De lever is een groot en vitaal orgaan dat zich rechtsboven in de buik bevindt, net onder het middenrif en achter de ribben. Met een gewicht van ongeveer 1,5 kilogram is dit – na de huid – het grootste orgaan van het lichaam. De lever speelt een centrale rol in bijna alles wat er in het lichaam gebeurt en voert honderden essentiële taken uit die nodig zijn om gezond te blijven.
WAT DOET DE LEVER?
De lever is onmisbaar voor:
1. de stofwisseling (verwerking van voeding en energie).
2. de ontgifting (verwerking en afbraak van stoffen zoals alcohol en medicijnen).
3. de opslag van voedingsstoffen zoals vitaminen en suikers.
De lever werkt dag en nacht, zonder pauze, om je lichaam in evenwicht te houden. Een goed functionerende lever is daarom cruciaal voor je algemene gezondheid.
WAT KAN U DOEN
OM UW LEVER GEZOND TE HOUDEN?
2. VERMIJD ALCOHOL
Alcoholgebruik kan de lever ernstig beschadigen. Daarbij komt dat de combinatie van alcohol en medicatie tot ernstige leverschade kan leiden.
1. GEBRUIK MEDICIJNEN
ZOALS VOORGESCHREVEN.
Overleg bij twijfel met uw arts of apotheker. Sommige voedingssupplementen en kruidenmiddelen kunnen de lever belasten.
3.
EET EVENWICHTIG
U kunt uw lever gezonder maken door vezelrijke voeding te eten, zoals fruit, groenten en granen. Maak er een gewoonte van om vers voedsel te eten en uw gewicht onder controle te houden.
4. BEWEEG REGELMATIG
Beweging kan het vetgehalte in uw lever verminderen, ook als u geen gewicht verliest. Of u nu gaat wandelen, fietsen, zwemmen, dansen of oefeningen met gewichten doet: elke vorm van beweging telt.
WAT IS HEPATITIS?
Hepatitis is een ontsteking van de lever. Deze ontsteking kan verschillende oorzaken hebben, zoals virussen, bepaalde chemische stoffen, bepaalde medicijnen of overmatig alcoholgebruik.
Wanneer een leverontsteking wordt veroorzaakt door een virus, spreken we van virale hepatitis. Virale hepatitis is besmettelijk en blijft vaak lange tijd onopgemerkt.
Wereldwijd is virale hepatitis een van de meest voorkomende leverziekten. De infectie ontstaat wanneer virussen de levercellen binnendringen en zich daar vermenigvuldigen. Omdat dit proces zich in levende cellen afspeelt, kan de schade zich geleidelijk opbouwen zonder duidelijke symptomen.
In tegenstelling tot bacteriën zijn virussen ongevoelig voor antibiotica. Een virusinfectie kan dus niet met antibiotica worden behandeld. In sommige gevallen is behandeling met specifieke medicijnen wel mogelijk.
Er zijn vijf hoofdsoorten virale hepatitis, aangeduid met de letters A, B, C, D en E.
Deze virussen veroorzaken een ontsteking van de lever, maar verschillen in besmettingswijze en ernst. Hepatitis A en E worden meestal overgedragen via besmet voedsel of water, terwijl hepatitis B, C en D voornamelijk via bloed en andere lichaamsvloeistoffen worden verspreid.
In deze brochure focussen we enkel op hepatitis B, C en D.
WAAROM IS EEN INFECTIE MET HEPATITIS B, C EN D GEVAARLIJK?
Chronische hepatitis B, C en D worden soms ‘stille ziekten’
genoemd. U kunt zich lange
tijd niet ziek voelen, terwijl er ondertussen wél schade ontstaat aan uw lever.
VROEGE OPSPORING EN OPVOLGING ZIJN
DAAROM ESSENTIEEL, OOK ALS U GEEN KLACHTEN HEEFT.
Deze schade kan zich stap voor stap ontwikkelen:
Ontsteking van de lever
Fibrose: littekenvorming in de lever
Cirrose: gevorderde littekenvorming
waarbij de leverfunctie verminderd kan zijn
Leverkanker: chronische hepatitis B, C en D zijn een belangrijke oorzaak van leverkanker
ONDERWERP HEPATITIS B
Algemeen
Kan het een chronische ziekte worden?
Veel mensen weten niet dat ze besmet zijn. Kan leverkanker veroorzaken.
Ja, bij 5–10% van de mensen. Bij besmetting rond de geboorte zelfs tot 90%.
Is er een vaccin? Ja
Wat is de oorzaak?
Waar zit het virus?
Hoe wordt het verspreid?
Wat zijn de klachten op korte termijn?
Wat zijn de klachten op lange termijn?
Is er een behandeling?
Preventie
Het hepatitis B‑virus (HBV).
In bloed, sperma en vaginaal slijmvlies.
Contact met besmet bloed, sperma of vaginaal vocht. Onveilige seks. Van moeder op kind bij geboorte.
Griepachtige klachten, soms geelzucht.
Leverontsteking, levercirrose en/of leverkanker.
Ja, deze behandelingen onderdrukken het virus en genezen de ziekte niet.
Vaccinatie tegen hepatitis B. Indien niet gevaccineerd: vermijden van contact met besmet bloed en lichaamsvochten.
HEPATITIS C HEPATITIS D
Veel mensen weten niet dat ze besmet zijn. Kan leverkanker veroorzaken.
Ja, bij 70–80% van de mensen.
Nee
Het hepatitis C‑virus (HCV).
In bloed.
Bloed‑bloedcontact, bijvoorbeeld via niet‑steriele naalden, tatoeages of piercings.
Meestal geen klachten.
Leverontsteking, levercirrose en leverkanker.
Ja, bij >95% is er genezing dankzij medicijnen. Herinfectie is mogelijk.
Vermijden van contact met besmet bloed. Geen gedeelde naalden of scherpe voorwerpen.
Alleen steriele materialen bij tatoeages en piercings.
Komt alleen voor bij mensen met hepatitis B*. Kan ernstiger verlopen dan hepatitis B alleen.
Ja, zeer vaak. Het verloop van chronische hepatitis D verloopt sneller.
Nee*
Het hepatitis D‑virus (HDV)*.
In bloed.
Op dezelfde manier als hepatitis B*.
Vaak weinig klachten, soms ernstiger dan bij hepatitis B.
Snellere ontwikkeling van levercirrose en hoger risico op leverfalen en leverkanker.
Ja, er zijn beperkte en specialistische behandelmogelijkheden.**
Vaccinatie tegen hepatitis B*.
Vermijden van contact met besmet bloed en lichaamsvochten.
* Hepatitis D kan alleen voorkomen bij mensen die ook hepatitis B hebben. Bescherming is mogelijk door vaccinatie tegen hepatitis B. ** Deze behandelingen onderdrukken het virus, maar er is geen genezing.
EVALUATIE VAN HET RISICO OP HEPATITIS
EN D
B,
Als u de checklist op de volgende pagina invult, kunt u meer inzicht krijgen in een mogelijke (onbewuste) blootstelling aan hepatitis B, C of D.
Bij twijfel kunt u beter voorzichtig zijn en het vakje aanvinken. Deze checklist is niet sluitend, vervangt geen bloedtest bij een arts en is niet bedoeld om zelf een diagnose te stellen. Bespreek uw antwoorden altijd met uw arts.
Kruis aan wat voor u van toepassing is:
Ik heb vóór 1992 een bloedtransfusie en/of bloedproducten gekregen.
Ik heb een orgaantransplantatie ondergaan of ben donor geweest van bloed, weefsel of organen.
Ik gebruik of heb in het verleden intraveneuze of intranasale drugs gebruikt.
Ik heb een tatoeage of piercing laten zetten onder mogelijk onsteriele omstandigheden.
Ik heb medische of tandheelkundige behandelingen gehad in landen waar hygiënische normen niet altijd gegarandeerd zijn.
Ik heb rechtstreeks contact gehad met het bloed van iemand anders.
Ik deel of heb scherpe voorwerpen gedeeld zoals scheermesjes, nagelknippers of tandenborstels.
Mijn huidige of vroegere partner heeft hepatitis B, C of D (gehad).
Ik leef samen of leefde samen met iemand die hepatitis B, C of D heeft of had.
Mijn moeder heeft hepatitis B of had dit tijdens de zwangerschap of bevalling.
Ik ben niet gevaccineerd tegen hepatitis B of weet dit niet zeker.
Ik heb last (gehad) van onverklaarbare vermoeidheid, misselijkheid, verlies van eetlust of buikpijn.
Ik heb last (gehad) van geelzucht (gele verkleuring van huid of ogen).
Bij een bloedonderzoek waren mijn leverwaarden ooit afwijkend zonder duidelijke oorzaak.
ALS U ÉÉN OF MEERDERE VAKJES HEEFT AANGEVINKT, RAADPLEEG DAN UW ARTS.
Vroege opsporing is belangrijk: hepatitis B en D kunnen opgevolgd worden en hepatitis C is in veel gevallen te genezen. Open communiceren met uw arts is cruciaal bij de aanpak van uw gezondheid.
*Hepatitis D kan alleen voorkomen bij mensen die ook hepatitis B hebben. Vaccinatie tegen hepatitis B beschermt ook tegen hepatitis D.
REFERENTIES
American Association for the Study of Liver Diseases, & Infectious Diseases Society of America. (2023).Hepatitis C guidance. https://www.aasld.org/practice guidelines/hepatitis c Centers for Disease Control and Prevention. (2025).Hepatitis C prevention and control.https://www.cdc.gov/hepatitis c/ prevention/index.html
European Association for the Study of the Liver. (2025).EASL Clinical Practice Guidelines on the management of hepatitis B virus infection. Journal of Hepatology, 83(2), 502–583.https://www. journal of hepatology.eu/article/S0168 8278(25)00174 6/fulltext Kenhub. (2023).Liver anatomy: Location, lobes and function.
https://www.kenhub.com/en/library/anatomy/liver World Health Organization. (2025).Hepatitis B – Fact sheet. https://www.who.int/news room/fact sheets/detail/hepatitis b World Health Organization. (2025).Hepatitis C – Fact sheet. https://www.who.int/news room/fact sheets/detail/hepatitis c World Health Organization. (2025).Hepatitis D – Fact sheet. https://www.who.int/news room/fact sheets/detail/hepatitis d
Gilead Sciences Belgium BV, Park Lane, Culliganlaan 2D, 1831 Diegem I BE UNB 1898 May 2026 @ 2026 Gilead Sciences, Inc. All rights reserved.