Гидеон, батыл адам Билер 6 1 Исраил халқы Жаратқан Иенің көз алдында зұлымдық жасады, сондықтан Жаратқан Ие оларды жеті жыл бойы мадияндықтардың қолына берді. 2 Мадияндықтар Исраилге қарсы күш қолданды. Мадияндықтар үшін Исраил халқы таулардағы үңгірлер мен қорғандарға оранып, өздеріне бекіністер салды. 3 Исраил егін егіп болғаннан кейін, мадияндықтар, амалектіктер және шығыс халқы оларға қарсы шықты. 4 Олар оларға қарсы қос тігіп, Газаға дейін жердің өнімін жойып жіберді, Исраилге қой да, сиыр да, есек те азық қалдырмады. 5 Өйткені олар малдары мен шатырларымен келіп, шегірткелер сияқты сансыз көп болды, өйткені өздері де, түйелері де сансыз көп еді. Олар елді қирату үшін кірді. 6 Мадияндықтардың кесірінен Исраил халқы қатты кедейленіп, Жаратқан Иеге жалбарынды. 7 Исраил халқы мадияндықтар үшін Жаратқан Иеге жалбарынғанда, 8 Жаратқан Ие Исраил халқына пайғамбар жіберіп, оларға былай деді: «Исраилдің Құдайы Жаратқан Ие былай дейді: Мен сендерді Мысырдан алып шықтым, құлдықтан құтқардым. 9 Мен сендерді мысырлықтардың және сендерді қанағандардың қолынан құтқарып, оларды алдарыңнан қуып шығып, жерлерін сендерге бердім. 10 Мен сендерге: «Мен сендердің Құдайларың Жаратқан Иемін, өздерің тұратын жердегі аморлықтардың құдайларынан қорықпаңдар», – дедім. Бірақ сендер Менің айтқаныма құлақ аспадыңдар. 11 Сонда Жаратқан Иенің періштесі келіп, Офрадағы Әбиезірлік Жоашқа тиесілі емен ағашының түбіне отырды. Оның ұлы Гидеон бидайды мадияндықтардан жасыру үшін жүзім сығатын жерде бастырып жатты. 12 Сонда Жаратқан Иенің періштесі оған көрініп: «Жаратқан Ие сенімен бірге, батыл адам», – деді. 13 Гидеон оған: «Уа, Ием, егер Жаратқан Ие бізбен бірге болса, неге мұның бәрі басымызға түсті? Ата-бабаларымыздың бізге: «Жаратқан Ие бізді Мысырдан алып шықты емес пе еді?»
1
Гидеон, батыл адам
деп айтқан кереметтері қайда? Енді Жаратқан Ие бізді тастап, мадияндықтардың қолына тапсырды», – деді. 14 Жаратқан Ие оған қарап: «Осы құдіретіңмен бар да, Исраилді мадияндықтардың қолынан құтқар. Мен сені жіберген жоқпын ба?» – деді. 15 Ол оған: «Уа, Құдайым, мен Исраилді қалай құтқарамын? Міне, менің әулетім Манаса руынан кедей, ал мен әкемнің үйіндегі ең кішісімін», – деді. 16 Жаратқан Ие оған: «Мен сенімен бірге боламын, сен мадияндықтарды бір адамдай жеңесің», – деді. 17 Ол оған: «Егер мен Сенің алдыңда рақым тапсам, онда маған өзіңнің менімен сөйлесіп тұрғаныңды көрсететін белгі көрсет», – деді. 18 Мен саған барып, сыйлығымды алып келіп, алдыңа қойғанша, бұл жерден кетпеші, – деді ол. – Сен қайтып келгенше күтемін. 19 Гидеон барып, бір лақ пісіріп, бір ефа ұннан ашытқысыз нан пісірді. Етті себетке салып, сорпаны қазанға салып, емен ағашының астына әкеліп, оған ұсынды. 20 Құдайдың періштесі оған: «Ет пен ашытқысыз нандарды алып, осы тасқа қойып, сорпаны құй», – деді. Ол солай істеді. 21 Сонда Жаратқан Иенің періштесі қолындағы таяқтың ұшын созып, ет пен ашытқысыз нандарға тигізді; жартастан от көтеріліп, ет пен ашытқысыз нандарды жалмап қойды. Сонда Жаратқан Иенің періштесі оның көзінен ғайып болды. 22 Гидеон оның Жаратқан Иенің періштесі екенін түсінгенде: «О, Жаратқан Ие, мен Жаратқан Иенің періштесін бетпе-бет көрдім», – деді. 23 Жаратқан Ие оған: «Саған тыныштық болсын! Қорықпа, сен өлмейсің», – деді. 24 Гидеон сол жерде Жаратқан Иеге арнап құрбандық үстелін тұрғызып, оны «Жаратқан Ие Шалом» деп атады. Ол әлі күнге дейін Әбиәзерліктердің Офрасында тұр. 25 Сол түні Жаратқан Ие оған былай деді: «Әкеңнің жеті жасар екінші бұқасын алып, әкеңнің Бағалға арналған құрбандық үстелін қиратып, жанындағы тоғайды шауып таста. 26 Осы жартастың басында, белгіленген жерде, Құдайың Жаратқан Иеге арнап құрбандық үстелін тұрғыз. Екінші бұқаны алып, өзің шауып тастаған тоғайдың отынын жағып, өртелетін құрбандыққа шал. 27 Сонда Гидеон қызметшілерінің онын алып, Жаратқан Иенің айтқанын істеді. Әкесінің үйінен және қала тұрғындарынан қорқып, күндіз мұны істей алмағандықтан, түнде істеді. 28 Қала тұрғындары таңертең ерте тұрғанда, Бағалға арналған құрбандық үстелінің қиратылып, жанындағы тоғайдың кесіліп тасталғанын, ал қайта салынған құрбандық үстелінде екінші бұқаның құрбандыққа шалынып жатқанын көрді. 29 Олар бір-бірінен: «Мұны кім істеді?» – деп сұрады. Олар сұрастырып, сұрағанда, олар: «Мұны Жоаш ұлы Гидеон істеді», – деп жауап берді. 30 Қала тұрғындары Жоашқа: «Ұлыңды алып шық, ол өлсін! Өйткені ол Бағалдың құрбандық үстелін қиратып, жанындағы тоғайды шауып тастады», – деді. 31 Жоаш оған қарсы тұрғандардың бәріне былай деді: «Бағал үшін күресесіңдер ме? Оны құтқарасыңдар ма? Оны қорғауға тырысқан адам таң атқанша өлтірілсін. Егер ол құдай болса, өзі үшін күрессін, өйткені біреу оның құрбандық үстелін қиратты». 32 Сол күні ол оған Жерубағал деген ат қойып: «Бағал құрбандық үстелін қиратқаны үшін онымен күрессін», – деді. 33 Сонда барлық мадияндықтар, амалектіктер және шығыс халқы жиналып, өзеннен өтіп, Езреел аңғарында қос тікті. 34 Бірақ Гедеонға Жаратқан Иенің Рухы қонып, ол керней тартты, ал Әбиезер оның соңынан жиналды. 35 Ол бүкіл Манасаға елшілерін жіберді, олар да өзіне еріп жиналды. Сондай-ақ Ашир, Забулун және Нафталимге де елшілерін жіберді, олар да олармен кездесуге шықты.
2
Гидеон, батыл адам
36 Гидеон Құдайға былай деді: «Егер Сен Өзің айтқандай, Исраилді менің қолыммен құтқарғың келсе, 37 Міне, мен еденге жүн саламын. Егер шық тек жүнге түсіп, айналасындағы жердің бәрі құрғақ болса, онда сен айтқаныңдай, Исраилді менің қолыммен құтқаратыныңды білемін. 38 Солай болды: келесі күні ерте тұрып, жүнді иіп, шық сығып алды, бір тостаған суға толы болды. 39 Гидеон Құдайға былай деді: «Маған ашуланба, мен тек бір рет қана сөйлеймін. Жүнмен тек бір рет қана сынап көрейін. Енді тек жүннің үстіңгі жағы құрғақ болып, бүкіл жерге шық түссін». 40 Құдай сол түні солай істеді: тек жүн ғана құрғақ болды, ал бүкіл жерге шық түсті.
Билер 7 1 Сонда Еруббаал, яғни Гидеон, және онымен бірге келген барлық адамдар ерте тұрып, Харод құдығының жанына қос тікті. Мадияндықтардың әскері солтүстік жағында, аңғардағы Море төбесінде тұрды. 2 Жаратқан Ие Гидеонға былай деді: «Сенің қасыңдағы халық тым көп, сондықтан Мадияндықтарды олардың қолына тапсыра алмаймын. Әйтпесе Исраил халқы маған қарсы шығып, «Өз қолыммен құтқардым» деп мақтанады. 3 Енді барып, халыққа: «Қорқып, үрейленетін адам ертерек Гилеад тауынан қайтып кетсін!» деп жарияла. Сонда жиырма екі мың адам қайтып оралды, ал он мың адам қалды. 4 Жаратқан Ие Гидеонға былай деді: «Халық әлі де көп; оларды суға алып кел, Мен оларды сол жерде сенің орныңа сынап көремін. Мен саған кім туралы: «Мынау сенімен бірге барады», – десем, сол сенімен бірге барады, ал кімге: «Мынау сенімен бірге бармайды», – десем, сол бармайды». 5 Ол халықты суға алып келді. Жаратқан Ие Гидеонға: «Суды ит сияқты тілімен шалпып ішетіндерді бөлек қойыңдар, тізерлеп еңкейіп су ішетіндерді де бөлек қойыңдар», – деді. 6 Қолдарын аузына алып, шалпып ішкендердің саны үш жүз болды, ал қалғандарының бәрі тізерлеп су ішті. 7 Сонда Жаратқан Ие Гидеонға: «Суды шапалақтап ішкен үш жүз адам арқылы сендерді құтқарып, мадияндықтарды қолыңа беремін. Ал қалғандарының барлығын өз үйлеріне жіберіңдер», – деді. 8 Сонда халық қолдарына азық-түлік пен кернейлерін алды. Ол қалған Исраилдің барлығын өз шатырларына жіберіп, үш жүз адамды ұстап қалды. Мадиян әскері аңғарда оның астында болды. 9 Сол түні Жаратқан Ие оған: «Тұр да, әскерге бар, өйткені Мен оны сенің қолыңа тапсырдым», – деді. 10 Ал егер барудан қорқатын болсаң, қызметшің Фурамен бірге әскерге бар. 11 Олардың не айтып жатқанын естисің, сосын қолдарың нығаяды, әскерге баруға. Содан кейін ол қызметшісі Фурамен бірге әскердегі қарулы адамдардың сыртына түсті. 12 Мадияндықтар, амалектіктер және шығыстың барлық халқы аңғарда шегірткелер сияқты көптеп жатты; олардың түйелері теңіз жағасындағы құмдай сансыз көп еді. 13 Гидеон келгенде, бір адам жолдасына түс айтып берді. Ол: «Мен түс көрдім. Арпа наны қосылған бір нан Мадиян әскеріне құлап, шатырға келіп, оны соғып, құлап, аударылып қалды. Шатыр жатып қалды», – деді. 14 Ал жолдасы: «Бұл исраилдік Жоаш ұлы Гидеонның семсерінен басқа ештеңе емес. Құдай мадияндықтарды және бүкіл әскерді оның қолына берді», – деп жауап берді. 15 Гидеон түстің мағынасын және оның жоруын естігенде, ғибадат етіп, Исраил әскеріне қайтып оралып: «Тұрыңдар, өйткені Жаратқан Ие Мадиян әскерін сендердің қолдарыңа берді», – деді.
3
Гидеон, батыл адам
16 Ол үш жүз адамды үш топқа бөліп, әрқайсысының қолына керней, бос құмыралар және құмыралардың ішінде шамдар ұстатты. 17 Сонда ол оларға: «Маған қарап, сендер де солай істеңдер. Мен лагерьдің сыртына жеткенде, мен не істесем, сендер де соны істеңдер», – деді. 18 Мен және менімен бірге жүргендердің бәрі керней тартқанда, сендер де бүкіл қостың айналасында керней тартып, «Жаратқан Иенің және Гидеонның семсері!» деп айқайлаңдар. 19 Гидеон мен онымен бірге болған жүз адам орта күзеттің басында қостың сыртына келді; олар жаңа ғана күзет орнатқан болатын. Олар кернейлерді тартып, қолдарындағы құмыраларды сындырды. 20 Содан кейін үш топ керней тартып, құмыраларды сындырып, шамдарды сол қолдарына, ал кернейлерді оң қолдарына ұстап, «Жаратқан Иенің және Гидеонның семсері!» деп айқайлады. 21 Олар лагерьді айнала қоршап, әрқайсысы өз орнына тұрды. Барлық жасақ жүгіріп, айқайлап, қаша жөнелді. 22 Үш жүз адам керней тартты, Жаратқан Ие бүкіл әскердің семсерін бір-біріне қарсы қойды. Әскер Серерадағы Бетшиттаға және Табаттағы Әбел-Мехола шекарасына қашты. 23 Исраилдіктер Нафтали, Ашир және бүкіл Манаса руларынан жиналып, мадияндықтардың соңынан қуды. 24 Гидеон бүкіл Ефрем тауына елшілерін жіберіп: «Мадияндықтарға қарсы төмен түсіп, БетБара мен Иордан өзенінің суларын олардың алдынан өткізіңдер», – деді. Сонда Ефремнің барлық адамдары жиналып, Бет-Бара мен Иордан өзенінің суларын өткізді. 25 Олар мадияндықтардың екі әміршісі Ореп пен Зипті ұстап алып, Орепті Ореп жартасында, ал Зипті Зиптің жүзім сығу орнында өлтірді. Мадияндықтардың соңынан қуып, Ореп пен Зиптің бастарын Иорданның арғы бетіндегі Гидеонға әкелді.
Билер 8 1 Ефремдіктер оған: «Мадияндықтармен шайқасуға барғанда неге бізді шақырмадың?» – деп сұрады. Олар оған қатты ашуланды. 2 Ол оларға: «Мен сендермен салыстырғанда не істедім? Ефремнің жүзім жинауы Әбиезердің жүзім жинауынан артық емес пе?» – деді. 3 Құдай Мадиян әміршілері Ориб пен Зибті сендердің қолдарыңа берді. Ал сендермен салыстырғанда мен не істей алдым? Ол осылай дегеннен кейін олардың ашуы басылды. 4 Гидеон Иорданға келіп, қасындағы үш жүз адамымен бірге арғы бетке өтті. Олар әлсірегенімен, оларды қуып келе жатты. 5 Ол Сукот тұрғындарына: «Маған ерген адамдарға нан беріңдер, олар шаршап қалды, мен Мадиян патшалары Зебах пен Салманнаны қуып жүрмін», – деді. 6 Сукот әміршілері: «Зеба мен Салманның қолдары сенің қолыңда ма, әскеріңе нан беруіміз керек пе?» – деді. 7 Гидеон былай деді: «Сондықтан Жаратқан Ие Зебах пен Салманды менің қолыма тапсырған кезде, мен сендердің еттеріңді шөл даланың тікенектері мен тікенектерімен жыртамын». 8 Ол сол жерден Пенуелге өрлеп барып, оларға да сол сияқты жауап берді. Пенуелдің тұрғындары да оған Сукоттың тұрғындары сияқты жауап берді. 9 Ол Пенуел тұрғындарына да: «Мен аман-есен оралған кезде, осы мұнараны қиратамын», – деді. 10 Зебах пен Салмунна Қарқорда болды, олардың әскерлерімен бірге шамамен он бес мың адам, шығыс ұлдарының барлық әскерлерінен қалғандардың бәрі, өйткені қылыш суырған жүз жиырма мың адам қаза тапты. 11 Гидеон Ноба мен Жогбеханың шығысындағы шатырларда тұратындардың жолымен жүріп, қауіпсіздікте тұрған әскерді талқандады.
4
Гидеон, батыл адам
12 Зебах пен Салманна қашып кеткенде, ол олардың соңынан қуып, Мадиянның екі патшасы Зебах пен Салманнаны тұтқынға алып, бүкіл әскерді дүр сілкіндірді. 13 Жоаш ұлы Гидеон күн шықпай тұрып шайқастан оралды. 14 Соққот тұрғындарының бірін ұстап алып, сұрастырды. Ол оған Суққот әміршілері мен оның ақсақалдарын, яғни жетпіс жеті адамды, сипаттап берді. 15 Ол Сукот тұрғындарына келіп: «Зебах пен Салманна! Сендер мені: «Зебах пен Салманнаның қолдары сенің қолыңда ма, шаршаған адамдарыңа нан берейік пе?» деп ұрысқансыңдар. 16 Ол қаланың ақсақалдарын, шөл даланың тікенектері мен тікенді бұталарын алып, Сукот тұрғындарын солармен тәлімге үйретті. 17 Ол Пенуел мұнарасын қиратып, қала тұрғындарын өлтірді. 18 Содан кейін ол Зебах пен Салманнан: «Сендер Таборда өлтірген адамдар қандай еді?» – деп сұрады. Олар: «Сен қандай болсаң, олар да патшаның ұлдарына ұқсайтын», – деп жауап берді. 19 Ол: «Олар менің бауырларым, анамның ұлдары еді. Жаратқан Иенің атымен ант етемін, егер сендер оларды тірі қалдырғандарыңда, мен сендерді өлтірмес едім», – деді. 20 Ол тұңғышы Етерге: «Тұр да, оларды өлтір!» – деді. Бірақ жас жігіт семсерін суырмады, өйткені ол әлі жас болғандықтан қорықты. 21 Сонда Зебах пен Салманна: «Тұр да, бізге шабуыл жаса, өйткені адам қандай болса, оның күші де сондай», – деді. Гидеон орнынан тұрып, Зебах пен Салманнаны өлтіріп, түйелерінің мойнындағы әшекейлерді шешіп алды. 22 Сонда исраилдіктер Гидеонға: «Бізге билік ет, ұлыңды да, немереңнің ұлың да билік етсін, өйткені сен бізді мадияндықтардың қолынан құтқардың», – деді. 23 Гидеон оларға: «Мен де, ұлым да сендерге билік етпеймін. Жаратқан Ие сендерге билік етеді», – деді. 24 Гидеон оларға: «Сендерден бір өтінішім бар еді: әркім өз олжасынан маған бір-бір сырға беріңдерші (өйткені олар ысмайылдықтар болғандықтан, алтын сырғаларға ие болған). 25 Олар: «Біз оларға қуана береміз», – деп жауап берді. Содан кейін олар киім жайып, соған әрқайсысы өз олжаларынан алған сырғаларын салды. 26 Ол сұраған алтын сырғалардың салмағы 1700 шекел алтын болды, оған Мадиян патшаларының киген әшекейлері, алқалары, күлгін киімдері және түйелерінің мойнына тағатын шынжырлар кірмеді. 27 Гидеон одан ефод жасап, оны өз қаласы Офраға қойды. Сонда бүкіл Исраил сол жерде оған құмар болып, азғындыққа салынды. Бұл Гидеон мен оның үй іші үшін тұзаққа айналды. 28 Осылайша мадияндықтар Исраил ұлдарына бағынышты болды, сондықтан олар бастарын көтермеді. Гидеонның кезінде ел қырық жыл бойы тыныштықта болды. 29 Жоаш ұлы Еруббаал өз үйіне барып, сол жерде тұрды. 30 Гидеонның әйелдері көп болғандықтан, оның жетпіс ұлы болды. 31 Шехемде тұратын кәнизагы да оған ұл туып берді, ол оның атын Әбумәлік деп қойды. 32 Жоаш ұлы Гидеон қартайған шағында қайтыс болды. Оның денесі әкесі Жоаштың Әбиезірліктердің Офра қаласындағы қабіріне жерленді. 33 Гидеон қайтыс болғаннан кейін, Исраил халқы қайтадан Бағалға табынып, азғындыққа бой алдырды және Бағал-Беритті өздеріне құдай етті. 34 Исраил халқы айналасындағы барлық жауларының қолынан құтқарған Құдайлары Жаратқан Иені есіне алмады. 35 Олар Ерубағалдың, яғни Гидеонның, Исраилге көрсеткен барлық жақсылықтарына қарамастан, оның үйіне де мейірімділік танытпады.
5
Гидеон, батыл адам
Өлең шумақтарының бөлінуі Билер кітабының 6-8 тарауларындағы Гидеонның оқиғасы Киелі кітаптағы ең әсерлі әңгімелердің бірі. Онда ұлттың көтеріліс пен қысымшылық циклі, күтпеген батырдың құлықсыз және қорқынышты шақыруы, небәрі 300 адаммен қол жеткізілген керемет әскери жеңіс және табыстың күрделі салдары баяндалады.
6-тарау: Қысым, шақыру және дайындық 1–6 тармақтар (Мадияндықтардың қысымы): Исраил халқы Жаратқан Иенің көз алдында зұлымдық істегендіктен, Құдай оларды жеті жылға мадияндықтардың қолына берді. Мадияндықтар, амалектіктер және шығыс халқы жерді қырып-жойды, егін мен малды жойып, исраилдіктерді апандарға, үңгірлерге және тауларға тығылуға мәжбүр етті. 7–10 тармақтар (Пайғамбарлық сөгіс): Исраил мадияндықтар үшін Жаратқан Иеге жалбарынғанда, Құдай оларға Өзінің мейірімін еске салу үшін пайғамбар жіберді — Ол оларды Мысырдан қалай алып шыққанын және аморлықтардың құдайларынан қорықпауды бұйырғанын — бірақ олар Оның даусына құлақ аспағанын. 11–16-тармақтар (Жаратқан Иенің періштесі пайда болады): Жаратқан Иенің періштесі Офрадағы емен ағашының түбіне келіп отырды. Бұл ағаш Абиезерлік Жоашқа тиесілі еді. Оның ұлы Гидеон бидайды мадияндықтардан жасыру үшін жүзім сығатын жерде бастырып жатқан еді. Періште: «Жаратқан Ие сенімен бірге, батыл адам», - деді. Гидеон бұған күмән келтіріп, Исраилдің кедейлігіне және әкесінің үйіндегі өзінің төмен мәртебесіне нұсқады. Жаратқан Ие оған: «Мен сенімен бірге боламын», - деп сендірді. 17–24 тармақтар (Қабылдау белгісі): Гидеон шынымен Құдайдың сөйлеп, ет пен ашытқысыз нан дайындап жатқанын дәлелдейтін белгі сұрады. Періште құрбандыққа таяғының ұшымен тигенде, жартастан от шығып, оны жалмап қойды, ал періште жоғалып кетті. Оның кім екенін түсінген Гидеон өз өмірі үшін қорықты, бірақ Жаратқан Ие оған: «Саған тыныштық болсын; қорықпа: сен өлмейсің», - деді. Гидеон сол жерде «Жаратқан Ие - тыныштық» деп аталатын құрбандық үстелін тұрғызды . 25–32-тармақтар (Бағал құрбандық үстелінің қиратылуы): Сол түні Құдай Гидеонға әкесінің екінші бұқасын алып, әкесінің Бағалға арналған құрбандық үстелін бұзып, жанындағы ағаш тоғайын (Ашераны) кесіп тастауды бұйырды. Гидеон мұны түнде отбасы мен қала тұрғындарынан қорқып, он қызметшісімен бірге жасады. Келесі күні таңертең қала тұрғындары оны өлтіруді талап етті, бірақ Жоаш оны қорғап: «Сендер Бағал үшін күресесіңдер ме?... өз ісін қорғасын», - деді. Осыған байланысты Гидеонға Жеруббаал («Бағал оған қарсы күрессін») деген ат қойылды. 33–35-аяттар (Құдай Рухы Гидеонға күш береді): Мадияндықтар мен Амалектіктер жиналып, Изреел аңғарында қос тікті. «Жаратқан Иенің Рухы Гидеонға түсті» (сөзбе-сөз оны киіндірді), ол керней тартып, Әбиезер, Ашир, Забулун және Нафтали руларын өзіне еруге жинады. 36–40-тармақтар (Жүннің белгісі): Әлі де жұбаныш іздеп, Гидеон Құдайдан жүннен жасалған жүнді пайдаланып белгі сұрады. Алдымен ол жер құрғақ болған кезде тек жүнге
6
Гидеон, батыл адам
шық сұрады; Құдай оны берді. Келесіде ол жерде шық болған кезде жүннің құрғақ болуын сұрады; Құдай мұны да істеді.
7-тарау: Әскердің әлсіреуі және Мадиянға қарсы жеңіс 1–3 тармақтар (Әскерді қысқарту): Еруббаал (Гидеон) және оның әскері Харод құдығының жанында лагерь құрды, ал мадияндықтар солтүстікте болды. Құдай Гидеонға Исраилдің Құдайдан гөрі өздерін даңқтауы үшін халықтың тым көп екенін айтты. Құдай Гидеонға қорқатын кез келген адамның кете алатынын жариялауды бұйырды. 22 000 адам кетіп , артында 10 000 адам қалды. 4–8 тармақтар (Суды сынау): Құдай әлі де тым көп екенін айтты. Ол Гидеонға оларды суға түсіруді, сол жерде оларды ажыратуды бұйырды. Тілдерімен ит сияқты суды шапалақтағандар (300 адам) бөлек қойылды. Тізерлеп отырып су ішкендер үйлеріне жіберілді. Тек 300 адаммен Құдай мадияндықтарды Гидеонның қолына тапсыруға уәде берді. 9–15 тармақтар (Мадиандықтардың түсі): Сол түні Құдай Гидеонға жау лагеріне баруды бұйырды, себебі Ол оны қолына тапсырған еді. Гидеон қызметшісі Фурамен бірге мадиандық сарбаздың жолдасына арпа наны қосылған бәліштің мадиандықтардың әскеріне құлап, шатырды соғып, құлап түскені туралы түсін айтып жатқанын естіді. Басқа сарбаз оны былай деп түсіндірді: «Бұл Гидеонның қылышынан басқа ештеңе емес... өйткені Құдай оның қолына мадиандықтарды құтқарды». Құдайға табынып, Гидеон сенімділікпен өз адамдарына оралды. 16–22 тармақтар (Шамдар мен құмыралардың стратегиясы): Гидеон 300 адамды үш топқа бөлді. Ол әр адамға керней, бос құмыра және құмыраның ішінде алау берді . Түнде лагерьді қоршап, олар кернейлерді тартып, құмыраларды сындырып, алауларды сол қолдарында, ал кернейлерді оң қолдарында ұстап: «Жаратқан Иенің және Гидеонның семсері» деп айқайлады. Мадияндықтардың лагерін дүрбелең басып алды, ал Жаратқан Ие бүкіл әскердегі әрбір адамның семсерін бір-біріне қарсы қойды. 23–25-тармақтар (Қуғын): Нафтали, Ашир және Манасадан келген исраилдіктер қашып бара жатқан мадияндықтарды қудалады. Гидеон Ефрем тауы арқылы олардың алдындағы Бет-Бара мен Иордан суларын басып алу үшін хабаршылар жіберді, олар мадияндық екі ханзада Ориб пен Зейпті ұстап алып, өлтірді , олардың бастарын Гидеонға қайтарып берді.
8-тарау: Іздеу, қақтығыстар және салдары 1–3 тармақтар (Ефраиммен дипломатиялық шешім): Ефраим халқы шайқасқа ертерек шақырылмағанына қатты шағымданды. Гидеон кішіпейілділікпен және әдептілікпен былай деп жауап берді: «Мен сендермен салыстырғанда не істедім? Ефраимнің жүзім жинауы Әбиезердің жүзімінен артық емес пе?» Оның жұмсақ жауабы олардың ашуын басады. 4–9 тармақтар (Суккот пен Пенуелдегі бас тарту): Гидеон мен оның шаршаған 300 адамы қалған мадияндық патшалар Зебах пен Салманды қуып, Иордан өзенінен өтті. Олар Суккот пен Пенуелдің ақсақалдарынан шаршаған әскерді тамақтандыру үшін нан сұрады, бірақ көсемдер Гидеонды мазақ етіп, патшаларды әлі тұтқынға алмағандарын айтып, бас тартты. Гидеон оларға тікенектер мен тікенектермен жазалау үшін қайтып оралатынын ескертті.
7
Гидеон, батыл адам
10–17 тармақтар (Жазалау және тұтқындау): Гидеон қалған мадияндық әскерді таң қалдырып, Зебах пен Салманна патшаларын тұтқынға алды . Қайтып оралғанда, ол Сукот ақсақалдарын шөл даланың тікенектері мен тікенектерімен жазалады, Пенуел мұнарасын қиратып, қала тұрғындарын өлтірді. 18–21-тармақтар (Патшалардың тағдыры): Гидеон Зеба мен Салмуннан Таборда қандай адамдарды өлтіргендерін сұрады, олардың өз ағалары екенін білді. Ол үлкен ұлы Етерге оларды өлтіруді бұйырды, бірақ бала әлі жас болғандықтан қорықты. Содан кейін екі патша Гидеоннан оларды өзі өлтіруді сұрады, ал Гидеон оларды түйелерінің мойнындағы жарты ай әшекейлерін алып, өлтірді. 22–27-тармақтар (Алтын эфод және Исраилдің жойылуы): Исраил Гидеон мен оның әулетін мұрагерлік билеушілер етуге тырысты, бірақ Гидеон үзілді-кесілді бас тартып, «Жаратқан Ие сендерге билік етеді» деп мәлімдеді. Алайда Гидеон бір өтініш жасады: әркім өзіне олжасынан сырға беруін өтінді. Ол 1755 шекел алтын жинап, эфод жасап , оны өз қаласы Офраға қойды. Өкінішке орай, бүкіл Исраил сол жерде оған азғындық жасады , ал бұл Гидеон мен оның үйі үшін тұзаққа айналды. 28–35 тармақтар (Гидеонның өлімі және Исраилдің ұмытшақтығы): Мадиандықтар бағындырылды, ал Гидеонның өмірінде жер 40 жыл бойы тыныштықта болды. Гидеон қартайған шағында қайтыс болып, әкесі Жоаштың қабіріне жерленді. Ол қайтыс болғаннан кейін бірден исраилдіктер рухани азғындыққа қайта оралды, Баал-Беритке табынып, Жерубағалдың (Гидеонның) үйіне жасаған барлық жақсылықтары үшін мейірімділік танытпады.
Гидеонның оқиғасынан негізгі сабақтар Құдай әлсіздерді және әлсіздерді пайдаланады: Гидеон қорқыныштан жасырына бастады және өз руын Манасаның ең әлсізі деп санады. Құдай жеңістің адам күшімен емес, құдайдың күшімен келетінін дәлелдеу үшін әскерін әдейі 32 000-нан 300-ге дейін азайтты. Адамның күмәніне шыдамдылық таныту: Құдай Гидеонның терең сенімсіздігі мен белгілерді (от пен жүн) сұрауларын керемет шыдамдылық пен мейірімділікпен қанағаттандырып, оның сенімін біртіндеп нығайтты. Шынайы көшбасшылық кішіпейілділікті қамтиды: Гидеон әлсіз тайпалық саясатты сәтті басқарды (ефраимдіктерді тыныштандырды) және патшалық биліктен үзілді-кесілді бас тартты, Израильді тек Құдай ғана басқаруы керек екенін мойындады. Табыстағы ымыраға келу қаупі: Таңғажайып жеңістеріне қарамастан, Гидеонның алтын эфодты жасауы оның отбасы мен ұлты үшін рухани тұзаққа (пұтқа табынушылыққа) айналды, бұл тіпті үлкен жеңістен кейін де рухани сергектік қажет екенін дәлелдеді.
8