ΧΙΟΣ ΤΟ ΝΗΣΙ ΤΗΣ ΜΑΣΤΙΧΑΣ, ΤΟ ΝΗΣΙ ΜΟΥ.
Πρόγραμμα πολιτιστικών θεμάτων Υπεύθυνη εκπαιδευτικός:Γεωργία Καλούπη Συμμετέχουσα εκπαιδευτικός: Καλλιόπη Ποριώτη 11ο Νηπιαγωγείο Χίου Σχολικό έτος 2016-2017
σελ. 1
ΑΙΤΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Με αφετηρία την διήγηση μιας ιστορίας στα παιδιά με τίτλο « Χίος, το νησί της μαστίχας, το νησί μου», τα παιδιά θα ξεκινήσουν ένα ταξίδι πίσω στο χρόνο για να γνωρίσουν το πανέμορφο αυτό νησί του Αιγαίου Πελάγους μέσα από πολλούς διαφορετικούς τομείς, να αναγνωρίσουν την μοναδικότητα του τόπου τους και να ευαισθητοποιηθούν σχετικά με τα πολιτιστικά του στοιχεία. Βασικός μας στόχος είναι τα παιδιά να ανταλλάξουν γνώσεις κι εμπειρίες και να δουν μέσα από το πρίσμα της ιδιαιτερότητας του τόπου μας πως ο τοπικός χαρακτήρας και οι συνθήκες διαμορφώνουν τον τοπικό πολιτισμό. Και όλα αυτά μέσα από την επικοινωνία, την συνεργασία, την αλληλεπίδραση των παιδιών στα πλαίσια της διαθεματικότητας όπου θα συμμετάσχουν σε δραστηριότητες που τα ενδιαφέρουν, θα μοιραστούν τις εμπειρίες τους , θα γνωρίσουν την πολιτιστική τους κληρονομιά την οποία θα μάθουν να σέβονται, να προστατεύουν και να συνεχίζουν. Χρονική διάρκεια του προγράμματος: 4 μήνες
ΣΤΟΧΟΙ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ
Να διερευνήσουν τις γνώσεις τους για το νησί μας στα πεδία που αφορούν την γεωγραφική θέση, την ιστορία, την οικονομία, την ιστορία, την τέχνη, τα ήθη και έθιμα. Να ερμηνεύσουν γενικά στοιχεία του κόσμου που τα περιβάλλει μέσα από διαδικασίες παρατήρησης και περιγραφής, σύγκρισης και ταξινόμησης. Να μετρούν χρησιμοποιώντας συμβατικές μονάδες σύγκρισης και να εκτελούν απλές μαθηματικές πράξεις. Να βελτιώσουν και να εμπλουτίσουν τον προφορικό τους λόγο Να κατανοήσουν την έννοια της ιδιαίτερης πατρίδας Να αναπτύξουν την κινητικότητα τους, την συνεργατικότητα και την υπευθυνότητα μέσα από τα παιχνίδια Να δημιουργηθεί κλίμα φιλίας και ενθάρρυνσης των νηπίων στην ομαδική εργασία Να εκφραστούν με τρόπο δημιουργικό και να νιώσουν την χαρά της προσωπικής δημιουργίας Να χρησιμοποιήσουν τον υπολογιστή ως εργαλείο αναζήτησης πληροφοριών, ανακάλυψης και διερεύνησης Να χρησιμοποιούν κάποια ψηφιακά εργαλεία για να εκφραστούν και να αλληλεπιδράσουν
σελ. 2
ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Διαθεματική προσέγγιση Εργασία σε ομάδε. Μέθοδος ερωταποκρίσεων. Καταιγισμός ιδεών- συζήτηση. Παιχνίδι ρόλων- πολλαπλοί τρόποι έκφρασης. Καταγραφές. Αξιοποίηση των άμεσων βιωματικών εμπειριών των παιδιών. Εγγραμματισμός εικόνας και υλικών. Αφήγηση –ανάγνωση κειμένων. Κατασκευέςδημιουργίες για ανάπτυξη μεταγνωστικής ικανότητας
Α ΦΑΣΗ: Προβληματισμός- διερεύνηση πρότερων εμπειριών και γνώσεων Με αφορμή την επίσκεψη της Χίου-κούκλας στο σχολείο η οποία μας συστήνεται και μας διαβάζει την ιστορία της και μας δείχνει και τις αντίστοιχες εικόνες στον διαδραστικό πίνακα εισάγουμε τον προβληματισμό στα παιδιά . Τα παιδιά παρακολουθούν με ενδιαφέρον την ιστορία που θα δώσει το έναυσμα για να ξεκινήσουν το ταξίδι της γνώσης για το νησί μας. Αποτυπώνουν στον διαδραστικό πίνακα τις πρώτες τους εμπειρίες και σκέψεις.
Δραματοποιούν τις Αγγελούδες- κοπέλες που μοιάζουν με νεράιδες αλλά και με αγγέλους- που μένουν στα σύννεφα και δίνουν την μαγική βροχή.
σελ. 3
Ένα κορίτσι φέρνει από το σπίτι φύλλα από ελιά, πορτοκαλιά και σχίνο. Αφού τα παρατηρούν τα παιδιά, τα μυρίζουν, τα αγγίζουν τα τοποθετούν στην μικρογραφία της Χίου που κάνουν ανάλογα με το τμήμα του νησιού που ευδοκιμούν περισσότερο
Β ΦΑΣΗ ΥΛΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ Χωρίζονται σε ομάδες και η καθεμιά διαλέγει μια εικόνα σχετική με την ιστορία που άκουσαν. Στην συνέχεια περιγράφουν τις εικόνες τους και τις βάζουν στην σειρά εξελικτικά αναδιηγούμενα την ιστορία.
σελ. 4
ΠΑΡΑΛΛΑΓΗ Το κάθε παιδί ατομικά τοποθετεί τις εικόνες στην σειρά ανάλογα με την εξέλιξη της ιστορίας.
Παιχνίδι μνήμης: Ποια εικόνα λείπει;
Σε ομάδες των 2 παιδιών συνεργάζονται και φτιάχνουν το παζλ εικόνων που έχουν να κάνουν με την Χίο.
σελ. 5
Μετά λύνουν γρίφους που αντιστοιχούν στα παζλ που έχουν
Η νηπιαγωγός διαβάζει και δείχνει τις εικόνες από το βιβλιαράκι "Ο Μαστιχούλης, το δεντράκι που πληγώνουμε", το οποίο υπάρχει στην βιβλιοθήκη του σχολείου μας (δημιουργία παιδιών παλιότερων ετών). Τα παιδιά μαθαίνουν πως από το δεντράκι με το μικρό φυλλαράκι βγαίνει η μαστίχα και ακούν και κάποιες άγνωστες για τα περισσότερα λέξεις.
Παιχνίδι: Τρίλιζα
σελ. 6
Παιχνίδι του κρυμμένου θησαυρού με βάση την ιστορία της Χίου και με την βοήθεια της Χιόνης. Ο θησαυρός βρίσκεται σε ένα μικρό μπαουλάκι. Η αγωνία όμως των παιδιών δεν τελειώνει. Πρέπει να σκεφτούν τι μπορεί να έχει κρύψει η Χιόνη που κατοικεί στο κάστρο της Χίου και να το ζωγραφίσουν στο σπίτι τους. Για να δούμε τι ιδέες θα έχουν τα παιδιά
σελ. 7
Τα παιδιά την Δευτέρα φέρνουν στο σχολείο τις ζωγραφιές- ιδέες τους. Κάποια ζωγράφισαν και την απάντηση (μαστίχα).
Το μπαούλο ανοίγει και τα παιδιά βλέπουν με μεγάλη έκπληξη το περιεχόμενο του. Πιάνουν το μαστίχι, το μυρίζουν, γεύονται την τσίχλα. Μαθαίνουν για την χρήση κι την χρησιμότητα του μαστιχιού. ΄ Έτσι είμαστε έτοιμοι να επισκεφτούμε το Κέντρο Περιβαλλοντικής εκπαίδευσης στην Κλειδού για να παρακολουθήσουμε ένα πρόγραμμα με θέμα το σχινάκι της μαστίχας.
σελ. 8
Επισκεπτόμαστε το ΚΠΕ Ομηρούπολης. Παρακολουθούμε μια βιντεοπροβολή που μας πληροφορεί για τον τρόπο καλλιέργειας του σχίνου και τον τρόπο παραγωγής του μαστιχιού. Επίσης για την χρήση και χρησιμότητα του μαστιχιού στην ζωή μας.
Φτιάχνουμε όλοι μαζί ένα γλυκό με μαστίχι και το τρώμε με απίστευτη όρεξη
σελ. 9
Βλέπουμε από κοντά όσα είδαμε στην βιντεοπροβολή σχετικά με το μαστίχι
Και φτάνει η ώρα της προσομοίωσης που όλοι περιμένουμε. Γινόμαστε μαστιχοκαλλιεργητές και βιώνουμε άμεσα τον τρόπο καλλιέργειας του σχίνου. Οι εντυπώσεις μας μοναδικές.
σελ. 10
Το αναμνηστικό μας!
Επισκεπτόμαστε το Ναυτικό Μουσείο και βλέποντας όλα τα εκθέματα του χώρου, κατανοούμε ότι η θάλασσα ήταν και είναι σημαντικός παράγοντας ανάπτυξης του νησιού μας
σελ. 11
ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΣΤΗΝ ΔΑΝΕΙΣΤΙΚΗ ΒΙΒΛΙΟΘΗΚΗ ΤΗΣ ΧΙΟΥ Τα παιδιά επισκέπτονται την δανειστική βιβλιοθήκη του νησιού μας. Είναι μια σπουδαία ευκαιρία επαφής των παιδιών με την πολιτιστική κληρονομιά του τόπου μας μέσα από τα εκθέματα που υπάρχουν στην βιβλιοθήκη
Μαθαίνουμε τις διάφορες ιστορικές περιόδους του νησιού μέσα από πίνακες που στολίζουν την βιβλιοθήκη
σελ. 12
Επισκεπτόμαστε το Λαογραφικό Μουσείο Καλλιμασιάς . Το μουσείο αναπαριστάνει ένα μικρό παραδοσιακό χωριό και τα παιδιά έχουν την ευκαιρία να έρθουν σε επαφή με την πολιτιστική παράδοση του νησιού μας. Κάποιες ενδεικτικές φωτογραφίες από την επίσκεψη στο Μουσείο
Τα παιδιά μετά την ξενάγηση τους στο χώρο του Μουσείου, ντύνονται με παραδοσιακές στολές και ζωντανεύουν στιγμές από το παρελθόν. Όλο το φωτογραφικό λεύκωμα των παιδιών υπάρχει στο παρακάτω σύνδεσμο με την βοήθεια του ψηφιακού εργαλείου MIXBOOK
σελ. 13
https://www.mixbook.com/photo-books/interests/23-1-2017-copy15648371?vk=mK4wXkUjgU Τα παιδιά δημιουργούν την δική τους ιστορία και της δίνουν την μορφή βιβλίου. Την εικονογράφηση την έχουν αναλάβει προσωπικά τα ίδια. Η ιστορία υπάρχει στον παρακάτω σύνδεσμο.
https://issuu.com/29782/docs/____________________________________bdebc1a 2ec42f0
Τα παιδιά δημιουργούν για την βιβλιοθήκη τους ένα λεύκωμα με φωτογραφίες από το Μουσείο. Κάτω από κάθε φωτογραφία γράφουν και την αντίστοιχη λέξη
σελ. 14
Με αφορμή την παλιά ζυγαριά που είδαμε στο Μουσείο, τα παιδιά παίζουν με την ζυγαριά που έχουμε στο σχολείο πολλά μαθηματικά παιχνίδια. Αρχικά με ξύλινα αντικείμενα και μετά με καπάκια.( Βαρύτερο, ελαφρύτερο, το ίδιο βάρος, τόσαόσα, πράξεις: πρόσθεση- διαίρεση)
Τα παιδιά δουλεύουν τον πηλό και φτιάχνουν πήλινα αντικείμενα
σελ. 15
Μαθαίνουν γιατί το Αιγαίο Πέλαγος ονομάστηκε έτσι. Η νηπιαγωγός τους διαβάζει το παραμύθι "Θησέας η μάχη με το Μινώταυρο". Την ίδια ιστορία την παρακολουθούν και στον διαδραστικό πίνακα Τα παιδιά αποτυπώνουν τις γνώσεις τους στο χαρτί.( ενδεικτικές δουλειές)
σελ. 16
Τα παιδιά παίζουν παραδοσιακά παιχνίδια Κατασκευάζουν μια χάρτινη σαιτα και κάνουν αγώνες. "Ποια σαιτα θα πάει πιο μακρυά από την άλλη. Ο νικητής κερδίζει κουφετάκια". Ποια σαιτα θα πάει πιο μακρυά από την άλλη; Πεντόβολα Τρίλιζα με πετρούλες
Αμπάριζα Η κυρά πινακωτή Πετάει πετάει Καλημέρα Βασιλιά Η τυφλόμυγα Περνά περνά η μέλισσα Τα παιδιά φτιάχνουν μια πάνινη μπάλα με κουρέλια και παίζουν με την μπάλα Το ρολόι Το σχοινάκι Η κολοκυθιά
Η σβούρα Οι αλογόμαξες Τα παιδιά κατασκευάζουν βαρκούλες με το χαρτί και παίζουν παιχνίδια Τα κύματα ( ανά δυο παιδιά φυσούν την βαρκούλα που πρέπει να ακολουθήσει μια διαδρομή -κύματα- και να φτάσει γρηγορότερα στην θάλασσα)
Η τυφλόμυγα Το μαντηλάκι Η σφεντόνα Το κουφό τηλέφωνο Από που ακούγεται ο ήχος Γκαζοντενεκέδες Μπίλιες
Τα παιδιά δημιουργούν ένα βίντεο με όλα τα παραδοσιακά παιχνίδια που έπαιξαν στο σχολείο ζωντανεύοντας μια πιο αθώα εποχή!!
https://www.youtube.com/watch?v=FWdfIaQMVjY
σελ. 17
Τα παιδιά συγκρίνουν τα παλιά παιχνίδια με τα σημερινά και απαντούν στην ερώτηση: "Σας αρέσουν τα παλιά παιχνίδια και αν ναι γιατί;"
Ζωγραφίζουν το ή τα παιχνίδια που τους άρεσαν περισσότερο
σελ. 18
Παίζουν το αυτοσχέδιο επιτραπέζιο παιχνίδι "Ποια βαρκούλα θα φτάσει γρηγορότερα στο λιμάνι της Χίου" Παίζεται και με πιόνια και με βαρκούλες.
Τα παιδιά δημιουργούν το δικό τους παραμύθι με αφορμή τα παραδοσιακά παιχνίδια.Το μήνυμα του παραμυθιού που βρίσκεται στον παρακάτω σύνδεσμο είναι ότι κανένα παιχνίδι δεν έχει αξία αν δεν μπορείς να το μοιραστείς με φίλους. Η εικονογράφηση είναι των ίδιων των παιδιών και στολίζει την βιβλιοθηκούλα του σχολείου μας. https://issuu.com/29782/docs/____________________________________8741117 614615c
Επισκεπτόμαστε το CITRUS με την πολύτιμη βοήθεια της νηπιαγωγού Λένας Κοκκίνου η οποία συνεργάζεται με το ΚΠΕ Ομηρούπολης. Μας ξεναγεί στους χώρους του και μας λέει πολλές πληροφορίες για αυτό.
σελ. 19
Την προηγούμενη ημέρα από την επίσκεψη συζητάμε με τα παιδιά και καταγράφουμε στο χαρτί τις προτάσεις και ιδέες τους σχετικά με το τι περιμένουμε να δούμε στο citrus. Την ημέρα της επίσκεψης παρατηρούμε προσεκτικά και αν δούμε πράγματα που περιμένουμε να δούμε και το σημειώνουμε. Την επόμενη ημέρα κάνουμε ανατροοδότηση με τα παιδιά και σε όσα είδαμε κολλάμε δίπλα μια χαρούμενη φατσούλα. Σε αντίθετη περίπτωση κολλάμε λυπημένη φατσούλα.
σελ. 20
Την επόμενη ημέρα ζωγραφίζουμε το CITRUS με όλα όσα είδαμε εκεί και μας έκαναν εντύπωση Έτοιμο το κτήμα. Είναι καταπληκτικό!
σελ. 21
Και επειδή μας άρεσε και το σκιάχτρο που είδαμε στο κτήμα φτιάξαμε το δικό μας και το τοποθετήσαμε και αυτό στην αφίσα μας να την ομορφήνει!
Ζωγραφίζουν ατομικά τις εντυπώσεις τους από την επίσκεψη στο citrus ( ενδεικτικές ζωγραφιές).
σελ. 22
Ζωγραφίζουμε πόρτες και μάγκανα του κάμπου
Αυτοσχέδιο παιχνίδι "Βόλτα στο citrus". H ιδέα ήταν από το υλικό που μας δόθηκε από το ΚΠΕ Ομηρούπολης. Πως παίζεται: Τα παιδιά προχωρούν τόσα βήματα όσα δείχνει το ζάρι. Αν πέσουν πάνω σε εικόνα από το citrus τα παιδιά κερδίζουν από ένα πορτοκάλι. Νικάει το παιδί που φτάνει πρώτο στο τέλος του περιβολιού αλλά και εκείνο που έχει συγκεντρώσει τα περισσότερα πορτοκάλια
σελ. 23
Zωγραφίζουν τα πορτοκάλια του κάμπου.
Συζητάμε για το κάστρο της Χίου, τον λόγο που κατασκευάστηκε και την μεγάλη σημασία του για την οικονομική ζωή του νησιού αλλά και για την ασφάλεια που πρόσφερε στους κατοίκους Μαθαίνουμε για τις βίγλες, τους βιγλάτορες και τον τρόπο που συνδέονταν οι βίγλες με το κάστρο της Χίου.
σελ. 24
Τα παιδιά χωρίζονται σε ομάδες και δουλεύουν πάνω στο κάστρο. 1Η ΟΜΑΔΑ Μια ομάδα παιδιών κατασκευάζει το κάστρο της Χίου με τουβλάκια. Μάλιστα έχουν και ένα σχέδιο του κάστρου και το ακολουθούν κατά την δημιουργία του. Η κατασκευή ολοκληρώνεται με την δημιουργία ενός πειρατικού καραβιού που φαίνεται στην θάλασσα.
2η ΟΜΑΔΑ Τα παιδιά βάφουν με δαχτυλομπογιές χάρτινα ρολά και φτιάχνουν βίγλες.
σελ. 25
3Η ΟΜΑΔΑ Κατασκευάζουν μικρά κάστρα απ'ο χαρτόκουτες
4 ΟΜΑΔΑ
Παίζουν το αυτοσχέδιο παιχνίδι: 'Θα φτάσει το πειρατικό καράβι στην Χίο;" Οδηγίες: Τα παιδιά ανάλογα με το ζάρι τους προχωρούν. Όταν φτάσουν πάνω σε έναν θησαυρό ξναπαίζουν. Όταν φτάσουν πάνω σε ένανκαρχαρία χάνουν την σειρά τους.
σελ. 26
Τα παιδιά δημιουργούν ένα κάστρο με αντικείμενα που υπάρχουν μέσα στην τάξη και ζωντανεύουν την ιστορία με τους πειρατές, τις βίγλες, τους βιγλάτορες και το κάστρο.
σελ. 27
Φτιάχνουν βοτσαλωτά
.Ζωγραφίζουν το κάστρο της Χίου
σελ. 28
Ζωγραφίζουν βίγλες
Τα παιδιά βλέπουν στον διαδραστικό πίνακα τον πίνακα του ζωγράφου Paul Klee με τίτλο: "το κάστρο και ο ήλιος"
σελ. 29
Και με ξύλινα σχήματα δίνοντας του τρισδιάστατη μορφή
Τα παιδιά ζωγραφίζουν μωσαικά
Συζητώντας τα έθιμα της Χίου, μαθαίνουν τα παιδιά για το ταλήμι, έναν πολεμικό χορό από δυο εκπροσώπους του ΜΕΟΘ.. Ακούν την ιστορία του εθίμου και παίρνουν απαντήσεις στα ερωτήματα τους.
σελ. 30
Παρακολουθούν τον πολεμικό χορό με μεγάλο ενδιαφέρον. https://www.youtube.com/watch?v=0TRAFIcLGJ8 Τα παιδιά μαθαίνουν τα βήματα του χορού πρώτα σε μικρές ομάδες και μετά χορεύουν όλα μαζί. https://www.youtube.com/watch?v=wGJHqP3IsyE Τα παιδιά αναπαριστούν το έθιμο με το δικό τους τρόπο και με μεγάλο ενθουσιασμό https://www.youtube.com/watch?v=1W0SK4f6bp0 Ζωγραφίζουν τις εντυπώσεις τους ( ενδεικτικές ζωγραφιές)
Στο τέλος της ημέρας γίνονται πειρατές και πειρατίνες για να θυμούνται την υπέροχη εμπειρία τους.
σελ. 31
Τα παιδιά ακούν το παραμύθι "Η Χιόνη και το κάστρο της Χίου" που σχετίζεται με την ιστορία του κάστρου. Δημιουργός του παραμυθιού είναι η προισταμένη του νηπιαγωγείου μας Πόπη Ποριώτη Τα παιδιά ζωγραφίζουν το παραμύθι
σελ. 32
Παρακολουθούν το παραμύθι σε βιντεοπροβολή και το αναδιηγούνται
Δραματοποιούν σκηνές του με φαντασία και πρωτοτυπία
Σύμφωνα με το παραμύθι λύνουν σε μικρές ομάδες τους γρίφους του παραμυθιού
σελ. 33
Και τα παιδιά βοηθούν τους ήρωες του παραμυθιού να ξανασυναντηθούν και να είναι ευτυχισμένοι
Φτιάχνουν πανοπλίες και σπαθιά. Και η πριγκίπισσα δίνει το αξίωμα του ιππότη στα γενναία παλικάρια.
Συζητάμε για τον μεγάλο σεισμό που έγινε στην Χίο και προκάλεσε τρομερή καταστροφή στο νησί. Κάνουμε αναπαράσταση του σεισμού με σπίτια από χαρτόκουτες που φτιάξαμε γιαυτό τον σκοπό
σελ. 34
Ήρθαν στο νησί μετά μηχανικοί, τεχνίτες, εργάτες και ξανάφτιαξαν τα σπίτια και τα έκαναν αντισεισμικά. Μια ομάδα παιδιών βάζει τα σπίτια στην σειρά από το 0-10.
Στην συνέχεια κάνουν το ίδιο πράγμα και στον διαδραστικό πίνακα με επιτυχία.
Μαθηματικό πρόβλημα: Μετρούν τα σπιτάκια(5) και τα παιδάκια(10) "Πόσα παιδάκια πρέπει να μπουν σε κάθε σπιτάκι και να έχουν όλα το σπιτάκι τους;" Τα παιδιά απαντούν 2
σελ. 35
Παραλλαγή: Μετρούν τα σπιτάκια(3) και τα παιδάκια(9) "Πόσα παιδάκια πρέπει να μπουν σε κάθε σπιτάκι και να έχουν όλα το σπιτάκι τους;" Τα παιδιά απαντούν 3
ΤΟ ΕΘΙΜΟ ΤΟΥ ΑΓΑ ΤΩΝ ΜΕΣΤΩΝ Έρχεται στην τάξη μας ο Αγάς των Μεστών και μας δίνει πληροφορίες γιαυτό το πολύ παλιό και αστείο έθιμο των Αποκριών που γίνεται κάθε Καθαρή Δευτέρα στα Μεστά. Στην συνέχεια με τους βοηθούς του, τον εισαγγελέα και τον ταμία το ζωντανεύουν και δικάζουν τα παιδιά. Η ποινή είναι χρηματικό πρόστιμο.
σελ. 36
Τα παιδιά παίρνουν την θέση του αγά και δικάζουν και αυτά με την σειρά τους με πολύ αστείο τρόπο.
Ζωγραφίζουν τις εντυπώσεις τους από την επίσκεψη του αγά και την αναπαράσταση του εθίμου μέσα στην τάξη.
σελ. 37
ΕΠΙΣΚΕΨΗ ΤΟΥ ΧΙΩΤΗ ΖΩΓΡΦΟΥ ΜΠΑΜΠΗ ΚΟΙΛΙΑΡΗ ΣΤΟ ΣΧΟΛΕΙΟ Μας επισκέπτεται ο κύριος Μπάμπης Κοιλιάρης για να γνωρίσουμε τους πίνακες του με θέμα την Χίο.
Βλέπουμε ένα αφιέρωμα με πληροφορίες για τον ίδιο που είχαν κάνει παλιότερα παιδιά του σχολείου μας
Μας παρουσιάζει έργα του με μολύβι και με χρώμα και γινόμαστε μικροί ντέντεκτιβ. Παρατηρούμε τους πίνακες του και αναζητάμε διάφορες λεπτομέρειες. Περιγράφουμε τι εικονίζει ο πίνακας, φανταζόμαστε τι συνέβη πριν και μετά στον πίνακα, κάνουμε μαθηματικά, μιλάμε για τους συνδυασμούς χρωμάτων κτλ.
σελ. 38
Ζωντανεύουμε με κινήσεις, το σώμα μας και την φωνή μας τους πίνακες.
Ο κύριος Μπάμπης μας μαθαίνει ντα μυστικά της ζωγραφικής και δημιουργούμε τέλεια έργα.
Κάνουμε μια μικρή έκθεση με τα έργα μας μe την βοήθεια του ψηφιακού εργαλείου animoto https://animoto.com/play/hc1wr1qVfwXtWnILH1IKEQ
Τα παιδιά δημιουργούν το δικό τους εικαστικό αποτέλεσμα με πρότυπο το έργο "ΗΛΙΟΣ" του χιώτη καλλιτέχνη Νίκου Γιαλούρη
σελ. 39
ΕΘΙΜΑ ΤΟΥ ΠΑΣΧΑ ΤΑ ΛΑΖΑΡΑΚΙΑ
σελ. 40
Γνωριμία με το Πυργί Eπισκεπτόμαστε το Πυργί της Χίου, εκπαιδευτικοί, γονείς, παιδιά στα πλαίσια εκπαιδευτικής εκδρομής για την γνωριμία με τα καστροχώρια του νησιού μας. Περπατάμε στα σοκάκια του μαθαίνουμε για την πολεοδομική του διάρθρωση, την αρχιτεκτονική του μορφή και την οχυρωματική του διάταξη η οποία είναι αντιπροσωπευτική για την αντιμετώπιση των εχθρικών επιδρομών από τους κατοίκους του νησιού. Παρατηρούμε επίσης και τα περίφημα «ξεστά» ή «ξυστά» που είναι παντού· στους τοίχους των σπιτιών, στις καμάρες, στα μπαλκόνια, κάτω από τα μπαλκόνια .Το «ζωγραφιστό χωριό», όπως το αποκαλούν πολλοί είναι το μεγαλύτερο μεσαιωνικό χωριό του νησιού μας
σελ. 41
Στην συνέχεια επισκεπτόμαστε το Μουσείο της Μαστίχας που βρίσκεται κοντά στο Πυργί. Στο Μουσείο μαθαίνουμε πολλές πληροφορίες για την καλλιέργεια της μαστίχας, το μάζεμα της, την επεξεργασία της. τους τρόπους χρήσης της, την συμβολή της στην τοπική οικονομία κτλ.
σελ. 42
Πηγαίνουμε στο ανοικτό χώρο του Μουσείου και βλέπουμε από κοντά μαστιχόδεντρα, τα αγγίζουμε , τα μυρίζουμε, βρίσκουμε και μαστίχι. Μοναδική εμπειρία
Στην ειδικά διαμορφωμένη αίθουσα του Μουσείου για πολυδραστηριότητες δημιουργούμε την εικαστικό Δέσποινα Καλαγκιά ένα στεφάνι με κλαδιά μαστίχας.
σελ. 43
Δημιουργούμε ένα μαστιχόδεντρο με ανακυκλώσιμα υλικά
σελ. 44
Ζωγραφίζουμε τα δικά μας ξυστά
Χορεύουμε παραδοσιακούς χορούς από την Χίο
σελ. 45
Γ ΦΑΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ 1. Αρχική Αξιολόγηση Διαπίστωση του επιπέδου εμπειριών και γνώσεων των παιδιών, κατά την διερευνητική συζήτηση που πραγματοποιήθηκε μετά την παρακολούθηση ενός βίντεο στον διαδραστικό πίνακα, το οποίο δημιούργησε ανάμεικτα συναισθήματα στα παιδιά. Δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση και προτεραιότητα στην προσαρμογή του προγράμματος στις δυνατότητες και ιδιαιτερότητες της ηλικίας των παιδιών μας.
2. Διαμορφωτική Αξιολόγηση Σταδιακή αξιολόγηση των όσων μάθαμε μέσα από τις δραστηριότητες μας. Μετά από κάθε δραστηριότητα, ακολουθεί συζήτηση όπου καλούνται τα παιδιά να καταθέσουν εμπειρίες, παρατηρήσεις, συναισθήματα, δίνοντας έτσι την ευκαιρία για αναστοχασμό. Βοηθάμε τα παιδιά να αξιολογήσουν όλα όσα μάθανε μέσα από ερωτήσεις αναστοχασμού ( τι έμαθα, τι μου άρεσε, τι δεν μου άρεσε κλπ) και εξάγουμε συμπεράσματα, ώστε να διαπιστώσουμε το βαθμό ενδιαφέροντος και ανταπόκρισης των παιδιών. 3. Τελική Αξιολόγηση Σχεδιάσαμε κι οργανώσαμε το συγκεκριμένο πρόγραμμα έχοντας ως βασική αρχή ότι οι μαθητές « δεν μαθαίνουν όλοι με τον ίδιο τρόπο» και ότι η ομαδοσυνεργατική μάθηση οδηγεί στην ανακάλυψη και την αλληλεπίδραση. Σταθήκαμε δίπλα στα παιδιά βοηθοί, συνδιερευνητές, καθοδηγητές, εμψυχωτές, διαμεσολαβητές μεταξύ της προϋπάρχουσας και της νέας γνώσης. Προσφέραμε ένα πλούσιο σε ερεθίσματα παιδαγωγικό περιβάλλον και προσπαθούσαμε συνεχώς να μεταφέρουμε τα κοινωνικά και πολιτιστικά μηνύματα που διαπραγματευόμαστε, στο επίπεδο των μικρών μαθητών, ώστε να τα βοηθήσουμε να τα κατακτήσουν. Βασιστήκαμε κυρίως στο παιχνίδι, σε κάθε του μορφή ( κοινωνικό, συμβολικό, φανταστικό, επικοινωνίας και συναλλαγής, επιτραπέζιο, επιδαπέδιο, παραδοσιακό, συνεργατικό κλπ) και δώσαμε στα παιδιά η δυνατότητα να εκφραστούν και να δημιουργήσουν με πολλαπλούς τρόπους έκφρασης, ανεξάρτητα από το μαθησιακό τους προφίλ.
σελ. 46
Σε όλο το πρόγραμμα τα παιδιά ήταν πρωταγωνιστές. Τα ενδιαφέροντα κι οι προτιμήσεις τους κυριάρχησαν. Οι ιδέες και οι ερωτήσεις τους ήταν οι νικήτριες δυνάμεις. Τα παιδιά ήταν εκείνα που έθεσαν στόχους ,επέλεξαν δραστηριότητες, σχεδίασαν πορείες μάθησης. Προετοίμασαν και πραγματοποίησαν εξορμήσεις στο ευρύτερο κοινωνικό και φυσικό περιβάλλον, συγκέντρωσαν πληροφορίες από άμεσες πηγές για κάποιο σκοπό, διαχειρίστηκαν τις πληροφορίες. Προσπάθησαν να δώσουν εξηγήσεις, αναζήτησαν την αιτία, εκφράστηκαν και κοινοποίησαν τις ιδέες τους με πολλούς τρόπους ( συζήτηση, δραματοποίηση, ζωγραφική κλπ) Το κάθε παιδί συμμετείχε σύμφωνα με τον δικό του τρόπο και ρυθμό , βίωσε αυθεντικές και προκλητικές εμπειρίες του κι έγινε μέτοχος της επιτυχίας που συνεπάγεται η προσέγγιση της γνώσης, που συνδέει αβίαστα τη μάθηση με την διδασκαλία. Εργάστηκαν, είτε ομαδικά, είτε σε μικρές ομάδες κι είχαν την ευκαιρία να κάνουν παρατηρήσεις, να βρουν πληροφορίες από βιβλία η το διαδίκτυο, να προβληματιστούν, να καταγράψουν όσα έμαθαν με διάφορους τρόπους έντυπα ή ηλεκτρονικά. Απέκτησαν πολλές γνώσεις, εμπειρίες, τις οποίες εξέφρασαν μέσα από την δραματοποίηση, το συμβολικό και το θεατρικό παιχνίδι. Τους δόθηκε η ευκαιρία να εκφραστούν καλλιτεχνικά μέσω των εικαστικών και ν’ αποδώσουν τις σκέψεις, τις ιδέες και τα συναισθήματά τους πειραματιζόμενα με διάφορες τεχνικές και υλικά. Η τάξη μεταμορφώθηκε σε χώρο έρευνας, μάθησης, ανάπτυξης δημιουργικότητας, κριτικής ικανότητας και αξιοποίησης όλων των μορφών τέχνης. Η επαφή με τον Η/Υ είτε ως μέσο αναζήτησης, είτε ως μέσο πρόκλησης μεταγνωστικού αναστοχασμού. Έκανε τη γνώση πιο παιγνιώδη κι ευεργετική από μέρους των παιδιών και τα βοήθησε να μυηθούν στις νέες τεχνολογίες. Οι στόχοι που είχαμε θέσει αρχικά επιτεύχθησαν.
Δυο δραστηριότητες με αντροφοδοτικό-αξιολογικό χαρακτήρα
σελ. 47
Τα παιδιά κάνοντας ζωγραφίζουν όσα έχουν μάθει κατά την διάρκεια του προγράμματος ζωγραφίζουν και δημιουργούν την ιστορία του νησιού τους μέσα από τις ζωγραφιές τους.
σελ. 48
Μας επισκέπτεται στο νηπιαγωγείο η νεραιδα των λουλουδιών και παίζουμε μαζί της το παιχνίδι των ερωτήσεων. Τα παιδιά χωρίζονται σε 2 ομάδες που κάθονται απέναντι η μια από την άλλη. Παίζουν ανά 2 κάθε φορά. Η νεράιδα κάνει μια ερώτηση και όποιο παιδί γνωρίζει την απάντηση σηκώνεται, χτυπάει το σφυράκι κάτω και λέει την απάντηση. Αν είναι σωστή κερδίζει η ομάδα του, διαφορετικά κερδίζει η άλλη ομάδα. Νικήτρια είναι η ομάδα με τις περισσότερες σωστές απαντήσεις. Οι ερωτήσεις περιλαμβάνουν ότι έχουν μάθει τα παιδιά κατά την διάρκεια του προγράμματος και έχουν διαβαθμισμένη δυσκολία.
σελ. 49
Οι νικητές κερδίζουν παγωτά
ΤΡΟΠΟΙ ΔΙΑΧΥΣΗΣ ΤΩΝ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΩΝ Το πρόγραμμα ολόκληρο αναρτήθηκε στην ιστοσελίδα του σχολείου http://11nipchios.weebly.com/ Στο τέλος του προγράμματος πραγματοποιήθηκε ενημερωτική συνάντηση με τους γονείς.
σελ. 50