Γλυκιά Ζωή - Τεύχος 102

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ

mhnyma EKΔΟΤΗ

Σπυριδούλα Λάγιου Εκδότης Γλυκιάς Ζωής

Αγαπητές φίλες και φίλοι,

Όπου και να διαβάσεις ότι και να ακούσεις, όλος ο κόσμος μιλάει για την κοινωνική πρόνοια στη χώρα μας και το σύστημα Υγείας. Το πρώτο αφορά το Υπ.Εργασίας και το δεύτερο το Υπ.Υγείας. Τα δύο πιό σημαντικά Υπουργεία που έχουν να κάνουν με τα προβλήματα μας. Εχουν συμβεί πραγματικά δραματικές καταστάσεις και συνεχίζουν να δημιουργούνται,από την ευθυνοφοβία αφ΄ενός μέν των υπηρεσιακών παραγόντων και αφ΄ετέρου από την απραξία των Πολιτικών παραγόντων της χώρας μας. Η Ελλάδα έχει χωριστεί σε περιοχές που οι αρμόδιες Υπηρεσίες των παραπάνω Υπουργείων, άλλες κατανοούν τους νόμους και τις εγκυκλίους και εξυπηρετούν τους πολίτες, σε περιοχές που οι Υπηρεσίες δεν κατανοούν ,με αποτέλεσμα οι πολίτες να ταλαιπωρούνται και σε περιοχές που οι Υπηρεσίες δεν αναλαμβάνουν τις ευθύνες τους και περιμένουν απαντήσεις από τα υπεύθυνα Υπουργεία, προκειμένου να εξυπηρετήσουν τους πολίτες, τα άτομα με Χρόνιες Παθήσεις, τα ΑμεΑ. Ανθρώπους άνεργους, ανθρώπους ταλαιπωρημένους,ανθρώπους με παιδιά με Χρόνια πάθηση... ανθρώπους ενός κατώτατου Θεού. Τα δεδομένα της ανθρωπιστικής κρίσης γίνονται όλο και πιό ορατά. Σύμφωνα με στοιχεία από το 8ο Συνέδριο της Ομοσπονδίας Ενώσεως Νοσοκομειακών Γιατρών Ελλάδας,πάνω από 11000 νοσοκομειακές κλίνες προβλέπεται να κλείσουν, μετά από τις συγχωνεύσεις των Κλινικών Τμημάτων και των 50 διασυνδεόμενων Νοσοκομείων στη χώρα,αλλά και τα Κέντρα Υγείας ιδίως στα Νησιά μας υπολειτουργούν. Οι δομές Δημόσιας Υγείας στην πρόληψη, την προαγωγή της υγείας, την αντιμετώπιση των χρονίων και ειδικών νοσημάτων ,τις ψυχιατρικές διαταραχές, το κλείσιμο Ψυχιατρικών Νοσηλευτικών Ιδρυμάτων έως το 2015, την αποκατάσταση κλπ, ανεπαρκούν. Οι δαπάνες για την Υγεία μειώνονται κατά 50% περίπου, οι μισθοί, οι προσλήψεις, το ΕΣΥ διαλύεται προκειμένου να εξορθολογιστούν τα ποσά,οι αριθμοί, στο όνομα των μνημονιακών πολιτικών για την Ελλάδα.

Η Ομοσπονδία μέσα σε αυτό τον καταιγισμό των απρόσμενων ενεργειών και αποφάσεων προσπαθεί να επιπλέυσει και να βοηθήσει τους ανθρώπους της. Επαγρυπνά και τρέχει όπου χρειαστεί.Αρκεί να ενημερωθεί. Οπως πρόσφατα στη Πάτρα ,μετά από την παράνομη απόφαση του Δήμου Πατρέων να κόψει τα Προνοιακά Επιδόματα στους ανθρώπους με Σακχαρώδη Διαβήτη. Μετά από την άμεση επέμβαση της Ομοσπονδίας μας πρός τον Δήμο Πατρέων και μετά από συνάντηση που είχαμε με τα άτομα με ΣΔ στη Πάτρα,το πρόβλημα διευθετήθηκε . ΟΧΙ όμως ότι έχει βρεί τη λύση του. Αυτό που αποδέιχθηκε έιναι ότι η Ομοσπονδια μας είχε απόλυτο δίκιο και θα συνεχίσει τις οχλήσεις πρός τον Δήμο,μέχρι τελικής λύσης. Τη προσπάθεια μας αυτή βοήθησε και στήριξε η ΕΣΑμεΑ και την ευχαριστούμε πολύ γι αυτό. Η Ομοσπονδία μας παλεύει για όλα τα προβλήματα που προκύπτουν. Σε αυτό το τεύχος θα διαβάσετε τις επιστολές προς τα διάφορα Υπουργεία για θέματα που μας αφορούν,θα διαβάσετε θέματα από διάφορα Επιστημονικά Συνέδρια που πήραν μέρος το μήνα Απρίλιο στην Αθήνα ,θα διαβάσετε επίσης διάφορα άρθρα για τον ΣΔ από όλο τον κόσμο. Τελειώνοντας θα ήθελα όπως πάντα να στείλω ένα μήνυμα αισιοδοξίας ,εκ μέρους της Ομοσπονδίας μας,ότι παρά τις τρέχουσες δυσκολίες καταφέρνουμε να στεκόμαστε στο ύψος των περιστάσεων ,σεβόμενοι τις ανθρώπινες αξίες. Αλλωστε πάντοτε δίναμαι μεγάλη σημασία στον συνάνθρωπο μας. Εξ άλλου είμαστε κιόλας στην καρδιά της Άνοιξης της πιό μυροβόλας και φωτεινής εποχής του χρόνου και αυτό έχει την δική του σημασία ,όπως και ότι το βαθύ μήνυμα της Άνάστασης και η πιό μεγάλη γιορτή, το Πάσχα, είναι μπροστά μας.

Εύχομαι Καλή Άνασταση και Καλό Πάσχα σε όλους

Φιλικά, ΣΠΥΡΙΔΟΥΛΑ ΛΑΓΙΟΥ

σελ. 4

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ

κύριο θέμα

σελ. 6

Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ - ΟΡΘΗ ΕΠΑΝΑΛΗΨΗ ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ ΕΠΕΙΓΟΝ

ΑΘΗΝΑ 21-03-2013, Αρ. Πρωτ.: 195

Προς: Υπουργό Υγείας & Κοινωνικής Αλληλεγγύης κ. Λυκουρέντζο ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ: -Υφυπουργό Υγείας κ. Σκοπούλη - Αναπλ/ρωτή Υπουργό Υγείας κ.Σαλμά -Πρόεδρο & Μέλη Διαρκούς Επιτροπής Κοινωνικών Υποθέσεων της Βουλής -Πρόεδρο ΕΟΦ κ. Ιωάννη Τούντα -Πρόεδρο ΕΟΠΥΥ κ. Παπαγεωργόπουλο - Πρόεδρο ΕΣΑμεΑ κ. Ιωάννη Βαρδακαστάνη -Φορείς-μέλη ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ Αξιότιμε Κύριε Υπουργέ, Με την παρούσα επιστολή εκφράζουμε την ανησυχία μας αλλά και μεταφέρουμε την έντονη διαμαρτυρία όλων των ανθρώπων που πάσχουν από σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2, για την υπ ‘αρ. 942000/οικ. 2555/353 κοινή Υπουργική Απόφαση (ΦΕΚ Β΄497), σύμφωνα με την οποία οι πάσχοντες από σακχαρώδη διαβήτη τύπου 2 και πιο συγκεκριμένα όσοι ρυθμίζουν την πάθηση τους με ινσουλίνη (ινσουλινοθεραπευόμενοι), επιβαρύνονται άδικα με ποσοστό συμμετοχής 10% στην ινσουλίνη, κάτι που δεν παρατηρείται σε καμμία άλλη ευρωπαϊκή χώρα. Η ινσουλίνη είναι ορμόνη «ζωής», της οποίας η χρήση είναι καθημερινή και σε μόνιμη βάση, η δε στέρησή της από τα άτομα που την έχουν ανάγκη, οδηγεί σε βέβαιο θάνατο. Στο σακχαρώδη διαβήτη τύπου ΙΙ μετά από χρονικό διάστημα 10 ετών κατά μέσο όρο ή και πολύ νωρίτερα, ανάλογα με την περίπτωση, η αντιμετώπιση δε γίνεται μόνο με αντιδιαβητικά δισκία, αλλά και με χορήγηση ινσουλίνης ή και μόνο με ινσουλίνη, μετά από απόφαση του θεράποντος ιατρού. Αυτό σημαίνει, ότι εάν δεν χορηγηθεί ινσουλίνη το άτομο με διαβήτη κινδυνεύει από έντονη υπεργλυκαιμία, διαβητική οξέωση και θάνατο. Επιπλέον, οι ινσουλινοθεραπευόμενοι, έχουν να αντιμετωπίσουν και τη συμμετοχή τους σε άλλα φάρμακα, εξ αιτίας των επιπλοκών από το Διαβήτη τους. Τα δεδομένα και ο τρόπος θεραπείας του Σακχαρώδη Διαβήτη έχουν αλλάξει και θα πρέπει να τα λάβετε σοβαρά υπόψη, προκειμένου να έχουμε πολίτες με διαβήτη χωρίς επιπλοκές αλλά και ασφαλιστικά ταμεία με λιγότερα κόστη.

Η Πρόεδρος Αθανασία Καρούνου

Με τη συγκεκριμένη κοινή Υπουργική Απόφαση, δημιουργούνται ασθενείς δυο ταχυτήτων, αφού για το ίδιο φάρμακο (ινσουλίνη), τα μεν άτομα με διαβήτη τύπου Ι έχουν ποσοστό συμμετοχής 0%, τα δε άτομα με διαβήτη τύπου ΙΙ (ινσουλιθεραπευόμενοι) – σε αυτούς δηλαδή που είναι απαραίτητη η χορήγηση ινσουλίνης -, έχουν ποσοστό συμμετοχής 10% . Η προσπάθεια της πολιτικής ηγεσίας των Υπουργείων για την περιστολή των δαπανών υγείας, δεν μπορεί και δεν πρέπει να συντελεστεί εις βάρος της υγείας και της ποιότητας ζωής των ατόμων με σακχαρώδη διαβήτη. Τα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη δεν μπορούν να επωμιστούν τις ευθύνες για τη χρεοκοπία του υφιστάμενου συστήματος παροχών υγείας. Διαμηνύουμε προς κάθε κατεύθυνση τη ριζική αντίθεσή μας σε ένα τέτοιο μέτρο, το οποίο δημιουργεί πρόσθετο κόστος για την κάλυψη των ήδη επιβαρυμένων αναγκών των ατόμων με διαβήτη τύπου ΙΙ (ινσουλινοθεραπευόμενων) και που μπορεί να θέσει σε κίνδυνο τις ζωές τους, λόγω της μη συμμόρφωσή τους, σε αρκετές περιπτώσεις, στην αγωγή με ινσουλίνη που προτείνει ο θεράπων ιατρός, λόγω αυτού του κόστους. Η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ καλεί την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Υγείας αλλά και εσάς προσωπικά να αποκαταστήσετε άμεσα την κατάφορη αυτή αδικία. Είμαστε στη διάθεσή σας για κάθε πληροφορία ή διευκρίνηση. Συνημμένα, σας αποστέλλουμε την άποψη των επιστημονικών εταιρειών, για το εν λόγω θέμα.

Με εκτίμηση, Από το Δ.Σ.

Ο Γεν. Γραμματέας Γεώργιος Τσούτσας

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ

κύριο θέμα

σελ. 7

Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ - ΕΞΑΙΡΕΤΙΚΑ ΕΠΕΙΓΟΝ

Αθήνα 21/03/2013, Αρ. Πρωτ.: 196

Προς: το Δήμαρχο Πατρέων κ. Ιωάννη Δημαρά ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ: - κο Ι. Βρούτση , Υπουργό Εργασίας, Κοινωνικής Ασφάλισης και Πρόνοιας - κο Νίκο Παναγιωτόπουλο , Υφυπουργό Εργασίας - Δνση Προστασίας ΑμεΑ, Υπουργείου Εργασίας - Αντιδήμαρχο Κοινωνικής Πολιτικής Υγείας και Πρόνοιας Δήμου Πατρέων, κ.Θεοχάρη Μασσαρά

Κύριε Δήμαρχε, Σε συνέχεια της με άριθ.πρωτ.129 / 27/2/2013 επιστολής μας σχετικά με την ΠΑΡΑΝΟΜΗ διακοπή της οικονομικής ενίσχυσης των ατόμων που πάσχουν από Σακχαρώδη Διαβήτη από την Δ/ ση της Κοινωνικής Πρόνοιας, περιήλθε στα χέρια μας η Γνωμοδότηση της Νομικής Υπηρεσίας του Δήμου σας, που λίγο πολύ μας ενημερώνει ότι το θέμα είναι γενικού ενδιαφέροντος, ότι ξεπερνά τα στενά όρια του Δήμου Πατρέων και ότι αναμένεται απάντηση από την αρμόδια Δνση του Υπουργείου Εργασίας. Κατά την άποψή μας δεν απαιτείται καμία απάντηση από την εν λόγω Δνση, αφού η απάντηση δίδεται από την τελευταία διευκρινιστική εγκύκλιο με αρ.πρωτ. Π3α/Φ,32/ΓΠ. Οικ.14177022/12/2011, - ΑΔΑ45Ψ9Θ-ΚΗ2 - με ΘΕΜΑ: Σχετικά με το άρθρο 46 του Ν. 4025/2011 και συναφή ζητήματα, της οποίας αποδέκτες ήταν όλες οι Δ/σεις Κοινωνικής Πρόνοιας των Δήμων της χώρας. Ο Νομικός Σύμβουλος του Δήμου σας, στάθηκε μόνο στο άρθρο 46 του Ν. 4025, το οποίο βεβαίως αναφέρει ότι όλοι οι δικαιούχοι του προνοιακού επιδόματος θα πρέπει να περάσουν από τα ΚΕΠΑ, ωστόσο, δεν διευκρινίζει το πώς θα το πράξουν αυτό οι Δνσεις Πρόνοιας. Για το λόγο αυτό, εκδόθηκε η ως άνω διευκρινιστική εγκύκλιος του τότε Υφυπουργού κ. Μπόλαρη, η οποία δίνει σαφείς οδηγίες στις Πρόνοιες, με ποιο τρόπο και με ποια σειρά θα περάσουν οι δικαιούχοι από τα ΚΕΠΑ. Συγκεκριμένα, στην παράγραφο 1, αναφέρονται οι περιπτώσεις εκείνες, των οποίων η απόφαση της τότε Υγειονομικής Επιτροπής είναι εφ’ όρου ζωής, ή επ’αόριστον, για τους οποίους, διευκρινίζει ότι θα δοθούν μεταγενέστερα οδηγίες από το Υπουργείο Εργασίας για το πότε πρέπει να κληθούν να περάσουν από ΚΕΠΑ και επομένως θα συνεχίζουν να παίρνουν το προνοιακό επίδομα. Στην περίπτωση των ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου Ι, επειδή το προνοιακό επίδομα το έπαιρναν με βάση την

Η Πρόεδρος Αθανασία Καρούνου

- κ.κ. Δημοτικούς Συμβούλους Δήμου Πατρέων - Προϊστάμενο δνσης Πρόνοιας Δήμου Πατρέων κ Νίκο Αλιβιζάτο - Περιφερειακή Ομοσπονδία ΑΜΕΑ Δυτικής Ελλάδας και Ιονίων Νήσων - ΕΣΑμεΑ - ΜΜΕ Νομού Αχαϊας

πιστοποίηση της πάθησης και όχι με ποσοστό αναπηρίας 67%, δεν περνούσαν από Υγειονομική Επιτροπή, και με βάση την γνωμάτευση Νοσοκομειακού Ιατρού, εκδιδόταν Απόφαση Νομάρχη έγκρισης απόδοσης του προνοιακού επιδόματος, πολλές από τις οποίες ανέφεραν τη φράση επ’ αόριστον, ή εφ’ όρου ζωής. Επομένως, και αυτές οι αποφάσεις εντάσσονται στην περίπτωση Ι της διευκρινιστικής εγκυκλίου. Οσο για το ποιοί δικαιούνται το προνοιακό επίδομα, αυτό θα καθοριστεί από το κανονιστικό πλαίσιο το οποίο αναμένεται να εκδοθεί. Κανένας υπάλληλος της Πρόνοιας δεν μπορεί να ισχυριστεί ότι τα άτομα με διαβήτη, επειδή το ΚΕΠΑ τους δίνει ποσοστό αναπηρίας 50%, δεν θα δικαιούνται πλέον το εν λόγω επίδομα. ΜΟΝΟ ΟΤΑΝ ΕΚΔΟΘΕΙ ΤΟ ΚΑΝΟΝΙΣΤΙΚΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΚΑΙ ΤΟΥΤΟ ΔΕΝ ΠΕΡΙΛΑΜΒΑΝΕΙ ΤΑ ΑΤΟΜΑ ΜΕ ΔΙΑΒΗΤΗ (ΗΤΟΙ ΤΟΥΣ ΕΧΟΝΤΕΣ ΠΟΣΟΣΤΟ ΑΝΑΠΗΡΙΑΣ 50% ), ΤΟΤΕ ΘΑ ΕΧΟΥΝ ΤΟ ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΝΑ ΟΜΙΛΟΥΝ ΓΙΑ ΤΟ ΠΟΙΟΙ ΤΟ ΔΙΚΑΙΟΥΝΤΑΙ ΚΑΙ ΠΟΙΟΙ ΟΧΙ.

Κύριε Δήμαρχε, Απαιτούμε εδώ και τώρα να δικαιώσετε τους ανθρώπους με Σακχαρώδη Διαβήτη της πόλης σας, που ανήκουν στην ως άνω περίπτωση, δίνοντας το προνοιακό επίδομα, που, κατά την άποψή μας, αδίκως, αναστείλατε. Τους δύσκολους αυτούς οικονομικά καιρούς ,θα πρέπει να αποφασίζετε, σαφέστατα και πρωτίστως με βάση το Νόμο και τις εγκυκλίους που έχετε στη διάθεσή σας αλλά και με γνώμονα την ανθρωπιά, την αλληλεγγύη και την προστασία αυτών που σας έχουν θέση στην ανώτερη βαθμίδα της πόλης σας. Σε περίπτωση που οι Πατρινοί δικαιούχοι του προνοιακού επιδόματος δεν δικαιωθούν, θα προβούμε σε κάθε νόμιμη ενέργεια, καλώντας όλους τους θιγόμενους πολίτες του Δήμου σας.

Με εκτίμηση, Από το Δ.Σ.

Ο Γεν. Γραμματέας Γεώργιος Τσούτσας

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ

κύριο θέμα

σελ. 8

Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ

Αθήνα, 02/04/2013, Αρ. Πρωτ.: 212

Προς: Πρόεδρο ΕΟΠΥΥ κ. Παπαγεωργόπουλο ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ: - Γραφείο Υπουργού Υγείας & Κοινωνικής Αλληλεγγύης κ. Αν. Λυκουρέντζου - Γραφείο Αναπλ. Υπουργού Υγείας κ. Μ. Σαλμά - Μέλη Δ.Σ. ΕΟΠΥΥ

- Γ. Δντή Υπηρεσιών Υγείας ΕΟΠΥΥ κ. Ι. Βαφειάδη - Προϊσταμένη Διεύθυνσης Φαρμάκου ΕΟΠΥΥ κα Π. Λίτσα - Πρόεδρο ΕΣΑΜΕΑ κ. Ι. Βαρδακαστάνη - Φορείς-Μέλη ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ

ΘΕΜΑ: Παρέμβαση της ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ στον κανονισμό του ΕΟΠΥΥ για διόρθωση και συμπλήρωση άρθρων του, που αφορούν τα άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη. Αξιότιμε Κύριε Πρόεδρε, Όπως γνωρίζετε η ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ, εδώ και χρόνια, αγωνίζεται για την εξασφάλιση στα άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη των κατάλληλων προϋποθέσεων, για την παροχή σωστής ιατρικής παρακολούθησης, διαρκούς εκπαίδευσης, φαρμακευτικών σκευασμάτων και αναλωσίμων καθώς και πρόσβασης στις τελευταίες τεχνολογίες (αντλία ινσουλίνης), που θα τους επιτρέψουν την καλύτερη δυνατή ρύθμιση και την αποφυγή των μακροχρόνιων επιπλοκών του διαβήτη και κατά συνέπεια τη μείωση του κόστους για το σύστημα υγείας και τον ΕΟΠΥΥ. Γι αυτό το λόγο και μετά την εμπειρία του χρόνου από την εφαρμογή του νέου τροποποιημένου κανονισμού του ΕΟΠΥΥ , η Πανελλήνια Ομοσπονδία μας, με το παρόν έγγραφο της ζητάει τη λήψη απόφασής σας, για τη συμπλήρωση και τη διόρθωση ορισμένων άρθρων του. Συγκεκριμένα: ΑΡΘΡΟ 9 - Αναλώσιμο Υγειονομικό υλικό 1. Δεν καταβάλουν συμμετοχή για το Υγειονομικό υλικό: Παράγραφος Β ,να συμπληρωθεί και να γίνει ως εξής: “Oι παραπληγικοί, οι τετραπληγικοί,οι νεφροπαθείς που υποβάλλονται σε συνεχή θεραπεία υποκατάστασης ή έχουν υποβληθεί σε μεταμόσχευση νεφρού,οι πάσχοντες από σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1, οι πάσχοντες από Σακχαρώδη Διαβήτη τύπου ΙΙ (ινσουλινοθεραπευόμενοι) και Διαβήτης Κύησης, οι πάσχοντες από σκλήρυνση κατά πλάκας ......................................... Οι αλλαγές αυτές είναι απαραίτητες ,επειδή όπως η ινσουλίνη θεωρείται απαραίτητο και αναντικατάστατο μέσο αντιμετώπισης της νόσου, η οποία είναι χρόνια και μη ιάσιμη, το ίδιο απαραίτητο, αναντικατάστατο και της ίδιας αξίας με την ινσουλίνη θεωρείται και για τους ινσουλινοθεραπευόμενους (τύπου 2) και ο αυτοέλεγχος του Σακχαρώδη διαβήτη , όπως και για τους ινσουλινοεξαρτώμενους . Ο αυτοέλεγχος συνεπάγεται την μέτρηση του σακχάρου τους , που είναι το μοναδικό μέσω ελέγχου παρακολούθησης και αποφυγής των επικίνδυνων επιπλοκών που προκαλεί και ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2. Συνεπώς είναι απαραίτητη η μηδενική (0%) συμμετοχή στο αναλώσιμο υγειονομικό υλικό .

Η Πρόεδρος Αθανασία Καρούνου

Όσον αφορά τις γυναίκες με Σακχαρώδη διαβήτη κύησης, έχοντας την ευθύνη και μιας άλλης ζωής που φέρουν (ειδικά αυτούς τους δύσκολα οικονομικά καιρούς) θα πρέπει να έχουν 0% συμμετοχή, αφού έτσι και αλλιώς ο αριθμός των γυναικών με διαβήτη κύησης είναι μικρός και το διάστημα το οποίο χρειάζονται αγωγή είναι για μερικούς μήνες, (μέχρι τον τοκετό), εκτός από εξαιρετικές περιπτώσεις.

2. Στη συνέχεια, στο σημείο όπου αναγράφονται οι ποσότητες των αναλωσίμων υλικών και συγκεκριμένα : Ι. Τα αναλώσιμα υλικά διαβήτη (ταινίες μέτρησης, βελόνες, σκαρφιστήρες) χορηγούνται ως εξής: • Για τους ινσουλινοεξαρτώμενους πάσχοντες από σακχαρώδη διαβήτη (διαβήτης τύπου 1) χορηγούνται ........ να συμπληρωθεί: και έως 150 σύριγγες ινσουλίνης μιας χρήσης ανά μήνα.

• Για τους ινσουλινοθεραπεύόμενους πάσχοντες από σακχαρώδη διαβήτη (διαβήτης τύπου ΙΙ) χορηγούνται.......... να αντικατασταθεί το έως 50 βελόνες ανά μήνα και να γίνει έως 100 βελόνες ανά μήνα και να συμπληρωθεί και έως 100 σύριγγες ινσουλίνης μιας χρήσης ανά μήνα. Άρθρο 10 «ΕΞΑΙΡΟΥΜΕΝΑ ΤΟΥ ΝΟΣΗΛΕΙΟΥ ΤΩΝ ΙΔΙΩΤΙΚΩΝ ΚΛΙΝΙΚΩΝ» Παρ.8 iii) triplex αγγείων και καρδιάς iv)ορμονολογικές εξετάσεις Να συμπληρωθεί Εξαιρούνται τα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τα όποια χρήζουν τακτικό έλεγχο των παραπάνω εξετάσεων σύμφωνα με τη γνωμάτευση του θεράποντος ιατρού και θα αποζημιώνονται με το 85% του αρχικού κόστους. Κύριε Πρόεδρε, Λόγω της σοβαρότητας των ανωτέρω προτάσεων, οι οποίες, σας διαβεβαιώνουμε ότι δεν θα αυξήσουν τα κόστη του ΕΟΠΥΥ αλλά αντίθετα θα τα μειώσουν,(αφού θα βοηθήσουν στη σωστή ρύθμιση του διαβήτη και την αποφυγή των επιπλοκών), αναμένουμε τη θετική σας ανταπόκριση και είμαστε στη διάθεση σας για οποιαδήποτε πληροφορία ή διευκρίνηση.

Με εκτίμηση, Από το Δ.Σ.

Ο Γεν. Γραμματέας Γεώργιος Τσούτσας

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ

κύριο θέμα

σελ. 9

Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ

Αθήνα, 8-4-2013 , Αρ. Πρωτ.: 227

Προς: Πρόεδρο ΕΟΠΥΥ κ. Ελ. Παπαγεωργόπουλο ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗ: - Γραφείο Υπουργού Υγείας & Κοινωνικής Αλληλεγγύης κ. Αν. Λυκουρέντζου - Γραφείο Αναπλ. Υπουργού Υγείας κ. Μ. Σαλμά - Μέλη Δ.Σ. ΕΟΠΥΥ

- Γ. Δντή Υπηρεσιών Υγείας ΕΟΠΥΥ κ. Ι. Βαφειάδη - Προϊσταμένη Διεύθυνσης Φαρμάκου κα Π. Λίτσα - Πρόεδρο ΕΣΑμεΑ κ. Ι. Βαρδακαστάνη - Πρόεδρο Ιατρικού Συλλόγου Αθηνών κ. Γ. Πατούλη - Φορείς-Μέλη ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ

ΘΕΜΑ: «Αποζημίωση των ινσουλινοεξαρτώμενων ατόμων, που χρησιμοποιούν αντλία συνεχούς έγχυσης ινσουλίνης, για τα μηνιαία αναλώσιμά τους.» Αξιότιμε κ. Πρόεδρε, Τα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη που χρησιμοποιούν την αντλία έγχυσης ινσουλίνης βρίσκονται για πολλοστή φορά απλήρωτοι από τα ασφαλιστικά ταμεία που υπόκεινται στον Ε.Ο.Π.Υ.Υ.. Σύμφωνα με καταγγελίες που καταφθάνουν από όλη την Ελλάδα στην Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. καθώς και από στοιχεία που έχουμε στα χέρια μας, από τις μοναδικές δύο φαρμακευτικές εταιρίες που έχουν αντλίες έγχυσης ινσουλίνης, καταγράφεται πλήθος ατόμων, που αναγκάζονται να διακόπτουν την αντιμετώπιση της πάθησής τους με τη χρήση της αντλίας έγχυσης ινσουλίνης, λόγω της καθυστέρησης αποζημίωσής τους από τον ασφαλιστικό τους φορέα. Συγκεκριμένα: ΑΣΦΑΛΙΣΤΙΚΑ ΤΑΜΕΙΑ

ΙΚΑ

ΟΑΕΕ

ΟΓΑ

ΟΠΑΔ

ΤΥΔΚΥ

ΤΣΑΥ

ΤΣΜΕΔΕ ΤΑΥΤΕΚΩ

Μέσος Όρος καταβολής αποζημίωσης

4-5 μήνες

6 μήνες

14 μήνες

12 μήνες

3 μήνες

3 μήνες

3 μήνες

3 μήνες

ΔΕΗ

NAT

3 μήνες

3 μήνες

ΣΤΡΑΤΟΥ ΗΣΑΠ 3 μήνες

3 μήνες

Τα παραπάνω στοιχεία αφορούν από 1/1/2012 και είναι ο μέσος όρος του τι συμβαίνει στην Ελλάδα, διότι πολλά από τα υποκαταστήματα των παραπάνω Ταμείων στην περιφέρεια, ακολουθούν διαφορετική συμπεριφορά και αντιμετώπιση από υπ/μα σε υπ/μα του ιδίου ταμείου. Για παράδειγμα τα ΙΚΑ της επαρχίας αποζημιώνουν σε μεγαλύτερους χρόνους από τα ΙΚΑ της Αθήνας. Επίσης υπάρχει διαφορετική αντιμετώπιση ακόμη και στην ίδια περιφέρεια Αττικής. Για παράδειγμα από ένα ΙΚΑ του κέντρου με ένα ΙΚΑ περιφερειακού Δήμου , όπου η έλλειψη προσωπικού και ο φόρτος επισκεψιμότητας αναγκάζει τους υπαλλήλους να βρίσκουν διαφόρους λόγους κατά περίπτωση, μέχρι και να αρνηθούν να παραλάβουν μια γνωμάτευση αναλωσίμων μέχρι και ένα μήνα διότι έχουν αδιεκπεραίωτα αιτήματα. Επιπλέον, σύνηθες είναι το φαινόμενο για την περίοδο πριν από την 1/1/2012 η κάλυψη των αναλωσίμων να γίνεται με βάση τους κανονισμούς των αντίστοιχων ταμείων μέχρι την εφαρμογή του ΕΟΠΥΥ. Το πρόβλημα σε αυτή την περίπτωση αφορά κατά κύριο λόγο τους πάσχοντες του ΟΠΑΔ που αναμένουν να πληρωθούν για οφειλές που έχουν καθυστερήσει σε κάποιες περιπτώσεις από τον Αύγουστο του 2010! Έχουμε ενημερωθεί πως έχουν δοθεί οι εγκρίσεις για την καταβολή των χρημάτων στους ασφαλισμένους τοπικά σε κάθε Υ.Π.Α.Δ., αλλά η διαδικασία παρακωλύεται λόγο έλλειψης, για παράδειγμα, υπαλλήλου υπεύθυνου για ανάληψη του χρηματικού ποσού από τις Τράπεζες ώστε να καταβληθούν τα οφειλόμενα ποσά στους δικαιούχους. Από έρευνα που έχει διεξάγει η Ομοσπονδία μας αλλά και από τις καταγγελίες που έχουν γίνει από τους ίδιους τους χρήστες αντλίας συνεχούς έγχυσης ινσουλίνης, ενδεικτικά σας ενημερώνουμε για το τι συμβαίνει σε παραρτήματα του ΕΟΠΥΥ σε όλη την Ελλάδα, όσον αφορά τις πληρωμές των εν λόγω αναλωσίμων και αφορά τους ασφαλισμένους στον ΟΠΑΔ.

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 10

κύριο θέμα

Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ

Αθήνα, 8-4-2013 , Αρ. Πρωτ.: 227 - Αχαρνών, έκλεισε το 2011, τελευταία κατάθεση 10/2012. Τεράστιες ουρές , αναμονή τουλάχιστον 3 ώρες για να καταθέσουν δικαιολογητικά.

- Πειραιά, έχει κλείσει το 2011, τελευταία κατάθεση 8/2012. Δεν υπάρχει οικονομική υπηρεσία για να κάνει την εκκαθάριση, σύμφωνα με τους ασθενείς στις οφειλές του 2011 υπάρχει σημαντική απόκλιση σε σχέση με τις πραγματικές οφειλές.

- Καλλιθέας, έχει κλείσει 4/2012, τελευταία κατάθεση Μάρτιος 2013. Αποκλίσεις από τις πραγματικές οφειλές και σύμφωνα με τους υπαλλήλους δεν καταφέρνουν να ανοίξουν τον κωδικό της Αντλίας στο σύστημα εκκαθάρισης. Στον ΕΟΠΥΥ δεν καταλαβαίνουν τί συμβαίνει!!!

- Αγίας Παρασκευής, έχουν κλείσει τον 2/2012, τελευταία κατάθεση 1/2013.

- Θεσσαλονίκη, έχει κλείσει 4/2012, τελευταία κατάθεση 3/2013.

- Σερρών, έχει κλείσει όλο το 2012, τελευταία κατάθεση 2/2013.

- Δράμας, έχει κλείσει μέχρι 7/2012, τελευταία κατάθεση 3/2013.

- Καβάλας, έχει κλείσει το 2011, τελευταία κατάθεση 12/2012.

- Ιωαννίνων, έχει κλείσει 6/2012, τελευταία κατάθεση 2/2013.

- Τρίπολης, έχει κλείσει 6/2012, τελευταία κατάθεση 3/2013.

- Πάτρας, έχει κλείσει 8/2012, τελευταία πληρωμή 3/2013.

- Καλαμάτας, έχει κλείσει 6/2012, τελευταία πληρωμή 1/2013, αναμένεται νέα πληρωμή.

- Ηρακλείου, έχει κλείσει το 2011, τελευταία πληρωμή 12/2012 - Ρεθύμνου, δεν έχει κλείσει το 2011, τελευταία πληρωμή 8 /2012. Πριν την ένταξη στον ΕΟΠΥΥ πλήρωναν σε 3 μήνες.!!! Αυτά τα στοιχεία όπως προαναφέραμε, προκύπτουν από τους ίδιους τους ασφαλισμένους, οι οποίοι, εκτός των άλλων, μας ανέφεραν ότι βλέπουν στα βιβλιάριά τους κάποιες πληρωμές και οι υπάλληλοι δεν είναι σε θέση να τους πουν ποιές περιόδους έχουν πληρώσει, ή αν υπάρχει κάποια συμμετοχή ή τι υλικά αφορούν. Αντιλαμβάνεστε πως όλη αυτή η κατάσταση οδηγεί ένα μεγάλο ποσοστό (30% σύμφωνα με καταγραφές των φαρμακευτικών εταιριών) ατόμων με διαβήτη που χρησιμοποιούν την αντλία ινσουλίνης στο να διακόψουν τη χρήση της, που έχει ως αποτέλεσμα τη μη σωστή αντιμετώπιση της πάθησής τους καθώς και την αύξηση του κινδύνου εμφάνισης επιπλοκών, που θα συνεπάγονται πολύ μεγαλύτερο κόστος για τον ασφαλιστικό φορέα. Ένας τρόπος αντιμετώπισης της κατάστασης είναι να ενισχυθούν άμεσα με προσωπικό τα παραρτήματα του ΕΟΠΥΥ, διότι από ό,τι φαίνεται οι υπάλληλοι των αντίστοιχων Δνσεων Παροχών δεν επαρκούν, για να αντιμετωπίσουν την πληθώρα των αιτήσεων, μετά την ένταξη όλων σχεδόν των ταμείων στον ΕΟΠΥΥ. Επίσης, προκειμένου να λυθεί αυτό το πρόβλημα και να αποσυμφορεθούν τα παραρτήματα του Οργανισμού σας, προτείνουμε να ενταχθούν τα αναλώσιμα της αντλίας, στη λίστα με τα αναλώσιμα του διαβήτη (ταινίες μέτρησης σακχάρου, βελόνες, σκαρφιστήρες), και να μπορούν οι ασφαλισμένοι να τα προμηθεύονται και από τα φαρμακεία. Κύριε Πρόεδρε, Παρακαλούμε όπως, αφενός διεκπεραιώσετε τις υποχρεώσεις σας απέναντι στους ασφαλισμένους σας το συντομότερο δυνατό, αφετέρου δώσετε άμεσα μόνιμη λύση σε αυτό το σοβαρό πρόβλημα. Η κατάσταση είναι πλέον ανυπόφορη και οι επόμενες κινήσεις της Ομοσπονδίας μας θα είναι πιο ηχηρές. Είμαστε πάντα στη διάθεσή σας για κάθε πληροφορία ή διευκρίνιση. Συννημμένα: Το με αρ. πρωτ.226/8-4-2013 έγγραφο της ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ σχετικά με το ποιά είναι αναλώσιμα της αντλίας και τις ποσότητες που απαιτούνται. Με εκτίμηση, Από το Δ.Σ. Η Πρόεδρος Αθανασία Καρούνου

Ο Γεν. Γραμματέας Γεώργιος Τσούτσας

# 100 • Νοέμβριος - Δεκέμβριος σελ. 12

ΕΠΙΚΑΙΡΑ-ΙΑΤΡΙΚΑ

Δρ. Μιχάλης Διγαλάκης Δ/ντης, Δρ. Μαρία Χατζηπέτρου Επιμ. Α’, Δρ. Ιωάννης Κυριαζής Δ/ντής Γ.Ν.Α «Ασκληπιείο» Βούλας

Παχυσαρκία και Διαβήτης - όταν τα φάρμακα και οι δίαιτες αποτυγχάνουν

O

ι παραδοσιακές αντιλήψεις περί υγείας στον τόπο μας περιείχαν πάντα αναφορές στο σωματικό βάρος σαν ένα δείκτη μακροζωίας ή θνησιμότητας.

Από την άλλη, σε μία χώρα που επί δεκαετίες το φάσμα της πείνας πλανιόταν απειλητικά λόγω των πολέμων, το μειωμένο σωματικό βάρος και η καχεξία, έγιναν-και όχι άδικα, συνώνυμα της «ασθένειας». Η τεράστια επίπτωση παθήσεων, όπως η φυματίωση, στα χρόνια της κατοχής και μεταπολεμικά εγκατέστησαν στο συλλογικό νου την εικόνα του «φθισικού» ασθενούς, που ένα από τα κύρια χαρακτηριστικά του ήταν το μειωμένο σωματικό βάρος. Όσο ο τόπος ανέκαμπτε οικονομικά και η πρόσβαση σε αξιοπρεπή διατροφή γινόταν πιο εύκολη, το μοντέλο της θνησιμότητας, άλλαζε. Τα κρούσματα της φυματίωσης μειώνονταν, αλλά η απομάκρυνση από τη μεσογειακή διατροφή η προοδευτική υιοθέτηση δυτικών διατροφικών συνηθειών, η έλλειψη άσκησης έγιναν η αιτία εμφάνισης αυξημένης συχνότητας σακχαρώδους διαβήτη τύπου 2, στεφανιαίας νόσου και άλλων παθήσεων άμεσα συνδεδεμένων με την κακή διατροφή. Παχυσαρκία είναι η υπερβολική συσσώρευση λίπους, κυρίως κάτω από το δέρμα, το υποδόριο λίπος όπως λέγεται, αλλά και σε διάφορα άλλα όργανα του σώματος. Σε φυσιολογικούς ενήλικες το λίπος του σώματος κυμαίνεται από 12% έως 20% του συνολικού βάρους. Σύμφωνα με το ΔΜΣ ως παχύσαρκοι χαρακτηρίζονται τα άτομα με ΔΜΣ μεγαλύτερο από 30. Σήμερα ξέρουμε ότι η παχυσαρκία ευθύνεται για πληθώρα νοσηρών καταστάσεων, μεταξύ των οποίων μία από τις σημαντικότερες είναι ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2. Πάνω από 80% των διαβητικών τύπου 2 είναι παχύσαρκοι. Η εμφάνιση του διαβήτη σε αυτούς τους ασθενείς είναι συνδυασμός δύο κυρίως παραγόντων που εμπλέκονται ουσιαστικά σε έναν φαύλο κύκλο: • Της μειονεκτικής έκκρισης ινσουλίνης από τα β κύτταρα του παγκρέατος.

• Της αυξημένης αντίστασης στη δράση της ινσουλίνης στα όργανα του σώματος. Όσο μεγαλύτερη είναι η αντίσταση στη δράση της ινσουλίνης τόσο μεγαλύτερες ποσότητες χρειάζονται για να πετύχει το στόχο της (να μειώσει δηλαδή το σάκχαρο του αίματος βάζοντάς το μέσα στα κύτταρα). Οι μεγαλύτερες όμως αυτές ποσότητες αρχικά εκκρίνονται σε βάρος της επάρκειας των β κυττάρων του παγκρέατος τα οποία τελικά εξαντλούνται με αποτέλεσμα η έλλειψη ινσουλίνης να γίνεται πλέον πλήρης και να απαιτείται εξωγενής χορήγησή της. Άρα ο παχύσαρκος ρυθμίζει το σάκχαρό του «καίγοντας» περισσότερη ινσουλίνη από έναν μη παχύσαρκο. Μοιάζει με ένα αυτοκίνητο που κινείται σε εθνική οδό με πρώτη ταχύτητα! Ο μόνος τρόπος να σπάσει ο φαύλος κύκλος και να αποτραπεί η εμφάνιση κι εξέλιξη του διαβήτη είναι η απώλεια του σωματικού βάρους που αυξάνει την ευαισθησία των ιστών στη δράση της ινσουλίνης. Με ποιο τρόπο; • Ο ρόλος της τροποποίησης των υγιεινο-διαιτητικών πραγόντων είναι αδιαμφισβήτητος, έχει αποδειχθεί σε μεγάλες πολυκεντρι-

κές μελέτες και είναι το πρώτο και κεφαλαιώδες βήμα για την απώλεια βάρους. Υποεκτιμάται από γιατρούς και ασθενείς γιατί απαιτεί συχνά μεγάλη προσπάθεια εκατέρωθεν.

• Ο ρόλος των φαρμάκων στην απώλεια βάρους πέρασε από διάφορα στάδια. Μετά τις πρώτες αναφορές σοβαρών παρενεργειών κυρίως στο καρδιαγγειακό που είχαμε στη δεκαετία του ΄90 από παλαιότερα φάρμακα, φάνηκε ότι ίσως ορισμένοι νεότεροι παράγοντες θα ήταν πιο αποτελεσματικοί και ασφαλείς (ορλιστάτη, σιβουτραμίνη). Οι ελπίδες δεν ευοδώθηκαν και σήμερα πρακτικά η μία μετά την άλλη οι ουσίες ή αποσύρονται η περιορίζεται η χρήση τους.

• Ο ρόλος της χειρουργικής Σύμφωνα με τις Διεθνείς Κατευθυντήριες Γραμμές,1 η χειρουργική αντιμετώπιση της παχυσαρκίας έχει θέση σε άτομα με νοσογόνο παχυσαρκία, δηλαδή με ΒΜΙ* πάνω από 40 kg/m2 καθώς και σε άτομα με σοβαρή παχυσαρκία, δηλαδή, ΒΜΙ πάνω από 35 kg/m2 εφόσον συντρέχουν σοβαροί λόγοι υγείας, όπως ο σακχαρώδης διαβήτης, στεφανιαία νόσος, άπνοια του ύπνου (sleep apnea) . Μια μεγάλη πρόσφατη συστηματική μελέτη και μετα-ανάλυση 621 δημοσιεύσεων που αφορούσαν βαριατρική χειρουργική, συνολικά σε πάνω από 135.000 ασθενείς, αναφέρει, ότι ο διαβήτης ετέθη σε πλήρη ή μερική ύφεση στο 84% των ασθενών. 2 Οι χειρουργικές μέθοδοι που χρησιμοποιούνται τα τελευταία χρόνια αποτελούν τον κλάδο την βαριατρικής χειρουργικής, με την ανοικτή ή την λαπαροσκοπική μέθοδο και είναι οι εξής: 1. Επεμβάσεις δυσαπορρόφησης, που οδηγούν σε μείωση της απορρόφησης των θρεπτικών συστατικών της προσλαμβανόμενης τροφής από το έντερο. Παράδειγμα τέτοιας επέμβασης αποτελεί η γαστρική παράκαμψη ( γαστρικό bypass) και η χολοπαγκρεατική παράκαμψη.

2. Περιοριστικού τύπου επεμβάσεις, που περιορίζουν τον όγκο του στομάχου οδηγώντας έτσι σε γρηγορότερη εμφάνιση του αισθήματος πληρότητας. Παράδειγμα τέτοιας επέμβασης είναι η τοποθέτηση γαστρικού δακτυλίου καθώς και η επιμήκης γαστρεκτομή (sleeve gastrectomy). Οι επεμβάσεις αυτές οδηγούν σε απώλεια 50-60% του πλεονάζοντος σωματικού βάρους από τον πρώτο κιόλας χρόνο. Δεδομένου ότι η βελτίωση του διαβήτη δεν ρυθμίζεται εξ ολοκλήρου από την απώλεια σωματικού βάρους, η γαστρική παράκαμψη έχει αποδειχθεί ότι επηρεάζει της ινκρετίνες, ορμόνες που παράγονται από τα κύτταρα του λεπτού εντέρου κατά τη λήψη τροφής. Σε μελέτη που έγινε σε παχύσαρκους εφήβους με τύπου 2 διαβήτη που υποβλήθηκαν σε βαριατρική επέμβαση γαστρικού bypass, βρέθηκε ότι όχι μόνο έχασαν το 1/3 του βάρους τους, αλλά ο διαβήτης ετέθη σε πλήρη υφεση4. Πρόσφατα, σε άλλη μελέτη το γαστρικό bypass και η χολοπαγκρεατική παράκαμψη οδήγησαν το διαβήτη σε ύφεση σε ποσοστά 75% και 95% αντίστοιχα, σε άτομα με νοσογόνο παχυσαρκία, ενώ στην ομάδα των ασθενών που έλαβαν μόνο φαρμακευτική αγωγή κανένας ασθενής δεν παρουσίαση ύφεση του διαβήτη5. Επομένως, οι επεμβάσεις δυσαπορρόφησης για την παχυσαρκία ενδείκνυνται περισσότερο για τις περιπτώσεις παχυσαρκίας στις οποίες συνυπάρχει διαβήτης5,6.

# 100 • Νοέμβριος - Δεκέμβριος σελ. 13

ΕΠΙΚΑΙΡΑ-ΙΑΤΡΙΚΑ

Αντένδειξη για τις επεμβάσεις παχυσαρκίας αποτελούν • Ψυχικές διαταραχές • Αδυναμία του ασθενούς να υποβληθεί σε μετεγχειρητική παρακολούθηση (follow-up) • Αλκοολισμός/ναρκωτικά • Συνοδά σοβαρά νοσήματα που απειλούν άμεσα τη ζωή. Η προεγχειρητική εκτίμηση αλλά και η μετεγχειρητική παρακολούθηση των ασθενών γίνεται από την ομάδα ιατρών του ιατρείου της παχυσαρκίας, από ειδικό παθολόγο-διαβητολόγο, χειρουργό εξειδικευμένο σε χειρουργική παχυσαρκίας, διαιτολόγο και ψυχολόγο, ενώ συμμετέχουν συμβουλευτικά και ιατροί άλλων ειδικοτήτων όπως καρδιολόγος και ενδοκρινολόγος. Οι υποψήφιοι ασθενείς για βαριατρική επέμβαση πρέπει να έχουν στο ιστορικό τους προηγούμενες διαιτητικές προσπάθειες απώλειας βάρους οι οποίες απέτυχαν. Η εκτίμηση του ψυχολογικού προφίλ τους θα πρέπει να δείξει ισχυρό κίνητρο για απώλεια βάρους και αλλαγής της εικόνας του σώματος, όπως επίσης και κατανόηση για προσκόλληση σε συγκεκριμένο τρόπο διατροφής και σωματικής άσκησης, αλλά και σε ιατρικές οδηγίες μακροχρόνια μετά την επέμβαση. Τα ταμεία καλύπτουν τις επεμβάσεις για την αντιμετώπιση της νοσογόνου παχυσαρκίας εξ ολοκλήρου, εφ’ όσον πρόκειται για δημόσιο νοσοκομείο, και μέρος της δαπάνης σε ιδιωτικό, δεδομένου ότι ο ασθενής δεν έχει υποβληθεί άλλη φορά σε τέτοιου είδους χειρουργική επέμβαση. Μετεγχειρητικά, η παρακολούθηση αφορά μετρήσεις και εξετάσεις, που γίνονται αρχικά ένα μήνα μετά την επέμβαση και μετά κάθε 3 μήνες τον πρώτο χρόνο, κάθε 6 μήνες τον δεύτερο χρόνο και μετά ετησίως. Συμπληρώματα διατροφής, πρωτεϊνικά , σιδήρου, ασβεστίου και βιταμίνης Β12 δίνονται ανάλογα σ ένα ποσοστό των ασθενών, λόγω αλλαγών στην απορρόφησή τους. Αναλόγως του τύπου της επέμβασης μπορεί να υπάρχουν από παροδικά ήπια ενοχλήματα (ναυτία, έμετος), επιπλοκές όπως, σύνδρομο dumbing-εφίδρωση, ταχυκαρδία, διάρροια ιδιαίτερα μετά από λήψη γλυκών-, μέχρι σοβαρές επιπλοκές, άμεσα μετεγχειρητικά (μέχρι 30 ημέρες μετά την επέμβαση) που μπορεί να αποβούν έως και θανατηφόρες. Ο κίνδυνος ανέρχεται σε 0,1% για το δακτύλιο, σε 0,5-1% για την επιμήκη γαστρεκτομή, σε 1-2% για το γαστρικό bypass και σε 3% για τη χολοπαγκρεατική παράκαμψη. Όμως, ένα παχύσαρκο άτομο έχει πολλαπλάσιο κίνδυνο για καρ-

κίνο, έμφραγμα μυοκαρδίου, αγγειακό εγκεφαλικό επεισόδιο και αιφνίδιο. Ο κίνδυνος αυτός αυξάνεται δραματικά σε περιπτώσεις συνοδών νοσημάτων όπως ο διαβήτης. Στις Ηνωμένες Πολιτείες Αμερικής Θεωρείται ότι η παχυσαρκία ευθύνεται για 111.909 με 365.000 θανάτους το χρόνο ενώ ένα εκατομμύριο θάνατοι στην Ευρωπαϊκή Ένωση (7.7%) αποδίδονται στο υπερβολικό πάχος. Κατά μέσο όρο, η παχυσαρκία μειώνει τον προσδόκιμο χρόνο ζωής κατά έξι με εφτά χρόνια: BMI: 30–35 μειώνει τον προσδόκιμο χρόνο ζωής κατά δύο με τέσσερα χρόνια, ενώ οι κλινικά παχύσαρκοι ασθενείς (BMI > 40) έχουν μειωμένο προσδόκιμο χρόνο ζωής ως και 10 χρόνια. Η βαριατρική χειρουργική μπορεί να μην είναι η θεραπεία για το διαβήτη, αλλά επιβραδύνει την εξέλιξη των επιπλοκών του, όπως η διαβητική νεφροπάθεια και αμφιβληστροειδοπάθεια, μειώνει τα φάρμακα που απαιτούνται για τη ρύθμιση της γλυκόζης του αίματος και τελικά αναστέλλει την τελική ανεπάρκεια οργάνων εξ αιτίας του διαβήτη. Είναι το πιο σύγχρονο όπλο στη φαρέτρα του σύγχρονου γιατρού για τη θεραπεία του μεταβολικού συνδρόμου (υπέρταση, στεφανιαία νόσος). Τελικά, δίνει την ευκαιρία στον παχύσαρκο να χάσει το μεγαλύτερο ποσοστό του σωματικού βάρους του κι όχι απλά μερικά κιλά, κάνοντάς τον πιο λειτουργικό στην καθημερινότητα και σίγουρα πιο υγιή. * ΒΜΙ (Body Mass Index) ή Δείκτης Μάζας Σώματος (ΔΜΣ) = βάρος(kg) / (ύψος)2 (m2) • BMI 18,5 : άτομο ελλιποβαρές.

• BMI 18,5 - 24,9 άτομο με φυσιολογικό βάρος.

• ΒΜΙ 25 - 29,9 άτομο υπέρβαρο.

• ΒΜΙ 30 και μεγαλύτερο δείχνει ότι το άτομο πάσχει από παχυσαρκία, ΒΜΙ μεγαλύτερο από 35 υποδηλώνει σοβαρή παχυσαρκία και ΒΜΙ μεγαλύτερο από 40 νοσογόνο παχυσαρκία.

1. Obes Res 1998;6Suppl. 251S–209S 2. Am J Med 2009;122:248-256 3. N Engl J Med 2012;366:1567–1576 4. Pediatrics Jan 2009 5. N Engl J Med. 2012; Apr 26;366(17):1577-85 6. Diabeteshttp://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/21868790 2011 Sep;60(9):2203-5

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 14

ΕΠΙΚΑΙΡΑ-ΙΑΤΡΙΚΑ

Μαρία Σώμαλη, Ενδοκρινολόγος

Διαβήτης και διαταραχές της λειτουργίας του θυρεοειδή

O

ι διαταραχές της λειτουργίας του θυρεοειδή είναι αρκετά συχνές στον γενικό πληθυσμό και η συχνότητα αυτή αυξάνεται με την ηλικία.Υπολογίζεται ότι 6-7% του γενικού πληθυσμού παρουσιάζει κάποια πάθηση του θυρεοειδή, αλλά όπως και στον διαβήτη οι μισοί πάσχοντες δεν το γνωρίζουν και δεν έχουν διαγνωστεί. Οι θυρεοειδοπάθειες θεωρούνται ως οι δεύτερες σε συχνότητα παθήσεις που αφορούν τους ενδοκρινείς αδένες με πρώτη σε συχνότητα πάθηση τον σακχαρώδη διαβήτη. Δεν είναι απίθανο λοιπόν ένα άτομο με διαβήτη να εμφανίσει κάποια στιγμή και προβλήματα από τον θυρεοειδή αδένα.

Καθώς ο θυρεοειδής αδένας παίζει κεντρικό ρόλο στην ρύθμιση του μεταβολισμού, διαταραχές της λειτουργίας του επηρεάζουν σημαντικά τον γλυκαιμικό έλεγχο και αυξάνουν τον κίνδυνο επιπλοκών στα άτομα με διαβήτη.

Τι είναι ο θυρεοειδής; Ο θυρεοειδής είναι ένας αδένας σε σχήμα πεταλούδας που βρίσκεται στην βάση του λαιμού. Παράγει δύο ορμόνες την θυροξίνη (Τ4) και την τριΪωδοθυρονίνη (Τ3), που μεταφέρονται με την κυκλοφορία του αίματος σε όλα τα όργανα (την καρδιά, το ήπαρ, τους μυς κ.α.) και επηρεάζουν τον μεταβολισμό και την λειτουργία τους. Σε γενικές γραμμές οι θυρεοειδικές ορμόνες ρυθμίζουν τον τρόπο με τον οποίο το σώμα μας χρησιμοποιεί ενέργεια. Η παραγωγή από τον θυρεοειδή αδένα μικρότερης ή μεγαλύτερης ποσότητας ορμονών επηρεάζει όλο τον οργανισμό και δημιουργεί πληθώρα συμπτωμάτων.

Ποιες είναι οι πιο συχνές παθήσεις του θυρεοειδή; Οι πιο συχνές παθήσεις του θυρεοειδή είναι ο υποθυρεοειδισμός που χαρακτηρίζεται από μικρότερη παραγωγή θυρεοειδικών ορμονών και ο υπερθυρεοειδισμός από μεγαλύτερη και ανεξέλεκτη παραγωγή ορμονών. Ο υποθυρεοειδισμός είναι η πιο συχνή διαταραχή που εμφανίζεται στους ενήλικες και ειδικότερα στις μεγαλύτερης ηλικίας γυναίκες. Περίπου 10% των γυναικών και 3% των ανδρών πάσχουν από υποθυρεοειδισμό και παίρνουν θυροξίνη ως θεραπεία υποκατάστασης. Υπολογίζεται ότι 1 στις 5 γυναίκες πάνω από την ηλικία των 65 ετών πάσχει από υποθυρεοειδισμό. Η πιο συνηθισμένη μορφή είναι η θυρεοειδίτιδα Hashimoto και είναι αυτοάνοσης αιτιολογίας. Τα αυτοάνοσα νοσήματα εμφανίζονται όταν ο μηχανισμός της φυσικής άμυνας του οργανισμού που τον προστατεύει καταστρέφοντας τους <<ξένους>> εισβολείς, στρέφεται εναντίον του ιδίου παράγοντας αντισώματα που καταστρέφουν τους υγιείς ιστούς. Στην περίπτωση της θυρεοειδίτιδας Hashimoto τα αντισώματα καταστρέφουν τον θυρεοειδή.

Λιγότερο συχνά ο υποθυρεοειδισμός οφείλεται σε λήψη ραδιοενεργού ιωδίου ή λόγω χειρουργικής αφαίρεσης του θυρεοειδή για άλλες παθήσεις του. Τα συμπτώματα του υποθυρεοειδισμού μπορεί να μην είναι έντονα και η διάγνωση ενός ήπιου υποθυρεοειδισμού να διαφεύγει για πολλά χρόνια. Ως πιο συχνά συμπτώματα αναφέρονται η ανεξήγητη και εύκολη κούραση, η αύξηση του σωματικού βάρους, οι συχνές αλλαγές της διάθεσης, το ξηρό δέρμα, τα οιδήματα, τα εύθραυστα μαλλιά, η δυσκοιλιότητα, η δυσανεξία στο κρύο, απώλεια μνήμης και διαταραχές ύπνου. Στις γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας ο υποθυρεοειδισμός επηρεάζει την γονιμότητα και αυξάνει την πιθανότητα αποβολών. Στους υπερήλικες τα συμπτώματα του υποθυρεοειδισμού μπορεί να μοιάζουν με αυτά τις κατάθλιψης ή της άνοιας. Ο υπερθυρεοειδισμός είναι λιγότερο συχνός και προσβάλλει όλες τις ηλικίες με δεκαπλάσια όμως συχνότητα στις γυναίκες απ’ ότι στους άνδρες. Όπως και στον υποθυρεοειδισμό τα συμπτώματα μπορεί να είναι ήπια αρχικά. Τυπικά συμπτώματα του υπερθυρεοειδισμού είναι η ευερεθιστότητα,η εφίδρωση, η ταχυκαρδία,η απώλεια βάρους παρά την αυξημένη όρεξη, οι συχνές κενώσεις, η αϋπνία και ο τρόμος των χεριών. Στις νεαρές γυναίκες μπορεί να παρατηρηθούν διαταραχές της περιόδου, υπογονιμότητα και αποβολές σε περίπτωση εγκυμοσύνης. Σε μεγαλύτερες γυναίκες συμπτώματα του υπερθυρεοειδισμού όπως οι εξάψεις και οι διαταραχές της διάθεσης μπορεί να ερμηνευτούν ως συμπτώματα εμμηνόπαυσης. Η πιο συχνή μορφή υπερθυρεοειδισμού σε άτομα κάτω των 40 ετών, είναι η νόσος του Graves που προσβάλει κυρίως νεαρές γυναίκες. Είναι επίσης ένα αυτοάνοσο νόσημα όπου όμως τα αντισώματα δεν καταστρέφουν τον αδένα αλλά διεγείρουν την λειτουργία του. Ο θυρεοειδής συνήθως διογκώνεται και υπερπαράγει θυρεοειδικές ορμόνες. Σε κάποια άτομα εμφανίζονται προβλήματα από τα μάτια όπως ο εξόφθαλμος. Η τοξική πολυοζώδης βρογχοκήλη και το τοξικό αδένωμα είναι άλλες μορφές

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 15

ΕΠΙΚΑΙΡΑ-ΙΑΤΡΙΚΑ υπερθυρεοειδισμού που προσβάλλουν μεγαλύτερης ηλικίας άτομα και οφείλονται σε όζους του θυρεοειδή που παράγουν αυξημένα ποσά θυρεοειδικών ορμονών.

Θυρεοειδής και διαβήτης Τα άτομα με διαβήτη παρουσιάζουν πιο συχνά παθήσεις του θυρεοειδή απ’ ότι τα άτομα χωρίς διαβήτη Έχει παρατηρηθεί πως όταν ένα άτομο πάσχει από ένα αυτοάνοσο νόσημα όπως ο σακχαρώδης διαβήτης τύπου 1, παρουσιάζει αυξημένο κίνδυνο να εμφανίσει και άλλα αυτοάνοσα νοσήματα. Γι’ αυτό και στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1, και ειδικότερα στις γυναίκες, παρατηρείται μεγαλύτερη συχνότητα παθήσεων του θυρεοειδή απ’ ότι στον γενικότερο πληθυσμό. Συγκεκριμένα το 30% των γυναικών με ΣΔ1, παρουσιάζουν παθήσεις του θυρεοειδή. Ακόμη και η θυρεοειδίτιδα λοχείας που είναι επίσης μια αυτοάνοση πάθηση του θυρεοειδή και εμφανίζεται μερικούς μήνες μετά τον τοκετό, είναι τριπλάσια σε συχνότητα στις γυναίκες με διαβήτη . Αν και ο σακχαρώδης διαβήτης 2 δεν είναι αυτοάνοσο νόσημα, πολλές μελέτες αναφέρουν ότι η συχνότητα των παθήσεων του θυρεοειδή είναι αυξημένη και στα άτομα με ΣΔ2, με τον υπόθυρεοειδισμό να είναι η πιο συχνή μορφή.

Πως επηρεάζουν οι παθήσεις του θυρεοειδούς τον διαβήτη μου; Ο υπερθυρεοειδισμός μπορεί να απορρυθμίσει το σάκχαρο και να χρειάζονται μεγαλύτερες δόσεις ινσουλίνης για την ρύθμισή του γιατί προκαλεί αυξημένη ηπατική παραγωγή γλυκόζης, γρήγορη γατρική απορρόφιση και αυξημένη αντίσταση στην ινσουλίνη. Ακόμη και ένας ήπιος ή κρυφός υπερθυρεοειδισμός μπορεί να ευθύνεται για μια ανεξήγητη απορρύθμιση του σακχάρου. Ο υπερθυρεοειδισμός λόγω της ταχυκαρδίας και των αρρυθμιών που προκαλεί μπορεί επίσης να επιδεινώσει ήδη υπάρχοντα προβλήματα από την καρδιά και τα αγγεία που είναι συχνά στα άτομα με διαβήτη και να αυξήσει τον κίνδυνο για καρδιαγγειακά επεισόδια. Πολλές φορές ο υπερθυρεοειδισμός μπορεί να φέρει στην επιφάνεια έναν κρυφό διαβήτη. Στην πράξη, η διάγνωση του προδιαβήτη σε υπερθυρεοειδικό ασθενή θα πρέπει να αντιμετωπίζεται με προσοχή γιατί το ελαφρά αυξημένο σάκ-

χαρο βελτιώνεται με την θεραπεία του υπερθυρεοειδισμού. Στον υποθυρεοειδισμό, οι ανάγκες σε ινσουλίνη μπορεί να ελαττωθούν και να αυξηθεί η συχνότητα των υπογλυκαιμιών αν δεν προσαρμοστεί κατάλληλα η δόση της ινσουλίνης. Ο υποθυρεοειδισμός στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη 2 που παρουσιάζουν ήδη ψηλά λιπίδια, αυξάνει τον καρδιαγγειακό κίνδυνο καθώς προκαλεί ακόμη μεγαλύτερη αυξηση της χοληστερίνης και τριγλυκερίδιων. Η σωστή θεραπεία του υποθυρεοειδισμού βελτιώνει όχι μόνο το σάκχαρο αλλά και τα λιπίδια.

Θυρεοειδής, διαβήτης και εγκυμοσύνη Στις νεαρές γυναίκες με ΣΔ1, διαταραχές της λειτουργίας του θυρεοειδή παρατηρούνται συχνά στη περίοδο της λοχείας αλλά και μέχρι ένα χρόνο μετά τον τοκετό. Στην θυρεοειδίτιδα λοχείας όπου έχουμε την αρχική φάση του υπερθυρεοειδισμού να ακολουθείται από την φάση του υποθυρεοειδισμού, μπορεί να δούμε αντίστοιχα επιδείνωση και βελτίωση του γλυκαιμικού ελέγχου. Στην πλειονότητα των περιπτώσεων η θυρεοειδίτιδα λοχείας είναι παροδική διαταραχή, όμως στο 30% των περιπτώσεων ο υποθυρεοειδισμός θα εξελιχθεί στα επόμενα 3-4 χρόνια σε μόνιμο ή θα υποτροπιάσει σε επόμενη εγκυμοσύνη. Γι’ αυτό είναι μεγάλης σημασίας ο μακροχρόνιος έλεγχος των γυναικών αυτών. Στις γυναίκες που έπασχαν ήδη από υποθυρεοειδισμό ή υπερθυρεοειδισμό πριν την εγκυμοσύνη, θα πρέπει να τροποποιηθεί η αγωγή τους κατά την διάρκεια της εγκυμοσύνης για να διατηρηθεί η λειτουργία του θυρεοειδή σε φυσιολογικά πλαίσια. Είναι σημαντικό για την καλή έκβαση της εγκυμοσύνης και για την μητέρα και για το κύημα να μην διαταραχθεί ούτε ο γλυκαιμικός έλεγχος ούτε τα επίπεδα των θυρεοειδικών ορμονών. παρουσιάζουν αυξημένη χοληστερίνη και τριγλυκερίδια παρουσιάζουν αυξημένη χοληστερίνη και τριγλυκερίδια παρουσιάζουν αυξημένη χοληστερίνη και τριγλυκερίδια.

Πότε θα πρέπει να ελέγξω τον θυρεοειδή μου; Πολύ συχνά είναι δύσκολο να ξεχωρίσουμε τα συμπτώματα του υπερ ή του υποθυρεοειδισμού από τα συμπτώματα της κακής ρύθμισης του σακχάρου. Π.χ. Η απώλεια βάρους και η κούραση θα μπορούσαν να οφείλονται στον υπερθυρεοει-

δισμό ή σε ψηλό σάκχαρο, ενώ η αύξηση βάρους, η ωχρότητα και τα οιδήματα θα μπορούσαν να οφείλονται σε υποθυρεοειδισμό ή διαβητική νεφροπάθεια. Γι’ αυτό η διάγνωση γίνεται με εξετάσεις αίματος και όχι μόνο από τα συμπτώματα. Εκτός του ότι οι εξετάσεις αίματος μας δίνουν την ακριβή διάγνωση, μπορούν να μας αποκαλύψουν και τις «κρυφές» διαταραχές της λειτουργίας του θυρεοειδή όπως και στον «προδιαβήτη». Ο κρυφός ή υποκλινικός υποθυρεοειδισμός μπορεί να ευθύνεται για ψηλή χοληστερίνη, ενώ ο κρυφός ή υποκλινικός υπερθυρεοειδισμός να ευθύνεται για καρδιακές αρρυθμίες και στηθάγχη. Για τα άτομα με διαβήτη αυτές οι κατά τα άλλα ήπιες διαταραχές θεωρούνται σημαντικές καθώς ο κίνδυνος για καρδιαγγειακά νοσήματα είναι υψηλότερος. Οι κρυφές διαταρχές της λειτουργίας του θυρεοειδή είναι επομένως σημαντικές και θα πρέπει να τις εντοπίζουμε και να τις θεραπεύουμε. Σημασία δίνουμε επίσης και στην ύπαρξη ψηλών τιμών αντισωμάτων σε άτομα που κατά τα άλλα οι τιμές των θθυρεοειδικών ορμονών είναι φυσιολογικές. Στα άτομα αυτά είναι αυξημένες οι πιθανότητες να εμφανιστούν προβλήματα από τον θυρεοειδή μελλοντικά και χρειάζονται παρακολούθηση. Στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη 1 συνιστάται ο προληπτικός έλεγχος της θυρεοειδικής λειτουργίας μία φορά τον χρόνο. Στα άτομα με σακχαρώδη διαβήτη 2, συνιστάται ένας αρχικός έλεγχος κατά την πρώτη διάγνωση του διαβήτη και επανέλεγχος κάθε πέντε χρόνια για νεαρά άτομα με φυσιολογική θυρεοειδική λειτουργία. Για τα άτομα πάνω από 60 ετών συνιστάται επανέλεγχος κάθε χρόνο.

Πως αντιμετωπίζονται οι παθήσεις του θυρεοειδή; Οι διαταραχές της λειτουργίας του θυρεοειδή αντιμετωπίζονται με τα κατάλληλα φάρμακα. Η αγωγή μπορεί να χρειαστεί να είναι μακροχρόνια ή και δια βίου ανάλογα με την πάθηση. Στον υποθυρεοειδισμό όπως και στον σακχαρώδη διαβήτη χορηγείται η ορμόνη που λείπει, η θυροξίνη, στην μορφή χαπιού. Στον υπερθυρεοειδισμό εκτός από τα αντιθυρεοειδικά χάπια μπορεί να χρειαστεί να προχωρήσει κανείς και σε άλλες μορφές θεραπείας όπως η λήψη ραδιενεργού ιωδίου και η χειρουργική αφαίρεση του θυρεοειδή αδένα.

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 16

ΕΠΙΚΑΙΡΑ-ΙΑΤΡΙΚΑ

Μούσλεχ Ζ, Σώμαλη Μ., Δαραμίλας Χ,

Η επίπτωση της οικονομικής κρίσης στην αντιμετώπιση των ασθενών με σακχαρώδη Διαβήτη

E

ίναι γνωστό ότι η οικονομική κρίση επηρεάζει σημαντικά τη αντιμετώπιση των χρόνιων νοσημάτων και ιδιαιτέρα του Σακχαρώδη Διαβήτη που παρουσιάζει μια ιδιαιτερότητα σχετικά με τη προμήθεια των φαρμάκων, αναλώσιμου υλικού και την αγορά ποιοτικών και υγιεινών προϊόντων διατροφής. Θελήσαμε να δούμε τις επιπτώσεις της οικονομικής κρίσης που μαστιγώνει την χώρα μας στην αντιμετώπιση και στη διαχείριση των ασθενών με Σακχαρώδη Διαβήτη. Ζητήσαμε από 592 άτομα (209 άνδρες, 382 γυναίκες) από την περιοχή της Θεσσαλονίκης (τυχαίο δείγμα), να απαντήσουν μέσω τηλεφωνικής επικοινωνίας, σε ερωτηματολόγιο σχετικά με την επίδραση της οικονομικής κρίσης στην αντιμετώπιση του Σακχαρώδη Διαβήτη καθώς και στην παροχή υπηρεσιών από τον Εθνικό Οργανισμό Παροχής Υπηρεσιών Υγείας (ΕΟΠΥΥ).

Τα αποτελέσματα της έρευνας ήταν: 1) Το 14% των ερωτηθέντων έπασχαν από Σακχαρώδη Διαβήτη. Από τους μη πάσχοντες, 28% δήλωσε ότι έχει ένα τουλάχιστον μέλος στο κοντινό συγγενικό του περιβάλλον που πάσχει από Σακχαρώδη Διαβήτη .

2) Το 13% του συνόλου θεωρεί την ποιότητα της περίθαλψης από τον ΕΟΠΥΥ πολύ ικανοποιητική, το 34% μέτρια ικανοποιητική, το 23% μη ικανοποιητική και το 14% απαράδεκτη.

3) Το 53% των ασθενών με Σακχαρώδη Διαβήτη πιστεύει ότι η οικονομική κρίση έχει επηρεάσει δυσμενώς την ποιότητα διατροφής, το 85% την προμήθεια φαρμακευτικής αγωγής και το 80% την προμήθεια αναλώσιμου υλικού.

4) Το 64% των ασθενών με Σακχαρώδη Διαβήτη δήλωσε αυστηρή συμμόρφωση με τις οδηγίες του γιατρού του, το 5% καλή συμμόρφωση, το 15% μέτρια, το 8% μικρή και το 5% καθόλου. Από τα παραπάνω αποτελέσματα φαίνεται ότι ο διαβητικός ασθενής αντιμετωπίζει οικονομική δυσχέρεια σχετικά με την προμήθεια ποιοτικών προϊόντων διατροφής, την προμήθεια φαρμάκων και του απαραίτητου αναλώσιμου υλικού. Αξιοσημείωτο είναι ότι τα νεαρά άτομα μεταξύ 18 και 34 ετών

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 17

ΕΠΙΚΑΙΡΑ-ΙΑΤΡΙΚΑ

ΠΗΓΉ: http://www.healthyliving.gr/

Νέα προσέγγιση στη θεραπεία του διαβήτη τύπου 2 Mια νέα προσέγγιση για τη θεραπεία του διαβήτη τύπου 2 ανακάλυψε διεθνής ομάδα ερευνητών με επικεφαλής ειδικούς του Ινστιτούτου Καρολίνσκα της Στοκχόλμης. Η νέα θεραπεία αφορά την αναστολή της δράσης μιας πρωτεΐνης που ονομάζεται VEGF-B που αποτρέπει τη συσσώρευση λίπους στους μυς και την καρδιά. Το αποτέλεσμα είναι ότι τα κύτταρα αυτών των ιστών αρχίζουν και πάλι να γίνονται ευαίσθητα στην ινσουλίνη και να πέφτει το “ζάχαρο” του αίματος. Η προσέγγιση αυτή θεωρείται σημαντικό επίτευγμα. Σε πειράματα που διεξήχθησαν σε ποντίκια οι επιστήμονες κατάφεραν να προλάβουν την ανάπτυξη του διαβήτη τύπου 2 και να αναστρέψουν την εξέλιξη της νόσου στα πάσχοντα ζώα.

Αντίσταση στην ινσουλίνη και διαβήτης τύπου 2

εμφανίζουν την μεγαλύτερη δυσκολία. Επιπλέον η οικονομική δυσχέρεια πιθανά ευθύνεται για την μέτρια έως κακή συμμόρφωση των ασθενών στις οδηγίες του γιατρού τους. Από τα αποτελέσματά μας, συμπεραίνουμε ότι η κακή ποιότητα παροχής υπηρεσιών υγείας στους ασθενείς με Σακχαρώδη Διαβήτη λόγω της οικονομικής κρίσης, θα μπορούσε να οδηγήσει σε πιθανές αρνητικές επιπτώσεις στην εξέλιξη της νόσου στο άμεσο αλλά και στο απώτερο μέλλον, όπως την ανάπτυξη επιπλοκών, αύξηση των ημερών νοσηλείας κ.α. αυξάνοντας έτσι το τελικό κόστος για την αντιμετώπιση της νόσου. Γι’αυτό πιστεύουμε ότι στα άτομα με Σακχαρώδη Διαβήτη, θα πρέπει να τονιστεί περισσότερο από ποτέ η σημασία της συμμόρφωσης στην αγωγή τους, παρά τις αντίξοες οικονομικές συγκυρίες, για την αποφυγή οξέων και χρόνιων επιπλοκών του διαβήτη με σκοπό την βελτίωση της ποιότητας ζωής τους.

Σύμφωνα με τον καθηγητή Ουλφ Ερικσον από το Τμήμα Ιατρικής Βιοχημείας και Βιοφυσικής στο Ινστιτούτο Καρολίνσκα «ανακαλύψαμε την πρωτεΐνη VEGF-B το 1995 και για μεγάλο διάστημα το συγκεκριμένο πρόγραμμα παρέμενε στάσιμο. Τώρα όμως κάνουμε τη μια σημαντική ανακάλυψη μετά την άλλη. Στην παρούσα μελέτη δείξαμε ότι η αναστολή της λειτουργίας της VEGF-B μπορεί να οδηγήσει σε πρόληψη αλλά και σε θεραπεία του διαβήτη τύπου 2 με χρήση ενός υποψήφιου φαρμάκου». Της εμφάνισης του διαβήτη τύπου 2 προηγείται η η αντίσταση στην ινσουλίνη που προκαλείται κυρίως εξαιτίας της παχυσαρκίας (αλλά όχι πάντα καθώς ο διαβήτης τύπου 2 εμφανίζεται και σε ανθρώπους με κανονικό βάρος). Όταν τα κύτταρα αποκτούν αντίσταση στην ινσουλίνη σταματούν να αποκρίνονται επαρκώς στη δράση της με αποτέλεσμα να ανεβαίνουν τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα. Η αντίσταση στην ινσουλίνη συνδέεται με την αποθήκευση λίπους σε«λάθος» σημεία του σώματος όπως οι μύες, τα αιμοφόρα αγγεία και η καρδιά, παρότι οι μηχανισμοί που βρίσκονται πίσω από αυτή τη σύνδεση δεν είναι πλήρως κατανοητοί. Αυτό ωστόσο που γνωρίζουν οι επιστή-

μονες είναι ότι η πρωτεΐνη VEGF-B επηρεάζει τη μεταφορά και την αποθήκευση λίπους στους ιστούς τους σώματος, όπως είχε δείξει μελέτη της ομάδας του καθηγητή Ερικσον η οποία δημοσιεύθηκε στο «Nature» το 2010.

Το αντίσωμα 2Η10 Με βάση αυτή τη γνώση διεξήχθη και η νέα μελέτη που αφορούσε το μπλοκάρισμα της συγκεκριμένης πρωτεΐνης. Μάλιστα συνολικά τέσσερα σχετικά άρθρα δημοσιεύονται στο τελευταίο τεύχος του «Nature». Σε ένα από αυτά περιγράφεται πώς ποντίκια με διαβήτη τύπου 2 έλαβαν ένα πειραματικό φάρμακο με την κωδική ονομασία 2Η10 το οποίο είναι ένα μονοκλωνικό αντίσωμα που μπλοκάρει την επίδραση της VEGF-B. Μετά τη χορήγηση του φαρμάκου τα ποντίκια δεν εμφάνισαν ούτε αντίσταση στην ινσουλίνη ούτε βέβαι διαβήτη τύπου 2. Σε δεύτερο πείραμα οι ειδικοί διασταύρωσαν ποντίκια με διαβήτη τύπου 2 με άλλα τα οποία είχαν τροποποιηθεί γενετικώς ώστε να μην έχουν την ικανότητα παραγωγής της VEG-B. Ανακάλυψαν ότι οι απόγονοι των ποντικών προστατεύονταν από την ανάπτυξη της ασθένειας. Σε άλλες δύο μελέτες χρησιμοποιήθηκαν φυσιολογικά ποντίκια και αρουραίους που ακολούθησαν διατροφή με πολλές θερμίδες με αποτέλεσμα να εμφανίσουν παχυσαρκία και διαβήτη τύπου 2. Όταν όμως τα ζώα έλαβαν το φάρμακο 2Η10 η εξέλιξη του διαβήτη τύπου 2 σταμάτησε ενώ εμφανίστηκε ακόμη και αναστροφή στα συμπτώματα καθώς μειώθηκε το “ζάχαρο” του αίματος. Σε συνοδευτικό άρθρο στην επιθεώρηση «Nature», τα νέα στοιχεία χαρακτηρίζονται ως τεράστιο επίτευγμα στην έρευνα για τον διαβήτη τύπου 2. Και αυτό διότι οι υπάρχουσες θεραπείες συνδέονται με παρενέργειες ενώ και η επίδρασή τους μειώνεται με την πάροδο του χρόνου – είναι χαρακτηριστικό ότι αρκετά χρόνια μετά τη διάγνωση για διαβήτη τύπου 2 τα φάρμακα κρίνονται ανεπαρκή σε ποσοστό ως και 30% και οι ασθενείς αναγκάζονται να ξεκινήσουν ενέσεις ινσουλίνης.

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 18

ΕΠΙΚΑΙΡΑ-ΙΑΤΡΙΚΑ

Στέλιος Αγγελίδης Δερματολόγος Διδάκτωρ Πανεπιστημίου Αθηνών

Πως να καταπολεμήσετε τη δυσοσμία από τον ιδρώτα

Σ

ίγουρα τώρα που αρχίζει και φτιάχνει ο καιρός και οι θερμοκρασίες ανεβαίνουν, όλοι μας θα έχουμε ζήσει ή θα ζήσουμε, κάποια όχι και τόσο ευχάριστα για την όσφρηση μας φαινόμενα. Τι εννοούμε; Με τις ζέστες ο ιδρώτας πολλών ανθρώπων αρχίζει να μυρίζει άσχημα και κάνουν την παρουσία τους αισθητή (στη δουλειά, στο λεωφορείο, στο μετρό ακόμη και στον ανοιχτό δρόμο), δίχως καν να τους δούμε. Τι μπορούμε να κάνουμε εάν αντιμετωπίζουμε πρόβλημα δυσοσμίας του ιδρώτα; Ποιοι μυρίζουν εντονότερα οι άνδρες ή οι γυναίκες και γιατί; Τα αποσμητικά είναι λύση; Στο επιστημονικό άρθρο που θα διαβάσετε θα βρείτε απαντήσεις σε όλες τις απορίες σας

Οι άντρες και οι γυναίκες ιδρώνουν διαφορετικά με τον ιδρώτα των γυναικών να έχει υψηλότερο δείκτη pH από των αντρών (κατά μέσο όρο 7.0 και 5.6 αντίστοιχα). Η τοξικότητα των υγρών που παράγει το σώμα μετράται με τους δείκτες pH και μεγάλες αποκλίσεις από το φυσιολογικό μπορεί να κρύβουν μια ανισορροπία του οργανισμού. Λόγω της διαφορετικής τοξικότητας του ιδρώτα στα 2 φύλα, οι εταιρίες έχουν εξελίξει διαφορετικά προϊόντα ενάντια στον ιδρώτα για τους άντρες και για τις γυναίκες. Το σώμα μας περιέχει ανάμεσα στα 2 και στα 5 εκατομμύρια ιδρωτοποιούς αδένες που κατανέμονται σε ολόκληρη την επιφάνειά του. Στην πραγματικότητα ιδρώνουμε κατά τη διάρκεια όλου του 24ώρου από όλο μας το σώμα αλλά η διαδικασία αυτή είναι κατά κύριο λόγο αόρατη διότι ο περισσότερος ιδρώτας εξατμίζεται αμέσως. Όταν η ποσότητα του ιδρώτα που παράγεται είναι μεγαλύτερη από αυτή που εξατμίζεται τότε ο ιδρώτας γίνεται ορατός (σωματική άσκηση, υψηλή υγρασία περιβάλλοντος, τροφές και άγχος είναι μερικοί από τους λόγους που προκαλούν αυτό το φαινόμενο). Ο ιδρώτας είναι η μέθοδος του σώματος να αποβάλλει διάφορες άχρηστες ουσίες, εξισορροπεί τα επίπεδα των υγρών και των ηλεκτρολυτών και «εξαερώνει» τη θερμότητα που παράγεται στο σώμα μας από τις διάφορες λειτουργίες του όπως ο μεταβολισμός και η μυϊκή δραστηριότητα. Ο ιδρώτας που παράγεται από τη σωματική άσκηση είναι απαραίτητος για τη διατήρηση της υγείας αλλά και για την αποτοξίνωση του οργανισμού. Αν τα επίπεδα του ιδρώτα που παράγονται από το σώμα προκαλούν προβλήματα (υπεριδρωσία τοπική ή γενικευμένη) υπάρχουν διάφοροι τρόποι να αντιμετωπιστεί.

Δυσοσμία από τον ιδρώτα Ο ιδρώτας από μόνος του δεν έχει καμία μυρωδιά. Οι μυρωδιές παράγονται όταν η εξάτμιση του ιδρώτα εμποδίζεται, πράγμα που οδηγεί σε καταστάσεις που ευνοούν την ανάπτυξη βακτηριδίων τα οποία προκαλούν και τη δυσοσμία. Η οσμή του ιδρώτα κάθε ανθρώπου είναι διαφορετική και επηρεάζεται από το κάπνισμα, το αλκοόλ, ορισμένες τροφές και δυσλειτουργίες του οργανισμού. Τα αποσμητικά και τα προϊόντα ενάντια στον ιδρώτα μπορούν, σε αυτές τις περιπτώσεις, να αντιμετωπίσουν με αρκετά ικανοποιητικά αποτελέσματα το πρόβλημα της δυσοσμίας.

Καταπολεμήστε τον ιδρώτα! Έντονες σωματικές δραστηριότητες, συναισθήματα και υπερενεργητικοί ιδρωτοποιοί αδένες, ορμονική διαταραχή και μόλυνση είναι μερικοί από τους παράγοντες που μπορεί να προκαλέ-

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 19

ΕΠΙΚΑΙΡΑ-ΙΑΤΡΙΚΑ σουν υπεριδρωσία. Παρά το γεγονός ότι η παραγωγή του ιδρώτα δεν μπορεί να ρυθμιστεί, μπορούμε να φροντίσουμε κάποια πράγματα στην καθημερινότητά μας ώστε να αντιμετωπίσουμε την υπερβολική παραγωγή ιδρώτα και κυρίως την κακοσμία: Συχνά ντους, χρήση αντιβακτηριδιακού σαπουνιού, καθαρά και όχι κολλητά ρούχα φτιαγμένα από απορροφητικά φυσικά υλικά (πχ. Βαμβάκι). Η εφαρμογή προϊόντων κατά του ιδρώτα το βράδυ μπορεί να βοηθήσει στην αποφυγή του ιδρώτα και να ξυπνήσουμε πιο φρέσκοι το πρωί.

Μην παραμελείτε τις μασχάλες σας! Το δέρμα στις μασχάλες είναι πιο ευαίσθητο και λεπτό και συμπεριλαμβάνει τρίχες και ιδρωτοποιούς αδένες. Λόγω της ευαισθησίας του, το δέρμα στις μασχάλες πρέπει να το φροντίζουμε καθημερινά και να διατηρούμε την υγιεινή και την καθαριότητα στην περιοχή, να προσέχουμε τη διατροφή μας και να καταναλώνουμε επαρκείς ποσότητες υγρών. Οι συνθήκες υγρασίας και ζέστης ενισχύουν την ανάπτυξη βακτηρίων στην περιοχή και αυτοί οι μικροοργανισμοί διασπούν τα οξέα και τις πρωτεΐνες που περιέχονται στον ιδρώτα και έτσι ευνοούν τη δυσοσμία της περιοχής. Το καθημερινό ντους και η χρήση των κατάλληλων προϊόντων για τον έλεγχο της εφίδρωσης της περιοχής μπορούν να καταπολεμήσουν αποτελεσματικά το παραπάνω πρόβλημα.

Οι συνέπειες των αντιιδρωτικών στη θερμοκρασία του σώματος ... Υπάρχουν πολλοί πόροι σε όλο μας το σώμα από όπου και αποβάλλεται ο ιδρώτας και μόνο ένα μικρό ποσοστό από αυτούς βρίσκονται στις μασχάλες. Συνεπώς, η μείωση του ιδρώτα στην περιοχή αυτή δεν επηρεάζει καθόλου την ικανότητα του σώματος να ρυθμίζει τη θερμοκρασία του μέσω του ιδρώτα. Ο λόγος για τον οποίο νομίζουμε ότι ιδρώνουμε περισσότερο στα σημεία που διπλώνει το δέρμα (μασχάλες, πίσω από τα γόνατα και αλλού) είναι διότι στις περιοχές αυτές παγιδεύουν την υγρασία και δεν επιτρέπουν την απρόσκοπτη εξαέρωση.

Το σύστημα ψύξης του σώματος ... Το δέρμα διαδραματίζει ένα πολύ σημαντικό ρόλο στη ρύθμιση της θερμοκρασίας του σώματος. Όταν ζεσταινόμαστε, το σώμα μας παράγει ιδρώτα για να αποβάλλει τη ζέστη. Όταν ο ιδρώτας εξατμίζεται από την επιφάνεια του δέρματός μας, το εσωτερικό του σώματος ψύχεται. Επίσης όταν ιδρώνουμε από τη σωματική άσκηση βοηθάμε το δέρμα μας να αποβάλλει συστατικά που του είναι άχρηστα μέσω του ιδρώτα.

Είναι σημαντικό όμως να φροντίζουμε πάντα να διατηρούμε ενυδατωμένο το σώμα μας πίνοντας άφθονα υγρά κατά τη διάρκεια αλλά και μετά την άσκηση.

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 20

ΕΠΙΚΑΙΡΑ-ΙΑΤΡΙΚΑ

Δελτίο τύπου mednutrition

«Κ

ενά» στις γνώσεις των διαβητικών ασθενών γύρω από τη διαχείριση της νόσου τους μέσω της διατροφής, διαπίστωσε πρόσφατη έρευνα που πραγματοποίησαν επιστημονικοί συνεργάτες του medNutrition.gr. Παρά την καίρια σημασία της διατροφής στη ρύθμιση του σακχάρου, ένας στους δύο διαβητικούς ασθενείς (43%) δεν θεωρεί ότι το μέλι μπορεί να ανεβάσει τις τιμές του σακχάρου στο αίμα εξίσου πολύ με τη ζάχαρη. Με το προκάλυμμα του φυσικού και υγιεινού προϊόντος, το μέλι μπορεί επομένως να δημιουργήσει σημαντικά προβλήματα στη ρύθμιση των διαβητικών ασθενών. Είναι χαρακτηριστικό μάλιστα, ότι τη λάθος αυτή αντίληψη την έχουν κυρίως χαμηλότερου μορφωτικού επιπέδου. Ένας άλλος πολύ κοινός μύθος που συντηρείται σε σχέση με τη διαχείριση του διαβήτη είναι εκείνος που έχει να κά-

νει με την κατανάλωση φρούτων. Ποσοστό 60% των ερωτηθέντων, φαίνεται να αντιμετωπίζουν με φόβο την κατανάλωση των φρούτων, θεωρώντας πως δεν έχουν θέση στο διαιτολόγιο του διαβητικού. O φόβος αυτός φαίνεται μάλιστα να είναι πιο έντονος στους άνδρες ασθενείς και στους ασθενείς μεγαλύτερης ηλικίας, γεγονός που αποδεικνύει ότι πρόκειται για μια παλιά αντίληψη που επιβιώνει μέχρι σήμερα. Την ίδια ώρα, οι ασθενείς δείχνουν να είναι αρκετά ενημερωμένοι σχετικά με τον ρόλο των ολιγοθερμιδικών γλυκαντικών υλών στη διαχείριση του διαβήτη καθώς επίσης και σχετικά με τη θετική επίδραση της κατανάλωσης πρωινού με δημητριακά ολικής άλεσης και τσαγιού στην καλή ρύθμιση του σακχάρου. Τα στοιχεία της έρευνας συλλέχθηκαν στο πλαίσιο της διήμερης εκδήλωσης Διαβητικό Χωριό στον Πειραιά, που διοργανώνεται σε ετήσια βάση από την Πανελλήνια Ομοσπονδία Σωματείων Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη. Το medNutrition.gr ήταν εκεί, με τη συμμετοχή δέκα διαιτολόγων, με στόχο να συνδράμει στην ενημέρωση και την εκπαίδευση του κοινού.

Κάποια από τα στοιχεία της έρευνας φαίνονται παρακάτω: Το μέλι είναι φυσικό προϊόν, άρα δεν αυξάνει τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα

Έχω διαβήτη και δεν μπορώ να καταναλώνω όλα τα φρούτα.

Για περισσότερες πληροφορίες: e-mail: info@mednutrition.gr

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 22

ΕΠΙΚΑΙΡΑ-ΙΑΤΡΙΚΑ

Επίατρος Γεώργιος Ν Κωνσταντίνου, MD, PhD, MSc Διευθυντής, Τμήμα Αλλεργιολογίας και Κλινικής Ανοσολογίας 424 Γενικό Στρατιωτικό Νοσοκομείο Εκπαιδεύσεως, Θεσσαλονίκη

Τίτλος???

Ά

νοιξη. Η πιο πολύχρωμη και για πολλούς η πιο όμορφη εποχή του έτους. Κι όμως ορισμένοι, και μάλλον πολλοί περισσότεροι από όσους φανταζόμαστε, όχι μόνο δεν ακολουθούν την αναγέννηση, τη αναζωογόνηση και την εφορία της φύσης αλλά αντιθέτως υποφέρουν λιγότερο ή περισσότερο εμφανίζοντας συμπτώματα από τα μάτια, τη μύτη ή τα πνευμόνια. Άνθρωποι, που κατά τα άλλα είναι εντελώς φυσιολογικοί, και όμως εκείνη την περίοδο δεν μπορούν να βγουν έξω από τα σπίτια τους επειδή ταλαιπωρούνται από εποχιακές αλλεργίες, οι πιο γνωστές από τις οποίες είναι η αλλεργική ρινίτιδα, η αλλεργική επιπεφυκίτιδα και το αλλεργικό βρογχικό άσθμα.

Οι αλλεργίες μπορεί να εμφανιστούν σε οποιαδήποτε ηλικία, συνήθως όμως από τριών χρονών και πάνω. Οφείλονται στην αντίδραση του οργανισμού στα λεγόμενα αλλεργιογόνα όπως οι γύρεις των χόρτων/αγρωστωδών (π.χ. αγριάδα, τριφύλλι, γκαζόν), των ζιζανίων (π.χ. παριετάρια ή περδικάκι, αρτεμισία, χηνοπόδιο) και των δέντρων (π.χ. ελιά, κυπαρίσσι). Μπορεί όμως να οφείλεται και σε ευαισθησία στα λεγόμενα ολοετή αλλεργιογόνα όπως το τρίχωμα, τα επιθήλια, οι απεκκρίσεις ή το σάλιο ζώων (π.χ. γάτας,

σκύλου), εντόμων (π.χ. κατσαρίδα) και των ακάρεων της οικιακής σκόνης αλλά και σε αερομεταφερόμενους μύκητες ή μούχλα. Η φλεγμονή που προκαλούν τα αλλεργιογόνα αυτά όταν έρθουν σε επαφή με την μύτη, τα μάτια ή τα ευαίσθητα πνευμόνια είναι υπεύθυνη για μια ποικιλία ενοχλητικών συμπτωμάτων όπως το φτάρνισμα, η φαγούρα (στα μάτια, στη μύτη, τον ουρανίσκο ή και τα αυτιά), το μπούκωμα (ρινική συμφόρηση), μια μύτη που “τρέχει” συνεχώς (ρινική καταρροή), κόκκινα και δακρυσμένα

μάτια, βήχας, δυσκολία στην αναπνοή (δύσπνοια), σφύριγμα στην αναπνοή και “πλάκωμα” στο στήθος. Οι περισσότεροι από του ανθρώπους που ταλαιπωρούνται έχουν στον οικογενειακό τους περίγυρο κάποιον με αλλεργίες κάτι το οποίο αποτελεί ένδειξη ότι η αλλεργική ρινίτιδα έχει κάποια γενετική βάση. Ουσιαστικός όμως είναι και ο ρόλος του περιβάλλοντος το οποίο αλληλεπιδρώντας με το γενετικό υλικό συμβάλλει στην εμφάνιση ή μη της νόσου. Η αλλεργική ρινίτιδα αποτελεί συχνή πάθηση που ταλαιπωρεί περίπου το 20% με 30% των ανθρώπων όλων των ηλικιών. Ένας ασθενής με αλλεργική ρινίτιδα μπορεί να έχει εποχικά ή ολοετή συμπτώματα, ήπια ή σοβαρά, διαλείποντα ή επίμονα. Αυτό εξαρτάται από την ευαισθησία που έχει ο οργανισμός (πόσο αλλεργικός είναι) καθώς και από την διάρκεια έκθεσης στο υπεύθυνο αλλεργιογόνο. Η έκθεση αυτή είναι υπεύθυνη για μια ποικιλία ενοχλητικών συμπτωμάτων όπως το φτάρνισμα, η καταρροή, το μπούκωμα που μπορεί να οδηγήσει ακόμα και σε προβλήματα στην όσφρηση. Τις περισσότερες φορές η αλλεργική ρινίτιδα συνδυάζεται με συμπτώματα από τα μάτια όπως φαγούρα, ερυθρότητα και δακρύρροια. Όλα αυτά τα συμπτώματα αν και εφόσον δεν αντιμετωπιστούν με την κατάλληλη θεραπευτική αγωγή συνήθως εξελίσσονται με την πάροδο του χρόνου από ήπια, σε επίμονα και σοβαρά ενώ υπάρχει και αυξημένος κίνδυνος εμφάνισης επιπλέον της αλλεργική ρινίτιδας και αλλεργικού βρογχικού άσθματος. Το αλλεργικό βρογχικό άσθμα είναι μια κατάσταση που χαρακτηρίζεται από φλεγμονή στα πνευμόνια και εκδηλώνεται με βήχα, σφύριγμα κατά την εκπνοή ή και δύσπνοια όταν ο ασθενής εκτίθεται σε ότι είναι αλλεργικός. Τις περισσότερες φορές αλλεργικό άσθμα και αλλεργική ρινίτιδα συνυπάρχουν. Εκτός από τα υπεύθυνα αλλεργιογόνα, και άλλοι παράγοντες μπορεί να επιδεινώσουν τα συμπτώ-

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 23

ΕΠΙΚΑΙΡΑ-ΙΑΤΡΙΚΑ ματα όπως το κάπνισμα ή γενικότερα η έκθεση στον καπνό του τσιγάρου, η ατμοσφαιρική ρύπανση αλλά κυρίως οι λοιμώξεις του αναπνευστικού. Οι αλλεργίες του αναπνευστικού μπορούν να θεραπευτούν αποτελεσματικά με την κατάλληλη φαρμακευτική αγωγή. Τα αποσυμφορητικά, τα αντιισταμινικά, τα αντιαλλεργικά και η ψεκαζόμενη στα ρουθούνια κορτιζόνη (τοπικά στεροειδή) συμβάλουν στην ανακούφιση, στην βελτίωση ή και τον πλήρη έλεγχο των συμπτωμάτων της αλλεργική ρινίτιδας. Με ανάλογο τρόπο λειτουργούν και τα εισπνεόμενα φάρμακα που συνταγογραφούνται στο αλλεργικό βρογχικό άσθμα, καθώς και τα κολλύρια που χορηγούνται για τον έλεγχο των συμπτωμάτων της αλλεργικής επιπεφυκίτιδας. Είναι δυνατόν όμως σε ορισμένες περιπτώσεις να χρειαστεί και η χορήγηση από το στόμα ή ενδοφλεβίως κορτιζόνης ή ακόμα και νοσηλεία του ασθενούς μέχρι να ελεγχθούν τα πιο έντονα και σοβαρά συμπτώματα. Ουσιαστικής σημασίας για κάθε αλλεργικό ασθενή είναι ο εντοπισμός του ή των αλλεργιογόνων που είναι υπεύθυνα για τις αλλεργίες ώστε να υπάρξει η προσπάθεια όσο είναι δυνατόν να αποφευχθεί η έκθεσης σε αυτό/ά. Η αναζήτηση της ευαισθησίας του κάθε οργανισμού στα διάφορα αλλεργιογόνα μπορεί να γίνει είτε με ειδικές εξετάσεις αίματος ή με την πραγματοποίηση ειδικών δερματικών δοκιμασιών με νυγμό, η οποία αποτελεί μια ανώδυνη και αναίμακτη εξέταση που πρέπει να πραγματοποιείται και αξιολογείται από έμπειρο αλλεργιολόγο. Στις περιπτώσεις όπου το αλλεργιογόνο έχει αναγνωριστεί είναι δυνατόν να πραγματοποιηθεί η λεγόμενη ανοσοθεραπεία η οποία αποτελεί ένα τύπο εμβολίων τα οποία χρησιμοποιούνται για την καταπολέμηση των αλλεργιών. Η θεραπεία αυτή μπορεί να είναι είτε ενέσιμη (υποδόρια χορήγηση) είτε υπογλώσσια και διαρκεί 3-5 έτη. Με τη θεραπεία, αυτή επιτυγχάνεται η σταδιακή εκπαίδευση του ανοσολογικού συστήματος ώστε τα αλλεργιογόνα που είναι υπεύθυνα για την εμφάνιση των συμπτωμάτων να πάψουν να αναγνωρίζονται από τον οργανισμό ως βλαβερά. Όταν ικανοποιούνται τα απαιτούμενα κριτήρια, η ανοσοθεραπείας είναι ιδιαίτερα αποτελεσματική και τελικά πολλοί ασθενείς απαλλάσσονται πλήρως από τα συμπτώματά τους και την ανάγκη λήψης ανακουφιστικών φαρμάκων.

Εσείς πίνετε το νερό σας με λίγο λεμόνι; Κάντε το Είναι γεγονός ότι οι ευεργετικές ιδιότητες του νερού, στον οργανισμό είναι πάρα πολλές. Καθαρίζει και μας γεμίζει με δύναμη και ευεξία. Οι ειδικοί μάλιστα τονίζουν πως πρέπει να πίνουμε τουλάχιστον 8-10 ποτήρια νερό τη μέρα και όλα θα λειτουργούν καλύτερα μέσα στο σώμα μας. Τι θα συμβεί όμως εάν σε αυτά τα ποτήρια νερό, προσθέταμε και κάποιες σταγόνες λεμόνι; Θα εκπλαγείτε... Τα οφέλη για την υγεία και γενικότερα στον οργανισμό μας, όταν πίνουμε νερό να προσθέτουμε και λίγες σταγόνες (ή και περισσότερες σταγόνες) λεμόνι, είναι πολλά και ανεβάζουν το επίπεδο της υγείας μας, ενώ βοηθούν στην εύρυθμη λειτουργία πολλών οργάνων. Όταν πίνουμε νερό με λίγο λεμονάκι μέσα τότε καθαρίζουμε καλύτερα τον οργανισμό μας αφού το λεμόνι λειτουργεί σαν “αντι- σκορβουτικό”, και ένας καθαρός οργανισμός μπορεί να καταπολεμήσει ευκολότερα τις ασθένειες. Επίσης οι αντισηπτικές ιδιότητες του λεμονιού απομακρύνουν τα παθογόνα βακτήρια και αποτρέπουν την αποσύνθεση των ιστών. Όταν για παράδειγμα πονάει ο λαιμός μας οι γαργάρες με νερό και λεμόνι είναι ανακουφιστικές. Αν έχουμε φάει πολύ και νιώθουμε το στομάχι μας βαρύ, τότε ένα ποτήρι νερό με λεμόνι, θα μας ανακουφίσει από τα συμπτώματα δυσπεψίας. Το νερό με λεμόνι διαθέτει αλκαλοποιητική επίδραση, και έτσι τα βακτήρια και οι ιοί που μπορούν να επιβιώσουν μόνο σε όξινα περιβάλλοντα δεν μπορούν να αναπυχθούν. Μακροπρόθεσμα βοηθάει και στην απώλεια βάρους. Το νερό με το λεμόνι επίσης τονώνει την λειτουργία του ήπατος και ταυτόχρονα ελέγχει την υπερβολική χρήση χολής. Ενισχύει τα ηπατικά ένζυμα και ρυθμίζει τα επίπεδα οξυγόνου και ασβεστίου στο ήπαρ. Το νερό με λεμόνι καθαρίζει το αίμα καλύτερα από το σκέτο νερό ενώ καθιστά ευκολότερη και την διαδικασία της αναπνοής. Ταυτόχρονα ρίχνει την πίεση. Στις έγκυες γυναίκες που πίνουν νερό με λεμόνι έχει παρατηρηθεί ότι τα οστά του μωρού που θα γεννήσουν, έχουν μεγαλύτερη πυκνότητα και είναι και πιο εύκαμπτα και πιο δυνατά.

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 26

ΕΠΙΚΑΙΡΑ-ΙΑΤΡΙΚΑ

Μπουτσουπής Κωνσταντίνος Ενδοκρινολόγος Διαβητολόγος

Υπογλυκαιμία: Ο φόβος του ασθενή με Διαβήτη

Υ

πάρχουν πολλές αιτίες υπογλυκαιμίας, αλλά στους διαβητικούς ασθενείς και των δύο τύπων, η υπογλυκαιμία είναι σχεδόν πάντοτε ιατρογενής. Συμβαίνει πιο συχνά κατά τη διάρκεια της θεραπείας με ινσουλίνη , ορισμένες φορές όμως είναι ανεπιθύμητο αποτέλεσμα της δράσης των σουλφονυλουριών ιδιαίτερα αυτών με μακρά διάρκεια δράσης.

Ο όρος υπογλυκαιμία είναι βιοχημικός και σημαίνει χαμηλή τιμή σακχάρου στο αίμα σε επίπεδα κάτω από 50mg/ dl. Χρησιμοποιείται στην πράξη για να περιγράψει ένα ευρύ φάσμα κλινικών καταστάσεων. Παρόλα αυτά ο ορισμός δεν είναι ικανοποιητικός αφού πολλά επεισόδια υπογλυκαιμίας με επίπεδα κάτω από 50mg/dl στην πράξη μπορεί να μην αναγνωριστούν από τους ασθενείς με ΣΔ τύπου 1, ιδιαίτερα στη διάρκεια του ύπνου, και άλλωστε μερικοί ασθενείς δυνατόν να έχουν την εμπειρία της υπογλυκαιμίας και μάλιστα με σοβαρά συμπτώματα με επίπεδα σακχάρου πάνω από 50 mg/dl. Καλύτερα είναι να χρησιμοποιούμαι κλινικούς ορισμούς της υπογλυκαιμίας που βασίζονται στην σοβαρότητα και στο είδος των συμπτωμάτων. Ως ήπια ορίζεται κάθε επεισόδιο υπογλυκαιμίας που συνοδεύεται από υπεριδρωσία , ταχυκαρδία , αίσθημα παλμών. Ως μέτρια ή συμπτωματική υπογλυκαιμία ορίζεται ένα επεισόδιο που συνοδεύεται από συμπτώματα ΚΝΣ. Ενώ ως σοβαρή υπογλυκαιμία ορίζεται όταν η νευρολογική κατάσταση του ασθενούς είναι τόσο σοβαρά διαταραγμένη ώστε να χρειάζεται η βοήθεια άλλου ατόμου. Τέλος υπάρχει και η ανεπίγνωστη υπογλυκαιμία κατά την οποία ο ινσουλινοθεραπευόμενος διαβητικός παρουσιάζει μερική ή πλήρη απώλεια αντίληψης των αρχικών συμπτωμάτων της υπογλυκαιμίας. Αυτή η υπογλυκαιμία αυξάνει τον κίνδυνο εμφάνισης σοβαρής υπογλυκαιμίας κατά 5-6 φορές.

Οι παράγοντες που προδιαθέτουν στην εμφάνιση υπογλυκαιμίας είναι:

Οφείλεται κυρίως στον αποσυντονισμό των τριών κύριων παραγόντων που ευθύνονται για της ρύθμιση του σακχάρου: α. της ποσότητας και της δράσης της ινσουλίνης, β. της ποσότητας και του χρόνου λήψης τροφής και γ. της έντασης και της διάρκειας της άσκησης. Η υπογλυκαιμία παραμένει ένα σοβαρό πρόβλημα για τους ασθενείς ιδιαίτερα εκείνους με Σακχαρώδη διαβήτη τύπου 1, που επιθυμούν να μειώσουν τον κίνδυνο εμφάνισης των χρόνιων επιπλοκών της νόσου μέσω του αυστηρού γλυκαιμικού ελέγχου. Η υπογλυκαιμία είναι λιγότερο συχνή και σοβαρή σε ασθενείς με ΣΔ τύπου 2 πιθανόν λόγω μερικής αντίστασης στη δράση της ινσουλίνης. Τις περισσότερες φορές τα επεισόδια της υπογλυκαιμίας είναι ήπια , βραχείας διάρκειας και αυτοπεριοριζόμενα, είναι όμως δυνατόν να γίνουν σοβαρά και μακράς διάρκειας με απειλητικές συνέπειες για την υγεία και τη ζωή του ασθενούς.

α. υπερβολική δόση ινσουλίνης β. μικρή ή καθυστερημένη λήψη τροφής γ. αιφνίδια ή επίπονη άσκηση δ. διάφορες ενδοκρινοπάθειες (π.χ θυρεοειδοπάθειες) ε. τοκετός στ. χρόνιες παθήσεις (π.χ χρόνια νεφρική ανεπάρκεια ζ. λάθη στις οδηγίες από γιατρούς η. αδυναμία κατανόησης από τους ασθενείς θ. χρήση οινοπνεύματος κυρίως σε ασθενείς τύπου 1. Η υπογλυκαιμία μπορεί να εκδηλωθεί με μεγάλη ποικιλία συμπτωμάτων που εξαρτώνται από το αν η υπογλυκαιμία είναι οξεία ή χρόνια. Στη χρόνια έχουμε διανοητικές διαταραχές, αλλαγή προσωπικότητας και διαταραχές συμπεριφοράς, ενώ σε ασθενείς με οξεία υπογλυκαιμία έχουν υπεριδρωσία, τρόμο, αίσθηση θερμότητας, άγχος, ναυτία, ζάλη, σύγχυση, κόπωση, αδυναμία ομιλίας, αδυναμία συγκέντρωσης, πονοκέφαλος, θόλωση όρασης, κατάπτωση. Τα συμπτώματα της υπογλυκαιμίας στα παιδιά και στους εφήβους διαφέρουν ελάχιστα από εκείνα που παρουσιάζουν οι ενήλικες διαβητικοί κατά το ότι οι διαταραχές της συμπεριφοράς είναι πιο συχνές. Τα σοβαρά ή επαναλαμβανόμενα επεισόδια υπογλυκαιμίας

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 27

ΕΠΙΚΑΙΡΑ-ΙΑΤΡΙΚΑ Πηγή: ΑΠΕ

είναι δυνατόν να έχουν επιβλαβείς συνέπειες στην υγεία και τη ζωή των διαβητικών ασθενών όπως: αιφνίδιος θάνατος, κώμα, σπασμοί, διαταραχές νοητικής λειτουργίας, αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια, καρδιακές αρρυθμίες, ισχαιμικά καρδιακά επεισόδια, επιδείνωση, αμφιβληστροειδούς, υποθερμία, ατυχήματα, τραυματισμοί. Επί υπόνοιας υπογλυκαιμίας, και παρά την ανεύρεση φυσιολογικής τιμής σακχάρου αίματος, η χορήγηση υδατανθρακούχου γεύματος και η ανακούφιση ή όχι των συμπτωμάτων είναι δυνατόν να βοηθήσει.

Οι βασικοί στόχοι της θεραπευτικής αγωγής της ιατρογενούς υπογλυκαιμίας είναι: α. η ανακοπή του υπογλυκαιμικού επεισοδίου και β. η προφύλαξη από νέο υπογλυκαιμικό επεισόδιο. Το οξύ επεισόδιο αντιμετωπίζεται στις περισσότερες περιπτώσεις με τη χορήγηση 15-20γρ. γλυκόζης. Ο τρόπος χορήγησης εξαρτάται από το επίπεδο συνείδησης και το βαθμό συνεργασίας. Η χορήγηση γλυκόζης υπό μορφή δισκίων ή σε υγρή μορφή δρα μέσα σε λίγα λεπτά. Η ενδοφλέβια χορήγηση γλυκόζης (30ml διαλύματος 20%) είναι όμως ο πιο αποτελεσματικός και γρήγορος τρόπος μια και η γλυκόζη φτάνει στο Κεντρικό Νευρικό σύστημα ταχύτατα. Μετά την ανάκτηση των αισθήσεων χρήσιμη είναι η χορήγηση γλυκόζης από το στόμα για τη αποφυγή υποτροπής. Η χορήγηση γλυκαγόνης (1mgr) υποδόρια ή ενδομυικά, επίσης μπορεί να χορηγηθεί σε επείγουσες καταστάσεις από το περιβάλλον του ασθενούς. Η αποτυχία ανάνηψης μετά από ενδοφλέβια χορήγηση γλυκόζης, μπορεί να οφείλεται σε εγκεφαλικό οίδημα το οποίο έχει δυσμενή πρόγνωση, ωστόσο είναι δυνατόν να ανταποκριθεί στη θεραπεία με κορτιζόνη ή με διουρητικά τύπου μαννιτόλης. Η καλύτερη όμως θεραπευτική αντιμετώπιση, είναι η πρόληψη, η οποία γίνεται μα την κατάλληλη εκπαίδευση του ασθενούς και του περιβάλλοντος του γύρω από τη φύση της νόσου, τον τρόπο, τη διάρκεια δράσης, και την τεχνική χορήγησης των διαφόρων σκευασμάτων ινσουλίνης, τον ρόλο της τακτικής και επαρκούς διατροφής, τη σημασία της άσκησης , την αποφυγή οινοπνεύματος και τέλος, τον τρόπο εκδήλωσης της υπογλυκαιμίας και τη θεραπευτική αντιμετώπισής της.

Τα αναψυκτικά με ζάχαρη αυξάνουν τον κίνδυνο για διαβήτη Η κατανάλωση ενός ή περισσότερων αναψυκτικών με ζάχαρη κάθε μέρα αυξάνει τον κίνδυνο για εμφάνιση διαβήτη αργότερα στη ζωή, σύμφωνα με μια νέα μεγάλη ευρωπαϊκή επιστημονική έρευνα. Οι ερευνητές, με επικεφαλής την Ντόρα Ρομαγκουέρα του Imperial College του Λονδίνου, που έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό διαβητολογίας «Diabetologia», σύμφωνα με το BBC και το πρακτορείο Reuters, μελέτησαν τις διατροφικές συνήθειες περίπου 350.000 ατόμων σε οκτώ ευρωπαϊκές χώρες. Η μελέτη έδειξε ότι, για κάθε έξτρα 340 ml καθημερινής κατανάλωσης αναψυκτικών με ζάχαρη (δηλαδή περίπου όσο ένα αναψυκτικό), ο κίνδυνος για διαβήτη αυξάνεται κατά 22% σε σχέση με όσους πίνουν μόνο ένα αναψυκτικό τον μήνα ή λιγότερο. Η κατανάλωση φρουτοχυμών δεν φαίνεται να αυξάνει την πιθανότητα εμφάνισης διαβήτη. «Με δεδομένη την αύξηση της κατανάλωσης αναψυκτικών με ζάχαρη στην Ευρώπη, θα πρέπει να δοθούν στον πληθυσμό σαφή μηνύματα για τις ανθυγιεινές συνέπειες αυτών των ποτών» δήλωσε η υπεύθυνη της έρευνας. Η ευρωπαϊκή μελέτη έρχεται να επιβεβαιώσει παρόμοια ευρήματα από προηγούμενες έρευνες στις ΗΠΑ, που έχουν συμπεράνει ότι τα αναψυκτικά με ζάχαρη συνδέονται με αύξηση του σωματικού βάρους και με καταστάσεις όπως ο διαβήτης τύπου 2. Η συγκεκριμένη χρόνια πάθηση, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, πλήττει πάνω από 310 εκατ. άτομα παγκοσμίως. «Το συμπέρασμα είναι ότι τα αναψυκτικά με ζάχαρη δεν κάνουν καλό. Δεν έχουν θρεπτική αξία και, όπως δείχνουν τα στοιχεία, η καθημερινή κατανάλωσή τους μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο για διαβήτη τύπου 2» δήλωσε ο Πάτρικ Γουλφ από το University College του Λονδίνου. «Από μόνα τους, τα αναψυκτικά με ζάχαρη αποτελούν μόνο ένα μέρος της όλης εικόνας, έναν μόνο από τους δυνητικούς παράγοντες κινδύνου για τον διαβήτη τύπου 2. Από τη στιγμή, όμως, που κανείς μπορεί εύκολα να εξαλείψει αυτόν τον παράγοντα, προτιμώντας αναψυκτικά χωρίς ζάχαρη ή, ακόμα καλύτερα, βγάζοντάς τα τελείως από τη διατροφή του, έχει πράγματι νόημα να το κάνει» πρόσθεσε. Από την άλλη, ο δρ Μάθιους Χομπς, επικεφαλής ερευνών της βρετανικής οργάνωσης για τον διαβήτη Diabetes UK, σχολιάζοντας τη νέα έρευνα, ανέφερε πως, αν και ο αυξημένος κίνδυνος λόγω των αναψυκτικών δεν φαίνεται να προκαλείται μόνο επειδή αυτά έχουν περισσότερες θερμίδες και άρα αυξάνουν το σωματικό βάρος, «δεν υπάρχει ακόμα οριστική απόδειξη πως τα αναψυκτικά με ζάχαρη αυξάνουν τον κίνδυνο για διαβήτη τύπου 2 για κάποιον άλλο λόγο πέρα από την αύξηση του βάρους που επιφέρουν».

Γκίκα Ελίνα Ph.D, Κλινική Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπευτρία, Εκπαιδεύτρια Διαβήτη, Υπεύθυνη τμήματος Ψυχικής Υγείας Γενική Κλινική «ΜΗΤΕΡΑ» παιδί & διαβήτης

Τo «σύνδρομο» της υπερκόπωσης στα παιδιά Συναντάμε αρκετές φορές παιδιά με συνοφρυωμένο, μελαγχολικό προσωπάκι, βαριεστημένο ύφος και εξαντλημένη παρουσία. Είναι η εικόνα του «συνδρόμου» της υπερκόπωσης που συναντάμε στα παιδιά. Δεν πρόκειται βέβαια για κάποιο ιατρικό, οργανικό σύνδρομο, αλλά για κάποιο φαινόμενο το οποίο προκύπτει από τις υπερβολικές και κάποιες φορές παράλογες απαιτήσεις και προσδοκίες που έχουν οι γονείς από τα παιδιά τους. Το συναντάμε σε όλες σχεδόν τις ηλικίες, αλλά είναι πιο συχνό σε παιδιά του δημοτικού σχολείου μια και μεγαλώνοντας, αντιδρούν πλέον όλο και πιο έντονα στις απαιτήσεις των γονιών τους και επιβάλουν ευκολότερα τα δικά τους «θέλω».

σελ.

30

Μαρτοσ - απρίλιοσ #102

Οι συνέπειες της υπερκόπωσης Οι αρνητικές συνέπειες της πίεσης και της καταπίεσης είναι πλέον γνωστές σε όλους μας. Όταν λοιπόν τα παιδιά πιέζονται ή / και καταπιέζονται για να λειτουργήσουν στο διάστημα της ημέρας ή και της εβδομάδας, σε κάποιες δραστηριότητες έχει ως αποτέλεσμα τα παιδιά να βαριούνται, να αποθαρρύνονται και να γίνονται αρνητικά σε οτιδήποτε τους προτείνουμε. Κύριο αποτέλεσμα της υπερκόπωσης από ένα «φορτωμένο» πρόγραμμα που μπορεί να περιλαμβάνει και δραστηριότητες οι οποίες δεν τους είναι ευχάριστες, είναι η μείωση της αυτοεκτίμησης, της αυτοπεποίθησης και της αυτοαξίας. Τα παιδιά πιστεύουν ότι η κόπωση που αισθάνονται πηγάζει από το μεγάλο αριθμό δραστηριοτήτων τις οποίες καλούνται να ακολουθήσουν γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε «αποτυχία» με αποτέλεσμα να σταματούν την προσπάθεια. Τα αίτια της «υπερκόπωσης». Κύριο αίτιο της «υπερκόπωσης», είναι οι υπερβολικές προσδοκίες των γονιών που είναι πολλές φορές διαφορετικές από αυτές των παιδιών. Αρχικά, πρέπει οι γονείς να αναγνωρίσουν τις αξίες των παιδιών τους ως πραγματικές αξίες καθώς και τις ανάγκες τους ως πραγματικές ανάγκες. Επιβάλλεται λοιπόν οι γονείς να προσεγγίσουν τα παιδιά και να επικοινωνήσουν μαζί τους με σκοπό να κατανοήσουν τις αξίες, τις προσδοκίες αλλά και τις προτιμήσεις τους αναφορικά με τις διάφορες ασχολίες είτε πρόκειται για απόκτηση γνώσης είτε για ανάπτυξη κάποιας δεξιότητας. Είναι απαραίτητο λοιπόν να υπάρξει συμφιλίωση των πιθανώς συγκρουόμενων προσδοκιών. Συμπεριφορά-κλειδί των γονέων Καταρχάς οι γονείς δεν θα πρέπει να εγκλωβίζονται στην εικόνα του super-παιδιού που υπακούει στις υπερβολικές απαιτήσεις τους. Αντίθετα, θα πρέπει να αναγάγουν τις απαιτήσεις τους στα μέτρα των παιδιών τους ακολουθώντας τον ατομικό ρυθμό ανάπτυξής τους. Έτσι σύμφωνα με τους κανόνες της εργονομίας, θα πρέπει να γίνουν

σελ.

Μαρτοσ - απρίλιοσ #102

παιδί & διαβήτης

σεβαστές οι ανάγκες του παιδιού, ανάλογα με την ηλικία του, σε ύπνο, ανάπαυση και ψυχαγωγία. Σημαντικό σε αυτό το σημείο είναι να αναφερθεί ο ρόλος της ενθάρρυνσης και του επαίνου από τους γονείς καθώς αποτελούν παράγοντες που συμβάλλουν στην ανάπτυξη θετικής συμπεριφοράς μειώνοντας σημαντικά τις αρνητικές επιδράσεις των πολλαπλών δραστηριοτήτων. Ο έπαινος είναι ένα είδος ανταμοιβής ο οποίος κινητοποιεί και καλλιεργεί το αίσθημα του ανταγωνισμού, όμως σε ακραίες καταστάσεις μπορεί να οδηγήσει το παιδί να συμπεράνει ότι η αξία του εξαρτάται από τη γνώμη των άλλων. Η ενθάρρυνση από την άλλη, βοηθά το παιδί να πιστέψει στον εαυτό του και στις ικανότητες του, να δεχτεί και να αποδεχτεί τα λάθη του, να μάθει από αυτά και να συνειδητοποιήσει ότι κανείς δεν είναι τέλειος (ανακαλύπτει τα δυνατά του σημεία αλλά και τις αδυναμίες του). Τελικός σκοπός είναι να γίνει το παιδί ικανό να αντιμετωπίζει τις δυσκολίες. Ενθάρρυνση σημαίνει αποδοχή του παιδιού όπως είναι και όχι όπως θα θέλαμε να είναι, εκτίμηση της όποιας συνεισφοράς του και αναγνώριση της προσπάθειας και της βελτίωσής του και όχι συνεχής απαίτηση για επιτυχίες. Οι γονείς στη σύγχρονη κοινωνία θα πρέπει να ισορροπήσουν ανάμεσα στην πειθαρχία και στον υπερβολικό φιλελευθερισμό.

31

Ας αφουγκραστούμε τα παιδιά

Οι γονείς θα πρέπει να μάθουν να «αφουγκράζονται» τα παιδιά τους δείχνοντας σεβασμό στις προτιμήσεις τους. Με τον τρόπο αυτό δίνεται στα παιδιά η δυνατότητα και η ευκαιρία για παρατήρηση, σύγκριση, διερεύνηση, πειραματισμό και εξάσκηση των δεξιοτήτων τους. Οι γονείς πρέπει να γνωρίζουν ότι η προσέγγιση κάθε δραστηριότητας ακολουθεί ορισμένα στάδια. Στην αρχή υπάρχει ο ενθουσιασμός, ακολουθεί το στάδιο γνωριμίας με την δραστηριότητα, έπειτα μπορεί να υπάρξει αμφιταλάντευση, ή είναι πιθανόν το παιδί να την απομυθοποιήσει, να τη βαρεθεί ή να αντιληφθεί ότι δεν το ενδιαφέρει. Η πρώτη αντίδραση των γονέων θα πρέπει να είναι η ενθάρρυνση, η παρότρυνση και η εξήγηση ενδεχομένως, ότι κάθε ασχολία και κάθε δραστηριότητα έχει κάποιο σημείο ανιαρό αλλά σίγουρα στο τέλος θα υπάρξει ευχαρίστηση και ικανοποίηση. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να σημειωθεί ότι αρκετές φορές δεν είναι η ίδια η δραστηριότητα η οποία προβληματίζει, αποθαρρύνει ή απλά δεν ταιριάζει στο παιδί, αλλά κάποια διαπροσωπική εμπλοκή η οποία μπορεί να είναι σε επίπεδο συνομηλίκων (κάποιο παιδί είναι βίαιο ή επιθετικό σε λεκτικό ή σωματικό επίπεδο μαζί του) ή σε επίπεδο ενηλίκων (ο δάσκαλος της μουσικής είναι επιθετικός ή δεν πλησιάζει με κατάλληλο τρόπο το παιδί ή υπάρχει υπερβολική αυστηρότητα). Για τον λόγο αυτό όταν ένα παιδί αντιδρά αρνητικά αναφορικά με κάποια δραστηριότητα πρέπει οι γονείς να συζητούν ήρεμα, διεξοδικά και αναλυτικά μαζί του, για το τι ακριβώς το ενοχλεί στην συγκεκριμένη δραστηριότητα. Σε περίπτωση που το παιδί συνεχίζει να έχει αρνητική στάση, οι γονείς οφείλουν να σεβαστούν την άποψη του, την βιωματική του σχέση με την συγκεκριμένη δραστηριότητα και πολύ απλά να την διακόψει, αφήνοντας πάντα ένα ανοιχτό «παράθυρο» να ασχοληθεί μαζί της αργότερα ή σε μεγαλύτερη ηλικία.

Σε κάθε περίπτωση δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η παιδική ηλικία είναι μια ηλικία όπου ο ελεύθερος χρόνος για παιχνίδι και «ξεγνοιασιά» είναι αξία πολύτιμη και ανεκτίμητη.

Γκίκα Ελίνα Ph.D, Κλινική Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπευτρία, Εκπαιδεύτρια Διαβήτη, Υπεύθυνη τμήματος Ψυχικής Υγείας Γενική Κλινική «ΜΗΤΕΡΑ»

EΦΗΒΕΙΑ

σελ.

32

# 102 • ΜΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΊΛΙΟΣ

ΜΕ ΠΟΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΟΔΗΓΟΥΜΕ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΣΕ

ΕΞΩΣΧΟΛΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

Δεν πρέπει να ξεχνάμε τα λόγια του Χαλίλ Γκιμπράν

r

ahoo.g

rin@y pressk

και ψεις σας ς ό π α ις τ σα Περιμένω τα άρθρα

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΡΙΝΗΣ Αρχισυντάκτης «Γλυκιάς Ζωής»

EΦΗΒΕΙΑ Ένας βασικός παράγοντας είναι η ηλικία. Χρειάζεται οι γονείς να βοηθούν τα παιδιά τους να ανακαλύπτουν ενδιαφέροντα ώστε να καλλιεργούν τις ικανότητες και τις κλίσεις τους από πολύ μικρή ηλικία. Ο ρόλος των γονιών είναι πολύ σημαντικός : θα πρέπει να φροντίζουν να έρθουν τα παιδιά σε πρώτη επαφή και γνωριμία με διάφορες δραστηριότητες (ξένη γλώσσα, μουσική, αθλητισμό, ηλεκτρονικούς υπολογιστές, σκάκι, επισκέψεις σε μουσεία, και άλλα) ώστε να δοθούν τα κατάλληλα ερεθίσματα στα παιδιά. Ήδη από την προσχολική ηλικία, πολλοί γονείς ενδιαφέρονται να ξεκινήσει το παιδί τους την εκμάθηση ξένης γλώσσας, γεγονός που είναι θετικό, με την προϋπόθεση να ακολουθείται ο ρυθμός των παιδιών αυτής της ηλικίας, δηλαδή η εκμάθηση να αφορά προφορική εξάσκηση και ακούσματα, αφού το παιδί ουσιαστικά από την 1η δημοτικού και έπειτα κατακτά την μητρική του γλώσσα. Τότε μαθαίνει να γράφει, να διαβάζει και να κατανοεί την δομή της. Άρα, μπορούμε να μιλάμε για συστηματική εκμάθηση γραφής και ανάγνωσης ξένης γλώσσας από την πρώτη σχολική ηλικία. Οι εξωσχολικές δραστηριότητες στις οποίες μπορούν να ωθήσουν οι γονείς τα παιδιά της προσχολικής ηλικίας είναι ποικίλες, αφού υπάρχουν κατάλληλα προσαρμοσμένα προγράμματα.

σελ.

33

# 102 • ΜΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΊΛΙΟΣ

Στη μουσική τα παιδιά μπορούν να ξεκινήσουν την εκμάθηση κάποιου μουσικού οργάνου σύμφωνα με το σύστημα Orff. Τα παιδιά ξεκινούν από τη γνωριμία με τις νότες, τα γνωρίσματα του ήχου και προχωρούν βαθμιαία σε πιο σύνθετες δραστηριότητες. Στον αθλητισμό, υπάρχουν πολλές επιλογές ανάλογα με τα ενδιαφέροντα και τις κλίσεις των παιδιών, (προγράμματα κολύμβησης, τάε – κβο-ντο, τένις, ρυθμικής και ενόργανης γυμναστικής, ποδοσφαίρου και άλλα). Ο ηλεκτρονικός υπολογιστής αποτελεί αναγκαίο εφόδιο για τη νέα γενιά και έχει ήδη ενσωματωθεί στην προσχολική εκπαίδευση. Μπορεί να γίνει εργαλείο στα χέρια των παιδιών, που γράφουν, σχεδιάζουν, εκτυπώνουν, εργάζονται με ήχους, με μελωδίες και σχήματα. Ο ηλεκτρονικός υπολογιστής βοηθά τη γλωσσική ανάπτυξη καθώς και τη μαθηματική σκέψη των παιδιών. Τα παιδιά από την προσχολική ηλικία μπορούν να ασχοληθούν δημιουργικά με ειδικά προγράμματα (ενδεικτικά αναφέρουμε προγράμματα TECHNOKIDS – TECHNOPLUS). Οι επισκέψεις σε μουσεία και η συμμετοχή των παιδιών σε καινοτόμα εκπαιδευτικά προγράμματα δίνουν τη δυνατότητα στα παιδιά να προσεγγίσουν ουσιαστικά τα έργα τέχνης, καλλιεργώντας τη φαντασία και το καλλιτεχνικό τους αισθητήριο. Μέσα από τα προγράμματα αυτά που προσφέρουν τα μουσεία ( ΚΕΝΤΡΟ ΓΑΙΑ, Μουσείο Μπενάκη, Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης, Παιδικό Μουσείο, Κυκλαδικό Μουσείο, Βυζαντινό Μουσείο) τα παιδιά έρχονται σε επαφή με κάθε μορφή τέχνης και αναπτύσσουν θετική στάση απέναντι σε αυτή. Για την κατάλληλη επιλογή εξωσχολικών δραστηριοτήτων, ας μην ξεχνάμε ότι οι γονείς θα πρέπει να λαμβάνουν σοβαρά υπόψη τις ατομικές κλίσεις και τους προσωπικούς ρυθμούς ανάπτυξης του παιδιού τους. Πολύ συχνά συναντάμε την περίπτωση γονιών οι οποίοι προβάλουν στα παιδιά τους τις δικές τους επιθυμίες οι οποίες πηγάζουν από προσωπικά απωθημένα παραβλέποντας τις ιδιαιτερότητες του παιδιού τους. Παρατηρείται το φαινόμενο ότι οι γονείς που υιοθετούν μια τέτοια στάση, συνεχίζουν τις προβολές τους εγκλωβίζοντας το παιδί, κατά πρώτον στην σχολική ηλικία με την επιλογή-επιβολή εξωσχολικών δραστηριοτήτων, κατά δεύτερον στην εφηβεία με την επιλογή συναναστροφών και τέλος στην νεαρή ενήλικη ηλικία, με την επιλογή της επαγγελματικής τους ταυτότητας καθώς επίσης και του συντρόφου τους.

«Τα παιδιά δεν είναι δικά σας. Είναι οι γιοι και οι κόρες της λαχτάρας της Ζωής για τον εαυτό της. Έρχονται μέσα από σας, αλλά όχι από σας. Και παρόλο που είναι μαζί σας δεν σας ανήκουν. Μπορείτε να τους δώσετε την αγάπη σας αλλά όχι τις σκέψεις σας. Γιατί έχουν τις δικές τους σκέψεις. Μπορείτε να στεγάσετε το σώμα τους, αλλά όχι την ψυχή τους. Γιατί η ψυχή τους κατοικεί στο σπίτι του αύριο, που εσείς δεν μπορείτε να επισκεφθείτε, ούτε και στα όνειρα σας. Μπορείτε να προσπαθήσετε να είστε σαν και αυτά, αλλά μη ζητάτε να τα κάνετε σαν και εσάς. Γιατί η ζωή δεν πάει προς τα πίσω, ούτε καθυστερεί με το χθες. Είστε απλώς το τόξο από όπου τα παιδιά σας, σαν ζωντανά βέλη, εκτοξεύονται προς τα εμπρός.»

Γκίκα Ελίνα Ph.D, Κλινική Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπευτρία, Εκπαιδεύτρια Διαβήτη, Υπεύθυνη τμήματος Ψυχικής Υγείας Γενική Κλινική «ΜΗΤΕΡΑ» παιδί & διαβήτης

Τo «σύνδρομο» της υπερκόπωσης στα παιδιά Συναντάμε αρκετές φορές παιδιά με συνοφρυωμένο, μελαγχολικό προσωπάκι, βαριεστημένο ύφος και εξαντλημένη παρουσία. Είναι η εικόνα του «συνδρόμου» της υπερκόπωσης που συναντάμε στα παιδιά. Δεν πρόκειται βέβαια για κάποιο ιατρικό, οργανικό σύνδρομο, αλλά για κάποιο φαινόμενο το οποίο προκύπτει από τις υπερβολικές και κάποιες φορές παράλογες απαιτήσεις και προσδοκίες που έχουν οι γονείς από τα παιδιά τους. Το συναντάμε σε όλες σχεδόν τις ηλικίες, αλλά είναι πιο συχνό σε παιδιά του δημοτικού σχολείου μια και μεγαλώνοντας, αντιδρούν πλέον όλο και πιο έντονα στις απαιτήσεις των γονιών τους και επιβάλουν ευκολότερα τα δικά τους «θέλω».

σελ.

30

Μαρτοσ - απρίλιοσ #102

Οι συνέπειες της υπερκόπωσης Οι αρνητικές συνέπειες της πίεσης και της καταπίεσης είναι πλέον γνωστές σε όλους μας. Όταν λοιπόν τα παιδιά πιέζονται ή / και καταπιέζονται για να λειτουργήσουν στο διάστημα της ημέρας ή και της εβδομάδας, σε κάποιες δραστηριότητες έχει ως αποτέλεσμα τα παιδιά να βαριούνται, να αποθαρρύνονται και να γίνονται αρνητικά σε οτιδήποτε τους προτείνουμε. Κύριο αποτέλεσμα της υπερκόπωσης από ένα «φορτωμένο» πρόγραμμα που μπορεί να περιλαμβάνει και δραστηριότητες οι οποίες δεν τους είναι ευχάριστες, είναι η μείωση της αυτοεκτίμησης, της αυτοπεποίθησης και της αυτοαξίας. Τα παιδιά πιστεύουν ότι η κόπωση που αισθάνονται πηγάζει από το μεγάλο αριθμό δραστηριοτήτων τις οποίες καλούνται να ακολουθήσουν γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε «αποτυχία» με αποτέλεσμα να σταματούν την προσπάθεια. Τα αίτια της «υπερκόπωσης». Κύριο αίτιο της «υπερκόπωσης», είναι οι υπερβολικές προσδοκίες των γονιών που είναι πολλές φορές διαφορετικές από αυτές των παιδιών. Αρχικά, πρέπει οι γονείς να αναγνωρίσουν τις αξίες των παιδιών τους ως πραγματικές αξίες καθώς και τις ανάγκες τους ως πραγματικές ανάγκες. Επιβάλλεται λοιπόν οι γονείς να προσεγγίσουν τα παιδιά και να επικοινωνήσουν μαζί τους με σκοπό να κατανοήσουν τις αξίες, τις προσδοκίες αλλά και τις προτιμήσεις τους αναφορικά με τις διάφορες ασχολίες είτε πρόκειται για απόκτηση γνώσης είτε για ανάπτυξη κάποιας δεξιότητας. Είναι απαραίτητο λοιπόν να υπάρξει συμφιλίωση των πιθανώς συγκρουόμενων προσδοκιών. Συμπεριφορά-κλειδί των γονέων Καταρχάς οι γονείς δεν θα πρέπει να εγκλωβίζονται στην εικόνα του super-παιδιού που υπακούει στις υπερβολικές απαιτήσεις τους. Αντίθετα, θα πρέπει να αναγάγουν τις απαιτήσεις τους στα μέτρα των παιδιών τους ακολουθώντας τον ατομικό ρυθμό ανάπτυξής τους. Έτσι σύμφωνα με τους κανόνες της εργονομίας, θα πρέπει να γίνουν

σελ.

Μαρτοσ - απρίλιοσ #102

παιδί & διαβήτης

σεβαστές οι ανάγκες του παιδιού, ανάλογα με την ηλικία του, σε ύπνο, ανάπαυση και ψυχαγωγία. Σημαντικό σε αυτό το σημείο είναι να αναφερθεί ο ρόλος της ενθάρρυνσης και του επαίνου από τους γονείς καθώς αποτελούν παράγοντες που συμβάλλουν στην ανάπτυξη θετικής συμπεριφοράς μειώνοντας σημαντικά τις αρνητικές επιδράσεις των πολλαπλών δραστηριοτήτων. Ο έπαινος είναι ένα είδος ανταμοιβής ο οποίος κινητοποιεί και καλλιεργεί το αίσθημα του ανταγωνισμού, όμως σε ακραίες καταστάσεις μπορεί να οδηγήσει το παιδί να συμπεράνει ότι η αξία του εξαρτάται από τη γνώμη των άλλων. Η ενθάρρυνση από την άλλη, βοηθά το παιδί να πιστέψει στον εαυτό του και στις ικανότητες του, να δεχτεί και να αποδεχτεί τα λάθη του, να μάθει από αυτά και να συνειδητοποιήσει ότι κανείς δεν είναι τέλειος (ανακαλύπτει τα δυνατά του σημεία αλλά και τις αδυναμίες του). Τελικός σκοπός είναι να γίνει το παιδί ικανό να αντιμετωπίζει τις δυσκολίες. Ενθάρρυνση σημαίνει αποδοχή του παιδιού όπως είναι και όχι όπως θα θέλαμε να είναι, εκτίμηση της όποιας συνεισφοράς του και αναγνώριση της προσπάθειας και της βελτίωσής του και όχι συνεχής απαίτηση για επιτυχίες. Οι γονείς στη σύγχρονη κοινωνία θα πρέπει να ισορροπήσουν ανάμεσα στην πειθαρχία και στον υπερβολικό φιλελευθερισμό.

31

Ας αφουγκραστούμε τα παιδιά

Οι γονείς θα πρέπει να μάθουν να «αφουγκράζονται» τα παιδιά τους δείχνοντας σεβασμό στις προτιμήσεις τους. Με τον τρόπο αυτό δίνεται στα παιδιά η δυνατότητα και η ευκαιρία για παρατήρηση, σύγκριση, διερεύνηση, πειραματισμό και εξάσκηση των δεξιοτήτων τους. Οι γονείς πρέπει να γνωρίζουν ότι η προσέγγιση κάθε δραστηριότητας ακολουθεί ορισμένα στάδια. Στην αρχή υπάρχει ο ενθουσιασμός, ακολουθεί το στάδιο γνωριμίας με την δραστηριότητα, έπειτα μπορεί να υπάρξει αμφιταλάντευση, ή είναι πιθανόν το παιδί να την απομυθοποιήσει, να τη βαρεθεί ή να αντιληφθεί ότι δεν το ενδιαφέρει. Η πρώτη αντίδραση των γονέων θα πρέπει να είναι η ενθάρρυνση, η παρότρυνση και η εξήγηση ενδεχομένως, ότι κάθε ασχολία και κάθε δραστηριότητα έχει κάποιο σημείο ανιαρό αλλά σίγουρα στο τέλος θα υπάρξει ευχαρίστηση και ικανοποίηση. Στο σημείο αυτό θα πρέπει να σημειωθεί ότι αρκετές φορές δεν είναι η ίδια η δραστηριότητα η οποία προβληματίζει, αποθαρρύνει ή απλά δεν ταιριάζει στο παιδί, αλλά κάποια διαπροσωπική εμπλοκή η οποία μπορεί να είναι σε επίπεδο συνομηλίκων (κάποιο παιδί είναι βίαιο ή επιθετικό σε λεκτικό ή σωματικό επίπεδο μαζί του) ή σε επίπεδο ενηλίκων (ο δάσκαλος της μουσικής είναι επιθετικός ή δεν πλησιάζει με κατάλληλο τρόπο το παιδί ή υπάρχει υπερβολική αυστηρότητα). Για τον λόγο αυτό όταν ένα παιδί αντιδρά αρνητικά αναφορικά με κάποια δραστηριότητα πρέπει οι γονείς να συζητούν ήρεμα, διεξοδικά και αναλυτικά μαζί του, για το τι ακριβώς το ενοχλεί στην συγκεκριμένη δραστηριότητα. Σε περίπτωση που το παιδί συνεχίζει να έχει αρνητική στάση, οι γονείς οφείλουν να σεβαστούν την άποψη του, την βιωματική του σχέση με την συγκεκριμένη δραστηριότητα και πολύ απλά να την διακόψει, αφήνοντας πάντα ένα ανοιχτό «παράθυρο» να ασχοληθεί μαζί της αργότερα ή σε μεγαλύτερη ηλικία.

Σε κάθε περίπτωση δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η παιδική ηλικία είναι μια ηλικία όπου ο ελεύθερος χρόνος για παιχνίδι και «ξεγνοιασιά» είναι αξία πολύτιμη και ανεκτίμητη.

Γκίκα Ελίνα Ph.D, Κλινική Ψυχολόγος-Ψυχοθεραπευτρία, Εκπαιδεύτρια Διαβήτη, Υπεύθυνη τμήματος Ψυχικής Υγείας Γενική Κλινική «ΜΗΤΕΡΑ»

EΦΗΒΕΙΑ

σελ.

32

# 102 • ΜΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΊΛΙΟΣ

ΜΕ ΠΟΙΑ ΚΡΙΤΗΡΙΑ ΟΔΗΓΟΥΜΕ ΤΑ ΠΑΙΔΙΑ ΣΕ

ΕΞΩΣΧΟΛΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ

Δεν πρέπει να ξεχνάμε τα λόγια του Χαλίλ Γκιμπράν

r

ahoo.g

rin@y pressk

και ψεις σας ς ό π α ις τ σα Περιμένω τα άρθρα

σελ.

EΦΗΒΕΙΑ Ένας βασικός παράγοντας είναι η ηλικία. Χρειάζεται οι γονείς να βοηθούν τα παιδιά τους να ανακαλύπτουν ενδιαφέροντα ώστε να καλλιεργούν τις ικανότητες και τις κλίσεις τους από πολύ μικρή ηλικία. Ο ρόλος των γονιών είναι πολύ σημαντικός : θα πρέπει να φροντίζουν να έρθουν τα παιδιά σε πρώτη επαφή και γνωριμία με διάφορες δραστηριότητες (ξένη γλώσσα, μουσική, αθλητισμό, ηλεκτρονικούς υπολογιστές, σκάκι, επισκέψεις σε μουσεία, και άλλα) ώστε να δοθούν τα κατάλληλα ερεθίσματα στα παιδιά. Ήδη από την προσχολική ηλικία, πολλοί γονείς ενδιαφέρονται να ξεκινήσει το παιδί τους την εκμάθηση ξένης γλώσσας, γεγονός που είναι θετικό, με την προϋπόθεση να ακολουθείται ο ρυθμός των παιδιών αυτής της ηλικίας, δηλαδή η εκμάθηση να αφορά προφορική εξάσκηση και ακούσματα, αφού το παιδί ουσιαστικά από την 1η δημοτικού και έπειτα κατακτά την μητρική του γλώσσα. Τότε μαθαίνει να γράφει, να διαβάζει και να κατανοεί την δομή της. Άρα, μπορούμε να μιλάμε για συστηματική εκμάθηση γραφής και ανάγνωσης ξένης γλώσσας από την πρώτη σχολική ηλικία. Οι εξωσχολικές δραστηριότητες στις οποίες μπορούν να ωθήσουν οι γονείς τα παιδιά της προσχολικής ηλικίας είναι ποικίλες, αφού υπάρχουν κατάλληλα προσαρμοσμένα προγράμματα.

33

# 102 • ΜΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΊΛΙΟΣ

Στη μουσική τα παιδιά μπορούν να ξεκινήσουν την εκμάθηση κάποιου μουσικού οργάνου σύμφωνα με το σύστημα Orff. Τα παιδιά ξεκινούν από τη γνωριμία με τις νότες, τα γνωρίσματα του ήχου και προχωρούν βαθμιαία σε πιο σύνθετες δραστηριότητες. Στον αθλητισμό, υπάρχουν πολλές επιλογές ανάλογα με τα ενδιαφέροντα και τις κλίσεις των παιδιών, (προγράμματα κολύμβησης, τάε – κβο-ντο, τένις, ρυθμικής και ενόργανης γυμναστικής, ποδοσφαίρου και άλλα). Ο ηλεκτρονικός υπολογιστής αποτελεί αναγκαίο εφόδιο για τη νέα γενιά και έχει ήδη ενσωματωθεί στην προσχολική εκπαίδευση. Μπορεί να γίνει εργαλείο στα χέρια των παιδιών, που γράφουν, σχεδιάζουν, εκτυπώνουν, εργάζονται με ήχους, με μελωδίες και σχήματα. Ο ηλεκτρονικός υπολογιστής βοηθά τη γλωσσική ανάπτυξη καθώς και τη μαθηματική σκέψη των παιδιών. Τα παιδιά από την προσχολική ηλικία μπορούν να ασχοληθούν δημιουργικά με ειδικά προγράμματα (ενδεικτικά αναφέρουμε προγράμματα TECHNOKIDS – TECHNOPLUS). Οι επισκέψεις σε μουσεία και η συμμετοχή των παιδιών σε καινοτόμα εκπαιδευτικά προγράμματα δίνουν τη δυνατότητα στα παιδιά να προσεγγίσουν ουσιαστικά τα έργα τέχνης, καλλιεργώντας τη φαντασία και το καλλιτεχνικό τους αισθητήριο. Μέσα από τα προγράμματα αυτά που προσφέρουν τα μουσεία ( ΚΕΝΤΡΟ ΓΑΙΑ, Μουσείο Μπενάκη, Μουσείο Ελληνικής Παιδικής Τέχνης, Παιδικό Μουσείο, Κυκλαδικό Μουσείο, Βυζαντινό Μουσείο) τα παιδιά έρχονται σε επαφή με κάθε μορφή τέχνης και αναπτύσσουν θετική στάση απέναντι σε αυτή. Για την κατάλληλη επιλογή εξωσχολικών δραστηριοτήτων, ας μην ξεχνάμε ότι οι γονείς θα πρέπει να λαμβάνουν σοβαρά υπόψη τις ατομικές κλίσεις και τους προσωπικούς ρυθμούς ανάπτυξης του παιδιού τους. Πολύ συχνά συναντάμε την περίπτωση γονιών οι οποίοι προβάλουν στα παιδιά τους τις δικές τους επιθυμίες οι οποίες πηγάζουν από προσωπικά απωθημένα παραβλέποντας τις ιδιαιτερότητες του παιδιού τους. Παρατηρείται το φαινόμενο ότι οι γονείς που υιοθετούν μια τέτοια στάση, συνεχίζουν τις προβολές τους εγκλωβίζοντας το παιδί, κατά πρώτον στην σχολική ηλικία με την επιλογή-επιβολή εξωσχολικών δραστηριοτήτων, κατά δεύτερον στην εφηβεία με την επιλογή συναναστροφών και τέλος στην νεαρή ενήλικη ηλικία, με την επιλογή της επαγγελματικής τους ταυτότητας καθώς επίσης και του συντρόφου τους.

«Τα παιδιά δεν είναι δικά σας. Είναι οι γιοι και οι κόρες της λαχτάρας της Ζωής για τον εαυτό της. Έρχονται μέσα από σας, αλλά όχι από σας. Και παρόλο που είναι μαζί σας δεν σας ανήκουν. Μπορείτε να τους δώσετε την αγάπη σας αλλά όχι τις σκέψεις σας. Γιατί έχουν τις δικές τους σκέψεις. Μπορείτε να στεγάσετε το σώμα τους, αλλά όχι την ψυχή τους. Γιατί η ψυχή τους κατοικεί στο σπίτι του αύριο, που εσείς δεν μπορείτε να επισκεφθείτε, ούτε και στα όνειρα σας. Μπορείτε να προσπαθήσετε να είστε σαν και αυτά, αλλά μη ζητάτε να τα κάνετε σαν και εσάς. Γιατί η ζωή δεν πάει προς τα πίσω, ούτε καθυστερεί με το χθες. Είστε απλώς το τόξο από όπου τα παιδιά σας, σαν ζωντανά βέλη, εκτοξεύονται προς τα εμπρός.»

; ς ο χ γ Ά ! ς ι ε σ ά τ ε ξ ε ι ! α α τ ί ν χ ο υ χ ρ τ Έ ι π ε ν η τ ώ μ ι τ ο ρ Π EΦΗΒΕΙΑ

Καθώς πλησιάζουν οι μέρες των εξετάσεων, μαθητές & γονείς εντείνουν τις προσπάθειές τους για την επιτυχία και την πολυπόθητη θέση στα ανώτατα εκπαιδευτικά ιδρύματα. Αυτές τις ημέρες το άγχος των παιδιών που δεν είναι τίποτα άλλο φόβος ενδεχόμενης αποτυχίας στις εξετάσεις, μεγαλώνει. Βέβαια εκείνο που χρειάζεται να ξέρουμε για την ψυχολογία του παιδιού μας είναι ότι μέχρις ενός σημείου το άγχος είναι φυσιολογικό και δημιουργικό. Μας κινητοποιεί σε δύσκολες και προκλητικές φάσεις της ζωής μας να καταβάλουμε το μέγιστο των προσπαθειών μας προκειμένου να επιτύχουμε τον στόχο μας! Το άγχος γίνεται επικίνδυνο και μπορεί να κάνει κακό, όταν δεν μπορούμε πια να το ελέγξουμε, γιατί τότε: 1. περιορίζει την πραγματικής μας ικανότητά για επίδοση και 2. μας κάνει να υποφέρουμε.. Συμπτώματα – Επιπτώσεις του έντονου άγχους • Μείωση της επίδοσης: Δυσκολία συγκέντρωσης, διανοητικό μπλοκάρισμα (μπλακ-άουτ), δυσκολία οργάνωσης των πληροφοριών • Ψυχοσωματικά συμπτώματα (πονοκέφαλοι, κοιλόπονοι, ταχυκαρδία, εφίδρωση, συχνοουρία, τρέμουλο, ναυτία, μυϊκή υπερένταση • Διανοητικά: Αρνητικές σκέψεις, μείωση αυτοπεποίθησης, • ευσυγκινησία, ευερεθιστότητα, άσχημος ύπνος Προετοιμασία – Αντιμετώπιση Πριν: Να μάθεις να αντιμετωπίζεις τις εξετάσεις, παρ’όλο τον φόβο σου για πιθανή αποτυχία!

• Καλή προετοιμασία (οργανόγραμμα) • επανάληψη μαζί με φίλους: Δοκιμή μαζί με άλλους εξεταζόμενους Συνάντησε άλλους συμμαθητές σου και Αν μπορείς να το εξηγήσεις στους άλλους,==>ας ρωτήσει ο ένας τον άλλον τότε το έχεις κατανοήσει...διαφορετικά, χρειάζεσαι κι άλλες επαναλήψεις!

• Αναλύστε την κατάσταση ρεαλιστικά: Γράψτε απ’τη μια: τι ακριβώς σας προκαλεί άγχος, κι απ’την άλλη (στήλη της σελίδας): πως μπορείτε πρακτικά να διορθώσετε το συγκεκριμένο πρόβλημα!

σελ.

34

# 102 • ΜΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΊΛΙΟΣ

• Κάντε ένα διάλειμμα και συζήτησε εκφράζοντας τους φόβους και τις αμφιβολίες σου στους γονείς σου και σε ανθρώπους που μπορούν να σε ακούσουν!

• Νοητική αναπαράσταση των πραγματικών συνθηκών («φαντάσου με λεπτομέρειες τις πραγματικές συνθήκες...») Όσο πιο συχνά φαντάζομαι τις εξετάσεις τόσο πιο πολύ εξοικειώνομαι μαζί Αυτό που μπορώ να το αντιμετωπίσω στη φαντασία μου, μπορώ να==>τους...! το κάνω και στην πραγματικότητα!!

• Ασκήσεις χαλάρωσης (15΄τη μέρα) («συγκεντρώσου στη διαφραγματική αναπνοή και στο σώμα σου που βαραίνει καθώς χαλαρώνει...») Συνδυασμός εισπνοών – εκπνοών με θετικές (και ρεαλιστικές) σκέψεις... Όχι «δεν θα φοβηθώ», ή «θα πετύχω στα σίγουρα!», άλλα: «Ακόμα κι αν φοβηθώ, θα το αντιμετωπίσω», «θα κάνω ό.τι περνάει από το χέρι μου για να επιτύχω»...

• Γυμναστική (καθημερινά) • Ξεκούραση & καλός ύπνος • Πρωινό μπάνιο με χλιαρό νερό Κατά τη διάρκεια: • Ξεκίνα με ό,τι γνωρίζεις καλά....

• Συνδύασε εισπνοές- εκπνοές με θετικές (και ρεαλιστικές) σκέψεις...

• Μόλις νιώσεις τα πρώτα σημάδια πανικού επανέλαβε μια λέξη ή φράση που σε ηρεμεί («μάντρα») (π.χ. «ήρεμα», «χαλαρά», «είμαι δίπλα σου...». Μετά: • Μετά τις εξετάσεις κάνε ένα δώρο στον εαυτό σου: μια βόλτα μ’ένα φίλο για κάθε, κ.λ.π.

• Οραματίσου την επιτυχία και προετοίμασε τον εαυτό σου για την επόμενη ημέρα. Συναισθηματική & Ψυχολογική υποστήριξη από του γονείς: - Διαθεσιμότητα να ακούσουν - «το άγχος της αποτυχίας είναι φυσιολογικό» «όλοι έχουν παρόμοιο άγχος..»

- «ακόμα κι αν δεν περάσεις, υπάρχουν εναλλακτικές λύσεις» - «αν δεν περάσεις για το μόνο που θα στεναχωρηθώ είναι γιατί δεν θα ανταμειφθούν οι κόποι σου...»

- «Κάθε αποτυχία είναι μια ευκαιρία μάθησης!...»

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 36

ΠΡΟΣΩΠΙΚΕΣ ΙΣΤΟΡΙΕΣ

Ελένη Γκονοπούλου Γεν. Γραμματέας του Συλλόγου, Διαβητικών Ν. Δράμας

Η πραγματικότητα της Ελένης

M

ικρό παιδί σαν ήμουν μεγάλωνα σε περιβάλλον χαρούμενο ανάμεσα σε πολλά αδέλφια, ξαδέρφια, παππούδες, γιαγιάδες, φίλες. Δεν υπήρχαν σκοτούρες, έγνοιες, αρρώστιες. Παίζαμε και ρουφούσαμε τη ζωή. Υπήρχε αγάπη πολύ, των γονιών μας προς εμάς, φίλων, γειτόνων. Ένα παραμύθι η ζωή μου όμορφη, η κάθε μέρα γερή χωρίς πόνους. Έτσι μεγάλωσα μέσα σ’ ένα παραμύθι. Δεν ξέραμε και δεν γνωρίζαμε τα βάσανα. Σαν να υπήρχε γύρω μας ένα προστατευτικό πέπλο διάφανο που επέτρεπε να μπαίνουν μέσα στην καρδιά μου μόνο οι ακτίνες του ήλιου, ένα άπλετο φως. Μια αγκαλιά μεγάλη ήταν ό, τι με περιέβαλε. Ήμουν ήσυχη, ευτυχισμένο παιδί, πίστευα πως έτσι θα ήταν η ζωή μου μεγαλώνοντας, όπως τη ζούσα τότε. Ήρεμη, χαρούμενη, όμορφη, χωρίς πόνους και στεναχώριες, γιατί έτσι τη ζούσα. Σαν παιδί ανέβαινα σε λοφάκια άμμου και χαλικιού, έφτανα στην κορυφή και ξανακατέβαινα με ευκολία και ξανά πάνω. Ένα παιχνίδι που με έκανε να γελώ, γιατί τα κατάφερνα με ευκολία. Τι ήταν ένα μικρό λοφάκι; Δεν πίστευα πέρα από λόφους έχει και βουνά ψηλά. Σαν παιδί τα βουνά ήταν για μένα ανύπαρκτα. Μόνο στους γεωφυσικούς χάρτες του σχολείου που ζωγράφιζα σε κάρτες, σε εικόνες, σε βιβλία. Υπήρχε γύρω μου κάτι μαγικό που με έκανε να ζω και να βλέπω μόνο χαρά κι αγάπη. Σαν πέρασα στο Πανεπιστήμιο Νοσηλευτική τέσσερα χρόνια στο Ευαγγελισμό η πτυχιακή μου εργασία ήταν για τον Διαβήτη. Ήταν επιλογή μου, καθώς οι υπεύθυνοι με έβαλαν να διαλέξω ανάμεσα σε 6 θέματα. Ποτέ δεν φανταζόμουν πως εκείνη τη μέρα της πτυχιακής μου η μοίρα θα μου έδειχνε πολύ αργότερα το άσχημο πρόσωπό της. Πως τα βουνά για μένα θα έπαυαν να υπάρχουν στον χάρτη, στα βιβλία, στις κάρτες. Πως η ζωή μου άλλαξε κι άλλαξε δραματικά σαν έκανα το πρώτο μου παιδί και στα τέσσερα του χρόνια το έβλεπα να χάνει απότομα κιλά, να πίνει πολύ νερό και να έχει στο στοματάκι του απαίσια μυρωδιά σάπιου μήλου, μυρωδιά όζας και ασετόν. Οι εξετάσεις έδειξαν 250 σάκχαρο. Πιστέψτε με σε μένα προσωπικά είναι τεράστια η διαφορά να πας από τη θεωρία στην πράξη. Δεν βοήθησε καθόλου που σπούδασα νοσηλεύτρια και η πτυχιακή μου ήταν πάνω στον Διαβήτη. Είχα μπροστά μοτ το αίμα μου, το σπλάχνο μου να βοηθήσω και δεν μπορούσα. Ανατροπή μεγάλη. Πόσο εύκολο ήταν να κάνω ενέσεις σε άλλους. Πόσο δύσκολο στο παιδάκι μου. Δεν δούλεψα, αφοσιώθηκα στο παιδί μου. Οι γνώσεις τότε το 1993 και των γιατρών και όλων ήταν ελάχιστες. Ενημέρωση, εκπαίδευση μηδέν. Πίστευα πως δεν θα ζήσω. Πως η ζωή μου σταματά. Πως από μια οικογένεια και της δικής μου και του άντρα μου που ποτέ δεν υπήρχε αρρώστια ήρθε στο παιδί μου; Η ζωή όμως δεν τελειώνει όπως έλεγα και ήθελα. Παλέψαμε για να δεχτούμε γρήγορα ό, τι μας ήρθε, γιατί το παιδί μου έπρεπε να το βλέπω να είναι καλά. Αργήσαμε πολύ, αλλά το αποδεχτήκα-

με. Το νερό μπήκε στο αυλάκι, περάσανε τα χρόνια και χάρισα στο κοριτσάκι μου δύο αδελφάκια, δύο αγόρια. Ζούσαμε και συμβιώναμε με τον διαβήτη της κόρης μου. Το βουνό έγινε λόφος, βγήκε ο ήλιος μέσα από τα σύννεφα, το χαμόγελο μέσα από το κλάμα. Όμως ένα ακόμη σοκ ήρθε να προστεθεί και στο άλλο μας παιδί: «Διαβήτης». Ένα μεγάλο γιατί έβγαινε από τα χείλη μου. Τα ίδια συμπτώματα κι εγώ χαμένη. Όσο κι αν ζούσαμε τον διαβήτη της κόρης μου, δεν ήταν εύκολο να τον δεχτούμε ξανά και στον γιο μου. Όμως στα δύσκολα υπάρχει και μια δύναμη που σε κρατά. Ήταν ο Σύλλογος Διαβητικών Ν. Δράμας, ήταν η Πρόεδρος κ. Πόλυ Τορούνογλου, είχαμε τη σιωπηλή συμπαράσταση και αγάπη του αείμνηστου Αντιπροέδρου της Ομοσπονδίας και Αντιπροέδρου του Συλλόγου, Ιπποκράτη Τορούνογλου. Δίπλα μας ήταν ο Αντιπρόεδρος του Συλλόγου Διαβητικών Ν. Θεσσαλονίκης, κ. Χρήστος Δαραμήλας, ήταν ο γιατρός κ. Τζαντ μούσλεχ, ήταν ο Αντιπρόεδρος του Συλλόγου Δράμας, κ. Κυριάκος Παπαδόπουλος, η εξαιρετική γιατρός του Ιπποκρατείου, κ. Τριανταφύλλου. Όλοι έγιναν μια αγκαλιά που οι γνώσεις τους και η εκπαίδευση πια μας κάνανε να δεχτούμε γρήγορα κι αυτό που συνέβαινε στην οικογένειά μας λίγο αργότερα. Λίγο αργότερα, μετά από δύο χρόνια, και το τρίτο μου παιδί θα ζούσε ότι και τα δύο πρώτα. «Διαβήτης. Τα σοκ απανωτά. Πως συνηθίζεις μια τέτοια εικόνα; 16 χρονών ο ένας μου γιος, 20 χρονών ο άλλος. Κάναμε τον πόνο δάκρυ. Για μένα να βλέπω και τα τρία μου παιδιά να μετριούνται και να τρυπιούνται ήταν σα να ζω εφιάλτη. Κόντεψα να τρελαθώ. Πώς να πιστέψω ότι συμβαίνει και στα τρία μου παιδιά; Πως ο πόνος να γίνει ελαφρύτερος; Πώς να αποφύγω να βλέπω να τρυπιούνται και τα τρία και να κάνουν τις ενέσεις τους; Δεν το πίστευα ότι έβλεπα, «ένα κακό όνειρο είναι και θα περάσει», έλεγα. Δεν μπορεί να συμβαίνει. Στον 20χρονο γιο μου ο γιατρός, κ. Δημήτρης Σκούτας, στη Θεσσαλονίκη μας απάλυνε τον πόνο. Απέτρεψε κάθε κακή αντίδραση του γιου μου. Δεχτήκανε ομαλά ό, τι τους ήρθε. Αυτό βοήθησε κι εμένα. Να μη βλέπω πέρα από ότι έβλεπα και ψυχοφθόρες αντιδράσεις τους. Τα βουνά τελικά υπάρχουν μέσα στη ζωή μας. Όμως μπορούν να χαμηλώσουν όταν υπάρχει γύρω μας η αγάπη ή ακόμα κι όταν δεν υπάρχει μπορούμε να ψάξουμε να τη βρούμε, γιατί σίγουρα υπάρχουν γύρω μας άνθρωποι που μας νοιάζονται και μας αγαπάνε. Δεν ξέρω αν ό, τι δεν μας σκοτώνει μας κάνει πιο δυνατούς, αλλά σίγουρα μας κάνει να ελπίζουμε να βγει από τις φαρμακοβιομηχανίες κάτι που θα απαλύνει τα σωματάκια τους, τις καρδούλες τους, να ενισχύσει τους γονείς στο δύσκολο έργο που επιτελούν, τα μάτια να παίζουν, να κλαίνε και τα χείλη να γελάσουν.

Οι κυβερνήσεις να σκύψουν λίγο στον ανθρώπινο πόνο και να βοηθήσουν. Να πιστέψουμε σε ένα καλύτερο αύριο, να σκύψουν πάνω από τα παιδιά μας και να είναι δίπλα τους όχι απέναντί τους.

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 36

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

Κείμενο – Επιμέλεια: Ευάγγελος Φουστέρης, Γκόλφω Γεμιστού

Διαβητολογικό Κέντρο Γ.Ν. «Τζάνειο»

Οι εντυπώσεις μας από τις εργασίες του πρόσφατου Πανελληνίου Διαβητολογικού Συνεδρίου Οι εργασίες του 13ου Πανελληνίου Διαβητολογικού Συνεδρίου διήρκησαν από τις 27 ως τις 31 Μαρτίου2013 με εντυπωσιακή συμμετοχή ιατρών από όλη την Ελλάδα, που το παρακολούθησαν με επιμέλεια για να ενημερωθούν σε ότι νεώτερο πάνω σε θέματα μεταβολισμού με κύριο πάντα άξονα τον Σακχαρώδη Διαβήτη και τις επιπλοκές του. Στο Συνέδριο συμμετείχε και αντιπροσωπεία της ΠΟΣΣΑΣΔΙΑ αποτελούμενη από την Πρόεδρο κα Αθανασία Καρούνου και τα μέλη του Δ.Σ. κα Γκόλφω Γεμιστού (Αντιπρόεδρος) και την κα Σπυριδούλα Λάγιου (μέλος). Με 350 εκατομμύρια άτομα με σακχαρώδη διαβήτη πλέον στον πλανήτη αντιλαμβανόμαστε όλοι το ενδιαφέρον όλων των επαγγελματιών υγείας πάνω σε αυτό το σοβαρό ζήτημα υγείας. Στην Ελλάδα υπολογίζεται ότι περίπου 900.000 άτομα πάσχουν από διαβήτη, ενώ υπάρχει και ένα ποσοστό περίπου 3% που το αγνοεί! Αυτό το γεγονός επιβαρύνει οικονομικά τον κρατικό προϋπολογισμό με το 6,4% των συνολικών δαπανών για την υγεία ήτοι περίπου 1,3 δισεκατομμύρια ευρώ ανά έτος. Στο Συνέδριο παρουσιάστηκαν νέες κατευθύνσεις στην αντιμετώπιση του διαβητικού ασθενούς, όπως νέα στοιχεία για την ασφάλεια και εξέλιξη των νέων ινκρετινικών φαρμακευτικών αντιδιαβητικών αγωγών. Φαίνεται ότι οι νέες αυτές αγωγές (αγωνιστές GLP-1 και αναστολείς DPP-4) είναι εξαιρετικά ασφαλείς, χωρίς σημαντικές παρενέργειες. Ενθαρρυντικά, επίσης, δεδομένα παρουσιάστηκαν από την συγχορήγηση ινσουλίνης και ινκρετινικών αγωγών τόσο στην αποτελεσματική ρύθμιση όσο και στη μείωση των υπογλυκαιμιών και μη αύξηση (ή ακόμα και μείωση) του σωματικού βάρους. Παρουσιάστηκαν, επίσης, εξελιγμένες αντλίες συνεχούς υποδόριας χορήγησης ινσουλίνης που σε συνδυασμό με τους αισθητήρες (sensors) γλυκόζης τις καθιστούν εξαιρετικά απο-

τελεσματικές και λειτουργικές. Κατά τη διάρκεια του συνεδρίου έγινε εκτενής αναφορά στις νέες κατευθυντήριες οδηγίες 2013 της ελληνικής διαβητολογικής εταιρείας. «Εξατομίκευση και ασθενοκεντρική προσέγγιση» είναι το μήνυμα των νέων οδηγιών. Στο συνέδριο, παράλληλα, παρουσιάσθηκαν περισσότερες από 100 ερευνητικές ελληνικές εργασίες από Διαβητολογικά Ιατρεία και Κέντρα του τόπου μας. Μια ακόμη πρωτοτυπία αυτού του συνεδρίου ήταν οι ομιλίες που έδωσαν συμπατριώτες μας που διαπρέπουν στα διεθνή επιστημονικά και ερευνητικά πεδία (δρώντας και λειτουργώντας στο εξωτερικό). Έτσι πρόσφεραν απολαυστικές επιστημονικές στιγμές οι καθηγητές Δρ. Πίττας, Δρ. Πολυχρονάκος, Δρ. Κορδονούρη και κυρίως ο καθηγητής Δρ. Μαντζώρος που έδωσε την Αρεταίειο διάλεξη, την κορυφαία στιγμή του συνεδρίου. Ο καθηγήτης Δρ. Μαρτζώρος συγκίνησε ιδιαίτερα το πολυπληθές ακροατήριο όταν αναφέρθηκε στο προσωπικό οδοιπορικό του και έδειξε με το δικό του παράδειγμα πως ένας Έλληνας επιστήμονας όταν έχει πίστη, οράματα και αξίες μπορεί να φθάσει στην επιστημονική κορυφή. Ομολογουμένως ήταν ένα συνέδριο που συμπύκνωσε στις ημέρες που διήρκησε ότι νεώτερο περί του σακχαρώδη διαβήτη με μεγάλη επιτυχία και τα εύσημα πρέπει να αποδοθούν τόσο στο διοικητικό συμβούλιο της ΕΔΕ όσο και στην οργανωτική επιτροπή του συνεδρίου. Θα ήταν, όμως, παράλειψή μας αν δεν αναφερθούμε στην «ψυχή» της όλης διοργάνωσης, στον πρόεδρο της ΕΔΕ και του συνεδρίου Δρ Μελιδώνη Ανδρέα, που με υπερβάλλοντα ζήλο και μεράκι οδήγησε και αυτή την επιστημονική συγκέντρωση σε μεγάλη επιτυχία.

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 37

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ

Συνέδριο Ελληνικής Διαβητολογικής Εταιρείας Το 13o Πανελλήνιο Διαβητολογικό Συνέδριο πραγματοποιήθηκε με ιδιαίτερη επιτυχία στο ξενοδοχείο Hilton από τις 27 έως 31 Μαρτίου. Εκλεκτοί Έλληνες επιστήμονες αλλά και ξένοι διακεκριμένοι ομιλητές πλαισίωσαν το Συνέδριο. Μέσα από εξαίρετες διαλέξεις παρουσίασαν τα νέα δεδομένα που αφορούν όλο το φάσμα του Διαβήτη, ο οποίος στις μέρες μας παίρνει επιδημικές διαστάσεις και ανατρέπει τα μέχρι τώρα στατιστικά δεδομένα. Συζήτησαν επίσης για την πραγματικότητα του σήμερα αλλά και για όλες τις μελλοντικές προοπτικές για τη θεραπευτική αντιμετώπιση του διαβήτη. Το Δ.Σ. του Συλλόγου του Πειραιά παρακολούθησε τις εργασίες του Συνεδρίου. Στο Συνέδριο συμμετείχε επίσης ως ομιλήτρια και η Πρόεδρος του Συλλόγου κ. Γκόλφω Γεμιστού. «Η εμπειρία του ατόμου με Διαβήτη στη διαχείριση της νόσου» ήταν το θέμα το οποίο ανέπτυξε η κ. Γεμιστού και η κ. Στέλλα Ηρακλειανού, Παθολόγος – Διαβητολόγος, Διευθύντρια ΕΣΥ, Γ’ Παθολογική Κλινική και Διαβητολογικό Κέντρο Γ.Ν. Τζάνειο Πειραιά, ως Πρόεδρος, συντόνισε και συνέβαλε με τον δικό της τρόπο και με εύστοχες ερωτήσεις στη διεξαγωγή ενός ενδιαφέροντος διαλόγου. Η κ. Γκόλφω Γεμιστού ευχαριστεί από καρδιάς την κ. Στέλλα Ηρακλειανού και την Ελληνική Διαβητολογική Εταιρεία για την τιμητική πρόσκληση και τη συμμετοχή της στο Συνέδριο. Γκόλφω Γεμιστού

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 38

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΕΚΔΗΛΩΣΗ Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. - 2 Μαρτίου 2013

Σύλλογος Διαβητικών Ν. Θεσσαλονίκης

Κοπή Πρωτοχρονιάτικης πίτας Στις 2 Μαρτίου 2013 πραγματοποιήθηκε η κοπή της πρωτοχρονιάτικης πίτας της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Σωματείων Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη (Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.) κατά τη διάρκεια της πρώτης τακτικής συνεδρίασης του Διοικητικού Συμβουλίου για το 2013 στο ξενοδοχείο Capsis Hotel στη Θεσσαλονίκη. Τις ευχές της για τη καινούργια χρονιά καλύτερη από τις προηγούμενες απεύθυνε η Πρόεδρος της Ομοσπονδίας, κ. Αθανασία Καρούνου, ενώ το φλουρί της πίτας έπεσε στον ταμία της Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ. κ. Χρήστου Δαραμήλα.

Εκπαιδευτική και ενημερωτική Ημερίδα για τον Σακχαρώδη Διαβήτη με θέμα «ΣΑΚΧΑΡΩΔΗΣ ΔΙΑΒΗΤΗΣ – ΝΕΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ – ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ» διοργάνωσε ο Σύλλογος Διαβητικών Ν. Θεσσαλονίκης «Άγιος Δημήτριος» στις 13 Απριλίου 2013 στο Hyatt Hotel. Η αίθουσα της Ημερίδας ήταν κατάμεστη από κόσμο, διαβητικούς και μη, οι οποίοι πρόθυμα ανταποκρίθηκαν στην πρόσκληση του Συλλόγου και βρέθηκαν στο χώρο της εκδήλωσης προκειμένου να ενημερωθούν για οτιδήποτε αφορά το Σακχαρώδη Διαβήτη και τα νέα δεδομένα σχετικά με την πάθηση. Κατά τη διάρκεια της Ημερίδας πραγματοποιήθηκε και η βράβευση του Dr. Δημήτρη Σκούτα, Παθολόγου – Διαβητολόγου, Διδάκτορα του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης για τη συνεχή, αδιάλειπτη, αέναη και μακρόχρονη προσφορά του προς το Σύλλογο και τα μέλη του. Το βραβείο στον κ. Σκούτα απένειμε ο Dr. Γεράσιμος Κρασσάς, Ομότιμος Καθηγητής Ενδοκρινολογίας του Α.Π.Θ. Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης πραγματοποιήθηκαν εξετάσεις ποδιών και μετρήσεις σακχάρου σε πάνω από 200 άτομα. Στην Ημερίδα παραβρέθηκαν και μίλησαν οι κάτωθι ιατροί:

Εισηγητές: 1.

2.

Dr. Γεράσιμος Κρασσάς, Ομότιμος Καθηγητής Ενδοκρινολογίας του Α.Π.Θ.

Dr. Χρήστος Μανές, Παθολόγος – Διαβητολόγος, Δ/ ντής του Διαβητολογικού Κέντρου ΓΠΝΘ Παπαγεωργίου, Πρόεδρος Ελληνικής Εταιρίας Μελέτης Διαβητικού Ποδιού

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 39

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΣΥΛΛΟΓΩΝ

«Σακχαρώδης ΔιαβήτηςΝέα δεδομένα Αντιμετώπιση» Ομιλητές: 1.

Dr. Τζαντ Μούσλεχ, Ενδοκρινολόγος – Διαβητολόγος, Δ/ντής Πολυιατρείου ΕΟΠΠΥ Ανάληψης, Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Α.Π.Θ. Θέμα: «Υπογλυκαιμίες και αντιμετώπισή τους» 2.

Dr. Χρήστος Σαββόπουλος, Επίκουρος Καθηγητής Παθολογίας Α.Π.Θ., Α’ Προπαιδευτικής Κλινικής ΑΧΕΠΑ Θεσ/νίκης Θέμα: «Διαβήτης και Υπέρταση» 3.

Dr. Γεώργιος Τσιάντας, Παθολόγος – Διαβητολόγος, Δ/ντής του Διαβητολογικού Ιατρείου Α’ Παθολογικής Κλινικής του 424 Στρατιωτικού Νοσοκομείου Θεσ/νίκης Θέμα: «Διαβήτης – Επιπλοκές» 4.

Dr. Δημήτριος Σκούτας, Παθολόγος – Διαβητολόγος, Διδάκτωρ Ιατρικής Σχολής Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης Θέμα: «Διαβήτης – Νέα Δεδομένα – Αυτοέλεγχος» 5.

Dr. Μαρία Χασαπίδου, Διατροφολόγος – Διαιτολόγος, Καθηγήτρια Διατροφολογίας Α.Τ.Ε.Ι. Θεσ/νίκης και Πρόεδρος της Σχολής Θέμα: «Παχυσαρκία – Διατροφή» 6.

Dr. Λεωνίδας Μαυρουδής, Χειρούργος – Οφθαλμίατρος εξειδικευμένος στη διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια Θέμα: «Διαβήτης και Οφθαλμός» Η Ημερίδα τελούσε υπό την επιστημονική υποστήριξη της Ελληνικής Ενδοκρινολογικής Εταιρείας – Πανελλήνια Ένωση Ενδοκρινολόγων, της Ελληνικής Εταιρείας Μελέτης Διαβητικού Ποδιού και της Εταιρείας Παθολογίας Βορείου Ελλάδος. Ο Πρόεδρος και το Δ.Σ. του Συλλόγου ευχαριστούν θερμά όλους τους εξαίρετους ιατρούς, τους εξειδικευμένους επιστήμονες και τους νοσηλευτές για την πολύτιμη συμπαράστασή τους, για τη στήριξη και τη σημαντική βοήθειά τους για την πραγματοποίηση της Ημερίδας, καθώς και όλες τις φαρμακευτικές εταιρίες για την ευγενική χορηγία τους. Την Ημερίδα κάλυψαν τηλεοπτικά η ΕΡΤ 3 και η TV 100, καθώς και ο δημοτικός ραδιοφωνικός σταθμός FM 100.

ΜΑΡΙΑ ΤΡΙΑΝΤΑΦΥΛΛΟΥ Υπεύθυνη Δημοσίων Σχέσεων Π.Ο.Σ.Σ.Α.Σ.ΔΙΑ.

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 40

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΣΥΛΛΟΓΩΝ Ο ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΝΕΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ ΔΙΑΒΗΤΙΚΩΝ

...παίζει και πάει θέατρο Πρίν ένα χρόνο περίπου, στο Πνευματικό Κέντρο του Αγίου Λουκά Ηρακλείου Αττικής, μια ομάδα ανθρώπων ξεκίνησε προετοιμασίες για μια θεατρική παράσταση,προκειμένου τα έσοδα από την παράσταση να τα διαθέσουν για εργασίες της ενορίας τους. “Ζητείται ψεύτης” ο τίτλος της θεατρικής παράστασης. Ηθοποιοί; Ολοι εκτός χώρου, αλλά με πείσμα και καλή διάθεση. Μέλος της πειραματικής αυτής θεατρικής ομάδας, το μέλος και ταμίας του Συλλόγου μας Ελπίδα Βαμβακάρη,στο ρόλο της Πιπίτσας, ιδ. γραμματέως του Πολιτικού κου Φερέκη. Τα κείμενα της παράστασης φέρουν την υπογραφή του θεατρικού συγγραφέα Δημήτρη Ψαθά και παρ’ ότι γράφηκε πολλά χρόνια πρίν(1961), δεν παύει να είναι καίριο, επίκαιρο και δηκτικό καθώς τελικά από ότι φαίνεται στη χώρα μας δεν αλλάζουν πολλά πράγματα. Απλώς φορούν διαφορετικά ρούχα. Το “Ζητείται ψεύτης” γυρίστηκε για πρώτη φορά από την Φίνος Φίλμ και τον εξέχαστο Γιάννη Δαλιανίδη με τους καταπληκτικούς και χαρισματικούς Ντίνο Ηλιόπουλο και Παντελή Ζερβό στους κεντρικούς ρόλους. Το Σάββατο 9 Μαρτίου 2013 ανεβάστηκε, η παράσταση στη σκηνή του Πνευματικού Κέντρου Αγ. Λουκά, από 13 άπειρους “Ηθοποιούς”, με μοναδική εμπειρία την όρεξη και την θέληση να προσφέρουν κάτι για την ενορία τους. Μια μοναδική σκέψη, που χρειάζεται πολύ κόπο και κούραση,προκειμένου να έχεις και τα αποτελέσματα που επιθυμείς. Στο Σύλλογο είχαμε την τύχη να παρακολουθήσουμε και να υποστηρίξουμε τις προσπάθειες της Ελπίδας,αγωνιώντας να δούμε το αποτέλεσμα. Ετσι όσοι είχαν την τύχη να δούν την παράσταση αυτή, θα καταλάβαιναν ότι η ισορροπία ανάμεσα στο άτσαλο και εκλεπτυσμένο, η απειρία ανάμεσα στη διάθεση και την προσφορά, μας χάρισαν 90 λεπτά περίπου ξεκαρδιστικών στιγμών,αφού όλο το κάστ ήταν υπέροχο. Μέσα από μια έμφυτη ικανότητα, θα έλεγε κανείς, κράτησαν το κοινό τους γεμίζοντας την αίθουσα του Πνευματικού Κέντρου για δύο συνεχόμενες ημέρες. Πολλά μέλη του Συλλόγου μας παρακολούθησαν την παράσταση,στηρίζοντας την Ελπίδα μας, αλλά και απόλαυσαν μια πραγματική, προσαρμοσμένη στο σήμερα διαχρονική κωμωδία,από ένα πραγματικά άπειρο αλλά άξιο και λαμπρό πρωταγωνιστικό επιτελείο. Θέλουμε να μεταφέρουμε τα συγχαρητήρια μας σε όλους, όσους συνέβαλαν στην πραγματοποιήση της όμορφης αυτής εκδήλωσης, γι’ αυτό θα αναφέρουμε απλά και σιγανά τα ονόματα τους. Βαμβακάρη Ελπίδα, Γαβαθάς Γιάννης, Ξανθάκης Γάσπαρης, Τζαγάκης Γιάννης,Τσάμη Μαίρη, Σακελλαρίου Καρολίνα.Γιάμαν Κατιάννα, Βαρθαλίτης Ιωσήφ, Ρούσσος Γιώργος, Ρούσσου Μαρία, Φώσκολος Ισίδωρος, Πιτλιγγερ Σωτήρης,Ξενοπούλου -Βλασίδη Χριστίνα. Ολοι τους ήταν πρωταγωνιστές. Ρούλα Λάγιου

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 41

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΣΥΛΛΟΓΩΝ Σύλλογος Διαβητικών Ν. Δράμας

Eκστρατείες εκπαίδευσης Με την άφιξη της Άνοιξης ο Σύλλογος Διαβητικών Ν. Δράμας πάλι στις επάλξεις. Οι εκστρατείες εκπαίδευσης του Συλλόγου άρχισαν και πάλι! Πρώτη επίσκεψη αυτή τη φορά στο τοπικό διαμέρισμα του Δήμου της Δράμας στη Ν. Αμισσό. Το γραφείο του Συλλόγου Διαβητικών Ν. Δράμας επισκέφτηκε η Πρόεδρος του Πολιτιστικού Συλλόγου Ν. Αμισσού κ. Ελένη Κουταλοπούλου, η οποία ζήτησε από την Πρόεδρο κ. Πόλυ Τορούνογλου να επισκεφτεί ο Σύλλογος το χωριό προκειμένου να ενημερώσουν και να εκπαιδεύσουν τους κατοίκους αναφορικά με τον σακχαρώδη διαβήτη και να πραγματοποιήσουν μετρήσεις σακχάρου αίματος. Η πρόεδρος και τα μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου δέχτηκαν και η επίσκεψη πραγματοποιήθηκε στις 7 Απριλίου στο χωριό όπου λειτουργεί ο Πολιτιστικός Σύλλογος Ν. Αμισσού. Η αίθουσα ήταν κατάμεστη από κόσμο, διαβητικούς και μη. Η ενημέρωση περιελάμβανε απλά, κατανοητά πράγματα ώστε να μπορούν να τα εφαρμόσουν όλοι στην καθημερινή τους πράξη. Μετά την ενημέρωση που έκανε η Πρόεδρος, ακολούθησε συζήτηση με το κοινό. Τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν καθημερινά οι διαβητικοί και ιδιαίτερα σε περιοχές της περιφέρειας, όπως είναι η Ν. Αμισσός πολλά και μεγάλα. Γι’ αυτό η Πρόεδρος, κ. Πόλυ Τορούνογλου, προσπάθησε με κάθε δυνατό τρόπο να εξηγήσει πως μπορούν να ανταπεξέλθουν σε όλη αυτήν την οικονομική κρίση, πως μπορούν να είναι σωστά ρυθμισμένος ο διαβήτης τους. Πέρα από κάθε δυσκολία χρειάζεται να είμαστε ψύχραιμοι γιατί εμείς είμαστε αυτοί που θα κουμαντάρουμε την σωματική και ψυχική μας ισορροπία. Μετά τη λήξη της συζήτησης έγιναν μετρήσεις σακχάρου αίματος σε όλα τα άτομα που παραβρέθηκαν. Τα αποτελέσματα που βρέθηκαν δεν ήταν και πολύ ικανοποιητικά. Η εξήγηση ίσως κρύβεται Τίτλος: Πεταλούδες της αγάπης και στις δύσκολες μέρες που ζούμε στη χώρα μας. Πολίτες άλλου Ζωγραφική: Πόλυ Τορούνογλου κόσμου! Εύχομαι ολόψυχα πολλές ευχές, Καλή Ανάσταση στους Έλληνες και φώτιση στους Κυβερνώντες. Χριστός Ανέστη! Οι ευχές είναι φωτεινές σαν τ΄ αστέρια! Ας τις δεχτούμε με σεβασμό και αγάπη και ας προσπαθήσουμε να αναστηθούμε μέσα από τον λαβύρινθο που μας έχουν βάλει. Η Πρόεδρος Πόλυ Τορούνογλου

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 42

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΣΥΛΛΟΓΩΝ Σύλλογος Διαβητικών Χίου

Νέα διανομή δωρεάν τροφίμων Ο Σύλλογος Διαβητικών Χίου συνεχίζει το κοινωφελές έργο του και μέσα σε λίγους μήνες επανέλαβε μία ακόμη διανομή τροφίμων προς τα μέλη του που πλήττονται από την οικονομική κρίση. Έτσι, το Σαββάτο 23 Μαρτίου 2013 στα γραφεία του Συλλόγου στα Θυμιανά έγινε διανομή σε περισσότερα από 150 μέλη του Συλλόγου. Τα τρόφιμα αγοράστηκαν απευθείας από ανώνυμο δωρητή και ο οποίος εν συνεχεία τα παρέδωσε στον Σύλλογο μέσω χιώτικου Σούπερ Μάρκετ, καθώς ο Σύλλογος Διαβητικών δεν επιθυμεί να διαχειρίζεται ο ίδιος τις χορηγίες των ιδιωτών, αλλά όταν κάποιος επιθυμεί να δωρίσει ένα ορισμένο ποσό του ζητάει να το δώσει υπό μορφή αγαθών. Επίσης ο Σύλλογος Διαβητικών αγόρασε λαχανικά από Χιώτη Παραγωγό με χρήματα από το ταμείο του και τα διένειμε και αυτά στα μέλη του.

ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ ΣΥΛΛΟΓΩΝ

#102 #89

ΓλυκιάΖωή # 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 43

Σύλλογος Διαβητικών Ν. Ροδόπης

Εκδήλωση για την Παγκόσμια Ημέρα Υγείας Η 7η Απριλίου κάθε χρόνου έχει οριστεί, από την παγκόσμια κοινότητα, ως ΗΜΕΡΑ ΥΓΕΙΑΣ. Για το λόγο αυτό το Δ.Σ. του Συλλόγου Διαβητικών Ν. Ροδόπης, σε συνεργασία με τα Δ.Σ. άλλων πέντε συλλόγων που έχουν ως αντικείμενό τους την υγεία, αποφασίσαμε να διοργανώσουμε κοινή εορταστική εκδήλωση για την ημέρα αυτή. Η κοινή, αυτή, προσπάθεια συνεργασίας και συμπόρευσης συλλόγων που ανιδιοτελώς και σε εθελοντική βάση προσφέρουν τις υπηρεσίες τους σε συνανθρώπους τους που τις έχουν ανάγκη, στη δύσκολη σημερινή εποχή, χρειάζεται και ζητά τη στήριξη, τη συμπαράσταση και τη συμπαράταξη όλων μας. Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στην αίθουσα εκδηλώσεων του ιδρύματος Παπανικολάου την Κυριακή 7 Απριλίου 2013 και ώρα 7μ.μ. Ομιλητής ήταν ο Επίκουρος Καθηγητής του Δ.Π.Θ. αιματολόγος γιατρός κ. Κοτσιανίδης Ιωάννης με θέμα: Αιματολογικές διαταραχές σε ενήλικες. Η εκδήλωση ολοκληρώθηκε με μουσικό πρόγραμμα από την υπέροχη χορωδία των μαθητών του 3ου Γυμνασίου Κομοτηνής, η οποία πρόσφατα διακρίθηκε σε συνάντηση χορωδιών στην Καρδίτσα και προσφέρθηκε πρόθυμα να πάρει μέρος στην εκδήλωση. Στην εκδήλωση συμμετείχαν οι Σύλλογοι: Σύλλογος Στήριξης και Αποκατάστασης Καρδιοπαθών και Πρόληψης Καρδιοπαθειών, Σύλλογος Καρκινοπαθών και Φίλων «Δύναμη Ψυχής», Σύλλογος Ρευματοπαθών και Φίλων Θράκης «Κίνηση Ζωής», Σύλλογος Μέριμνας Α.με.α. Νοητικής Υστέρησης Ροδόπης «Άγιοι Θεόδωροι», Σύλλογος Οικογενειών και Φίλων από Νόσο Αλτσχάιμερ «Ο Λογος», Σύλλογος Διαβητικών «Γλυκός Κόσμος» και Εθελοντές Αιμοδότες Ροδόπης.

✂

Για περισσότερες πληροφορίες παρακαλούμε,να επικοινωνήσετε με την γραμματεία της Ομοσπονδίας μας στο τηλέφωνο 210-5201474 κα Κατερίνα Χαρίτου

MAΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ 2013

Η Πανελλήνια Ομοσπονδία Σωματείων - Συλλόγων Ατόμων με Σακχαρώδη Διαβήτη, είναι μια οργάνωση μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα. ΣΚΟΠΟΣ μας είναι η διασφάλιση των δικαιωμάτων των ατόμων με ΣΔ και η ενημέρωσή τους μέσω διαφόρων ημερίδων, συνεδρίων και της «ΓΛΥΚΙΑΣ ΖΩΗΣ».

Το περιοδικό που κρατάτε στα χέρια σας, διανέμεται δωρεάν στα μέλη των συλλόγων μας και όχι μόνο, χάρη στην ευγενική χορηγία των εταιρειών που διαφημίζονται στις σελίδες του. Για την κάλυψη όμως των ετήσιων εξόδων αποστολής του περιοδικού μας στο σπίτι σας, έχει ορισθεί η συμβολική ετήσια συνδρομή των 15,00 ΕΥΡΩ, με Ταχυδρομική Επιταγή. Σε περίπτωση που κάποιος κάνει εγγραφή στη μέση ή προς το τέλος του τρέχοντος ημερολογιακού έτους (και για να μην επιβαρύνεται με ολόκληρο το ποσό) η συμβολική τιμή είναι 3 ευρώ ανα τεύχος.

ΟΝΟΜΑ ΕΠΩΝΥΜΟ

ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ

Τ.Κ. ΠΕΡΙΟΧΗ ΤΗΛ. Όσοι βέβαια αναγνώστες μας, έχουν ήδη πληρώσει τα έξοδα αποστολής για το τρέχον έτος, μέσω Τραπέζης, θα συνεχίσουν να παραλαμβάνουν το περιοδικό μας για το έτος που έχουν πληρώσει.

Αγαπητοί μας φίλοι, συνεργάτες και υποστηρικτές, από σήμερα μπορείτε να μας βρείτε στο κανάλι κοινωνικής δικτύωσης και να ενημερώνεστε για όλες τις εξελίξεις γύρω από το Σακχαρώδη Διαβήτη και τα νέα της Ομοσπονδίας. Το μόνο που έχετε να κάνετε είναι «Like», στο Facebook.

http://www.facebook.com/pages/ GLIKIA-ZOI/110218945686592 http://www.glikos-planitis.gr

# 102 • ΜΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 46

ΔΙΑΤΡΟΦΗ

ΥΛΙΚΑ ΓΙΑ ΖΥΜΗ 500 γρ. Φιλέτα σολομού 100 ml φυσικό χυμό λεμονιού 10 γρ. Ανηθο, ψιλοκομμένο

ΣΟΛΟΜΟΣ ΨΗΤΟΣ

ΥΛΙΚΑ

EKTEΛΕΣΗ Τα βάζουμε σε ταψί, περιχύνουμε με το χυμό λεμονιού,πασπαλίζουμε με τον άνηθο και ψήνουμε στο γκρίλ ώσπου να ροδίσει η επιφάνεια τους. Προτεινόμενο γέυμα: Σολομός ψητός -150 γρ. Σάλτσα λαδολέμενο απλή -20 γρ. Ψωμί ολικής άλεσης – 30 γρ. Σαλάτα αντίδια - 200 γρ. Αχλάδι – 100 γρ.

1 μερίδα “σολομός ψητός” Θρεπτικά συστατικά Ενέργεια (θερμίδες) Υδατάνθρακες (γρ.) Πρωτείνες (γρ) Λίπη (γρ) Κορεσμένα λιπαρά οξέα (γρ) Μονοακόρεστα λιπαρά οξέα ( γρ) Πολυακόρεστα λιπαρά οξέα (γρ) Χοληστερόλη (mgr) Φυτικές ίνες (γρ) Na (mgr)

Σύσταση ανά μερίδα

Συνταγή για 3 μερίδες

150 gr 276 0,0 41,0 11,3 2,4 4,1 3,8 85,5 0,0 79,5

Ενέργεια (θερμίδες) Υδατάνθρακες (γρ.) Πρωτείνες (γρ) Λίπη (γρ) Κορεσμένα λιπαρά οξέα (γρ) Μονοακόρεστα λιπαρά οξέα (γρ) Πολυακόρεστα λιπαρά οξέα (γρ) Χοληστερόλη (mgr) Φυτικές ίνες (γρ) Na (mgr)

587 37,8 46,9 28,9 4,9 16,1 5,7 85,5 Θρεπτικά 10,4 συστατικά 288,7

# 102 • MΑΡΤΙΟΣ - ΑΠΡΙΛΙΟΣ σελ. 48

ΔΙΑΤΡΟΦΗ

Πηγή: Vita

ΜΠΙΦΤΕΚΙΑ

120 γρ κιμά 30 γρ. Γαλέτα 2 κ.γ. Ψιλοκομμένο μαιντανό 1 αυγό 2 κ.γ. Ελαιόλαδο 1 κρεμύδι

αλάτι – πιπέρι

ΥΛΙΚΑ

EKTEΛΕΣΗ Βάζετε σε λεκάνη τον κιμά,το ελαιόλαδο, τη γαλέτα, το μαιντανό, το αυγό, το αλάτι, το πιπέρι και το κρεμύδι (εάν θέλετε μπορείτε να το σωτάρετε πρώτα σε αντικολητικό τηγάνι). Πλάθετε τρία μπιφτέκια και τα ψήνετε στο γκρίλ.

Θρεπτικά συστατικά Ενέργεια (θερμίδες) Υδατάνθρακες (γρ.) Πρωτείνες (γρ) Λίπη (γρ)

430 8 30 63