የሳሙኤል እናት ሐና 1ኛ ሳሙኤል 1 1፤ በተራራማው በኤፍሬም አገር ከአርማቴም መሶፊም የሆነ ስሙ ሕልቃና የሚባል ሰው ነበረ፤ እርሱም የኤሊሁ ልጅ የቶሁ ልጅ የኤፍራታዊውም የሱፍ ልጅ የኢዮሃም ልጅ ነበረ። 2፤ ሁለት ሚስቶችም ነበሩት፤ የአንዲቱ ስም ሐና የሁለተኛይቱም ስም ፍናና ነበረ፤ ለፍናናም ልጆች ነበሯት፥ ለሐና ግን ልጅ አልነበራትም። 3፤ ያም ሰው በሴሎ ለሠራዊት ጌታ ለእግዚአብሔር ይሰግድና ይሠዋ ዘንድ በየዓመቱ ከከተማው ይወጣ ነበር፤ የእግዚአብሔርም ካህናት ሁለቱ የኤሊ ልጆች አፍኒንና ፊንሐስ በዚያ ነበሩ። 4፤ ሕልቃናም የሚያቀርብበት ጊዜ በደረሰ ጊዜ ለሚስቱ ለፍናና ለወንዶችና ለሴቶች ልጆችዋ ሁሉ እድል ፈንታቸውን ሰጣቸው። 5፤ ሐናንም ይወድድ ነበርና ለሐና የሚገባውን ድርሻ ሰጠው፤ እግዚአብሔር ግን ማኅፀንዋን ዘግቶ ነበር። 6፤ እግዚአብሔርም ማኅፀንዋን ስለ ዘጋ ጠላቷም ሊያስጨንቃት እጅግ አበሳጨቻት። 7፤ በየዓመቱም እንዲሁ ያደርግ ነበር፤ እርስዋም ወደ እግዚአብሔር ቤት ስትወጣ እንዲሁ ታበሳጫት ነበር፤ ስለዚህም ታለቅስ ነበር፥ ምግብም አትበላም። 8፤ ባልዋም ሕልቃና። ሐና ሆይ፥ ለምን ታለቅሻለሽ? ለምንስ አትበዪም? ለምንስ ልብሽ ያዝናል? እኔ ከአስር ልጆች አልበልጥብሽምን? አላት። 9፤ በሴሎ ከበሉና ከጠጡ በኋላ ሐና ተነሣች፤ ካህኑም ዔሊ በእግዚአብሔር መቅደስ መቃን አጠገብ በመቀመጫው ላይ ተቀመጠ። 10፤ እርስዋም በነፍሷ ትመረር ነበር፥ ወደ እግዚአብሔርም ጸለየች፥ እጅግም አለቀሰች። 11፤ እርስዋም ስእለት ተሳለች፥ እንዲህም አለች። የሠራዊት ጌታ ሆይ፥ የባሪያህን መከራ ተመልክተህ ብታስበኝ፥ ባሪያህንም ባትረሳ፥ ለባሪያህም ወንድ ልጅ ብትሰጥ፥ በሕይወቱ ዘመን ሁሉ ለእግዚአብሔር እሰጠዋለሁ፥ ምላጭም በራሱ ላይ አይደርስም። 12፤ በእግዚአብሔር ፊት መጸለይን ስትቀጥልም ዔሊ አፏን ተመለከተ።
1
የሳሙኤል እናት ሐና
13፤ ሐናም በልቧ ተናገረች፤ ከንፈሯ ብቻ ይንቀሳቀስ ነበር፥ ድምፅዋ ግን አልተሰማም፤ ስለዚህም ዔሊ እንደ ሰከረች ቈጠረው። 14፤ ዔሊም። እስከ መቼ ትሰክራለሽ? የወይን ጠጅሽን ከአንቺ አርቂ አላት። 15፤ ሐናም መልሳ። ጌታዬ ሆይ፥ አይደለም፥ እኔ ልብ ያዘንባልና የተከፋች ሴት ነኝ፤ የወይን ጠጅም ሆነ ሌላ የሚያሰክር መጠጥ አልጠጣሁም፥ ነገር ግን ነፍሴን በእግዚአብሔር ፊት አፈሰስሁ አለች። 16፤ እስከ አሁን ድረስ ከጭንቀቴና ከጭንቀቴ ብዛት የተነሣ ተናግሬአለሁና ባሪያህን እንደ ምናምንቴ ልጅ አትቁጠረው። 17፤ ዔሊም። በሰላም ሂጂ፤ የእስራኤልም አምላክ የለመንሽውን ልመና ይስጥሽ አለ። 18 እርስዋም። ባሪያህ በፊትህ ሞገስ ታግኝ አለች። ሴቲቱም ሄደች በላችም፥ ፊቷም ከእንግዲህ ወዲህ አዘነ። 19፤ በማለዳም ተነሥተው በእግዚአብሔር ፊት ሰገዱ፥ ተመልሰውም ወደ ራማ ወደ ቤታቸው መጡ፤ ሕልቃናም ሚስቱን ሐናን አወቃት፤ እግዚአብሔርም አሰባት። 20፤ ሐናም ፀነሰች፥ ወንድ ልጅም ወለደች፥ ስሙንም ሳሙኤል ብላ ጠራችው፥ ከእግዚአብሔር ለምኜዋለሁና። 21፤ ሰውዮውም ሕልቃና ከቤተ ሰቡ ሁሉ ጋር የዓመቱን መሥዋዕትና ስእለቱን ለእግዚአብሔር ያቀርብ ዘንድ ወጣ። 22፤ ሐና ግን አልወጣችም፤ ለባሏም። ሕፃኑ ጡት እስኪጥል ድረስ አልወጣም፤ ከዚያም በኋላ በእግዚአብሔር ፊት ይታይ ዘንድ፥ በዚያም ለዘላለም ይኖራል ብላው ነበርና። 23፤ ባልዋም ሕልቃና። መልካም መስሎ የታየሽን አድርጊ፤ ጡት እስክታስቆርጪው ድረስ ተዪ፤ እግዚአብሔር ግን ቃሉን ያጽና አላት። ሴቲቱም ተቀመጠች፥ ልጇንም እስክታጠባው ድረስ ሰጠችው። 24፤ ጡትም ባስጣለችው ጊዜ፥ ሦስት ወይፈኖች፥ አንድ የኢፍ መስፈሪያ ዱቄት፥ አንድ አቁማዳ የወይን ጠጅ ይዛ ወደ ሴሎ ወደ እግዚአብሔር ቤት አመጣችው፤ ሕፃኑም ገና ታናሽ ነበር። 25፤ ወይፈኑንም አርደው ሕፃኑን ወደ ዔሊ አመጡት። 26 እርስዋም። ጌታዬ ሆይ፥ በሕያው ነፍስህ እምላለሁ፥ ጌታዬ ሆይ፥ እኔ በዚህ በአጠገብህ ቆማ ወደ እግዚአብሔር የምትጸልይ ሴት ነኝ አለች። 27፤ ስለዚህ ሕፃን ጸለይሁ፤ እግዚአብሔርም የለመንሁትን ልመናዬን ሰጥቶኛል፤ 28፤ ስለዚህ ደግሞ ለእግዚአብሔር ሰጥቼዋለሁ፤ በሕይወት እስካለ ድረስ ለእግዚአብሔር ተሰጥቶአል። በዚያም ለእግዚአብሔር ሰገደ።
1ኛ ሳሙኤል 2 1፤ ሐናም ጸለየች፥ እንዲህም አለች። ልቤ በእግዚአብሔር ደስ ይለዋል፥ ቀንዴም በእግዚአብሔር ከፍ ከፍ አለ፤ አፌ በጠላቶቼ ላይ ተዘርግቷል፤ በማዳንህ ደስ ብሎኛልና። 2፤ እንደ እግዚአብሔር ቅዱስ የለምና፤ ከአንተ በቀር ቅዱስ የለምና፤ እንደ አምላካችንም ያለ ዓለት የለም። 3፤ በኩራት አትናገሩ፤ እግዚአብሔር አዋቂ ነውና፥ ሥራውም በእርሱ ይመዘናል። 4፤ የኃያላን ቀስቶች ተሰብረዋል፥ የተሰናከሉም በኃይል ታጥቀዋል። 5፤ የጠገቡት ስለ እንጀራ ተቀጥረዋል፥ የተራቡትም ቀሩ፤ መካኒቱም ሰባት ወለደች፥ ብዙ ልጆችም የወለደችው ደከመች። 6፤ እግዚአብሔር ይገድላል፥ ያድናልም፤ ወደ መቃብር ያወርዳል፥ ያወጣልም። 7፤ እግዚአብሔር ድሀ ያደርጋል፥ ባለጠጋም ያደርጋል፤ ያዋርዳል፥ ከፍ ከፍም ያደርጋል። 8፤ ድሆችን ከአፈር ያነሳል፥ ምስኪኑንም ከጉድጓድ ያነሣል፥ በመኳንንት መካከል ያስቀምጣቸው ዘንድ፥ የክብርንም ዙፋን ያወርሳቸው ዘንድ፤ የምድር ምሰሶዎች የእግዚአብሔር ናቸውና፥ ዓለምንም በእነርሱ ላይ አስቀምጦአልና። 9፤ እርሱ የቅዱሳኑን እግር ይጠብቃል፥ ኃጢአተኞችም በጨለማ ውስጥ ዝም ይላሉ፤ ሰው በኃይሉ አያሸንፍምና። 10 የእግዚአብሔር ጠላቶች ይደቅቃሉ፤ ከሰማይም ያንጐደጕድባቸዋል፤ እግዚአብሔር የምድርን ዳርቻ ይፈርዳል፤ ለንጉሡም ኃይል ይሰጣል፥ የመሲሑንም ቀንድ ከፍ ከፍ ያደርጋል።
2
የሳሙኤል እናት ሐና
አስተያየት 1ኛ ሳሙኤል ምዕራፍ 1 እና 2 ላይ የሚገኘው የሐና ታሪክ ስለ ሀዘን፣ ስለ ጸሎት፣ ስለ እምነት እና ስለ መለኮታዊ ማረጋገጫ ከሚናገሩት እጅግ ኃይለኛ የመጽሐፍ ቅዱስ ትረካዎች አንዱ ነው።
ክፍል 1፡ የሐናን ታሪክ በቁጥር መከፋፈል 1ኛ ሳሙኤል ምዕራፍ 1፡ ሐዘን፣ ጸሎትና ተስፋ ከቁጥር 1–2 (ኤልካና እና ሁለቱ ሚስቶቹ) ፡ ታሪኩ የሚጀምረው ከተራራማው ኤፍሬም የመጣውን ሌዋዊውን ሕልቃናን እና ሁለቱን ሚስቶቹን ፡ ፍናና (ልጆች የነበሯትን) እና ሐናን (መካን የነበረችውን) በማስተዋወቅ ነው። ከቁጥር 3–5 (ዓመታዊ አምልኮ እና ተወዳጅነት)፡- ቤተሰቡ በየዓመቱ በሴሎ ለሠራዊት ጌታ ለእግዚአብሔር ለአምልኮና ለመሠዋት ይጓዛል። ፍናና ልጆች ቢኖሯትም፣ ሕልቃና እግዚአብሔር ማህፀኗን ዘግቶባት ስለነበር፣ ለሐና “የሚገባ ድርሻ” (ወይም ድርብ ድርሻ) ይሰጣታል። ከቁጥር 6–8 (የፍናና ቁጣ)፡- ፍናና መካን በመሆኗ ምክንያት ሐናን ዘወትር ትነቅፍባትና ታስቆጣት ነበር፤ በዚህም ምክንያት እንድታለቅስና ምግብ እንድትተው ያደርጋታል። ሕልቃና በደግነት ቃል ሊያጽናናት ይሞክራል ( “ከአስር ወንዶች ልጆች እኔ አልበልጥብሽምን?” )፤ ነገር ግን የሐና ልብ አሁንም ከባድ ነበር። ቁጥር 9–11 (የሐና መራራ ጸሎትና ስእለት)፡- በሴሎ ምግብ ከበላች በኋላ፣ በጣም አዝና የነበረች ሐና ተነስታ ወደ ቤተ መቅደስ ሄደች። በምሬት እያለቀሰች ወደ እግዚአብሔር ጸለየችና ስእለት ተሳለች፡ እግዚአብሔር ወንድ ልጅ ቢሰጣት፣ በሕይወቱ ዘመን ሁሉ ለእግዚአብሔር ትሰጣዋለች፣ ምላጭም ራሱን አይነካውም። ከቁጥር 12–14 (የኤሊ የተሳሳተ ፍርድ)፡- ሐና በልቧ በጸጥታ መጸለያዋን ስትቀጥል (ከንፈሯ ብቻ ይንቀሳቀሳል፣ ነገር ግን ድምፅ አልተሰማም)፣ ሊቀ ካህናቱ ኤሊ ይመለከታትና በስህተት ሰክራ የወይን ጠጇን እንድታስቀምጥ ይነግራታል። ከቁጥር 15–16 (የሐና መከላከያ)፡- ሐና ዔሊን በአክብሮት አረመችው፣ በወይን ጠጅ እንዳልሰከረች፣ ይልቁንም በታላቅ ቅሬታና ሀዘን ነፍሷን በእግዚአብሔር ፊት የምታፈስስ “የሐዘን መንፈስ ያላት ሴት” እንደሆነች አስረድታለች። ከቁጥር 17–18 (የኤሊ በረከት እና የሐና ሰላም)፡- ዔሊ በበረከት መለሰላት፡- “በሰላም ሂጂ፤ የእስራኤልም አምላክ የለመንሽውን ልመና ይስጥሽ።” የሐና ፊት ወዲያውኑ ተለወጠ፤ ሄደች፣ በላች፣ ከእንግዲህም አዝነችም። ከቁጥር 19–20 (የሳሙኤል ልደት)፡- ቤተሰቡ በማግስቱ ጠዋት ሰገዱና ወደ ራማ ተመለሱ። ሕልቃና ሚስቱን ሐናን አወቃት፤ እግዚአብሔርም አስባታል። ፀነሰችና ወንድ ልጅ ወለደች፤ ስሙንም ሳሙኤል (ማለትም "እግዚአብሔርን ሰምቻለሁ") ብላ ሰየመችው፤ ስሙንም "እግዚአብሔርን ስለጠየቅኩት" አለችው። ከቁጥር 21–23 (ጡት እስኪጥባት ድረስ መቆየት): ሕልቃና ለዓመታዊው መሥዋዕት ወደ ሴሎ ሲወጣ፣ ሐና ሕፃኑ ጡት ከጣለ በኋላ ብቻ እንደምትሄድ በመግለጽ ቤት ቆየች፣ ስለዚህም ለዘላለም በእግዚአብሔር ፊት ማቅረብ ትችል ነበር። ሕልቃና ውሳኔዋን ደግፋለች።
3
የሳሙኤል እናት ሐና
ከቁጥር 24–28 (ስእለቱን መፈጸም)፡- ሳሙኤል ጡት ከጣለ በኋላ፣ ሐና በሴሎ ወደሚገኘው የእግዚአብሔር ቤት ወስዳው በልግስና (ሦስት ወይፈኖች፣ ዱቄትና የወይን ጠጅ) አመጣችው። ከዓመታት በፊት በአጠገቡ የቆመችውን ሴት ኤሊን አስታወሰችው፣ ይህ የጸለየችለት ልጅ እንደሆነ ተናገረች፣ በሕይወት እስካለ ድረስም ለእግዚአብሔር አበደረችው ።
1ኛ ሳሙኤል ምዕራፍ 2፡1–10፡ የሐና የምስጋና መዝሙር ከቁጥር 1–3 (በእግዚአብሔር ቅድስና መደሰት)፡- ሐና ወደ ትንቢታዊ የምስጋና ጸሎት ገባች። ልቧ በእግዚአብሔር ደስ ይለዋል፣ ቀንዷም ከፍ ከፍ ይላል፣ በማዳኑም ሐሴት ያደርጋል። እንደ እግዚአብሔር ያለ ቅዱስ የለም፣ እንደ እርሱም ያለ ዓለት የለም። ከቁጥር 4–5 (የሰው ልጅ ሁኔታ መቀልበስ)፡- ሐና የእግዚአብሔርን በሰው ልጅ ሀብት ላይ ያለውን ሉዓላዊነት ታከብራለች፤ የኃያላን ቀስቶች ተሰበሩ፣ መሰናክል በብርታት ታጥቋል፣ የሙታን ሀብት ለእንጀራ ራሳቸውን ይቀጥራሉ፣ መካንዋም ሰባት ወለደች ፣ ብዙ ልጆች የወለደችውም ደክማለች። ቁጥር 6–8 (በሕይወትና በሞት ላይ የእግዚአብሔር ኃይል): እግዚአብሔር ይገድላል፤ ያድናልም፤ ወደ መቃብር ያወርዳል፤ ያወጣልም። ድሆችን ከአፈር ያወጣል፤ ምስኪኑንም ከመኳንንት መካከል ያስቀምጣቸዋል፤ የምድር ምሰሶዎች የእግዚአብሔር ናቸውና። ከቁጥር 9–10 (የጻድቃን ጥበቃ): እግዚአብሔር የቅዱሳኑን እግር ይጠብቃል፤ ክፉዎች ግን በጨለማ ውስጥ ዝም ይላሉ፤ ማንም በኃይል አያሸንፍምና። እግዚአብሔር የምድርን ዳርቻ ይፈርዳል፥ ኃይልንም ይሰጣል፥ የቅቡዓኑንም ቀንድ ከፍ ከፍ ያደርጋል።
ክፍል 2፡ ቁልፍ ትምህርቶች እና የህይወት አፕሊኬሽኖች 1. በጸሎት ውስጥ ሥር ነቀል ሐቀኝነት ትምህርቱ፡- ሐና ሥቃዩን በጨዋነት በተሞላ የሃይማኖት ቋንቋ አልደበቀችም። እጅግ አምርራ አለቀሰች፣ ነፍሷን አፍስሳ፣ እና ከባድ ሀዘንን በእግዚአብሔር ፊት አኖረች። የሕይወት አተገባበር ፡ እግዚአብሔር እውነተኛ ስሜቶቻችንን - ሀዘንን፣ ብስጭትን፣ ምሬትን እና ናፍቆትን - በቀጥታ ወደ እርሱ እንድናመጣ ይጋብዘናል። ከእግዚአብሔር ጋር ከመነጋገርዎ በፊት ስሜትዎን ማጽዳት አያስፈልግዎትም፤ እርሱ ሐቀኛ ሀዘንን ከማንም በተሻለ ሁኔታ ይቋቋማል። 2. የሌሎችን ፍርድና የተሳሳተ ግንዛቤ ማሸነፍ ትምህርቱ፡- አንድ መንፈሳዊ መሪ (ኤሊ) እንኳን ሐናን ከእግዚአብሔር ጋር ጥልቅ ግንኙነት ውስጥ በነበረችበት ጊዜ ሰካራም ሆና በመክሰስ በተሳሳተ መንገድ ፈርዳዋታል። ሐና በቀል ወይም በመከላከያ አልተከራከረችም፤ በትህትና እና በአክብሮት አቋሟን አብራራች። የሕይወት አተገባበር፡- ሰዎች ዓላማህን፣ ትግልህን ወይም ጸጥ ያለ የመንፈሳዊ ውጊያ ጊዜህን በተሳሳተ መንገድ ሲረዱ፣ መረጋጋትህን ጠብቅ። ለእያንዳንዱ ተቺ ራስህን ከመከላከል ይልቅ ትኩረትህን በእግዚአብሔር ላይ አድርግ።
4
የሳሙኤል እናት ሐና
3. ከስህተቶች ባሻገር በእግዚአብሔር መታመን (የቃል ኪዳኖች ታማኝነት) ትምህርቱ፡- ሐና ልጅ ለማግኘት በጣም ስለጸለየች፣ ለረጅም ጊዜ ሲጠበቅ የቆየውን ልጇን ጡት ከጣለ በኋላ በቤተ መቅደስ ውስጥ ለእግዚአብሔር አገልግሎት በፈቃደኝነት በመስጠት ቃል ኪዳኗን ጠብቃለች። የሕይወት አተገባበር፡- እግዚአብሔር ጥልቅ ጸሎታችንን ሲመልስ፣ በረከቱን እንደ ራሳችን ንብረት አጥብቀን መያዝ ቀላል ነው። ሐና የተቀበልነው ነገር ሁሉ ከእግዚአብሔር የመጣ እና በመጨረሻም እርሱን ለማክበር የታሰበ መሆኑን በማስታወስ በረከቶቻችንን ልቅ አድርገን እንድንይዝ ታስታውሰናለች። 4. መከራን ወደ ውዳሴ መዝሙር መቀየር ትምህርቱ ፡ የሐና ታሪክ በምዕራፍ 1 ላይ ከተገለጸው ጸጥ ያለ ማልቀስ ወደ ምዕራፍ 2 ላይ ከፍ ያለና ትንቢታዊ የድል መዝሙር ይሸጋገራል። ትኩረቷ ሙሉ በሙሉ ከቀድሞ ውርደቷ ወደ እግዚአብሔር የመጨረሻ ባሕርይና ሉዓላዊነት ተሸጋገረ። የሕይወት አተገባበር፡- ህመም የሚያበቃበት ቀን አለው፣ አምልኮ ግን ጸንቶ ይኖራል። እግዚአብሔር የፈተና ወቅትን ሲያሳልፍህ ወይም ለረጅም ጊዜ ሲጠበቅ የነበረውን ጸሎት ሲመልስልህ፣ ምላሻህ ሌሎችን የሚያበረታታ የቸርነቱ ምስክር ይሁን። ቁልፍ ነጥብ ፡ የሐና ጉዞ በእግዚአብሔር እጅ ውስጥ ምንም አይነት የመራባት ወይም የውርደት ዘመን ዘላቂ እንዳልሆነ ያስተምረናል ። ችላ የተባሉትን ይመለከታል፣ የተሰበሩትን ልቦች ጸጥ ያለ ጩኸት ይሰማል፣ እናም ሐዘንን ወደ ጭፈራ መለወጥ ይችላል።
5