Νομοθεσία για τους πάσχοντες από Σακχαρώδη Διαβήτη Παροχές και Δικαιώματα
Πανελλήνια Ομοσπονδία Σωματείων Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη (Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.)
ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ - ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ (Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.) Επιστημονική Επιμέλεια: Χριστίνα Π. Ντάφη, Δικηγόρος, MSc Πολιτική Υγείας και Σχεδιασμός Υπηρεσιών Υγείας Επιμέλεια κειμένου: - Χρήστος Δαραμήλας, Βιολόγος, MSc: «Φροντίδα στο Σακχαρώδη Διαβήτη», «Κλινική και Βιομηχανική Φαρμακολογία και Τοξικολογία», Πρόεδρος της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Σωματείων Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη (Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.) - Γκόλφω Γεμιστού, Καθηγήτρια Γαλλικής Φιλολογίας, Αντιπρόεδρος Α' της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Σωματείων - Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη (Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.) - Μαρία Τριανταφύλλου, Δημοσιογράφος, Γενική Γραμματέας της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Σωματείων - Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη (Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.) Η πνευματική ιδιοκτησία αποκτάται χωρίς καμία διατύπωση και χωρίς την ανάγκη ρήτρας απαγορευτικής των προσβολών της. Επισημαίνεται πάντως ότι κατά τον Ν. 2121/1993 και κατά τη Διεθνή Σύμβαση της Βέρνης (που έχει κυρωθεί με τον Ν. 100/1975) απαγορεύεται η αναδημοσίευση και γενικά η αναπαραγωγή του παρόντος έργου, με οποιονδήποτε τρόπο, τμηματικά ή περιληπτικά, στο πρωτότυπο ή σε μετάφραση ή άλλη διασκευή, χωρίς γραπτή άδεια της Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. All rights reserved
ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ 2022
Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Σωματείων Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη (Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.) αποτελεί το Δευτεροβάθμιο Όργανο εκπροσώπησης των ατόμων που πάσχουν από Σακχαρώδη Διαβήτη και των οικογενειών τους και αποτελείται από 26 πρωτοβάθμια Σωματεία/ Συλλόγους σε όλη την Ελλάδα. Οι αγώνες και οι προσπάθειες που καταβάλλουμε στην Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. είναι συνεχείς και έχουν αποδώσει “καρπούς” στο σύνολο του νομοθετικού πλαισίου που αφορά τον Σακχαρώδη Διαβήτη στη χώρα μας. Η συμμετοχή της Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. στην Εθνική Συνομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρία και Χρόνιες Παθήσεις (Ε.Σ.Α.μεΑ.), στο Τριτοβάθμιο Συνδικαλιστικό Όργανο της χώρας μας, έχει συμβάλλει σημαντικά στην επιτυχία των στόχων μας, που έχουν στο επίκεντρό τους την προάσπιση των δικαιωμάτων των ατόμων Σακχαρώδη Διαβήτη και την ποιοτική αναβάθμιση των συνθηκών και των παροχών υγείας για όλους εμάς τους πάσχοντες. Η Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. επιθυμώντας την πληρέστερη ενημέρωση των πασχόντων, προέβη στην έκδοση του παρόντος εντύπου, το οποίο αποτελούσε από ετών τον “διακαή πόθο” όλων μας και περιλαμβάνει την επικαιροποιημένη νομοθεσία που αφορά τα δικαιώματά μας αλλά και τις παροχές που μας αναλογούν από την Πολιτεία. Όλοι εμείς στην Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. θα προσπαθούμε άοκνα για την προάσπιση και τη διερεύνηση των κεκτημένων δικαιωμάτων μας προς όφελος όλων των ανθρώπων με Σακχαρώδη Διαβήτη για μια ζωή με υγεία και ποιότητα. Με εκτίμηση,
Ο Πρόεδρος της Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.
Χρήστος Δαραμήλας
Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 1
ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 1: Εάν η πρώτη διάγνωση γίνει σε παιδιά, πριν την εφηβεία, τεκμηριώνεται με την έκθεση νοσηλείας. Η διάγνωση θα πρέπει να συνεκτιμά την ηλικία, το ιστορικό, τα κλινικά συμπτώματα, τον εργαστηριακό έλεγχο, την εμφάνιση κετοξέωσης και τον φαινότυπο. Η παρουσία θετικών αυτο-αντισωμάτων (αντι-GAD, αντι-ΙΑ-2) επιβεβαιώνει τη διάγνωση του Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 1. Εάν η πρώτη διάγνωση γίνει σε εφήβους και νεαρούς ενήλικες, εκτός από το ιστορικό και την πιστοποιημένη θεραπευτική αγωγή με σχήμα εντατικοποιημένης ινσουλινοθεραπείας, η διάγνωση μπορεί να τεκμηριωθεί με τη μέτρηση C-πεπτιδίου νηστείας.
Β. Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου LADA: Όταν υπάρχει ανάλογος φαινότυπος, θετικά αντισώματα, τιμές C-πεπτιδίου νηστείας που είναι ενδεικτικές ινσουλινοπενίας και οι πάσχοντες χρειάζονται σχήμα εντατικοποιημένης θεραπείας με ινσουλίνη (basal-bolus, πλήρως ινσουλινοεξαρτώμενοι), τότε κρίνονται όπως οι ασθενείς με Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου 1.
7
ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΠΟΣΟΣΤΟΥ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ
Ο πάσχοντας από Σακχαρώδη Διαβήτη (Σ.Δ.) τύπου 1, ασφαλισμένος ή ανασφάλιστος, βάσει του ισχύοντος Κανονισμού πιστοποίησης και αξιολόγησης της αναπηρίας και των σχετικών εγκυκλίων, δικαιούται με την εμφάνιση του Διαβήτη ποσοστό αναπηρίας 50% εφ’ όρου ζωής. Με την εμφάνιση επιπλοκών (νεφροπάθεια, ενεργό έλκος ποδιών, μείωση της όρασης εξαιτίας διαβητικής αμφιβληστροειδοπάθειας κ.λπ.) και αναλόγως της βαρύτητας και της επιδείνωσής τους, το ποσοστό αναπηρίας αυξάνεται σε 67% και ισχύει για 2 ή 3 έτη. Σε περίπτωση που μία επιπλοκή εξελιχθεί σε αναπηρία (π.χ. νεφροπάθεια τελικού σταδίου, στεφανιαία νόσο, περιφερική αγγειακή νόσο, νευροπάθεια), το ποσοστό αναπηρίας αξιολογείται σύμφωνα με το κεφάλαιο του Κανονισμού που αντιστοιχεί στην εκάστοτε επιπλοκή. Η αίτηση, ο εισηγητικός φάκελος (ο οποίος συμπληρώνεται από τον θεράποντα ιατρό) και κάθε απαραίτητο δικαιολογητικό κατατίθενται στα κατά τόπους ΚΕΝΤΡΑ ΚΟΙΝΟΤΗΤΑΣ (εφόσον η αίτηση αφορά την απονομή προνοιακού επιδόματος). Στην περίπτωση που ο πάσχων επιθυμεί μόνο την αξιολόγηση του ποσοστού αναπηρίας του, απευθύνεται στα κατά τόπους ΚΕΠΑ.
8
ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΠΡΟΝΟΙΑΚΟΥ ΕΠΙΔΟΜΑΤΟΣ Τα άτομα με Σ.Δ. τύπου 1 με ποσοστό αναπηρίας 50%, εφόσον είναι άνεργα ή έμμεσα ασφαλισμένα, δικαιούνται τη χορήγηση επιδόματος βαριάς αναπηρίας, ποσού 313 ευρώ τον μήνα, από τον ΟΠΕΚΑ. Άτομα με Σ.Δ. τύπου 1 που πάσχουν από δεύτερη νόσο, π.χ. Σκλήρυνση κατά Πλάκας κ.λπ., ή έχουν επιπλοκές του Σ.Δ. (π.χ. νεφροπάθεια τελικού σταδίου, τύφλωση κ.λπ.), θα πρέπει να αναζητούν πληροφορίες για τη συγχορήγηση επιδόματος, λόγω των αναγκών της πρόσθετης αναπηρίας, π.χ. επίδομα τυφλότητας, διατροφικό επίδομα σε περίπτωση νεφροπάθειας και επίδομα αεροθεραπείας για νεφροπαθείς τελικού σταδίου. Τα άτομα με Σ.Δ. τύπου 1, τα οποία είτε συμμετέχουν σε προγράμματα κατάρτισης, ενίσχυσης της απασχόλησης συμπεριλαμβανομένης της αυτοαπασχόλησης είτε εργάζονται σε Κοινωνικές Συνεταιριστικές Επιχειρήσεις του Ν. 4019/2011 (Κοιν.Σ.Επ.) και λαμβάνουν επίδομα πρόνοιας ή επιδόματα επανένταξης ή οποιασδήποτε μορφής νοσήλιο ή παροχή, δε χάνουν αυτές τις παροχές αλλά συνεχίζουν να τις εισπράττουν ταυτόχρονα και αθροιστικά με την αποζημίωση από τη συμμετοχή τους στα προγράμματα αυτά ή/και την αμοιβή τους από την απασχόληση στην Κοιν.Σ.Επ. (άρθρο 13 του Ν. 4331/2015, ΦΕΚ Α’ 69/2015). Το προνοιακό επίδομα δεν κατάσχεται, δε συμψηφίζεται και δεν υπολογίζεται στα εισοδηματικά όρια για την καταβολή οποιασδήποτε παροχής κοινωνικού ή προνοιακού χαρακτήρα. Δεν υπολογίζεται επίσης για τη λήψη του Κοινωνικού Εισοδήματος Αλληλεγγύης (ΚΕΑ).
9
ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΜΑΘΗΤΩΝ ΜΕ Σ.Δ. ΤΥΠΟΥ 1 ΣΕ ΟΛΕΣ ΤΙΣ ΒΑΘΜΙΔΕΣ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗΣ • Πρόγραμμα εναρμόνιση επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής (παιδικοί σταθμοί/ ΚΔΑΠ): Οι αιτούντες με Σ.Δ., καθώς και οι αιτούντες με τέκνο με Σ.Δ. λαμβάνουν επιπλέον 50 μόρια. • Παρουσία νοσηλευτή σε βρέφη και νήπια που φοιτούν σε δημοτικούς βρεφονηπιακούς και παιδικούς σταθμούς (άρθρο 13 παρ. 10 ΚΥΑ 41087/2017 – Πρότυπος Κανονισμός Λειτουργίας Παιδικών & Βρεφονηπιακών Σταθμών). • Παρουσία σχολικού νοσηλευτή σε παιδιά που φοιτούν στην Α΄ βάθμια και στη Β΄ βάθμια Εκπαίδευση. Η αίτηση του γονέα γίνεται με γνωμάτευση του θεράποντος ιατρού και σφραγίδα Διευθυντή Κλινικής. • 24 ημέρες απουσιών ανά διδακτικό έτος, οι οποίες δεν υπολογίζονται στο σύνολο των απουσιών (Υ.Α. Γ2/2209/1998). στην τριτοβάθμια εκπαίδευση χωρίς • Εισαγωγή εισαγωγικές εξετάσεις σε ποσοστό 5%: Οι υποψήφιοι απευθύνονται σε μία από τις ειδικές Επταμελείς Επιτροπές, που έχουν συσταθεί σε συγκεκριμένα Δημόσια ή Πανεπιστημιακά Νοσοκομεία, προκειμένου να αποκτήσουν Πιστοποιητικό διαπίστωσης της πάθησης. Απαιτείται η κατάθεση αίτησης, ιατρικής γνωμάτευσης από Δημόσιο Νοσοκομείο με σφραγίδα από Συντονιστή Διευθυντή Κλινικής ή Εργαστηρίου του Εθνικού Συστήματος Υγείας (Ε.Σ.Υ.) ή νόμιμα εκτελούντα χρέη Συντονιστή Διευθυντή Κλινικής ή Εργαστηρίου του Εθνικού Συστήματος Υγείας (Ε.Σ.Υ.) ή Καθηγητή Πανεπιστημίου ή Αναπληρωτή Καθηγητή και αντίγραφο αστυνομικής ταυτότητας.
• Φοιτητές που πάσχουν από Σ.Δ. τύπου 1, εφόσον έχουν ποσοστό αναπηρίας 67%, έχουν δικαίωμα μετεγγραφής στην πόλη στην οποία ο γονέας ή ο έχων την επιμέλεια δηλώνει ως μόνιμη κατοικία ή στην πόλη στην οποία παρέχεται ιατρική μέριμνα.
10
ΕΝΤΑΞΗ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ Σ.Δ. 1 ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΣΤΟ ΕΡΓΑΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ • Ν. 2643/1998: Πρόσληψη μέσω ΟΑΕΔ ατόμων με αναπηρία με ποσοστό αναπηρίας (Π.Α.) 50% στον δημόσιο τομέα μέσω ετήσιων προκηρύξεων του Ν. 2643/98. Απαραίτητα έγγραφα: Απόφαση ΚΕΠΑ σε ισχύ, όπου θα γίνεται αναφορά στον Ν. 2643/1998 και εγγραφή στο μητρώο ανέργων του ΟΑΕΔ. • Συμμετοχή σε προκηρύξεις ΑΣΕΠ, καταλαμβάνοντας το 10% των ανακοινούμενων θέσεων (Ν. 4440/2016). υποψηφίων για διορισμό ως μόνιμοι/ • Πίνακας αναπληρωτές/ ωρομίσθιοι εκπαιδευτικοί και Ειδικό Εκπαιδευτικό Προσωπικό – Ειδικό Βοηθητικό Προσωπικό: Εφόσον ο αιτών/ ο/η σύζυγος/ Μέρος Συμφώνου Συμβίωσης ή το τέκνο έχει Π.Α. τουλάχιστον 50%, τότε Π.Α. χ 0,4.
• Μείωση 1 ώρας ανά ημέρα στο ωράριο εργασίας για το Προσωπικό Ενόπλων Δυνάμεων, Στρατολογίας, Στρατιωτικής Δικαιοσύνης, εφόσον έχουν τέκνο έως 18 ετών με Σ.Δ. τύπου 1 και Π.Α. τουλάχιστον 50%. • Αστυνομικό Προσωπικό Υπουργείου Προστασίας του Πολίτη: Έκπτωση 1 ώρας ανά ημέρα χωρίς μείωση αποδοχών, για όσους έχουν τέκνο έως 18 ετών με Σ.Δ. τύπου 1 και Π.Α. 50% και δικαίωμα για απόσπαση στην περιοχή μόνιμης κατοικίας. • Μειωμένο ωράριο εργασίας κατά μία ώρα δικαιούνται οι τακτικοί υπάλληλοι και υπάλληλοι με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου και ορισμένου χρόνου του Δημοσίου, των Ν.Π.Δ.Δ. και Ο.Τ.Α., που έχουν παιδιά έως 18 ετών που πάσχουν από Σακχαρώδη Διαβήτη ινσουλινοεξαρτώμενο ή τύπου 1 με Π.Α. 50% (άρθρο 27 παρ. 1 του Ν. 4305/ΦΕΚ 237 Α΄/2014 & ΦΕΚ 53Α’/2020).
11
ΕΝΤΑΞΗ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ Σ.Δ. 1 ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΣΤΟ ΕΡΓΑΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ • Ειδική άδεια 6 εργάσιμων ημερών μετ’ αποδοχών, πέραν της κανονικής άδειας, δικαιούνται τα άτομα με Σ.Δ. με ποσοστό αναπηρίας 50% και άνω, που εργάζονται στον στενό δημόσιο τομέα ή έχουν προσληφθεί στον ευρύτερο δημόσιο τομέα (ΟΤΑ, ΔΕΚΟ κ.λπ.) ή ιδιωτικό τομέα μέσω των Προγραμμάτων Επιχορήγησης νέων θέσεων εργασίας ατόμων με αναπηρία του ΟΑΕΔ (αρ. 50, παρ. 4, Ν. 3528/2007). • Ειδικευμένοι ιατροί και οδοντίατροι, που πάσχουν από Σ.Δ., μπορούν να αιτηθούν τον διορισμό τους σε προσωποπαγείς θέσεις της ειδικότητάς τους σε Δημόσιο Νοσοκομείο ή Κέντρο Υγείας του Ε.Σ.Υ., 5ετής θητεία, εισαγωγικός βαθμός Επιμελητή Β’ με δυνατότητα μονιμοποίησης, κατόπιν κρίσης από 5μελές Ειδικό Συμβούλιο Επιλογής. • Απόφοιτοι όλων των σχολών επαγγελμάτων υγείας, Α.Ε.Ι. ή (πρώην) Τ.Ε.Ι. των ειδικοτήτων νοσηλευτών, τεχνολόγων ιατρικών εργαστηρίων, κοινωνικών λειτουργών, φυσικοθεραπευτών, φαρμακοποιών, ψυχολόγων και βιολόγων, «χημικών και βιοχημικών» μπορούν να ζητήσουν τον διορισμό τους σε προσωποπαγείς θέσεις της ειδικότητάς τους, που συνιστώνται με την απόφαση διορισμού σε οποιοδήποτε νοσοκομείο ή Κέντρο Υγείας του Ε.Σ.Υ. • Οι γιατροί με Σ.Δ. με συνοδό πάθηση τη διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια έχουν δικαίωμα να ειδικευθούν, ως υπεράριθμοι, στην ειδικότητα και το νοσοκομείο επιλογής τους (άρθρο 20, παρ. 11, Ν. 2519/1997).
12
ΛΟΙΠΕΣ ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ
• Απαλλαγή από Στρατιωτική θητεία για τα αγόρια (με ιατρική γνωμάτευση) (ΠΔ 11/ΦΕΚ Α 17/2014)
• Κάρτα απεριορίστων διαδρομών, εφόσον
λαμβάνουν το προνοιακό επίδομα, χωρίς βεβαίωση ποσοστού αναπηρίας από τα ΚΕΠΑ. Όσοι δε λαμβάνουν προνοιακό επίδομα, δικαιούνται την κάρτα με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω.
• Πρόσθετη μείωση φόρου ποσού 200 ευρώ για
άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη που κρίνονται με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω λόγω επιπλοκών ή δεύτερης νόσου κ.ά. (Ν. 4172/2013)
• Μείωση δημοτικών τελών με εισοδηματικά κριτήρια,
σύμφωνα με απόφαση του οικείου Δήμου. Οι προϋποθέσεις και τα κριτήρια (ποσοστό αναπηρίας, εισόδημα κ.λπ.) διαφέρουν από Δήμο σε Δήμο.
• Ένταξη στο κοινωνικό τιμολόγιο του ρεύματος με ποσοστό αναπηρίας από 67% και άνω.
• Ένταξη στο κοινωνικό τιμολόγιο ύδρευσης με ποσοστό, συνήθως, από 67% και άνω.
13
ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ • Ενιαίος Κανονισμός Παροχών Υπηρεσιών Υγείας
(ΦΕΚ 4898/τ.Β/2018, Άρθρο 6): Άτομα με Σ.Δ. τύπου 1 δεν καταβάλλουν συμμετοχή για οποιαδήποτε παρακλινική εξέταση.
• Ενιαίος Κανονισμός Παροχών Υπηρεσιών Υγείας
(ΦΕΚ 4898/τ.Β/2018, Άρθρο 47): Οι πάσχοντες από Σ.Δ. τύπου 1 δεν καταβάλλουν συμμετοχή για οποιαδήποτε αναλώσιμα αφορούν την πάθησή τους.
Συμμετοχή ασφαλισμένων στα φάρμακα 2883/τ.Β/2012) Σ.Δ. τύπου 1: 0%.
(ΦΕΚ
ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ – ΑΝΑΛΩΣΙΜΑ ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΚΑΝΟΥΝ ΧΡΗΣΗ ΣΤΥΛΟ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ: • έως 200 ταινίες μέτρησης σακχάρου στο αίμα ανά μήνα, • έως 200 σκαριφιστήρες ανά μήνα ή ίσης αξίας
αναλώσιμα συσκευών συνεχούς μέτρησης επιπέδων σακχάρου,
• έως 50 ταινίες μέτρησης κετονών στο αίμα ανά έτος και
• έως 200 βελόνες ανά μήνα.
Για επιπλέον ποσότητες απαιτείται αιτιολογημένη ιατρική γνωμάτευση και απόφαση Α.Υ.Σ.
14
ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ ΑΝΑΛΩΣΙΜΑ ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΚΑΝΟΥΝ ΧΡΗΣΗ ΑΝΤΛΙΑΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ:
• ένα σύστημα ελέγχου ή καταγραφής γλυκόζης, σύμφωνα με αιτιολογημένη ιατρική γνωμάτευση,
• τα αναλώσιμα καταγραφής γλυκόζης συνδεδεμένα ή
μη συνδεδεμένα με την αντλία και σε ποσότητα έως 5 ανά μήνα,
• έως 200 ταινίες μέτρησης σακχάρου στο αίμα ανά μήνα
• έως 200 σκαριφιστήρες τον μήνα, • 100 βελόνες για χορήγηση ινσουλίνης με πένα ανά εξάμηνο, σε περίπτωση πρόσθετης δόσης και
εμπλοκής
αντλίας
• έως 50 ταινίες μέτρησης κετονών στο αίμα ανά έτος.
Για επιπλέον ποσότητες απαιτείται αιτιολογημένη ιατρική γνωμάτευση και απόφαση Α.Υ.Σ.
15
ή
ΣΥΝΤΑΞΙΟΔΟΤΙΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ
Γενικά: Για τους αιτούντες σύνταξη αναπηρίας ισχύουν οι επιμέρους καταστατικές διατάξεις των ασφαλιστικών ταμείων, ως ίσχυαν μέχρι την ψήφιση του νέου ασφαλιστικού νόμου 4837/2016. Θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος, λόγω αναπηρίας, σημαίνει ότι έχουν συμπληρωθεί όλες οι νόμιμες προϋποθέσεις για τη χορήγηση της σύνταξης, δηλαδή υπάρχουν οι ελάχιστες απαιτούμενες από τη συνταξιοδοτική νομοθεσία ημέρες ασφάλισης και συντάξιμο ποσοστό αναπηρίας (ανάλογα με τις καταστατικές διατάξεις των φορέων που εντάχθηκαν στον eΕΦΚΑ), που πιστοποιείται από υγειονομική επιτροπή των ΚΕΠΑ.
16
Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2
ΔΙΑΚΡΙΣΗ ΠΕΡΙΠΤΩΣΕΩΝ
Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2: Ο Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου 2 είναι μια χρόνια νόσος, η οποία εμφανίζεται όταν το πάγκρεας δεν παράγει την απαιτούμενη ποσότητα ινσουλίνης ή ο ίδιος ο οργανισμός δε μπορεί να χρησιμοποιήσει αποτελεσματικά την ινσουλίνη που παράγει.
Β. Σακχαρώδης Διαβήτης τύπου MODY: Ο μονογονιδιακός Σακχαρώδης Διαβήτης (MODY, maturity – onset diabetes of the young), αποτελεί έναν ξεχωριστό τύπο Διαβήτη, ο οποίος προκύπτει από μετάλλαξη ή μεταλλάξεις σε ένα μόνο γονίδιο. Κληρονομείται με τον επικρατούντα ή υπολειπόμενο αυτοσωμικό χαρακτήρα και συνήθως παρουσιάζεται στην εφηβική ηλικία. Οι περιπτώσεις MODY αντιστοιχούν περίπου σε 1% – 5% όλων των περιπτώσεων Διαβήτη.
19
ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΣΗ & ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΠΟΣΟΣΤΟΥ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ
• Ο πάσχοντας από Σακχαρώδη Διαβήτη (Σ.Δ.) τύπου 2, ασφαλισμένος ή ανασφάλιστος, βάσει του ισχύοντος Κανονισμού πιστοποίησης και αξιολόγησης της αναπηρίας και των σχετικών εγκυκλίων, δικαιούται με την εμφάνιση της πάθησης ποσοστό αναπηρίας (Π.Α.) 10%, εφόσον βρίσκεται σε αγωγή με δισκία.
• Εφόσον
για την αντιμετώπιση της πάθησης χρειάζεται προσθήκη βασικής ινσουλίνης στην αγωγή του πάσχοντα, το Π.Α. ανεβαίνει στο 20%.
• Στην
περίπτωση που το άτομο χρειάζεται εντατικοποιημένο σχήμα ινσουλίνης στην αγωγή του, το Π.Α. ανεβαίνει στο 30%.
• Στην
περίπτωση που εμφανιστούν επιπλοκές (οφθαλμολογικές, διαβητική νεφρική νόσος, διαβητικό πόδι, στεφανιαία νόσος, νευροπάθεια, περιφερική αγγειακή νόσος), προστίθενται στο ποσοστό, βάσει των αντίστοιχων κεφαλαίων. Η τεκμηρίωση των επιπλοκών γίνεται με την πλήρη συμπλήρωση του εισηγητικού φακέλου για τον Σ.Δ. και με τις εργαστηριακές εξετάσεις.
20
ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΠΡΟΝΟΙΑΚΟΥ ΕΠΙΔΟΜΑΤΟΣ
• Τα άτομα με Σ.Δ. τύπου 2 με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω, εφόσον είναι άνεργα ή έμμεσα ασφαλισμένα και δε λαμβάνουν σύνταξη ή άλλου είδους βοήθεια για την ίδια αιτία από την Ελλάδα ή το εξωτερικό, δικαιούνται τη χορήγηση επιδόματος βαριάς αναπηρίας, ποσού 313 ευρώ/ μήνα από τον ΟΠΕΚΑ. • Άτομα με Σ.Δ. τύπου 2, που πάσχουν από δεύτερη νόσο, π.χ. Σκλήρυνση κατά Πλάκας κ.λπ., ή έχουν επιπλοκές του Σ.Δ. (π.χ. νεφροπάθεια τελικού σταδίου, τύφλωση κ.λπ.), θα πρέπει να αναζητούν πληροφορίες για τη συγχορήγηση επιδόματος λόγω των αναγκών της πρόσθετης αναπηρίας, π.χ. επίδομα τυφλότητας, διατροφικό επίδομα σε περίπτωση νεφροπάθειας και επίδομα αεροθεραπείας για νεφροπαθείς τελικού σταδίου.
21
ΧΟΡΗΓΗΣΗ ΠΡΟΝΟΙΑΚΟΥ ΕΠΙΔΟΜΑΤΟΣ
• Το προνοιακό επίδομα δεν κατάσχεται, δε συμψηφίζεται και δεν υπολογίζεται στα εισοδηματικά όρια για την καταβολή οποιασδήποτε παροχής κοινωνικού ή προνοιακού χαρακτήρα. • Το προνοιακό επίδομα βαριάς αναπηρίας δεν υπολογίζεται για τη λήψη του Κοινωνικού Εισοδήματος Αλληλεγγύης (ΚΕΑ). Μπορεί κάποιος να εργάζεται και να λαμβάνει το προνοιακό επίδομα; ΟΧΙ. Εκτός αν προσληφθεί μέσω ΟΑΕΔ σε πρόγραμμα κοινωφελούς εργασίας ή κατάρτισης και ενίσχυσης της απασχόλησης ή εργάζεται σε Κοινωνικές Συνεταιριστικές Επιχειρήσεις.
22
ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ
• Πρόγραμμα εναρμόνιση επαγγελματικής και οικογενειακής ζωής (παιδικοί σταθμοί/ΚΔΑΠ): Οι αιτούντες με Σ.Δ. με Π.Α.>35% λαμβάνουν επιπλέον 50 μόρια. • Όταν ο γονέας έχει Σ.Δ. με Π.Α.>67%, το τέκνο που επιθυμεί μετεγγραφή λαμβάνει ένα (1) μόριο. • Οι πάσχοντες από Σ.Δ. τύπου 2 κρίνονται με τον βάθμο Ι/2-Ι/3. Η Επιστολή Απαλλαγών έχει την τελική κρίση για τη στράτευση ή τη μη στράτευσή τους. • Κάρτα μετακίνησης για τα μέσα μαζικής μεταφοράς, εφόσον υπάρχει Π.Α.>67% και πληρούνται και τα εισοδηματικά κριτήρια.
23
ΚΟΙΝΩΝΙΚΕΣ & ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ
• Απαλλαγή από τα Τέλη Φωτισμού για όσους έχουν Π.Α.>67% και ανάλογα με τα εισοδηματικά κριτήρια κάθε Δήμου. • Κοινωνικό Τιμολόγιο ρεύματος για όσους έχουν Π.Α.>67% και με εισοδηματικά κριτήρια. Τα όρια τετραμηνιαίας κατανάλωσης αυξάνονται στην περίπτωση αυτή κατά 300kWh. • Πλήρης απαλλαγή από τον ΕΝΦΙΑ για όσους έχουν Π.Α.>80%, εφόσον δηλώνουν εισόδημα ως 12.000 ευρώ ετησίως, προσαυξημένο κατά 1000 ευρώ για κάθε προστατευόμενο μέλος, και ακίνητα συνολικά μέχρι 150 τετραγωνικά μέτρα. • Ένταξη στο Κοινωνικό Τιμολόγιο της Ύδρευσης συνήθως για όσους έχουν Π.Α.>67%. • Οι πάσχοντες από Σ.Δ. με ποσοστό αναπηρίας 67% και άνω δικαιούνται 200 ευρώ έκπτωση από τον φόρο εισοδήματος, ενώ απαλλάσσονται από τον φόρο οι συντάξεις και η πάγια αντιμισθία σε άτομα με ποσοστό αναπηρίας πάνω από 80%.
24
ΕΝΤΑΞΗ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ Σ.Δ. 2 ΣΤΗΝ ΕΡΓΑΣΙΑ ΚΑΙ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΑ ΣΤΟ ΕΡΓΑΣΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ
• Ν. 2643/1998: Πρόσληψη μέσω ΟΑΕΔ ατόμων με αναπηρία με ποσοστό αναπηρίας 50% στον δημόσιο τομέα, μέσω ετήσιων προκηρύξεων του Ν. 2643/98. Απαραίτητα έγγραφα: Απόφαση ΚΕΠΑ σε ισχύ, όπου θα γίνεται αναφορά στον Ν. 2643/1998 και εγγραφή στο μητρώο ανέργων του ΟΑΕΔ. Προσοχή! Στην απόφαση ΚΕΠΑ δε θα πρέπει να αναφέρεται ανικανότητα για εργασία. • Κάρτα ανεργίας ΟΑΕΔ: Εγγραφή στα μητρώα ΟΑΕΔ με Π.Α.>50% • Συμμετοχή σε προκηρύξεις ΑΣΕΠ καταλαμβάνοντας το 10% των ανακοινωμένων θέσεων για τους ίδιους (Π.Α. 50%) και 5% για όσους έχουν τέκνο, αδελφό ή σύζυγο με Π.Α. 67% και άνω ή τα παιδιά αυτών που έχουν Π.Α. 67% και άνω (Ν. 4440/2016). • Μειωμένο ωράριο εργασίας κατά μία ώρα δικαιούνται οι τακτικοί υπάλληλοι και υπάλληλοι με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου και ορισμένου χρόνου του Δημοσίου, των Ν.Π.Δ.Δ. και Ο.Τ.Α., οι οποίοι έχουν βεβαιωμένη αναπηρία σε ποσοστό 67% και άνω, ή έχουν παιδιά με πνευματική, ψυχική ή σωματική αναπηρία σε ποσοστό 67% και άνω, ή σύζυγο με αναπηρία σε ποσοστό 100%, τον οποίο συντηρούν. • Η ανωτέρω μείωση ωραρίου ισχύει και για υπαλλήλους με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου ορισμένου χρόνου π.χ. αναπληρωτές εκπαιδευτικούς και για τους εργαζόμενους στα κοινωφελή προγράμματα των δήμων, της περιφέρειας, των δημοσίων υπηρεσιών. • Ειδική άδεια 6 εργάσιμων ημερών μετ’ αποδοχών πέραν της κανονικής άδειας δικαιούνται τα άτομα με Σ.Δ. με ποσοστό αναπηρίας 50% και άνω, που εργάζονται στον στενό δημόσιο τομέα ή έχουν προσληφθεί στον ευρύτερο δημόσιο τομέα (ΟΤΑ ΔΕΚΟ κ.λπ.) ή ιδιωτικό τομέα μέσω των Προγραμμάτων Επιχορήγησης νέων θέσεων εργασίας ατόμων με αναπηρία του ΟΑΕΔ (αρ. 50 παρ. 4 Ν. 3528/2007).
25
ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ • Ενιαίος Κανονισμός Παροχών Υπηρεσιών Υγείας (ΦΕΚ 4898/τ.Β/2018, Άρθρο 47): Οι πάσχοντες από Σ.Δ. τύπου 2 δεν καταβάλλουν συμμετοχή για οποιαδήποτε αναλώσιμα αφορούν την πάθησή τους. • Συμμετοχή ασφαλισμένων στα φάρμακα (ΦΕΚ 2883/τ.Β/2012) Σ.Δ. τύπου 2: 10% και μόνο για τα φάρμακα που αφορούν την πάθησή τους, για όλα τα υπόλοιπα, ακόμη και αν χορηγούνται για επιπλοκές που προκάλεσε ο Σ.Δ., έχουν συμμετοχή 25%.
ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ – ΑΝΑΛΩΣΙΜΑ > ΙΝΣΟΥΛΙΝΟΘΕΡΑΠΕΥΟΜΕΝΟΙ: • έως 100 ταινίες μέτρησης γλυκόζης στο αίμα ανά μήνα, • έως 100 σκαρφιστήρες ανά μήνα, • έως 60 βελόνες ανά μήνα, • έως 30 ταινίες μέτρησης κετονών στο αίμα ανά έτος
Για επιπλέον ποσότητες απαιτείται αιτιολογημένη ιατρική γνωμάτευση και απόφαση Α.Υ.Σ.
26
ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ ΑΝΑΛΩΣΙΜΑ ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΛΑΜΒΑΝΟΥΝ ΑΝΤΙΔΙΑ> ΒΗΤΙΚΑ ΔΙΣΚΙΑ 'Η ΑΛΛΕΣ ΕΝΕΣΙΜΕΣ ΑΓΩΓΕΣ ΕΚΤΟΣ ΙΝΣΟΥΛΙΝΗΣ: • έως 50 ταινίες μέτρησης γλυκόζης στο αίμα ανά δίμηνο,
• έως 50 σκαρφιστήρες ανά δίμηνο, • έως 60 βελόνες ανά δίμηνο, για όσους λαμβάνουν σκευάσματα GLP-1 αναλόγων που δε φέρουν ενσωματτωμένη βελόνα στην προγεμισμένη σύριγγα
ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΖΟΝΤΑΙ ΜΕ ΔΙΑΙΤΗ-
> ΤΙΚΗ ΑΓΩΓΗ
• έως 50 ταινίες μέτρησης σακχάρου στο αίμα ανά τρίμηνο,
• έως 50 σκαριφιστήρες ανά τρίμηνο Για επιπλέον ποσότητες απαιτείται αιτιολογημένη ιατρική γνωμάτευση και απόφαση Α.Υ.Σ.
27
ΣΥΝΤΑΞΙΟΔΟΤΙΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ
•
ΠΟΙΟΙ ΔΙΚΑΙΟΥΝΤΑΙ ΤΗΝ ΑΝΑΠΗΡΙΚΗ ΣΥΝΤΑΞΗ;
Οι πάσχοντες από Σ.Δ. τύπου 2 με Π.Α. 50% και άνω. (Οι παλαιοί ασφαλισμένοι στον ΟΑΕΕ προ του ‘93 και οι ασφαλισμένοι του ΟΓΑ, οι οποίοι χρειάζονται ποσοστό 67% και άνω).
Προϋποθέσεις: Πρέπει να πληρούνται σωρευτικά και οι δυο παρακάτω προϋποθέσεις: • Η αναπηρία να επήλθε μετά την υπαγωγή σε ασφάλιση. Αλλιώς να αποδειχτεί ουσιαστική επιδείνωση μετά την υπαγωγή σε ασφάλιση. συμπληρώνονται 4500 ένσημα • Να οποτεδήποτε. Ή 1500, εκ των οποίων 600 την τελευταία πενταετία πριν την έλευση της αναπηρίας. Για πολύ νεαρές ηλικίες κάτω των 30, χρειάζονται λιγότερα ένσημα.
28
ΣΥΝΤΑΞΙΟΔΟΤΙΚΕΣ ΠΑΡΟΧΕΣ
• ΠΟΥ ΑΠΕΥΘΥΝΟΜΑΙ ΓΙΑ ΣΥΝΤΑΞΗ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ; Οι ενδιαφερόμενοι απευθύνονται στο τελευταίο ταμείο τους και αιτούνται να καταμετρηθούν τα ένσημά τους. Το Ταμείο χορηγεί παραπεμπτικό για ΚΕΠΑ ώστε να μην πληρωθεί παράβολο.
• ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΛΑΜΒΑΝΩ ΤΑΥΤΟΧΡΟΝΑ ΣΥΝΤΑΞΗ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ;
ΚΑΙ
ΕΠΙΔΟΜΑ
ΒΑΡΙΑΣ
ΟΧΙ. Εξαίρεση αποτελούν τα τέκνα που λαμβάνουν σύνταξη θανόντος γονέα μικρότερη ή ίση με το προνοιακό επίδομα.
• ΑΝ
Η ΣΥΝΤΑΞΗ ΜΟΥ ΕΙΝΑΙ ΠΟΛΥ ΜΙΚΡΗ, ΜΠΟΡΩ ΝΑ ΕΠΙΛΕΞΩ ΤΟ ΠΡΟΝΟΙΑΚΟ ΕΠΙΔΟΜΑ; Όχι, δεν υπάρχει δυνατότητα επιλογής. Απαραίτητη προϋπόθεση για να χορηγηθεί το προνοιακό επίδομα, εφόσον υπάρχουν ένσημα, είναι το ταμείο ασφάλισης να εκδώσει απορριπτική απόφαση για απονομή σύνταξης.
29
Λίγα λόγια για την Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Σωματείων – Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη (Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.) ιδρύθηκε στις 31 Μαΐου 1997 από 4 πρωτοπόρους Συλλόγους (Σύλλογος Διαβητικών Πειραιά και Νήσων, Σύλλογος Νέων Ελλήνων Διαβητικών, Σύλλογος Διαβητικών Δράμας και Ένωση Γονέων Διαβητικών Παιδιών & Εφήβων Μαγνησίας). Είναι μη κυβερνητική και μη κερδοσκοπική οργάνωση αναγνωρισμένη από το ελληνικό κράτος. Αποτελεί το δευτεροβάθμιο όργανο και σήμερα έχει στη δύναμή της 26 πρωτοβάθμια σωματεία σε όλη την Ελλάδα. Είναι μέλος της Εθνικής Συνομοσπονδίας Ατόμων με Αναπηρία (Ε.Σ.Α.μεΑ.) και της Διεθνούς Ομοσπονδίας για το Διαβήτη (I.D.F.). Η Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. όλα αυτά τα χρόνια δυναμικής και ηχηρής παρουσίας στη χώρα μας προωθεί, αγωνίζεται και διεκδικεί τα δικαιώματα των ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη στην υγεία, την παιδεία, την εργασία. Οι πρωταρχικοί της στόχοι είναι η ενημέρωση, η πρόληψη και η εκπαίδευση τόσο των ατόμων με Διαβήτη και των οικογενειών τους, όσο και του γενικότερου πληθυσμού. Πιο συγκεκριμένα, οι ΣΤΟΧΟΙ της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας μας είναι πλήρως εναρμονισμένοι και κατευθύνονται από τη διακήρυξη του Αγίου Βικεντίου (Οκτώβριος 1989) και την επέκταση αυτής στο Στρασβούργο (Μάρτιος 2012) και περιλαμβάνουν:
•
Ενημέρωση, ευαισθητοποίηση και επαγρύπνηση της κοινής γνώμης για την πρόληψη.
•
Ισότιμη κοινωνική ένταξη των ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη, καταπολέμηση των διακρίσεων, των προκαταλήψεων και του στίγματος που συνοδεύει την πάθηση. Στόχος μας είναι ίσες ευκαιρίες για όλους.
•
Ποιοτική εκπαίδευση και ψυχολογική υποστήριξη στους γονείς
•
Προώθηση της έρευνας στην Ελλάδα, ενθάρρυνση και προώθηση των διεθνών συνεργασιών, μεταφορά εφαρμοσμένης τεχνογνωσίας από τις διεθνείς οργανώσεις με σκοπό την ολοκληρωτική αντιμετώπιση του Σακχαρώδη Διαβήτη Αύξηση και ορθολογική κατανομή των πόρων που διατίθενται για τον Σακχαρώδη Διαβήτη
•
30
Λίγα λόγια για την Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.
• • • • •
Συστηματική διενέργεια και αξιοποίηση επιδημιολογικών ερευνών για να γίνει εφικτή η έγκαιρη διάγνωση και η πρόληψη Δραστική μείωση των επιπλοκών με συγκεκριμένα μέτρα που μπορούν να ληφθούν για τον λόγο αυτό Ελαχιστοποίηση ακρωτηριασμών, όπως συνέβη και στην υπόλοιπη Ευρώπη Ειδική φροντίδα, μέριμνα και στήριξη για τα παιδιά και τους νέους με Σακχαρώδη Διαβήτη Συνεργασία με γιατρούς από όλη την Ελλάδα, καθώς και με επιστημονικές εταιρείες, και τους αρμόδιους κρατικούς φορείς για την από κοινού αντιμετώπιση της πάθησης
Για την επίτευξη όλων αυτών των στόχων, Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.:
• • • •
Παρεμβαίνει στους αρμόδιους κρατικούς φορείς για κάθε πρόβλημα που αντιμετωπίζουν τα άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη Συμμετέχει σε οποιαδήποτε δράση κρατικών και άλλων φορέων, που έχει άμεση σχέση με τον Σακχαρώδη Διαβήτη Παρεμβαίνει και ενημερώνει έγκυρα και έγκαιρα για κάθε ζήτημα που αφορά τα άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη μέσω των ΜΜΕ της χώρας Υλοποιεί μία σειρά από δράσεις σε τοπικό και πανελλαδικό επίπεδο
Η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ αγωνίζεται άοκνα και θα συνεχίσει να διεκδικεί με αμείωτο ενδιαφέρον την προάσπιση και την ποιοτική αναβάθμιση των συνθηκών και των παροχών υγείας, από την Πολιτεία, για όλους τους πάσχοντες από Σακχαρώδη Διαβήτη.
31
Together w e can achieve mor e!
Πηγές png: freepik.com, freepnglogos.com
ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΑ ΟΜΟΣΠΟΝΔΙΑ ΣΩΜΑΤΕΙΩΝ - ΣΥΛΛΟΓΩΝ ΑΤΟΜΩΝ ΜΕ ΣΑΚΧΑΡΩΔΗ ΔΙΑΒΗΤΗ (Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.) Ελευθερίου Βενιζέλου 236, Ηλιούπολη, Αθήνα, ΤΚ 16341
210 5201474 http://glikos-planitis.gr Γλυκός Πλανήτης - ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ (@glikosplanitis) POSSASDIA MKO