In/uitzicht - ArtEZ

IN/UITZICHT

Verhalen van senioren over keuzes die de richting van hun leven veranderden, verzameld door studenten van ArtEZ.

EN, WAT WIL JE LATER WORDEN? Je kent de vraag vast wel. Misschien schoot je meteen een antwoord te binnen.

Of misschien bleef het juist stil. Het is zo’n vraag die op verschillende momenten in je leven een ander antwoord kan opleveren. Waarom kies je wat je kiest? Reageer je op wat er nu speelt? Is het een tegenreactie op eerdere ervaringen?

Of heb je altijd al een duidelijke richting gevoeld?

Om daar meer inzicht in te krijgen, maakten vijf studenten kennis met de TINO-methode. Als onderdeel van hun project spraken ze over het thema ‘beroepen’ met elkaar en met onbekenden – mensen die wij vertellers noemen.

Maar al snel ging het verder dan werk alleen. Het ging over keuzes die bepalend waren. Keuzes uit vrijheid, maar ook uit noodzaak. Hoe bewogen (en bewegen) deze vertellers zich door hun leven? En wat kunnen de studenten daarvan meenemen in hun eigen houding?

De interviews waren onderdeel van het maatschappelijke diensttijd programma ‘TINO 112MDT’, waarin jongeren worden uitgedaagd om om meer te leren van anderen dan ze verwachten, waaronder huldienstprofessionals.

Twee van de vertellers die de studenten spraken waren voormalig vingerafdrukkenexpert Arie Zeelenberg en oud-wijkagent Henny Kirchberg.

Hun verhalen werden vertaald naar twee videoportretten. Niet alleen hun woorden kregen een podium, maar ook andere kanten van hun perspectief werden – letterlijk – belicht. De videoportretten zijn te bekijken via de links die aan dit magazine zijn toegevoegd.

Veel lees- en kijkplezier gewenst, namens het TINO Team!

t

Kirsten Douven

Melody Toering

Jan Bakker 'Geloof je in Sinterklaas?'

Ik sta in een woonkamer gevuld

Want ja, vroeger als kind geloofde ik

met religieuze afbeeldingen. In de

in Sinterklaas. Het was een

hoek van de kamer staat een

gegeven. Ik ben met de fantasie van

kerststal uitgestald. Op de piano

Sinterklaas opgevoed totdat mijn

staat een beeldje van Jozef die

moeder vertelde dat hij niet

Maria omarmt. Zij houdt een baby

bestond. Ik had er nooit aan

Jezus vast.

getwijfeld, ik had het nooit bevraagd, maar vanaf dat moment

'Deze staat er altijd', zegt Jan

bestond Sinterklaas niet meer.

comfortabel.

Nu, 15 jaar later, mag ik mezelf tante noemen en bestaat voor dat aantal

Linksboven hem, aan een houten

weken Sinterklaas weer even.

muur, hangt een schilderij van een

Sinterklaas bestaat soms.

geschilderde Jezus.

Jan is opgegroeid met het idee dat 'Een zoontje van mijn buurman zag

God een man op een wolkje is die

dit schilderij en riep toen: dat lijkt

constant meekijkt of je het wel

net mijn vader', vertelt Jan als ik

goed doet. Als jong jongetje was

vraag naar het schilderij. We lachen

Jan met zijn ouders op vakantie

allebei.

naar Brabant. Hij had net een nieuwe fiets gekregen en die mocht

'Geloof je in Sinterklaas?' was het

ook mee. Hij ging met zijn nieuwe

antwoord dat Jan aan mij gaf toen

fiets een stukje door de bossen

ik aan hem vroeg of hij gelovig was.

fietsen en botste toen tegen een

Jan was vroeger docent

boomstam op, waardoor zijn

levensbeschouwing en ik ben een

gloednieuwe voorlamp eraf viel.

atheïst met een enorme fascinatie

Hij wist zeker dat dit God was die

voor religie. Een goed duo dus.

hem strafte omdat hij die dag niet naar de kerk geweest was. Hij was

Jan gebruikte het geloven van

met dit idee opgegroeid. Het was

Sinterklaas als metafoor voor het

een gegeven, God bestaat.

geloven in God.

Een uitspraak die de wereld van

Niet als een wat. Jan vertelde mij

vele mensen opschudde en die Jan

dat hij God is gaan zien als een wat

voor zijn scriptie onderzocht, was de

in plaats van een wie. God is de

uitspraak van Nietzsche: 'God is

onbaatzuchtige daad die iemand

dood.'

doet. Dit perspectief is bij mij blijven hangen.

Jan weet nog het precieze moment waarop hij het gegeven van God

Net als met Sinterklaas is het

ging bevragen. Hij was een jaar of 16

perspectief waarmee Jan naar God

en had een verhaal van Charles

keek met de tijd verschoven.

Dickens gelezen en één beeld was in zijn hoofd blijven hangen: een

God bestaat – God is dood – God

stad, Londen, bestaat uit

bestaat soms.

verschillende individuele huizen met ieder een schoorsteen. Uit elk

Dit geldt niet alleen voor de

van de schoorstenen komt een

christelijke god, de god waar Jan en

rookwolk. Al deze individuele

mijn ouders mee opgegroeid zijn,

rookwolkjes vormen samen één

maar voor elke religie. Het ligt eraan

grote rookwolk. 'Die ene rookwolk,

met welk perspectief je naar het

dat is goddelijkheid.' Ieder mens

geloof kijkt, wat het voor jou is. Voor

heeft het inzicht om goed te zijn.

ieder is er een ander antwoord en

En dat vermogen, dat wij ieder dat

geen antwoord is fout. God kan een

inzicht gebruiken, is de rookwolk.

man op een wolkje zijn. Of een

Wij allen, samen. Dit nieuwe

zwarte vrouw. Of verzonnen. Of een

gegeven, dat de mens soms

grote rookwolk.

handelt voor een anders’ geluk zonder er iets voor terug te willen.

Dat is God. God is soms.

Voor mij is God niks. God is verzonnen. Maar ik heb God altijd als een iemand gezien.

Door: Noa van Shie

Rob Hanou ‘Een man met veel petten.’

Ik kom aanlopen bij het huis en hij

ik denk dat het een walvishaai is

ziet mij al door het raam. Hij

maar ik vergeet het te vragen. Van

glimlacht en zwaait even.

kinds af aan ben ik bang voor wat er

Hij loopt weg.

in de diepe delen van de oceaan

Een man doet de deur open, rond

zwemt, maar deze lijkt wel

de tachtig jaar, lichtgewassen jeans,

vriendelijk.

een wollen trui, sneakers, een bril en

We beginnen aan het interview en

een vriendelijk gezicht.

ik vertel hem dat het gaat om wat

Hij begroet mij met een glimlach en

voor beroep hij heeft gedaan voor

zegt: ‘Hallo, ik ben Rob’. Ik kom

zijn pensioen en hij vertelt mij dat

binnen en zet mijn tas neer in een

hij een onderwijzer was, voor

overweldigende gang; duizenden

basisschoolkinderen.

medailles en bekers. Certificaten aan de muur en foto’s met bekende

Hij begon op zijn achttiende met

Nederlanders. Een professionele

lesgeven, aan een groep lastigere

zwemmer, denk ik bij mezelf.

kinderen die de andere docenten

Dat zou hij wel hebben gedaan als

niet wilden hebben. Het was in die

beroep. Ik had expres geen

tijd niet gewoonlijk om een man als

vooronderzoek gedaan over de

docent te hebben op de

persoon die ik ging interviewen

basisschool. Na 6 jaar in het

zodat ik er leeg, zonder eigen

onderwijs in Bussum werd hij

invullingen, in zou gaan.

gevraagd om directeur te worden in Heelsum. In het derde jaar van

We lopen door naar de woonkamer,

directeur en onderwijzer zijn bij de

wat bijna voelt als een oase van rust.

basisschool in Heelsum, werd hij

Alles netjes opgeruimd, rustige

gevraagd om directeur te worden

kleuren en toch een gezellig

voor een opstartende

geleefd huis.

experimentele basisschool.

We gaan zitten aan de keukentafel.

Deze school wilde voorzien in een

Vanaf de muur kijkt een diepzeedier

soepele overgang van de

naar mij,

kleuterschool naar de basisschool.

De meeste mensen die directeur

Ik was verbaasd, natuurlijk dacht ik

worden van een school stoppen

wel dat het een man was die veel

met les geven, Rob bleef doorgaan.

bezig is geweest in zijn leven, vooral

De laatste jaren voor zijn pensioen is

door zijn overweldigende gang,

hij weer teruggegaan naar

maar ik had niet verwacht dat er

onderwijzer zijn. De school fuseerde

nog zo veel meer achter deze man

met een andere school en hij

schuilde. Ik vroeg hem hoe hij dit

besloot het stokje door te geven

allemaal deed en niet overprikkeld

aan zijn jongere mededirecteur.

werd. Hij vertelde dat hij op jonge leeftijd door het zwemmen met

Wat hij het leukste vond aan

veel kon omgaan, maar ook door

onderwijzer zijn, was de connectie

goed zijn tijd in te delen en vooral

die hij met de kinderen had.

niet stil te staan.

Later vertelt hij dat hij soms nog steeds contact heeft met sommige

Als kind was hij gefascineerd door

leerlingen, via social media. Ik zie

de etalages bij de Bijenkorf,

het geluk in zijn ogen wanneer hij

waardoor hij etaleur wilde worden.

praat over de kinderen die hij les

Hij bouwde in Lego zijn eigen kleine

heeft gegeven, zelfs zo veel jaar

etalages. Ik denk dat Rob een erg

later.

goede etaleur was geweest, maar dat hij precies het leven leeft wat hij

Naast dat hij directeur was, was hij

had moeten leven. Een sociale man

veel bezig met andere dingen.

met veel petten, die veel levens

Zo was hij in de vakanties bezig met

heeft aangeraakt, door zijn

het begeleiden van

betrokkenheid op elk vlak van zijn

wintersportreizen, was hij veel bezig

leven: in het zwemmen, in het

met zwemmen (niet alleen zelf

onderwijs, bij het azc, thuis en in de

maar ook in het bestuur), voedde hij

buurt.

zijn 2 kinderen op en had hij een hond. Zijn buurman zei wel eens: ‘Rob, jij leeft twee keer op een dag.’

Na zijn pensioen heeft hij veel van zijn vaste taken en verplichtingen afgebouwd. Maar stilzitten doet hij nog steeds niet; elke weekdag staat hij om 7 uur op om te zwemmen, geeft hij taallessen bij het azc en geniet hij van zijn andere hobby’s, zoals theater en de bioscoop.

Door: Sam Post

Henk Alards Dear brother.

‘Dear bother. Welcome to the

Ze vertelde toen dat mijn

family!’ 'Elke keer als ik deze zin lees

biologische vader niet de vader was

blijft het onwerkelijk; een zoektocht

waar mijn moeder mee getrouwd is,

van meer dan 50 jaar naar de

maar een Canadese bevrijder die na

familie die zo ontastbaar leek, maar

de Tweede Wereldoorlog een leuk

waar ik toch een verbinding mee

weekend met mijn moeder had

voelde, eindelijk heb ik ze dan

gehad. Ik voelde me geschokt, maar

gevonden. Met open armen werd ik

dit verklaarde ook veel.

ontvangen, zonder enige twijfel. Het

Alle interesses die anders waren

voelt dan ook als een afronding van

dan mijn familie had ik dus geërfd

iets wat mijn hele leven incompleet

van mijn vader, een soldaat uit

heeft gevoeld.'

Canada, iemand die ik nooit heb gekend, maar toch zo graag een

Tijdens mijn interview met Henk

connectie mee zou willen hebben.

Alards kwam dit

En zo begon mijn zoektocht.'

doorzettingsvermogen vaker naar boven. Ik werd dan ook erg

Het lijkt me bizar om dit als kind

geïnteresseerd in Henks

mee te maken en te horen dat je

levensverhaal.

vader niet je biologische vader is.

Henk vertelt: 'Van kinds af aan

Ik vond het dan ook inspirerend om

voelde ik me anders dan mijn

van Henk te horen hij dit niet op

familie, ik hield van sporten,

een slechte manier oppakte, maar

uitdagingen, reizen en muziek.

juist dit ook als kracht gebruikte

Dit waren dingen die niet gewoon

om door te gaan, ondanks alle

waren bij mijn familie. Op mijn 10de

dingen die hem tegenhielden.

stootte ik op een dag mijn teen,

'Er zat altijd al een drijfveer om alles

‘Shit’ zei ik per ongeluk.

uit mezelf te halen', vertelde Henk.

Mijn moeder hoorde dat: ‘Henk, wat

De wil om te studeren, om mezelf te

zei je daar, dat is Engels, jij hebt

verbeteren, helaas werd ik hierin

daar aanleg voor, dat heb je van je

belemmerd door mijn ouders:

vader’.

‘Henk, je moet werken, de familie

Maar er stond altijd een ding

heeft geld nodig en jij moet helpen

centraal: hoe kan deze persoon zijn

met ons ondersteunen’. Toch mocht

eigen kracht en passie vinden en dit

ik uiteindelijk studeren, na gepraat

tot uiting brengen. Deze drive om

te hebben met de directeur van de

mensen te helpen is denk ik

school. Hij zei: ‘Ik ga wel even met je

ontstaan door mijn jeugd. Door zelf

ouders praten’. De directeur kende

gelimiteerd te worden door

mijn ouders, we woonden namelijk

factoren in mijn leven, zoals weinig

in een klein dorpje waar iedereen

geld en familie die me niet

elkaar kende. Ik was zo blij toen ik

ondersteunde in de dingen die ik

hoorde dat ik weer mocht studeren,

wilde doen. Zo hield mijn stiefvader

de boeken in duiken en uren

heel erg van voetbal, uren zat hij de

studeren in de avond. Ik had mijn

krant te bestuderen om alle

opleiding gehaald en na vele jaren

wedstrijden door te lezen, maar ik

van mezelf opwerken bij

heb hem nooit bij een

verschillende bedrijven, kwam ik

voetbalwedstrijd gezien, terwijl ik

uiteindelijk bij de Gelderlandse

best op hoog niveau speelde.

Arbodienst; hier werd ik regionaal

Mijn moeder stond daar altijd

directeur. Dit werk gaf mij

alleen, in weer en wind. Dit inzicht

voldoening. Het praten met

dat ik mensen kon helpen hun

werknemers en werkgevers die te

passie weer terug te vinden, gaf mij

maken hadden met ziekteverzuim.

in dit werk super veel voldoening.

Voor het grootste gedeelte was dit

Toch miste er altijd een gedeelte

mentaal: werknemers die niet in de

van mezelf, ik voelde me niet

juiste baan werkten, of onder/boven

helemaal compleet.

hun niveau werkten en hierdoor in een burn-out of depressief thuis

'Wat zorgde ervoor dat je toch bleef

kwamen te zitten. Het was dan een

zoeken naar je biologische vader?’

uitdaging op de beste stappen te

De noodzaak om mijn echte vader

vinden en te kijken op welke manier

te vinden bleef ik voelen, ik wilde

we verder gingen.

gewoon weten wie mijn vader was geweest.

Ik had al veel pogingen gedaan om

Ik legde mijn verhaal uit; ze vertelde

mijn biologische vader te vinden,

me dat ik contact op moest nemen

maar het enige wat mijn moeder

met een oom en nicht die aan de

wist was zijn naam, Bill, in ieder

andere kant van Canada woonden,

geval een naam met een B. Dit was

ze had er zelf bijna geen contact

een onmogelijke taak, duizenden

meer mee. Ik besloot een email te

mensen hadden deze naam in

sturen.

Canada en ik kon ze moeilijk allemaal contacteren.

‘Vond je het spannend om die e-

50 jaar lang heb ik geprobeerd op

mail te versturen?’

tientallen manieren, geen één

Ja super spannend, het voelde alsof

werkte. Mijn dochter kwam 7 jaar

ik eindelijk de persoon gevonden

geleden met het idee om een DNA

had, ik was voor mijn gevoel nog

test te doen. Ze vertelde dat we

nooit zo dichtbij. Een paar dagen

daardoor misschien een nieuwe

later, ik weet het nog goed, ik zat op

kans hadden om mijn vader te

de bank en hoorde een geluidje dat

vinden. Ik was eerst erg sceptisch,

er een email binnen was gekomen.

maar had niet veel overtuiging

Ik liep naar de computer en zag dat

nodig om het toch te proberen. Wat

ik een reactie had gekregen,

viel er te verliezen? Al snel werden

‘Welcome to the family Henk’. Dit

er potentiële matches gemaakt,

moment ontroert mij nog steeds,

maar die bleken vals alarm te zijn.

als ik er aan terugdenk.

Dan nog maar een onderzoek.

Een zoektocht van meer dan 50 jaar

Ik hopte van onderzoek naar

eindelijk afgerond. Een hoofdstuk

onderzoek tot er uiteindelijk na 2

wat mijn hele leven verscholen was

jaar een familiematch van 15% was.

achter de mist, klaarde nu open.

Dit kon niet anders dan een

In de afgelopen jaren ben ik

achternicht geweest zijn. Ik kreeg

meerdere keren naar mijn familie in

de contactgegevens doorgestuurd

Canada geweest, heb ik mijn vaders

en moest zelf bellen.

graf gezien, heb ik erfenissen gekregen van mijn vader,

heb ik verhalen gehoord over mijn

Het verhaal van Henk vind ik heel

vader en is de band met mijn

fascinerend en inspirerend. Veel

zussen en broer zo sterk geworden.

van dit verhaal resoneert met mij

Voor mijn broer en zussen is mijn

en is me bijgebleven. Het voelt als

opkomst ook een hele verrassing

iets waar veel mensen nog

geweest, maar ze zijn zo dankbaar

inspiratie uit kunnen halen om zo

dat ik ben door blijven zoeken.

hun eigen (figuurlijk of letterlijk)

Ze vinden namelijk dat ik zo erg op

nog onbekende vader zelf te gaan

mijn vader lijk, de manier hoe ik

vinden. En hierin ook een noodzaak

loop, fluit en ben als persoon.

moeten zien om dit te gaan bereiken voor jezelf.

Ik ben zo dankbaar dat ik ben blijven doorzoeken, zelfs toen ik nog niet kon zien dat het me ging lukken en of het überhaupt ooit ging werken. Mijn mening is dat het dan ook altijd de moeite waard is om te blijven doorgaan, zelfs als het nu nutteloos aanvoelt of lijkt. Als het iets is wat je wilt of voor gaat, dan mag en kan je niet opgeven, niet voor een ander maar voor jezelf.

Belangrijk is te genieten van de zoektocht en vertrouwen te hebben dat als je niet opgeeft, je hetgeen kan bereiken en vinden.

Door: Victor Schippers

Gera Achterberg Volg je hart.

Nerveus stond ik voor de deur van

Daardoor kwam ze in contact met

Gera met een doosje half uit elkaar

cliënten die veel talent voor muziek

vallende brownies. Wat nou als het

hadden; sommige van die cliënten

interview helemaal fout gaat? Wat

spelen ook in een band. 'Het is

nou als ze brownies helemaal niet

vooral voor de mensen, maar ook

lekker vindt, dacht ik in mijzelf. Alle

door de mensen', vertelde ze tegen

gedachtes raasden door mijn hoofd

mij terwijl ze een video liet zien van

als een wilde tornado waar geen

een man met Parkinson die

stoppen aan is.

prachtig mooi een nummer aan het zingen was.

'Wat leuk die broches op je jas!

Ik heb er ook een paar', zei Gera

Gera heeft twee jaar op het Rijn

tegen mij met een warme lach op

IJssel gestudeerd om het werk te

haar gezicht. Bij die zin stopte de

kunnen doen wat ze nu doet. 'Eerst

tornado van nerveuze gedachtes in

zou ik het in vier jaar moeten

mijn hoofd meteen, op mijn gemak.

afronden, maar dat wilde ik toen

Op haar denim jasje met daaronder

absoluut niet. Ik heb daar nu wel

een felroze gekleurde blouse, zaten

een beetje spijt van.' Ze legde uit

twee pinnetjes van Takkie en Siepie.

dat het voelde alsof er een groot stigma op het feit zit dat je op latere

Haar huis zat ook vol met

leeftijd nog een voltijdsopleiding

zelfgemaakte keramiek en in de

zou volgen, dus koos ze ervoor om

hoek stonden een hele hoop

het in twee jaar af te ronden. 'Maar

gitaren van verschillende maten en

dankzij die opleiding doe ik nu wel

kleuren. Ik vroeg of zij al die gitaren

werk waar ik enorm gelukkig van

speelde. 'Klopt ja, ik maakte muziek

word.'

met en voor de cliënten vanuit mijn oude werk.' Nu werkt ze in de zorg

Waarom had ze dit allemaal op

voor dementie patiënten, en

latere leeftijd gedaan in plaats van

daarvoor in de zorg voor mensen

meteen? 'Ik kom uit een dorpje

met spierziektes zoals Parkinson.

vlakbij Utrecht, in de Bijbelbelt.

Mijn familie zelf was ook gelovig,

In deze tijd kwamen ze in zware

alleen waren ze katholiek.'

financiële tijden. 'We hebben toen

Ze vertelde me dat haar droom

echt heel hard moeten werken om

vroeger was om kunsttherapie te

weer te komen waar we nu zijn.'

studeren, maar met een gelovige

Ondanks al die ups en downs

moeder kun je dat absoluut niet

hebben ze nooit opgegeven en

gaan studeren. Alle keuzes die zij als

hebben ze de winkel voor een hele

kind en puber vroeger had, werden

mooie prijs verkocht toen hun

voor haar gemaakt. 'Vroeger in mijn

eerste kind kwam.

dorp was het normaal dat je meteen ging werken, trouwen en

Gera vertelde mij dat ze niet meer

als je kinderen had, fulltime voor

gelovig is, maar ze gelooft nog wel

hen te zorgen, dus dat heb ik

dat er een hoger iets is in het

gedaan.' Dit raakte bij mij een

universum. Al is dat niet meer voor

gevoelige snaar; ik kom zelf ook uit

haar god, je zou kunnen zeggen

een zwaar gelovig dorp in Brabant

een meer agnostisch geloof: een

en zelfs zo veel jaar na Gera

geloof dat er geen duidelijke vorm

ervaarde ik bijna hetzelfde.

van god is, maar wel een hoger zijn

Dit kwam niet vanuit mijn familie,

of wezen. 'Ik heb altijd al een gevoel

maar van externe invloeden, zoals

gehad dat er iets groots op mijn

de pastoor, die blijkbaar veel te

pad zou komen', vertelde Gera.

zeggen hadden over wat ik droeg,

In mijn hoofd barstte het al van

hoe mijn haar zat, en wat ik later

ideeën wat dat grootse zou kunnen

ging doen. Kunst was voor mij de

zijn geweest. Ze vertelde dat een

rebellie en losbraak van die idealen.

tijdje nadat haar ouders waren

En voor Gera kwam die breuk ook.

overleden ze een bericht op

'Ik heb ook twee jaar lang geen

Facebook tegenkwam, iemand was

contact gehad met mijn moeder.'

naar haar vader op zoek. Dit kwam voor Gera natuurlijk heel raar over

Nadat Gera haar man had ontmoet,

want haar vader was overleden, wist

opende ze een kledingwinkel voor

deze persoon dat niet?

baby’s en kleuters.

Gera reageerde op dit bericht dat zij

Ondertussen zaten we al ongeveer

de dochter was. Het bleek

twee uur te kletsen in dit prachtige

uiteindelijk dat de persoon die Gera

huis en waren we compleet de tijd

een bericht stuurde een half tante

verloren, dus als laatste vroeg ik nog

van haar was vanuit de vaderskant,

aan haar wat ze zou zeggen aan de

en dat ze ook een halfbroer heeft.

mensen die deze tekst lezen. 'Volg

Haar tante en broer wilde haar

altijd je hart en ga daar volledig

graag ontmoeten, want zij waren al

voor, ondanks alles, ga voor jouw

lang op zoek naar Gera’s vader.

goud.'

Tot vandaag de dag heeft ze nog goed contact met haar halfbroer.

Dat vond ik een mooie afsluiter, dat ze zei: ‘jouw goud’. Het maakt niet

Hierna hadden we het er ook nog

uit wat of waar jouw goud is, maar

over hoe gek het eigenlijk is dat je

laat je niet stoppen en ga ervoor.

ondanks grote gebeurtenissen nog steeds hetzelfde gevoel hebt, want dat is het ook. Een kledingwinkel openen, haar man ontmoeten, op Rijn IJssel studeren. Dit zijn allemaal best grote gebeurtenissen, en dat gevoel ging maar nooit weg totdat ze haar halfbroer ontmoette.

Volgens mij hebben we allemaal dat gevoel wel, een diep gevoel van binnen dat er iets groots te wachten staat, of dat nu slecht of goed gaat zijn weten we allemaal niet, en wat dat dan precies gaat zijn weten we ook niet, maar we komen maar niet van dat gevoel af. Althans ik ervaar dit ook.

Door: Denah van Vugt

Martine Feenstra Als munt op de markt.

Hiphop, streetdance en graffiti

In 2010 wordt er door de gemeente

kleuren de straten. Een vrouw vol

aan Stichting Beleven gevraagd of

vreugde beweegt zich erdoorheen

ze willen partneren met het

en leert de mensen kennen.

Domein van kunst en cultuur.

Martine Feenstra. Alles staat in het

En hoewel de stichting geen

teken van samen met de ander

behoefte had aan een fusie kwam

dingen beleven. De kunsten die op

die toch tot stand in 2012. Het is niet

dat moment leven in de wereld,

onbekend binnen de cultuursector

aanbieden in workshops, ook

dat er onder zekere dwang van

kunstvormen waar nog geen

‘bovenaf’ beslissingen genomen

duidelijke opleidingen voor zijn,

worden waar de sector het niet per

zoals streetdance en graffiti.

se mee eens is.

Stichting Beleven, waar Martine in 2002 begint, brengt kunst en

Met de fusie kwam een nieuwe

cultuur naar kinderen en jongeren

naam: Kunstbedrijf Arnhem en ze

in achterstandsituaties. Na enige

betrokken samen met het Huis van

jaren start Stichting Beleven de

Puck, de gerenoveerde

opleiding New arts, waar jonge

Coehoornkazerne. Martine krijgt

street art kunstenaars een opleiding

samen met een collega een relatief

en diploma krijgen, waarmee ze les

klein budget om een cultuurcafé op

mogen geven in hun discipline.

te zetten: nu het theatercafé van

De plekken waar kunst en cultuur

Huis van Puck. Marktplaats werd

het meest kan floreren en die

geraadpleegd en de dames reden

ontmoetingen kunnen faciliteren,

in een met graffiti bespoten

zijn de plekken waar het niet

vrachtwagen, kriskras door

vanzelfsprekend is dat mensen

Nederland op zoek naar een

ermee in aanraking komen.

complete inrichting van het café en

Diverse programma’s worden ook

de keuken. Een verzameling die tot

aangeboden aan veel wijken in

stand kwam met vele uitdagingen,

Arnhem en dit trekt zo het publiek

maar ook veel plezier. In het eerste

breder.

jaar draaiden ze werkweken van wel 60 uur hard werken.

In 2015 verruilde Kunstbedrijf de

Ze vertelde haar therapeute dat ze

kazerne voor het mooie nieuwe

weer wilde schilderen, maar dit niet

gebouw Rozet en nog later werd

meer durfde en er de financiële

Kunstbedrijf opgenomen in

middelen niet voor had. Op een

stichting Rozet. Maar voor het zover

mooie dag kwam haar therapeute

was vond er een reorganisatie

met een groot cadeau. Zij had de

plaats. In 2015 werd Martine

wens van Martine besproken met

ontslagen omdat ze niet het

haar koorleden en dat koor heeft

vereiste hbo-diploma had voor een

toen iets ongelooflijk liefs gedaan,

functie binnen het nieuwe

ze hebben met zijn allen geld

Kunstbedrijf. Het was in die jaren

ingezameld en daarvoor een

bijna overal een vereiste een hbo-

cadeaukaart gekocht waarmee

diploma te hebben. Vandaag de

Martine penselen en andere

dag is de vraag voor mbo-functies

schilderspullen kon verzamelen en

juist weer groter. Ontslagen van een

zo begon ze na al die jaren weer te

baan die zij als geen ander kende

schilderen. Ze ervoer, dat als je

en die ze zelf vorm had gegeven,

schildert, je niet hoeft na te denken.

kwam ze op haar 53ste opgebrand

‘Als kind zijnde is creativiteit een

thuis te zitten.

gegeven, maar als je volwassen wordt moet je iets actiefs doen om

Na haar middelbare school wilde

creatief aan de slag te zijn om het te

Martine graag naar de

behouden’, zegt Martine.

kunstacademie, maar toen ze eenmaal naar een open dag was

In haar tijd bij Stichting Beleven

gegaan, raakte ze ontmoedigd

heeft Martine een prachtig boek

omdat ze zichzelf veel minder goed

uitgegeven getiteld ‘Arnhem

achtte dan andere studenten,

Wereldstad’. Het is een verzameling

waarvan ze het werk had gezien.

verhalen van mensen, die uit

Ze raakte zo’n 35 jaar geen penseel

verschillende landen en culturen

of kleurkrijtje meer aan. In de jaren

naar Nederland zijn gekomen en

na haar ontslag kreeg ze last van

die zich uiteindelijk in Arnhem

depressies en ze zocht hulp.

vestigden.

Martine is een verzamelaar van mooie spullen, van boeken, verhalen en van mensen.

Waar ik het met Martine tijdens ons interview ook veel over gehad heb en wat ik graag nog een keer wil meegeven - is dat als je zoveel liefde hebt voor een ander, en dat kan geven, dat je ook lief moet leren zijn voor jezelf.

Door: Isis van der Horst

Videoportetten Het verhaal van wijkagent Henny

Scan deze QRcode om de video te bekijken!

Het verhaal van vingerafdrukkenexpert Arie

Scan deze QRcode om de video te bekijken!

IN/UITZICHT is een publicatie van MDT Cultuur & Kunst.

Deze uitgave presenteert de gesprekken die studenten van ArtEZ hebben gevoerd met vertellers, als onderdeel van hun Maatschappelijke Diensttijd (MDT) programma.

Ontwerp, redactie en lay-out: HUMINT Solutions.

Met dank aan: Alle vertellers voor het delen van hun verhalen en de docenten voor de leuke samenwerking.

Meer weten?

Ga naar www.mdtcultuurenkunst.nl

Copyright © 2025 HUMINT Solutions