Als ik dit eerder had geweten - Scalda VeVa

Als ik dit eerder had geweten Verhalen van senioren, over wat ze terugkijkend op hun leven graag eerder hadden geweten, verzameld door studenten van de VeVa.

Als ik dit eerder had geweten In de toekomst kijken kunnen we niet. Maar achteraf gezien zou dat soms wel fijn zijn. Dan had je die onhandige opmerking niet gemaakt, juist snel een kans gegrepen die maar één keer voorbij flitste, of net wat langer doorgezet voor je droom..

In de afgelopen weken gingen studenten van Scalda VeVa Goes in gesprek met senioren, over de situaties waarin de kennis pas na de keuze kwam. (Wat) hebben ze ervan geleerd?

Wat zouden ze nu anders doen? En wat zijn hun tips voor de jeugd, zodat hun wijsheid niet pas met de jaren hoeft te komen?

Deze gesprekken vormden het eerste deel van MDT Cultuur & Kunst. Dit programma daagt jongeren uit om meer te leren van anderen dan ze verwachten. Hiervoor gingen de studenten in gesprek met senioren, die we 'vertellers' noemen, om verborgen kennis en verhalen te ontdekken.

In dit magazine vind je de verhalen die de jongeren op het spoor zijn gekomen en de beelden die ze daarbij gemaakt hebben tijdens de fotografieworkshop. De verhalen zijn geschreven door de jongeren tijdens de schrijfworkshop en soms (naderhand) nog aangevuld door de vertellers.

Er staat nog meer te gebeuren. In het tweede deel van het programma maken de jongeren korte films op basis van de gevonden verhalen. We zijn nu al benieuwd naar het eindresultaat en zien uit naar de eindpresentatie, waar ook weer alle vertellers voor worden uitgenodigd.

Maar voordat het zover is... Als ik dit eerder had geweten.

Piet Nieuwenhuize

Een visser bij de bank; het verhaal van Piet Piet Nieuwenhuizen (75) uit Yerseke,

liet weten, ging dit lastig in de tijd

een echt vissersdorp. Hij kwam zelf

van vroeger, want wat je vader zei

ook uit een vissersfamilie, maar daar

moest je doen. Dit vind ik jammer,

dacht zijn vader anders over, die

maar ik heb nooit echt spijt gehad

stuurde hem naar de bank.

van zijn keuze, omdat ik altijd succesvol ben geweest bij de

Piet werd geboren in Yerseke. Piets

Rabobank.’

familie zat ook in de visserij: zijn opa had zijn eigen kotter en zijn vader in

Ook al is Piet nu met pensioen, heeft

loondienst. Piet wilde ook deze kant

hij nog wel hobby’s die ook te

op, maar dan moest hij in zijn eentje

maken hebben met de visserij, zoals

van Yerseke naar Vlissingen, naar de

foto’s maken van boten. Ook heeft

vissersschool. ‘Mijn vader wilde dit

Piet heel lang op zijn racefiets

niet. Hij zag zijn zoon niet in z’n

gefietst en gaat hij af en toe, met

eentje met de trein gaan, die had

lekker weer, mee met zijn zoon die

een ander idee. Ik moest naar de

zijn eigen vissersboot heeft.

mulo. Dat is te vergelijken met een

Een wens die Piet nog heeft is een

havo van nu. Vanuit daar ben ik bij

mooie reis langs de westkust van

de bank gaan werken en heb ik er

Amerika en het liefst nog langs het

40 jaar gewerkt, in verschillende

hoofdkantoor van Apple.

functies. Daar ben ik naar het Baronie van Breda College geweest, om door te studeren.

‘Als ik het nu had geweten, had ik het destijds anders aangepakt. Dan was ik toch visser geworden. Dit was echt mijn passie, maar, zoals ik zelf

Door: Kooijmans, Collignon & De Reuver

Jan van de Velde Jan is een man van eenvoudige

Hij vond een belangrijk punt dat

afkomst, die van zijn leven geniet en

mensen niet gelijk zijn, maar juist

die veel van beweging houdt. Jan

gelijkwaardig behandeld moeten

heeft 2 dochters en 8 kleinkinderen.

worden. Ook al heb je een andere huidskleur, identiteit etc.

Sinds zijn jeugd was Jan bezig met sporten, zoals korfbal en voetbal. In

Hij vond ook dat er veel verschil was

zijn oudere jaren focust Jan zich

met de lesstof van nu en van

meer op lopen, roeien en fietsen. Iets

vroeger. Dit door de nieuwe

dat hij met veel plezier doet met zijn

technologie, zoals mobieltjes etc.

vrouw, waarmee hij al 54 jaar is

Wat Jan zonde vond, is dat hij een

getrouwd.

oude vriend voor 50 jaar niet heeft gesproken, waarmee hij 2 jaar

Jan heeft als beroep onderwijzer

geleden weer in contact is

gedaan (10 jaar voor de klas). Daarna

gekomen.

heeft Jan advieswerk gedaan bij RPCZ (door heel Zeeland). Hij heeft

Wat Jan tegen de jeugd wilt zeggen

zijn werk altijd met plezier gedaan.

is: ´Maak de juiste voor jou haalbare

Jan reist met plezier rond met de

keuzes, waar je iets aan hebt in je

camper, waarmee hij naar

leven.’

Noorwegen is gereden met zijn vrouw, waarover hij een mooi verhaal heeft verteld.

Door: Van Eijk, Neels & Aschman

Elma Borcheld Nillesen Kinderen op 1

Elma Borcheld-Nillesen (67) is een

Daarna is ze als zij-instromende op

behulpzame vrouw met veel

Scalda welzijn terechtgekomen.

levenservaring. Ze heeft in haar jongere jaren, als pleegouder &

Vanaf haar achttiende tot 33e heeft

zzp’er, veel keuzes moeten maken.

ze in een kindertehuis in Nijmegen gewerkt. Ze vertelt: ‘Toen ik merkte

We hadden afgesproken in

dat ik niet meer met hart en ziel de

buurthuis De Pit. We waren ruim op

aandacht kon geven aan de

tijd en Elma was er nog niet. We

kinderen in het tehuis, ben ik daar

stonden even te wachten en toen

weggegaan. Ik kende echter de

kwam ze binnen. We zochten een

behoefte aan pleeggezinnen en heb

rustig plekje uit om te gaan zitten

later samen met mijn man Peter en

en we begonnen met het gesprek.

onze 2 zonen, toch gekozen om

We deden een voorstelrondje en we

pleegouders te worden. Bij mij staan

vroegen of ze een bakje koffie wilde.

kinderen altijd op één, maar het was niet altijd even makkelijk. Ik heb

Elma is geboren en getogen in

vaak dingen meegemaakt die ik

Eindhoven, waar ze achttien jaar

liever niet mee had willen maken.’

lang heeft gewoond. Daarna is ze op

Bepaalde situaties, met loverboys en

kamers gegaan in Nijmegen, totdat

dreigementen, zorgden voor extra

ze 33 was. In Nijmegen heeft ze ook

stress en angst. ‘Ooit dreigde

haar partner leren kennen, die op

iemand mijn huis in brand te zetten.

dat moment op het punt stond om

Gelukkig is dit niet gebeurd, maar

te gaan verhuizen naar Goes, voor

dit had heel anders af kunnen

werk. Ze is met hem meegegaan en

lopen.’

ze heeft daar acht jaar lang in een verzorgingstehuis gewerkt voor dementerenden.

Door: De Clercq, Meerman, Nuijten & Van Der Have

Boet Salakory

‘Zolang ik nog gezond ben, blijf ik dingen doen.’

Meneer Boet Salakory is 70 jaar, is

Op zijn 16e begon hij met de

geboren in Vlissingen en woont nu

Zeevaartschool en op zijn 18e ging

in Souburg.

hij met de boot weg naar NieuwZeeland en Australië. Dat duurde 2

Hij heeft één zoon van 43. Hij is een

jaar. Vroeger was het wel heel

levensgenieter. Zolang hij nog

normaal dat je op jonge leeftijd ging

gezond is, wilt hij graag nog veel

werken en vroeg uit huis ging.

dingen doen. Ook is hij iemand die nog steeds nieuwsgierig is. Hij

Hij maakt zich wel zorgen over de

sleutelt veel aan zijn antieke auto,

jeugd. Hij vindt dat ze meer ‘eelt op

een Citroën Rosalie; hij reist hier ook

de ziel’ moeten krijgen. Ze worden

veel mee. Hij heeft ook een hond

niet vaak teleurgesteld. ‘Als je een

waar hij veel mee doet; zo gaat de

lekke band hebt, wordt je gelijk

hond ook altijd mee op reis.

weggebracht door je moeder met de auto.’ Ook hebben ze meer

Hij doet mee aan het MDT project,

levenservaring nodig waar ze van

omdat hij het belangrijk vindt dat de

kunnen leren.

jeugd goed opgeleid wordt. ‘Zij zijn de basis van het land.’ Het thema:

Hij is nu gepensioneerd en dat vindt

‘als ik dat eerder geweten had,

hij de perfecte tijd om dingen te

dan...’, vond hij lastig. Hij heeft

doen die hij nog niet heeft kunnen

namelijk nergens spijt van, want op

doen, omdat hij te weinig geld of tijd

het moment dat hij een keuze had

had.

gemaakt, vond hij dat de beste keuze. Wel vindt hij dat hij te vroeg is gaan werken.

Door: De Munter, Bracke & Van Geesbergen

John van Zee

Het verleden en zijn toekomst Dit verhaal gaat over John van Zee,

In zijn marine loopbaan heeft hij 5

zijn loopbaan bij de Koninklijke

jaar in Engeland gewoond en

Marine en zijn plannen voor de

gewerkt (als meteoroloog) en de

toekomst.

laatste 4,5 jaar in de USA (Norfolk, Virginia) waarvan één jaar (2009) in

John van Zee is 68 jaar en geboren

New York om mee te werken aan de

in Den Haag. Hij woonde daar totdat

New York 400 jaar (NY400) viering.

hij 16 jaar was en heeft daar een

Waar New York vierde dat het

technische opleiding gedaan. Hij is

vierhonderd jaar geleden is dat

daarna de Hogere Zeevaartschool

Henry Hudson voor Nederland het

gaan doen, in Vlissingen. Na de

gebied ontdekte. In dat feestjaar

Zeevaartschool is hij gaan varen als

bracht onder andere ZKH Prins

Stuurman Grote Handelsvaart bij

Willem Alexander en ZKH Prinses

Shell Tankers, voor 5 jaar. Toen werd

Maxima, op uitnodiging van New

hij door Shell Tankers uitgeleend,

York, een twee weken durend

voor een diensttijd van 17 maanden,

bezoek en moest er een hoop

om reserveofficier te worden bij de

geregeld worden.

Koninklijke Marine. Aan het eind van die dienstplicht mocht hij bij de KM

In één van de marine-vaarreizen is

beroeps zeedienst officier worden

hij vijftien maanden weggeweest

en zich specialiseren in Meteorologie

van huis. Dat vond meneer Van Zee

en Oceanografie en later

wel erg lang, want daardoor heeft hij

communicatie/voorlichting. Hij heeft

veel dingen gemist van het

in de marine uiteindelijk de rang van

gezinsleven, zeker omdat zijn twee

kapitein-luitenant ter zee bereikt, als

zoons nog jong waren, 14-16 jaar.

hoofd corporate communicatie van de Koninklijke Marine.

Toen hij terug in Nederland kwam,

Hij heeft ons ook nog advies

was het zeker wennen om weer bij

gegeven, hij zei: ´Zorg dat je

zijn gezin te wonen. Het heeft dan

sowieso je diploma haalt, daar kan je

ook wel even geduurd voordat dit

al zoveel mee bereiken.´ Hij heeft

weer een beetje normaal was.

ons ook het advies gegeven: ´Als je bij defensie zit, zorg dat je je oren en

Na eervol ontslag (2010) uit de

ogen openhoudt voor andere

Koninklijke Marine is hij begonnen

mogelijkheden.´ En hij heeft ons

met een baan als maritiem

nog verteld: ´Durf vragen te stellen.´

instructeur op het Scalda in Middelburg. Het was eigenlijk het

Persoonlijk denken wij dat wij veel

plan om maar een paar maanden

aan deze tips hebben en willen hem

voor iemand in te vallen, maar dit

daar nogmaals voor bedanken.

liep anders. Het beviel zo goed dat hij hier toch is blijven werken de afgelopen 12 jaar, tot aan zijn burger pensioen.

Meneer Van Zee heeft alweer plannen voor de toekomst. Hij gaat naar Schagen verhuizen, in april. Hij heeft ook twee kleinzoons en er is een kleindochter onderweg. Dit is ook de reden waarom hij gaat verhuizen, zodat hij vaker zijn kleinkinderen kan zien en later ook zijn verhalen aan hen kan vertellen.

Door: Nefs, Kaijser, Leyte & Kerkhove

Piet Kruithof

Piets motoravonturen Wij kregen als verteller Piet Kruithof.

Toen zijn zoon besloot om aan zijn

We begonnen eerst hem vragen te

motorrijbewijs te beginnen, dacht

stellen over hemzelf. Hij is 71 jaar

Piet: ‘Dit ga ik ook doen.’ Hij ging

(maar jonger van geest) en heeft

samen lessen met zijn zoon. Toen

kinderen en een vrouw. Piet begon

Piet zijn rijbewijs voor de motor had

al snel te vertellen over zijn liefde

gehaald ging hij er veel op rijden. Hij

voor zijn motor: de prachtige BMW

deed mee aan grote tochten. Zelfs

met maar liefst 1200 cc. Hij was met

een paar keer met motorclubs. Ook

zijn motor ook naar veel plekken

reisde hij met zijn motor naar

geweest over de hele wereld, zoals

bijzondere plekken over de hele

de Himalaya, Noorwegen, Laos en

wereld, zoals hierboven genoemd.

nog veel meer.

Hij was zelfs zo fanatiek, dat hij in de regen er graag op reed.

Piet is zijn carrière begonnen als dienstplichtige militair, zijn rang was

Piet doet ook nog graag

sergeant. Na zijn diensttijd is hij

vrijwilligerswerk. Hij wandelt met de

verdergegaan als fysiotherapeut en

vereniging ‘Middelburg Beweegt’,

in zijn vrije tijd regelde hij de

dat is een groep waar hij met oudere

website voor voetbalclub

mensen wandelt. Kortom, aan de

Oostkapelle en zelf deed hij aan

voorgeschreven vragen kwamen wij

basketbal.

niet eens toe, want Piet had zelf al genoeg te vertellen en wij hebben

Zoals u wel al gelezen heeft vond hij

genoten.

motorrijden ook interessant. Dit is hij echter pas op latere leeftijd gaan doen. Dat kwam omdat hij er nooit de tijd voor had en hij het ook niet echt wilde.

Door: Goossens, Noordijk, Van Den Adel & Weststrate

Rien Pronk

'Rien rolt door het leven' Rien Pronk is 61 jaar en woont in

'Ik was eigenwijs en trok me niks van

Burg-Haamstede. Hij was negentien

het advies aan. Je bent nog jong en

jaar toen hij een ongeluk kreeg; dit

wilt veel.' In zes jaar tijd is hij drie

veranderde zijn leven compleet.

keer geopereerd, door het ongeluk.

Maar toch rolt hij vrolijk door het

Van het UWV mocht hij eigenlijk

leven.

niet meer werken en was hij afgekeurd. Hierdoor moest hij

Wij mochten Rien Pronk

gedwongen stoppen bij de

interviewen over zijn visie in het

Mercedes garage.

leven. Hij kwam met veel enthousiasme en heel veel

In zijn vrije tijd ging Rien graag

vrolijkheid binnen. Dit is zijn verhaal.

rollen door de natuur in zijn rolstoel.

Rien is op 16-jarige leeftijd naar

Daar heeft hij een vrijwilliger van

Rotterdam naar school gegaan, naar

Staatsbosbeheer leren kennen en

de lts, omdat hij van zijn oude school

werd gevraagd om natuurgids te

was afgestuurd, door spijbelen. Dit

worden. Dit was eigenlijk niet

kwam omdat hij liever ging werken

mogelijk vanuit het uwv, maar na

op de pond. Hij deed lts-

veel gesmeek bij het uwv mocht het

werkbouwtuigkunde, maar toen

eindelijk wel. In 2011 heeft Rien de

kreeg hij een auto-ongeluk. De

opleiding tot natuurgids gevolgd en

oorzaak was een personenwagen

afgerond. 'Toen ik bezig was met de

die bij hem in de zijkant was

opleiding, hoopte ik dit tien jaar te

gereden. Hij belandde in een rolstoel

doen. Ondertussen is er al twaalf jaar

met een dwarslaesie. Van de dokters

voorbijgevlogen.'

kreeg hij medisch advies dat hij niet mocht lopen.

Rien zijn wens was 140 jaar te leven, zodat hij nog steeds niet moet denken aan dat hij op de helft van zijn leven zit.

Rien rolt enorm positief door het leven en wilt anderen graag motiveren ook positief naar het leven te kijken, ook al zit het tegen.

‘Als ik anderen zie die zichzelf aanstellen zeg ik altijd: 'Stel je niet zo aan en kijk positief.'

Het was een enorm fijn en open gesprek, al zeggen wij het zelf. Wij wensen Rien het beste in zijn leven toe en hopen dat hij nog 80 jaar vrolijk door het leven rolt.

Door: Stoel, Vermeersch, Doens & Talboom

Wim Jansen

'Ik was naïef, maar ook positief ingesteld.’

Wim Jansen (77) komt uit

Nu denkt hij wel eens, was dit de

Middelburg, is getrouwd, heeft drie

juiste keuze voor mijn gezin, want 'ik

dochters en zes kleinkinderen. Hij is

ben positief ingesteld, maar ook

met pensioen sinds 2007. Daarvoor

naïef.’ Maar zijn kinderen vertelden

heeft hij 25 jaar gewerkt als

hem altijd dat ze het leerzaam

directeur van sociale verzekeringen.

vonden om in andere omgevingen

Voordat hij ging werken moest hij

te wonen, want dan 'verbreden wij

verplicht in militaire dienst. Dit vond

onze kennis'. Met de loop der jaren

hij achteraf prima. Nu doet hij veel

heeft hij geleerd om niet te snel

sociaal vrijwilligerswerk. Hij zit in de

teleurgesteld te worden.

adviescommissie van het OV en is ook nog een beetje actief voor het

Hij werkte bij een sociale

CDA in Zeeland. En hij zorgt daarbij

verzekeringsmaatschappij. Daar was

ook nog voor zijn zieke vrouw. Dus

hij directeur van een vestiging. Hij

het is nog steeds een actieve man.

heeft in die tijd geruild met een collega van functie. Hij weet op de

Hij vertelde: 'Als je alles van tevoren

dag van vandaag niet of hij nog

weet is het avontuurlijke eraf.' Hij zei

steeds dezelfde keuze had gemaakt.

daarbij ook dat hij de kansen nam

De reden daarvan is, dat zijn collega

die op zijn pad kwamen, zoals het

mededirecteur, werd gezien als een

hogerop komen in zijn werk. Daarbij

van de medewerkers. Die leek

kwam wel kijken dat hij om de 7 jaar

weinig gezag te hebben over

van functie moest veranderen en

beslissingen.

daardoor ook vaak moest verhuizen.

Wim Jansen moest daardoor

Hij ziet anderen niet op hetzelfde

beslissingen nemen in dat filiaal,

punt staan, want mensen van zijn

waardoor hij zichzelf minder

leeftijd zijn meer bezig met hun

populair maakte. Dat vond hij

gezondheid. Zelf is hij zeer tevreden

jammer. Daarbij twijfelde hij nooit

met zijn leven en het mag van hem

aan zijn besluiten, omdat hij er veel

nog jaren zo doorgaan.

over nadacht voordat hij een definitieve beslissing nam. Dan

‘Mijn toekomst ligt in het verleden’,

dacht hij aan de ondernemingsraad

maar zijn vrijheid is minder, door de

en de raad van bestuur, wat die

mantelzorg van zijn vrouw. Hij staat

ervan zouden vinden. Het is hem

nuchter in de toekomst. Wat hij als

niet moeilijk gemaakt.

advies aan de jeugd wil meegeven is: ‘Heb vertrouwen in de toekomst.

Hij denkt vaak na over hoe het

Hou moed en vertrouwen, alles is te

anders zou kunnen gaan, maar heeft

overwinnen.’

nergens spijt van. Als de regering niet had besloten om samen te gaan met een ander bedrijf, weet hij niet of hij dezelfde beslissingen had gemaakt.

Hij spreekt wel eens met andere gepensioneerden, maar dat is meer bedoeld als een gezellig praatje.

Door: Van Der Velden, De Groot & Den Decker

Dirk Veldhof

‘Blijf niet te lang zitten in tegenslagen’ Dirk Veldhof van 64 jaar, werkt al 34

Op vrijdagavond 24 november

jaar als advocaat. Als hij vroeger

werden Dirk en zijn vrouw opgebeld

geen advocaat was geworden, dan

door hun dochter en schoonzoon. Ze

had hij het beroep van rechercheur

bleek 3 1//2 week te vroeg te zijn

ook leuk gevonden, omdat hij het

bevallen. Middels beeldverbinding

leuk vindt om onderzoek te doen en

zagen Dirk en zijn vrouw toen hun

te maken te hebben met

kleinzoon! De volgende avond zijn

verdachten. Hij heeft het vak van

Dirk en zijn vrouw, zoals gepland

advocaat altijd bijzonder leuk en

was, teruggevlogen naar Eindhoven

interessant gevonden, omdat heel

en zijn zij direct naar het ziekenhuis

leuk is om, vanuit de juridische

te Breda gereden en hebben zij

invalshoek, de belangen van

aldaar hun dochter en schoonzoon

mensen te behartigen en hen dus te

bezocht en hun kleinzoon

helpen.

bewonderd! Als we hadden geweten dat hun dochter 3 ½ week eerder

Dirk vindt het leuk om veel te reizen.

zou bevallen, dan waren Dirk en zijn

De laatste reis was verrassend. Hij

vrouw toch niet in november naar

ging met zijn vrouw naar Malaga in

Malaga gegaan.

de tijd dat zijn dochter zou gaan bevallen. Ze zouden in december

Dirk vertelde dat hij in veel musicals

gaan, maar zijn dochter was

heeft gespeeld. Een van de leukste

uitgerekend op 20 december. Om er

waren de openlucht-spektakels in

zeker van te zijn thuis te zijn als hun

Goes. Hij heeft ook veel passie voor

dochter in december zou bevallen,

zingen. Hij zingt sinds kort in een

zijn Dirk en zijn vrouw een maand

koor. Wij vroegen aan Dirk wat zijn

eerder, in november, naar Malaga

mooiste moment in zijn leven was.

gegaan.

Hij antwoordde daarop: ‘Vader worden en mijn dochter moeder zien worden.’

Wij vroegen aan Dirk: ‘Wat is iets in

Dirk had nog graag met zijn vader

uw leven waarvan u zegt: als ik dat

hierover gesproken, maar dit was in

eerder had geweten...’ Dirk

die laatste 10 dagen niet meer

antwoordde daarop: ‘Ik had eerder

mogelijk. Dirk vindt het bijzonder

willen weten dat mijn vader kanker

jammer en heeft er spijt van dat hij

had.’ Hij voelde zich al geruime tijd

met zijn vader niet meer heeft

niet goed. Op een gegeven moment

kunnen spreken over zijn tijd in de

is zijn vader toch maar naar een

Tweede Wereldoorlog. Als hij eerder

dokter gegaan en is hij helemaal

had geweten dat zijn vader ineens

onderzocht. Het bleek dat zijn vader

zo snel zou komen te overlijden, dan

een tumor had in zijn alvleesklier

had hij eerder met zijn vader over

met uitzaaiingen naar lever en

diens tijd in de Tweede

longen. Na de uitslag te hebben

Wereldoorlog willen praten.

gehoord is zijn vader naar huis gegaan. De moeder van Dirk heeft

Als Dirk met pensioen gaat wil hij

hem thuis verpleegd. 10 dagen later

graag met zijn vrouw Europa

is hij thuis overleden. Als Dirk eerder

rondreizen. Het oosten trekt hem

had geweten dat zijn vader kanker

niet zo. Hij gaat liever en heel graag

had, misschien was dan eerder

naar Italië. Ook omdat zijn vrouw

tegen zijn vader gezegd naar de

daar heeft gewoond en gewerkt, dus

dokter te gaan. Misschien hadden

die spreekt vloeiend Italiaans. Wij

de artsen dan er nog wat aan

vroegen aan Dirk of hij advies voor

kunnen doen. Zijn vader heeft

ons had om aan ons mee te geven.

tijdens de Tweede Wereldoorlog,

Hij zei: ‘Haal er uit wat erin zit, blijf

anderhalf jaar in Amsterdam

niet te lang hangen in tegenslagen

ondergedoken gezeten.

en help anderen waar nodig is.’

Door: Uitterhoeve, Van Kranenburg & De Kraker

Piet Roth

‘Blijf altijd jezelf’ Piet Roth had niet van veel dingen spijt in zijn leven, maar vertelde ons wel een verhaal over hoe hij een grote mond heeft gehad tegen een brandweerman, op zijn examen.

Hij vertelde over hoe hij vroeger elektricien is geweest en in een bioscoop heeft gewerkt, waar hij films projecteerde en in elkaar zette.

Voor dat werk moest hij een examen doen. Daar hoorde ook brandpreventie bij.

De brandweerman vroeg of er een lichtschakelaar in de bioscoopzaal

met zijn vrouw, waar hij al 50 jaar

aanwezig was. Dat was niet zo, maar

mee is. Samen hebben ze drie

de brandweerman hield vol dat er

kinderen gekregen en inmiddels

een lichtschakelaar in de filmzaal

ook zes kleinkinderen. Hij vertelde

moest zijn. Piet zei toen: ‘Wie zal het

ons dat hij in zijn vrije tijd graag

nu beter weten, jij of ik?’ Daardoor is

twee keer in de week

hij gezakt voor dit examen en kon hij

vrijwilligerswerk doet, bij de

het pas een jaar later overdoen. Als

Reptielenzoo in Vlissingen, waar hij

hij dat had geweten, had hij dat

rondleidingen geeft en als

nooit gezegd.

filmoperateur in de cinema in Middelburg.

Piet is een 76 jaar oude man uit Middelburg, waar hij gelukkig woont

Hij vertelde ook met veel

Piet is heel blij en hoopt nog lang

enthousiasme over zijn vakantie in

samen met zijn vrouw te leven. 'Dat

Canada, waar hij vijf weken bij

ik durfde aan te bellen bij haar deur,

familie op bezoek is geweest en veel

was de beste keuze van mijn leven.'

heeft rondgereisd en mooie plekken

Hij had nooit veel vrienden, omdat

heeft bezocht.

hij zichzelf bleef. Daar heeft hij geen spijt van en zijn tip aan de jeugd is

Toen hij tien jaar was, zag hij een

daarom: 'Blijf altijd jezelf.'

mereltje zichzelf wassen in een plas water. Hij gooide daar water overheen en toen viel het mereltje om en zag hij het licht in zijn oogjes doven. Als hij had geweten dat het mereltje dood zou gaan, zou hij dit nooit gedaan hebben.

Door: Hermsen, Hage, Van Den Bos & Schrauwen

‘Ik vond het interessant om te doen.’

‘Ik haal uit deze ervaring Dat je niet te lang moet stilstaan bij een tegenslag.‘

‘ik neem mee uit ons gesprek Dat je altijd je gevoel moet volgen.’

‘Ik had niet verwacht Dat onze verteller zo positief in het leven stond.’

Marie KOLE

‘Vroeger ging alles in één rechte lijn’ Marie Kole (92) is geboren en

Vlak voordat zij ging trouwen,

getogen in Goes en woont in

speelde zij met de gedachte om de

Kloetinge. Ze heeft een zoon en een

verpleging in te gaan. De huisarts

dochter. Ze is een creatieve en

heeft dit haar afgeraden, omdat

sportieve vrouw. Ze houdt vooral van

mevrouw zich vaak het leed van

het met de hand maken van truitjes,

anderen aantrekt. Ze wilde te veel

cadeautjes enz. Ze vindt het fijn om

mensen helpen, maar dat is

wat te delen over haar leven.

uiteraard niet altijd mogelijk.

Mevrouw moest van huis uit naar de

Ze was altijd heel sportief en had

mulo, maar zij wilde naar de

een hekel aan verliezen. Marie deed

huishoudschool, omdat zij van kinds

graag aan handbal. Ook is ze een

af aan al veel plezier had in alles wat

perfectionist. Aan haar rijbewijs

met stof te maken had. Zoals

wilde ze niet beginnen, omdat ze zo

borduren, haken, breien, etc. Toen

bang was om fouten te maken.

brak de oorlog uit en in de oorlog was er bijna geen school. Dus ook

Toen we aan haar vroegen: ‘Waar

niet voor mevrouw. Mevrouw was 13

heeft u spijt van in uw leven?’

jaar toen zij gevraagd werd om

vertelde ze ons: ‘Ik heb geen spijt

dienstmeisje te worden. Dat heeft zij

van keuzes die ik heb gemaakt.’

gedaan. Na de oorlog kwam de

Marie is namelijk nog steeds bezig

inspecteur voor het onderwijs en

met knutselen, breien en dingen

moest mevrouw terug naar school.

maken. Ze is heel tevreden met haar

Dat heeft zij gedaan en ze heeft haar

leven en hoe het gegaan is. Blij dat

diploma’s gehaald.

ze gewoon nog thuis kan zitten op die leeftijd.

Toch heeft ze wel flink tegenslag

En haar levensverwachting was

gehad. Haar man werd ziek. Ze heeft

maximaal een jaar. Maar haar

alles voor hem gedaan en hem

lichaam had de kracht om door te

verzorgd. Ondanks al dat, heeft ze

zetten en ze had het overleefd. Tot

hem verloren. Zelf kreeg ze 2 jaar

op de dag van vandaag is ze

geleden kanker. Ze kreeg geen

dankbaar voor alles wat ze nog kan.

chemo.

Door: Berrevoets, Lisseveld & van Steenbergen

Jos van Hees Het gesprek begon goed en hij

Vroeger was hij voor zijn nummer

vertelde over dingen die hij in het

actief als dienstplichtige officier bij

dagelijks leven nog doet om

de Geneeskundige Troepen. Hij kijkt

mentaal en fysiek in orde te blijven.

daar met een goed gevoel op terug.

Hij is nog heel actief in de wijk en

Veel op kamp en ook als prikpost bij

loopt nog elke dag 10 kilometer,

de vierdaagse. Hij vertelde nog een

ondanks de pijn in zijn rug. Daarvoor

leuke anekdote over de oorlogstijd.

neemt hij een aantal pijnstillers, om

Dat bij zijn ouders thuis in de

de pijn tegen te gaan. Toch knap

keuken, voor een heel kamp met

voor een man op die leeftijd!

militairen door de keukenpieten van het leger, eten moest worden

Ook had Jos veel plannen om te

gemaakt voor circa 100 mensen.

reizen en dat deed en doet hij maar al te graag. Zo heeft hij veel

Wij vroegen ook aan Jos of hij nog

stedenreizen naar Spanje gemaakt

adviezen voor ons had en hij zei dat

en ook naar Duitsland en Frankrijk

je moet zorgen dat je naast je

een aantal keer. Alles met de trein.

verplichtingen, bijvoorbeeld je werk,

Maar er is nog 1 bestemming waar

ook moet zorgen dat je iets ernaast

hij nog naartoe wil en dat is Praag.

hebt wat je echt leuk vindt, waar je altijd op terug kan vallen als het wat

Hij is ook adviseur voor woningen en

minder gaat met werk.

andere gebouwen. Hij heeft ook met een vriend de Speelhof Hoogerzael

Hij zei ook dat je nooit moet

in Middelburg gerealiseerd weten te

twijfelen aan de keuzes die je maakt

krijgen en was initiatiefnemer van

en altijd jezelf moet blijven, ondanks

Middelburg Beweegt.

de personen om je heen en situaties.

Jos heeft ook mindere tijden

Later hadden ze er gelukkig geen

gekend. Met het verlies van zijn

moeite meer mee en dat gaf Jos

vrouw, na 50 jaar, heeft hij het best

natuurlijk ook een prettig gevoel.

moeilijk gehad en het was moeilijk

Intussen is die relatie over. Onlangs

voor zijn kinderen. Jaren later heeft

heeft Jos een nieuwe vriendschap

Jos een nieuwe vrouw ontmoet,

aangeknoopt met een leuke vrouw,

waar hij veel stedentrips mee heeft

die hij in de trein ontmoette.

gemaakt en heel veel bijzondere belevenissen mee heeft gedeeld.

Jammer genoeg was er geen goede match met zijn kinderen.

Voor de kinderen van Jos, waar hij een heel goede band mee heeft, was het in het begin wel erg wennen.

Door: De Hoogt, Hoogmoed & Lisman

F.M. Bentvelsen

‘Volg je hart en ga het avontuur aan.’

Wij hebben Frans Bentvelsen

Hij heeft op het gymnasium gezeten

geïnterviewd en hebben hem

en hij kwam daar terecht omdat hij

vragen gesteld over: ´Wat als ik het

dacht dat het een sportschool was.

eerder wist?´. Dit was ons thema.

‘Dat kwam door het woordje gym.’

Eerst vertellen wij wat over hemzelf.

Tot zijn verbazing kwam hij op een

Hij heeft drie zonen en werkt als

school waar hij Grieks en Latijn

chirurg (urologie). Hij heeft ook in

kreeg (grapje).

het leger gezeten, daar was hij eerst luitenant, daarna werd hij

Hij heeft ook veel gereisd in zijn

gepromoveerd tot luitenant-kolonel.

leven, zo is hij onder andere in Texas

‘Op dit moment werk ik als

geweest, voor anderhalf jaar, en

verzekeringsarts.’

heeft hij rondgereisd in Zuid Afrika.

Als tip geeft hij ons mee: ‘Volg je

In zijn leven heeft hij wel momenten

hart en ga het avontuur aan.’

gehad dat hij dacht: had ik dat maar anders gedaan. Hij heeft in zijn leven meerdere relaties gehad. Hij vond zelf dat hij te jong was getrouwd en dat dat de reden was dat hij later met zijn vrouw uit elkaar ging.

Ondertussen is meneer Bentvelsen al tien jaar met een andere vrouw.

Door: Arrebout, Hanse & Slagt

Onze studenten ontdekken hun journalistieke kant Enthousiast geworden door

Met het thema ‘als ik dat had

positieve ervaringen binnen Scalda

geweten’ zijn ze in groepjes het

hebben wij onze VeVa-studenten

gesprek aangegaan en dat heeft

aangemeld. Wij vinden namelijk dat

geleid tot mooie gesprekken.

het mbo meer is dan opleiden voor het beroep en dat sluit mooi aan bij

Elke verteller had zijn/haar eigen

onze gedachte van onze jaarlijkse

verhaal waarmee de studenten op

Burgerschapsweek. In de laatste

dag twee verder zijn gegaan. Door

week voor de kerstvakantie stonden

het volgen van een schrijf- en

er voor onze studenten meerdere

fotografieworkshop hebben de

activiteiten op het programma om

studenten hun creatieve kant

de onderlinge saamhorigheid te

kunnen ontdekken. En ik denk dat

versterken, maar zeker om de

dat gelukt is.

studenten iets extra's mee te geven.

Twee dagen is een groep van 50 studenten aan de slag gegaan. De eerste dag in eerste instantie wat sceptisch, omdat ze niet wisten wat ze konden verwachten. Dat draaide helemaal bij na de gesprekken met Zeeuwse senioren.

Door: docent Richard

Als ik dit eerder had geweten is een publicatie van MDT Cultuur & Kunst. Deze uitgave presenteert de gesprekken die studenten van Scalda VeVa Goes hebben gevoerd met vertellers, als onderdeel van hun Maatschappelijke Diensttijd (MDT) programma.

Ontwerp, redactie en lay-out: HUMINT Solutions Met dank aan: Alle vertellers voor het delen van hun verhalen en docent Richard voor de leuke samenwerking.

Meer weten?

Ga naar www.mdtcultuurenkunst.nl Copyright © 2024 HUMINT Solutions