Όχι στη βία

Όχι στη βία, ναι στη διαφορετικότητα και στη φιλία

Πρόγραμμα Αγωγής Υγείας Υπεύθυνη εκπαιδευτικός:Γεωργία Καλούπη Συμμετέχουσα εκπαιδευτικός: Καλλιόπη Ποριώτη 11ο Νηπιαγωγείο Χίου Σχολικό έτος 2016-2017 1

Εκπαιδευτικό πρόβλημα: Στόχος του νηπιαγωγείου είναι να γίνουν τα παιδιά δεκτικά σε έννοιες όπως η διαφορετικότητα, ο αμοιβαίος σεβασμός, η αλληλεγγύη, η αποδοχή και να αρχίσουν να τα εφαρμόζουν στη καθημερινότητα τους. Με το συγκεκριμένο πρόγραμμα τα παιδιά θα κατανοήσουν τις διάφορες μορφές σχολικού εκφοβισμού, θα μάθουν να σκέφτονται και να αξιολογούν καταστάσεις μπαίνοντας στη θέση των ατόμων που υφίστανται σχολική βία με αποτέλεσμα να μη παρασύρονται εύκολα από ομάδες με κακόβουλα κίνητρα και διαθέσεις. Θα ανακαλύψουν την αξία του να είναι κάποιος σημαντικός, να μη φοβάται, να διεκδικεί το δικαίωμα του στην ισότητα, στη χαρά και στην ελπίδα. Επίσης θα μάθουν τρόπους αντιμετώπισης της σχολικής βίας και θα γίνουν ικανά να δρούν συνεχώς και αποτελεσματικά για την εξάλειψη αυτού του φαινομένου.

Γενική περιγραφή περιεχομένου: Η ενδοσχολική βία είναι ένα κοινωνικό φαινόμενο που μαστίζει την εκπαίδευση στην Ελλάδα, Το 10- 15% των μαθητών κατά κύριο λόγο στο δημοτικό και στο γυμνάσιο γίνονται θύματα βίας. Έρευνες δείχνουν ότι το 50% των μαθητών δεν το γνωστοποιεί, ενώ το άλλο 50% το αναφέρει σε φίλους τους κι όχι στους γονείς ή στους εκπαιδευτικούς. Σκοπός μας είναι η ευαισθητοποίση των μικρών παιδιών και των οικογενειών τους για το φαινόμενο της βίας στα σχολεία, αφού η παιδική ηλικία είναι η αφετηρία δημιουργίας μιας άρτιας συναισθηματικά δομημένης προσωπικότητας. Η αποτελεσματική πρόληψη και αντιμετώπιση της εκδήλωσης βίας μεταξύ των μαθητών στο σχολείο πρέπει να ξεκινήσει από πολύ νωρίς, από την νηπιακή ηλικία και να έχει μια συνέχεια στο χώρο της εκπαίδευσης και στην ευρύτερη κοινωνία. Με το συγκεκριμένο πρόγραμμα επιθυμούμε να ενισχύσουμε το κλίμα της αλληλεγγύης στο νηπιαγωγείο, να μπορούν τα νήπια να εντοπίζουν και να αναγνωρίζουν το πρόβλημα του σχολικού εκφοβισμού, να εκφράζουν τα συναισθήματα τους, να γνωρίσουν τις διάφορες μορφές βίας και να μάθουν τρόπους αντιμετώπισης της. Το πρόγραμμα είναι συμβατό με το ΑΠΠΣ και ΔΕΠΠΣ του νηπιαγωγείου γιατί βασίζεται στη διαθεματική και επιστημονική προσέγγιση και λαμβάνει υπόψη τις πρότερες αντιλήψεις των παιδιών. Έχοντας ως κεντρικό άξονα "την ενδοσχολική βία ' εξακτινώνεται και αλληλεπιδρά με τα προγράμματα ανάπτυξης δραστηριοτήτων της γλώσσας, του περιβάλλοντος, της δημιουργίας και έκφρασης, των ΤΠΕ προάγοντας την ολόπλευρη νοητική, κοινωνική και συναισθηματική ανάπτυξη των νηπίων. Ο η/υ χρησιμοποιείται ως εργαλείο ανακάλυψης έκφρασης και δημιουργίας αξιοποιώντας τα διαδραστικά στοιχεία του. Η νηπιαγωγός ενθαρρύνει την ενεργό συμμετοχή των παιδιών και διαμορφώνει ένα ελκυστικό περιβάλλον μάθησης δημιουργώντας καταστάσεις προβληματισμού και άσκησης της κριτικής σκέψης. Συντονίζει, εμψυχώνει, καθοδηγεί όταν αυτό χρειάζεται ώστε τα παιδιά σε κλίμα ενδιαφέροντος, ενθουσιασμού και παιχνιδιού

2

να γίνουν πιο ώριμα και να πάρουν τις βάσεις για να γίνουν οι αυριανοί ευαισθητοποιημένοι πολίτες που έχει ανάγκη η κοινωνία μας.

Διδακτικοί Στόχοι: ΣΤΟΧΟΙ • Να κατανοήσουν βιωματικά την έννοια του σχολικού εκφοβισμού.

• Να γνωρίσουν τις διάφορες μορφές βίας και εκφοβισμού.

• Να έρθουν σ΄επαφή με καταστάσεις και να μπουν στη θέση των ατόμων που υφίστανται την σχολική βία ή να είναι παρατηρητές και να μάθουν τρόπους αντιμετώπισης της βίας.

• Να ευαισθητοποιηθούν και να μιλήσουν για τα συναισθήματά τους .

• Να οριοθετήσουν την συμπεριφορά τους και να αναπτύξουν αισθήματα φιλίας.

• Να συνεργαστούν, να εργαστούν ομαδικά και να υιοθετήσουν αξίες , στάσεις και συμπεριφορές (ετοιμότητα, αυτοεκτίμηση, διαχείριση συγκρούσεων, αποφασιστικότητα, ενδιαφέρον, αλληλεγγύη), που απαιτούνται για να συνυπάρξουν αρμονικά τόσο στο σχολείο, όσο και στην ευρύτερη κοινωνία.

• Να αποδέχονται τον άλλον, να τον εκτιμούν, να έχουν θετική στάση απέναντί του και να δημιουργήσουν φίλους μέσα σε ένα υποστηρικτικό περιβάλλον.

• Να αναπτύξουν την συναισθηματικής τους νοημοσύνη.

• Να αναπτύξουν το λεξιλόγιό τους σχετικά με την σχολική βία.

• Να κατανοήσουν καλύτερα τον εσωτερικό τους κόσμο, ώστε να αξιοποιήσουν καλύτερα τις δυνατότητές τους και να αισθάνονται πιο χαρούμενα και ικανά ν΄ανταποκριθούν στις απαιτήσεις της κοινωνίας, καθώς θα νοιώθουν σημαντικά.  

Να συμμετέχουν σε συζητήσεις, να επιχειρηματολογούν και να αναπτύξουν την κριτική τους σκέψη Να εκφράσουν σκέψεις με ποικίλους τρόπους και να αποκτήσουν θετικές στάσεις και συμπεριφορές Χρονική διάρκεια του προγράμματος: 3 μήνες

ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ Διαθεματική, διεπιστημονική προσέγγιση, ενεργό συμμετοχή των παιδιών, εργασία σε ομάδες, μέθοδος ερωταποκρίσεων, καταιγισμός ιδεών, καταιγισμός ιδεώνσυζήτηση. Παιχνίδια ρόλων, ανάγνωση κειμένων, εικαστικές δημιουργίες και κατασκευές.

3

Α΄ ΦΑΣΗ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ ΘΕΜΑΤΙΚΗΣ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗΣ Από την αρχή της σχολικής χρονιάς πραγματοποιούμε δράσεις για την φιλία θέλοντας να δώσουμε ιδιαίτερη έμφαση στην συναισθηματική ωρίμανση των παιδιών. Παράλληλα με τα παιχνίδια γνωριμίας, την σύσταση μικρών ομάδων, την συνεργασία των παιδιών οργανώνουμε και άλλες δραστηριότητες που συντελούν στην ευαισθητοποίηση τους και στην δημιουργία κλίματος φιλίας και αλληλεγγύης στην τάξη.

Ενδεικτικές δραστηριότητες φιλίας: 

4

Τα παιδιά λένε γλυκές κουβεντούλες και φτιάχνουν το γλυκό βαζάκι της τάξης τους



5

Λένε και κουβεντούλες που τους στεναχωρούν , τις γράφει η νηπιαγωγός σε χαρτάκια και τα παιδιά τις πετάνε στα σκουπίδια.



6

Σκέφτονται πως φαντάζονται την φιλία, λένε τις ιδέες τους και τις ζωγραφίζουν στον διαδραστικό πίνακα

 Τα παιδιά φτιάχνουν το παρακάτω ποιηματάκι και το αναπαριστούν με τα δακτυλάκια τους

7





8

Η νηπιαγωγός διαβάζει στα παιδιά ένα παραμύθι για την διαφορετικότητα και ζωγραφίζουν στην συνέχεια τον δικό τους μοναδικό παρδαλό ελέφαντα.

Ο Αρκουδάκος της τάξης μας ζητά από τα παιδιά να του γράψουν την γλυκιά συνταγή της φιλίας για να την φτιάξει στους φίλους του και να είναι και κεινοι τόσο καλοί φίλοι όσο είναι και τα παιδιά.. Τα παιδιά του την γράφουν με μεγάλη προθυμία και του την δίνουν. Του εύχονται καλή επιτυχία και περιμένουν κέρασμα. Το γλυκό το ονομάζουν ΓΛΥΚΟ ΦΙΛΙ



9

Η νηπιαγωγός διαβάζει τον Τριγωνοψαρούλη εναντίον μεγάλου Καρχαρία. Στην συνέχεια τα παιδιά φτιάχνουν την γραβάτα της φιλίας.Μια μεγάλη μπλε γραβάτα υπάρχει στο έδαφος και γύρω της μικρά ψαράκια . Τα ψαράκια έχουν πάνω τους γραμμένες διάφορες λέξεις και ανάμεσα τους και την λέξη ΦΙΛΙΑ. Τα παιδιά πρέπει να βρουν τα ψαράκια με την λέξη ΦΙΛΙΑ και να τα κολλήσουν πάνω στην γραβάτα.



Τα παιδιά ζωγραφίζουν 'ΓΙΑΤΙ ΕΙΝΑΙ ΩΡΑΙΟ ΝΑ ΕΧΟΥΜΕ ΦΙΛΟΥΣ"

 ΨΥΧΟΚΙΝΗΤΙΚΌ ΠΑΙΧΝΊΔΙ:Φίλοι καλοί, όλοι μαζί , κάνουμε τα ίδια πράγματα, το ίδιο καλά.

10

Β ΄ΦΑΣΗ Α Ενότητα Αναγνωρίζοντας την ενδοσχολική βία Τα παιδιά παρακολουθούν ένα μέρος από το διαδραστικό βίντεο "Λέμε όχι στο σχολικό εκφοβισμό" που σχετίζεται με την ενδοσχολικό εκφοβισμό με στόχο την ανίχνευση των πρότερων γνώσεων των παιδιών και την πρόκληση του ενδιαφέροντος τους. Μέσα από οργανωμένες δραστηριότητες σ΄ένα υποστηρικτικό περιβάλλον, επιδιώκουμε να αναπτυχθούν θετικές σχέσεις ανάμεσα στα παιδιά, να γίνουν ι δεκτικά σε έννοιες όπως αμοιβαίος σεβασμός, αυτοεκτίμηση, αυτορρύθμιση, αποδοχή του άλλου κλπ. και να καταβάλλουν προσπάθειες να βελτιώσουν ή και να αλλάξουν ριζικά μη επιτρεπτές συμπεριφορές. Τέλος σε όλο το πρόγραμμα αξιοποιούμε σαν υποστηρικτικό υλικό το διαδραστικό εγχειρίδιο της ΕΨΥΠΕ που υπάρχει στην ηλεκτρονική διεύθυνση http://pdeamth.gr/paratiritiriovias/index.php/ekpediliko/42-ekff της περιφερειακής διεύθυνσης π/θμιας και δ/θμιας εκπ/σης Ανατολικής Μακεδονίας- Θράκης.Παρατηρητήριο για την πρόληψη της σχολικής βίας και του εκφοβισμού. Από αυτό παίρνουμε πληροφορίες που μας βοηθούν να πρσγματοποιήσουμε τις δραστηριότητες του προγράμματος. 

11

Με ερωτήσεις μοναδικής επιλογής μέσω του διαδραστικού βίντεο όπου τα παιδιά καλούνται να απαντήσουν με βάση αυτά που βλέπουν στο βίντεο, κάνουμε μια πρώτη συζήτηση με τα παιδιά για να τα προβληματίσουμε, να τους δώσουμε τη δυνατότητα να αναγνωρίσουν συναισθήματα και να τα ευαισθητοποιήσουμε στο πρόβλημα της ενδοσχολικής βίας.



Τα παιδιά σκέφτονται πως νιώθουν όταν τα αγαπούν, τα μαλώνουν κτλ και ζωγραφίζουν ανάλογα με τα συναισθήματα τους τα ανθρωπάκια



..

12

Τα παιδιά επαναλαμβάνουν την παραπάνω δραστηριότητα ατομικά στο χαρτί ακούγοντας τις ερωτήσεις από την νηπιαγωγό και ζωγραφίζοντας χαρούμενα και λυπημένα ανθρωπάκια ανάλογα με τα συναισθήματα τους

 Διαδραστικό παιχνίδι: Όμοια συναισθήματα Παίζουν στον διαδραστικό πίνακα το παιχνίδι μνήμης με τίτλο " ΟΜΟΙΑ ΣΥΝΑΙΣΘΗΜΑΤΑ". Υπάρχουν καρτέλες με συναισθήματα που ανά δυο είναι όμοια. Αφού παρατηρήσουν τις καρτέλες, τις συζητήσουν και ονομάσουν τα συναισθήματα που δείχνουν, είναι έτοιμα να παίξουν. Οι καρτέλες γυρίζουν ανάποδα και πρέπει να βρουν τις δυο όμοιες καρτέλες. Αν το καταφέρουν οι όμοιες καρτέλες εξαφανίζονται, αν όχι γυρίζουν πάλι ανάποδα..

 

13

Ζωγραφίζουν στον διαδραστικό πίνακα σε ομάδες " ΕΙΜΑΙ ΧΑΡΟΥΜΕΝΟΣ ΟΤΑΝ....." Η παρακάτω ομάδα αποφασίζει και ζωγραφίζει "Είμαστε χαρούμενοι όταν ΟΛΟΙ ΕΙΜΑΣΤΕ ΜΙΑ ΑΓΚΑΛΙΑ"



Στη συνέχεια παρακολουθούν ένα ολιγόλεπτο διαδραστικό βίντεο για την ενδοσχολική βία με τίτλο "Παιδιά σε διαφορετικούς ρόλους" που δημιούργησαν τα παιδιά του νηπιαγωγείου μας μια προηγούμενη σχολική χρονιά. κι αφού απαντήσουν σε ερωτήσεις μοναδικής επιλογής, εκφράζουν τις εντυπώσεις τους και κάνουν διάκριση της ομάδας που ανήκουν τα παιδιά ανάλογα με την συμπεριφορά τους (παιδιά θύτες- θύματα και παιδιά που ενδιαφέρονται) χρησιμοποιώντας ταυτόχρονα το κατάλληλο λεξιλόγιο. Συμφωνούν ότι η αδιαφορία ταιριάζει στα παιδιά που δεν κάνουν τίποτα για να βοηθήσουν τα παιδιά θύματα.

2η Ενότητα: Η βία έχει πολλά πρόσωπα 14

Σε αυτή τη φάση τα παιδιά βλέπουν στον διαδραστικό πίνακα εικόνες που αναπαριστούν τις διάφορες μορφές της ενδοσχολικής βίας.Τα παιδιά μαθαίνουν με πολύ απλό τρόπο και με την βοήθεια της εικόνας την έννοια λέξεων που έχουν άμεση σχέση με την ενδοσχολική βία.

 Διαδραστικό παιχνίδι: Ξεχώρισε τις σωστές ομάδες και κέρδισε. Μετά ομαδοποιούν σε μικρές ομάδες διάφορες εικόνες ανάλογα με την μορφή βίας που δείχνουν (διαδραστικές ενεργές περιοχές), επιχειρηματολογώντας για τις επιλογές τους.



15

Λεξικό της ενδοσχολικής βίας Δημιουργούν το λεξικό της

ενδοσχολικής βίας αντιστοιχίζοντας τις καινούριες έννοιες που έμαθαν με αντίστοιχες εικόνες που έχουν θέση επεξήγησης τους.

3η Ενότητα: Όταν σε έχω φίλο η καρδιά μου χτυπά δυνατά Στην ολομέλεια γίνεται μια συζήτηση με τα παιδιά ώστε να ανακαλύψουν τρόπους για την αντιμετώπιση του φαινομένου της ενδοσχολικής βίας και να προτείνουν συμβουλές σε όσα παιδιά αντιμετωπίζουν ένα τέτοιο γεγονός Στην συνέχεια δημιουργούν μια αφίσα με την μορφή κόμικς(ιδέα δική τους), που αναπαριστά τα όσα είπαν προηγουμένως. ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑ ΑΦΙΣΑΣ

16

Σε αυτή τη φάση παίρνοντας κατευθυντήριες γραμμές από το διαδραστικό εγχειρίδιο της ΕΨΥΠΕ που περιλαμβάνει οδηγίες και συμβουλές για την αντιμετώπιση της ενδοσχολικής βίας και διαβάζοντας το βιβλιαράκι με τίτλο "Βήματα αντιμετώπισης της σχολικής βίας" που υπάρχει στην βιβλιοθήκη μας (δημιούργημα παλιότερων παιδιών μας), τα παιδιά ΣΥΜΦΩΝΟΎΝ ΣΕ 5 ΒΉΜΑΤΑ ΠΟΥ ΠΡΈΠΕΙ ΝΑ ΑΚΟΛΟΥΘΟΎΝ ΣΕ ΠΕΡΙΠΤΏΣΕΙΣ ΣΧΟΛΙΚΟΎ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟΎ.

17

Οπτικοποιούμε τα 5 βήματα αντιμετώπισης της ενδοσχολικής βίας ( εικόνα με διαδραστικά σημεία) και ζητάμε από τα παιδιά να τις παρατηρήσουν με προσοχή. Στηριζόμαστε πολύ στη δύναμη της εικόνας στα παιδιά νηπιακής ηλικίας. Αφού εκφράσουν τις εντυπώσεις τους, παίρνουν σε μικρές ομάδες τις οπτικοποιημένες εικόνες που είναι σε τυχαία σειρά και τις βάζουν στη σωστή σειρά (διαδραστικές ενεργές περιοχές) στον πίνακα, δίνοντας στη δραστηριότητα τη μορφή παιχνιδιού. Ταυτόχρονα τους ζητάμε να περιγράψουν τα βήματα με σκοπό να εμπλουτίσουμε το λεξιλόγιο τους  ΕΙΚΟΝΑ 1" Μη φοβάσαι"  ΕΙΚΟΝΑ 2"Να πεις "ΣΤΑΜΑΤΕΙΣΤΕ, ΜΗ ΜΕ ΠΕΙΡΑΖΕΤΕ" και να απομακρυνθείς  ΕΙΚΟΝΑ 3" Πες το στους γονείς σου και στη κυρία σου. Μη τους χτυπήσεις γιατί θα γίνεις σαν αυτούς.  ΕΙΚΟΝΑ 4"Να ζητήσεις βοήθεια από τους φίλους σου.  ΕΙΚΟΝΑ 5"Πίστεψε ότι είσαι σημαντικός και μπορείς να έχεις φίλους!

 18

ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ: 5 ΒΗΜΑΤΑ ΣΕ 5 ΕΙΚΟΝΕΣ



Τα παιδιά δημιουργούν ένα ολιγόλεπτο βίντεο με τίτλο ΟΧΙ ΣΤΗΝ ΒΙΑ ΝΑΙ ΣΤΗΝ ΦΙΛΊΑ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑ

https://animoto.com/play/JQitV5p0V0onAjT6PgRZVA







Παρακολουθούν στον διαδραστικό πίνακα το βίντεο "Η Μόνα σε καινούριο σχολείο"

Διαβάζουμε το παραμύθι "Τα χέρια δεν είναι για να δέρνουμε"

Τα παιδιά βλέπουν στον διαδραστικό πίνακα τη συνέχεια του βίντεο "Λέμε όχι στο σχολικό εκφοβισμό" που παρακολούθησαν στη πρώτη φάση και αποτυπώνουν στο χαρτί τις εμπειρίες τους με τη βοήθεια των παρακάτω φύλλων εργασίας ( αναστοχαστική γνώση). ΟΧΙ ΣΤΗΝ ΒΙΑ- ΝΑΙ ΣΤΗΝ ΦΙΛΙΑ

19

ΝΑΙ ΣΤΗΝ ΦΙΛΙΑ! 

20

Τα παιδιά λένε λέξεις σχετικές με την ΦΙΛΙΑ. Στην συνέχεια μαζί με τα παιδιά επιλέγουμε εικόνες που ταιριάζουν στις λέξεις των παιδιών. Με τις εικόνες και τις λέξεις δημιουργούμε έναν πίνακα αναφοράς που το τοποθετούμε σε σημείο της τάξης που να είναι ορατός από όλα τα παιδιά.

21



ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΟ ΠΑΙΧΝΙΔΙ: Η ΚΑΡΔΙΑ ΤΗΣ ΦΙΛΙΑΣ

Τα παιδιά σχολιάζουν τις εικόνες, εκφράζουν σκέψεις και συναισθήματα, "διαβάζουν" τις λέξεις και ευαισθητοποιούνται στη σημασία της φιλίας στην τάξη. Μετά παίζουν στον διαδραστικό πίνακα το παιχνίδι: Η καρδιά της φιλίας ( διαδραστικές ενεργές περιοχές). Μια μεγάλη καρδιά περιέχει τις λέξεις που υπάρχουν στο πίνακα αναφοράς και τα παιδιά σε μικρές ομάδες με τη βοήθεια του πίνακα αντιστοιχίζουν τις λέξεις με τις εικόνες τους που υπάρχουν έξω από την καρδιά ώστε η καρδιά να χτυπήσει δυνατά και να ενώσει τα παιδιά σε μια μεγάλη αγκαλιά.

22



23

Τα παιδιά επαναλαμβάνουν το παραπάνω παιχνίδι δημιουργώντας την καρδιά της φιλίας και στο χαρτί

 ΜΙΛΑΩ ΟΜΟΡΦΑ ΓΙΑ ΣΕΝΑ Τα παιδιά επιλέγουν έναν φίλο και λένε όμορφες κουβεντούλες για αυτόν τις οποίες και καταγράφει η νηπιαγωγός στο χαρτί

4η Φάση: Σέβομαι την διαφορετικότητα Σε αυτή τη φάση παρακολουθούμε το διαδραστικό βίντεο 'Το κάτι άλλο" και τα παιδιά καλούνται ακούγοντας την αφήγηση μιας ωραίας ιστορίας να απαντήσουν σε ερωτήσεις ανοικτού τύπου που θα τα βοηθήσουν στην καλύτερη καταννόηση και αποδοχή της διαφορετικότητας. Η αναγνώριση και ο σεβασμός της διαφορετικότητας αποτελούν κύρια προυπόθεση για μια τάξη όπου όλοι θα είναι μοναδικοί και θα συνυπάρχουν αρμονικά κάνοντας πράξη το "'οχι στη βία, ναι στη διαφορετικότητα και στη φιλία"

https://www.youtube.com/watch?v=86SfCcVPbP4

24

Στα παιδιά δεν αρέσει ο κόσμος που είναι όλοι ίδιοι, αλλά διαφορετικοί!

Κλείνοντας τη φάση αυτή παρακολουθούμε το διαδραστικό βίντεο με το τραγούδι "Όπου υπάρχει αγάπη". Τα παιδιά το τραγουδούν και το χορεύουν.

https://www.youtube.com/watch?v=F1lm8h-VjVY

25

Εκτός από το συγκινησιακό κλίμα που δημιουργεί το άκουσμα του τραγουδιού και συνδέεται με την ολοκλήρωση του θέματος, δίνει και την ευκαιρία στα παιδιά να σκεφτούν, να καταθέσουν ιδέες και να δημιουργήσουν όλα μαζί το δικό τους ποίημα με τον ίδιο τίτλο.

26

Στην συνέχεια το εικονογραφούν και το ποίημα είναι έτοιμο Με την βοήθεια της νηπιαγωγού γίνεται ένα μικρό βίντεο . https://www.youtube.com/watch?v=cUHD_8EvUSw

Μια πρωτότυπη ιδέα! Συνδυάζουμε την ονομαστική γιορτή 2 παιδιών, τα γλυκά που έφεραν για κέρασμα, το θέμα μας και το παιχνίδι του κρυμμένου θησαυρού. ΜΠΟΡΕΊΤΕ ΝΑ ΔΕΊΤΕ ΤΟ ΑΠΟΤΈΛΕΣΜΑ!

27

Τα παιδιά ακολουθώντας συγκεκριμένες οδηγίες, ψάχνουν να βρουν καρτέλες και γλυκά!

28

Τα παιδιά ζωγραφίζουν το χεράκι τους με διαφορετικά χρώματα. ΕΙΜΑΣΤΕ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΙ ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΜΟΝΑΔΙΚΟΙ

29

Γ΄ΦΑΣΗ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ 1. Αρχική Αξιολόγηση Διαπίστωση του επιπέδου εμπειριών και γνώσεων των παιδιών, κατά την διερευνητική συζήτηση που πραγματοποιήθηκε μετά την παρακολούθηση ενός βίντεο στον διαδραστικό πίνακα, το οποίο δημιούργησε ανάμεικτα συναισθήματα στα παιδιά. Δόθηκε ιδιαίτερη έμφαση και προτεραιότητα στην προσαρμογή του προγράμματος στις δυνατότητες και ιδιαιτερότητες της ηλικίας των παιδιών μας.

2. Διαμορφωτική Αξιολόγηση Σταδιακή αξιολόγηση των όσων μάθαμε μέσα από τις δραστηριότητες μας. Μετά από κάθε δραστηριότητα, ακολουθεί συζήτηση όπου καλούνται τα παιδιά να καταθέσουν εμπειρίες, παρατηρήσεις, συναισθήματα, δίνοντας έτσι την ευκαιρία για αναστοχασμό. Βοηθάμε τα παιδιά να αξιολογήσουν όλα όσα μάθανε μέσα από ερωτήσεις αναστοχασμού ( τι έμαθα, τι μου άρεσε, τι δεν μου άρεσε κλπ) και εξάγουμε συμπεράσματα, ώστε να διαπιστώσουμε το βαθμό ενδιαφέροντος και ανταπόκρισης των παιδιών.

3. Τελική Αξιολόγηση Συνολική αποτύπωση του εκπαιδευτικού έργου για την επίτευξη των στόχων, τόσο από τα ίδια τα παιδιά, όσο και από τους εκπαιδευτικούς. Το βασικό μέρος της αξιολόγησης έγινε από τις εκπαιδευτικούς παρατηρώντας τα αποτελέσματα από την διάδραση των παιδιών με τον υπολογιστή και από τις ατομικές και ομαδικές εργασίες τους προκειμένου να διαπιστωθεί κατά πόσο ευαισθητοποιήθηκαν στο θέμα του σχολικού εκφοβισμού. Διαπιστώθηκε ότι οι στόχοι που είχαν τεθεί, πραγματοποιήθηκαν. Συγκρίνοντας τις γνώσεις των παιδιών, τα βιώματα και τα συναισθήματα με την ολοκλήρωση του προγράμματος σε σχέση με την αρχή, παρατηρούμε ότι τα παιδιά: • Κατανόησαν την έννοια και τις διάφορες μορφές του εκφοβισμού τόσο βιωματικά, όσο και μέσα από ποικίλες μορφές έκφρασης.

30

• Έγιναν δεκτικά σε έννοιες όπως η φιλία, η διαφορετικότητα, ο αμοιβαίος σεβασμός, η αλληλεγγύη, η συνεργασία, η αλληλοβοήθεια, η αποδοχή, η κατανόηση και αρχίζουν να τις εφαρμόζουν στη καθημερινότητά τους.

• Κατανόησαν την σημασία του να είναι κάποιος σημαντικός, να μη φοβάται και να διεκδικεί το δικαίωμα στην ισότητα, στη χαρά , στην ελπίδα.

• Με την ενεργό συμμετοχή τους στις δραστηριότητες, κατάφεραν να αλληλεπιδράσουν , να επικοινωνήσουν , να συνεργαστούν, να σέβονται την γνώμη των άλλων, να οριοθετούν την συμπεριφορά τους και να αποκτούν τον έλεγχο των δράσεών τους.

• Έμαθαν τρόπους αντιμετώπισης της σχολικής βίας και έγιναν ικανά να δρουν οποιαδήποτε στιγμή για την εξάλειψη του φαινομένου της σχολικής βίας.

• Έμαθαν να σκέπτονται και να αξιολογούν καταστάσεις και να μην παρασύρονται εύκολα από ομάδες με μη επιτρεπτά κίνητρα και διαθέσεις. Προβλήματα στον τρόπο χειρισμού των δραστηριοτήτων δεν προέκυψαν. Τα παιδιά διατήρησαν αμείωτο το ενδιαφέρον και τον ενθουσιασμό τους και η συμμετοχή ήταν καθολική. Πιστεύουμε ότι το πρόγραμμα αυτό, ένα πρόγραμμα προσαρμοσμένο στο επίπεδο και στην ηλικία αυτών των παιδιών, παρά την δυσκολία του, κατάφερε να κάνει τα παιδιά πιο ώριμα , συναισθηματικά και νοητικά και να βάλει τις σωστές βάσεις για να εξελιχθούν σε ενεργούς και υπεύθυνους πολίτες σε μια κοινωνία που εμείς οι ίδιοι τη διαμορφώνουμε και την χαρακτηρίζουμε.

ΤΡΟΠΟΙ ΔΙΑΧΥΣΗΣ ΤΗΣ ΓΝΩΣΗΣ Ολόκληρο το πρόγραμμα είναι αναρτημένο στην ιστοσελίδα του νηπιαγωγείου μας http://11nipchios.weebly.com Στο τέλος του προγράμματος πραγματοποιήθηκε ενημερωτική συνάντηση με τους γονείς

31

ΑΝΑΛΥΤΙΚΟ ΙΣΤΟΓΡΑΜΜΑ ΤΩΝ ΔΡΑΤΗΡΙΟΤΗΤΩΝ ΤΟΥ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΟΣ ΓΛΩΣΣΑ Τα παιδιά εκφράζουν τις ιδέες, τις σκέψεις, τι εμπειρίες και τα συναισθήματά τους για την έννοια της φιλίας. Ιστορίες και παραμύθια για την φιλία. Δημιουργία συνθήματος από τα παιδιά «ΦΙΛΟΙ ΜΟΝΑΔΙΚΟΙ, ΦΙΛΟΙ ΚΑΛΟΙ, ΦΙΛΟΙ ΔΥΝΑΤΟΙ» Τα παιδιά λένε γλυκές κουβεντούλες και τις βάζουν στο γλυκοβαζάκι της τάξης μας. Λένε κουβεντούλες που στεναχωρούν , τις γράφουν σε χαρτάκια και τις πετάνε στα σκουπίδια. Διαλέγουν έναν φίλο, λένε κάτι όμορφο γι αυτόν κι η νηπιαγωγός το καταγράφει σε χαρτί. Σκέφτονται και φαντάζονται την φιλία και λένε τις ιδέες τους στην παρεούλα. Δημιουργούν το δικό τους ποίημα και το αναπαριστούν με τα δαχτυλάκια τους. Παραμύθια για την διαφορετικότητα. Λένε και γράφουν την συνταγή της φιλίας «Το γλυκό φιλί» στον φίλο τους το αρκουδάκι, τον κ. Συγγνώμη. Αναζητούν και βρίσκουν τα ψαράκια , που έχουν επάνω τους γραμμένη τη λέξη ΦΙΛΙΑ. Απαντούν στην ερώτηση: γιατί είναι ωραίο να έχουμε φίλους; Εκφράζουν τις σκέψεις τους και τις ιδέες τους για τον ενδοσχολικό εκφοβισμό. Αναγνωρίζουν συναισθήματα(όταν τα μαλώνουν, τα αγαπούν κλπ) Εμπλουτίζουν το λεξιλόγιό τους σχετικά με τις ομάδες που εμπλέκονται στο σχολικό εκφοβισμό, ανάλογα με την συμπεριφορά τους. Δημιουργούν το λεξικό της ενδοσχολικής βίας. Διαβάζουν το διαδραστικό εγχειρίδιο της ΕΨΥΠΕ, που περιλαμβάνει οδηγίες και συμβουλές για την αντιμετώπιση της σχολικής βίας. Μέσα από συζήτηση συμφωνούν στα 5 βήματα που πρέπει να ακολουθούν σε περίπτωση σχολικού εκφοβισμού.

ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ Τα παιδιά προβληματίζονται και ευαισθητοποιούνται πάνω στο θέμα της φιλίας, της ενδοσχολικής βίας και των τρόπως αντιμετώπισής της. Αναγνωρίζουν τις διάφορες μορφές ενδοσχολικής βίας και μαθαίνουν να διακρίνουν τις ομάδες που εμπλέκονται σ΄αυτήν ανάλογα με την συμπεριφορά τους. Συμφωνούν στα 5 βήματα που πρέπει να ακολουθήσουν σε περίπτωση σχολικού εκφοβισμού. Γίνονται ικανά να σέβονται την διαφορετικότητα, να την επιζητούν στην ομάδα και να χαίρονται που είναι διαφορετικοί αλλά και μοναδικοί.

ΦΥΣΙΚΗ ΑΓΩΓΗ Χαιρέτησε τον φίλο σου με αστείους τρόπους. Παιχνίδι : Αχώριστο ζευγάρι Παιχνίδι: Φίλοι όλοι μαζί κάνουμε τα πράγματα το ίδιο καλά. Το παιχνίδι του κρυμμένου θησαυρού με εικόνες φιλίας.

ΜΟΥΣΙΚΗ Συνδυασμός λέξης με κίνηση. Μαθαίνουν το τραγούδι « Όπου Υπάρχει Αγάπη» και το συνοδεύουν με κινήσεις. Κουκλοθέατρο με θέμα την φιλία.

32

ΟΧΙ ΣΤΗ ΒΙΑ, ΝΑΙ ΣΤΗ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΤΗ ΦΙΛΙΑ ΤΕΧΝΕΣ ΕΙΚΑΣΤΙΚΑ Η καρδιά της φιλίας. Το δέντρο της φιλίας. Το γλυκοβαζάκι της τάξης μας. Ζωγραφίζουν το δικό τους μοναδικό παρδαλό ελέφαντα. Ζωγραφίζουν το βαζάκι που θα μπει το γλυκό της φιλίας. Ζωγραφίζουν γιατί είναι ωραίο να έχουμε φίλους. Ζωγραφίζουν « πώς νοιώθω όταν..» Δημιουργούν αφίσα σε μορφή κόμικς με θέμα τον σχολικό εκφοβισμό. Ζωγραφίζουν το δικό τους σύνθημα για την ενδοσχολική βία. Εικονογραφούν το δικό τους ποίημα με τίτλο « Όπου υπάρχει η αγάπη». Βάφουν τα δάχτυλα των χεριών τους, το καθένα με διαφορετικό χρώμα σαν κατάληξη του συνθήματος « είμαστε όλοι διαφορετικοί αλλά και μοναδικοί»

ΤΠΕ Ζωγραφίζουν στον διαδραστικό πίνακα πώς φαντάζονται τη φιλία. Παρακολουθούν την προβολή του βίντεο « ΟΧΙ ΣΤΟ ΣΧΟΛΙΚΟ ΕΚΦΟΒΙΣΜΟ» και απαντούν σε ερωτήσεις μοναδικής επιλογής. Ζωγραφίζουν στον διαδραστικό πίνακα τα συναισθήματά τους, απαντώντας στην ερώτηση « πώς νοιώθω όταν…» Ψηφιακό Παιχνίδι μνήμης « Όμοια συναισθήματα» Ζωγραφίζουν σε ομάδες στον διαδραστικό με θέμα : Είμαι χαρούμενος/νη όταν…. Παρακολουθούν βίντεο με τίτλο: «παιδιά σε διαφορετικούς ρόλους» και απαντούν σε ερωτήσεις μοναδικής επιλογής σχετικά με την διάκριση των παιδιών ανάλογα με την συμπεριφορά τους. Βλέπουν στον διαδραστικό εικόνες που αναπαριστούν τις διάφορες μορφές ενδοσχολικής βίας και στη συνέχεια ομαδοποιούν ( διαδραστικές ενεργές περιοχές)εικόνες ανάλογα με την μορφή βίας που δείχνουν. Παρακολουθούν στον διαδραστικό πίνακα οπτικοποιημένα το 5 βήματα της ενδ. Βίας ( εικόνα με διαδραστικά σημεία) και στη συνέχεια βάζουν τις εικόνες στη σωστή σειρά ( διαδραστικές ενεργές περιοχές). Τα παιδιά δημιουργούν ΄ένα ολιγόλεπτο βίντεο στο ψηφιακό εργαλείο animoto με τίτλο « ΟΧΙ ΣΤΗ ΒΙΑ, ΝΑΙ ΣΤΗ ΦΙΛΙΑ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΔΙΑΦΟΡΕΤΙΚΟΤΗΤΑ» Παρακολουθούν στον διαδραστικό πίνακα το παραμύθι « Η Μόνα σε καινούριο σχολείο" Διαδραστικό παιχνίδι : Η καρδιά της φιλίας (( διαδραστικές ενεργές περιοχές) Παρακολουθούν στον διαδρ. Πίνακα το βίντεο « Το κάτι άλλο» και το τραγούδι : « Όπου υπάρχει αγάπη») Δημιουργούν βίντεο με τις ζωγραφιές των παιδιών σχετικά με το δικό τους ποίημα που έφτιαξαν με τίτλο : όπου υπάρχει η αγάπη. ΜΑΘΗΜΑΤΙΚΑ Αν η φιλία ήταν χρώμα, τι χρώμα θα ήταν; Δημιουργία πίνακα Μαθηματικά παιχνίδια: ξεχώρισε τις σωστές ομάδες και κέρδισε