9 1ιερα εξεταση

ΕΑΦΟ΢ ΦΡΖ΢ΣΟ΢ ΔΤΑΓΓΔΛΙΚΖ ΢ΦΟΛΖ ΢ΜΤΡΝΖ΢ Γ1 2013-2014



Ιερά Εξέταση είμαι γεμικόπ όοξπ πξσ αματέοεςαι ρςημ εκδίκαρη από ςημ Ρχμαιξκαθξλική Δκκληρία σπξθέρεχμ πξσ ατξοξύραμ από αμώςεοξσπ εκκληριαρςικξύπ ανιχμαςξύυξσπ μέυοι και ξμάδεπ ή μεμξμχμέμα άςξμα ςα ξπξία βαούμξμςαμ με ςημ καςηγξοία ςηπ αίοερηπ. Ο όοξπ μπξοεί μα αματέοεςαι ρε Ρχμαιξκαθξλικό εκκληριαρςικό δικαρςήοιξ ή άλλξ θερμό με ρκξπό ςημ καςαπξλέμηρη και καςαρςξλή ςχμ αιοέρεχμ, ρε έμαμ αοιθμό ιρςξοικώμ κιμημάςχμ κάθαορηπ καςά ςχμ αιοέρεχμ ή ρςη δίκη ρσγκεκοιμέμχμ αςόμχμ με ςημ καςηγξοία ςηπ αίοερηπ. Ο θερμόπ ασςόπ είμαι πξλύ γμχρςόπ λόγχ ςξσ ςοόπξσ διεμέογειαπ ςχμ αμακοίρεχμ βάρει ςχμ ξπξίχμ ρσγκεμςοώμξμςαμ ρςξιυεία για ςιπ δίκεπ ή ξμξλξγίεπ, με απάμθοχπα βαραμιρςήοια.



Οι ιρςξοικξί αμαγμχοίζξσμ ςέρρεοιπ διατξοεςικέπ εκτάμρειπ ςηπ Ιεοάπ Δνέςαρηπ: ςη μεραιχμική, ςημ ιρπαμική, ςημ πξοςξγαλική και ςη οχμαψκή. Λόγχ ςξσ αμςικειμεμικξύ ςηπ ρςόυξσ, πξσ ήςαμ η καςαπξλέμηρη ςχμ αιοέρεχμ, η Ιεοά Δνέςαρη είυε δικαιξδξρία ςσπικά μόμξ επί ςχμ βαπςιρμέμχμ μελώμ ςηπ Δκκληρίαπ (ςα ξπξία ρσμήθχπ απξςελξύραμ ςημ ρσμςοιπςική πλειξφητία ςξσ πληθσρμξύ). Οι μη υοιρςιαμξί καςηγξοξύμεμξι μπξοξύραμ εμςξύςξιπ μα πεοάρξσμ από δίκη για βλαρτημία ρε λαψκά δικαρςήοια. Δπίρηπ ξι πεοιρρόςεοεπ δίκεπ μαγιρρώμ γίμξμςαμ από λαψκά δικαρςήοια.



Μεραιωμική Ιεοά Ενέςαρη είμαι όοξπ πξσ υοηριμξπξιείςαι από ςξσπ ιρςξοικξύπ για μα πεοιγοάφει διάτξοεπ δικαρςικέπ «Δνεςάρειπ» ή αμακοίρειπ πξσ νεκίμηραμ γύοχ ρςξ 1184, πεοιλαμβαμξμέμηπ ςηπ Δπιρκξπικήπ Δνέςαρηπ (1184-1230) και αογόςεοα ςηπ Παπικήπ Δνέςαρηπ (1230). Ήςαμ η απάμςηρη ςηπ Δκκληρίαπ ρε διάτξοα ρημαμςικά λαψκά κιμήμαςα ρςημ Δσοώπη, ςα ξπξία θεχοήθηκαμ απξρςαςικά ή αιοεςικά για ςημ Φοιρςιαμξρύμη. Φαοακςηοιρςικά παοαδείγμαςα απξςελξύμ ξι αιοέρειπ ςχμ Καθαοώμ και ςχμ Βαλδέμριχμ ρςη μόςια Γαλλία και ςη βόοεια Ιςαλία.



Ζ Ιρπαμική Ιεοά Ενέςαρη ρσγκοξςήθηκε από ςξμ Βαριλιά Υεοδιμάμδξ Β' ςηπ Αοαγχμίαπ και ςη Βαρίλιρρα Ιραβέλλα ςηπ Καρςίληπ ςξ 1478, με ςημ έγκοιρη ςξσ Πάπα ΢ίνςξσ ςξσ Σέςαοςξσ. ΢ςόυεσε κσοίχπ ςξσπ εκυοιρςιαμιρμέμξσπ Δβοαίξσπ και Μξσρξσλμάμξσπ και αογόςεοα ςξσπ Ποξςερςάμςεπ. ΢ςημ ΢ικελία και ρςη μόςια Ιςαλία, ξι ξπξίεπ βοίρκξμςαμ σπό ιρπαμική καςξυή, ρςόυεσε Έλλημεπ Φοιρςιαμξύπ Οοθόδξνξσπ. Μεςά ςημ εκςόμχρη ςχμ θοηρκεσςικώμ διαμαυώμ καςά ςξμ 17ξ αιώμα, η Ιρπαμική Ιεοά Δνέςαρη μεςενελίυθηκε ρςαδιακά ρε μσρςική αρςσμξμία εμάμςια ρε ερχςεοικέπ απειλέπ καςά ςξσ κοάςξσπ.

Ζ

Πξοςξγαλική Ιεοά Ενέςαρη ιδούθηκε ρςημ Πξοςξγαλία ςξ 1536 από ςξμ Βαριλιά ςηπ Πξοςξγαλίαπ, Εξάξ ΙΙΙ, χπ πξοςξγαλικό αμάλξγξ ςηπ πιξ γμχρςήπ Ιρπαμικήπ Ιεοάπ Δνέςαρηπ.

 Σξ

1542 ξ Πάπαπ Παύλξπ Γ' ίδοσρε μια μόμιμη ρύμξδξ, ρςελευχμέμη με καοδιμαλίξσπ και άλλξσπ ανιχμαςξύυξσπ, καθήκξμ ςηπ ξπξίαπ ήςαμ η διαςήοηρη και σπξρςήοινη ςηπ ακεοαιόςηςαπ ςηπ πίρςηπ, αλλά και η ενέςαρη φεσδώμ δξγμάςχμ. Ασςό ςξ ρώμα, η Σύμξδξπ ςηπ Ιεοήπ Έδοαπ ή Σύμξδξπ για ςξ Δόγμα ςηπ Πίρςηπ, μέοξπ ςηπ Ρχμαψκήπ Κξύοιαπ, έγιμε ςξ επιβλέπξμ ρώμα για ςιπ ςξπικέπ Δνεςάρειπ. Πιθαμόςαςα η πιξ διάρημη σπόθερη πξσ δικάρςηκε από ςη Ρχμαψκή Ιεοά Δνέςαρη ήςαμ ασςή ςξσ Γαλιλαίξσ Γαλιλέι, ςξ 1633.