دیسانەوە ‪:‬یەزدان‬ ‫دادوەری گەلەکەی دەکات‪.‬‬ ‫‪31‬شتێکی ترسناکە کە بکەویتە دەستی خودای زیندوو‪.‬‬ ‫‪32‬بەڵم ڕۆژانی پێشووتان بیر بخەنەوە‪ ،‬کە دوای ڕووناکبوونەوەتان‪ ،‬بەرگەی شەڕێکی گەورەی ناخۆشیەکانتان گرت‪.‬‬ ‫‪33‬بەشێکیش لە کاتێکدا کە ئێوە بەهۆی سەرزەنشت و ناڕەحەتیەکانەوە بوونەتە چاودێر ‪.‬بەشێکیش لە کاتێکدا ئێوە بوون بە هاوڕێی‬ ‫ئەوانەی کە بەم شێوەیە بەکارهێنراون‪.‬‬ ‫‪34‬چونکە لە بەندەکانمدا بەزەییتان پێمدا هاتەوە و بە خۆشحاڵییەوە تاڵنکردنی سامانەکانتان وەرگرت‪ ،‬چونکە لە خۆتاندا دەزانن کە لە‬ ‫ئاسماندا سامانێکی باشتر و هەمیشەییتان هەیە‪.‬‬ ‫‪35‬بۆیە متمانەتان فڕێ مەدەن‪ ،‬کە پاداشتی زۆری هەیە‪.‬‬ ‫‪36‬چونکە پێویستتان بە سەبر و خۆڕاگری هەیە‪ ،‬بۆ ئەوەی دوای ئەوەی ویستی خوداتان جێبەجێ کرد‪ ،‬بەڵێنەکە وەربگرن‪.‬‬ ‫‪37‬چونکە ماوەیەکی کەم‪ ،‬ئەوەی دێت‪ ،‬دێت و دەمێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪38‬ڕاستودروست بە باوەڕ دەژی‪ ،‬بەڵم ئەگەر کەسێک پاشەکشە بکات‪ ،‬گیانم لێی ڕازی نابێت‪.‬‬ ‫‪39‬بەڵم ئێمە لەو کەسانە نین کە بەرەو لەناوچوون دەکشێنەوە ‪.‬بەڵم ئەوانەی باوەڕیان هێناوە بۆ ڕزگارکردنی ڕۆح‪.‬‬ ‫بەشی ‪١١‬‬ ‫‪1‬ئیمان جەوهەری ئەو شتانەیە کە هیوایان بۆ دەخوازرێت‪ ،‬بەڵگەی ئەو شتانەیە کە نەبینراون‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە بەهۆیەوە پیرەکان ڕاپۆرتێکی باشیان بەدەستهێنا‪.‬‬ ‫‪3‬لە ڕێگەی باوەڕەوە تێدەگەین کە جیهانەکان بە وشەی خودا لە چوارچێوەیەکدا بوون‪ ،‬بەجۆرێک ئەو شتانەی کە دەبینرێن لە شتە‬ ‫دەرکەوتووەکان دروست نەبوون‪.‬‬ ‫‪4‬بە باوەڕ‪ ،‬هابیل قوربانییەکی نایابتری لە قائیل پێشکەش بە خودا کرد‪ ،‬بەو هۆیەوە شایەتحاڵی ئەوەی بەدەستهێنا کە ڕاستودروستە‪ ،‬خودا‬ ‫شایەتحاڵی بەخششەکانی دەدات‪ ،‬بەڵم بەهۆی مردووییەوە قسە دەکات‪.‬‬ ‫‪5‬بەهۆی باوەڕەوە حەنۆخ وەرگێڕدرا بۆ ئەوەی مردن نەبینێت ‪.‬نەدۆزرایەوە‪ ،‬چونکە خودا وەریگێڕاوە‪ ،‬چونکە پێش وەرگێڕانی ئەم‬ ‫شایەتحاڵییەی هەبوو کە خودای لێ ڕازی بووە‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم بەبێ باوەڕ مەحاڵە دڵی ئەو ڕازی بکرێت‪ ،‬چونکە ئەوەی دێتە لی خودا دەبێت باوەڕ بکات کە خودا بوونی هەیە و پاداشتی ئەو‬ ‫کەسانەیە کە بە پەرۆشەوە بەدوایدا دەگەڕێن‪.‬‬ ‫‪7‬بەهۆی باوەڕەوە نوح کە لەلیەن خوداوە ئاگادارکرایەوە لەوەی کە هێشتا نەبینراون‪ ،‬لە ترسدا کەشتییەکی بۆ ڕزگارکردنی ماڵەکەی‬ ‫ئامادەکرد ‪.‬بەهۆیەوە جیهانی مەحکوم کرد و بوو بە میراتگری ئەو ڕاستودروستییەی کە بەهۆی باوەڕەوە هەیە‪.‬‬ ‫‪8‬ئیبراهیم بە باوەڕ‪ ،‬کاتێک بانگکرا بۆ ئەوەی بچێتە دەرەوە بۆ شوێنێک کە بۆ میرات وەریبگرێت‪ ،‬گوێڕایەڵی بوو ‪.‬چووە دەرەوە‪،‬‬ ‫نەیدەزانی بۆ کوێ دەڕوات‪.‬‬

‫‪186‬‬


‫عیبریەکان‬

‫‪9‬بەهۆی باوەڕەوە لە خاکی بەڵێنەکەدا وەک لە وڵتێکی نامۆدا نیشتەجێ بوو‪ ،‬لەگەڵ ئیسحاق و یاقوب‪ ،‬میراتگرانی هەمان بەڵێن لەگەڵیدا لە‬ ‫چادرەکاندا نیشتەجێ بوو‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە بەدوای شارێکدا دەگەڕا کە بناغەکانی هەبێت و بنیاتنەر و دروستکەری خودایە‪.‬‬ ‫‪11‬ساراش لە ڕێگەی باوەڕەوە هێزی دووگیانبوون و منداڵێکی لەدایک بوو کاتێک تەمەنی تێپەڕاند‪ ،‬چونکە بە دڵسۆزی دانا کە بەڵێنی‬ ‫دابوو‪.‬‬ ‫‪12‬هەربۆیە لە یەک کەس سەریان هەڵدا و ئەویش وەک مردووێک بوو‪ ،‬زۆر وەک ئەستێرەکانی ئاسمان و وەک خۆڵ و خۆڵ کە لە‬ ‫کەناری دەریادایە بێشومار‪.‬‬ ‫‪13‬ئەمانە هەموویان بە باوەڕەوە مردن‪ ،‬بەڵێنەکانیان وەرنەگرت‪ ،‬بەڵکو لە دوورەوە بینییان و ڕازی بوون و لە باوەشیان گرت و دانیان‬ ‫بەوەدا نا کە نامۆ و حاجین لەسەر زەوی‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە ئەوانەی وا دەڵێن بە ڕوونی ڕایدەگەیەنن کە بەدوای وڵتێکدا دەگەڕێن‪.‬‬ ‫‪15‬بەڕاستی ئەگەر ئەوان ئاگاداری ئەو وڵتە بوونایە کە لێیەوە هاتوونەتە دەرەوە‪ ،‬ڕەنگە دەرفەتی گەڕانەوەیان هەبووایە‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم ئێستا ئارەزووی وڵتێکی باشتر دەکەن‪ ،‬واتە ئاسمانی‪ ،‬بۆیە خودا شەرم ناکات ناوی لێ بنرێت خودایان‪ ،‬چونکە شارێکی بۆ ئامادە‬ ‫کردووە‪.‬‬ ‫‪17‬ئیبراهیم بە باوەڕ‪ ،‬کاتێک تاقیکرایەوە‪ ،‬ئیسحاقی کردە قوربانی‪ ،‬ئەوەی بەڵێنەکانی وەرگرتبوو‪ ،‬کوڕە تاقانەکەی کردە قوربانی‪.‬‬ ‫‪18‬لەبارەیەوە گوترا« ‪:‬لە ئیسحاقەوە بە نەوەکەت ناودەبرێت»‪.‬‬ ‫‪19‬حسابیان کرد کە خودا توانی لە مردن زیندوو بکاتەوە ‪.‬لەوێشەوە بە شێوەیەکی فیگەر پێشوازی لێکرد‪.‬‬ ‫‪20‬ئیسحاق بەهۆی باوەڕەوە بەرەکەتی یاقوب و عیسۆی بەخشی سەبارەت بە شتەکانی داهاتوو‪.‬‬ ‫‪21‬بە باوەڕ‪ ،‬یاقوب کاتێک لە مردندا بوو‪ ،‬بەرەکەتی بە هەردوو کوڕی یوسف دا ‪.‬و پەرستشی دەکرد و پشتی بە سەری دارەکەی بەستبوو‪.‬‬ ‫‪22‬بە باوەڕ‪ ،‬یوسف کاتێک مرد باسی ڕۆیشتنی نەوەی ئیسرائیلی کرد ‪.‬و فەرمانی دا سەبارەت بە ئێسکەکانی‪.‬‬ ‫‪23‬بەهۆی باوەڕەوە موسا کاتێک لەدایک بوو‪ ،‬سێ مانگ لە دایک و باوکی شاردەوە‪ ،‬چونکە بینییان منداڵێکی گونجاوە ‪.‬لە فەرمانی پاشاش‬ ‫نەترسان‪.‬‬ ‫‪24‬بەهۆی باوەڕەوە موسا کە تەمەنی بوو‪ ،‬ڕەتیکردەوە ناوی لێ بنرێت کوڕی کچی فیرعەون‪.‬‬ ‫‪25‬پێیان باشترە لەگەڵ گەلی خودادا ئازار بچێژن‪ ،‬نەک بۆ ماوەیەک چێژ لە چێژەکانی گوناه وەربگرن‪.‬‬ ‫‪26‬سەرزەنشتی مەسیحی بە سامانێکی گەورەتر لە گەنجینەکانی میسر زانی‪ ،‬چونکە ڕێزی لە پاداشتی پاداشتەکەی دەگرت‪.‬‬ ‫‪27‬بە باوەڕ میسری جێهێشت‪ ،‬لە تووڕەیی پاشا نەترسا‪ ،‬چونکە بەرگەی گرت‪ ،‬وەک ئەوەی نەبینراو ببینێت‪.‬‬ ‫‪28‬لە ڕێگەی باوەڕەوە جەژنی پەسح و ڕشتنی خوێنی بەڕێوەبرد‪ ،‬نەک ئەوەی یەکەم منداڵەکانی لەناوبرد دەستیان لێبدات‪.‬‬ ‫‪29‬بەهۆی باوەڕەوە بە دەریای سووردا تێپەڕین وەک لە زەوییەکی وشکدا‪ ،‬میسرییەکان کە تاقییان دەکردەوە‪ ،‬خنکاون‪.‬‬ ‫‪30‬دوای نزیکەی حەوت ڕۆژ دیوارەکانی ئەریحا بەهۆی باوەڕەوە ڕووخا‪.‬‬ ‫‪31‬ڕەحابی لەشفرۆش بە باوەڕ لەگەڵ ئەوانەی باوەڕیان نەبوو لەناو نەچوو‪ ،‬کاتێک سیخوڕەکانی بە ئاشتی وەرگرت‪.‬‬ ‫‪32‬چیتر بڵێم؟ چونکە کاتم تێدەپەڕی کە باسی گیدۆن و باراک و شەمسۆن و یەفتا بکەم ‪.‬لە داود و ساموێل و پێغەمبەران‪.‬‬ ‫‪33‬لە ڕێگەی باوەڕەوە شانشینیەکانی ژێردەستە کرد و ڕاستودروستییان کرد و بەڵێنیان بەدەستهێنا و دەمی شێرەکانی ڕاگرت‪.‬‬ ‫‪34‬توندوتیژی ئاگریان کوژاندەوە‪ ،‬لە لێواری شمشێر ڕزگاریان بوو‪ ،‬لە لوازییەوە بەهێز کران‪ ،‬لە شەڕدا ئازا بوون‪ ،‬ڕوویان کردە سوپای‬ ‫بێگانەکان ڕابکەن‪.‬‬ ‫‪35‬ژنان مردووەکانیان زیندوو کردەوە‪ ،‬هەندێکی تریش ئەشکەنجە دەدران‪ ،‬ڕزگاریان نەبوو ‪.‬بۆ ئەوەی زیندووبوونەوەی باشتر بەدەست‬ ‫بهێنن‪.‬‬ ‫‪36‬هەندێکی تریش بە گاڵتەکردن و شەقێکی دڕندانە‪ ،‬بەڵێ‪ ،‬بەندە و زیندانیکردن‪.‬‬ ‫‪37‬بەردباران کران‪ ،‬لەترابوون‪ ،‬تاقیکرانەوە‪ ،‬بە شمشێر کوژران‪ ،‬بە پێستی مەڕ و بزنەوە سەرگەردان بوون ‪.‬بێبەش بوون‪ ،‬ئازاردراو‬ ‫بوون‪ ،‬ئازاردراو بوون؛‬ ‫( ‪38‬جیهان شایستەی ئەوان نەبوو‪) ،‬لە بیابان و شاخ و کۆشک و ئەشکەوتی زەویدا سەرگەردان بوون‪.‬‬ ‫‪39‬ئەمانە هەموویان بەهۆی باوەڕەوە هەواڵێکی باشیان بەدەستهێنا‪ ،‬بەڵێنەکەیان وەرنەگرت‪.‬‬ ‫‪40‬خودا شتێکی باشتری بۆ دابین کردین‪ ،‬تاکو ئەوان بەبێ ئێمە تەواو نەبن‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٢‬‬ ‫‪1‬بۆیە ئێمەش بە هەورێکی گەورەی شایەتحاڵەکانەوە دەورە دراوین‪ ،‬با هەموو قورسایییەک و ئەو گوناهەی کە بە ئاسانی بەسەرماندا‬ ‫گرتووە لببەین و بە سەبرەوە ڕابکەین لەو پێشبڕکێیەی کە لەبەردەممان دانراوە‪.‬‬ ‫‪2‬چاومان لە عیسا داهێنەر و تەواوکەری باوەڕمان ‪.‬لەبەر ئەو خۆشییەی کە لەبەردەمیدا دانرابوو‪ ،‬بەرگەی خاچەکەی گرت‪ ،‬بە‬ ‫شەرمەزاری سووکایەتی پێکرد و لە دەستی ڕاستی تەختی خودا دانراوە‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ئەو کەسە لەبەرچاو بگرن کە بەرگەی ئەو جۆرە دژایەتیانەی گوناهبارانی لە دژی خۆی گرتووە‪ ،‬نەک ماندوو و بێهێزی لە‬ ‫مێشکتاندا‪.‬‬ ‫‪4‬هێشتا بەرەنگاریی خوێن نەبوونەوە و لە دژی گوناه دەجەنگن‪.‬‬ ‫‪5‬ئەو ئامۆژگارییەتان لەبیر کردووە کە وەک منداڵەکانتان پێدەڵێت« ‪:‬کوڕەکەم‪ ،‬سزای یەزدان سووک مەکە و بێهۆش مەکە کاتێک‬ ‫سەرزەنشت دەکرێیت‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە یەزدان ئەو کەسەی خۆشی دەوێت سزای دەدات و هەر کوڕێک کە وەریبگرێت شەق دەدات‪.‬‬

‫‪187‬‬


‫عیبریەکان‬

‫‪7‬ئەگەر بەرگەی سزادان بگرن‪ ،‬خودا وەک کوڕ مامەڵەتان لەگەڵ دەکات ‪.‬چونکە ئەو کوڕە چ کوڕێکە کە باوک سزای نادات؟‬ ‫‪8‬بەڵم ئەگەر بێ سزا بن و هەمووان بەشدارن لێی‪ ،‬ئەوا ئێوە گەواد نین و کوڕ نین‪.‬‬ ‫‪9‬جگە لەوەش باوکمان لە جەستەمان هەبووە کە ڕاستیان کردینەوە و ڕێزیان لێ گرتین‪ ،‬ئایا زیاتر ملکەچی باوکی ڕۆحەکان بین و بژین؟‬ ‫‪10‬چونکە ئەوان بۆ چەند ڕۆژێک بە ئارەزووی خۆیان سزایان داین ‪.‬بەڵم ئەو بۆ قازانجی ئێمە‪ ،‬تاکو بەشدار بین لە پیرۆزییەکەی‪.‬‬ ‫‪11‬ئێستا هیچ سزایەک بۆ ئێستا خۆش نییە‪ ،‬بەڵکو دڵتەنگە‪ ،‬بەڵم دوای ئەوە بەرهەمی ئاشتیخوازانەی ڕاستودروستی دەدات بەو کەسانەی‬ ‫کە بەو سزایە بەڕێوەدەچن‪.‬‬ ‫‪12‬بۆیە دەستەکانی هەڵواسراو و ئەژنۆی لواز بەرز بکەنەوە‪.‬‬ ‫‪13‬ڕێگای ڕاست بۆ پێیەکانتان دروست بکەن‪ ،‬نەک ئەوەی چەقۆکێش لە ڕێگاکە دوور بکەوێتەوە ‪.‬بەڵم با چاک بێتەوە‪.‬‬ ‫‪14‬لەگەڵ هەموو مرۆڤەکان ئاشتی و پیرۆزی پەیڕەو بکە‪ ،‬کە بەبێ ئەوان کەس یەزدان نابینێت‪.‬‬ ‫‪15‬بە وردی سەیر بکەن نەک کەس لە نیعمەتی خودا شکست بهێنێت ‪.‬نەک هەر ڕەگێکی تاڵیی کە سەرهەڵدەدات‪ ،‬تووشی کێشەتان نەکات و‬ ‫زۆر کەس بەو هۆیەوە پیس نەبن‪.‬‬ ‫‪16‬بۆ ئەوەی هیچ زیناکارێک یان کەسێکی بێڕێزی وەک عیسۆ نەبێت کە بە یەک پارچە گۆشت مافی یەکەمی خۆی فرۆشت‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە دەزانن کە چۆن دوای ئەوە کاتێک ویستی نیعمەتەکەی بە میرات بگرێت‪ ،‬ڕەتکرایەوە‪ ،‬چونکە هیچ شوێنێکی بۆ تەوبەکردن‬ ‫نەدۆزیەوە‪ ،‬هەرچەندە بە فرمێسکەوە بە وردی بەدوایدا دەگەڕا‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە ئێوە نەگەیشتوونەتە ئەو چیایەی دەستی لێبدرێت و بە ئاگر سووتاوە‪ ،‬نە بۆ ڕەشایی و تاریکی و زریان‪.‬‬ ‫‪19‬دەنگی شمشاڵ و دەنگی وشەکان ‪.‬ئەو دەنگە ئەوانەی بیستوویانە داوای ئەوەیان کرد کە چیتر وشەکە بۆیان نەگوترێ‪.‬‬ ‫( ‪20‬چونکە نەیانتوانی بەرگەی ئەو شتە بگرن کە فەرمانیان پێکرابوو‪ ،‬ئەگەر دڕندەیەک دەستی لە شاخەکە بکەوێت‪ ،‬ئەوا بەردباران‬ ‫دەکرێت‪ ،‬یان بە تیرێک دەکوژرێت‪.‬‬ ‫‪21‬دیمەنەکە ئەوەندە ترسناک بوو‪ ،‬موسا گوتی« ‪:‬زۆر دەترسم و دەلەرزم»‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم ئێوە گەیشتوونەتە چیای سیۆن و شاری خودای زیندوو‪ ،‬ئۆرشەلیمی ئاسمانی و کۆمەڵێک فریشتەی بێشومار‪.‬‬ ‫‪23‬بۆ کۆبوونەوەی گشتی و کڵێسای یەکەم منداڵەکان کە لە ئاسمان نووسراون و بۆ خودای دادوەری هەمووان و بۆ ڕۆحی مرۆڤە‬ ‫دادپەروەرەکان کە تەواو بوون‪.‬‬ ‫‪24‬بۆ عیسا ناوبژیوانی پەیمانی نوێ و بۆ خوێنی ڕشتن‪ ،‬کە قسەی باشتر لە خوێنی هابیل دەکات‪.‬‬ ‫‪25‬بزانن ئەو کەسە ڕەت نەکەنەوە کە قسە دەکات ‪.‬چونکە ئەگەر ئەوانەی ڕەتیان کردەوە لەسەر زەوی ڕزگاریان نەبوو‪ ،‬ئێمە زۆر زیاتر‬ ‫ڕزگارمان نابێت‪ ،‬ئەگەر لە ئاسمانەوە دوور بکەوینەوە‪.‬‬ ‫‪26‬ئەو کاتە دەنگی ئەو زەوی هەژاند‪ ،‬بەڵم ئێستا بەڵێنی داوە و دەڵێت« ‪:‬جارێکی تر تەنها زەوی ناهەژێنم‪ ،‬بەڵکو ئاسمانیش دەهەژێنم»‪.‬‬ ‫‪27‬ئەم وشەیە ‪:‬جارێکی تر‪ ،‬ئاماژەیە بۆ لبردنی ئەو شتانەی کە لەرزۆکن‪ ،‬وەک ئەوەی دروستکراون‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەو شتانەی کە ناتوانرێت‬ ‫لەرزۆک بمێننەوە‪.‬‬ ‫‪28‬بۆیە ئێمە شانشینییەک وەردەگرین کە ناتوانرێت بجوڵێت‪ ،‬با نیعمەتمان هەبێت‪ ،‬کە بەهۆیەوە بە ڕێز و ترسی خوداوە بە شێوەیەکی‬ ‫پەسەندکراو خزمەت بە خودا بکەین‪.‬‬ ‫‪29‬چونکە خوداکەمان ئاگرێکی سووتێنەرە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٣‬‬ ‫‪1‬با خۆشەویستی برایانە بەردەوام بێت‪.‬‬ ‫‪2‬لەبیرت نەچێت میوانداری نامۆکان بکەیت‪ ،‬چونکە هەندێکیان بەبێ ئاگاداری فریشتەکانیان وەرگرتووە‪.‬‬ ‫‪3‬ئەوانە لەبیر بکەن کە بەندن‪ ،‬وەک ئەوەی لەگەڵیان بەستراون ‪.‬ئەوانەش کە تووشی ناخۆشی دەبن‪ ،‬وەک ئەوەی خۆتان لە جەستەدا بن‪.‬‬ ‫‪4‬هاوسەرگیری لە هەمووان شەرەفمەندە و جێگاکە پیس نییە‪ ،‬بەڵم لەشفرۆشان و زیناکاران خودا دادگایی دەکات‪.‬‬ ‫‪5‬با گفتوگۆکانتان بێ تەماح بێت ‪.‬بەو شتانەی کە هەتە ڕازی بن‪ ،‬چونکە ئەو فەرموویەتی« ‪:‬هەرگیز وازت لێناهێنم و وازت لێناهێنم»‪.‬‬ ‫‪6‬بۆ ئەوەی بە بوێریەوە بڵێین« ‪:‬یەزدان یارمەتیدەرمە‪ ،‬ناترسم مرۆڤ چیم پێ بکات»‪.‬‬ ‫‪7‬ئەوانەی حوکمڕانیان بەسەر ئێوەدا هەیە‪ ،‬کە قسەی خودایان بۆ کردوون‪ ،‬لەبیر بکەن‪.‬‬ ‫‪8‬عیسا مەسیح دوێنێ و ئەمڕۆ و بۆ هەتا هەتایە هەر وەک خۆیەتی‪.‬‬ ‫‪9‬بە عەقیدەی جۆراوجۆر و سەیر و سەمەرە مەبە ‪.‬چونکە شتێکی باشە کە دڵ بە نیعمەتەوە جێگیر بێت؛ نەک بە گۆشت‪ ،‬کە قازانجیان بەو‬ ‫کەسانە نەکردووە کە تێیدا داگیرکراون‪.‬‬ ‫‪10‬قوربانگایەکمان هەیە‪ ،‬ئەوان مافی خواردنیان نییە کە خزمەت بە چادرەکە دەکەن‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە تەرمی ئەو ئاژەڵنەی کە خوێنیان لەلیەن سەرۆک کاهینەوە بەهۆی گوناهەوە دەهێنرێتە ناو پیرۆزگاکە‪ ،‬لە دەرەوەی ئۆردوگاکە‬ ‫دەسوتێنرێت‪.‬‬ ‫‪12‬بۆیە عیساش بۆ ئەوەی بە خوێنی خۆی گەل پیرۆز بکات‪ ،‬لە دەرەوەی دەروازەکە ئازاری چەشت‪.‬‬ ‫‪13‬جا با بچینە دەرەوەی ئۆردوگاکە و سەرزەنشتەکەی هەڵبگرین‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە لێرە هیچ شارێکی بەردەواممان نییە‪ ،‬بەڵکو بەدوای شارێکدا دەگەڕێین کە دێت‪.‬‬ ‫‪15‬بۆیە با بەردەوام لە ڕێگەی ئەوەوە قوربانی ستایش بۆ خودا پێشکەش بکەین‪ ،‬واتە بەرهەمی لێوەکانمان کە سوپاسگوزاری ناوەکەی‬ ‫بکەین‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم چاکەکردن و پەیوەندیکردن لەبیر مەکە‪ ،‬چونکە خودا بەم جۆرە قوربانیانە ڕازی دەبێت‪.‬‬

‫‪188‬‬


‫عیبریەکان‬

‫‪17‬گوێڕایەڵی ئەوانە بن کە حوکمڕانیان بەسەر ئێوەدا هەیە و خۆتان ملکەچ بکەن‪ ،‬چونکە ئەوان چاویان لە گیانتان دەبێت‪ ،‬وەک ئەوانەی‬ ‫کە دەبێت لێپرسینەوە بکەن‪ ،‬بۆ ئەوەی بە خۆشی بیکەن نەک بە خەم‪ ،‬چونکە ئەوە بۆ ئێوە هیچ سوودێکی نییە‪.‬‬ ‫‪18‬دوعامان بۆ بکەن‪ ،‬چونکە متمانەمان هەیە ویژدانێکی باشمان هەیە‪ ،‬لە هەموو شتێکدا ئامادەین بە ڕاستگۆیی بژین‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم من زۆرتر لێتان دەپاڕێمەوە کە ئەمە بکەن‪ ،‬بۆ ئەوەی زووتر بگەڕێمەوە بۆتان‪.‬‬ ‫‪20‬خودای ئاشتی‪ ،‬کە بە خوێنی پەیمانی هەمیشەیی‪ ،‬عیسای پەروەردگارمان‪ ،‬ئەو شوانە گەورەیەی مەڕەکانی لە مردن زیندوو کردەوە‪.‬‬ ‫‪21‬لە هەموو کارێکی باشدا کامڵتان بکەن بۆ ئەوەی ویستی ئەو جێبەجێ بکەن‪ ،‬لە ڕێگەی عیسا مەسیحەوە ئەوەی لە چاوی ئەودا دڵخۆش‬ ‫بێت‪ ،‬لە ئێوەدا کار بکەن ‪.‬بۆ هەتا هەتا هەتایە شکۆمەندی بۆ ئەو بێت ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫‪22‬برایان‪ ،‬لێتان دەپاڕێمەوە‪ ،‬وشەی ئامۆژگاریم پێ ببەخشن‪ ،‬چونکە بە کەم وشە نامەیەکم بۆتان نووسیوە‪.‬‬ ‫‪23‬بزانن تیمۆتێۆسی برامان ئازاد کراوە ‪.‬لەگەڵیدا ئەگەر بەم زووانە هات‪ ،‬دەتبینم‪.‬‬ ‫‪24‬سڵو لە هەموو ئەوانەی فەرمانڕەوایی ئێوە و هەموو پیرۆزەکان بکەن ‪.‬ئەوانی ئیتالیا سڵوتان لێدەکەن‪.‬‬ ‫‪25‬نیعمەت لەگەڵ هەمووتان بێت ‪.‬ئامین‪.‬‬

‫‪189‬‬


‫جەیمس‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬یاقوب‪ ،‬خزمەتکاری خودا و عیسا مەایحی یەزدان‪ ،‬اۆ ئەو دوانزە هۆزەی کە پەرش و اڵون‪ ،‬اڵو‪.‬‬ ‫‪2‬اراکانم‪ ،‬کاتێک دەکەونە اەر تاقیکردنەوەی جۆراوجۆر‪ ،‬هەموو شتێک اە خۆشی ازانن‪.‬‬ ‫‪3‬ئەمە دەزانن کە تاقیکردنەوەی ااوەڕتان اەار و خۆڕاگری لێدەکەوێتەوە‪.‬‬ ‫‪4‬اەڵم اا اەار کارێکی تەواو و تەواوەتی هەاێت‪ ،‬تاکو تەواو و تەواو ان و هیچیان کەم نەاێت‪.‬‬ ‫‪5‬ئەگەر هەریەکێک لە ئێوە حیکمەتی کەم اوو‪ ،‬اا داوای لە خودا اکات‪ ،‬کە اە دڵسۆزی دەدات اە هەموو مرۆڤەکان و اەرزەنشت ناکات ‪.‬‬ ‫وە پێدەدرێت‪.‬‬ ‫‪6‬اەڵم اا اە ااوەڕەوە داوای اکات‪ ،‬هیچ شتێک نەلەرزێت ‪.‬چونکە ئەوەی لەرزین وەک شەپۆلێکی دەریا وایە کە اا لێی دەخوڕێت و‬ ‫دەلێسێت‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە اا ئەو کەاە وا ایر نەکاتەوە کە هیچ شتێک لە یەزدان وەردەگرێت‪.‬‬ ‫‪8‬مرۆڤی دوو ایر لە هەموو ڕێگاکانیدا ناجێگیرە‪.‬‬ ‫‪9‬اا ارای پلە نزم اە اەرزاوونەوەی شاد اێت‪.‬‬ ‫‪10‬اەڵم دەوڵەمەندەکان اەو شێوەیەی کەم دەانەوە‪ ،‬چونکە وەک گوڵی چیمەن تێدەپەڕێت‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە خۆر زوو اە گەرماییەکی اووتێنەر هەڵنایەت‪ ،‬اەڵکو چیمەن وشک دەاێتەوە و گوڵەکەی دەڕوخێت و نیعمەتی شێوەی لەناو‬ ‫دەچێت‪ ،‬هەروەها پیاوی دەوڵەمەندیش لە ڕێگاکانیدا کاڵ دەاێتەوە‪.‬‬ ‫‪12‬خۆشبەختە ئەو مرۆڤەی اەرگەی تاقیکردنەوە دەگرێت‪ ،‬چونکە کاتێک تاقیکردنەوە دەکرێت‪ ،‬تاجی ژیان وەردەگرێت‪ ،‬کە یەزدان اەڵێنی‬ ‫اەو کەاانە داوە کە خۆشیان دەوێت‪.‬‬ ‫‪13‬لە کاتی تاقیکردنەوەدا اا کەس نەڵێت« ‪:‬من لەلیەن خوداوە تاقیکرامەوە‪ ،‬چونکە خودا اە خراپە تاقی ناکرێتەوە و هیچ کەاێک تاقی‬ ‫ناکاتەوە‪.‬‬ ‫‪14‬اەڵم هەر مرۆڤێک تاقی دەکرێتەوە‪ ،‬کاتێک لە شەهوەتەکانی خۆی دوور دەخرێتەوە و ڕادەکێشرێت‪.‬‬ ‫‪15‬ئینجا کاتێک شەهوەت دووگیان دەاێت‪ ،‬گوناه دەهێنێتە ئاراوە‪ ،‬گوناهیش کە تەواو دەاێت‪ ،‬مردن لەدایک دەاێت‪.‬‬ ‫‪16‬ارا خۆشەویستەکانم هەڵە مەکەن‪.‬‬ ‫‪17‬هەموو اەخششێکی ااش و هەموو اەخششێکی تەواو لە اەرەوەیە و لە ااوکی ڕووناکیەکانەوە دێتە خوارەوە‪ ،‬کە لەگەڵیدا هیچ‬ ‫گۆڕانکاری و اێبەری وەرچەرخان نییە‪.‬‬ ‫‪18‬اە ویستی خۆی ئێمەی اە وشەی ڕااتی لەدایک کرد‪ ،‬تا ئێمە جۆرێک لە یەکەم اەرهەمی درواتکراوەکانی این‪.‬‬ ‫‪19‬اۆیە ارا خۆشەویستەکانم‪ ،‬اا هەرکەاێک خێرا اێت لە گوێگرتن‪ ،‬درەنگ قسە اکات‪ ،‬درەنگ اێت لە تووڕەیی‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە تووڕەیی مرۆڤ ڕااتودرواتی خودا دروات ناکات‪.‬‬ ‫‪21‬اۆیە هەموو پیسی و زیادەڕۆیی لە ناشیرینی جیا اکەنەوە و اە نەرمی وشەی چێنراو وەراگرن کە توانای ڕزگارکردنی ڕۆحتان هەیە‪.‬‬ ‫‪22‬اەڵم ئێوە جێبەجێکاری وشە ان‪ ،‬نەک تەنها گوێگر‪ ،‬خۆتان فریو ادەن‪.‬‬ ‫‪23‬چونکە ئەگەر کەاێک گوێی قسەکە اێت و ئەنجامدەر نەاێت‪ ،‬ئەوا وەک مرۆڤێک وایە کە لە شووشەیەکدا ڕووخساری اروشتی خۆی‬ ‫ابینێت‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە خۆی دەاینێت و دەڕوات و یەکسەر لەایری دەکات کە چ جۆرە مرۆڤێک اووە‪.‬‬ ‫‪25‬اەڵم هەرکەاێک اەیری یااای تەواوەتی ئازادی اکات و اەردەوام اێت لەاەری‪ ،‬گوێگرێکی لەایرکەر نییە‪ ،‬اەڵکو ئەنجامدەری‬ ‫کارەکە اێت‪ ،‬ئەوا لە کردارەکەیدا اەختەوەر دەاێت‪.‬‬ ‫‪26‬ئەگەر کەاێک لە ئێوە وا دەرکەوێت کە ئاییندارە و زمانی خۆی نەگرێت و دڵی خۆی فریو ادات‪ ،‬ئەوا ئایینی ئەم پیاوە اێهودەیە‪.‬‬ ‫‪27‬ئایینی پاک و اێگەرد لەاەردەم خودا و ااوکدا ئەمەیە ‪:‬اەردانی اێ ااوک و اێوەژنەکان اکات لە ناخۆشیەکانیاندا و خۆی لە جیهاندا اێ‬ ‫پەڵە اپارێزێت‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬اراکانم‪ ،‬ااوەڕتان اە عیسا مەایحی پەروەردگارمان‪ ،‬پەروەردگاری شکۆمەندی‪ ،‬لە اەرامبەر کەاەکاندا نەاێت‪.‬‬ ‫‪2‬ئەگەر پیاوێک اە ئەڵقەی زێڕین و جل و اەرگی جوانەوە هاتە ناو کۆاوونەوەکەتان و هەژارێکیش اە جل و اەرگی ناشرینەوە هاتە‬ ‫ژوورەوە‪.‬‬ ‫‪3‬ئێوەش ڕێز لەو کەاە دەگرن کە جل و اەرگی هاوڕەگەزاازی لەاەردایە و پێی دەڵێن ‪:‬لێرە لە شوێنێکی ااش داانیشە ‪.‬اە هەژارەکان اڵێ ‪:‬‬ ‫لەوێ اوەاتە‪ ،‬یان لێرە لە ژێر پێمەوە داانیشە‪.‬‬ ‫‪4‬ئایا ئێوە لە خۆتاندا لیەنگری نین و اوونەتە دادوەری ایرە خراپەکان؟‬ ‫‪5‬ارا خۆشەویستەکانم گوێ اگرن‪ ،‬ئایا خودا هەژارانی ئەم جیهانە دەوڵەمەندانەی لە ااوەڕدا هەڵنەاژاردووە و میراتگری ئەو شانشینییەی‬ ‫کە اەڵێنی داوە اە ئەوانەی خۆشیان دەوێت؟‬ ‫‪6‬اەڵم ئێوە هەژاران اووکایەتی پێکرد ‪.‬ئایا دەوڵەمەندەکان اتەمتان لێ ناکەن و لەاەردەم کوراییەکانی دادگادا ڕاتان ناکێشن؟‬ ‫‪7‬ئایا ئەوان کوفر اەو ناوە شایستە ناکەن کە اەو ناوە ناونراون؟‬

‫‪190‬‬


‫جەیمس‬

‫‪8‬ئەگەر یااای پاشایەتی اەپێی ئەو کتێبە پیرۆزە جێبەجێ اکەن ‪:‬دراواێکەت وەک خۆت خۆشبوێت‪ ،‬ئەوا چاکە دەکەن‪.‬‬ ‫‪9‬اەڵم ئەگەر ڕێز لە کەاەکانتان اگرن‪ ،‬گوناه دەکەن و اە یااا قەناعەتتان پێدەکرێت کە اەرپێچیکارن‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە هەرکەاێک هەموو یاااکە جێبەجێ اکات و لە یەک خاڵدا تاوانبار اێت‪ ،‬ئەوا تاوانبارە‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە ئەوەی فەرموویەتی ‪:‬زینا مەکە‪ ،‬گوتی« ‪:‬مەکوژە »‪.‬ئەگەر زینا نەکەیت‪ ،‬ئەگەر اکوژیت‪ ،‬دەایتە اەرپێچی یااا‪.‬‬ ‫‪12‬ئێوەش اەم شێوەیە قسە اکەن و اە هەمان شێوە قسە اکەن‪ ،‬وەک ئەوانەی اە یااای ئازادی دادگایی دەکرێن‪.‬‬ ‫‪13‬چونکە ئەو کەاەی هیچ ڕەحمێکی نەکردووە‪ ،‬دادگایی دەکرێت ‪.‬و میهرەاانی لە دژی دادگاییکردن شاد دەاێت‪.‬‬ ‫‪14‬اراکانم‪ ،‬ئەگەر کەاێک اڵێ ااوەڕم هەیە و کارەکانی نییە‪ ،‬چی اوودی هەیە؟ ئایا ئیمان دەتوانێت ڕزگاری اکات؟‬ ‫‪15‬ئەگەر خوشکێک یان خوشکێک ڕووت اێت و اێبەش اێت لە خواردنی ڕۆژانە‪،‬‬ ‫‪16‬یەکێک لە ئێوە پێیان دەڵێت« ‪:‬اە ئاشتی اڕۆن‪ ،‬گەرم و تێر ان ‪.‬هەرچەندە ئەو شتانەیان پێ نادەن کە پێویستن اۆ جەاتە ‪.‬قازانجی چی‬ ‫هەیە؟‬ ‫‪17‬ئیمانیش ئەگەر کارەکانی نەاێت‪ ،‬مردووە و تەنیایە‪.‬‬ ‫‪18‬اەڵێ‪ ،‬مرۆڤ دەتوانێت اڵێت ‪:‬تۆ ااوەڕت هەیە و منیش کارم هەیە‪ ،‬ااوەڕم پیشان ادە اەاێ کردارەکانت‪ ،‬منیش اە کردارەکانم ااوەڕمت‬ ‫پیشان دەدەم‪.‬‬ ‫‪19‬تۆ ااوەڕت وایە کە یەک خودا هەیە ‪.‬تۆ ااش دەکەیت‪ ،‬شەیتانەکانیش ااوەڕیان وایە و دەلەرزن‪.‬‬ ‫‪20‬اەڵم ئەی مرۆڤی اێهودە‪ ،‬ئایا دەزانیت کە ااوەڕ اەاێ کار مردووە؟‬ ‫‪21‬ئایا ئیبراهیم ااوکمان اە کردارەکان ڕااتودروات نەاووە‪ ،‬کاتێک ئیسحاقی کوڕەکەی لەاەر قوراانگاکە پێشکەش کرد؟‬ ‫‪22‬ئایا دەاینیت کە چۆن ئیمان لەگەڵ کارەکانیدا کاری کردووە و ااوەڕ اە کارەکانی تەواو اووە؟‬ ‫‪23‬ئینجا ئەو کتێبە پیرۆزە هاتەدی کە دەڵێت« ‪:‬ئیبراهیم ااوەڕی اە خودا هێنا و اە ڕااتودرواتی اۆی دانرا»‪.‬‬ ‫‪24‬کەواتە دەاینن مرۆڤ اە کردارەکان ڕااتودروات دەاێت‪ ،‬نەک تەنها اە ااوەڕ‪.‬‬ ‫‪25‬اە هەمان شێوە ئایا ڕەحاای لەشفرۆشیش اە کارەکان ڕااتودروات نەاووە‪ ،‬کاتێک نێردراوەکانی وەرگرت و اە ڕێگایەکی تردا‬ ‫ڕەوانەی دەرەوەیان کرد؟‬ ‫‪26‬چونکە وەک چۆن جەاتە اەاێ ڕۆح مردووە‪ ،‬اە هەمان شێوە ااوەڕ اەاێ کار مردووە‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬ارایانم‪ ،‬ئاغا زۆر مەان‪ ،‬چونکە دەزانن مەحکومی گەورەتر وەردەگرین‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە لە زۆر شتدا هەمووان توڕە دەکەین ‪.‬ئەگەر پیاوێک اە قسە توڕەیی نەکات‪ ،‬ئەوا پیاوێکی تەواو و تەواو و توانای کۆنتڕۆڵکردنی‬ ‫هەموو جەاتەی هەیە‪.‬‬ ‫‪3‬اەیرکە‪ ،‬ئێمە پارچەیەک دەخەینە دەمی ئەاپەکانەوە‪ ،‬تا گوێڕایەڵی ئێمە ان ‪.‬و اە دەوری هەموو جەاتەیاندا دەگەڕێین‪.‬‬ ‫"‬ ‫‪5‬اە هەمان شێوە زمان ئەندامێکی اچووکە و شانازی اە شتە گەورەکانەوە دەکات ‪.‬اەیرکە‪ ،‬ئاگرێکی اچووک چەندە گەورەیە!‬ ‫‪6‬زمان ئاگرێکە‪ ،‬جیهانی خراپەکارییە‪ ،‬زمان لە نێوان ئەندامەکانماندا وایە‪ ،‬هەموو جەاتە پیس دەکات و ڕێڕەوی اروشت ئاگر دەکاتەوە ‪.‬‬ ‫و ئاگری دۆزەخی لێدەدرێت‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە هەموو جۆرە ئاژەڵێک و ااڵندە و مار و شتەکانی ناو دەریا ڕامکراون و لەلیەن مرۆڤەوە ڕامکراون‪.‬‬ ‫‪8‬اەڵم زمان کەس ناتوانێت ڕام اکات ‪.‬خراپەیەکی اێ ئیدارە‪ ،‬پڕە لە ژەهری کوشندە‪.‬‬ ‫‪9‬اەم شێوەیە ئێمە اتایشی خودای ااوک دەکەین ‪.‬ئێمەش اەو شێوەیە نەفرەت لە مرۆڤەکان دەکەین‪ ،‬کە اە هاوشێوەی خودا دروات کراوین‪.‬‬ ‫‪10‬لە هەمان دەمەوە نیعمەت و نەفرەت دێتە دەرەوە ‪.‬اراکانم‪ ،‬نااێت ئەم شتانە وا ان‪.‬‬ ‫‪11‬ئایا کانیاوێک ئاوی شیرین و تاڵ دەنێرێت؟‬ ‫‪12‬ارایانم‪ ،‬ئایا دار هەنجیر دەتوانێت تووی زەیتون هەڵبگرێت؟ یان ڕوەکێک‪ ،‬هەنجیر؟ اۆیە هیچ نافورەیەکیش ناتوانێت هەم ئاوی خوێ و‬ ‫هەم ئاوی تازە اەرهەم اهێنێت‪.‬‬ ‫‪13‬کێ دانا و زانستی پێبەخشە لە نێوانتان؟ اا لە قسەیەکی ااشدا اە نەرمی و دانایی کارەکانی خۆی نیشان ادات‪.‬‬ ‫‪14‬اەڵم ئەگەر ئیرەیی و ململنێی تاڵتان لە دڵتاندا هەیە‪ ،‬شانازی مەکەن و دژی ڕااتییەکان درۆ مەکەن‪.‬‬ ‫‪15‬ئەم حیکمەتە لە اەرەوە دانااەزێت‪ ،‬اەڵکو زەمینی و هەات و شەیتانانەیە‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە لە کوێ ئیرەیی و ململنێ هەاێت‪ ،‬اەرلێشێواوی و هەموو کارێکی خراپ هەیە‪.‬‬ ‫‪17‬اەڵم ئەو حیکمەتەی لە اەرەوە دێت اەرەتا پاکە‪ ،‬پاشان ئاشتیخوازە‪ ،‬نەرم و نیان و ئااانە اۆ مامەڵەکردن‪ ،‬پڕە لە میهرەاانی و‬ ‫اەرهەمی ااش‪ ،‬اێ لیەنگری و اێ دووڕوویی‪.‬‬ ‫‪18‬اەرهەمی ڕااتودرواتی اە ئاشتی دەچێنرێت اۆ ئەوانەی ئاشتی دەکەن‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬شەڕ و شەڕ لە نێوانتاندا لە کوێوە اەرچاوە دەگرێت؟ ئەوان لێرە نەهاتوون‪ ،‬تەنانەت لە شەهوەتەکانتان کە شەڕ لە ئەندامەکانتان دەکەن؟‬ ‫‪2‬شەهوەتتان هەیە‪ ،‬اەڵم نەتانویستووە‪ ،‬دەکوژن و ئارەزووی هەاوون دەکەن‪ ،‬اەڵم ناتوانن اەدەاتی اهێنن‪ ،‬شەڕ و شەڕ دەکەن‪ ،‬اەڵم‬ ‫نەتانکردووە‪ ،‬چونکە داوای ناکەن‪.‬‬ ‫‪3‬داوا دەکەن و وەری ناگرن‪ ،‬چونکە اە هەڵە داوای دەکەن‪ ،‬اۆ ئەوەی اە ئارەزووی خۆتان ایخۆن‪.‬‬

‫‪191‬‬


‫جەیمس‬

‫‪4‬ئێوە زیناکاران و زیناکاران‪ ،‬نازانن دۆاتایەتی جیهان دوژمنایەتی خودایە؟ هەرکەاێک ایەوێت دۆاتی جیهان اێت‪ ،‬دوژمنی خودایە‪.‬‬ ‫‪5‬ئایا پێتان وایە کتێبی پیرۆز اێهودە دەڵێت« ‪:‬ئەو ڕۆحەی لە ئێمەدا نیشتەجێیە ئارەزووی ئیرەیی دەکات؟»‬ ‫‪6‬اەڵم ئەو نیعمەتێکی زیاتر دەدات ‪.‬اۆیە دەڵێت« ‪:‬خودا اەرەنگاری اەراەرزەکان دەاێتەوە‪ ،‬اەڵم نیعمەت اە خۆاەزلزانان دەاەخشێت»‪.‬‬ ‫‪7‬کەواتە خۆتان ملکەچی خودا ان ‪.‬اەرەنگاری شەیتان ابنەوە‪ ،‬ئەویش لێت هەڵدێت‪.‬‬ ‫‪8‬لە خودا نزیک ابنەوە‪ ،‬ئەویش لێتان نزیک دەاێتەوە ‪.‬ئەی گوناهباران دەاتەکانتان پاک اکەنەوە ‪.‬و دڵتان پاک اکەنەوە‪ ،‬ئێوەی دوو ایر‪.‬‬ ‫‪9‬ئازار اچێژن و ماتەمینی اگرن و اگرن‪ ،‬اا پێکەنینەکانتان اگۆڕن اۆ ماتەمینی و خۆشیتان اۆ قوراایی‪.‬‬ ‫‪10‬لەاەردەم یەزدان خۆتان اچووک اکەنەوە‪ ،‬ئەویش اەرزتان دەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪11‬ارایان‪ ،‬خراپە لەگەڵ یەکتر مەکەن ‪.‬ئەوەی خراپەکاری لە اراکەی اکات و دادوەری لەاەر اراکەی اکات‪ ،‬خراپەکاری لەاەر یااا‬ ‫دەکات و دادوەری یاااش دەکات‪ ،‬اەڵم ئەگەر تۆ حوکم لەاەر یااا ادەیت‪ ،‬تۆ جێبەجێکاری یااا نیت‪ ،‬اەڵکو دادوەریت‪.‬‬ ‫‪12‬یااادانەرێک هەیە‪ ،‬توانای ڕزگارکردن و لەناواردنی هەیە‪ ،‬تۆ کێیت کە دادوەری لەاەر کەاێکی تر دەکەیت؟‬ ‫‪13‬ئێوەی دەڵێن ‪:‬ئەمڕۆ یان ابەی دەچینە شارێکی لەو جۆرە‪ ،‬ااڵێک لەوێ دەمێنینەوە و دەکڕین و دەفرۆشین و قازانج اەدەات دەهێنین‪.‬‬ ‫‪14‬لە کاتێکدا ئێوە نازانن کە ابەی چی ڕوودەدات ‪.‬اۆ ئەوەی ژیانت چییە؟ تەنانەت هەڵمێکە‪ ،‬اۆ ماوەیەکی کەم دەردەکەوێت و دواتر لەناو‬ ‫دەچێت‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە دەاێ اڵێن« ‪:‬ئەگەر یەزدان ایەوێت‪ ،‬ئێمە دەژین و ئەمە یان ئەوە دەکەین»‪.‬‬ ‫‪16‬اەڵم ئێستا ئێوە اە شانازیەکانتان شاد دەان‪ ،‬هەموو ئەو جۆرە شاداوونانە خراپن‪.‬‬ ‫‪17‬اۆیە اۆ ئەوەی ازانێت چاکە اکات و نایکات‪ ،‬اۆ ئەو گوناهە‪.‬‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬ئەی دەوڵەمەندەکان‪ ،‬اڕۆ اۆ ئێستا‪ ،‬اۆ ئەو نەهامەتیانەی کە اەاەرتاندا دێت‪ ،‬اگرن و هاوار اکەن‪.‬‬ ‫‪2‬اامانەکانتان خراپ اووە و جلەکانتان خەواڵوو اوون‪.‬‬ ‫‪3‬زێڕ و زیوەکەت چەقەڵ اووە؛ ژەنگیان دەاێتە شایەتحاڵی دژی ئێوە و گۆشتتان وەک ئاگر دەخوات ‪.‬ئێوە اۆ ڕۆژانی کۆتایی گەنجینەکانتان‬ ‫پێکەوە کەڵەکە کردووە‪.‬‬ ‫‪4‬اەیرکە‪ ،‬کرێی ئەو کرێکارانەی کە کێڵگەکانتانیان دروێنە کردووە‪ ،‬کە لە ئێوە اە فێڵکردن پارێزراون‪ ،‬هاوار دەکات‪ ،‬هاوارەکانی‬ ‫ئەوانەی دروێنەیان کردووە دەچێتە گوێی یەزدانی اەااوتەوە‪.‬‬ ‫‪5‬ئێوە لەاەر زەوی اە خۆشی ژیاون و اێهێزی اوون ‪.‬ئێوە دڵتان اەخێو کردووە‪ ،‬وەک لە ڕۆژی اەراڕیندا‪.‬‬ ‫‪6‬ئێوە ڕااتودرواتەکانتان مەحکوم کرد و کوشتتان ‪.‬و اەرەنگاریتان نااێتەوە‪.‬‬ ‫‪7‬ارایان‪ ،‬اەار اگرن تا هاتنی یەزدان ‪.‬اەیرکە‪ ،‬جووتیار چاوەڕێی اەرهەمی اەنرخی زەوی دەکات و اەارێکی زۆری هەیە اۆی‪ ،‬تا‬ ‫اارانێکی زوو و دواتر وەردەگرێت‪.‬‬ ‫‪8‬ئێوەش اەار اگرن ‪.‬دڵتان چەاپێنن‪ ،‬چونکە هاتنی یەزدان نزیکە‪.‬‬ ‫‪9‬ارایان‪ ،‬ڕق و کینە لە یەکتر مەکەن‪ ،‬نەک ازا نەدرێن‪.‬‬ ‫‪10‬ارایانم‪ ،‬ئەو پێغەمبەرانە وەراگرن کە اە ناوی یەزدان قسەیان کردووە‪ ،‬اۆ نموونەی ئازار و اەار‪.‬‬ ‫‪11‬اەیرکە‪ ،‬ئەوان اەختەوەر دەزانین کە اەرگە دەگرن ‪.‬ئێوە لە اەار و خۆڕاگری ئەیواتان ایستووە و کۆتایی یەزدانتان اینی ‪.‬کە یەزدان‬ ‫زۆر اەزەییە و اەزەیی نااکە‪.‬‬ ‫‪12‬اەڵم لە اەرووی هەموو شتێکەوە‪ ،‬ارایانم‪ ،‬نە اە ئاامان و نە اە زەوی و نە اە هیچ اوێندێکی تر اوێند مەخۆن‪ ،‬اەڵکو اا اەڵێی ئێوە‬ ‫اەڵێ اێت ‪.‬و نەخێر‪ ،‬نەخێر؛ نەک اکەونە اەر حوکمدان‪.‬‬ ‫‪13‬ئایا کەاێک لە ئێوە تووشی ئازار اووە؟ اا نوێژ اکات ‪.‬ئایا هیچ خۆشحاڵییەک هەیە؟ اا زاور اڵێت‪.‬‬ ‫‪14‬ئایا لە نێوانتاندا نەخۆش هەیە؟ اا اانگی پیرەکانی کڵێسا اکات؛ اا دوعای لەاەر اکەن و اە ناوی یەزدان اە ڕۆن مەاحی اکەن‪.‬‬ ‫‪15‬نوێژی ئیمان نەخۆش ڕزگار دەکات و یەزدان زیندوو دەکاتەوە ‪.‬وە ئەگەر گوناهەکانی کرداێت لێی خۆش دەان‪.‬‬ ‫‪16‬دان اە هەڵەکانتاندا اگرن اۆ یەکتر و دوعا اۆ یەکتر اکەن‪ ،‬تاکو چاک ابنەوە ‪.‬دوعای پڕ لە گەرمی مرۆڤی ڕااتودروات زۆر اوودی‬ ‫هەیە‪.‬‬ ‫‪17‬ئیلیا پیاوێکی وەک ئێمە کەوتە ژێر اۆزەوە‪ ،‬اە پەرۆشەوە دوعای دەکرد تا ااران نەاارێت‪ ،‬لە ماوەی اێ ااڵ و شەش مانگدا لەاەر‬ ‫زەوی ااران نەااری‪.‬‬ ‫‪18‬دوعای کردەوە‪ ،‬ئاامان ااران ااری و زەوی اەرهەمەکەی هێنا‪.‬‬ ‫‪19‬ارایان‪ ،‬ئەگەر یەکێک لە ئێوە لە ڕااتی هەڵەدا و یەکێکیان ایگۆڕێت‪.‬‬ ‫‪20‬اا ازانێت‪ ،‬ئەوەی گوناهبار لە گوناهی ڕێگاکەی دەگۆڕێتەوە‪ ،‬ڕۆحێک لە مردن ڕزگار دەکات و گوناهێکی زۆر دەشارێتەوە‪.‬‬

‫‪192‬‬


‫‪1‬پەترۆس‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬پەترۆس‪ ،‬نێردراوی عیسا مەسیح‪ ،‬بۆ ئەو نامۆیانە کە لە سەرانسەری پۆنتۆس‪ ،‬ەەلتیە‪ ،‬کەپادۆکیا‪ ،‬ئاسیا و بیتینیا بڵوبوونەتەوە‪.‬‬ ‫‪2‬بەپێی پێشوەختەی خودای باوک هەڵبژێرە‪ ،‬لە ڕێگەی پیرۆزکردنی ڕۆحەوە‪ ،‬بۆ ەوێڕایەڵی و ڕشتنی خوێنی عیسا مەسیح‪.‬‬ ‫‪3‬سوپاس بۆ خودا و باوکی یەزدانی مەسیحی پەروەردەارمان‪ ،‬کە بەپێی میهرەبانییە زۆرەکەی بە زیندووبوونەوەی عیسا مەسیح لە مردن‬ ‫دووبارە لەدایک کردینەوە بۆ هیوایەکی زیندوو‪.‬‬ ‫‪4‬بۆ میراتێکی نەفەوتاو و بێگەرد و کاڵ نابێتەوە‪ ،‬کە لە ئاسمان بۆ ئێوە پارێزراوە‪.‬‬ ‫‪5‬ئەوان بە هێزی خودا لە ڕێگەی باوەڕەوە دەپارێزرێن بۆ ڕزەاربوون کە ئامادەن لە دوایین کاتدا ئاشکرا بکرێن‪.‬‬ ‫‪6‬ئەوە زۆر دڵخۆشن‪ ،‬هەرچەندە ئێستا بۆ ماوەیەک‪ ،‬ئەەەر پێویست بوو‪ ،‬لە تاقیکردنەوەی جۆراوجۆردا تووشی قورسایی بوون‪.‬‬ ‫‪7‬بۆ ئەوەی تاقیکردنەوەی باوەڕتان زۆر بەنرختر بێت لە زێڕی لەناوچوون‪ ،‬ئەەەر بە ئاەر تاقی بکرێتەوە‪ ،‬بەڵم لە دەرکەوتنی عیسا‬ ‫مەسیحدا بۆ ستایش و ڕێز و شکۆمەندی بدۆزرێتەوە‪.‬‬ ‫‪8‬ئەو کەسەتان خۆشدەوێت کە نەتانبینیوە ‪.‬ئەەەر ئێستا نەیبینن پێی‪ ،‬بەڵم باوەڕتان پێی هەیە‪ ،‬بەڵم بە خۆشییەکی نەەێڕدراو و پڕ لە‬ ‫شکۆمەندییەوە دڵخۆش دەبن‪.‬‬ ‫‪9‬کۆتایی ئیمانتان وەربگرن‪ ،‬ڕزەاری ڕۆحتان‪.‬‬ ‫‪10‬پێغەمبەران بە وردی پرسیاریان لە ڕزەاربوون کردووە و لێکۆڵینەوەیان کردووە‪ ،‬کە پێشبینی ئەو نیعمەتەیان کردووە کە بۆتان دێت‪.‬‬ ‫‪11‬لێکۆڵینەوەمان کرد کە ڕۆحی مەسیح کە لەناویاندا بوو‪ ،‬چ کاتێک یان چ جۆرە کات دەەەیەنێت‪ ،‬کاتێک پێشتر شایەتحاڵی ئازارەکانی‬ ‫مەسیح و شکۆمەندی بەدوای خۆیدا دەدا‪.‬‬ ‫‪12‬بۆ ئەوان ئاشکرا بوو کە ئەوان نەک بۆ خۆیان‪ ،‬بەڵکو بۆ ئێمە خزمەتیان دەکرد‪ ،‬کە ئێستا لەلیەن ئەوانەی ئینجیلیان بۆتان ڕاەەیاندووە‬ ‫بە ڕۆحی پیرۆز کە لە ئاسمانەوە نێردراوەتەوە ‪.‬کە ئەو شتانەی کە فریشتەکان ئارەزووی ئەوە دەکەن سەیری بکەن‪.‬‬ ‫‪13‬بۆیە کەمەرەکانی مێشکتان ببەستن و هۆشیار بن و تا کۆتایی هیوایان بەو نیعمەتە بخوازن کە لە کاتی ئاشکرابوونی عیسا مەسیحدا‬ ‫بۆتان دەهێنرێت‪.‬‬ ‫‪14‬وەک منداڵی ەوێڕایەڵ‪ ،‬لە نەزانینی خۆتان بەپێی شەهوەتەکانی پێشوو مەکەن‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم وەک چۆن ئەوەی بانگی کردوون پیرۆزە‪ ،‬ئێوەش لە هەموو شێوازێکدا پیرۆز بن‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە نووسراوە« ‪:‬پیرۆز بن »‪.‬چونکە من پیرۆزم‪.‬‬ ‫‪17‬ئەەەر بانگەوازی باوک بکەن‪ ،‬کە بەبێ ڕەچاوکردنی کەسەکان بەپێی کارەکانی هەر کەسێک دادوەری دەکات‪ ،‬ئەوا کاتەکانی‬ ‫نیشتەجێبوونتان لێرە بە ترسەوە بەسەر بەرن‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە دەزانن کە بە شتە لەناوچووەکان‪ ،‬وەک زیو و زێڕ‪ ،‬ڕزەار نەکراینەوە‪ ،‬لە بازنەی بێهودەتان کە بە نەریت لە باوباپیرانتانەوە‬ ‫وەرەیراون‪.‬‬ ‫‪19‬بەڵم بە خوێنی بەنرخی مەسیح‪ ،‬وەک بەرخێکی بێ کەموکوڕی و بێ پەڵە‪.‬‬ ‫‪20‬بەڕاستی پێش دامەزرانی جیهان دانرابوو‪ ،‬بەڵم لەم دوایین کاتانەدا بۆ ئێوە دەرکەوت‪.‬‬ ‫‪21‬ئەوان بەهۆی ئەوەوە باوەڕیان بە خودا هەیە‪ ،‬کە لە مردن زیندووکردەوە و شکۆمەندی پێبەخشی ‪.‬بۆ ئەوەی باوەڕ و هیواتان بە خودا‬ ‫بێت‪.‬‬ ‫‪22‬چونکە بە ەوێڕایەڵی ڕاستییەکان لە ڕێگەی ڕۆحەوە ڕۆحتان پاک کردۆتەوە بۆ خۆشەویستییەکی بێ ساختە بۆ براکان‪ ،‬بزانن بە دڵێکی‬ ‫پاکەوە یەکترتان خۆشبوێت‪.‬‬ ‫‪23‬دووبارە لەدایک بووینەوە‪ ،‬نەک لە تۆوی لەناوچوو‪ ،‬بەڵکو لە تۆوی نەفەوتاو‪ ،‬بە وشەی خودا کە زیندووە و بۆ هەتاهەتایە دەمێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪24‬چونکە هەموو ەۆشتێک وەک چیمەن و هەموو شکۆمەندی مرۆڤ وەک ەوڵی چیمەن ‪.‬چیمەن وشک دەبێتەوە و ەوڵەکەی دەڕوخێت‪.‬‬ ‫‪25‬بەڵم قسەی یەزدان بۆ هەتاهەتایە بەردەوامە ‪.‬ئەمە ئەو وشەیە کە بە ئینجیل بۆتان دەەوێزرێتەوە‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬بۆیە هەموو خراپەکاری و هەموو فێڵ و فێڵ و دووڕوویی و ئیرەیی و هەموو قسە خراپەکان لببەن‪.‬‬ ‫‪2‬وەک کۆرپە تازە لەدایکبووەکان‪ ،‬ئارەزووی شیری پاکی وشەکە بکەن‪ ،‬تا بەو شیرە ەەشە بکەن‪.‬‬ ‫‪3‬ئەەەر وابن تامتان کرد کە یەزدان میهرەبانە‪.‬‬ ‫‪4‬هاتنی بۆ لی بەردێکی زیندوو‪ ،‬بەڕاستی مرۆڤەکان ڕێگەی پێنەدرا‪ ،‬بەڵم لەلیەن خوداوە هەڵبژێردراو و بەنرخ‪.‬‬ ‫‪5‬ئێوەش وەک بەردی زیندوو‪ ،‬ماڵێکی ڕۆحی‪ ،‬کاهینایەتییەکی پیرۆز‪ ،‬بۆ پێشکەشکردنی قوربانی ڕۆحی‪ ،‬کە لەلیەن عیسا مەسیحەوە‬ ‫لەلیەن خوداوە قبوڵکراوە‪ ،‬دروست دەکرێن‪.‬‬ ‫‪6‬بۆیە لە کتێبی پیرۆزدا هاتووە« ‪:‬ئەوەتا بەردی ەۆشەی سەرەکیم لە سیۆن داناوە‪ ،‬هەڵبژێردراو و بەنرخ‪.‬‬ ‫‪7‬بۆ ئێوەی باوەڕدار ئەو بەنرخە‪ ،‬بەڵم بۆ ئەوانەی سەرپێچیکارن‪ ،‬ئەو بەردەی بیناکاران ڕێگەیان پێنەداوە‪ ،‬ئەو بەردەیە دەکرێتە سەری‬ ‫ەۆشەکە‪.‬‬ ‫‪8‬بەردێکی کۆسپ و بەردێکی سەرپێچی‪ ،‬بۆ ئەوانەی کە بە وشەکە تووشی کۆسپ دەبن و سەرپێچی دەکەن‪.‬‬

‫‪193‬‬


‫‪1‬پەترۆس‬

‫‪9‬بەڵم ئێوە نەوەیەکی هەڵبژێردراو و کاهینایەتی پاشایەتی و نەتەوەیەکی پیرۆز و ەەلێکی تایبەتن ‪.‬بۆ ئەوەی ستایشی ئەو کەسە دەربخەن‬ ‫کە لە تاریکییەوە بانگی کردوون بۆ ناو ڕووناکی سەرسوڕهێنەرەکەی‪.‬‬ ‫‪10‬ئەوان جاران ەەل نەبوون‪ ،‬بەڵم ئێستا ەەلی خودان‪.‬‬ ‫‪11‬خۆشەویستانم‪ ،‬وەک نامۆ و حاجییەک داواتان لێدەکەم‪ ،‬خۆتان بەدوور بگرن لە شەهوەتی جەستەیی کە دژی ڕۆح شەڕ دەکەن‪.‬‬ ‫‪12‬لە نێو نەتەوەکاندا ڕاستگۆ بن‪ ،‬بۆ ئەوەی لە کاتێکدا وەک خراپەکار دژی ئێوە قسە دەکەن‪ ،‬بە کارە چاکەکانتان کە دەیبینن‪ ،‬لە ڕۆژی‬ ‫سەردانکردندا شکۆمەندی خودا بکەن‪.‬‬ ‫‪13‬لەبەر خاتری یەزدان خۆتان ملکەچی هەموو ڕێوڕەسمێکی مرۆڤ بن‪ ،‬جا چ بۆ پاشا بێت‪ ،‬وەک باڵدەست‪.‬‬ ‫‪14‬یان بۆ حاکمەکان‪ ،‬وەک ئەوانەی کە لەلیەن ئەوەوە دەنێردرێت بۆ سزادانی خراپەکاران و ستایشکردنی چاکەکاران‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە ویستی خوداش هەروایە‪ ،‬بۆ ئەوەی بە چاکەکردن بێدەنگی مرۆڤە ەەمژەکان بێدەنگ بکەن‪.‬‬ ‫‪16‬وەک ئازاد‪ ،‬ئازادی خۆتان بەکارنەهێنن بۆ پۆشاکی خراپەکاری‪ ،‬بەڵکو وەک بەندەی خودا‪.‬‬ ‫‪17‬ڕێز لە هەموو مرۆڤەکان بگرن ‪.‬برایەتی خۆش بوێت ‪.‬لە خودا بترسن ‪.‬ڕێز لە پاشا بگرن‪.‬‬ ‫‪18‬خزمەتکاران‪ ،‬بە هەموو ترسێکەوە ملکەچی ئاغاکانتان بن ‪.‬نەک تەنها بۆ باش و نەرم و نیانەکان‪ ،‬بەڵکو بۆ کەسانی بێڕێزیش‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە ئەمە جێگەی سوپاسگوزارییە‪ ،‬ئەەەر کەسێک لە پێناو ویژدانیدا بەرامبەر بە خودا بەرەەی خەم و ئازار بگرێت‪.‬‬ ‫‪20‬چ شکۆمەندییەک هەیە‪ ،‬ئەەەر کاتێک بەهۆی هەڵەکانتانەوە لێتان دەدرێن‪ ،‬بە سەبرەوە وەریبگرن؟ بەڵم ئەەەر کاتێک چاکەتان کرد و‬ ‫ئازاری بۆ دەچێژن‪ ،‬بە سەبرەوە وەریبگرن‪ ،‬ئەوە لی خودا جێگەی ڕەزامەندییە»‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە ئێوە بۆ ئەمە بانگ کران‪ ،‬چونکە مەسیحیش لە پێناو ئێمەدا ئازاری چەشت و نموونەی بۆ بەجێهێشتین‪ ،‬بۆ ئەوەی شوێن‬ ‫هەنگاوەکانی بکەون‪.‬‬ ‫‪22‬ەوناهی نەکرد و فێڵ لە دەمی نەدۆزرایەوە‪.‬‬ ‫‪23‬کاتێک سووکایەتی پێکرا‪ ،‬جارێکی تر جنێوی نەدایەوە ‪.‬کاتێک ئازاری چەشت‪ ،‬هەڕەشەی نەکرد؛ بەڵم خۆی بەخشی بە ئەو کەسەی‬ ‫کە بە ڕاستودروستی دادوەری دەکات‪.‬‬ ‫‪24‬خودی خۆی ەوناهەکانی ئێمەی لە جەستەی خۆیدا لەسەر دارەکە هەڵگرت‪ ،‬بۆ ئەوەی ئێمە مردووین بۆ ەوناهەکان‪ ،‬بۆ ڕاستودروستی‬ ‫بژین‪.‬‬ ‫‪25‬چونکە ئێوە وەک مەڕی ەومڕا بوون ‪.‬بەڵم ئێستا ەەڕاونەتەوە بۆ شوان و قەشەی ڕۆحتان‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬بە هەمان شێوە‪ ،‬ئێوەی ژن‪ ،‬ملکەچی مێردەکانی خۆتان بن ‪.‬بۆ ئەوەی ئەەەر کەسێک ەوێڕایەڵی وشەکە نەبێت‪ ،‬ئەوا بەبێ وشەکە بە‬ ‫ەفتوەۆی ژنەکان سەربکەوێت‪.‬‬ ‫‪2‬لە کاتێکدا ئەوان چاویان لە ەفتوەۆ پاک و خاوێنیەکەت لەەەڵ ترسدا‪.‬‬ ‫‪3‬با ڕازاندنەوەکەیان ئەوە ڕازاندنەوەی دەرەوە نەبێت کە قژ و پۆشینی زێڕ و جل و بەرگ لەبەر بکات‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم با مرۆڤی شاراوەی دڵ بێت‪ ،‬لە شتێکدا کە لەناو ناچێت‪ ،‬تەنانەت ڕازاندنەوەی ڕۆحێکی نەرم و نیان و بێدەنگ بێت‪ ،‬کە لەبەردەم‬ ‫خودادا بە نرخێکی زۆرە‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە لە کۆندا ژنە پیرۆزەکان کە پشتیان بە خودا بەستبوو‪ ،‬بەم شێوەیە خۆیان دەڕازاندەوە و ملکەچی مێردەکانی خۆیان بوون‪.‬‬ ‫‪6‬هەروەک چۆن سارا ەوێڕایەڵی ئیبراهیم بوو و ناوی لێنا پەروەردەار‪ ،‬هەرکاتێک چاکەتان کرد‪ ،‬ئێوە کچی ئەون و بە هیچ‬ ‫سەرسوڕمانێک ناترسن‪.‬‬ ‫‪7‬بە هەمان شێوە‪ ،‬ئێوەی مێرد‪ ،‬بەپێی زانیاری لەەەڵیان نیشتەجێ بن‪ ،‬ڕێز لە ژنەکە بگرن‪ ،‬وەک قاپێکی لوازتر و وەک میراتگری‬ ‫نیعمەتی ژیان پێکەوە ‪.‬بۆ ئەوەی دوعاکانتان بەربەست نەبن‪.‬‬ ‫‪8‬لە کۆتاییدا هەمووتان یەک بیر بن‪ ،‬بەزەیی بە یەکتردا بێتەوە‪ ،‬وەک برا خۆشەویست بن‪ ،‬بەزەییدار بن و بەڕێز بن‪.‬‬ ‫‪9‬خراپە لە بەرامبەر خراپەدا نەکەنەوە‪ ،‬یان سووکایەتی لە بەرامبەر سووکایەتیدا نەکەن‪ ،‬بەڵکو بە پێچەوانەوە نیعمەت بکەن ‪.‬چونکە‬ ‫دەزانن بۆ ئەوە بانگکراون‪ ،‬بۆ ئەوەی نیعمەتێک بە میرات بگرن‪.‬‬ ‫‪10‬چونکە ئەوەی ژیانی خۆشدەوێت و ڕۆژانی خۆش ببینێت‪ ،‬با زمانی خۆی لە خراپە و لێوەکانی بەدوور بگرێت کە فێڵ نەکەن‪.‬‬ ‫‪11‬با خۆی لە خراپە بپارێزێت و چاکە بکات ‪.‬با بەدوای ئاشتیدا بگەڕێت و بەدوای ئاشتیدا بگەڕێت»‪.‬‬ ‫‪12‬چونکە چاوی یەزدان لەسەر ڕاستودروستەکانە و ەوێی کراوەیە بۆ نوێژەکانیان‪ ،‬بەڵم ڕووخساری یەزدان دژی ئەوانەی خراپەکارن‪.‬‬ ‫‪13‬کێیە کە زیانتان پێدەەەیەنێت‪ ،‬ئەەەر شوێنکەوتووی چاکە بن؟‬ ‫‪14‬بەڵم ئەەەر لە پێناو ڕاستودروستیدا ئازارتان چەشت‪ ،‬بەختەوەرن‪ ،‬لە ترسی ئەوان مەترسن و مەترسن‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم یەزدانی پەروەردەار لە دڵەکانتاندا پیرۆز بکەن‪ ،‬هەمیشە ئامادەبن بۆ وەڵمدانەوەی هەر کەسێک کە هۆکارێکتان لێ بپرسێت‪ ،‬بە‬ ‫نەرمی و ترسەوە‪.‬‬ ‫‪16‬خاوەن ویژدانێکی باش؛ بۆ ئەوەی لە کاتێکدا خراپەکاریتان لەسەر دەکەن‪ ،‬وەک خراپەکاران‪ ،‬شەرم بکەن کە بە درۆ تۆمەتی باشی ئێوە‬ ‫لە مەسیحدا دەدەن‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە ئەەەر ویستی خودا وابێت‪ ،‬باشترە لەبەر چاکەکردن ئازار بچێژن‪ ،‬لە خراپەکاری‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە مەسیحیش جارێک بەهۆی ەوناهەکانەوە ئازاری چەشتووە‪ ،‬ڕاستودروستەکان لەبەر نادادپەروەرەکان‪ ،‬تاکو ئێمە بگەیەنێتە لی‬ ‫خودا‪ ،‬لە جەستەدا کوژراوین‪ ،‬بەڵم بەهۆی ڕۆحەوە زیندوو بووەتەوە‪.‬‬ ‫‪19‬بەو هۆیەشەوە چوو و بانگەشەی بۆ ڕۆحەکانی زیندان کرد‪.‬‬

‫‪194‬‬


‫‪1‬پەترۆس‬

‫‪20‬ئەوانە هەندێک جار سەرپێچیکار بوون‪ ،‬کاتێک لە ڕۆژەاری نوحدا سەبر و خۆڕاەری خودا چاوەڕێی دەکرد‪ ،‬لە کاتێکدا کەشتییەکە‬ ‫ئامادەکاری بوو‪ ،‬کە کەمێک‪ ،‬واتە هەشت ڕۆح بە ئاو ڕزەاریان بوو‪.‬‬ ‫‪21‬ئەو کەسایەتییەی کە ئێستا مەعمودیەت ڕزەارمان دەکات (نەک لبردنی پیسی جەستە‪ ،‬بەڵکو وەڵمی ویژدانێکی باش بەرامبەر بە‬ ‫خودا )بە زیندووبوونەوەی عیسا مەسیح‪.‬‬ ‫‪22‬ئەو چووەتە ئاسمان و لە لی ڕاستی خودایە ‪.‬فریشتەکان و دەسەڵتداران و دەسەڵتەکان ملکەچی ئەو‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬چونکە مەسیح لە جەستەماندا ئازاری چەشتووە‪ ،‬بە هەمان شێوە خۆتان بە هەمان بیرکردنەوە چەکدار بکەن‪ ،‬چونکە ئەوەی لە جەستەدا‬ ‫ئازاری چەشتووە‪ ،‬لە ەوناه وەستاوە‪.‬‬ ‫‪2‬بۆ ئەوەی چیتر کاتەکانی لە جەستەدا بۆ ئارەزووی مرۆڤەکان نەژی‪ ،‬بەڵکو بۆ ویستی خودا‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە ماوەی ڕابردووی ژیانمان بەسە بۆ ئەوەی ویستی نەتەوەکانمان کردبێت‪ ،‬کاتێک بە شەهوەت و شەهوەت و زیادەڕۆیی لە شەراب‬ ‫و ئاهەنگ و ئاهەنگ و بتپەرستی قێزەوندا دەڕۆیشتین‪.‬‬ ‫‪4‬بە سەیر و سەمەرە دەزانن کە ئێوە لەەەڵیان ڕانەکەن بۆ هەمان ئاژاوە و خراپەکاریتان‪.‬‬ ‫‪5‬حساب بۆ ئەو کەسە دەکات کە ئامادەیە دادوەری لەسەر زیندوو و مردووەکان بکات‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە ئینجیل بۆ مردووانیش بانگەشەی بۆ کرا‪ ،‬تاکو بەپێی مرۆڤەکان لە جەستەدا دادەایی بکرێن‪ ،‬بەڵم بەپێی خودا لە ڕۆحدا بژین‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم کۆتایی هەموو شتێک نزیکە‪ ،‬بۆیە ئێوە هۆشیار بن و ئاەاداری نوێژ بن‪.‬‬ ‫‪8‬لە سەرووی هەموو شتێکەوە خۆشەویستییەکی بەهێز لە نێوانتاندا هەبێت‪ ،‬چونکە خۆشەویستی زۆر ەوناهەکان دادەپۆشێت‪.‬‬ ‫‪9‬بەبێ ڕق و کینە میوانداری یەکتر بکەن‪.‬‬ ‫‪10‬هەروەک چۆن هەر کەسێک بەخششەکەی وەرەرتووە‪ ،‬بە هەمان شێوە خزمەت بە یەکتری بکەن‪ ،‬وەک بەڕێوەبەرێکی باشی نیعمەتی‬ ‫جۆراوجۆری خودا‪.‬‬ ‫‪11‬ئەەەر کەسێک قسە بکات‪ ،‬با وەک قسەکانی خودا قسە بکات ‪.‬ئەەەر هەرکەسێک خزمەت بکات‪ ،‬با بەو توانایەی خودا دەیبەخشێت‬ ‫بیکات‪ ،‬تاکو خودا لە هەموو شتێکدا لە ڕێگەی عیسا مەسیحەوە شکۆمەند بێت‪ ،‬کە ستایش و حوکمڕانی بۆ هەمیشە بۆ هەمیشە ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫‪12‬خۆشەویستان‪ ،‬سەیر مەکەن سەبارەت بەو تاقیکردنەوە ئاەرینەی کە بڕیارە تاقیتان بکاتەوە‪ ،‬وەک ئەوەی شتێکی سەیرتان بەسەر‬ ‫هاتبێت‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵم شاد بن‪ ،‬چونکە بەشدارن لە ئازارەکانی مەسیح ‪.‬بۆ ئەوەی کاتێک شکۆمەندی ئەو ئاشکرا دەبێت‪ ،‬ئێوەش بە خۆشییەکی زۆرەوە‬ ‫دڵخۆش بن‪.‬‬ ‫‪14‬ئەەەر بەهۆی ناوی مەسیحەوە سەرزەنشت کرابن‪ ،‬خۆشبەختن ‪.‬چونکە ڕۆحی شکۆمەندی و خودا لەسەر ئێوەیە‪ ،‬لەلی ئەوانەوە قسەی‬ ‫خراپە‪ ،‬بەڵم لەلی ئێوە شکۆمەندە‪.‬‬ ‫‪15‬بەڵم با هیچ کام لە ئێوە وەک بکوژ و دز و خراپەکار و سەرقاڵی کارەکانی کەسانی تر ئازار نەچێژن‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم ئەەەر کەسێک وەک مەسیحییەک ئازاری چەشت‪ ،‬با شەرم نەکات ‪.‬بەڵم با لەبەر ئەمەوە شکۆمەندی خودا بکات‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە کاتی ئەوە هاتووە کە دادەاییکردن لە ماڵی خوداوە دەست پێ بکات‪ ،‬ئەەەر سەرەتا لە ئێمەوە دەست پێ بکات‪ ،‬کۆتایی ئەوانە چی‬ ‫دەبێت کە ەوێڕایەڵی ئینجیلی خودا نین؟‬ ‫‪18‬ئەەەر ڕاستودروستەکان بەزەحمەت ڕزەاریان بێت‪ ،‬لە کوێی بێ خودا و ەوناهبار دەردەکەون؟‬ ‫‪19‬بۆیە با ئەوانەی بەپێی ویستی خودا ئازار دەچێژن‪ ،‬پاراستنی ڕۆحی خۆیان بە چاکەکردن بدەنە دەستی‪ ،‬وەک ئەوەی بە دروستکەرێکی‬ ‫دڵسۆز‪.‬‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬ئامۆژەاری ئەو پیرانە دەکەم کە لە نێوانتاندان‪ ،‬ئەوانیش پیر و شایەتحاڵی ئازارەکانی مەسیح و بەشدارن لەو شکۆمەندییەی کە ئاشکرا‬ ‫دەبێت‪.‬‬ ‫‪2‬بەخێوکردنی مەڕەکانی خودا کە لە نێوانتاندایە‪ ،‬نەک بە ناچاری‪ ،‬بەڵکو بە ئارەزووی خۆیان چاودێری بکەن ‪.‬نەک بۆ قازانجی پیس‪،‬‬ ‫بەڵکو بۆ عەقڵی ئامادە؛‬ ‫‪3‬نە وەک ئاغای میراتی خودا‪ ،‬بەڵکو نمونە بن بۆ مەڕەکان‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک سەرۆکی شوان دەرکەوت‪ ،‬تاجێکی شکۆمەندیتان پێدەەات کە کاڵ نابێتەوە‪.‬‬ ‫‪5‬بە هەمان شێوە‪ ،‬ئێوەی بچووکتر‪ ،‬خۆتان ملکەچی ەەورە بن ‪.‬بەڵێ‪ ،‬هەمووتان ملکەچی یەکتر بن و خۆبەزلزانین لەبەر بکەن‪ ،‬چونکە‬ ‫خودا بەرەنگاری سەربەرزەکان دەبێتەوە و نیعمەت بە خۆبەزلزانان دەبەخشێت‪.‬‬ ‫‪6‬بۆیە خۆتان لە ژێر دەستی بەهێزی خودادا بچوک بکەنەوە‪ ،‬تا لە کاتی خۆیدا بەرزتان بکاتەوە‪.‬‬ ‫‪7‬هەموو خەمی خۆتان بخەنە سەری ‪.‬چونکە ئەو ەرنگیت پێدەدات‪.‬‬ ‫‪8‬هۆشیار بن‪ ،‬وریا بن ‪.‬چونکە نەیارتان شەیتان وەک شێرێکی قیژەقیژ دەسوڕێتەوە و بەدوای کێدا دەەەڕێت کە بیخوات‪.‬‬ ‫‪9‬لە باوەڕدا بە توندی بەرەنگاری ببنەوە‪ ،‬چونکە دەزانن هەمان ناخۆشی لە براکانتان کە لە جیهاندان بەدی دێت‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم خودای هەموو نیعمەتێک کە ئێمەی بانگ کرد بۆ شکۆمەندی هەمیشەیی خۆی لە ڕێگەی عیسا مەسیحەوە‪ ،‬دوای ئەوەی ماوەیەک‬ ‫ئازارتان چەشت‪ ،‬تەواوتان دەکات‪ ،‬چەسپاندنتان دەکات‪ ،‬بەهێزتان دەکات‪ ،‬جێگیرتان دەکات‪.‬‬ ‫‪11‬شکۆمەندی و حوکمڕانی بۆ ئەو بێت بۆ هەتا هەتایە ‪.‬ئامین‪.‬‬

‫‪195‬‬


‫‪1‬پەترۆس‬

‫‪12‬بە سیلڤانۆس‪ ،‬برایەکی دڵسۆز بۆ ئێوە‪ ،‬وەک پێموایە‪ ،‬بە کورتی نووسیومە و ئامۆژەاریم کردووە و شایەتحاڵی ئەوەم داوە کە ئەمە‬ ‫نیعمەتی ڕاستەقینەی خودایە کە ئێوە تێیدا وەستاون‪.‬‬ ‫‪13‬ئەو کڵێسایەی لە بابلدایە و لەەەڵ ئێوە هەڵبژێردراون‪ ،‬سڵوتان لێدەکات ‪.‬مارکۆسی کوڕەکەمیش هەروا‪.‬‬ ‫‪14‬بە ماچێکی خۆشەویستی سڵو لە یەکتر بکەن ‪.‬ئاشتی لەەەڵ هەمووتان بێت کە لە عیسای مەسیحدان ‪.‬ئامین‪.‬‬

‫‪196‬‬


‫نامەی دووەمی پەترۆس‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬شیمۆن پەترۆس‪ ،‬خزمەتکار و نێردراوی عیسا مەسیح‪ ،‬بۆ ئەو کەسانەی کە لە ڕێگەی ڕاستودروستی خودا و عیسا مەسیحی‬ ‫ڕزگارکەرمانەوە باوەڕێکی بەنرخیان لەگەڵ ئێمە بەدەستهێناوە‪.‬‬ ‫‪2‬لە ڕێگەی ناسینی خودا و عیسای پەروەردگارمانەوە نیعمەت و ئاشتیتان زۆر بێت‪.‬‬ ‫‪3‬وەک چۆن هێزی خودایی ئەو هەموو شتێکی پێبەخشیوین کە پەیوەندییان بە ژیان و خوداپەرستییەوە هەیە‪ ،‬لە ڕێگەی ناسینی ئەو کەسەی‬ ‫کە بانگی کردووین بۆ شکۆمەندی و فەزیلەت‪.‬‬ ‫‪4‬بەهۆیەوە بەڵێنی گەورە و بەنرخی زۆرمان پێدەدرێت‪ ،‬بۆ ئەوەی بەمانە بەشداربن لە سروشتی خودایی‪ ،‬چونکە لە خراپبوونی جیهان‬ ‫ڕزگارتان بووە بەهۆی شەهوەتەوە‪.‬‬ ‫‪5‬جگە لەمەش‪ ،‬هەموو کۆششێک بدە‪ ،‬فەزیلەت بۆ باوەڕەکەت زیاد بکە ‪.‬و بۆ زانینی فەزیلەت؛‬ ‫‪6‬وە بۆ زانین خۆگرتن ‪.‬و بۆ خۆڕاگری سەبر؛ و بۆ سەبرگرتن خوداپەرستی؛‬ ‫‪7‬بۆ خوداپەرستی میهرەبانی برایانە ‪.‬و بۆ میهرەبانی برایانە خێرخوازی‪.‬‬ ‫‪8‬چونکە ئەگەر ئەمانە لە ئێوەدا بوون و زۆر بوون‪ ،‬واتان لێدەکەن لە زانینی پەروەردگارمان عیسا مەسیحدا نە بەرهەمدار نەبن و نە بێ‬ ‫بەرهەم بن‪.‬‬ ‫‪9‬بەڵم ئەوەی کەمی ئەمانە کوێرە و لە دوورەوە نابینێت و لەبیری کردووە کە لە گوناهە کۆنەکانی پاک بووەتەوە‪.‬‬ ‫‪10‬بۆیە برایان‪ ،‬بەڵکوو هەوڵ بدەن بانگەواز و هەڵبژاردنی خۆتان دڵنیا بکەنەوە‪ ،‬چونکە ئەگەر ئەمانە بکەن‪ ،‬هەرگیز ناکەون‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە بەم شێوەیە دەروازەیەکی زۆرتان بۆ دەکرێت بۆ ناو شانشینی هەمیشەیی یەزدانی مەسیحی پەروەردگار و ڕزگارکەرمان‪.‬‬ ‫‪12‬بۆیە کەمتەرخەم ناکەم کە هەمیشە ئەم شتانەتان بیربخەمەوە‪ ،‬هەرچەندە دەیانزانن و لە ڕاستی ئێستادا چەسپاون‪.‬‬ ‫‪13‬بەڵێ‪ ،‬پێم وایە گونجاوە تا لەم چادرەدا بم‪ ،‬بە یادکردنەوەتان وروژێنم‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە دەزانم بەم زووانە دەبێت ئەم چادرە لببەم‪ ،‬هەروەک چۆن یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان نیشانی دام‪.‬‬ ‫‪15‬هەروەها هەوڵ دەدەم دوای مردنم بتوانن ئەم شتانە هەمیشە لەبیرتان بێت‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە ئێمە شوێن ئەفسانەی فێڵبازانە نەکەوتوین‪ ،‬کاتێک هێز و هاتنی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان پێتان ڕاگەیاند‪ ،‬بەڵکو‬ ‫شایەتحاڵی شایەتحاڵی شکۆمەندی بووین‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە لە خودای باوکەوە ڕێز و شکۆمەندی وەرگرت‪ ،‬کاتێک دەنگێکی وا لە شکۆمەندی نایابەوە بۆی هات« ‪:‬ئەمە کوڕە‬ ‫خۆشەویستەکەمە‪ ،‬کە من پێی ڕازیم»‪.‬‬ ‫‪18‬ئەم دەنگەمان بیست کە لە ئاسمانەوە هاتبوو‪ ،‬کاتێک لەگەڵیدا بووین لە چیای پیرۆز‪.‬‬ ‫‪19‬هەروەها وشەیەکی پێشبینیکراوی دڵنیاترمان هەیە ‪.‬ئەمەش باشە کە ئاگاداری ڕووناکییەک بن کە لە شوێنێکی تاریکدا دەدرەوشێتەوە‪ ،‬تا‬ ‫ڕۆژ بەیانی و ئەستێرەی ڕۆژ لە دڵتاندا هەڵدێت‪.‬‬ ‫‪20‬سەرەتا ئەمە بزانن کە هیچ پێشبینییەک لە کتێبی پیرۆزدا هیچ لێکدانەوەیەکی تایبەتی نییە‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە پێشبینییەکە لە کۆندا بە ویستی مرۆڤ نەهاتووە‪ ،‬بەڵکو مرۆڤە پیرۆزەکانی خودا بە ڕۆحی پیرۆز قسەیان دەکرد‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬بەڵم پێغەمبەری درۆزن لە نێو گەلەکەدا هەبوون‪ ،‬هەروەک چۆن مامۆستای درۆزن لەنێو ئێوەدا دەبن‪ ،‬کە بە نهێنی بیدعەی نەفرەت‬ ‫لێکراو دەهێننە ناوەوە‪ ،‬ئینکاری یەزدان دەکەن کە کڕیویەتی و لەناوچوونی خێرا بەسەر خۆیاندا دەهێنن‪.‬‬ ‫‪2‬زۆر کەسیش بەدوای ڕێگا خراپەکانیاندا دەڕۆن ‪.‬بەهۆی ئەوەوە ڕێگای ڕاستی خراپ باس دەکرێت‪.‬‬ ‫‪3‬ئەوان بە تەماح بە قسەی ساختە بازرگانیتان پێدەکەن‪ ،‬کە ئێستا حوکمدانیان لە مێژە درێژە ناکێشێت و سزاکەیان ناخەوێت‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە ئەگەر خودا بەزەیی بەو فریشتانە نەدا کە گوناهیان کرد‪ ،‬بەڵکو فڕێیان دایە خوارەوە بۆ دۆزەخ و خستیانە ژێر زنجیرێکی‬ ‫تاریکییەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی بۆ دادگاییکردن پارێزراو بن‪.‬‬ ‫‪5‬دونیای کۆنیشی بەزەیی نەدا‪ ،‬بەڵکو نوحی کەسی هەشتەمی ڕزگار کرد‪ ،‬کە بانگخوازی ڕاستودروستی بوو‪ ،‬لفاوەکەی هێنایە سەر‬ ‫جیهانی بێ خوداکان‪.‬‬ ‫‪6‬شارەکانی سۆدۆم و عەمۆرایان کردە خۆڵەمێش‪ ،‬بە ڕوخانی مەحکومیان کرد و کردیان بە نموونە بۆ ئەوانەی دوای ئەوە ناپەرستی‬ ‫دەژین‪.‬‬ ‫‪7‬لوتی دادپەروەری ڕزگار کرد‪ ،‬کە بە قسەی پیسی خراپەکاران بێزار بوو‪.‬‬ ‫( ‪8‬چونکە ئەو پیاوە ڕاستودروستەی لە نێوانیاندا نیشتەجێ بوو‪ ،‬بە بینین و بیستن‪ ،‬ڕۆژ بە ڕۆژ ڕۆحی ڕاستودروستی خۆی بە کارە‬ ‫ناشەرعییەکانیان بێزار دەکرد‪).‬‬ ‫‪9‬یەزدان دەزانێت چۆن خوداپەرستەکان لە تاقیکردنەوەکان ڕزگار بکات و نادادپەروەرەکان تا ڕۆژی دادگایی بپارێزێت بۆ ئەوەی سزا‬ ‫بدرێن‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم بە شێوەیەکی سەرەکی ئەوانەی کە بە ئارەزووی جەستەیی دەڕۆن و حوکمڕانی سووکایەتی پێدەکەن ‪.‬خۆبەزلزانن‪ ،‬خۆپەرستن‪،‬‬ ‫ناترسن قسەی خراپ لە کەرامەتەکان بکەن‪.‬‬ ‫‪11‬لە کاتێکدا فریشتەکان کە لە هێز و هێزدا گەورەترن‪ ،‬تۆمەتی ناشرینیان بۆ ناهێننە بەردەم یەزدان‪.‬‬

‫‪197‬‬


‫نامەی دووەمی پەترۆس‬

‫‪12‬بەڵم ئەمانە وەک دڕندەی دڕندەی سروشتی‪ ،‬کە بۆ گرتن و لەناوبردنی دروستکراون‪ ،‬خراپە بەو شتانە دەکەن کە تێی ناگەن ‪.‬و لە‬ ‫خراپبوونی خۆیاندا بە تەواوی لەناو دەچن‪.‬‬ ‫‪13‬پاداشتی ناڕاستگۆیی وەردەگرن‪ ،‬وەک ئەوانەی بە خۆشی دەزانن ئاژاوەگێڕی لە ڕۆژدا ‪.‬پەڵە و پەڵەن‪ ،‬خۆیان بە فریوەکانی خۆیان‬ ‫دەژەنن لەکاتێکدا لەگەڵتدا جەژن دەخۆن؛‬ ‫‪14‬چاویان پڕە لە زینا و ناتوانن لە گوناه ڕابگرن ‪.‬ڕۆحە ناجێگیرەکان فریودان ‪:‬دڵێک کە بە پراکتیزەکردنی تەماحکارانە وەرزشیان‬ ‫کردووە؛ منداڵنی نەفرەت لێکراو‪:‬‬ ‫‪15‬ئەوان ڕێگای ڕاستیان بەجێهێشت و گومڕابوون‪ ،‬بەدوای ڕێگای بەلعامی کوڕی بۆسۆردا ڕۆیشتوون‪ ،‬کە کرێی ناڕاستگۆیی‬ ‫خۆشدەویست‪.‬‬ ‫‪16‬بەڵم لەسەر تاوانەکەی سەرزەنشت کرا‪ ،‬کەرێکی داماو کە بە دەنگی مرۆڤ قسەی دەکرد‪ ،‬شێتی پێغەمبەری قەدەغە دەکرد‪.‬‬ ‫‪17‬ئەمانە بیرگەلێکی بێ ئاون‪ ،‬هەورێکن کە بە زریانێک هەڵدەگیرێن ‪.‬کە تەمی تاریکی بۆ هەمیشە تەرخان کراوە‪.‬‬ ‫‪18‬چونکە کاتێک قسەی گەورەی ئاوساوی بێهودە دەڵێن‪ ،‬بە ئارەزووی جەستە و لە زۆر خراپەکارییەوە سەرسام دەکەن‪ ،‬ئەوانەی پاک‬ ‫بوون لە دەستیان ڕزگاریان بووە کە بە گومڕایی دەژین‪.‬‬ ‫‪19‬لە کاتێکدا بەڵێنی ئازادییان پێدەدەن‪ ،‬ئەوان خۆیان خزمەتکاری خراپبوونن‪ ،‬چونکە مرۆڤ بەسەریدا زاڵ دەبێت‪ ،‬ئەویش بە کۆیلیەتی‬ ‫هێنراوە‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە ئەگەر دوای ئەوەی بە زانینی یەزدان و ڕزگارکەری عیسا مەسیح لە پیسییەکانی جیهان ڕزگاریان بوو‪ ،‬جارێکی دیکە تێیدا‬ ‫تێکەڵو بوون و سەرکەوتنیان بەدەستهێنا‪ ،‬ئەوا کۆتایی دوایی بۆیان خراپترە لە سەرەتاوە‪.‬‬ ‫‪21‬چونکە باشتر بوو ڕێگای ڕاستودروستییان نەزانیبا‪ ،‬لەوەی دوای زانینی ئەو فەرمانە پیرۆزەی کە پێیان دراوە‪ ،‬بگەڕێنەوە‪.‬‬ ‫‪22‬بەڵم بەپێی ئەو پەندە ڕاستەیان بەسەر هات ‪:‬سەگەکە دەگەڕێتەوە بۆ ڕشانەوەکەی خۆی ‪.‬و ئەو کۆترەی کە شۆردراوە تا لە قوڕدا‬ ‫دەخولێتەوە‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬خۆشەویستان‪ ،‬ئێستا ئەم نامەی دووەمتان بۆ دەنووسم ‪.‬لە هەردووکیدا بۆ یادکردنەوە بیری پاکتان دەجووڵێنم‪.‬‬ ‫‪2‬تا ئەو قسانەی پێشتر لە لیەن پێغەمبەرە پیرۆزەکانەوە و فەرمانی ئێمەی نێردراوانی یەزدان و ڕزگارکەر لەبیرتان بێت‪.‬‬ ‫‪3‬سەرەتا ئەمە دەزانین کە لە ڕۆژانی کۆتاییدا گاڵتەجاڕەکان دێن و بەپێی ئارەزووەکانی خۆیان دەڕۆن‪.‬‬ ‫‪4‬گوتی« ‪:‬کوا بەڵێنی هاتنی؟ »چونکە لەوەتەی باوکان خەوتوون‪ ،‬هەموو شتێک وەک ئەوەی لە سەرەتای دروستکردنەوە بەردەوام بووە‪.‬‬ ‫‪5‬ئەوان بە دڵسۆزی ئەمە بێ ئاگان‪ ،‬کە بە قسەی خودا ئاسمانەکان لە کۆنەوە بوون و زەوی لە ئاو و لە ئاودا وەستاوە‪.‬‬ ‫‪6‬بەو هۆیەوە ئەو جیهانەی کە ئەوکاتە بوو‪ ،‬بە ئاودا ڕژابوو‪ ،‬لەناوچوو‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم ئاسمان و زەوی کە ئێستا هەن‪ ،‬بە هەمان وشە لە کۆگادا پارێزراون و بۆ ئاگر لە ڕۆژی دادگاییکردن و لەناوچوونی مرۆڤە بێ‬ ‫خوداکاندا پارێزراون‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم خۆشەویستان‪ ،‬لەم یەک شتە بێئاگا مەبن‪ ،‬کە ڕۆژێک لی یەزدان وەک هەزار ساڵە و هەزار ساڵ وەک ڕۆژێکە‪.‬‬ ‫‪9‬یەزدان لەبارەی بەڵێنەکەیەوە سست نییە‪ ،‬وەک چۆن هەندێک کەس بە سستی دەزانن ‪.‬بەڵم تاقەتی ئێمەیە‪ ،‬نایەوێت کەسێک لەناو بچێت‪،‬‬ ‫بەڵکو هەمووان بگەنە تەوبە‪.‬‬ ‫‪10‬بەڵم ڕۆژی یەزدان وەک دزێک لە شەودا دێت ‪.‬کە تێیدا ئاسمانەکان بە دەنگێکی زۆرەوە تێدەپەڕن و توخمەکان بە گەرمییەکی گەرم‬ ‫دەتوێنەوە‪ ،‬زەوی و کارەکانی ناوی دەسوتێن‪.‬‬ ‫‪11‬لەبەر ئەوەی هەموو ئەمانە هەڵدەوەشێنەوە‪ ،‬دەبێ چ جۆرە کەسایەتییەک بن لە هەموو ڕەفتارێکی پیرۆز و خوداپەرستیدا‪.‬‬ ‫‪12‬چاوەڕێی هاتنی ڕۆژی خودا دەکەن و بەپەلە دەڕۆن‪ ،‬کە ئاسمانەکان بە ئاگر دەتوێنەوە و توخمەکان بە گەرماییەکی گەرم دەتوێنەوە؟‬ ‫‪13‬بەڵم ئێمە بەپێی بەڵێنەکەی چاوەڕێی ئاسمانی نوێ و زەوییەکی نوێ دەکەین‪ ،‬کە ڕاستودروستی تێیدا نیشتەجێیە‪.‬‬ ‫‪14‬بۆیە خۆشەویستان‪ ،‬کە چاوەڕێی ئەو جۆرە شتانە دەکەن‪ ،‬کۆشش بن تا بە ئاشتی و بێ پەڵە و بێ تاوان لەلیەن ئەوەوە بدۆزرێتەوە‪.‬‬ ‫‪15‬حساب بکەن کە سەبر و خۆڕاگری پەروەردگارمان ڕزگاربوونە ‪.‬هەروەک چۆن پۆڵسی برای خۆشەویستمان بەپێی ئەو حیکمەتەی پێی‬ ‫دراوە بۆتان نووسیوە‪.‬‬ ‫‪16‬هەروەک چۆن لە هەموو نامەکانیدا باسی ئەم شتانە دەکات ‪.‬تێیاندا هەندێک شت هەیە کە تێگەیشتنیان قورسە‪ ،‬ئەوانەی فێرنەبوو و‬ ‫ناجێگیرن‪ ،‬وەک چۆن کتێبە پیرۆزەکانی دیکە دەیکەن‪ ،‬بۆ لەناوبردنی خۆیان‪.‬‬ ‫‪17‬ئەی خۆشەویستان‪ ،‬کە پێشتر ئەم شتانەتان زانیوە‪ ،‬ئاگاداربن کە ئێوەش بە هەڵەی خراپەکاران دوور بخرێنەوە و لە خۆڕاگری خۆتان‬ ‫نەکەون‪.‬‬ ‫‪18‬بەڵم لە نیعمەت و ناسینی پەروەردگار و ڕزگارکەرمان عیسا مەسیحدا گەشە بکەن ‪.‬شکۆمەندی بۆ ئەو بێت هەم ئێستا و هەم بۆ‬ ‫هەمیشە ‪.‬ئامین‪.‬‬

‫‪198‬‬


‫یەکەم نامەی یۆحەنا‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬ئەوەی لە سەرەتاوە هەبووە و بیستوومانە و بە چاوەکانمان بینیومانە و سەیریمان کردووە و دەستەکانمان دەستمان گرتووە‪ ،‬لە وشەی‬ ‫ژیانەوە‪.‬‬ ‫( ‪2‬چونکە ژیان دەرکەوت‪ ،‬ئێمەش بینیمان و شایەتحاڵین و ژیانی هەتاهەتاییتان پێدەدەین‪ ،‬کە لەگەڵ باوکدا بوو و بۆمان دەرکەوت‪).‬‬ ‫‪3‬ئەوەی بینیومانە و بیستوومانە پێتان ڕادەگەیەنین‪ ،‬بۆ ئەوەی ئێوەش هاوبەشیمان لەگەڵ ئێمەدا هەبێت‪.‬‬ ‫‪4‬ئێمە ئەمانەتان بۆ دەنووسین‪ ،‬تا خۆشیتان پڕ بێت‪.‬‬ ‫‪5‬کەواتە ئەمە ئەو پەیامەیە کە ئێمە لەبارەیەوە بیستوومانە و پێتان ڕادەگەیەنین ‪:‬خودا ڕووناکی و تاریکی لەناو ئەودا نییە‪.‬‬ ‫‪6‬ئەگەر بڵێین هاوڕێیەتیمان لەگەڵیدا هەیە و لە تاریکیدا بڕۆن‪ ،‬درۆ دەکەین و ڕاستییەکان ناکەین‪.‬‬ ‫‪7‬بەڵم ئەگەر لە ڕووناکیدا بڕۆن‪ ،‬وەک چۆن ئەویش لە ڕووناکیدا‪ ،‬هاوبەشیمان لەگەڵ یەکتردا هەیە و خوێنی عیسا مەسیحی کوڕەکەی لە‬ ‫هەموو گوناهێک پاکمان دەکاتەوە‪.‬‬ ‫‪8‬ئەگەر بڵێین گوناهمان نییە‪ ،‬خۆمان فریو دەدەین و ڕاستی لە ئێمەدا نییە‪.‬‬ ‫‪9‬ئەگەر دان بە گوناهەکانماندا بنێین‪ ،‬ئەوا دڵسۆز و دادپەروەرە بۆ ئەوەی لە گوناهەکانمان خۆش بێت و لە هەموو ناڕەوایەک پاکمان‬ ‫بکاتەوە‪.‬‬ ‫‪10‬ئەگەر بڵێین گوناهمان نەکردووە‪ ،‬دەیکەین بە درۆزن و قسەکەی لە ئێمەدا نییە‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬منداڵە بچووکەکانم‪ ،‬ئەمانەتان بۆ دەنووسم‪ ،‬بۆ ئەوەی گوناه نەکەن ‪.‬ئەگەر کەسێک گوناه بکات‪ ،‬پارێزەرێکمان هەیە لی باوک‪ ،‬عیسا‬ ‫مەسیحی ڕاستودروست‪.‬‬ ‫‪2‬ئەو کەفارەتی گوناهەکانمانە‪ ،‬نەک تەنها بۆ گوناهەکانی ئێمە‪ ،‬بەڵکو بۆ گوناهەکانی هەموو جیهان‪.‬‬ ‫‪3‬لێرەوە دەزانین کە دەیناسین‪ ،‬ئەگەر فەرمانەکانی جێبەجێ بکەین‪.‬‬ ‫‪4‬ئەوەی بڵێت« ‪:‬من دەیناسم و فەرمانەکانی ناپارێزێت‪ ،‬درۆزن و ڕاستی لە ناویدا نییە»‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم هەرکەسێک قسەکەی بپارێزێت‪ ،‬بەڕاستی خۆشەویستی خودا لەناو ئەودا تەواو دەبێت‪ ،‬لێرەوە دەزانین کە ئێمە لەگەڵیداین‪.‬‬ ‫‪6‬ئەوەی بڵێت لەناو ئەودا دەمێنێتەوە‪ ،‬پێویستە خۆی بەو شێوەیە بڕوات‪ ،‬هەروەک چۆن ئەو ڕۆیشتووە‪.‬‬ ‫‪7‬برایان‪ ،‬من هیچ فەرمانێکی نوێتان بۆ نانووسم‪ ،‬بەڵکو فەرمانێکی کۆن کە لە سەرەتاوە هەتبوو ‪.‬فەرمانی کۆن ئەو وشەیە کە لە سەرەتاوە‬ ‫بیستووتانە‪.‬‬ ‫‪8‬دیسانەوە فەرمانێکی نوێتان بۆ دەنووسم‪ ،‬کە لە ناو ئەو و لە ئێوەدا ڕاستە‪ ،‬چونکە تاریکی تێپەڕیوە و ئێستا ڕووناکی ڕاستەقینە‬ ‫دەدرەوشێتەوە‪.‬‬ ‫‪9‬ئەوەی بڵێت لە ڕووناکیدام و ڕقی لە براکەیە‪ ،‬تا ئێستاش لە تاریکیدایە‪.‬‬ ‫‪10‬ئەوەی براکەی خۆش بوێت‪ ،‬لە ڕووناکیدا دەمێنێتەوە و هیچ بۆنەیەکی کۆسپی تێدا نییە‪.‬‬ ‫‪11‬بەڵم ئەوەی ڕقی لە براکەی بێت لە تاریکیدایە و لە تاریکیدا دەڕوات و نازانێت بۆ کوێ دەڕوات‪ ،‬چونکە تاریکی چاوەکانی کوێر‬ ‫کردووە‪.‬‬ ‫‪12‬ئەی منداڵە بچووکەکان‪ ،‬بۆتان دەنووسم‪ ،‬چونکە گوناهەکانتان لە پێناو ناوی ئەودا خۆش بوون‪.‬‬ ‫‪13‬باوکان‪ ،‬بۆتان دەنووسم‪ ،‬چونکە لە سەرەتاوە ئەو کەسەتان ناسیوە ‪.‬گەنجان‪ ،‬بۆتان دەنووسم‪ ،‬چونکە بەسەر خراپەکاردا زاڵ بوون ‪.‬‬ ‫منداڵە بچووکەکانم بۆتان دەنووسم‪ ،‬چونکە باوکتان ناسیوە‪.‬‬ ‫‪14‬باوکان‪ ،‬بۆتانم نووسیوە‪ ،‬چونکە لە سەرەتاوە ئەو کەسەتان ناسیوە ‪.‬گەنجان بۆتانم نووسیوە‪ ،‬چونکە ئێوە بەهێزن و قسەی خودا لە ئێوەدا‬ ‫دەمێنێتەوە و بەسەر خراپەکاردا زاڵ بوون‪.‬‬ ‫‪15‬دونیات خۆش مەکە و ئەو شتانەی لە جیهاندا هەن ‪.‬ئەگەر هەر پیاوێک جیهانی خۆش بوێت‪ ،‬خۆشەویستی باوک لە ناویدا نییە‪.‬‬ ‫‪16‬چونکە هەموو ئەوەی لە جیهاندا هەیە‪ ،‬شەهوەتی گۆشت و شەهوەتی چاو و سەربەرزی ژیان‪ ،‬لە باوکەوە نییە‪ ،‬بەڵکو لە جیهانە‪.‬‬ ‫‪17‬جیهان و شەهوەتەکەی تێدەپەڕێت‪ ،‬بەڵم ئەوەی ویستی خودا جێبەجێ دەکات بۆ هەتاهەتایە دەمێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪18‬منداڵە بچووکەکان‪ ،‬دواجارە‪ ،‬وەک چۆن بیستووتان دەجال دێت‪ ،‬ئێستاش دەجال زۆرن ‪.‬کە بەهۆیەوە دەزانین کە دواجارە‪.‬‬ ‫‪19‬ئەوان لە ئێمە دەرچوون‪ ،‬بەڵم لە ئێمە نەبوون ‪.‬چونکە ئەگەر لە ئێمە بوونایە‪ ،‬بێ گومان لەگەڵ ئێمە بەردەوام دەبوون‪ ،‬بەڵم چوونە‬ ‫دەرەوە بۆ ئەوەی دەربکەوێت کە هەموومان نین‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم ئێوە مەسیحی پیرۆزتان هەیە و هەموو شتێک دەزانن‪.‬‬ ‫‪21‬من بۆتان نەمنووسیوە لەبەر ئەوەی ڕاستی نازانن‪ ،‬بەڵکو لەبەر ئەوەی دەزانن و هیچ درۆیەک لە ڕاستییەوە نییە‪.‬‬ ‫‪22‬کێ درۆزنە جگە لەوەی ئینکاری ئەوە دەکات کە عیسا مەسیح بێت؟ ئەو دەججەڵە‪ ،‬ئینکاری باوک و کوڕ دەکات‪.‬‬ ‫‪23‬هەرکەسێک ئینکاری کوڕ بکات‪ ،‬باوکی نییە‪ ،‬بەڵم ئەوەی دان بە کوڕدا بنێت باوکیشی هەیە‪.‬‬ ‫‪24‬با ئەوە لە ئێوەدا بمێنێتەوە کە لە سەرەتاوە بیستووتان ‪.‬ئەگەر ئەوەی لە سەرەتاوە بیستووتانە لە ئێوەدا بمێنێتەوە‪ ،‬ئێوەش لە کوڕ و باوکدا‬ ‫بەردەوام دەبن‪.‬‬ ‫‪25‬ئەمە ئەو بەڵێنەیە کە بەڵێنی پێداوین‪ ،‬ژیانی هەتاهەتایی‪.‬‬

‫‪199‬‬


‫یەکەم نامەی یۆحەنا‬

‫‪26‬ئەمانەم بۆتان نووسیوە سەبارەت بەوانەی فریو دەدەن‪.‬‬ ‫‪27‬بەڵم ئەو مەسحەی کە لەلیەن ئەوەوە وەرتگرتووە لە ئێوەدا دەمێنێتەوە‪ ،‬پێویست ناکات کەس فێرتان بکات‪ ،‬بەڵکو وەک چۆن ئەو‬ ‫مەسحکردنە فێری هەموو شتێکتان دەکات و ڕاستییە و درۆ نییە و هەروەک چۆن فێری کردووە ئێوە‪ ،‬لە ناویدا دەمێننەوە»‪.‬‬ ‫‪28‬ئێستاش‪ ،‬منداڵە بچووکەکان‪ ،‬لەگەڵیدا بمێننەوە ‪.‬بۆ ئەوەی کاتێک دەرکەوت‪ ،‬متمانەمان هەبێت و لە هاتنیدا لەبەردەمیدا شەرم نەکەین‪.‬‬ ‫‪29‬ئەگەر بزانن کە ئەو ڕاستودروستە‪ ،‬دەزانن کە هەرکەسێک ڕاستودروستی بکات لە دایکی بووە‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬سەیرکە‪ ،‬باوک چ خۆشەویستییەکی بەسەردا بەخشیوین بۆ ئەوەی ناومان بنرێت کوڕی خودا‪ ،‬بۆیە جیهان ئێمە ناناسێت‪ ،‬چونکە‬ ‫نەیناسیوە‪.‬‬ ‫‪2‬خۆشەویستان‪ ،‬ئێستا ئێمە کوڕی خوداین‪ ،‬هێشتا دەرنەکەوتووە کە چی دەبین‪ ،‬بەڵم دەزانین کە ئەو دەرکەوت‪ ،‬ئێمەش وەک ئەو دەبین ‪.‬‬ ‫چونکە وەک خۆی دەیبینین‪.‬‬ ‫‪3‬هەرکەسێک ئەم هیوایەی پێی هەبێت‪ ،‬خۆی پاک دەکاتەوە‪ ،‬هەروەک چۆن پاکە‪.‬‬ ‫‪4‬هەرکەسێک گوناه بکات‪ ،‬یاسا سەرپێچی دەکات‪ ،‬چونکە گوناه سەرپێچی یاسایە‪.‬‬ ‫‪5‬دەزانن کە ئەو دەرکەوت بۆ ئەوەی گوناهەکانمان لببات ‪.‬و لە ناویدا هیچ گوناهێک نییە‪.‬‬ ‫‪6‬هەرکەسێک لەناو ئەودا بمێنێتەوە گوناه ناکات‪ ،‬هەرکەسێک گوناه بکات نەیبینیوە و نەیناسیوە‪.‬‬ ‫‪7‬منداڵە بچووکەکان‪ ،‬با کەس فریوتان نەدات‪ ،‬ئەوەی ڕاستودروستی بکات‪ ،‬ڕاستودروستە‪ ،‬هەروەک چۆن ڕاستودروستە‪.‬‬ ‫‪8‬ئەوەی گوناه بکات لە شەیتانەوەیە ‪.‬چونکە شەیتان لە سەرەتاوە گوناه دەکات ‪.‬بۆ ئەمەش کوڕی خودا دەرکەوت‪ ،‬تاکو کارەکانی شەیتان‬ ‫لەناو ببات‪.‬‬ ‫‪9‬هەرکەسێک لە خوداوە لەدایک بووبێت‪ ،‬گوناه ناکات ‪.‬چونکە تۆوەکەی لەناو ئەودا دەمێنێتەوە‪ ،‬ناتوانێت گوناه بکات‪ ،‬چونکە لە خوداوە‬ ‫لەدایک بووە‪.‬‬ ‫‪10‬لەمەدا نەوەی خودا و نەوەی شەیتان دەردەکەون‪ ،‬هەرکەسێک ڕاستودروستی نەکات‪ ،‬لە خوداوە نییە و براکەی خۆش نەوێت‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە ئەمە ئەو پەیامەیە کە لە سەرەتاوە بیستوویانە‪ ،‬کە یەکترمان خۆش بوێت‪.‬‬ ‫‪12‬نەک وەک قائیل کە لە خراپەکارەکە بوو و براکەی کوشت ‪.‬و بۆچی کوشتی؟ چونکە کارەکانی خۆی خراپ بوو‪ ،‬براکەی ڕاستودروست‬ ‫بوو‪.‬‬ ‫‪13‬براکانم‪ ،‬سەرسام مەبن ئەگەر جیهان ڕقی لێتان بێت‪.‬‬ ‫‪14‬ئێمە دەزانین کە لە مردنەوە بۆ ژیان تێپەڕین‪ ،‬چونکە براکانمان خۆشدەوێت ‪.‬ئەوەی براکەی خۆش نەوێت‪ ،‬لە مردندا دەمێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪15‬هەرکەسێک ڕقی لە براکەی بێت بکوژە‪ ،‬دەزانن کە هیچ بکوژێک ژیانی هەتاهەتایی تێیدا دەمێنێتەوە‪.‬‬ ‫‪16‬لێرەوە خۆشەویستی خودا دەزانین‪ ،‬چونکە ژیانی خۆی لە پێناو ئێمەدا بەخشی‪ ،‬ئێمەش دەبێ ژیانی خۆمان لە پێناو براکاندا بدەین‪.‬‬ ‫‪17‬بەڵم هەرکەسێک چاکەی ئەم دونیایەی هەیە و براکەی بە پێویستی بزانێت و ڕیخۆڵەی بەزەیی خۆی لێ دابخات‪ ،‬چۆن خۆشەویستی‬ ‫خودا لەناو ئەودا نیشتەجێیە؟‬ ‫‪18‬منداڵە بچووکەکانم‪ ،‬با بە قسە و زمان خۆشمان نەوێت ‪.‬بەڵم بە کردەوە و بە ڕاستی‪.‬‬ ‫‪19‬لێرەوە دەزانین کە ئێمە لە ڕاستییەوەین و دڵمان لەبەردەمیدا دڵنیا دەکەینەوە‪.‬‬ ‫‪20‬چونکە ئەگەر دڵمان مەحکوممان بکات‪ ،‬خودا لە دڵمان گەورەترە و هەموو شتێک دەزانێت‪.‬‬ ‫‪21‬خۆشەویستان‪ ،‬ئەگەر دڵمان مەحکوم نەکات‪ ،‬ئەوا متمانەمان هەیە بەرامبەر بە خودا‪.‬‬ ‫‪22‬هەرچییەک داوای بکەین‪ ،‬لێی وەردەگرین‪ ،‬چونکە فەرمانەکانی دەپارێزین و ئەو شتانە دەکەین کە لەبەردەمیدا دڵخۆشن‪.‬‬ ‫‪23‬فەرمانەکەی ئەمەیە ‪:‬باوەڕمان بە ناوی عیسا مەسیحی کوڕەکەی هەبێت و یەکترمان خۆشبوێت‪ ،‬وەک ئەوەی فەرمانی پێداین‪.‬‬ ‫‪24‬ئەوەی فەرمانەکانی دەپارێزێت لەناو ئەودا نیشتەجێیە و ئەویش لەناو ئەودا نیشتەجێیە ‪.‬لێرەوە دەزانین کە ئەو لە ئێمەدا دەمێنێتەوە‪ ،‬بەو‬ ‫ڕۆحەی کە پێی بەخشیوین‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬خۆشەویستان‪ ،‬باوەڕ بە هەموو ڕۆحێک مەکەن‪ ،‬بەڵکو ڕۆحەکان تاقی بکەنەوە کە ئایا لە خوداوەن‪ ،‬چونکە زۆر پێغەمبەری درۆزن‬ ‫چوونە دەرەوە بۆ جیهان‪.‬‬ ‫‪2‬لێرەوە ڕۆحی خودا دەناسن ‪:‬هەر ڕۆحێک دان بەوەدا بنێت کە عیسا مەسیح بە جەستە هاتووە‪ ،‬لە خوداوەیە‪.‬‬ ‫‪3‬هەر ڕۆحێک دان بەوەدا نەنێت کە عیسا مەسیح لە جەستەدا هاتووە‪ ،‬لە خوداوە نییە‪ ،‬ئەمە ئەو ڕۆحەی دژە مەسیحە‪ ،‬کە بیستووتانە کە‬ ‫دێت ‪.‬و تەنانەت ئێستاش لە ئێستاوە لە جیهاندا هەیە‪.‬‬ ‫‪4‬ئەی منداڵە بچووکەکان‪ ،‬ئێوە لە خودان و بەسەریاندا زاڵ بوون‪ ،‬چونکە ئەوەی لە ئێوەدایە گەورەترە لەوەی لە جیهاندایە‪.‬‬ ‫‪5‬ئەوان لە جیهانن‪ ،‬بۆیە باسی جیهان دەکەن و جیهان گوێیان لێدەگرێت‪.‬‬ ‫‪6‬ئێمە لە خوداین‪ ،‬ئەوەی خودا بناسێت گوێمان لێدەگرێت ‪.‬ئەوەی لە خوداوە نییە گوێ لە ئێمە ناگرێت ‪.‬لێرەوە ڕۆحی ڕاستی دەزانین‪ ،‬و‬ ‫ڕۆحی هەڵە‪.‬‬ ‫‪7‬خۆشەویستان‪ ،‬با یەکترمان خۆش بوێت‪ ،‬چونکە خۆشەویستی لە خوداوەیە ‪.‬هەرکەسێک خۆشی بوێت لە خوداوە لەدایک بووە و خودا‬ ‫دەناسێت‪.‬‬ ‫‪8‬ئەوەی خۆشی نەوێت خودا ناناسێت ‪.‬چونکە خودا خۆشەویستییە‪.‬‬

‫‪200‬‬


‫یەکەم نامەی یۆحەنا‬

‫‪9‬بەم شێوەیە خۆشەویستی خودا بۆ ئێمە دەرکەوت‪ ،‬چونکە خودا کوڕە تاقانەکەی خۆی نارد بۆ جیهان‪ ،‬تا لە ڕێگەی ئەوەوە بژین‪.‬‬ ‫‪10‬لێرەدا خۆشەویستی ئەوەیە کە ئێمە خودامان خۆشویستووە‪ ،‬بەڵکو ئەوەیە کە ئەو ئێمەی خۆشویستووە و کوڕەکەی ناردووە بۆ ئەوەی‬ ‫ببێتە کەفارەتی گوناهەکانمان‪.‬‬ ‫‪11‬خۆشەویستان‪ ،‬ئەگەر خودا ئێمەی خۆشویست‪ ،‬دەبێ ئێمەش یەکترمان خۆش بوێت‪.‬‬ ‫‪12‬هیچ کەسێک خودای نەبینیوە ‪.‬ئەگەر یەکترمان خۆش بوێت‪ ،‬خودا لە ئێمەدا نیشتەجێیە و خۆشەویستییەکەی لە ئێمەدا تەواو دەبێت‪.‬‬ ‫‪13‬لێرەوە دەزانین کە ئێمە لەناو ئەودا نیشتەجێین و ئەویش لە ئێمەدا نیشتەجێین‪ ،‬چونکە ڕۆحی خۆی پێبەخشیوین‪.‬‬ ‫‪14‬ئێمە بینیمان و شایەتحاڵی ئەوە دەدەین کە باوک کوڕەکەی ناردووە بۆ ئەوەی ببێتە ڕزگارکەری جیهان‪.‬‬ ‫‪15‬هەرکەسێک دان بەوەدا بنێت کە عیسا کوڕی خودایە‪ ،‬خودا لەناو ئەودا نیشتەجێیە و ئەویش لە خودادا نیشتەجێیە‪.‬‬ ‫‪16‬ئێمەش ئەو خۆشەویستییەمان ناسیوە و باوەڕمان پێکردووە کە خودا بۆمان هەیەتی ‪.‬خودا خۆشەویستییە؛ ئەوەی لە خۆشەویستیدا‬ ‫نیشتەجێیە لە خودادا دەژی و خوداش لەناو ئەودا دەژی‪.‬‬ ‫‪17‬لێرەوە خۆشەویستیمان تەواو بووە‪ ،‬بۆ ئەوەی لە ڕۆژی دادگاییکردندا بوێریمان هەبێت‪ ،‬چونکە وەک ئەو هەیە‪ ،‬ئێمەش لەم جیهانەدا‪.‬‬ ‫‪18‬لە خۆشەویستیدا ترس نییە ‪.‬بەڵم خۆشەویستی تەواو ترس دەردەکات‪ ،‬چونکە ترس ئازاری هەیە ‪.‬ئەوەی بترسێت لە خۆشەویستیدا تەواو‬ ‫نابێت‪.‬‬ ‫‪19‬ئێمە خۆشمان دەوێت‪ ،‬چونکە سەرەتا ئێمەی خۆشویستووە‪.‬‬ ‫‪20‬ئەگەر کەسێک بڵێت« ‪:‬من خودام خۆشدەوێت و ڕقی لە براکەی بێت‪ ،‬ئەوا درۆزن‪ ،‬چونکە ئەوەی براکەی خۆش نەوێت کە بینیویەتی‪،‬‬ ‫چۆن دەتوانێت خودای خۆش بوێت کە نەیبینیوە؟»‬ ‫‪21‬ئەم فەرمانەمان لەلی ئەو وەرگرتووە ‪:‬ئەوەی خودای خۆشدەوێت براکەی خۆشبوێت‪.‬‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬هەرکەسێک باوەڕ بکات کە عیسا مەسیحە‪ ،‬لە خوداوە لەدایک بووە‪ ،‬هەرکەسێک ئەوی لەدایک بووە خۆشی دەوێت‪ ،‬ئەویش خۆشی‬ ‫دەوێت کە لەدایک بووە‪.‬‬ ‫‪2‬بەم شێوەیە دەزانین کە نەوەی خودامان خۆشدەوێت‪ ،‬کاتێک خودامان خۆشدەوێت و فەرمانەکانی جێبەجێ دەکەین‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە خۆشەویستی خودا ئەمەیە کە فەرمانەکانی بپارێزین‪ ،‬فەرمانەکانیشی زەحمەت نین‪.‬‬ ‫‪4‬چونکە هەرچییەک لە خودا لەدایک بوو‪ ،‬بەسەر جیهاندا زاڵ دەبێت‪ ،‬ئەمەش سەرکەوتنە کە بەسەر جیهاندا زاڵ دەبێت‪ ،‬باوەڕمانە‪.‬‬ ‫‪5‬کێیە کە بەسەر جیهاندا زاڵ دەبێت‪ ،‬جگە لەوەی باوەڕی وایە عیسا کوڕی خودایە؟‬ ‫‪6‬ئەمە ئەو کەسەیە کە بە ئاو و خوێن هات‪ ،‬عیسا مەسیح ‪.‬نەک تەنها بە ئاو‪ ،‬بەڵکو بە ئاو و خوێن ‪.‬ڕۆحیش شایەتحاڵی دەدات‪ ،‬چونکە ڕۆح‬ ‫ڕاستییە‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە سێ کەس هەن کە لە ئاسماندا شایەتحاڵی دەدەن‪ ،‬باوک و وشە و ڕۆحی پیرۆز‪ ،‬ئەم سێ کەسە یەکن‪.‬‬ ‫‪8‬سێ کەس هەن کە لەسەر زەوی شایەتحاڵی دەدەن‪ ،‬ئەوانیش ڕۆح و ئاو و خوێنن‪.‬‬ ‫‪9‬ئەگەر شایەتحاڵی مرۆڤەکان وەربگرین‪ ،‬شایەتحاڵی خودا گەورەترە‪ ،‬چونکە ئەمە شایەتحاڵی خودایە کە لەبارەی کوڕەکەیەوە شایەتحاڵی‬ ‫داوە‪.‬‬ ‫‪10‬ئەوەی باوەڕ بە کوڕی خودا بکات‪ ،‬شایەتحاڵی خۆی هەیە‪ ،‬ئەوەی باوەڕ بە خودا نەکات‪ ،‬کردی بە درۆزن ‪.‬چونکە باوەڕ بەو بەڵگەیە‬ ‫ناکات کە خودا لەبارەی کوڕەکەیەوە داوە‪.‬‬ ‫‪11‬ئەمەش بەڵگەیە کە خودا ژیانی هەتاهەتایی پێبەخشین و ئەم ژیانەش لە کوڕەکەیدایە‪.‬‬ ‫‪12‬ئەوەی کوڕی هەیە‪ ،‬ژیانی هەیە ‪.‬ئەوەی کوڕی خودای نییە‪ ،‬ژیانی نییە‪.‬‬ ‫‪13‬ئەم شتانەم بۆ ئێوە نووسیوە کە باوەڕیان بە ناوی کوڕی خودا هەیە ‪.‬بۆ ئەوەی بزانن کە ژیانی هەتاهەتاییتان هەیە و باوەڕتان بە ناوی‬ ‫کوڕی خودا هەبێت‪.‬‬ ‫‪14‬ئەوە متمانەمان پێی هەیە‪ ،‬ئەگەر داوای هەر شتێک بکەین بەپێی ویستی ئەو‪ ،‬گوێمان لێدەگرێت‪.‬‬ ‫‪15‬ئەگەر بزانین گوێمان لێدەگرێت‪ ،‬هەرچییەک داوای بکەین‪ ،‬دەزانین کە ئەو داواکاریانەمان هەیە کە لێی دەمانویست‪.‬‬ ‫‪16‬هەرکەسێک ئەگەر براکەی بینی گوناهێک دەکات کە بۆ مردن نییە‪ ،‬ئەوا داوای لێدەکات و ژیانی پێدەبەخشێت بۆ ئەوانەی گوناه ناکەن تا‬ ‫مردن ‪.‬گوناهێک هەیە تا مردن ‪:‬من ناڵێم دوعای بۆ بکات‪.‬‬ ‫‪17‬هەموو ناڕەوایەک گوناهە‪ ،‬گوناهێک هەیە کە بۆ مردن نییە‪.‬‬ ‫‪18‬ئێمە دەزانین هەرکەسێک لە خوداوە لەدایک بێت گوناه ناکات ‪.‬بەڵم ئەوەی لە خوداوە لەدایک بووە‪ ،‬خۆی دەپارێزێت‪ ،‬خراپەکار دەستی‬ ‫لێنادات‪.‬‬ ‫‪19‬دەزانین کە ئێمە لە خوداوەین و هەموو جیهان لە خراپەکاریدایە‪.‬‬ ‫‪20‬ئێمەش دەزانین کە کوڕی خودا هاتووە و تێگەیشتنێکی پێبەخشیوین‪ ،‬تاکو ئەو ڕاستگۆیە بناسین و لە عیسا مەسیحی کوڕەکەیداین ‪.‬ئەمە‬ ‫خودای ڕاستەقینە و ژیانی هەتاهەتاییە‪.‬‬ ‫‪21‬منداڵە بچووکەکان‪ ،‬خۆتان لە بتەکان بپارێزن ‪.‬ئامین‪.‬‬

‫‪201‬‬


‫یۆحەنای دووەم‬ ‫بەشی ‪١‬‬ ‫‪1‬گەورە بۆ خانمە هەڵبژێردراوەکە و منداڵەکانی ‪،‬کە من لە ڕاستیدا خۆشم دەوێن ‪.‬نەک تەنها من ‪،‬بەڵکو هەموو ئەوانەی‬ ‫ڕاستییان زانیوە‪.‬‬ ‫‪2‬لەبەر ئەو ڕاستییەی کە لە ئێمەدا نیشتەجێیە و بۆ هەتا هەتایە لەگەڵمان دەبێت‪.‬‬ ‫‪3‬نیعمەت و میهرەبانی و ئاشتی لە خودای باوک و یەزدانی مەسیحی کوڕی باوکەوە لە ڕاستی و خۆشەویستیدا لەگەڵتان بێت‪.‬‬ ‫‪4‬زۆر دڵخۆش بووم کە منداڵەکانتم بینی کە بە ڕاستی دەڕۆن ‪،‬وەک چۆن فەرمانمان لە باوکەوە وەرگرتووە‪.‬‬ ‫‪5‬ئێستاش داوات لێدەکەم خانم ‪،‬نەک وەک ئەوەی فەرمانێکی نوێت بۆ بنووسم ‪،‬بەڵکو ئەوەی لە سەرەتاوە هەمانبوو ‪،‬یەکترمان‬ ‫خۆش بوێت‪.‬‬ ‫‪6‬ئەمە خۆشەویستییە ‪،‬کە بەپێی فەرمانەکانی ئەو بڕۆن ‪.‬ئەمە فەرمانەکەیەتی ‪:‬وەک چۆن لە سەرەتاوە بیستووتان ‪،‬پێیدا بڕۆن‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە زۆرێک لە فریودەرەکان هاتوونەتە جیهانەوە ‪،‬دان بەوەدا نانێن کە عیسا مەسیح بە جەستە هاتووە ‪.‬ئەمە فریودەر و‬ ‫دەجالە‪.‬‬ ‫‪8‬چاوتان لە خۆتان بێت ‪،‬ئەو شتانەی کە کردوومانە لەدەست نەدەین ‪،‬بەڵکو پاداشتی تەواو وەربگرین‪.‬‬ ‫‪9‬هەرکەسێک سەرپێچی بکات و لە فێرکاری مەسیحدا نەمێنێتەوە ‪،‬خودای نییە ‪.‬ئەوەی لە فێرکاری مەسیحدا بمێنێتەوە ‪،‬باوک و‬ ‫کوڕی هەیە‪.‬‬ ‫‪10‬ئەگەر کەسێک هاتە لتان و ئەم فێرکارییە نەهێنێت ‪،‬وەری مەگرن بۆ ماڵەکەتان و فەرمانی پێ مەکەن‪.‬‬ ‫‪11‬چونکە ئەوەی بانگەوازی بۆ بکات ‪،‬بەشدارە لە کارە خراپەکانی‪.‬‬ ‫‪12‬زۆر شتم هەبوو بۆتان بنووسم ‪،‬نەمویست بە کاغەز و ڕەنگ بنووسم ‪،‬بەڵم متمانەم هەیە کە بێمە لت و ڕووبەڕوو قسە‬ ‫بکەم ‪،‬تا خۆشیمان پڕ بێت‪.‬‬ ‫‪13‬نەوەی خوشکە هەڵبژێردراوەکەت سڵوت لێدەکەن ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫سێیەم جۆن‬ ‫بەشی ‪١‬‬ ‫‪1‬گەورە بۆ گایۆسی خۆشەویست ‪،‬کە لە ڕاستیدا خۆشم دەوێت‪.‬‬ ‫‪2‬خۆشەویستان ‪،‬لە سەرووی هەموو شتێکەوە ئاواتەخوازم سەرفراز بیت و تەندروست بیت ‪،‬هەروەک چۆن ڕۆحت سەرفراز‬ ‫دەبێت‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە زۆر دڵخۆش بووم کاتێک براکان هاتن و شایەتحاڵی ئەو ڕاستییەیان دا کە لە تۆدایە ‪،‬هەروەک چۆن تۆ بە ڕاستی‬ ‫دەڕۆیت‪.‬‬ ‫‪4‬هیچ خۆشییەکی گەورەترم نییە لەوەی کە ببیستم منداڵەکانم بە ڕاستی دەڕۆن‪.‬‬ ‫‪5‬خۆشەویستم ‪،‬هەرچییەک بۆ براکان و نامۆکان دەیکەیت ‪،‬بە دڵسۆزیەوە ئەنجامی دەدەیت‪.‬‬ ‫‪6‬ئەوان لەبەردەم کڵێسادا شایەتحاڵی خۆشەویستیتیان داوە ‪،‬ئەگەر بە جۆرێکی خواپەرستانە بەرەو پێشەوەیان ببەن ‪،‬ئەوا چاکە‬ ‫دەکەن‪.‬‬ ‫‪7‬چونکە لە پێناو ناوی ئەودا چوونە دەرەوە و هیچیان لە نەتەوەکان وەرنەگرت‪.‬‬ ‫‪8‬بۆیە دەبێ ئەو جۆرە کەسانە وەربگرین ‪،‬تاکو هاوکار بین بۆ ڕاستی‪.‬‬ ‫‪9‬من بۆ کڵێسام نووسی ‪،‬بەڵم دیوترافێس کە حەز دەکات لە نێوانیاندا باڵدەست بێت ‪،‬ئێمە وەرناگرێت‪.‬‬ ‫‪10‬بۆیە ئەگەر هاتم ‪،‬ئەو کارانەی کە دەیکات ‪،‬بە قسەی خراپ لە دژی ئێمە ڕازی نابێت ‪،‬خۆی ڕازی نابێت و خودی براکان‬ ‫وەرناگرێت و ئەوانەی دەیانەوێت قەدەغە دەکات و لە کڵێسا دەریان دەکات‪.‬‬ ‫‪11‬خۆشەویستان ‪،‬شوێن خراپە مەکە ‪،‬بەڵکو شوێن چاکە بکەوە ‪.‬ئەوەی چاکە دەکات لە خوداوەیە ‪،‬بەڵم ئەوەی خراپە دەکات‬ ‫خودای نەبینیوە‪.‬‬ ‫‪12‬دیمیتریۆس باسی هەموو مرۆڤەکان و ڕاستییەکەی دەکات ‪.‬دەزانن کە تۆمارەکەمان ڕاستە»‪.‬‬ ‫‪13‬زۆر شتم هەبوو بینووسم ‪،‬بەڵم نامەوێت بە ڕەنگ و قەڵەم بۆت بنووسم‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم متمانەم هەیە بەم زووانە دەتبینم و ڕووبەڕوو قسە دەکەین ‪.‬سڵو بۆ تۆ ‪.‬هاوڕێیانمان سڵوتان لێدەکەن ‪.‬بە ناو سڵو لە‬ ‫هاوڕێیان‪.‬‬

‫‪202‬‬


‫جود‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫یەهودا‪ ،‬خزمەتکاری عیسا مەسیح و برای یاقوب‪ ،‬بۆ ئەو کەسانەی کە لەلیەن خودای باوکەوە پیرۆزکراون و لە عیسا ‪1‬‬ ‫‪.‬مەسیحدا پارێزراون و بانگکراون‬ ‫‪.‬میهرەبانی و ئاشتی و خۆشەویستیتان بۆ زۆر بێت ‪2‬‬ ‫خۆشەویستان‪ ،‬کاتێک هەموو کۆششێکم دا بۆ ئەوەی لەبارەی ڕزگاری هاوبەشەوە بۆتان بنووسم‪ ،‬پێویست بوو بۆم بنووسم و ‪3‬‬ ‫‪.‬ئامۆژگاریتان بکەم کە بە پەرۆشەوە ممالنێ بکەن بۆ ئەو باوەڕەی کە ڕۆژێک بە پیرۆزەکان دراوە‬ ‫‪،‬چونکە هەندێک کەس هەن بەبێ ئاگاداری خۆیان خزاندوونەتە ژوورەوە‪ ،‬کە پێشتر لە کۆنەوە بۆ ئەم سزایە ڕاسپێردرابوون ‪4‬‬ ‫‪.‬پیاوی بێ خودا‪ ،‬نیعاەتی خوداکەمانیان کردە شەهوەت و ئینکاری تاکە خودای یەزدان و عیسا مەسیحی پەروەردگارمان دەکەن‬ ‫بۆیە من یادتان دەکەمەوە‪ ،‬هەرچەندە جارێک ئەمەتان دەزانی‪ ،‬کە یەزدان گەلی لە خاکی میسر ڕزگار کرد‪ ،‬دواتر ئەوانەی ‪5‬‬ ‫‪.‬باوەڕیان نەهێنا لەناوبرد‬ ‫ئەو فریشتانەی کە شوێنی یەکەمی خۆیان نەپاراست‪ ،‬بەڵکو شوێنی نیشتەجێبوونی خۆیان بەجێهێشت‪ ،‬بە زنجیرێکی هەمیشەیی ‪6‬‬ ‫‪.‬لە ژێر تاریکیدا تا دادگاییکردنی ڕۆژە گەورەکە پاراست‬ ‫هەروەک چۆن سۆدۆم و گۆمۆرا و شارەکانی دەوروبەریان بە هەمان شێوە خۆیان بەخشی بە زیناکردن و بەدوای گۆشتی ‪7‬‬ ‫‪.‬نامۆدا دەگەڕێن‪ ،‬بۆ ناوونە دانراون و تۆڵەی ئاگری هەتاهەتایی دەچێژن‬ ‫‪.‬بە هەمان شێوە ئەم خەونبینە پیسانە جەستە پیس دەکەن و حوکاڕانی سووکایەتی پێدەکەن و شکۆمەندی قسە دەکەن ‪8‬‬ ‫بەڵم میکائیمی سەرەکی فریشتە‪ ،‬کاتێک لەگەڵ شەیتاندا مشتومڕی لەسەر تەرمی موسا دەکرد‪ ،‬نەیوێرا تۆمەتێکی سووکایەتی ‪9‬‬ ‫پێبکات‪ ،‬بەڵکو وتی‪» :‬یەزدان سەرزەنشتت بکات‪«.‬‬ ‫بەڵم ئەمانە خراپە بەو شتانە دەکەن کە نایزانن‪ ،‬بەڵم ئەوەی بە سروشتی دەیزانن‪ ،‬وەک ئاژەڵێکی دڕندە‪ ،‬لەو شتانەدا خۆیان ‪10‬‬ ‫‪.‬تێکدەدەن‬ ‫ئاخ بۆ ئەوان! چونکە ئەوان بە ڕێگای قائیمدا ڕۆیشتوون و بە تەماحەوە بەدوای هەڵەی بەلعامدا ڕایانکرد بۆ پاداشت و لە ‪11‬‬ ‫‪.‬دژی کۆر لەناوچوون‬ ‫ئەمانە پەڵەن لە ئاهەنگەکانی خۆشەویستیتان‪ ،‬کاتێک لەگەڵتان ئاهەنگ دەخۆن و بەبێ ترس خۆیان دەخۆن‪ ،‬هەورەکان بێ ‪12‬‬ ‫‪.‬ئاون‪ ،‬با دەگوازرێنەوە‪ .‬ئەو دارانەی کە میوەکانیان وشک دەبێتەوە‪ ،‬بێ بەرهەم‪ ،‬دوو جار مردوون‪ ،‬بە ڕەگەوە هەڵدەگیرێن‬ ‫شەپۆلە تووڕەییەکانی دەریا‪ ،‬کەفی خۆیان دەردەهێنن‪ .‬ئەستێرە سەرگەردانەکان‪ ،‬کە ڕەشایی تاریکی بۆ هەمیشە بۆیان ‪13‬‬ ‫‪.‬تەرخان کراوە‬ ‫‪.‬حەنۆخی حەوتەمی ئادەمیش پێشبینی ئەمانە دەکات و گوتی‪» :‬ئەوەتا یەزدان لەگەڵ دە هەزار پیرۆزەکانیدا دێت ‪14‬‬ ‫بۆ ئەوەی حوکم بەسەر هەموواندا بسەپێنن و هەموو ئەوانەی ناپەرستن لە نێویاندا قەناعەت پێبکەن لە هەموو کارە ‪15‬‬ ‫‪.‬ناخودییەکانیان کە بە بێ خودایی کردوویانە و لە هەموو قسە سەختەکانیان کە گوناهبارانی بێ خودا دژی ئەویان وتووە‬ ‫ئەمانە مورمورین و گمەیی و بەدواداچوون بۆ ئارەزووی خۆیان‪ .‬دەمیان قسەی ئاوسانی گەورە دەکات‪ ،‬کەسی مرۆڤەکان ‪16‬‬ ‫‪.‬بەهۆی سوودەوە سەرسامن‬ ‫‪.‬بەڵم خۆشەویستان‪ ،‬ئەو قسانەی پێشتر لەلیەن نێردراوانی پەروەردگارمان عیسا مەسیحەوە گوتراون‪ ،‬لەبیرتان بێت ‪17‬‬ ‫‪.‬پێیان وتوون لە دواجاردا گاڵتەجاڕەکان هەبن‪ ،‬کە بە دوای شەهوەتی ناخودای خۆیاندا بڕۆن ‪18‬‬ ‫‪.‬ئەمانە ئەوانەن کە خۆیان جیا دەکەنەوە‪ ،‬هەستیارن‪ ،‬ڕۆحیان نییە ‪19‬‬ ‫‪.‬بەڵم ئێوەی خۆشەویست‪ ،‬خۆتان لەسەر باوەڕی پیرۆزترینتان بنیات بنێن و بە ڕۆحی پیرۆز نوێژ بکەن ‪20‬‬ ‫‪.‬خۆتان لە خۆشەویستی خودادا بپارێزن و بەدوای میهرەبانی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارماندا بن بۆ ژیانی هەتاهەتایی ‪21‬‬ ‫‪.‬بەزەیی بە هەندێکیاندا بێتەوە و جیاوازی دروست بکەن ‪22‬‬ ‫‪.‬هەندێکی تریش بە ترسەوە ڕزگاریان بکەن و لە ئاگرەکە دەریانبهێنن‪ .‬ڕق لە تەنانەت ئەو جمە کە گۆشت پەڵەی لەسەرە ‪23‬‬ ‫بۆ ئەو کەسەی کە توانای ئەوەی هەیە لە کەوتنتان بپارێزێت و بە خۆشییەکی زۆرەوە بێ کەموکوڕیتان پێشکەش بکات ‪24‬‬ ‫‪.‬لەبەردەم شکۆمەندی خۆیدا‬ ‫‪.‬بۆ خودای تاقانە دانا کە ڕزگارکەرمان‪ ،‬شکۆمەندی و شکۆمەندی و حوکاڕانی و دەسەڵت بێت‪ ،‬ئێستا و هەتا هەتایە‪ .‬ئامین ‪25‬‬

‫‪203‬‬


‫وەحی‬ ‫بەشی یەکەم‬ ‫‪1‬وەحی عیسا مەسیح کە خودا پێی بەخشی‪ ،‬بۆ ئەوەی ئەو شتانە بە بەندەکانی بدات کە بەم زووانە ڕوودەدەن ‪.‬لە ڕێگەی فریشتەکەیەوە بۆ‬ ‫یۆحەنای خزمەتکارەکەی نارد و ئاماژەی پێکرد‪.‬‬ ‫‪2‬شایەتحاڵی لەبارەی وشەی خودا و شایەتحاڵی عیسا مەسیح و هەموو ئەو شتانەی کە بینیویەتی‪.‬‬ ‫‪3‬خۆشبەختە ئەو کەسەی کە دەخوێنێتەوە و ئەوانەی گوێیان لە قسەکانی ئەم پێشبینییە دەبێت و ئەو شتانە دەپارێزن کە تێیدا نووسراون‪،‬‬ ‫چونکە کاتەکە نزیکە‪.‬‬ ‫‪4‬یۆحەنا بۆ ئەو حەوت کڵێسایەی کە لە ئاسیادان ‪:‬نیعمەت و ئاشتیتان بۆ بێت‪ ،‬لەلیەن ئەو کەسەی کە هەیە و هەبووە و داهاتوو ‪.‬لە حەوت‬ ‫ڕۆحی بەردەم تەختەکەیەوە‪.‬‬ ‫‪5‬لە عیسا مەسیحەوە کە شایەتحاڵی دڵسۆزە و یەکەم لەدایکبووی مردووەکانە و سەرۆکی پاشاکانی زەوییە ‪.‬بۆ ئەو کەسەی خۆشیویستووین‬ ‫و بە خوێنی خۆی لە گوناهەکانمان شۆردووە‪.‬‬ ‫‪6‬ئێمەی کردە پاشا و کاهین بۆ خودا و باوکی ‪.‬شکۆمەندی و حوکمڕانی بۆ ئەو بێت بۆ هەتا هەتایە ‪.‬ئامین‪.‬‬ ‫‪7‬سەیرکە‪ ،‬بە هەورەوە دێت ‪.‬هەموو چاوێک دەیبینێت و ئەوانەی کونیان کردووە‪ ،‬هەموو جۆرەکانی زەوی بەهۆی ئەوەوە دەگرین »‪.‬‬ ‫تەنانەت بەو شێوەیەش ئامین‪.‬‬ ‫‪8‬من ئەلفا و ئۆمێگام‪ ،‬سەرەتا و کۆتایی‪ ،‬یەزدانی باڵدەست دەفەرموێت‪.‬‬ ‫‪9‬من یۆحەنا کە برای ئێوەم و هاوڕێی تەنگانە و شانشینی و سەبر و خۆڕاگری عیسا مەسیحم‪ ،‬بۆ قسەی خودا و شایەتحاڵی عیسا مەسیح لە‬ ‫دوورگەی پێی دەوترێت پاتمۆس بووم‪.‬‬ ‫‪10‬لە ڕۆژی یەزدان لە ڕۆحدا بووم و لە پشتمەوە گوێم لە دەنگێکی گەورە بوو‪ ،‬وەک شمشاڵێک‪.‬‬ ‫‪11‬گوتیان « ‪:‬من ئەلفا و ئۆمێگام‪ ،‬یەکەم و دواهەمین‪ ،‬ئەوەی دەیبینیت لە کتێبێکدا بنووسە و بینێرە بۆ ئەو حەوت کڵێسایەی لە ئاسیادان ‪.‬تا‬ ‫ئەفسوس و سمیرنا و پێرگامۆس و تیاتیرا و سەردیس و فیلدلفیا و لودیقیا‪.‬‬ ‫‪12‬ئینجا ڕووم کردە ئەو دەنگەی کە لەگەڵم قسەی دەکرد ‪.‬کاتێک گەڕامەوە‪ ،‬حەوت مۆمدانێکی زێڕینم بینی‪.‬‬ ‫‪13‬لە ناوەڕاستی حەوت مۆمدانەکەدا کەسێک هاوشێوەی کوڕی مرۆڤ بوو‪ ،‬جلێکی تا پێیەکانی لەبەردا بوو و پشتێنێکی زێڕینی بە‬ ‫پشتەکانیەوە بەستبوو‪.‬‬ ‫‪14‬سەر و قژی وەک پشم سپی بوو‪ ،‬وەک بەفر سپی بوو ‪.‬چاوەکانی وەک بڵێسەی ئاگر بوون؛‬ ‫‪15‬پێیەکانی وەک مسی ورد وایە‪ ،‬وەک ئەوەی لە کورەیەکدا بسووتێن ‪.‬و دەنگی وەک دەنگی ئاوی زۆر‪.‬‬ ‫‪16‬حەوت ئەستێرەی لە دەستی ڕاستیدا بوو‪ ،‬شمشێرێکی دوودەمی تیژ لە دەمی دەرچوو‪ ،‬ڕووخساری وەک خۆر بوو کە بە هێزی خۆی‬ ‫دەدرەوشێتەوە‪.‬‬ ‫‪17‬کاتێک بینیم‪ ،‬وەک مردوو لە پێیەکانی کەوتمە خوارەوە ‪.‬دەستی ڕاستی خستە سەرم و پێی وتم ‪:‬مەترسە ‪.‬من یەکەم و دواهەمین‪:‬‬ ‫‪18‬من ئەو کەسەم کە زیندوو بووم و مردم ‪.‬و‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬من بۆ هەمیشە زیندووم‪ ،‬ئامین ‪.‬و کلیلی دۆزەخ و مردنیان هەبێت‪.‬‬ ‫‪19‬ئەو شتانەی کە بینیوتە و ئەو شتانەی کە هەن و ئەو شتانەی کە لە داهاتوودا ڕوودەدەن بنووسە‪.‬‬ ‫‪20‬نهێنی ئەو حەوت ئەستێرەیەی کە لە دەستی ڕاستمدا بینیوتە و حەوت مۆمدانەکەی زێڕین ‪.‬حەوت ئەستێرە فریشتەی حەوت کڵێساکە و‬ ‫ئەو حەوت چرادارەی کە بینیوتە حەوت کڵێساکە‪.‬‬ ‫بەشی دووەم‬ ‫‪1‬بۆ فریشتەی کڵێسای ئەفسوس بنووسە ‪.‬ئەو حەوت ئەستێرەیەی لە دەستی ڕاستیدا گرتووە و لە ناوەڕاستی حەوت مۆمدانە زێڕینەکەدا‬ ‫دەڕوات‪ ،‬ئەمە دەفەرموێت‪.‬‬ ‫‪2‬من کارەکانت و ماندووبوونت و سەبر و خۆڕاگریت دەزانم و چۆن بەرگەی خراپەکاران ناگریت‪ ،‬ئەوانەی دەڵێن نێردراوین و نێردراوان‬ ‫تاقیکردۆتەوە و درۆزنت دۆزیوەتەوە‪.‬‬ ‫‪3‬خۆڕاگر و خۆڕاگری و لە پێناو ناوی مندا ماندوو بوویت و بێهێز نەبوویت‪.‬‬ ‫‪4‬بەڵم من تا ڕادەیەک دژی تۆم‪ ،‬چونکە خۆشەویستی یەکەمت بەجێهێشتووە‪.‬‬ ‫‪5‬لەبەر ئەوە لەبیرت بێت کە لە کوێوە کەوتوویت و تەوبە بکە و یەکەم کارەکان ئەنجام بدە ‪.‬یان زوو دێم بۆ لت و مۆمدانەکەت لە شوێنی‬ ‫خۆی لدەبەم‪ ،‬مەگەر تۆبە نەکەیتەوە‪.‬‬ ‫‪6‬بەڵم ئەمەت هەیە‪ ،‬کە ڕقت لە کردەوەی نیکۆلیەکانە‪ ،‬کە منیش ڕقم لێیە‪.‬‬ ‫‪7‬ئەوەی گوێی هەیە با گوێی لێبگرێت کە ڕۆح چی بە کڵێساکان دەڵێت ‪.‬ئەو کەسەی سەرکەوتوو دەبێت‪ ،‬لە درەختی ژیان کە لە ناوەڕاستی‬ ‫بەهەشتی خودادایە بیخۆم‪.‬‬ ‫‪8‬بۆ فریشتەی کڵێسای سمیرنە بنووسە ‪.‬یەکەم و دواهەمین ئەمانە دەڵێن کە مردووە و زیندووە‪.‬‬ ‫‪9‬من کارەکانت و تەنگانە و هەژاریت دەزانم‪( ،‬بەڵم تۆ دەوڵەمەندیت )و کوفرەکانی ئەو کەسانە دەزانم کە دەڵێن جولەکەن و نین‪ ،‬بەڵکو‬ ‫کەنیسەی شەیتانن‪.‬‬ ‫‪10‬هیچ لەو شتانە مەترسە کە تووشی دەبیت‪ ،‬شەیتان هەندێکتان دەخاتە زیندانەوە‪ ،‬تاکو دادگایی بکرێن ‪.‬دە ڕۆژ تەنگانەتان دەبێت‪ ،‬تا مردن‬ ‫دڵسۆز بە‪ ،‬تاجی ژیانت پێ دەدەم»‪.‬‬

‫‪204‬‬


‫وەحی‬

‫‪11‬ئەوەی گوێی هەیە با گوێی لێبگرێت کە ڕۆح چی بە کڵێساکان دەڵێت ‪.‬ئەوەی سەرکەوت‪ ،‬لە مردنی دووەمدا ئازاری پێ ناگات‪.‬‬ ‫‪12‬بۆ فریشتەی کڵێسای پەرگامۆس بنووسە ‪.‬ئەوەی شمشێری تیژی دوو لێواری هەیە ئەمانە دەفەرموێت‪.‬‬ ‫‪13‬من کارەکانت دەزانم و لە کوێ نیشتەجێیت‪ ،‬تەنانەت لە کوێی کورسی شەیتاندایە‪ ،‬تۆ ناوم بە توندی گرتووە و ئینکاری باوەڕم‬ ‫نەکردووە‪ ،‬تەنانەت لەو ڕۆژانەی کە ئەنتیپاس شەهیدی دڵسۆزم بوو‪ ،‬کە لە نێوان ئێوەدا کوژرا‪ ،‬کە شەیتان لەوێ بوو نیشتەجێیە‪.‬‬ ‫‪14‬بەڵم من چەند شتێکم لە دژی تۆ هەیە‪ ،‬چونکە ئەو کەسانەت هەیە کە هەڵگری فێرکاری بەلعامن‪ ،‬کە فێری بالکی کرد کە بەربەستێک‬ ‫لەبەردەم نەوەی ئیسرائیلدا بکات و شتەکانی قوربانی بتەکان بخوات و زینا بکات‪.‬‬ ‫‪15‬هەروەها تۆش ئەوانەی فێرکاری نیکۆلیەکانتان هەیە‪ ،‬کە من ڕقم لێیە‪.‬‬ ‫‪16‬تەوبە بکەن؛ یان بەخێرایی دێمە لت و بە شمشێری دەمم لەگەڵیان دەجەنگم»‪.‬‬ ‫‪17‬ئەوەی گوێی هەیە با گوێی لێبگرێت کە ڕۆح چی بە کڵێساکان دەڵێت ‪.‬ئەو کەسەی سەرکەوتووە‪ ،‬لە ماننا شاراوە دەدەمێ بیخوات و‬ ‫بەردێکی سپی دەدەمێ و ناوێکی نوێ لە بەردەکەدا نووسراوە‪ ،‬کە کەس نایزانێت جگە لەوەی وەریبگرێت‪.‬‬ ‫‪18‬بۆ فریشتەی کڵێسای تیاتیرا بنووسە ‪.‬کوڕی خودا کە چاوەکانی وەک بڵێسەی ئاگرن و پێیەکانی وەک مسێکی وردە‪ ،‬ئەمە دەفەرموێت‪.‬‬ ‫‪19‬من کارەکانت و خۆشەویستی و خزمەت و ئیمان و سەبر و کارەکانت دەزانم ‪.‬و دواهەمینیان زیاتر بێت لە یەکەم‪.‬‬ ‫‪20‬بەڵم چەند شتێکم لە دژی تۆ هەیە‪ ،‬چونکە ڕێگە بەو ژنە ئیزابێل دەدەیت کە خۆی بە پێغەمبەر دەزانێت‪ ،‬خزمەتکارەکانم فێر بکات و‬ ‫ڕابکێشێت بۆ زیناکردن و خواردنی قوربانی بۆ بتەکان‪.‬‬ ‫‪21‬منیش شوێنم پێدا تا لە زیناکارییەکەی پەشیمان بێتەوە ‪.‬و تەوبەی نەکرد‪.‬‬ ‫‪22‬سەیرکە‪ ،‬من دەیخەمە سەر جێگایەک و ئەوانەی زینا لەگەڵیدا دەکەن‪ ،‬دەچنە ناو تەنگانەیەکی گەورە‪ ،‬مەگەر لە کارەکانیان پەشیمان‬ ‫نەبن‪.‬‬ ‫‪23‬منیش منداڵەکانی بە مردن دەکوژم ‪.‬هەموو کڵێساکان دەزانن کە من ئەو کەسەم کە کۆنتڕۆڵ و دڵەکان دەکۆڵمەوە‪ ،‬بەپێی کارەکانتان‬ ‫دەیدەم بە هەریەکێکتان‪.‬‬ ‫‪24‬بەڵم بۆ ئێوە و ئەوانی دیکەش لە تیاتیرا دەڵێم‪ ،‬هەرکەسێک ئەم فێرکارییەیان نییە و قووڵیی شەیتانیان نەزانیوە‪ ،‬وەک ئەوەی قسە‬ ‫دەکەن ‪.‬هیچ بارگرانییەکی ترتان لەسەر ناکەم‪.‬‬ ‫‪25‬بەڵم ئەوەی پێشتر بەدەستتان هێناوە تا من دێم‪.‬‬ ‫‪26‬ئەوەی سەرکەوت و تا کۆتایی کارەکانم بپارێزێت‪ ،‬دەسەڵتی بەسەر گەلندا دەدەم‪.‬‬ ‫‪27‬بە دارێکی ئاسن فەرمانڕەوایییان دەکات ‪.‬وەک قاپەکانی کوزەچی دەشکێن و دەلەرزن‪ ،‬هەروەک چۆن لە باوکمەوە وەرمگرت‪.‬‬ ‫‪28‬ئەستێرەی بەیانی دەدەمێ‪.‬‬ ‫‪29‬ئەوەی گوێی هەیە با گوێی لێبگرێت کە ڕۆح چی بە کڵێساکان دەڵێت‪.‬‬ ‫بەشی سێیەم‬ ‫‪1‬بۆ فریشتەی کڵێسای ساردیس بنووسە ‪.‬ئەوەی حەوت ڕۆحی خودا و حەوت ئەستێرەی هەیە‪ ،‬ئەمە دەفەرموێت ‪.‬من کارەکانت دەزانم‪ ،‬کە‬ ‫ناوێکت هەیە کە دەژیت و مردوویت‪.‬‬ ‫‪2‬ئاگاداربە و ئەو شتانەی کە ماونەتەوە و ئامادەن بۆ مردن بەهێز بکەن‪ ،‬چونکە کارەکانتم لەبەردەم خودادا تەواو نەدۆزیوەتەوە‪.‬‬ ‫‪3‬لەبەر ئەوە لەبیرت بێت کە چۆن وەرتگرتووە و چۆن بیستووتە‪ ،‬خۆت ڕابگرە و تەوبە بکە ‪.‬جا ئەگەر ئاگادار نەبیت‪ ،‬وەک دزێک دێمە‬ ‫سەرت و نازانیت لە چ کاتژمێرێکدا دێمە سەرت‪.‬‬ ‫‪4‬لە ساردیش چەند ناوێکت هەیە کە جلەکانیان پیس نەکردووە ‪.‬ئەوانیش بە جل و بەرگی سپی لەگەڵمدا دەڕۆن‪ ،‬چونکە شایستەن»‪.‬‬ ‫‪5‬ئەوەی سەرکەوت‪ ،‬جل و بەرگی سپی لەبەر دەکات ‪.‬ناوی ئەو لە کتێبی ژیاندا ناسڕمەوە‪ ،‬بەڵکو لەبەردەم باوکم و لەبەردەم فریشتەکانیدا‬ ‫دان بە ناوەکەیدا دەنێم‪.‬‬ ‫‪6‬ئەوەی گوێی هەیە با گوێی لێبگرێت کە ڕۆح چی بە کڵێساکان دەڵێت‪.‬‬ ‫‪7‬بۆ فریشتەی کڵێسای فیلدلفیا بنووسە ‪.‬ئەوەی پیرۆزە‪ ،‬ئەوی ڕاستگۆیە‪ ،‬ئەوەی کلیلی داودی هەیە‪ ،‬ئەوەی دەکاتەوە و کەس دایناخات‪،‬‬ ‫ئەمانە دەفەرموێت ‪.‬دادەخات و کەس نایکاتەوە‪.‬‬ ‫‪8‬من کارەکانت دەزانم‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬دەرگایەکی کراوەم لەبەردەمت داناوە و کەس ناتوانێت دایبخات‪ ،‬چونکە تۆ کەمێک هێزت هەیە و‬ ‫قسەکەمت پاراستووە و ئینکاری ناوم نەکردووە‪.‬‬ ‫‪9‬سەیرکە‪ ،‬ئەوان لە کەنیسەی شەیتان دەکەم کە دەڵێن جولەکەن‪ ،‬بەڵم نین‪ ،‬بەڵم درۆ دەکەن ‪.‬سەیرکە‪ ،‬وایان لێدەکەم بێن و لەبەردەم‬ ‫پێیەکانت بپەرستن و بزانن کە تۆم خۆشویستووە»‪.‬‬ ‫‪10‬لەبەر ئەوەی تۆ قسەی سەبر و خۆڕاگری منت پاراست‪ ،‬منیش لە کاتی تاقیکردنەوەکە دەتپارێزم کە بەسەر هەموو جیهاندا دێت‪ ،‬بۆ‬ ‫تاقیکردنەوەی ئەوانەی لەسەر زەوی نیشتەجێن‪.‬‬ ‫‪11‬سەیرکە‪ ،‬من بە خێرایی دێم‪ ،‬ئەو شتەی کە هەتە‪ ،‬بە توندی بگرە‪ ،‬تاکو کەس تاجەکەت نەگرێت‪.‬‬ ‫‪12‬ئەوەی سەرکەوت‪ ،‬ستوونێک لە پەرستگای خوداکەمدا دروست دەکەم‪ ،‬ئیتر ناچێتە دەرەوە‪ ،‬ناوی خوداکەم و ناوی شاری خوداکەم‪ ،‬کە‬ ‫ئۆرشەلیمێکی نوێیە‪ ،‬لەسەری دەنووسم ‪ ،‬کە لە ئاسمانەوە لە خوداکەمەوە دێتە خوارەوە‪ ،‬ناوی نوێی خۆم لەسەری دەنووسم‪.‬‬ ‫‪13‬ئەوەی گوێی هەیە با گوێی لێبگرێت کە ڕۆح چی بە کڵێساکان دەڵێت‪.‬‬ ‫‪14‬بۆ فریشتەی کڵێسای لودیقیا بنووسە ‪.‬ئەمانە دەفەرموێت ئامین‪ ،‬شایەتحاڵی دڵسۆز و ڕاستەقینە‪ ،‬سەرەتای دروستبوونی خودا‪.‬‬ ‫‪15‬من کارەکانت دەزانم کە تۆ نە ساردیت و نە گەرمیت‪ ،‬حەز دەکەم تۆ سارد و گەرم بیت‪.‬‬ ‫‪16‬کەواتە لەبەر ئەوەی تۆ شلەتێن و نە سارد و نە گەرم‪ ،‬لە دەممەوە دەتکوژێنمەوە‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە دەڵێیت ‪:‬من دەوڵەمەندم و لە ساماندا زیاد بووم و پێویستم بە هیچ نییە ‪.‬نازانیت بەدبەخت و بەدبەخت و هەژار و کوێر و ڕووت‪.‬‬

‫‪205‬‬


‫وەحی‬

‫‪18‬ئامۆژگاریت دەکەم زێڕی تاقیکراوی ئاگرم لێ بکڕیت‪ ،‬تا دەوڵەمەند بیت ‪.‬و جل و بەرگی سپی‪ ،‬بۆ ئەوەی جل و بەرگت لەبەر بکەیت و‬ ‫شەرمەزاری ڕووتی تۆ دەرنەکەوێت ‪.‬چاوەکانت بە دەرمانی چاو مەسح بکە‪ ،‬تاکو ببینیت‪.‬‬ ‫‪19‬هەرچی خۆشم دەوێت‪ ،‬سەرزەنشت دەکەم و سزای دەدەم‪ ،‬بۆیە پەرۆش بن و پەشیمان بن‪.‬‬ ‫‪20‬سەیرکە‪ ،‬من لەبەردەم دەرگاکە وەستاوم و لە دەرگا دەدەم‪ ،‬ئەگەر کەسێک گوێی لە دەنگی من بوو و دەرگاکە بکاتەوە‪ ،‬دەچمە ژوورەوە‬ ‫بۆ لی و لەگەڵیدا نان دەخۆم و ئەویش لەگەڵم‪.‬‬ ‫‪21‬هەروەک چۆن منیش سەرکەوتوو بووم و لەگەڵ باوکم لەسەر تەختەکەی دادەنیشێم‪ ،‬بەو کەسەی سەرکەوتووم‪ ،‬دەدەم لەگەڵم لەسەر‬ ‫تەختەکەم دابنیشێت‪.‬‬ ‫‪22‬ئەوەی گوێی هەیە با گوێی لێبگرێت کە ڕۆح چی بە کڵێساکان دەڵێت‪.‬‬ ‫بەشی چوارەم‬ ‫‪1‬دوای ئەمە سەیرم کرد و بینیم دەرگایەک لە ئاسمان کرایەوە‪ ،‬یەکەم دەنگی کە گوێم لێ بوو وەک شمشاڵێک بوو کە لەگەڵم قسەی دەکرد ‪.‬‬ ‫ئەوان گوتیان« ‪:‬بڕۆ بۆ ئێرە‪ ،‬ئەو شتانەت پیشان دەدەم کە دەبێ لە داهاتوودا ڕوو بدەن»‪.‬‬ ‫‪2‬یەکسەر لە ڕۆحدا بووم‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬تەختێک لە ئاسمان دانرابوو‪ ،‬یەکێکیش لەسەر تەختەکە دانیشتبوو‪.‬‬ ‫‪3‬ئەوەی دانیشتبوو وەک بەردی یاسپێر و سەردین دەڕوانی‪ ،‬کەوانەیەک لە دەوری تەختەکە بوو‪ ،‬وەک زمردێک لە چاویدا بوو‪.‬‬ ‫‪4‬لە دەوری تەختەکە بیست و چوار کورسی هەبوو‪ ،‬لەسەر کورسییەکان بیست و پیرم بینی کە جل و بەرگی سپییان لەبەردا بوو‬ ‫دانیشتبوون ‪.‬تاجی زێڕینیان لەسەر سەریان بوو‪.‬‬ ‫‪5‬لە تەختەکە ڕەشەبا و ڕەشەبا و دەنگ دەرچوون‪ ،‬حەوت چرای ئاگر لەبەردەم تەختەکەدا دەسووتێن‪ ،‬کە حەوت ڕۆحی خودان‪.‬‬ ‫‪6‬لەبەردەم تەختەکەدا دەریایەکی شووشەیی وەک بلوری هەبوو‪ ،‬لە ناوەڕاستی تەختەکە و دەوروبەری تەختەکەدا چوار گیاندار لە پێشەوە و‬ ‫پشتەوە پڕ لە چاو بوون‪.‬‬ ‫‪7‬دڕندەی یەکەم وەک شێر و دڕندەی دووەم وەک گوێدرێژ و دڕندەی سێیەمیش ڕووخساری وەک مرۆڤ بوو‪ ،‬دڕندەی چوارەمیش وەک‬ ‫هەڵۆیەکی فڕیو بوو‪.‬‬ ‫‪8‬چوار گیاندارەکە هەریەکەیان شەش باڵیان هەبوو ‪.‬لە ناوەوە پڕ بوون لە چاو‪ ،‬شەو و ڕۆژ پشوو نادەن و دەڵێن« ‪:‬پیرۆز‪ ،‬پیرۆز‪ ،‬پیرۆز‪،‬‬ ‫یەزدانی پەروەردگاری گەورە‪ ،‬کە هەبووە و هەیە و دێت»‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک ئەو گیاندارانە شکۆمەندی و ڕێز و سوپاسگوزاری بۆ ئەو کەسە دەبەخشن کە لەسەر تەخت دانیشتووە و بۆ هەتا هەتایە دەژی‪.‬‬ ‫‪10‬بیست و چوار پیرەکە دەکەونە بەردەم ئەو کەسەی لەسەر تەختەکە دانیشتووە و بۆ هەتا هەتایە دەپەرستن و تاجەکانیان فڕێ دەدەنە‬ ‫بەردەم تەختەکە و دەڵێن‪.‬‬ ‫‪11‬ئەی پەروەردگار تۆ شایەنی ئەوەیت شکۆمەندی و ڕێز و دەسەڵت وەربگریت‪ ،‬چونکە تۆ هەموو شتێکت دروست کردووە و بۆ‬ ‫ڕەزامەندی تۆ هەن و دروستکراون‪.‬‬ ‫بەشی پێنجەم‬ ‫‪1‬لە دەستی ڕاستی ئەو کەسەی لەسەر تەختەکە دانیشتبوو کتێبێکم بینی کە لە ناوەوە و پشتەوە نووسرابوو و بە حەوت مۆر مۆرکرابوو‪.‬‬ ‫‪2‬فریشتەیەکی بەهێزم بینی کە بە دەنگێکی بەرز ڕایدەگەیەنێت« ‪:‬کێ شایەنی ئەوەیە کتێبەکە بکاتەوە و مۆرەکانی شل بکاتەوە؟»‬ ‫‪3‬هیچ کەسێک لە ئاسمان و زەوی و ژێر زەوی نەیتوانی کتێبەکە بکاتەوە و سەیری بکات‪.‬‬ ‫‪4‬زۆر گریام‪ ،‬چونکە هیچ کەسێک نەدۆزراوەتەوە شایستەی ئەوە بێت کتێبەکە بکاتەوە و بخوێنێتەوە و سەیری بکات‪.‬‬ ‫‪5‬یەکێک لە پیرەکان پێی وتم« ‪:‬مەگری‪ ،‬شێری هۆزی یەهودا‪ ،‬ڕەگی داود‪ ،‬سەرکەوت بۆ کردنەوەی کتێبەکە و شلکردنەوەی حەوت‬ ‫مۆرەکەی»‪.‬‬ ‫‪6‬بینیم‪ ،‬لە ناوەڕاستی تەخت و چوار گیاندارەکە و لە ناوەڕاستی پیرەکاندا بەرخێک وەستابوو وەک ئەوەی کوژرابوو‪ ،‬حەوت قۆچ و حەوت‬ ‫چاوی هەبوو‪ ،‬کە حەوت ڕۆحەکەن لە خودا کە نێردراوە بۆ هەموو زەوی‪.‬‬ ‫‪7‬هات و کتێبەکەی لە دەستی ڕاستی ئەو کەسەی لەسەر تەختەکە دانیشتبوو دەرهێنا‪.‬‬ ‫‪8‬کاتێک کتێبەکەی برد‪ ،‬چوار گیاندارەکە و بیست و چوار پیرەکە کەوتنە بەردەم بەرخەکە و هەریەکەیان چەپکە گوڵ و کوپێکی زێڕینی پڕ‬ ‫لە بۆنیان پێبوو‪ ،‬کە نوێژی پیرۆزەکانە‪.‬‬ ‫‪9‬گۆرانییەکی نوێیان گوت و گوتیان« ‪:‬تۆ شایەنی ئەوەیت کتێبەکە وەربگریت و مۆرەکانی بکەیتەوە‪ ،‬چونکە تۆ کوژراویت و لە هەموو‬ ‫خزم و زمان و گەلێکەوە بە خوێنت ڕزگارت کردینەوە بۆ خودا ‪.‬و نەتەوە؛‬ ‫‪10‬ئێمەی کردە پاشا و کاهین بۆ خودامان‪ ،‬لەسەر زەوی حوکمڕانی دەکەین‪.‬‬ ‫‪11‬بینیم و گوێم لە دەنگی زۆرێک لە فریشتەکان بوو لە دەوری تەختەکە و گیاندارەکان و پیرەکان‪ ،‬ژمارەیان دە هەزار جار دە هەزار و‬ ‫هەزاران هەزار بوو‪.‬‬ ‫‪12‬بە دەنگێکی بەرز گوتی« ‪:‬ئەو بەرخەی کوژرا شایەنی ئەوەیە دەسەڵت و دەوڵەمەندی و حیکمەت و هێز و ڕێز و شکۆمەندی و‬ ‫نیعمەت وەربگرێت»‪.‬‬ ‫‪13‬هەر بوونەوەرێک کە لە ئاسمان و لەسەر زەوی و ژێر زەوی و ئەوانەی لە دەریادان و هەموو ئەوانەی لەناویاندان‪ ،‬گوێیان لێ بوو کە‬ ‫دەڵێم« ‪:‬پیرۆز و شکۆمەندی و شکۆمەندی و دەسەڵت بن »‪.‬بۆ ئەوەی لەسەر تەخت دانیشتووە و بۆ بەرخەکە بۆ هەتا هەتایە‪.‬‬ ‫‪14‬چوار گیاندارەکە گوتیان« ‪:‬ئامین »‪.‬بیست و پیرەکەش کەوتنە خوارەوە و بۆ هەتا هەتایە پەرستنی ئەو کەسەیان کرد کە لە ژیاندایە‪.‬‬

‫‪206‬‬


‫وەحی‬

‫بەشی شەشەم‬ ‫‪1‬بینیم کە بەرخەکە یەکێک لە مۆرەکانی کردەوە و گوێم لە دەنگی ڕەشەبا بوو‪ ،‬یەکێک لە چوار گیاندارەکە دەیگوت« ‪:‬وەرە بزانە»‪.‬‬ ‫‪2‬ئەسپێکی سپیم بینی و ئەوەی لەسەری دانیشتبوو کەوانێکی هەبوو ‪.‬تاجێکی پێدرا‪ ،‬ئەویش بە سەرکەوتن و سەرکەوتن ڕۆیشت‪.‬‬ ‫‪3‬کاتێک مۆری دووەمی کردەوە‪ ،‬گوێم لە دڕندەی دووەم بوو کە دەیگوت« ‪:‬وەرە بزانە»‪.‬‬ ‫‪4‬ئەسپێکی دیکەش هاتە دەرەوە کە سوور بوو‪ ،‬دەسەڵتی بەو کەسە درا کە لەسەری دانیشتبوو بۆ ئەوەی ئاشتی لە زەوی وەربگرێت و‬ ‫یەکتر بکوژن‪ ،‬شمشێرێکی گەورەی پێدرا‪.‬‬ ‫‪5‬کاتێک مۆری سێیەمی کردەوە‪ ،‬گوێم لە دڕندەی سێیەم بوو کە دەیگوت« ‪:‬وەرە بزانە »‪.‬منیش بینیم‪ ،‬ئەسپێکی ڕەشم بینی ‪.‬ئەوەی لەسەری‬ ‫دانیشتبوو‪ ،‬جووتێک تەرازووی لە دەستدا بوو‪.‬‬ ‫‪6‬گوێم لە دەنگێک بوو لە ناوەڕاستی ئەو چوار گیاندارەدا دەیگوت« ‪:‬پێوەرێک گەنم بە یەک فلس و سێ پێوەر جۆ بە یەک فلس ‪.‬بزانە‬ ‫زەیت و شەراب ئازار نەدەیت»‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک مۆری چوارەمی کردەوە‪ ،‬گوێم لە دەنگی دڕندەی چوارەم بوو کە دەیگوت« ‪:‬وەرە بزانە»‪.‬‬ ‫‪8‬سەیرم کرد‪ ،‬ئەسپێکی ڕەشم بینی‪ ،‬ناوی مردنی لەسەر بوو‪ ،‬دۆزەخیش بەدوایدا هات ‪.‬دەسەڵتی بەسەر بەشی چوارەمی زەویدا پێدرا‪ ،‬بە‬ ‫شمشێر و برسێتی و مردن و ئاژەڵەکانی سەر زەوی بکوژن‪.‬‬ ‫‪9‬کاتێک مۆری پێنجەمی کردەوە‪ ،‬لە ژێر قوربانگاکەدا گیانی ئەو کەسانەم بینی کە بەهۆی قسەی خودا و ئەو شایەتحاڵییەوە کوژراون‪.‬‬ ‫‪10‬بە دەنگێکی بەرز هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬ئەی پەروەردگار‪ ،‬پیرۆز و ڕاستگۆ‪ ،‬تا کەی تۆ دادگایی ناکەیت و تۆڵەی خوێنمان لەسەر‬ ‫ئەو کەسانە ناکەیتەوە کە لەسەر زەوی نیشتەجێن؟»‬ ‫‪11‬جل و بەرگی سپی بە هەریەکەیان درا ‪.‬پێیان گوترا کە بۆ ماوەیەکی کەم پشوو بدەن‪ ،‬تا هاوبەندەکانیان و براکانیان کە وەک خۆیان‬ ‫دەکوژرێن‪ ،‬جێبەجێ دەبن‪.‬‬ ‫‪12‬بینیم کە مۆری شەشەمی کردەوە و بوومەلەرزەیەکی گەورە ڕوویدا ‪.‬خۆر وەک گونی قژ ڕەش بوو‪ ،‬مانگیش وەک خوێن بوو‪.‬‬ ‫‪13‬ئەستێرەکانی ئاسمان کەوتنە سەر زەوی‪ ،‬وەک چۆن هەنجیر هەنجیرەکانی لە کاتی خۆیدا دەهەژێنێت‪ ،‬کاتێک بەهۆی بایەکی بەهێزەوە‬ ‫دەلەرزێت‪.‬‬ ‫‪14‬ئاسمان وەک پەرتووکێک ڕۆیشت‪ ،‬کاتێک بەیەکەوە کۆکرایەوە ‪.‬و هەموو شاخ و دوورگەیەک لە شوێنی خۆیان گواسترانەوە‪.‬‬ ‫‪15‬پاشاکانی زەوی و پیاوە گەورەکان و پیاوە دەوڵەمەندەکان و سەرکردەکان و پیاوە بەهێزەکان و هەموو کۆیلەکان و هەر کەسێکی ئازاد‬ ‫خۆیان لە کۆشک و بەردەکانی شاخەکاندا شاردەوە‪.‬‬ ‫‪16‬بە شاخ و بەردەکانی گوت« ‪:‬بکەونە سەرمان و لە ڕووخساری ئەو کەسەی لەسەر تەختەکە دانیشتووە و لە تووڕەیی بەرخەکە‬ ‫بمانشارنەوە‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە ڕۆژی گەورەی تووڕەیی ئەو هاتووە ‪.‬و کێ دەتوانێت بوەستێت؟‬ ‫بەشی حەوتەم‬ ‫‪1‬دوای ئەمانە چوار فریشتەم بینی کە لەسەر چوار گۆشەی زەوی وەستابوون و چوار بای زەوییان گرتبوو‪ ،‬بۆ ئەوەی با بەسەر زەوی و‬ ‫دەریا و هیچ دارێکدا نەهەژێت‪.‬‬ ‫‪2‬فریشتەیەکی دیکەم بینی کە لە ڕۆژهەڵتەوە بەرز دەبێتەوە و مۆری خودای زیندووی لەسەر بوو‪ ،‬بە دەنگێکی بەرز هاوار دەکات بۆ ئەو‬ ‫چوار فریشتەیەی کە پێیان دراوە ئازاری زەوی و دەریا بدەن‪.‬‬ ‫‪3‬گوتی« ‪:‬ئازاری زەوی و نە دەریا و نە دارەکان مەدەن‪ ،‬تا بەندەکانی خودامان لە پێشەوەیان مۆر دەکەین»‪.‬‬ ‫‪4‬گوێم لە ژمارەی ئەوانەی مۆر کرابوون‪ ،‬سەد و چل و چوار هەزار لە هەموو هۆزەکانی نەوەی ئیسرائیل مۆر کران‪.‬‬ ‫‪5‬لە هۆزی یەهودا دوانزە هەزار مۆر کرابوون ‪.‬لە هۆزی ڕوبێن دوانزە هەزار مۆر کران ‪.‬لە هۆزی گاد دوانزە هەزار مۆر کران‪.‬‬ ‫‪6‬لە هۆزی ئازەر دوانزە هەزار مۆر کران ‪.‬لە هۆزی نەپتالیم دوانزە هەزار مۆر کران ‪.‬لە هۆزی مەنەش دوانزە هەزار مۆر کران‪.‬‬ ‫‪7‬لە هۆزی شیمعۆن دوانزە هەزار مۆر کران ‪.‬لە هۆزی لێڤی دوانزە هەزار مۆر کران ‪.‬لە هۆزی ئیساخار دوانزە هەزار مۆر کران‪.‬‬ ‫‪8‬لە هۆزی زابولۆن دوانزە هەزار مۆر کران ‪.‬لە هۆزی یوسف دوانزە هەزار مۆر کران ‪.‬لە هۆزی بنیامین دوانزە هەزار مۆر کران‪.‬‬ ‫‪9‬دوای ئەمە بینیم‪ ،‬جەماوەرێکی زۆر کە کەس نەیدەتوانی بیژمێرن‪ ،‬لە هەموو نەتەوە و ڕەگەز و گەل و زمانێک‪ ،‬لەبەردەم تەخت و‬ ‫لەبەردەم بەرخەکەدا وەستابوون لە دەستی ئەواندا؛‬ ‫‪10‬بە دەنگێکی بەرز هاواریان کرد« ‪:‬ڕزگاری بۆ خوداکەمان کە لەسەر تەخت دانیشتووە و بۆ بەرخەکە»‪.‬‬ ‫‪11‬هەموو فریشتەکان لە دەوری تەخت و پیرەکان و چوار گیاندارەکە وەستابوون و لەسەر ڕووخساری خۆیان لەبەردەم تەختەکەدا کەوتن و‬ ‫خودایان دەپەرست‪.‬‬ ‫‪12‬وتی ‪:‬ئامین ‪:‬نیعمەت و شکۆمەندی و حیکمەت و سوپاسگوزاری و ڕێز و هێز و هێز بۆ هەمیشە و هەتا هەتایە بۆ خوداکەمان بێت ‪.‬‬ ‫ئامین‪.‬‬ ‫‪13‬یەکێک لە پیرەکان وەڵمی دامەوە« ‪:‬ئەمانە چین کە جل و بەرگی سپییان لەبەردایە؟ و لە کوێوە هاتوون؟‬ ‫‪14‬پێم گوت« ‪:‬کاکە‪ ،‬تۆ دەزانیت »‪.‬پێی وتم« ‪:‬ئەمانە ئەوانەن کە لە تەنگانەیەکی زۆرەوە هاتوونەتە دەرەوە و جلەکانیان شۆردووە و بە‬ ‫خوێنی بەرخەکە سپییان کردووەتەوە»‪.‬‬ ‫‪15‬بۆیە لەبەردەم تەختی خودادان و شەو و ڕۆژ لە پەرستگاکەیدا خزمەتی دەکەن‪ ،‬ئەوەی لەسەر تەختەکە دادەنیشێت لەنێویاندا نیشتەجێ‬ ‫دەبێت‪.‬‬ ‫‪16‬ئیتر برسی نابن و تینوو نابن ‪.‬نە خۆریان ڕووناک دەبێتەوە و نە هیچ گەرمایەک‪.‬‬

‫‪207‬‬


‫وەحی‬

‫‪17‬چونکە بەرخی ناوەڕاستی تەختەکە خۆراکیان پێدەدات و بەرەو کانیاوی ئاوی زیندوو دەیانبات‪ ،‬خوداش هەموو فرمێسکێک لە‬ ‫چاوەکانیان دەسڕێتەوە‪.‬‬ ‫بەشی هەشتەم‬ ‫‪1‬کاتێک مۆری حەوتەمی کردەوە‪ ،‬نزیکەی نیو کاتژمێر لە ئاسمان بێدەنگی هات‪.‬‬ ‫‪2‬حەوت فریشتەم بینی کە لەبەردەم خودا وەستابوون ‪.‬حەوت شمشاڵیان پێدرا‪.‬‬ ‫‪3‬فریشتەیەکی دیکە هات و لە قوربانگاکە وەستا و بخورێکی زێڕینی پێبوو ‪.‬بخورێکی زۆری پێدرا بۆ ئەوەی لەگەڵ دوعای هەموو‬ ‫پیرۆزەکاندا لەسەر قوربانگا زێڕینەکەی پێش تەختەکە پێشکەشی بکات‪.‬‬ ‫‪4‬دوکەڵی بخورەکە کە لەگەڵ دوعای پیرۆزەکاندا هاتبوو‪ ،‬لە دەستی فریشتەکەوە بەرەو خودا بەرز بووەوە‪.‬‬ ‫‪5‬فریشتەکە بخورەکەی برد و پڕی کرد لە ئاگری قوربانگاکە و فڕێیدایە سەر زەوی‪ ،‬دەنگ و ڕەشەبا و ڕەشەبا و بوومەلەرزەیەک هاتە‬ ‫ئاراوە‪.‬‬ ‫‪6‬حەوت فریشتەی حەوت شمشاڵەکەیان ئامادە کرد بۆ لێدان‪.‬‬ ‫‪7‬یەکەم فریشتە دەنگی دا و تەپوتۆز و ئاگری تێکەڵوی خوێن بەدوایدا هات و فڕێدرانە سەر زەوی‪ ،‬بەشی سێیەمی دارەکان سووتێن و‬ ‫هەموو چیمەنی سەوز سووتێن‪.‬‬ ‫‪8‬فریشتەی دووەم دەنگی دا و وەک شاخێکی گەورە کە بە ئاگر دەسوتێت فڕێدرایە دەریا‪ ،‬بەشی سێیەمی دەریاکە بوو بە خوێن‪.‬‬ ‫‪9‬بەشی سێیەمی ئەو بوونەوەرانەی لە دەریادا بوون و ژیانیان هەبوو‪ ،‬مردن ‪.‬و بەشی سێیەمی کەشتییەکان لەناوچوون‪.‬‬ ‫‪10‬فریشتەی سێیەم دەنگی دا و ئەستێرەیەکی گەورە لە ئاسمانەوە کەوتە خوارەوە و وەک چرایەک دەسووتێت و کەوتە سەر بەشی سێیەمی‬ ‫ڕووبارەکان و کانیاوی ئاوەکان‪.‬‬ ‫‪11‬ناوی ئەستێرەکەش بە کرم‪ ،‬بەشی سێیەمی ئاوەکانیش بوون بە کرم ‪.‬زۆر کەسیش بەهۆی ئاوەکانەوە مردن‪ ،‬چونکە تاڵ بوون‪.‬‬ ‫‪12‬فریشتەی چوارەم دەنگی دا و بەشی سێیەمی خۆر و بەشی سێیەمی مانگ و سێیەمی ئەستێرەکان لێیدا ‪.‬هەروەک چۆن بەشی سێهەمیان‬ ‫تاریک بوو و ڕۆژ بۆ یەک لەسەر سێی نەدرەوشایەوە و شەویش بە هەمان شێوە‪.‬‬ ‫‪13‬بینیم و گوێم لە فریشتەیەک بوو کە بە ناوەڕاستی ئاسماندا دەفڕی و بە دەنگێکی بەرز دەیگوت« ‪:‬ئاخ‪ ،‬ئاخ‪ ،‬ئاخ بۆ دانیشتوانی سەر‬ ‫زەوی بەهۆی دەنگی تری شمشاڵەکەی سێ فریشتەکە کە هەن »‪.‬هێشتا دەنگی نەداوە!‬ ‫بەشی ‪٩‬‬ ‫‪1‬فریشتەی پێنجەم دەنگی دا و ئەستێرەیەکم بینی لە ئاسمانەوە کەوتە سەر زەوی‪ ،‬کلیلی چاڵە بێ بنەکەی پێدرا‪.‬‬ ‫‪2‬چاڵە بێ بنەکەی کردەوە ‪.‬دوکەڵێک لە چاڵەکەوە هەڵهات‪ ،‬وەک دوکەڵی کورەیەکی گەورە ‪.‬خۆر و هەواش بەهۆی دوکەڵی چاڵەکەوە‬ ‫تاریک بوو‪.‬‬ ‫‪3‬لە دوکەڵەکەوە جرجێک هاتنە سەر زەوی و دەسەڵتیان پێدرا‪ ،‬وەک چۆن عەقارەبەکانی سەر زەوی دەسەڵتیان هەیە‪.‬‬ ‫‪4‬فەرمانیان پێکرا کە ئازاری چیمەنی زەوی و هیچ شتێکی سەوز و نە هیچ دارێک نەدەن ‪.‬بەڵم تەنها ئەو پیاوانەی کە مۆری خودایان لە‬ ‫پێشەوە نییە‪.‬‬ ‫‪5‬پێیان درا کە نەیانکوژن‪ ،‬بەڵکو پێنج مانگ ئازاریان بدرێ‪ ،‬ئازارەکانیان وەک ئازاری عەقارەب بوو کاتێک پیاوێک دەدات‪.‬‬ ‫‪6‬لەو ڕۆژانەدا مرۆڤەکان بەدوای مردندا دەگەڕێن و نایدۆزنەوە ‪.‬و ئارەزووی مردن دەکەن‪ ،‬مردنیش لێیان هەڵدێت‪.‬‬ ‫‪7‬شێوەی جرجەکان وەک ئەسپێک بوو کە بۆ شەڕ ئامادەکرابوون ‪.‬لەسەر سەریان وەک تاجێکی زێڕین و ڕووخساریان وەک ڕووخساری‬ ‫مرۆڤەکان بوو‪.‬‬ ‫‪8‬قژیان وەک مووی ژنان بوو‪ ،‬ددانەکانیان وەک ددانی شێر بوو‪.‬‬ ‫‪9‬سنگیان هەبوو‪ ،‬وەک سنگێکی ئاسن ‪.‬دەنگی باڵەکانیان وەک دەنگی گالیسکە زۆر ئەسپەکان بوو کە بۆ شەڕ ڕادەکردن‪.‬‬ ‫‪10‬کلکیان وەک عەقارەب بوو‪ ،‬چەقۆ لە کلکەکانیاندا بوو‪ ،‬هێزیان ئەوە بوو کە پێنج مانگ ئازاری مرۆڤەکان بدەن‪.‬‬ ‫‪11‬پاشایەکیان بەسەریاندا هەبوو‪ ،‬ئەویش فریشتەی چاڵە بێ بنکە‪ ،‬ناوی بە زمانی عیبری ئەبادۆنە‪ ،‬بەڵم بە زمانی یۆنانی ناوی ئەپۆلیۆنە‪.‬‬ ‫‪12‬ئاخێک تێپەڕیوە؛ و‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬دوو ئازاری دیکە لە دوای ئەوە دێت‪.‬‬ ‫‪13‬فریشتەی شەشەم دەنگی دا و لە چوار قۆچەکەی قوربانگا زێڕینەکەوە گوێم لە دەنگێک بوو کە لەبەردەم خودادایە‪.‬‬ ‫‪14‬بە فریشتەی شەشەمی شمشاڵەکەی گوت« ‪:‬ئەو چوار فریشتە شل بکەرەوە کە لە ڕووباری گەورەی فوراتدا بەستراون»‪.‬‬ ‫‪15‬چوار فریشتە ئازاد کران کە بۆ ماوەی کاتژمێرێک و ڕۆژێک و مانگێک و ساڵێک ئامادەکرابوون بۆ کوشتنی بەشی سێیەمی‬ ‫مرۆڤەکان‪.‬‬ ‫‪16‬ژمارەی سوپای سوارەکان دوو سەد هەزار و ژمارەیانم بیست‪.‬‬ ‫‪17‬بەم شێوەیە ئەسپەکانم لە بینینەکەدا بینی و ئەوانەی لەسەریان دانیشتبوون‪ ،‬سنگیان لە ئاگر و یاسینت و گۆگردەوە بوو‪ ،‬سەری ئەسپەکان‬ ‫وەک سەری شێر بوون ‪.‬لە دەمیانەوە ئاگر و دوکەڵ و گۆگرد دەرچوو‪.‬‬ ‫‪18‬بەهۆی ئاگر و دوکەڵ و گۆگردەوە کە لە دەمیانەوە دەرچوو‪ ،‬بەشی سێیەمی مرۆڤەکان بەم سێ کەسە کوژران‪.‬‬ ‫‪19‬چونکە دەسەڵتیان لە دەم و کلکیاندایە‪ ،‬چونکە کلکەکانیان وەک مار بوون و سەریان هەبوو‪ ،‬لەگەڵیان ئازاریان دەدا‪.‬‬ ‫‪20‬باقی ئەو پیاوانەی کە بەهۆی ئەم بەڵیانە نەکوژران‪ ،‬بەڵم لە کارەکانی دەستەکانیان پەشیمان نەبوونەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی شەیتان و بتەکانی‬ ‫زێڕ و زیو و مس و بەرد و دار نەپەرستن نە دەتوانێت ببینێت و نە ببیستێت و نە بڕوات‪.‬‬ ‫‪21‬نە لە کوشتنەکانیان و نە لە جادووگەرییەکانیان و نە لە زیناکردنیان و نە لە دزیەکانیان پەشیمان نەبوونەوە‪.‬‬

‫‪208‬‬


‫وەحی‬

‫بەشی ‪١٠‬‬ ‫‪1‬بینیم فریشتەیەکی بەهێزی دیکە لە ئاسمانەوە هاتە خوارەوە و هەورێکی لەبەردا بوو‪ ،‬کەوانەیەک لەسەر سەری بوو‪ ،‬ڕووخساری وەک‬ ‫خۆر بوو‪ ،‬پێیەکانی وەک ستوونی ئاگر‪.‬‬ ‫‪2‬کتێبێکی بچووکی لە دەستدا بوو کە کراوە بوو‪ ،‬پێی ڕاستی خستە سەر دەریا و پێی چەپی لەسەر زەوی دانا‪.‬‬ ‫‪3‬بە دەنگێکی بەرز هاواریان کرد‪ ،‬وەک ئەوەی شێرێک هاوار دەکات‪ ،‬کاتێک هاوار دەکات‪ ،‬حەوت ڕەشەبا دەنگیان دەرکرد‪.‬‬ ‫‪4‬کاتێک حەوت ڕەشەباکە دەنگیان بەرزکردەوە‪ ،‬خەریک بوو بنووسم‪ ،‬گوێم لە دەنگێک بوو لە ئاسمانەوە پێی وتم« ‪:‬ئەو شتانەی حەوت‬ ‫ڕەشەباکە گوتوویانە مۆر بکە و مەینووسە»‪.‬‬ ‫‪5‬ئەو فریشتەیەی کە بینیم لەسەر دەریا و لەسەر زەوی وەستاوە‪ ،‬دەستی بەرزکردەوە بۆ ئاسمان‪.‬‬ ‫‪6‬سوێندیان بەو کەسە خوارد کە بۆ هەتاهەتایە و هەتا هەتایە زیندووە‪ ،‬کە ئاسمان و شتەکانی ناوی و زەوی و شتەکانی ناوی و دەریا و‬ ‫شتەکانی ناوی دروست کردووە‪ ،‬کە کات هەبێت چیتر‪:‬‬ ‫‪7‬بەڵم لە ڕۆژانی دەنگی فریشتەی حەوتەمدا‪ ،‬کە دەست دەکات بە لێدان‪ ،‬نهێنی خودا تەواو دەبێت‪ ،‬وەک چۆن بە بەندەکانی پێغەمبەرانی‬ ‫ڕاگەیاندووە‪.‬‬ ‫‪8‬ئەو دەنگەی لە ئاسمانەوە بیستم دیسانەوە قسەی لەگەڵ کردم و گوتی« ‪:‬بڕۆ ئەو کتێبە بچووکە وەربگرە کە لە دەستی ئەو فریشتەیەی کە‬ ‫لەسەر دەریا و سەر زەوی وەستاوە»‪.‬‬ ‫‪9‬چوومە لی فریشتەکە و پێم گوت ‪:‬کتێبە بچووکەکەم پێ بدە ‪.‬پێی وتم« ‪:‬ببە و بیخۆ ‪.‬سکت تاڵ دەکات‪ ،‬بەڵم لە دەمتدا وەک هەنگوین‬ ‫شیرین دەبێت‪.‬‬ ‫‪10‬کتێبە بچووکەکەم لە دەستی فریشتەکە دەرهێنا و خواردم ‪.‬لە دەممدا وەک هەنگوین شیرین بوو‪ ،‬هەر کە خواردم‪ ،‬سکم تاڵ بوو‪.‬‬ ‫‪11‬ئەویش پێی وتم« ‪:‬دەبێت جارێکی تر پێشبینی بکەیتەوە لەبەردەم گەل و گەل و زمان و پاشاکاندا»‪.‬‬ ‫بەشی ‪١١‬‬ ‫‪1‬چەقۆیەکی وەک چەقۆیەک پێدام‪ ،‬فریشتەکە وەستا و گوتی« ‪:‬هەڵسە و پەرستگای خودا و قوربانگا و ئەوانەی تێیدا دەپەرستن بپێو»‪.‬‬ ‫‪2‬بەڵم حەوشەی دەرەوەی پەرستگاکە جێی بهێڵە و مەیپێون ‪.‬چونکە بە نەتەوەکان دراوە‪ ،‬چل و دوو مانگ لە ژێر پێدا لە شارە پیرۆزەکە‬ ‫دەڕۆن‪.‬‬ ‫‪3‬من دەسەڵت دەدەم بە دوو شایەتحاڵەکەم و هەزار و دوو سەد و هەشتا ڕۆژ پێشبینی دەکەن‪ ،‬بە پۆشاکی گونییەوە‪.‬‬ ‫‪4‬ئەمانە دوو دار زەیتون و دوو مۆمدانەکەن کە لەبەردەم خودای زەویدا وەستاون‪.‬‬ ‫‪5‬ئەگەر کەسێک بیەوێت ئازاریان بدات‪ ،‬ئاگر لە دەمیانەوە دێتە دەرەوە و دوژمنەکانیان دەخوات‪ ،‬ئەگەر کەسێکیش ئازاریان بدات‪ ،‬دەبێت‬ ‫بەم شێوەیە بکوژرێت‪.‬‬ ‫‪6‬ئەمانە دەسەڵتیان هەیە ئاسمان دابخەن‪ ،‬بۆ ئەوەی لە ڕۆژانی پێشبینییەکانیاندا باران نەبارێت‪ ،‬دەسەڵتیان بەسەر ئاوەکاندا هەیە بۆ ئەوەی‬ ‫بیانکەنە خوێن و زەوی بە هەموو بەڵیەک بکوژن‪ ،‬هەرکاتێک کە دەیانەوێت‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک شایەتحاڵی خۆیان تەواو دەکەن‪ ،‬ئەو دڕندەیەی لە چاڵە بێ بنەکەوە سەردەکەوێت‪ ،‬شەڕیان لەگەڵ دەکات و بەسەریاندا زاڵ دەبێت و‬ ‫دەیانکوژێت‪.‬‬ ‫‪8‬تەرمی مردووەکانیان لە شەقامی شارە گەورەکەدا دەکەون‪ ،‬کە لە ڕووی ڕۆحییەوە پێی دەوترێت سۆدۆم و میسر‪ ،‬کە پەروەردگارمان‬ ‫لەوێش لە خاچ دراوە‪.‬‬ ‫‪9‬سێ ڕۆژ و نیو لە گەل و خزم و زمان و نەتەوەکان تەرمی مردووەکانیان دەبینن و ڕێگە نادەن تەرمی مردووەکانیان بخرێنە گۆڕەوە‪.‬‬ ‫‪10‬ئەوانەی لەسەر زەوی دەژین‪ ،‬پێیان شاد دەبن و شاد دەبن و دیاری بۆ یەکتر دەنێرن ‪.‬چونکە ئەم دوو پێغەمبەرە ئەوانەی لەسەر زەوی‬ ‫نیشتەجێ بوون ئازاریان دا‪.‬‬ ‫‪11‬دوای سێ ڕۆژ و نیو ڕۆحی ژیان لە خوداوە هاتە ناویان و لەسەر پێی خۆیان وەستان ‪.‬ترسێکی زۆریش کەوتە سەر ئەوانەی کە‬ ‫ئەوانیان بینی‪.‬‬ ‫‪12‬گوێیان لە دەنگێکی گەورە بوو لە ئاسمانەوە پێی دەگوت« ‪:‬سەرە بۆ ئێرە »‪.‬ئینجا بە هەورێک بەرەو ئاسمان بەرزبوونەوە ‪.‬دوژمنەکانیان‬ ‫چاویان لێکردن‪.‬‬ ‫‪13‬هەر لەو کاتەدا بوومەلەرزەیەکی گەورە ڕوویدا و بەشی دەیەی شارەکە کەوتە خوارەوە و لە بوومەلەرزەکەدا حەوت هەزار کەس‬ ‫کوژران‪ ،‬پاشماوەکانیش ترساون و شکۆمەندییان بە خودای ئاسمان بەخشی‪.‬‬ ‫‪14‬ئاخی دووەم تێپەڕیوە ‪.‬و‪ ،‬سەیرکە‪ ،‬ئازاری سێیەم بە خێرایی دێت‪.‬‬ ‫‪15‬فریشتەی حەوتەم دەنگی دا ‪.‬لە ئاسمان دەنگی گەورە دەهاتن و دەیانگوت« ‪:‬شانشینییەکانی ئەم جیهانە بوونەتە شانشینی پەروەردگارمان‬ ‫و مەسیحەکەی ‪.‬و بۆ هەتا هەتایە حوکمڕانی دەکات‪.‬‬ ‫‪16‬ئەو بیست و پیرانەی کە لەسەر کورسییەکانیان لەبەردەم خودا دانیشتبوون‪ ،‬لەسەر ڕووخساری خۆیان کەوتنە خوارەوە و خودایان‬ ‫دەپەرست‪.‬‬ ‫‪17‬گوتی« ‪:‬ئەی یەزدانی پەروەردگاری گەورە‪ ،‬سوپاست دەکەین‪ ،‬کە ئێستا و لەناوچوون و داهاتوو ‪.‬چونکە دەسەڵتە گەورەکەت‬ ‫وەرگرتووە و پاشایەتیت کردووە‪.‬‬ ‫‪18‬گەلن تووڕە بوون و تووڕەیی تۆ و کاتی مردووەکان هات کە دادگایی بکرێن و پاداشت بدەیتەوە بە بەندەکانت پێغەمبەران و پیرۆزەکان‬ ‫و ئەوانەی لە ناوت دەترسن ‪.‬بچووک و گەورە؛ و ئەوانە لەناو ببەن کە زەوی لەناو دەبەن‪.‬‬

‫‪209‬‬


‫وەحی‬

‫‪19‬پەرستگای خودا لە ئاسمان کرایەوە و سندوقی پەیمانەکەی لە پەرستگاکەیدا بینرا‪ ،‬ڕەشەبا و دەنگ و ڕەشەبا و بوومەلەرزە و تەپوتۆزی‬ ‫گەورە هات‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٢‬‬ ‫‪1‬سەرسوڕهێنەرێکی گەورە لە ئاسمان دەرکەوت ‪.‬ژنێک کە خۆر لەبەردا بوو‪ ،‬مانگ لە ژێر پێیەکانیدا بوو‪ ،‬تاجی دوانزە ئەستێرەی لەسەر‬ ‫سەری بوو‪.‬‬ ‫‪2‬ئەو ژنە دووگیان بوو‪ ،‬هاوار دەکات‪ ،‬لە کاتی لەدایکبووندا تووشی منداڵبوون بوو و ئازاری هەبوو بۆ ئەوەی منداڵی بێت‪.‬‬ ‫‪3‬سەرسوڕهێنەرێکی دیکە لە ئاسمان دەرکەوت ‪.‬ئەژدیهایەکی گەورەی سووری بینی‪ ،‬حەوت سەر و دە قۆچ و حەوت تاجی لەسەر سەری‪.‬‬ ‫‪4‬کلکەکەی بەشی سێیەمی ئەستێرەکانی ئاسمانی ڕاکێشا و فڕێیدایە سەر زەوی‪ ،‬ئەژدیهاکە لەبەردەم ئەو ژنەی کە ئامادەبوو منداڵەکەی‬ ‫بخوات‪ ،‬وەستا و هەر کە منداڵەکەی لەدایک بوو بخوات‪.‬‬ ‫‪5‬منداڵێکی پیاوی لەدایک کرد‪ ،‬کە بە دارێکی ئاسن فەرمانڕەوایی هەموو گەلنی دەکرد‪ ،‬منداڵەکەی بەرزکرایەوە بۆ لی خودا و‬ ‫تەختەکەی‪.‬‬ ‫‪6‬ژنەکە هەڵت بۆ بیابان‪ ،‬لەوێ شوێنێکی لەلیەن خوداوە ئامادەکراوە‪ ،‬تا هەزار و دوو سەد و هەشت ڕۆژ لەوێ خۆراکیان پێبدات‪.‬‬ ‫‪7‬لە ئاسمان شەڕ ڕوویدا‪ ،‬میکائیل و فریشتەکانی دژی ئەژدیهاکە شەڕیان کرد ‪.‬ئەژدیهاکە و فریشتەکانی شەڕیان کرد‪،‬‬ ‫‪8‬سەرکەوتوو نەبوو ‪.‬ئیتر شوێنەکەیان لە ئاسمان نەدۆزرایەوە‪.‬‬ ‫‪9‬ئەژدیها گەورەکە فڕێدرایە دەرەوە‪ ،‬ئەو مارە پیرە‪ ،‬کە ناوی شەیتان و شەیتان بوو‪ ،‬کە هەموو جیهان فریو دەدات‪ ،‬فڕێدرایە دەرەوە بۆ‬ ‫سەر زەوی و فریشتەکانی لەگەڵیدا فڕێدرانە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪10‬لە ئاسمان گوێم لە دەنگێکی بەرز بوو کە دەیگوت« ‪:‬ئێستا ڕزگاربوون و هێز و شانشینی خوداکەمان و هێزی مەسیحەکەی هاتووە‪،‬‬ ‫چونکە تۆمەتبارکەری براکانمان فڕێدرایە خوارەوە‪ ،‬کە تۆمەتباریان کرد لەبەردەم خوداکەماندا و شەو‪.‬‬ ‫‪11‬بە خوێنی بەرخەکە و بە قسەی شایەتحاڵی خۆیان بەسەریدا زاڵ بوون ‪.‬هەتا مردنیش ژیانیان خۆش نەویست‪.‬‬ ‫‪12‬بۆیە ئەی ئاسمانەکان و ئەوانەی تێیدا نیشتەجێن‪ ،‬شاد بن ‪.‬ئاخ بۆ دانیشتوانی زەوی و دەریا !چونکە شەیتان بە تووڕەیییەکی زۆرەوە‬ ‫هاتۆتە لی ئێوە‪ ،‬چونکە دەزانێت کە ماوەیەکی کەمی ماوە‪.‬‬ ‫‪13‬کاتێک ئەژدیهاکە بینی کە فڕێدراوەتە سەر زەوی‪ ،‬ئەو ژنەی کە منداڵەکەی لەدایک کرد‪ ،‬گۆشەگیری کرد‪.‬‬ ‫‪14‬ژنەکەش دوو باڵی هەڵۆیەکی گەورەیان پێدرا‪ ،‬بۆ ئەوەی بفڕێت بۆ بیابان‪ ،‬بۆ شوێنی خۆی‪ ،‬لەوێ بۆ ماوەیەک و کات و نیو کات لە‬ ‫ڕووی مارەوە خۆراک دەدرێت‪.‬‬ ‫‪15‬مارەکە ئاوی لە دەمی خۆی وەک لفاوێک بە دوای ژنەکەدا فڕێدا‪ ،‬تا لە لفاوەکە بیبات‪.‬‬ ‫‪16‬زەوی یارمەتی ژنەکەی دا‪ ،‬زەوی دەمی کردەوە و لفاوەکەی قووت دا کە ئەژدیهاکە لە دەمی فڕێیدا‪.‬‬ ‫‪17‬ئەژدیهاکە لە ژنەکە تووڕە بوو‪ ،‬چووە شەڕ لەگەڵ پاشماوەی نەوەکانی‪ ،‬کە فەرمانەکانی خودا دەپارێزن و شایەتحاڵی عیسا مەسیحیان‬ ‫هەیە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٣‬‬ ‫‪1‬لەسەر خۆڵ و خۆڵەمێشی دەریاکە وەستام و بینیم دڕندەیەک لە دەریا هەڵدەستا‪ ،‬حەوت سەر و دە قۆچ و دە تاجی لەسەر قۆچەکانی و ناوی‬ ‫کوفر لەسەر سەری‪.‬‬ ‫‪2‬ئەو دڕندەیەی کە بینیم لە پلنگ دەچوو‪ ،‬پێیەکانی وەک پێی ورچ و دەمی وەک دەمی شێر بوو‪ ،‬ئەژدیهاکەش دەسەڵتی خۆی و‬ ‫کورسییەکەی و دەسەڵتێکی گەورەی پێبەخشی‪.‬‬ ‫‪3‬یەکێک لە سەرەکانیم بینی کە بریندار بوو تا مردن ‪.‬برینە کوشندەکەی چاک بووەوە‪ ،‬هەموو جیهان بە دوای ئەو دڕندەدا سەرسام بوون‪.‬‬ ‫‪4‬ئەو ئەژدیهایەیان پەرست کە دەسەڵتی بە دڕندەکە بەخشی‪ ،‬دڕندەکەیان پەرست و گوتیان« ‪:‬کێ لە دڕندە دەچێت؟ »کێ توانای ئەوەی‬ ‫هەیە شەڕی لەگەڵ بکات؟‬ ‫‪5‬دەمێکی پێدرا کە قسەی گەورە و کوفر بکات ‪.‬دەسەڵتی پێدرا کە چل و دوو مانگ بەردەوام بێت‪.‬‬ ‫‪6‬ئینجا دەمی کردەوە بۆ کوفرکردن بە خودا‪ ،‬بۆ کوفرکردن بە ناوی خۆی و چادرەکەی و ئەوانەی لە ئاسماندا نیشتەجێن‪.‬‬ ‫‪7‬پێدرا شەڕ لەگەڵ پیرۆزەکان بکات و بەسەریاندا زاڵ بێت‪ ،‬دەسەڵتی بەسەر هەموو ڕەگەز و زمان و نەتەوەکاندا پێدرا‪.‬‬ ‫‪8‬هەموو ئەوانەی لەسەر زەوی دەژین‪ ،‬ئەو دەپەرستن‪ ،‬کە ناوەکانیان لە کتێبی ژیانی بەرخی کوژراودا نەنووسراوە کە لە سەرەتای‬ ‫دروستبوونی جیهانەوە کوژراوە‪.‬‬ ‫‪9‬ئەگەر کەسێک گوێی هەیە با بیبیستێت‪.‬‬ ‫‪10‬ئەوەی بەرەو دیل دەبات‪ ،‬دەچێتە دیل‪ ،‬ئەوەی بە شمشێر بکوژێت دەبێت بە شمشێر بکوژرێت ‪.‬لێرەدا سەبر و ئیمانی پیرۆزەکانە‪.‬‬ ‫‪11‬بینیم دڕندەیەکی دیکە لە زەویەوە دێتە دەرەوە ‪.‬دوو قۆچەکەی وەک بەرخێک بوو‪ ،‬وەک ئەژدیها قسەی دەکرد‪.‬‬ ‫‪12‬هەموو هێزی دڕندەی یەکەم لەبەردەمیدا بەکاردەهێنێت و زەوی و ئەوانەی تێیدا نیشتەجێن دەپەرستن بۆ یەکەم دڕندە‪ ،‬کە برینە‬ ‫کوشندەکەی چاک بووەتەوە‪.‬‬ ‫‪13‬سەرسوڕهێنەرە گەورەکان دەکات‪ ،‬ئاگر لە ئاسمانەوە بۆ سەر زەوی لەبەردەم مرۆڤەکاندا دادەبەزێت‪.‬‬ ‫‪14‬ئەوانەی لەسەر زەوی دەخەڵەتێنێت‪ ،‬بەو موعجیزەی کە دەسەڵتی هەبوو لەبەردەم دڕندەکەدا بیکات ‪.‬بە ئەوانەی لەسەر زەوی دەگوت‪،‬‬ ‫وێنەیەک بۆ ئەو دڕندە دروست بکەن‪ ،‬کە برینەکەی بە شمشێر بوو و زیندوو بوو‪.‬‬

‫‪210‬‬


‫وەحی‬

‫‪15‬دەسەڵتی ئەوەی هەبوو کە وێنەی دڕندەکە ژیانی پێبدات‪ ،‬تاکو وێنەی دڕندەکە هەم قسە بکات و هەموو ئەوانەی نەیانویست وێنەی‬ ‫دڕندەکە بپەرستن بکوژرێن‪.‬‬ ‫‪16‬هەمووان بە بچووک و گەورە و دەوڵەمەند و هەژار و ئازاد و کۆیلیەتی لە دەستی ڕاستیان یان لە پێشەوەیاندا نیشانەیەک وەردەگرێت‪.‬‬ ‫‪17‬بۆ ئەوەی کەس نەتوانێت بکڕێت و نەیفرۆشێت‪ ،‬تەنها ئەو کەسە نەبێت کە نیشانە و ناوی دڕندە و ژمارەی ناوەکەی هەبێت‪.‬‬ ‫‪18‬لێرەدا حیکمەتە ‪.‬ئەوەی تێگەیشتنی هەیە با ژمارەی دڕندەکە بژمێرێت‪ ،‬چونکە ژمارەی مرۆڤە ‪.‬ژمارەکەی شەش سەد و هەشت و شەش‬ ‫کەسە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٤‬‬ ‫‪1‬سەیرم کرد‪ ،‬بەرخێک لەسەر چیای سیۆن وەستابوو‪ ،‬سەد و چل و چوار هەزار کەسیش لەگەڵیدا بوو‪ ،‬ناوی باوکی لە پێشەوەیان‬ ‫نووسرابوو‪.‬‬ ‫‪2‬گوێم لە دەنگێک بوو لە ئاسمانەوە‪ ،‬وەک دەنگی ئاوی زۆر و وەک دەنگی ڕەشەبایەکی گەورە‪ ،‬گوێم لە دەنگی چەپکە گوڵەکان بوو کە بە‬ ‫چەپکە گوڵەکانیان دەژەنن‪.‬‬ ‫‪3‬لەبەردەم تەخت و چوار گیاندار و پیرەکاندا وەک گۆرانییەکی نوێ گۆرانییان گوت‪ ،‬جگە لەو سەد و چل و چوار هەزارەی کە لە زەوی‬ ‫ڕزگارکرابوون‪ ،‬کەس نەیتوانی ئەو گۆرانییە فێربێت‪.‬‬ ‫‪4‬ئەمانە ئەوانەن کە بە ژن پیس نەبوون ‪.‬چونکە ئەوان کچێن ‪.‬ئەمانە ئەوانەن کە شوێن بەرخەکە دەکەون بۆ هەر شوێنێک بچێت ‪.‬ئەمانە لە‬ ‫نێو مرۆڤەکاندا ڕزگار کران‪ ،‬یەکەم بەرهەم بوون بۆ خودا و بەرخەکە‪.‬‬ ‫‪5‬هیچ فێڵێک لە دەمیاندا نەدۆزراوەتەوە‪ ،‬چونکە لەبەردەم تەختی خودادا بێ تاوانن‪.‬‬ ‫‪6‬فریشتەیەکی دیکەم بینی کە لە ناوەڕاستی ئاسماندا دەفڕی و ئینجیلی هەمیشەیی پێبوو بۆ ئەوەی بانگەشەی بۆ ئەوانەی لەسەر زەوی و بۆ‬ ‫هەموو نەتەوە و خزم و زمان و گەلێک بکات‪.‬‬ ‫‪7‬بە دەنگێکی بەرز گوتی« ‪:‬لە خودا بترسن و شکۆمەندی بۆ بکەن ‪.‬چونکە کاتی دادگاییکردنی هاتووە‪ ،‬ئەو کەسە بپەرستن کە ئاسمان و‬ ‫زەوی و دەریا و کانیاوی ئاوەکانی دروستکردووە‪.‬‬ ‫‪8‬فریشتەیەکی دیکەش بەدوایدا هات و گوتی« ‪:‬بابل کەوتووە و کەوتووە‪ ،‬ئەو شارە گەورەیە‪ ،‬چونکە هەموو گەلنی لە شەرابی تووڕەیی‬ ‫زیناکارییەکەی خواردەوە»‪.‬‬ ‫‪9‬فریشتەی سێیەمیش بەدوایاندا ڕۆیشت و بە دەنگێکی بەرزەوە گوتی« ‪:‬ئەگەر کەسێک دڕندە و وێنەکەی بپەرستێت و نیشانەکەی لە‬ ‫پێشەوەی یان لە دەستیدا وەربگرێت‪.‬‬ ‫‪10‬ئەو کەسە لە شەرابی تووڕەیی خودا دەخواتەوە‪ ،‬کە بەبێ تێکەڵو دەڕژێتە ناو جامەکەی تووڕەییەوە ‪.‬لەبەردەم فریشتە پیرۆزەکان و‬ ‫بەرخەکەدا بە ئاگر و گۆگرد ئازار دەدرێت‪.‬‬ ‫‪11‬دوکەڵی ئازارەکانیان بۆ هەتا هەتایە بەرز دەبێتەوە‪ ،‬شەو و ڕۆژ پشوویان نییە‪ ،‬ئەوانەی دڕندە و وێنەکەی دەپەرستن و هەرکەسێک‬ ‫نیشانەی ناوەکەی وەربگرێت‪.‬‬ ‫‪12‬لێرەدا سەبر و خۆڕاگری پیرۆزەکانە‪ ،‬لێرەدا ئەوانەی فەرمانەکانی خودا و باوەڕ بە عیسا دەپارێزن‪.‬‬ ‫‪13‬ئینجا گوێم لە دەنگێک بوو لە ئاسمانەوە پێی وتم ‪:‬بنووسە ‪:‬خۆشبەختن ئەو مردووانەی لەمەودوا لە یەزدان دەمرن ‪.‬و کارەکانیان‬ ‫بەڕاستی بەدوایاندا دێت‪.‬‬ ‫‪14‬سەیرم کرد هەورێکی سپیم بینی و لەسەر هەورەکە وەک کوڕی مرۆڤ دانیشتبوو‪ ،‬تاجێکی زێڕینی لەسەر سەری و داسێکی تیژی لە‬ ‫دەستدا بوو‪.‬‬ ‫‪15‬فریشتەیەکی دیکە لە پەرستگاکە هاتە دەرەوە و بە دەنگێکی بەرزەوە هاوار دەکات بۆ ئەو دانیشتووە کە لەسەر هەورەکە دانیشتبوو ‪:‬‬ ‫«داسەکەت بخەرە ناوەوە و دروێنە بکە‪ ،‬چونکە کاتی دروێنەکردنت هاتووە ‪.‬چونکە دروێنەی زەوی پێگەیشتووە‪.‬‬ ‫‪16‬ئەوەی لەسەر هەورەکە دانیشتبوو‪ ،‬داسەکەی خستە سەر زەوی ‪.‬زەوی دروێنە کرا‪.‬‬ ‫‪17‬فریشتەیەکی دیکەش لە پەرستگاکە هاتە دەرەوە‪ ،‬کە داسێکی تیژی هەبوو‪.‬‬ ‫‪18‬فریشتەیەکی دیکە لە قوربانگاکە هاتە دەرەوە کە دەسەڵتی بەسەر ئاگردا هەبوو ‪.‬بە هاوارێکی بەرزەوە بۆ ئەو کەسەی کە داسەکەی تیژ‬ ‫بوو هاوار دەکات و گوتی« ‪:‬داسکە تیژەکەت بخەرە ناوەوە و کۆپەکانی ترێی زەوی کۆبکەرەوە ‪.‬چونکە ترێیەکانی بە تەواوی پێگەیشتوون‪.‬‬ ‫‪19‬فریشتەکە داسەکەی خستە ناو زەوی و ترێی زەوی کۆکردەوە و فڕێیدایە ناو چەقۆی گەورەی تووڕەیی خودا‪.‬‬ ‫‪20‬چەقۆی شەرابەکە لە دەرەوەی شارەکە چەقۆی لێدرا و خوێن لە چەقۆکە دەرچوو تا کۆتی ئەسپەکان بە درێژایی هەزار و شەش سەد‬ ‫مەتر‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٥‬‬ ‫‪1‬لە ئاسمان نیشانەیەکی دیکەم بینی کە گەورە و سەرسوڕهێنەر بوو‪ ،‬حەوت فریشتە حەوت بەڵی کۆتایییان هەبوو ‪.‬چونکە لەواندا‬ ‫تووڕەیی خودا پڕ بووە‪.‬‬ ‫‪2‬بینیم کە دەریایەکی شووشەیی تێکەڵ بە ئاگر بوو‪ ،‬ئەوانەی سەرکەوتنیان بەسەر دڕندە و وێنەکەی و نیشانەکەی و ژمارەی ناوەکەیدا‬ ‫بەدەستهێنا‪ ،‬لەسەر دەریای شووشە وەستابوون ‪ ،‬هەبوونی چەپکە گوڵی خودا‪.‬‬ ‫‪3‬گۆرانی موسا بەندەی خودا و گۆرانی بەرخ دەڵێنەوە« ‪:‬ئەی یەزدانی پەروەردگاری گەورە کارەکانت گەورە و سەرسوڕهێنەرن ‪.‬ئەی‬ ‫پاشای پیرۆزەکان‪ ،‬ڕێگاکانت دادپەروەر و ڕاستن‪.‬‬

‫‪211‬‬


‫وەحی‬

‫‪4‬ئەی یەزدان‪ ،‬کێ لە تۆ نەترسێت و ناوەکەت شکۆمەند نەکات؟ چونکە تەنها تۆ پیرۆزیت‪ ،‬چونکە هەموو گەلن دێن و لەبەردەمتدا‬ ‫دەپەرستن ‪.‬چونکە حوکمەکانت دەرکەوتوون‪.‬‬ ‫‪5‬دوای ئەوە سەیرم کرد‪ ،‬پەرستگای چادری شایەتحاڵی لە ئاسمان کرایەوە‪.‬‬ ‫‪6‬حەوت فریشتەکە لە پەرستگاکە هاتنە دەرەوە و حەوت بەڵیان پێ بوو‪ ،‬کەتانێکی پاک و سپییان لەبەردا بوو و سنگیان بە پشتێنی زێڕین‬ ‫بەسترابوو‪.‬‬ ‫‪7‬یەکێک لە چوار گیاندارەکە حەوت قاپێکی زێڕینی پڕ لە تووڕەیی خودا کە بۆ هەتاهەتایە زیندووە‪ ،‬بەخشییە حەوت فریشتەکە‪.‬‬ ‫‪8‬پەرستگاکە پڕ بوو لە دوکەڵی شکۆمەندی خودا و هێزی ئەو ‪.‬کەس نەیتوانی بچێتە ناو پەرستگاکە‪ ،‬تا حەوت بەڵی حەوت فریشتەکە‬ ‫جێبەجێ نەکرا‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٦‬‬ ‫‪1‬گوێم لە دەنگێکی گەورە بوو لە پەرستگاکەوە بە حەوت فریشتەکەی گوت« ‪:‬بڕۆن و کوپەکانی تووڕەیی خودا بڕێژنە سەر زەوی»‪.‬‬ ‫‪2‬یەکەمیان ڕۆیشت و جامەکەی بەسەر زەویدا ڕشت ‪.‬برینێکی ژاوەژاو و سەخت کەوتە سەر ئەو پیاوانەی کە نیشانەی دڕندەیان هەبوو و‬ ‫ئەوانەی کە وێنەکەیان دەپەرست‪.‬‬ ‫‪3‬فریشتەی دووەم پەرداخەکەی ڕشتە سەر دەریا ‪.‬وەک خوێنی مردووێک بوو‪ ،‬هەموو گیانێکی زیندوو لە دەریادا مرد‪.‬‬ ‫‪4‬فریشتەی سێیەمیش پەرداخەکەی ڕشتە سەر ڕووبار و کانیاوەکانی ئاو ‪.‬و بوونە خوێن‪.‬‬ ‫‪5‬گوێم لە فریشتەی ئاوەکان بوو کە دەیگوت« ‪:‬ئەی یەزدان‪ ،‬تۆ ڕاستودروستیت‪ ،‬کە هەبوویت و دەبیت‪ ،‬چونکە تۆ بەم شێوەیە حوکمت‬ ‫داوە»‪.‬‬ ‫‪6‬چونکە خوێنی پیرۆزەکان و پێغەمبەرانیان ڕشتووە و تۆ خوێنت پێداون بۆ خواردنەوە ‪.‬چونکە ئەوان شایستەن‪.‬‬ ‫‪7‬گوێم لە کەسێکی دیکە بوو لە قوربانگاکەوە دەیگوت« ‪:‬ئەی یەزدانی پەروەردگاری گەورە‪ ،‬حوکمەکانت ڕاست و ڕاستن»‪.‬‬ ‫‪8‬فریشتەی چوارەم پەرداخەکەی ڕشتە سەر خۆر ‪.‬دەسەڵتی پێدرا کە مرۆڤەکان بە ئاگر بسوتێنێت‪.‬‬ ‫‪9‬مرۆڤەکان بەهۆی گەرماییەکی زۆرەوە سووتێنران و کوفریان بە ناوی خودا کرد‪ ،‬کە دەسەڵتی بەسەر ئەم بەڵیانەدا هەیە‪ ،‬پەشیمان‬ ‫نەبوونەوە بۆ ئەوەی شکۆمەندییان پێبدەن‪.‬‬ ‫‪10‬فریشتەی پێنجەم پەرداخەکەی ڕشتە سەر کورسی دڕندەکە ‪.‬شانشینی پڕ بوو لە تاریکی؛ و لە ئازاردا زمانیان دەقرتاند‪.‬‬ ‫‪11‬لەبەر ئازار و برینەکانیان کوفریان بە خودای ئاسمان کرد و لە کارەکانیان پەشیمان نەبوونەوە‪.‬‬ ‫‪12‬فریشتەی شەشەم پەرداخەکەی ڕشتە سەر ڕووباری گەورەی فورات ‪.‬ئاوەکەی وشک بووەوە‪ ،‬بۆ ئەوەی ڕێگای پاشاکانی ڕۆژهەڵت‬ ‫ئامادە بکرێت‪.‬‬ ‫‪13‬سێ ڕۆحی ناپاکم بینی کە وەک چۆلەکە لە دەمی ئەژدیها و لە دەمی دڕندە و لە دەمی پێغەمبەری درۆزنەوە هاتنە دەرەوە‪.‬‬ ‫‪14‬چونکە ئەوان ڕۆحی شەیتانەکانن‪ ،‬موعجیزە دەکەن‪ ،‬کە دەچنە دەرەوە بۆ پاشاکانی زەوی و هەموو جیهان‪ ،‬بۆ ئەوەی کۆیان بکەنەوە بۆ‬ ‫شەڕی ئەو ڕۆژە گەورەیەی خودای گەورە‪.‬‬ ‫‪15‬سەیرکە‪ ،‬من وەک دزێک دێم ‪.‬خۆشبەختە ئەو کەسەی کە بە ئاگا بێت و جلەکانی دەپارێزێت‪ ،‬نەک بە ڕووتی بڕوات و‬ ‫شەرمەزارییەکەی ببینن‪.‬‬ ‫‪16‬ئەوانی کۆکردەوە بۆ شوێنێک کە بە زمانی عیبری پێی دەوترێت ئەرمەگدۆن‪.‬‬ ‫‪17‬فریشتەی حەوتەم پەرداخەکەی ڕشتە هەوا ‪.‬دەنگێکی گەورە لە پەرستگای ئاسمانەوە لە تەختەوە هاتە دەرەوە و دەیگوت« ‪:‬تەواو بوو»‪.‬‬ ‫‪18‬دەنگ و ڕەشەبا و ڕەشەبا دەهاتن ‪.‬بوومەلەرزەیەکی گەورە ڕوویدا‪ ،‬کە لەوەتەی مرۆڤەکان لەسەر زەوی بوون نەبووە‪،‬‬ ‫بوومەلەرزەیەکی هێندە بەهێز و ئەوەندە گەورە‪.‬‬ ‫‪19‬شارە گەورەکە بەسەر سێ بەشدا دابەش بوو و شارەکانی گەلن کەوتنە خوارەوە‪ ،‬بابلی گەورەش لەبەردەم خودادا یادی هاتەوە و‬ ‫جامەکەی شەرابی توندی تووڕەیییەکەی پێبدات‪.‬‬ ‫‪20‬هەموو دوورگەیەک هەڵهاتن و شاخەکانیش نەدۆزرانەوە‪.‬‬ ‫‪21‬تەپوتۆزێکی گەورە لە ئاسمانەوە کەوتە سەر مرۆڤەکان‪ ،‬هەر بەردێک بە کێشی تلێنتێک بوو‪ ،‬مرۆڤەکان بەهۆی بەڵی تەپوتۆزەکەوە‬ ‫کوفریان بە خودا کرد ‪.‬چونکە تاعونەکەی زۆر گەورە بوو‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٧‬‬ ‫‪1‬یەکێک لەو حەوت فریشتەیەی کە حەوت کوپەکەی پێبوو هات و قسەی لەگەڵ کردم و پێی وتم« ‪:‬وەرە ئێرە ‪.‬من حوکمی ئەو قحبە‬ ‫گەورەیەتان پیشان دەدەم کە لەسەر ئاوی زۆر دانیشتووە‪.‬‬ ‫‪2‬پاشاکانی زەوی زینایان لەگەڵدا کردووە و دانیشتوانی زەویش بە شەرابی زیناکارییەکەی سەرخۆش بوون‪.‬‬ ‫‪3‬ئینجا بە ڕۆحەوە منی بردە بیابان‪ ،‬ژنێکم بینی لەسەر دڕندەیەکی ڕەنگ سوور دانیشتبوو‪ ،‬پڕ لە ناوی کوفر‪ ،‬حەوت سەر و دە قۆچ‪.‬‬ ‫‪4‬ژنەکە ڕەنگی وەنەوشەیی و سووری لەبەردا بوو‪ ،‬بە زێڕ و بەردی بەنرخ و مرواری ڕازاوە بوو‪ ،‬جامێکی زێڕینی بەدەستەوە بوو کە پڕ‬ ‫بوو لە قێزەون و پیسی زیناکارییەکەی‪.‬‬ ‫‪5‬لەسەر پێشەوەی ناوی نووسرابوو" ‪:‬نهێنی‪ ،‬بابلی گەورە‪ ،‬دایکی قحب و قێزەونەکانی زەوی‪.‬‬ ‫‪6‬ژنەکەم بینی کە بە خوێنی پیرۆزەکان و بە خوێنی شەهیدانی عیسا سەرخۆش بوو‪ ،‬کاتێک بینیم بە سەرسامییەکی زۆرەوە سەرسام بووم‪.‬‬ ‫‪7‬فریشتەکە پێی وتم« ‪:‬بۆچی سەرسام بوویت؟ نهێنی ژنەکە و ئەو دڕندەیەی کە هەڵیگرتووە‪ ،‬کە حەوت سەر و دە قۆچەکەی هەیە‪ ،‬بۆت‬ ‫دەگێڕمەوە‪.‬‬

‫‪212‬‬


‫وەحی‬

‫‪8‬ئەو دڕندەیەی کە بینیوتە هەبووە و ئێستا نییە ‪.‬لە چاڵە بێ بنەکە بەرز دەبنەوە و دەچنە ناو لەناوچوون‪ ،‬ئەوانەی لەسەر زەوی دەژین‬ ‫سەرسام دەبن‪ ،‬کە ناویان لە کتێبی ژیانەوە لە سەرەتای دروستبوونی جیهانەوە نەنووسراوە‪ ،‬کاتێک سەیری ئەو دڕندەیە دەکەن کە هەبووە‬ ‫و ‪...‬نییە‪ ،‬و لەگەڵ ئەوەشدا وایە‪.‬‬ ‫‪9‬لێرەدا ئەو عەقڵەیە کە حیکمەتی هەیە ‪.‬حەوت سەرەکە حەوت شاخن‪ ،‬ژنەکە لەسەریان دادەنیشێت‪.‬‬ ‫‪10‬حەوت پاشا هەیە‪ ،‬پێنجیان کەوتوون و یەکێکیان هەیە و ئەوی دیکەیان هێشتا نەهاتووە ‪.‬کاتێک دێت‪ ،‬دەبێت بۆ ماوەیەکی کورت‬ ‫بەردەوام بێت‪.‬‬ ‫‪11‬ئەو دڕندەیەی کە هەبووە و نەماوە‪ ،‬هەشتەم و لە حەوت کەسە و بەرەو لەناوچوون دەڕوات‪.‬‬ ‫‪12‬ئەو دە قۆچانەی کە بینیوتانە دە پاشان کە تا ئێستا شانشینییان وەرنەگرتووە ‪.‬بەڵم یەک کاتژمێر لەگەڵ دڕندەکەدا وەک پاشا دەسەڵت‬ ‫وەربگرن‪.‬‬ ‫‪13‬ئەمانە یەک بیریان هەیە و هێز و هێزی خۆیان دەدەنە دڕندە‪.‬‬ ‫‪14‬ئەمانە لەگەڵ بەرخەکەدا شەڕ دەکەن و بەرخەکەش سەریان دەکەوێت‪ ،‬چونکە ئەو پەروەردگاری ئاغاکان و پاشای پاشاکانە‪ ،‬ئەوانەی‬ ‫لەگەڵیدان بانگکراون و هەڵبژێردراون و دڵسۆزن‪.‬‬ ‫‪15‬ئینجا پێی فەرمووم« ‪:‬ئەو ئاوانەی بینیوتانە‪ ،‬کە قحبەی تێدا دانیشتووە‪ ،‬گەل و خەڵک و گەل و زمانن»‪.‬‬ ‫‪16‬ئەو دە قۆچانەی کە لەسەر دڕندەکە بینیوتە‪ ،‬ئەمانە ڕقیان لە قحبەیەکە دەبێت و وێران و ڕووتی دەکەنەوە و گۆشتەکەی دەخۆن و بە ئاگر‬ ‫دەیسووتێنن‪.‬‬ ‫‪17‬چونکە خودا لە دڵیاندا داناوە تا ویستی خۆی جێبەجێ بکەن و ڕێکبکەون و شانشینی خۆیان بدەنە دڕندەکە‪ ،‬تا قسەکانی خودا جێبەجێ‬ ‫دەبن‪.‬‬ ‫‪18‬ئەو ژنەی بینیوتە ئەو شارە گەورەیەیە کە حوکمڕانی پاشاکانی زەوی دەکات‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٨‬‬ ‫‪1‬دوای ئەمانە فریشتەیەکی دیکەم بینی کە لە ئاسمانەوە هاتە خوارەوە و هێزێکی زۆری هەبوو ‪.‬زەوی بە شکۆمەندی ئەو ڕووناک بووەوە‪.‬‬ ‫‪2‬بە دەنگێکی بەهێز هاوار دەکات« ‪:‬بابلی گەورە کەوتووە و کەوتووە و بووەتە شوێنی نیشتەجێبوونی شەیتانەکان و دەستی هەموو ڕۆحێکی‬ ‫پیس و قەفەزی هەموو باڵندەیەکی ناپاک و ڕقاوی»‪.‬‬ ‫‪3‬چونکە هەموو گەلن لە شەرابی تووڕەیی زیناکارییەکەی خواردوونەتەوە و پاشاکانی زەوی لەگەڵیدا زینایان کردووە و بازرگانانی‬ ‫زەویش بەهۆی زۆری خواردنە خۆشەکانیەوە دەوڵەمەند دەبن‪.‬‬ ‫‪4‬دەنگێکی دیکەم لە ئاسمانەوە بیست کە دەیگوت« ‪:‬ئەی گەلەکەم لێی دەربچن‪ ،‬بۆ ئەوەی بەشدار نەبن لە گوناهەکانی و لە بەڵکانی‬ ‫وەرنەگرن»‪.‬‬ ‫‪5‬چونکە گوناهەکانی گەیشتوونەتە ئاسمان و خودا تاوانەکانی لەبیر کردووە‪.‬‬ ‫‪6‬هەروەک چۆن پاداشتی ئێوەی داوەتەوە پاداشتی بدەنەوە و بەپێی کارەکانی دوو هێندە بۆی بکەنەوە‪.‬‬ ‫‪7‬چەندە خۆی شکۆمەند کردووە و بە خۆشی ژیاوە‪ ،‬ئەوەندە ئازار و خەم و پەژارەی پێ بدەن‪ ،‬چونکە لە دڵیدا دەڵێت« ‪:‬من شاژن دانیشتووم‬ ‫و بێوەژن نیم و هیچ خەمێک نابینم»‪.‬‬ ‫‪8‬بۆیە بەڵکانی بە ڕۆژێک دێت‪ ،‬مردن و ماتەمینی و برسێتی ‪.‬بە ئاگر بە تەواوی دەسوتێت‪ ،‬چونکە یەزدانی پەروەردگار کە دادوەری‬ ‫دەکات بەهێزە‪.‬‬ ‫‪9‬پاشاکانی زەوی کە زینایان کردووە و بە خۆشی لەگەڵیدا ژیاون‪ ،‬کاتێک دوکەڵی سووتانی دەبینن‪ ،‬گریانی بۆ دەکەن و بۆی دەگرین‪.‬‬ ‫‪10‬لە ترسی ئازاردانی لە دوورەوە وەستابوون و گوتیان« ‪:‬ئەی بەداخ‪ ،‬ئەو شارە گەورەیەی بابل‪ ،‬ئەو شارە بەهێزە !چونکە لە یەک‬ ‫کاتژمێردا حوکمەکەت دێت‪.‬‬ ‫‪11‬بازرگانانی سەر زەوی دەگرین و ماتەمینی بۆ دەگێڕن ‪.‬چونکە ئیتر کەس کاڵکانیان ناکڕێت‪.‬‬ ‫‪12‬کاڵی بازرگانی زێڕ و زیو و بەردی بەنرخ و مرواری و کەتان و وەنەوشەیی و ئاوریشمی و سوور و هەموو دارەکانت و هەموو‬ ‫جۆرە قاپێکی عاج و هەموو جۆرە قاپێکی دار بەنرخ ‪,‬و لە مس و ئاسن و مەڕمەڕ‪،‬‬ ‫‪13‬دارچین و بۆن و مەڵهەم و بخور و شەراب و ڕۆن و ئاردی ورد و گەنم و ئاژەڵ و مەڕ و ئەسپ و گالیسکە و کۆیلە و گیانی مرۆڤەکان‪.‬‬ ‫‪14‬ئەو بەرهەمانەی کە ڕۆحت ئارەزووی دەکرد لە تۆ دوور کەوتوونەتەوە و هەموو ئەو شتانەی کە خۆش و خۆش بوون لێت ڕۆیشتوون‬ ‫و چیتر نایاندۆزیتەوە‪.‬‬ ‫‪15‬بازرگانانی ئەم شتانەی کە بەهۆی ئەوەوە دەوڵەمەند بوون‪ ،‬لە ترسی ئازارەکانی لە دوورەوە وەستاون و دەگرین و دەگرین‪.‬‬ ‫‪16‬گوتی« ‪:‬ئەی بەداخ‪ ،‬ئەو شارە گەورەیە‪ ،‬کە بە کەتان و وەنەوشەیی و سوورەوە پۆشرابوو‪ ،‬بە زێڕ و بەردی بەنرخ و مرواری‬ ‫ڕازێنرابووەوە!‬ ‫‪17‬چونکە لە یەک کاتژمێردا دەوڵەمەندییەکی زۆر پووچەڵ دەبێتەوە ‪.‬هە موو بە ڕێوه بە ڕی کە شتییە کان و هە موو کە شتییە کان و ده‬ ‫ڕیاوان و هە موو کە شتییە کان و هە موو کە شتی بازرگانی بە ده ڕیاکە وه لە دووره وه وەستابوون‪.‬‬ ‫‪18‬کاتێک دوکەڵی سووتانی کچەکەیان بینی هاواریان کرد و گوتیان« ‪:‬ئەم شارە گەورەیە لە چ شارێک دەچێت؟‬ ‫‪19‬خۆڵیان خستە سەر سەریان و هاواریان دەکرد و بە گریان و گریانەوە دەیانگوت« ‪:‬بەداخ‪ ،‬ئەو شارە گەورەیە‪ ،‬کە هەموو ئەوانەی‬ ‫کەشتییان لە دەریادا هەبوو بەهۆی گرانییەکەیەوە دەوڵەمەند بوون !چونکە لە یەک کاتژمێردا وێران بووە‪.‬‬ ‫‪20‬ئەی ئاسمان و ئێوەی نێردراوان و پێغەمبەرە پیرۆزەکان بەسەریدا شاد بن ‪.‬چونکە خودا تۆڵەی تۆی لێ کردەوە‪.‬‬ ‫‪21‬فریشتەیەکی بەهێز بەردێکی وەک بەردێکی گەورە هەڵگرت و فڕێیدایە دەریا و گوتی« ‪:‬ئەو شارە گەورەیەی بابل بە توندوتیژی‬ ‫دەڕوخێنرێت و چیتر نادۆزرێتەوە»‪.‬‬

‫‪213‬‬


‫وەحی‬

‫‪22‬ئیتر دەنگی چەپکە گوڵژەنەکان و مۆسیقاژەنەکان و چەقۆژەنەکان و شمشاڵژەنەکان بە هیچ شێوەیەک لە تۆدا نابیسترێت ‪.‬ئیتر هیچ‬ ‫پیشەگەرێک لە تۆدا نادۆزرێتەوە ‪.‬ئیتر دەنگی بەردی وردکردن لە تۆدا نابیسترێت‪.‬‬ ‫‪23‬ئیتر ڕووناکی مۆمێک لە تۆدا نادرەوشێتەوە ‪.‬ئیتر دەنگی زاوا و بووک لە تۆدا نابیسترێت‪ ،‬چونکە بازرگانەکانت پیاوی گەورەی زەوی‬ ‫بوون ‪.‬چونکە بە جادووگەرییەکانت هەموو گەلن فریو دراون‪.‬‬ ‫‪24‬خوێنی پێغەمبەران و پیرۆزەکان و هەموو ئەوانەی لەسەر زەوی کوژراون‪ ،‬لەناو ئەودا دۆزرایەوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪١٩‬‬ ‫‪1‬دوای ئەمانە گوێم لە دەنگێکی گەورەی خەڵک بوو لە ئاسمان کە دەیانگوت« ‪:‬ئەلێلویا !ڕزگاربوون و شکۆمەندی و ڕێز و دەسەڵت بۆ‬ ‫یەزدانی پەروەردگارمان‪.‬‬ ‫‪2‬چونکە حوکمەکانی ڕاست و ڕاست و دروستن‪ ،‬چونکە دادوەری ئەو قەحبە گەورەیەی کردووە‪ ،‬کە بە زیناکارییەکەی زەوی تێکدا و‬ ‫تۆڵەی خوێنی خزمەتکارەکانی لە دەستی ئەودا کردەوە‪.‬‬ ‫‪3‬دیسان گوتیان« ‪:‬ئەلێلویا ‪».‬دوکەڵەکەی بۆ هەمیشە و هەمیشە بەرز بووەوە‪.‬‬ ‫‪4‬بیست و پیر و چوار گیاندارەکە کەوتنە خوارەوە و خودای دانیشتوویان پەرست و گوتیان« ‪:‬ئامین !ئالێلویا‪.‬‬ ‫‪5‬دەنگێک لە تەختەکەوە هاتە دەرەوە و دەیگوت« ‪:‬ئەی هەموو خزمەتکارەکانی و ئەوانەی لێی دەترسن‪ ،‬چ بچووک و گەورە‪ ،‬ستایشی‬ ‫خوداکەمان بکەن»‪.‬‬ ‫‪6‬گوێم لە دەنگی جەماوەرێکی زۆر و دەنگی ئاوی زۆر و دەنگی ڕەشەبایەکی بەهێز بوو کە دەیانگوت« ‪:‬ئەلێلویا‪ ،‬چونکە یەزدانی‬ ‫پەروەردگاری بەهێز حوکمڕانی دەکات»‪.‬‬ ‫‪7‬با دڵخۆش بین و شاد بین و ڕێزی لێ بگرین‪ ،‬چونکە هاوسەرگیری بەرخەکە هاتووە و ژنەکەی خۆی ئامادە کردووە‪.‬‬ ‫‪8‬ڕێگەی پێدرا کە کەتانێکی پاک و سپی و پاک و سپی لەبەر بکات‪ ،‬چونکە کەتانێکی جوان ڕاستودروستی پیرۆزەکانە‪.‬‬ ‫‪9‬پێی فەرمووم« ‪:‬بنووسە ‪:‬خۆشبەختن ئەوانەی بانگکراون بۆ ئێوارەخوانی هاوسەرگیری بەرخەکە »‪.‬ئینجا پێی فەرمووم« ‪:‬ئەمە قسەی‬ ‫ڕاستی خودان»‪.‬‬ ‫‪10‬منیش کەوتمە بەر پێیەکانی بۆ ئەوەی بیپەرستم ‪.‬پێی وتم« ‪:‬بزانە ئەوە مەکە‪ ،‬من هاوبەندە و براکانتم کە شایەتحاڵی عیسایان هەیە‪ ،‬خودا‬ ‫بپەرستە‪ ،‬چونکە شایەتحاڵی عیسا ڕۆحی پێشبینیکردنە»‪.‬‬ ‫‪11‬ئاسمانم بینی کە کرایەوە و ئەسپێکی سپیم بینی ‪.‬ئەوەی لەسەری دانیشتبوو پێی دەگوترا دڵسۆز و ڕاستگۆ‪ ،‬بە ڕاستودروستی دادوەری‬ ‫دەکات و شەڕ دەکات‪.‬‬ ‫‪12‬چاوەکانی وەک بڵێسەی ئاگر بوون و تاجی زۆر لەسەر سەری بوو ‪.‬ناوێکی نووسرابوو‪ ،‬جگە لە خۆی کەس نەیدەزانی‪.‬‬ ‫‪13‬پۆشاکێکی لەبەردا بوو کە لە خوێندا نوقم بووبوو‪ ،‬ناوی وشەی خودایە‪.‬‬ ‫‪14‬سوپاکانی ئاسمان بە ئەسپی سپییەوە بەدوایدا ڕۆیشتن و کەتانێکی جوان و سپی و پاکیان لەبەردا بوو‪.‬‬ ‫‪15‬شمشێرێکی تیژ لە دەمی دێتە دەرەوە‪ ،‬تا گەلن پێی بکوژێت‪ ،‬بە دارێکی ئاسن حوکمڕانییان دەکات‪ ،‬چەقۆی شەرابی توند و تووڕەیی‬ ‫خودای گەورە دادەنێت‪.‬‬ ‫‪16‬لەسەر جل و بەرگەکەی و لەسەر ڕانی ناوی نووسراوە ‪:‬پاشای پاشاکان و یەزدانی یەزدان‪.‬‬ ‫‪17‬فریشتەیەکم بینی کە لەبەر خۆردا وەستابوو ‪.‬بە دەنگێکی بەرز هاوار دەکات و بە هەموو ئەو باڵندانەی لە ناوەڕاستی ئاسماندا دەفڕن‬ ‫گوتی« ‪:‬وەرن و خۆتان کۆبکەنەوە بۆ ئێوارەخوانی خودای گەورە‪.‬‬ ‫‪18‬بۆ ئەوەی گۆشتی پاشاکان و گۆشتی سەرکردەکان و گۆشتی پیاوە بەهێزەکان و گۆشتی ئەسپەکان و ئەوانەی لەسەریان دانیشتوون و‬ ‫گۆشتی هەموو مرۆڤەکان‪ ،‬ئازاد و کۆیلیەتی‪ ،‬بخۆن بچووک و گەورە‪.‬‬ ‫‪19‬دڕندە و پاشاکانی زەوی و سوپاکانیانم بینی کە کۆبوونەتەوە بۆ ئەوەی شەڕ بکەن لەگەڵ ئەو کەسەی لەسەر ئەسپەکە دانیشتووە و لەگەڵ‬ ‫سوپاکەیدا‪.‬‬ ‫‪20‬دڕندەکە و پێغەمبەرە درۆزنەکەش لەگەڵیدا گیرا کە موعجیزەی لەبەردەمیدا ئەنجامدا‪ ،‬ئەوانەی کە نیشانەی دڕندەکەیان وەرگرتبوو و‬ ‫ئەوانەی پەیکەرەکەیان دەپەرست‪ ،‬فریودا ‪.‬ئەم هەردووکیان بە زیندووی فڕێدرانە ناو دەریاچەیەکی ئاگرەوە کە بە گۆگرد دەسوتێت‪.‬‬ ‫‪21‬پاشماوەکان بە شمشێری ئەو کەسەی لەسەر ئەسپەکە دانیشتبوو کوژران‪ ،‬ئەو شمشێرە لە دەمی دەرچوو‪ ،‬هەموو باڵندەکانیش پڕ بوون لە‬ ‫گۆشتەکانیان‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٠‬‬ ‫‪1‬بینیم فریشتەیەک لە ئاسمانەوە هاتە خوارەوە‪ ،‬کلیلی چاڵە بێ بنەکەی و زنجیرێکی گەورەی بەدەستەوە بوو‪.‬‬ ‫‪2‬ئەو ئەژدیهایە‪ ،‬ئەو مارە پیرە‪ ،‬کە شەیتان و شەیتانە‪ ،‬گرت و هەزار ساڵ بەستەوە‪.‬‬ ‫‪3‬فڕێیاندایە ناو چاڵە بێ بنکە و دایخست و مۆرێکی لەسەر دانا‪ ،‬تا چیتر گەلن فریو نەدات‪ ،‬تا هەزار ساڵەکە تەواو دەبێت‪ ،‬دوای ئەوە‬ ‫دەبێت بۆ ماوەیەکی کەم ئازاد بکرێت‪.‬‬ ‫‪4‬تەختەکانم بینی و لەسەریان دانیشتن و حوکمیان پێدرا‪ ،‬ڕۆحی ئەو کەسانەم بینی کە لەبەر شایەتحاڵی عیسا و قسەی خودا سەریان بڕاوە و‬ ‫دڕندەیان نەپەرستووە ‪.‬نە وێنەکەی و نە نیشانەکەی لەسەر پێشەوەیان و نە لە دەستەکانیان وەرگرتبوو ‪.‬هەزار ساڵ لەگەڵ مەسیحدا ژیاون و‬ ‫حوکمڕانییان کرد‪.‬‬ ‫‪5‬بەڵم مردووەکانی دیکە نەژیانەوە تا هەزار ساڵەکە تەواو بوو ‪.‬ئەمە یەکەم زیندووبوونەوەیە‪.‬‬

‫‪214‬‬


‫وەحی‬

‫‪6‬خۆشبەخت و پیرۆزە ئەو کەسەی لە زیندووبوونەوەی یەکەمدا بەشداری دەکات‪ ،‬مردنی دووەم دەسەڵتی لەسەر ئەو کەسانە نییە‪ ،‬بەڵکو‬ ‫کاهینی خودا و مەسیح دەبن و هەزار ساڵ لەگەڵیدا پاشایەتی دەکەن‪.‬‬ ‫‪7‬کاتێک هەزار ساڵەکە تەواو دەبێت‪ ،‬شەیتان لە زیندانەکەی ئازاد دەکرێت‪.‬‬ ‫‪8‬دەچێتە دەرەوە بۆ فریودانی ئەو گەلنەی کە لە چوار قۆڵی زەویدان‪ ،‬جاوگ و ماگۆگ‪ ،‬بۆ ئەوەی کۆیان بکاتەوە بۆ شەڕ‪ ،‬ژمارەیان وەک‬ ‫خۆڵ و خۆڵەمێشی دەریایە‪.‬‬ ‫‪9‬ئەوان بەسەر پانایی زەویدا ڕۆیشتن و ئۆردوگای پیرۆزەکان و شارە خۆشەویستەکەیان گرتەوە‪ ،‬ئاگر لە خوداوە لە ئاسمانەوە هاتە‬ ‫خوارەوە و خواردیان‪.‬‬ ‫‪10‬ئەو شەیتانەی کە فریویان دا‪ ،‬فڕێدرایە ناو دەریاچەی ئاگر و گۆگرد‪ ،‬کە دڕندە و پێغەمبەری درۆزن لێیە و شەو و ڕۆژ بۆ هەتا هەتایە‬ ‫ئازار دەدرێن‪.‬‬ ‫‪11‬تەختێکی گەورەی سپیم بینی و ئەو کەسەی لەسەری دانیشتبوو‪ ،‬زەوی و ئاسمان لە ڕووی ئەوەوە هەڵهاتن ‪.‬جێگایەکیان بۆ نەدۆزرایەوە‪.‬‬ ‫‪12‬مردووەکانم بینی‪ ،‬بچووک و گەورە‪ ،‬لەبەردەم خودا وەستاون ‪.‬کتێبەکان کرانەوە‪ ،‬کتێبێکی دیکەش کرایەوە‪ ،‬کە کتێبی ژیانە‪ ،‬مردووەکان‬ ‫بەپێی ئەو شتانەی لە کتێبەکاندا نووسراون‪ ،‬بەپێی کارەکانیان دادگایی کران‪.‬‬ ‫‪13‬دەریا مردووەکانی بەخشی کە تێیدا بوون ‪.‬مردن و دۆزەخ ئەو مردووانەی لەناو خۆیاندا بوون‪ ،‬هەریەکەیان بەپێی کارەکانیان دادگایی‬ ‫کران‪.‬‬ ‫‪14‬مردن و دۆزەخ فڕێدرانە ناو دەریاچەی ئاگرەوە ‪.‬ئەمە مردنی دووەمە‪.‬‬ ‫‪15‬هەرکەسێک لە کتێبی ژیاندا نەدۆزرایەوە‪ ،‬فڕێدرایە ناو دەریاچەی ئاگرەوە‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢١‬‬ ‫‪1‬ئاسمانێکی نوێ و زەوییەکی نوێم بینی‪ ،‬چونکە ئاسمانی یەکەم و زەوی یەکەم تێپەڕین ‪.‬ئیتر دەریا نەما‪.‬‬ ‫‪2‬من یۆحەنا‪ ،‬شارە پیرۆزەکەم بینی‪ ،‬ئۆرشەلیمی نوێ‪ ،‬لە ئاسمانەوە لە خوداوە دێتە خوارەوە و وەک بووکێک بۆ مێردەکەی ڕازاوەتەوە‪.‬‬ ‫‪3‬لە ئاسمانەوە گوێم لە دەنگێکی گەورە بوو کە دەیگوت« ‪:‬ئەوەتا چادری خودا لەگەڵ مرۆڤەکانە و لەگەڵیان نیشتەجێ دەبێت و ئەوان دەبنە‬ ‫گەلەکەی‪ ،‬خوداش خۆی لەگەڵیان دەبێت و دەبێتە خودایان»‪.‬‬ ‫‪4‬خودا هەموو فرمێسکەکانی چاویان دەسڕێتەوە ‪.‬ئیتر مردن نامێنێت‪ ،‬نە خەم و نە هاوار و نە ئازار‪ ،‬چونکە شتەکانی پێشوو تێپەڕین‪.‬‬ ‫‪5‬ئەوی لەسەر تەختەکە دانیشتبوو گوتی« ‪:‬ئەوەتا هەموو شتێک نوێ دەکەمەوە »‪.‬پێی وتم« ‪:‬بنووسە‪ ،‬چونکە ئەم قسانە ڕاست و دڵسۆزن»‪.‬‬ ‫‪6‬پێی وتم« ‪:‬تەواو بوو »‪.‬من ئەلفا و ئۆمیگام‪ ،‬سەرەتا و کۆتایی ‪.‬ئەو کەسەی تینووی کانیاوی ئاوی ژیانە‪ ،‬بەخۆڕایی دەیدەم‪.‬‬ ‫‪7‬ئەوەی سەرکەوت‪ ،‬هەموو شتێک بە میرات دەگرێت ‪.‬منیش دەبمە خودای ئەو‪ ،‬ئەویش دەبێتە کوڕم‪.‬‬ ‫‪8‬بەڵم ترسناک و بێباوەڕ و قێزەون و بکوژ و لەشفرۆش و جادووگەر و بتپەرست و هەموو درۆزنەکان بەشداری خۆیان لەو دەریاچەیەدا‬ ‫دەبێت کە بە ئاگر و گۆگرد دەسوتێت‪ ،‬کە مردنی دووەمە‪.‬‬ ‫‪9‬یەکێک لەو حەوت فریشتەیە هاتە لم کە حەوت کوپەکەی پڕ لە حەوت بەڵی کۆتایییان پێبوو و لەگەڵم قسەی کرد و گوتی« ‪:‬وەرە ئێرە‪،‬‬ ‫بووکەکەت پیشان دەدەم کە ژنی بەرخەکە بوو»‪.‬‬ ‫‪10‬بە ڕۆح بردمی بۆ شاخێکی گەورە و بەرز و ئەو شارە گەورەیەی پیشاندام کە قودسی پیرۆزە‪ ،‬کە لە ئاسمانەوە لە خوداوە دابەزی‪.‬‬ ‫‪11‬شکۆمەندی خودای هەبوو‪ ،‬ڕووناکیەکەی وەک بەردێکی زۆر بەنرخ بوو‪ ،‬وەک بەردی یاسپێر و ڕوون وەک بلوری‪.‬‬ ‫‪12‬دیوارێکی گەورە و بەرزی هەبوو‪ ،‬دوانزە دەروازەی هەبوو‪ ،‬لە دەروازەکانیشدا دوانزە فریشتە و ناوی دوانزە هۆزی نەوەی ئیسرائیلی‬ ‫لەسەر نووسرابوو‪.‬‬ ‫‪13‬لە ڕۆژهەڵت سێ دەروازە ‪.‬لە باکوور سێ دەروازە؛ لە باشوور سێ دەروازە؛ لە ڕۆژئاواش سێ دەروازە‪.‬‬ ‫‪14‬دیواری شارەکە دوانزە بناغەی هەبوو و ناوی دوانزە نێردراوی بەرخەکەشیان تێدا بوو‪.‬‬ ‫‪15‬ئەو کەسەی لەگەڵمدا قسەی دەکرد‪ ،‬چەقۆیەکی زێڕینی هەبوو بۆ پێوانەکردنی شارەکە و دەروازەکانی و دیوارەکەی‪.‬‬ ‫‪16‬شارەکە چوار چوارگۆشەیە و درێژییەکەی بەقەد پانییەکەیە‪ ،‬شارەکەی بە کانییەکە پێوانە کرد‪ ،‬دوانزە هەزار مەتر ‪.‬درێژی و پانی و‬ ‫بەرزی یەکسانە‪.‬‬ ‫‪17‬دیوارەکەی پێوانە کرد‪ ،‬سەد و چل و چوار باڵ‪ ،‬بەپێی پێوانی پیاوێک‪ ،‬واتە فریشتەکە‪.‬‬ ‫‪18‬بینای دیوارەکەی لە یاسپێر بوو‪ ،‬شارەکەش زێڕی پاک بوو‪ ،‬وەک شووشەی ڕوون‪.‬‬ ‫‪19‬بناغەکانی دیواری شارەکەش بە هەموو جۆرە بەردی گرانبەها ڕازاوەتەوە ‪.‬یەکەم بناغە یاسپێر بوو؛ دووەمیان‪ ،‬یاقوت؛ سێیەمیان‪،‬‬ ‫چالسیدۆنییەک؛ چوارەمیان زمردێکە؛‬ ‫‪20‬پێنجەمیان‪ ،‬ساردۆنیکس؛ شەشەمیان‪ ،‬ساردیوس؛ حەوتەمیان‪ ،‬کریسۆلیتە؛ هەشتەمیان‪ ،‬بێریل؛ نۆیەمیان‪ ،‬تۆپازێک؛ دەیەمیان‪،‬‬ ‫کریسۆپراسوسێکە؛ یازدەهەمیان‪ ،‬جاسینتێکە؛ دوانزەهەمیان‪ ،‬ئەمێستی‪.‬‬ ‫‪21‬دوانزە دەروازەکەش دوانزە مرواری بوون ‪.‬هەر چەند دەروازەیەک لە یەک مرواری بوو‪ ،‬شەقامی شارەکەش زێڕی پاک بوو‪ ،‬وەک‬ ‫شووشەی شەفاف‪.‬‬ ‫‪22‬هیچ پەرستگایەکم تێدا نەبینی‪ ،‬چونکە یەزدانی پەروەردگاری گەورە و بەرخ پەرستگای ئەو پەرستگایەن‪.‬‬ ‫‪23‬شارەکە پێویستی بە خۆر و مانگ نەبوو بۆ ئەوەی تێیدا بدرەوشێتەوە‪ ،‬چونکە شکۆمەندی خودا ڕووناکی کردەوە و بەرخەکەش‬ ‫ڕووناکییەکەیە‪.‬‬ ‫‪24‬گەلنی ڕزگاربوو لە ڕووناکییدا دەڕۆن‪ ،‬پاشاکانی زەوی شکۆمەندی و شکۆمەندی خۆیان دەهێننە ناویەوە‪.‬‬ ‫‪25‬دەروازەکانی بە ڕۆژ داناخرێن‪ ،‬چونکە شەو لەوێ نابێت‪.‬‬ ‫‪26‬شکۆمەندی و شکۆمەندی گەلن دەهێننە ناویەوە‪.‬‬

‫‪215‬‬


‫وەحی‬

‫‪27‬هیچ شتێکی پیسکەر و هەرچی قێزەون و درۆکردن ناچێتە ناویەوە‪ ،‬بەڵکو ئەوانەی لە کتێبی ژیانی بەرخەکەدا نووسراون‪.‬‬ ‫بەشی ‪٢٢‬‬ ‫‪1‬ڕووبارێکی پاکی ئاوی ژیانی پیشاندام‪ ،‬کە وەک بلوری ڕوونە و لە تەختی خودا و بەرخەوە دەردەچێت‪.‬‬ ‫‪2‬لە ناوەڕاستی شەقامەکەی و لە هەر دوو لی ڕووبارەکەدا‪ ،‬درەختی ژیان هەبوو‪ ،‬کە دوانزە جۆر بەرهەمی دەهێنا و هەموو مانگێک‬ ‫بەرهەمی دەدا‪ ،‬گەڵکانی دارەکەش بۆ چاکبوونەوەی بوون گەلن‪.‬‬ ‫‪3‬ئیتر نەفرەت نامێنێت‪ ،‬بەڵم تەختی خودا و بەرخ تێیدا دەبێت ‪.‬خزمەتکارەکانیش خزمەتی دەکەن‪.‬‬ ‫‪4‬ڕووخساری دەبینن ‪.‬ناوی لە پێشەوەیان دەبێت‪.‬‬ ‫‪5‬لەوێ شەو نابێت ‪.‬و پێویستیان بە مۆم نییە و نە ڕووناکی خۆر؛ چونکە یەزدانی پەروەردگار ڕووناکییان پێدەبەخشێت و بۆ هەتا هەتایە‬ ‫پاشایەتی دەبن‪.‬‬ ‫‪6‬پێی وتم« ‪:‬ئەم قسانە دڵسۆز و ڕاستین‪ ،‬یەزدانی پەروەردگاری پێغەمبەرە پیرۆزەکان فریشتەی خۆی نارد بۆ ئەوەی ئەو شتانەی کە بەم‬ ‫زووانە ئەنجام بدرێت بە خزمەتکارەکانی نیشان بدات»‪.‬‬ ‫‪7‬سەیرکە‪ ،‬من بە خێرایی دێم‪ ،‬بەختەوەرە ئەو کەسەی کە قسەکانی پێشبینییەکانی ئەم کتێبە دەپارێزێت‪.‬‬ ‫‪8‬من یۆحەنا ئەم شتانەم بینی و گوێم لێبوون ‪.‬کاتێک بیستم و بینیم‪ ،‬لەبەردەم پێی ئەو فریشتەیەدا کەوتمە خوارەوە بۆ پەرستن کە ئەم شتانەی‬ ‫پێ نیشاندام‪.‬‬ ‫‪9‬ئینجا پێی فەرمووم« ‪:‬بزانە ئەوە مەکە‪ ،‬چونکە من هاوبەندی تۆم و لە برا پێغەمبەرەکانت و ئەوانەی کە وتەکانی ئەم کتێبە دەپارێزن‪،‬‬ ‫خودا بپەرستە»‪.‬‬ ‫‪10‬ئینجا پێی فەرمووم« ‪:‬مۆر لەسەر وتەکانی پێشبینییەکانی ئەم کتێبە مەخە‪ ،‬چونکە کاتەکە نزیکە»‪.‬‬ ‫‪11‬ئەوەی نادادپەروەرە‪ ،‬با نادادپەروەر بێت‪ ،‬ئەوەی پیسە‪ ،‬با هەر پیس بێت‪ ،‬ئەوەی ڕاستودروستە‪ ،‬با هەر ڕاستودروست بێت‪ ،‬ئەوەی‬ ‫پیرۆزە‪ ،‬با هەر پیرۆز بێت‪.‬‬ ‫‪12‬منیش بە خێرایی دێم ‪.‬پاداشتەکەم لەگەڵمدایە‪ ،‬هەرکەسێک بەپێی کارەکەی بیدەم‪.‬‬ ‫‪13‬من ئەلفا و ئۆمیگام‪ ،‬سەرەتا و کۆتایی‪ ،‬یەکەم و کۆتایی‪.‬‬ ‫‪14‬خۆشبەختن ئەوانەی فەرمانەکانی جێبەجێ دەکەن‪ ،‬تاکو مافی دار ژیانیان هەبێت و لە دەروازەکانەوە بچنە ناو شارەکەوە‪.‬‬ ‫‪15‬چونکە لە دەرەوە سەگ و جادووگەر و لەشفرۆش و بتپەرست و بتپەرست و هەرکەسێک درۆیەکی خۆش بوێت و درۆ دەکات‪.‬‬ ‫‪16‬من عیسا فریشتەی خۆمم نارد بۆ ئەوەی لە کڵێساکاندا شایەتحاڵی ئەم شتانەتان بۆ بدەم ‪.‬من ڕەگ و نەوەی داود و ئەستێرەی گەشاوە و‬ ‫بەیانیم‪.‬‬ ‫‪17‬ڕۆح و بووکەکە دەڵێن ‪:‬وەرە ‪.‬با ئەوەی گوێی لێبێت بڵێ ‪:‬وەرە ‪.‬با ئەوەی تینووە بێت ‪.‬هەرکەسێک بیەوێت با ئاوی ژیان بە ئازادی‬ ‫وەربگرێت‪.‬‬ ‫‪18‬من شایەتحاڵی هەموو کەسێک دەدەم کە گوێی لە قسەکانی پێشبینییەکانی ئەم کتێبە بێت« ‪:‬ئەگەر کەسێک زیادکردنی ئەم شتانە‪ ،‬خودا ئەو‬ ‫بەڵیانە بۆ زیاد دەکات کە لەم کتێبەدا نووسراون‪.‬‬ ‫‪19‬ئەگەر کەسێک لە وشەکانی کتێبی ئەم پێشبینییە وەربگرێت‪ ،‬ئەوا خودا بەشی خۆی لە کتێبی ژیان و لە شارە پیرۆزەکە و لەو شتانە‬ ‫دەبات کە لەم کتێبەدا نووسراون‪.‬‬ ‫‪20‬ئەوەی شایەتحاڵی ئەمانە دەدات دەڵێت« ‪:‬بەڕاستی من بە خێرایی دێم »‪.‬ئامین ‪.‬تەنانەت بەو شێوەیەش‪ ،‬وەرە‪ ،‬عیسا پەروەردگار‪.‬‬ ‫‪21‬نیعمەتی یەزدانی مەسیحی پەروەردگارمان لەگەڵ هەمووتان بێت ‪.‬ئامین‪.‬‬

‫‪216‬‬


Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook