Oktober 2021
Magazine over Goes Najaar | Goes voor iedereen
Jaargang 52 | Nummer 3 | www.goes.nl
2
Colofon ‘Samenspel’ is een uitgave van de gemeente Goes en wordt viermaal per jaar huis-aan-huis in de gemeente verspreid. ‘Samenspel’ biedt zo juist mogelijke informatie; er kunnen geen rechten aan worden ontleend. Overname van teksten en foto’s is alleen toegestaan na overleg met de eindredactie en met bronvermelding. Ook bij huishoudens met een ‘nee-nee-sticker’ valt Samenspel op de deurmat, aangezien het blad gemeentelijke informatie bevat. Redactie Stefanie Couwenberg, Guusta van Loo, Marijn Riemens, Marjan van de Vreugde, Jacoliene van Weele, Pien Wildeman en Mireille Zoet. Contact redactie 06- 40 89 92 30 of samenspel@goes.nl Vormgeving Nilsson Fotografie Blackdesk (8), Gemeente Goes (28), Marieke Lodder Fotografie (1, 5, 6, 7, 9, 11, 12, 14, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 25, 26, 30, 31, 32), Stockfoto (13)
6
De redactie heeft haar best gedaan om een zo actueel mogelijke editie te maken. Tussen de deadline van de kopij en de uitgave van Samenspel zit een paar weken tijd. U kunt alleen op afspraak bij de afdeling Dienstverlening terecht. Maak uw afspraak via www.goes.nl of bel 14 0113.
Stadskantoor M.A. de Ruijterlaan 2 4461 GE Goes Postadres Postbus 2118 4460 MC Goes T 14 0113 (bij calamiteiten buiten kantooruren: 06 - 53 29 81 41) E stadskantoor@goes.nl I www.goes.nl
/gemeentegoes
klimaatneutraal natureOffice.com | NL-077-958317
gedrukt
14
21
1
32 26 Artikelen
En verder
6 Goes is van iedereen! 9 Zelfvertrouwen door sport en spel 10 Rondetafelgesprek 22 De Bibliotheek 25 Goes is en blijft een sociale gemeente 30 Goes kleurt roze in 2023
Goes-Europajaar / Exposities in Goes / Praat mee over de toekomst van Goes / Goes helpt werkgevers en werknemers / En nog veel meer
Rubrieken
4 14 26 29 32
@Goes Goes voor elkaar Alle B-tjes helpen Kort nieuws Goes en ik
Samenspel online Wist u dat er ook een digitaal platform is voor Samenspel? Hier vindt u alle Samenspellen van de afgelopen jaren. Daarnaast kunt u zoeken op onderwerp en zo losse artikelen terugvinden. Dat is leuk en handig! samenspel.goes.nl
4
Samenspel
@ Goes Wij van de gemeente Goes over het werk
Oud-medewerker Tom Kapoen kreeg een gouden speld overhandigd van de Oorlogsgravenstichting. Voor die organisatie was hij namens de gemeente 28 jaar consul. sen peelt iedere dinsdag tus Stadsbeiaardier Rien bes ria Ma of te illon van de Gro 11:00 en 12:00 uur het car m lko we ijd alt knummers zijn Magdalenakerk. Verzoe nl. rsloot. via www.www.riendonke
Onze BO A’s hebb en nieuw de mode e diensta rnste te uto’s vo chnolog beter zij orzien v ie. Zo ka n werk d an n colleg oen. a Youri n og
Ook dit jaar in de dorpen en wijken weer een zomerschouw. Collega Joachim keek in het Goese Meer wat goed gaat en wat beter kan.
5
Altijd welkom in Goes Beste inwoners van de gemeente Goes, beste mensen, In Goes streven we naar een samenleving waarin iedereen mee kan doen. Waar iedereen gelijke kansen heeft, welkom is en kan zijn wie die is. Met andere woorden: we streven naar inclusiviteit. In deze Samenspel gaan we hier uitgebreid op in. Soms zijn er extra inspanningen nodig om ervoor te zorgen dat iedereen dezelfde kansen en mogelijkheden heeft. Denk aan het toegankelijk maken van gebouwen en winkels. Of het verzorgen van begrijpelijke en toegankelijke informatie voor iedereen. Zo hebben wij onze website beter toegankelijk gemaakt voor mensen die niet kunnen horen of zien. Bij toegankelijkheid denk ik ook aan speeltoestellen voor kinderen met een beperking. Er zijn talloze voorbeelden te noemen waar we als gemeente een rol kunnen spelen om de samenleving beetje bij beetje inclusiever te maken. Dat kunnen we natuurlijk niet alleen. Als we respectvol met elkaar omgaan en open staan voor elkaar, vormen we samen een samenleving waar je kunt zijn wie je bent. Als college van burgemeester en wethouders doen we bijvoorbeeld jaarlijks mee aan de landelijke week van het respect. We praten dan met leerlingen op de basisschool over lastige onderwerpen als pesten en discriminatie. In 2023 vindt Roze Zaterdag plaats in onze regenbooggemeente. Een evenement waar respect en ‘jezelf kunnen zijn’ centraal staan en ook aanleiding geeft om met elkaar in gesprek te gaan. In een inclusieve samenleving is het ook belangrijk dat mensen zich kunnen herkennen in het gemeentebestuur: de gemeenteraad en het college van burgemeester en wethouders. Het mooiste zou zijn dat het bestuur een afspiegeling is van de Goese samenleving: jong en oud, man en vrouw, mensen met verschillende culturele en religieuze achtergronden. Het is en blijft belangrijk dat iedereen de kans krijgt om mee te doen.
Margo Mulder BURGEMEESTER VAN GOES
6
Samenspel
Goes is van iedereen!
In Nederland is iedereen voor de wet gelijk. Daarbij maakt het niet uit wat je gelooft, wat je huidskleur is of van wie je houdt. We noemen dit een ‘inclusieve samenleving’. Toch gaat het nog vaak mis. Hoog tijd om dit serieus aan te pakken met een Deltaplan tegen Discriminatie. Frederique Janss was namens Discriminatie.nl betrokken bij de landelijke start van het Deltaplan tegen Discriminatie. ‘Op 30 juni vorig jaar hebben we als gezamenlijke antidiscriminatiebureaus een grote advertentie geplaatst in het dagblad Trouw. Dit was een dag vóór het Tweede Kamerdebat over discriminatie. In deze advertentie schetsten
we de lijnen van ons Deltaplan tegen Discriminatie. We riepen de regering en het parlement op tot actie. We noemden hierin vijf punten, als eerste stap naar een meer inclusieve samenleving. De bedoeling is dat het hele land met deze punten aan de slag gaat.’
Het 5-punten plan: 1. Er zijn al veel rapporten over discriminatie en racisme. Overheid, doe iets met de aanbevelingen die er al liggen! 2. Geef zelf het goede voorbeeld en pak misstanden binnen de overheid aan. Maak het melden verplicht, of maak melden in ieder geval veilig en gemakkelijk. 3. Strafbaar stellen van discriminatie en racisme is niet genoeg. Maak werk van preventie en geef gemeenten hierin een duidelijke rol. 4. Zorg ervoor dat iedereen gebruik kan maken van algemene voorzieningen en regelingen. Gaan er zaken fout? Kijk als overheid dan eerst naar het eigen functioneren. 5. Zorg dat het onderwijs verplicht aandacht besteedt aan racisme. Bijvoorbeeld door
7
jongeren te leren over ons slavernijverleden en de Jodenvervolging in de Tweede Wereldoorlog. Black Lives Matter ‘Aanleiding voor dit landelijke Deltaplan waren onder andere de wereldwijde Black Lives Matter-protesten in 2020’, vertelt Frederique. ‘Ook de toeslagenaffaire van de Belastingdienst in ons eigen land speelde een rol. Natuurlijk spelen problemen als racisme en discriminatie al veel langer. Maar deze twee gebeurtenissen maakten heel veel verhalen los. Ze lieten zien hoe groot het probleem van racisme werkelijk is in Nederland. Hoe diep discriminatie en racisme verankerd zitten in onze samenleving.’ Ondergeschoven kindje ‘In ons Nationaal Deltaplan hebben we
bewust de nadruk gelegd op het tegengaan van racisme. We merkten namelijk dat dit nog steeds een ondergeschoven kindje is binnen het antidiscriminatie beleid. Voor alle andere vormen van discriminatie is meer aandacht, terwijl racisme landelijk de meest gemelde vorm is. Met ons Deltaplan willen we daar blijvend verandering in brengen. Het is mooi om te zien hoe dat overal in ons land wordt opgepakt.’ Zeeuws Deltaplan ‘Het Nationaal Deltaplan tegen Discriminatie inspireerde ons tot het maken van een Zeeuws Deltaplan,’ vertelt Stefano Frans van Anti Discriminatie Bureau Zeeland. ‘We hebben gekozen voor een brede insteek, zodat zoveel mogelijk partijen bij ons plan kunnen aanhaken. Op die manier kunnen we samen één sterke coalitie tegen discriminatie vormen.
Het gaat dan om gemeenten, maar bijvoorbeeld ook om onderwijsinstellingen, zorginstellingen, musea, politie en bedrijven. Het Zeeuws Deltaplan zelf is een soort menukaart, met acties op allerlei gebieden van de samenleving. Organisaties kunnen daar vrij uit kiezen.’ Positief geluid ‘Bij het kiezen uit de menukaart kunnen gemeenten en andere organisaties een beroep op ons doen voor ondersteuning en advies,’ vervolgt Stefano. ‘Bovendien hebben wij budget om acties van de grond te krijgen. Naar aanleiding van de toeslagenaffaire heeft het kabinet landelijk 6,7 miljoen euro extra beschikbaar gesteld om de antidiscriminatiebureaus te versterken. Met dit geld willen we dichter bij de burger gaan staan en meer aan preventie en onderzoek doen. Dit najaar
8
lanceren we onder meer een Zeeuwse website. Het wordt een positieve site vol goede voorbeelden uit de praktijk. Een soort etalage waaruit anderen weer inspiratie kunnen halen.’ De Goese aanpak Iris Vroegop, beleidsmedewerker Samenleving bij de gemeente Goes, vertelt waarom we ook in Goes met het Deltaplan aan de slag gaan. ‘Uit cijfers blijkt dat ook in onze gemeente inwoners zich gediscrimineerd voelen. Vorig jaar waren er 27 meldingen, waarvan 12 op grond van ras en 9 op grond van handicap en ziekte. En lang niet alles wordt gemeld! Daarom hebben wij deze zomer een lokaal plan van aanpak gemaakt, passend bij en op maat voor de gemeente Goes.’ Breder dan racisme ‘Met ons plan van aanpak sluiten we aan bij bestaande plannen en werkzaamheden van de gemeente. Discriminatie en racisme staan namelijk niet op zichzelf. Dit probleem is verweven met alle beleidsterreinen waarop we als gemeente actief zijn. We doen dit dan ook niet alleen, maar met zoveel mogelijk betrokken partijen. Daarin nemen we alle
Samenspel
vormen van discriminatie mee, niet alleen racisme. We doen dit vanuit ons standpunt dat in een inclusieve samenleving iedereen meetelt.’ Wat gaan we doen in Goes? ‘Concreet bestaat ons plan van aanpak uit verschillende acties op de gebieden cultuur, arbeidsmarkt, onderwijs, woningmarkt, sport, veiligheid, horeca en toegankelijkheid. Voorbeelden zijn de invulling van het
“Discriminatie verdient blijvend onze aandacht!” Goese Sinterklaasfeest en lesprogramma’s rond LHBTI+ op scholen. Ook werken we aan gelijke kansen op de arbeidsmarkt voor mensen met een arbeidsbeperking, gelijke kansen op een woning voor iedereen en een eerlijk deurbeleid in de horeca.’ Het goede voorbeeld ‘Als gemeente betrekken we daarbij ook nadrukkelijk onze eigen organisatie,’
vervolgt Iris. ‘Zo gaan onze medewerkers van Personeelszaken een training volgen om discriminatie bij het aannemen van nieuwe medewerkers te voorkomen. We gaan ervoor zorgen dat het niet alleen bij mooie plannen blijft in Goes. Vanaf nu brengen we ieder jaar op 21 maart, de Internationale Dag tegen Racisme en Discriminatie, naar buiten wat er van onze plannen terecht is gekomen. Als het nodig is, passen we onze plannen aan. Discriminatie verdient blijvend onze aandacht!’
Bent u zelf gediscrimineerd of bent u getuige geweest van discriminatie? Meld dit via www.adbzeeland.nl/melden
Heeft u steun nodig of wilt u advies? Bel dan naar het Anti Discriminatie Bureau Zeeland via (0113) 39 71 71.
9
Zelfvertrouwen door sport en spel
Nieuwe vriendjes maken, een gesprek aangaan of je voorstellen aan iemand is niet voor alle kinderen gemakkelijk. Noud uit Goes (12) had er moeite mee. Daarom volgde hij een sport- en spelprogramma dat hem hielp om zelfvertrouwen te krijgen. ‘Ik had problemen met mijn zelfvertrouwen en kon mijn grenzen niet aangeven. Ook contact hebben of gesprekken aangaan met anderen vond ik héél spannend. Ik stotterde en wist niet wat ik moest zeggen of doorvragen lukte me niet. Dan klapte ik dicht. Ik had dat al best lang. Mijn ouders hebben hulp voor mij gezocht en zo kwam ik terecht bij Duvefit in Goes.’ Sport en spel ‘Ik doe hier vooral aan sport en we doen ook spelletjes. Dat doe ik dan alleen met mijn begeleider of in groepjes. In groepjes sporten helpt bij het contact maken met anderen. We praten veel en het is gezellig! Grenzen
aangeven leer ik door oefeningen te doen waarbij ik zelf ‘stop’ zeg. Doordat er steeds nieuwe mensen komen werk ik aan mijn zelfvertrouwen. Tijdens het sporten gaat praten makkelijker omdat je met iets leuks bezig bent. Sporten is echt een uitlaatklep. Na bijna een jaar trainen kan ik veel beter voor mezelf opkomen en contact maken. Op school vond ik het altijd heel spannend om vrienden te maken, vooral toen ik naar de middelbare ging. Nu gaat het veel beter en praat ik makkelijker. Weer meedoen Wouter Duvekot van Duvefit deed een sportopleiding en een opleiding tot sociaal werker. Bij Duvefit zijn ze gespecialiseerd in hulpverlening door middel van sport en spel. ‘Je leert op
school niet hoe je ontdekt wie je bent. Dat moet je helemaal zelf doen. Soms kom je daarbij dingen tegen die best lastig zijn om met je ouders te bespreken. Door sport en bewegen krijgen wij jongeren aan de praat. Het belangrijkste is een vertrouwensband opbouwen. Door vaak te herhalen en de aangeleerde vaardigheden dagelijks uit te voeren, bijvoorbeeld ook op school, slijten die vaardigheden erin.’ ‘Eerst kwam Noud hier twee keer in de week individueel. Toen dat goed ging, leerde ik hem vaardigheden aan en die hij in groepen kan gebruiken. Als hij met iets zit, kan hij me appen en als we afspreken dan praten we samen. Het is niet alleen sporten.’ Tips Noud heeft ook tips voor andere kinderen. ‘Blijf jezelf, goed voor jezelf opkomen en je eigen mening blijven houden. Probeer over je eigen grenzen te gaan, ook al vind je het spannend.’
10
Samenspel
Rondetafelgesprek Aan het rondtafelgesprek met de fractievoorzitters doen deze keer André Alting van GroenLinks en Johnny Lukasse van de SGP/ChristenUnie mee. Zij hebben het over verduurzaming en energiebesparing door en voor iedereen. Want dat besparen en verduurzamen hard nodig is, daar zijn ze het samen over eens.
11
Volgens Johnny Lukasse maakt de gemeente in haar eigen organisatie goede stappen als het gaat om verduurzaming. Bijvoorbeeld op het gebied van gebouwen en het wagenpark. ‘De ambitie om in 2045 energieneutraal te zijn, gaan we op dat gebied wel halen. Voor de dorpen en de stad is dat anders en daar wordt het nog spannend. We hebben een historische binnenstad en veel woningen uit de jaren dertig en zestig van de vorige eeuw. En er zijn pas twee wijken zonder aardgasaansluiting.’ Pieken opvangen ‘De gemeente kan meer doen dan er nu gebeurt’, vindt André Alting. ‘Denk aan de hittestress in de bebouwde omgeving als de temperaturen oplopen. En aan de wateroverlast als er een hoosbui losbarst. Zulke pieken zullen we beter moeten opvangen. Dat kan onder meer door veel meer groen aan te brengen. Binnenkort wordt het mogelijk subsidie aan te vragen voor groene daken. Op initiatief van GroenLinks komt 50.000 euro beschikbaar en de subsidieaanvraag is zo eenvoudig mogelijk gehouden.’(Noot van de redactie: deze subsidie is inmiddels aan te vragen, zie informatie hierover op pagina 29) Ambitieuzer Ook Johnny is te spreken over die vereenvoudigde subsidieregeling. ‘Een andere maatregel zou kunnen zijn dat je bij nieuwbouw vergroening verplicht stelt. Maar het is wel kostenverhogend en als SGP/ChristenUnie vinden wij het belangrijk dat er een balans is tussen haalbaar en betaalbaar.’ ‘De nieuwe wijk Aria is een groene wijk, net als Riethoek. Veel groener dan de wijken met sociale woningbouw’, weet André. ‘In die nieuwe wijken gelden best veel eisen voor nieuwe woningeigenaren. GroenLinks vindt dat er ook eisen mogen komen over bijvoorbeeld het percentage betegeling van de kavels om de afwatering te verbeteren. Of het toepassen van hagen en heggen als erfafscheiding en de eis
om het dak gedeeltelijk met sedum te bedekken. Kortom, wij vinden dat het allemaal ambitieuzer mag.’ Inspanningen woningcorporatie Beide fractievoorzitters zijn enthousiast over de inspanningen van woningcorporatie Beveland Wonen. Wijk voor wijk wordt onder handen genomen. Johnny: ‘Er wordt veel werk gemaakt van isoleren en de aanleg van zonnepanelen. Daar hebben huurders direct baat bij, zij krijgen meer comfort en hun energierekening is veel lager.’ André: ‘In de Goese Polder krijgen bijna tweehonderd huizen van Beveland Wonen een isolerende schil, ook wel theemuts genoemd. Dat is vernieuwend en ambitieus.’ Het Bespaarhuis Er zijn tal van oplossingen om de bestaande woningbouw te verduurzamen en het energiegebruik te beperken. André en Johnny noemen het Bespaarhuis, dat dit voorjaar zijn deuren opende aan de Lijnbaan, een mooi initiatief van de gemeente. Goese woningeigenaren kunnen zich hier laten informeren over de
‘Verduurzaming gaat ook over eigen verantwoordelijkheid, niet alles draait om regeltjes.’ verschillende mogelijkheden om energie te besparen, afgestemd op hun specifieke situatie, woning en budget. De eerste stap is het isoleren van ramen, daken, muren en vloeren. Daarna is het interessant om te zien welke mogelijkheden er zijn om duurzaam warmte en elektriciteit op te wekken.
12
Samenspel
‘Dat wij nu onze verantwoordelijkheid nemen om de wereld goed achter te laten voor de generaties die na ons komen. Daar kan iedereen op zijn of haar eigen manier aan werken.’ Kosten en baten Verduurzaming en energiebesparende maatregelen kosten geld. ‘Om je huis te isoleren en zonnepanelen aan te leggen moet je investeren’, erkent André. ‘Toch ben ik verbaasd dat zoveel mensen vinden dat de energietransitie geld moet opleveren. Daar ligt sterk de nadruk op. Maar je krijgt er toch ook comfort voor terug? En je draagt bij aan het terugdringen van het energiegebruik, of dat nu fossiel of groen is.’ Johnny pleit voor leningen die je nooit meer kosten dan wat de besparing in geld oplevert. ‘De tijd is er rijp voor. De rente staat laag en energie wordt steeds duurder. Elke maand los je een deel van de lening af met het bedrag dat je door verduurzaming bespaart. Daarmee maak je de investeringen in verduurzaming van de woning ook bereikbaar voor mensen die geen grote spaarpot hebben.’ Ingewikkelde trajecten De medewerkers van het Bespaarhuis weten ook veel over de verschillende regelingen, leningen en subsidies. ‘Het aanvragen van subsidies is te ingewikkeld’, stelt André vast. ‘Ik heb het zelf ook gedaan. Je moet doorzettingsvermogen hebben, want de materie is vaak taai. En daarnaast heb je toch altijd nog een flinke eigen spaarpot nodig.’ Gemeentelijke subsidies zou je zo eenvoudig mogelijk moeten houden, maar aan de gecompliceerde provinciale en rijkssubsidies kun je weinig veranderen. ‘Daarom is het Bespaarhuis zo belangrijk. Daar kunnen ze mensen helpen, vindt Johnny. Klimaatparagraaf Verduurzaming gaat ook over mobiliteit, zoals de auto vaker laten staan. Het gaat over voedsel; koop lokale producten uit het seizoen. En het gaat over de circulaire economie waarbij je de producten telkens hergebruikt. ‘Goes gaat een nieuwe brandweerkazerne bouwen’, vertelt André.
‘GroenLinks pleit voor een circulaire bouwwijze. Dus zo gebouwd dat je uiteindelijk ook weer kunt demonteren in plaats van slopen en zo de materialen kunt hergebruiken. In Friesland is daar al ervaring mee opgedaan.’ De fractievoorzitter van GroenLinks pleit meteen ook voor het toepassen van een klimaatparagraaf bij grote projecten en investeringen. ‘In zo’n klimaatparagraaf licht je de keuze voor een bepaalde oplossing toe in relatie tot je klimaatdoelstellingen. Dat schept duidelijkheid en bewustwording.’
door hogere overheden. Dan is de vraag wanneer je als gemeente hierin faciliteert en wanneer je de regie neemt. Ik ben voorstander van een sterke regiefunctie om iedereen mee te krijgen.’
‘In de klimaatparagraaf kun je haarscherp de haalbaarheid en betaalbaarheid aangeven’, vult Johnny aan. ‘Mensen krijgen zo meer inzicht in de keuze en dat is een manier om iedereen mee te nemen in de verduurzaming.’
‘Daarom is het Bespaarhuis zo belangrijk. Daar kunnen ze mensen helpen.’
Goed rentmeesterschap Uiteindelijk gaat het erom dat er nog veel stappen te zetten zijn. Enkele dagen na het rondetafelgesprek bracht het VN-klimaatpanel IPCC het eerste deel van het nieuwste klimaatrapport uit. De conclusies zijn verontrustend: de klimaatverandering verloopt sneller dan gedacht, heeft wereldwijd invloed op alles en iedereen en komt door menselijk handelen. Het bevestigt dat vrijblijvend verduurzamen geen oplossing is. André: ‘We zullen nog veel maatregelen gaan nemen waarvan de meeste worden opgelegd
‘Maar daarnaast kun je ook zelf nadenken over je eigen gedrag’, vindt Johnny. ‘Hoe sta jij in het leven, hoe ga jij om met de schepping? Verduurzaming gaat ook over eigen verantwoordelijkheid, niet alles draait om regeltjes.’
De fractievoorzitters benadrukken dan ook dat zij hechten aan een goed rentmeesterschap. André verwoordt het voor beiden: ‘Dat wij nu onze verantwoordelijkheid nemen om de wereld goed achter te laten voor de generaties die na ons komen. Daar kan iedereen op zijn of haar eigen manier aan werken.’
13
Doe de check en win! Het is steeds makkelijker om duurzame keuzes te maken in ons dagelijks leven. Gelukkig maar, want ook in onze gemeente merken we dat het klimaat verandert. Daarom willen we energieneutraal zijn in 2045. We gebruiken dan alleen nog maar schone energie. Daar werken we als gemeente hard aan, maar het lukt alleen als we het samen met u doen. Er is nog veel te winnen dichtbij huis in Kattendijke, Wolphaartsdijk, Wilhelmina-dorp, ’s-Heer Arendskerke, Oud-Sabbinge, Kloetinge, ’s-Heer Hendrikskinderen en Goes! Uw duurzame bijdrage is altijd nuttig. Want alle kleintjes samen maken één grote. Alle B-tjes helpen! We dagen u uit om te ontdekken hoe goed u al bezig bent op allebtjeshelpen.nl! Heeft u een duurzame tip voor andere inwoners? Dan maakt u ook nog eens kans op een leuke prijs! allebtjeshelpen.nl
GoesEuropajaar Goes-Europajaar 2022, een jaar vol verschillende activiteiten over het thema ‘Europa’. Wij nodigen iedereen uit om ideeën voor het Europajaar aan te dragen. Ga zelf of samen met ons aan de slag om uw plan te realiseren. Stuur uw idee naar europa@goes.nl.
goeseuropa goeseuropa www.goeseuropa.nl
14
Samenspel
15
Goes voor elkaar In ‘Goes voor elkaar’ draait het om actief zijn, meedoen in de samenleving, veilig en prettig leven en zorgen voor uzelf en elkaar.
Eerste aanspreekpunt voor vluchtelingen Liliane Schone is maatschappelijk begeleider bij VluchtelingenWerk De Bevelanden in Goes. Als vrijwilliger ondersteunt zij vluchtelingen die toestemming hebben gekregen om te blijven in Nederland. ‘Je bent twee jaar lang het eerste aanspreekpunt voor de vluchtelingen. In het begin zijn de contacten heel intensief. Alles in de Nederlandse samenleving is namelijk nieuw en onbekend voor hen.’ Stel je voor dat je verhuist naar een nieuw land. Je hebt een woning, maar je kent de omgeving niet, je spreekt de taal niet en je moet ook nog van alles regelen. Waar begin je dan? ‘Dat is het moment dat ik in beeld kom. Ik help eigenlijk met alle praktische regelzaken. Bijvoorbeeld bij het inrichten van de woning met een beperkt budget. Of bij het zoeken naar een huisarts, een school voor de kinderen en de juiste verzekeringen’. De begeleiding gaat verder dan praktische zaken alleen. ‘Ik zorg ervoor dat de vluchteling zijn weg vindt in zijn nieuwe woonplaats en in de Nederlandse samenleving. Ik help met het vergroten van zijn sociale netwerk en zijn vermogen om voor zichzelf te zorgen, zodat hij sneller zelfstandig kan werken aan een nieuwe toekomst.’ Basisopleiding Voordat je aan de slag gaat als maatschappelijk begeleider, krijg je een basisopleiding. ‘Deze opleiding bestaat uit verschillende cursussen en workshops. Je krijgt uitleg over de situatie van de landen waar men vandaan komt. Je leert waar je de vluchtelingen mee
moet helpen en wat ze na één of twee jaar zelfstandig moeten kunnen doen. Ook oefen je met elkaar hoe je kennis kunt overbrengen. En misschien wel het allerbelangrijkste: je leert je grenzen aan te geven. Vluchtelingen zijn geen zielige mensen en kunnen veel zelf, ze hebben alleen iemand nodig die hen wegwijs maakt.’ Speciaal plekje in je hart Het is dus belangrijk om grenzen aan te geven en enige afstand te bewaren. ‘Dit is nodig om het werk vol te kunnen houden en niet al te
‘In het begin zijn de contacten heel intensief. Alles in de Nederlandse samenleving is namelijk nieuw en onbekend voor hen.’ betrokken te raken bij de mensen. Maar sommigen vluchtelingen veroveren een speciaal plekje in je hart. Zo heb ik een paar jaar geleden een meisje uit Eritrea begeleid. Zij was toen 17 jaar, was alleen in Nederland en had hier geen familie of vrienden. Dat doet wat met je als mens. Ieder kind heeft recht op een familielid om op terug te vallen. Normaal
Meer informatie? Wilt u ook maatschappelijk begeleider worden of wilt u meer informatie? Neem dan contact op met VluchtelingenWerk De Bevelanden via telefoonnummer (0113) 82 02 11 of e-mailadres debevelanden@vluchtelingenwerk.nl.
begeleid je iemand voor twee jaar, maar haar heb ik nooit helemaal los kunnen laten. Ik heb haar geholpen met school, haar huiswerk en pasgeleden nog met haar werkcontract. Ze is nu 21 jaar en we hebben nog steeds regelmatig contact. Ik ben zo trots op haar!’ Grote wens Liliane heeft nog één grote wens. ‘Ik zou heel graag willen dat er ook jongeren zijn die jonge vluchtelingen willen opvangen. Hen kennis laten maken met leeftijdgenootjes, hen laten zien welke activiteiten er voor jongeren zijn en hen mee op sleeptouw nemen. Op die manier bouwen ze snel een eigen sociaal netwerk op. En dat is belangrijk, want ook zij hebben behoefte aan contact met leeftijdgenoten!’
16
Samenspel
Uniek zijn is niet altijd makkelijk. Gelukkig zijn er lieve mensen die helpen het beste uit hun medemens te halen. Vijf portretten van Goese kanjers die oog hebben voor iedereen.
17
Lizette Koppelaar runt samen met haar man Leonard poetsbedrijf Sleutelen aan Vermogen (SAV) aan de Houtkade in Goes. In deze organisatie reinigen en knappen mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt verschillende voertuigen op. Lizette coördineert achter de schermen hun werkzaamheden. ‘Mijn man en ik zijn zo’n vijf jaar geleden met dit concept gestart. Ik heb zelf jarenlang in de gehandicaptenzorg gewerkt en Leonard vooral in het bedrijfsleven. Na wat teleurstellingen daar, wilde hij voor zichzelf beginnen. Mijn man is boven een garage geboren en heeft de liefde voor auto’s vanuit huis meegekregen. Hij kwam met het idee om mensen met een beperking tot de arbeidsmarkt een plek te bieden om zich te ontwikkelen. Dat sprak mij heel erg aan. Ik kon daar absoluut geen ‘nee’ tegen zeggen. Ik ben in ons bedrijf vooral op de achtergrond aanwezig. Het zoeken naar samenwerkingspartners en het regelen van begeleiders hoort bij mijn takenpakket. Net als het onderhouden van een relatie met de gemeente en het speciaal onderwijs. Ik geniet ook van het contact met onze medewerkers. Het geeft mij de energie om me nog meer voor hen in te zetten. Ik leer enorm veel van ze. Wij hebben verschillende mensen bij ons in dienst. Zoals mensen met een verstandelijke beperking of een Wajong uitkering. Anderen zijn weer eerder dan gepland gestopt met school. Allemaal hebben ze unieke talenten die ze bij ons mogen inzetten. De één is goed in het stofzuigen en de ander in het poetsen van de auto’s. Sommigen zijn weer liever met hout bezig. Zij werken in het Recycle Café dat we vorig jaar samen met TMC Wonen hebben opgezet. Als ik zie hoe onze medewerkers opbloeien en zich ontwikkelen, dan doet mij dat enorm goed. Voor mij is dat echte rijkdom, mensen helpen en laten weten dat ze nodig zijn.’
18
Samenspel
Jonathan de Gooijer traint samen met Cor Fieret de twee G-teams van voetbalvereniging SSV’65 uit Goes. In die ploegen spelen mensen tussen de veertien en zestig jaar met een beperking. Jonathan probeert als trainer bij te dragen aan het plezier van deze voetballers. ‘De G-teams van SSV’65 train ik nu vier jaar. Ik speelde daarvoor zelf in één van de ploegen als keeper. Helaas moest ik vanwege gezondheidsproblemen stoppen met voetballen. Ik wilde toch betrokken blijven bij mijn oude teamgenoten. Toen werd gevraagd of ik trainer wilde worden, zei ik direct ‘ja’. Cor is de andere trainer van de G-teams. Hij woont sinds drie jaar in Goes. Cor wilde naast zijn gezin ook voor andere mensen iets betekenen. We geven sinds twee jaar samen training. Onze samenwerking verloopt erg prettig en we vullen elkaar goed aan. Cor bedenkt vaak goede oefeningen die voor iedereen leuk zijn. Ikzelf leer daar als trainer ook van. In beide teams zitten heel veel verschillende voetballers. De één heeft bijvoorbeeld autisme en de ander heeft een wat zwaardere beperking. Maar de sfeer is goed en iedereen accepteert elkaar. Omdat iedereen anders is, is het belangrijk om de spelers persoonlijk te benaderen. Ze moeten het gevoel hebben dat ze welkom zijn en erbij horen. Niemand vindt het leuk om een buitenbeentje te zijn. De teams trainen iedere woensdag en spelen dan zaterdagmorgen een wedstrijd. Meestal voetballen we tegen ploegen uit de regio. Voor de spelers is de wedstrijd het uitje van de week. Het hoogtepunt voor iedereen is toch wel het jaarlijkse toernooi in Stadskanaal. We overnachten daar en spelen wedstrijden tegen ploegen uit het hele land. Het is mooi om te zien hoeveel plezier de spelers dan samen hebben. Die glimlach op hun gezichten, daar doe je het als trainer allemaal voor.’
19
Maaike de Wit is de kinderburgemeester van Goes. Ze heeft oog voor haar leeftijdsgenootjes en vindt het belangrijk dat iedereen erbij hoort. Onder het motto ‘Niemand alleen met Maaike op één’ wil ze pesten onder kinderen in de gemeente verminderen. ‘Iemand pesten of buitensluiten levert niks op. Bij ons in de speeltuin gebeurt het soms ook. Dan treiteren kinderen elkaar. Het lijkt dan net of er oorlog is. Ik kan me daar best boos over maken. Soms zeg ik er ook iets van. Je doet er iemand verdriet mee als je hem of haar pest vanwege zijn of haar uiterlijk, afkomst of lengte. Ik wil er als kinderburgemeester voor zorgen dat het pesten in de gemeente vermindert. Niemand alleen met Maaike op één. Iedereen is goed zoals hij of zij is. Het was een tijdje terug de Week tegen Pesten. Ik heb alle basisscholen in de gemeente via de mail opgeroepen om hieraan mee te doen. Een aantal heeft dat ook echt gedaan. Daar ben ik heel blij mee. Verder hoop ik binnenkort een buddyproject op te zetten. Het is dan de bedoeling dat kinderen van verschillende basisscholen samen leuke dingen gaan doen. Hierdoor leren ze elkaar beter kennen en begrijpen. Ik geloof echt dat dat helpt om pesten te verminderen. Want vaak treiteren kinderen elkaar omdat ze elkaar niet goed kennen of snappen.
Als kinderburgemeester staat Maaike er niet alleen voor. Samen met de wethouders Daimi Huibregtse en Nine van Schaik vormt ze het nieuwe kindercollege. Het drietal is begin september officieel geïnstalleerd.
Er is nog iets wat ik als kinderburgemeester hoop te bereiken. Ik wil ervoor zorgen dat sporten minder duur wordt. Sommige kinderen in de gemeente hebben namelijk geen geld om bijvoorbeeld op voetbal of tennis te gaan. Terwijl ze dat wel graag willen. Hoe ik die jongens en meisjes ga helpen, weet ik nog niet precies. Misschien hebben de kinderwethouders Daimi en Nine nog wel goede ideeën.’
20
Samenspel
Thomas van Hese werkt op het Pontes in Goes. Hij is daar sinds vorig jaar coördinator interne time-out en huiswerkbegeleiding voor zorgleerlingen. Thomas vindt het belangrijk dat iedereen op school alle hulp krijgt die nodig is. ‘De time-out is voor scholieren die het niet redden in de klas. Bijvoorbeeld omdat ze concentratieproblemen of ADHD hebben. De leerlingen nemen af en toe zelf een break, maar soms krijgen ze er ook eentje van de docent. Dat is niet bedoeld als straf. De scholieren komen tijdens de time-out bij mij in de oase, een rustige ruimte. Gewoon om even uit te rusten of weer te focussen op de les. En tijdens de huiswerkbegeleiding help ik een aantal leerlingen die moeite hebben met huiswerk maken. Ik werk al jarenlang in het onderwijs. Leerlingen helpen om van hun schoolcarrière een succes te maken, is mijn drijfveer. Ik heb vroeger als docent Aardrijkskunde voor de klas gestaan. Dat vond ik leuk, maar de pedagogische kant van het onderwijs sprak me meer aan. In de functie die ik nu heb, ben ik veel meer persoonlijk betrokken bij de leerlingen. Met hen heb ik veel direct contact, maar ook hun ouders en docenten spreek ik regelmatig. Door die korte lijntjes kan ik beter helpen. Van de time-out en huiswerkbegeleiding kan niet elke leerling gebruikmaken. We hebben hiervoor een beperkt aantal plekken beschikbaar. De interne time-out bestaat al een paar jaar op Pontes, net als het aanbieden van huiswerkbegeleiding. Deze onderdelen blijven zich vernieuwen. Ik hoop daar ook een bijdrage aan te leveren. Bijvoorbeeld door materiaal te ontwikkelen dat ondersteuning biedt tijdens de huiswerkbegeleiding. Het is namelijk belangrijk dat leerlingen de hulp krijgen die ze nodig hebben. De één heeft moeite met het plannen van zijn huiswerk, terwijl de ander zich moeilijk kan concentreren. Deze scholieren vooruithelpen geeft mij veel voldoening.’
21
Anne-Marie van Keulen werkt bij zorginstelling SVRZ als teamleider Zorg en Welzijn op locatie Ter Valcke in Goes. Binnen de organisatie is ze samen met haar collega Ilse Prevoo kartrekker van het onderwerp ‘seksuele diversiteit’. ‘Bij SVRZ Ter Valcke besteden we sinds 2015 actief aandacht aan dit thema. Het balletje ging rollen nadat een ambassadeur van Roze 50+ de locatiemanager aanmoedigde om dit te doen. Ik heb samen met Ilse besloten om die kar te trekken. Daarna hebben we schrijfster Eveline van de Putte uitgenodigd voor de Tour ‘d Amour in Ter Valcke. Zij heeft een boek geschreven over ouderen met een andere seksuele voorkeur. Ilse en ik hebben de afgelopen jaren nog meer acties ondernomen om het onderwerp aan te kaarten. We vinden het belangrijk dat diversiteit in de samenleving als onderwerp bespreekbaar is. Ik denk dat we bij SVRZ op de goede weg zijn. Bij een intakegesprek vragen medewerkers nu bijvoorbeeld of iemand een partner heeft. In plaats van de vraag of iemand getrouwd is met een man of vrouw. Daarnaast heeft SVRZ een ‘visie Intimiteit en Seksualiteit’ opgesteld en wappert op onze locatie iedere dag de regenboogvlag. Die vlag staat voor vrijheid, één van onze speerpunten. Verder hebben de ‘Roze Vlinders’ uit Amsterdam meerdere keren opgetreden in Ter Valcke. Dat viel bij iedereen erg in de smaak. De cliënten hebben toen op een ludieke manier kennisgemaakt met het onderwerp. Bewust aandacht besteden aan het thema heeft voor meer openheid gezorgd. Ik vind het fijn dat ik daaraan kan bijdragen. Er is een aantal mensen uiteindelijk met hun persoonlijke verhaal naar buiten gekomen. Ik vind het fijn dat ze die veiligheid voelen om dit te doen. Want bij SVRZ moet iedere cliënt zichzelf kunnen zijn, ook als hij of zij een andere seksuele voorkeur heeft. Iedereen hoort erbij.’
22
Samenspel
23
De Bibliotheek is er voor iedereen In een bibliotheek kun je boeken lenen. Logisch. Maar de bibliotheek is nog véél meer. Eigenlijk is het een huiskamer voor iedereen van 0 tot 100 jaar. U kunt er andere mensen ontmoeten of rustig de krant lezen. Er is gratis internet en er zijn workshops. Het is gratis en niemand vraagt hoelang u blijft. Dus kom studeren, iets lenen of iets luisteren want de bibliotheek is er voor iedereen! Vroeger stonden boeken centraal, maar tegenwoordig zijn mensen het belangrijkste. Verbinding is het doel en boeken zijn een middel. Programmanager Educatie Erica Ringelberg bij Bibliotheek Oosterschelde vertelt er meer over. Kansen bieden ‘We willen kinderen en volwassen zoveel mogelijk kansen geven in hun ontwikkeling. Ook willen we dat iedereen zichzelf kan herkennen in de boeken en verhalen die hier in de bieb staan. Op scholen én bij mensen thuis, werken we samen aan ‘kansengelijkheid’ zoals dat zo mooi heet. Niet iedereen heeft namelijk toegang tot dezelfde middelen. Samen lezen of werken aan taalvaardigheid is niet overal vanzelfsprekend. Het Team Educatie van onze bibliotheek helpt hierbij.’ De bieb is er voor jong en oud. Er is van alles te doen en te leren zoals Taalcafés en een speciaal informatiepunt met vragen over de
‘Hoe eerder we bij jonge kinderen beginnen met het werken aan taalen vaardigheid, hoe meer kansen kinderen later krijgen.’
digitale overheid. Bij Erica heeft educatie van de jeugd een speciale plek in haar hart. Ze vertelt waarom. Winnen bij vroeg beginnen ‘Hoe eerder we bij jonge kinderen beginnen met het werken aan taal- en leesvaardigheid, hoe meer kansen kinderen later krijgen. Met een taalachterstand lopen ze risico om niet dezelfde kansen te krijgen in het leven. Zonde. En ook niet nodig want er is iets aan te doen! Wist u dat we vele vrijwilligers en inmiddels twintig lees- en voorleesconsulenten hebben? Zij stimuleren het lezen op scholen en kinderdagverblijven.’ Taalvisite ‘We komen ook graag bij gezinnen thuis op Taalvisite. Kinderen die een extraatje kunnen gebruiken op gebied van taal of lezen kunnen hiervoor worden aangemeld. Tijdens een kennismakingsgesprek kijken we wat de kinderen in het gezin leuk vinden. Dan gaat een vrijwilliger vijftien weken lang iedere week een uurtje op visite met een tas vol boeken en spelletjes. Zo laten we kinderen én ouders spelenderwijs zien, hoe fijn het kan zijn om samen te lezen of een spelletje te doen. Op die manier zijn ze al op hele jonge leeftijd positief bezig met taal. We promoten ook het meertalig voorlezen. Veel belangrijker dan de taal die thuis gesproken wordt, is het opbouwen van een rijke woordenschat. Daarvoor werken we nu aan een speciale ABC-collectie met bijvoorbeeld prentenboeken die in meerdere talen beschikbaar zijn. We lezen dan bijvoorbeeld samen om en om een bladzijde. Taalvaardigheid begint bij leesplezier. Tijdens de Taalvisite laten we zien wat je
eenvoudig zelf kunt doen om taal en lezen te bevorderen. Dit project is hier nog vrij onbekend en we verwelkomen graag nog meer gezinnen. Dat kunnen anderstalige gezinnen zijn, maar ook Nederlandse gezinnen die wel wat hulp kunnen gebruiken. Na die vijftien weken volgen ook vrijwillige activiteiten die aansluiten op de ABC-boekencollectie.’ De Bibliotheek Oosterschelde heeft nog veel meer activiteiten en voorzieningen om bij jonge inwoners taal-en leesvaardigheid te promoten. Van ‘De Bibliotheek op school’, tot Boekfiets, verrassingstas en Boekstartkoffer. Ook de jeugd in het voortgezet onderwijs wordt niet vergeten. ’We zijn heel blij met een subsidie in het kader van het zogeheten Leesoffensief, die we hebben gekregen van de Koninklijke Bibliotheek om ook in het voorgezet onderwijs taal en lezen te bevorderen.’ VIP Friday ‘Naast de activiteiten die we in de omgeving organiseren, staan onze deuren op woensdag open voor kinderen tot 12 jaar. Iedere vrijdag is het de beurt aan het voortgezet onderwijs. Tijdens VIP Friday maken we leerlingen ’s ochtends wegwijs in de bibliotheek en ‘s middags kunnen ze activiteiten naar keuze doen. In ons nieuwe pand zijn volop plannen voor het invullen van het programma: van het maken van PodCasts tot leren programmeren. We willen de jeugd letterlijk en figuurlijk een podium geven om zichzelf te ontplooien. Daarbij krijgen we ook hulp van ‘t Beest, de muziekschool en de jeugdtheaterschool. Ook werken we aan een community voor jongeren die het leuk vinden om mee te denken over activiteiten. Wie interesse heeft kan zich aanmelden. Check ook eens het Insta-account Boekenbazen. Zo maken we samen anderen weer enthousiast om mee te doen en wordt leren en lezen nog leuker.’
Meer weten over de activiteiten van de Bibliotheek Oosterschelde? Kijk op www.bibliotheekoosterschelde.nl voor meer informatie of kom gezellig langs, op de prachtige nieuwe locatie in Goes aan de Kolveniershof!
24
Samenspel
Schoolzwemmen 2.0 Egon Geeratz (49) is docent Zwemmen bij het CIOS in Goes. Samen met een collega, Omnium en de gemeente bedacht hij het nieuwe schoolzwemplan voor de basisscholen in Goes. ‘We noemen het schoolzwemmen 2.0. We zijn al 23 jaar op de oude manier aan het schoolzwemmen voor de groepen drie en vier. Wij willen dat kinderen hun hele basisschoolperiode schoolzwemmen krijgen.’ Zwemuren ‘De kinderen van groepen drie tot en met zes gaan voortaan in blokken van tien weken één
uur per week zwemmen. We spreiden zo de belasting voor de leerkrachten en de leerling maakt hetzelfde aantal zwemuren als eerst. Ze zwemmen in Omnium. Groepen drie en vier komen met een bus en de andere groepen op de fiets. Het hele plan kost de scholen niets, ook het vervoer wordt door de gemeente betaald. Ze krijgen les van studenten van het CIOS. Er is altijd een docent van het CIOS bij en een instructeur van Omnium.’ Zelfredzaam ‘Groepen zeven en acht gaan drie dagdelen
naar het Goese Meer. Daar doen ze dingen in en rond het water zoals vlotten bouwen en suppen. Ook behandelen we de gevaren van open water. Het motorisch vaardig en beweegvriendelijk opgroeien zit verweven in dit plan. We zoeken oplossingen voor kinderen die nog geen diploma hebben, want het is belangrijk dat een kind in een waterrijke omgeving als Zeeland kan zwemmen. Daarnaast gaan we voorbereiden op reddend zwemmen. Door regelmatig met water in aanraking te zijn, worden kinderen zelfredzaam.’
Goes helpt werkgevers en werknemers Goes is centrum-gemeente voor de Arbeidsmarktregio Zeeland onder de naam ‘Aan de slag in Zeeland’. Samen zetten we ons in voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Bijvoorbeeld mensen met een beperking of een migratieachtergrond. We werken aan een inclusieve arbeidsmarkt met een plek voor iedereen. In Zeeland is de vraag naar werk groter dan het aanbod. Om Zeeuwse werkgevers en werknemers op de arbeidsmarkt te helpen, zijn er twee teams opgericht. Zeeuws team van jobhunters en jobcoaches Het Zeeuws team van jobhunters en jobcoaches geeft persoonlijke begeleiding aan mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt bij het vinden van een betaalde baan. Het is voor deze mensen de schakel tussen hen en werkgevers. Zeeuws Mobiliteitsteam Het Zeeuws Mobiliteitsteam is een samenwerking tussen Zeeuwse gemeenten, het UWV, vakbonden, werkgeversorganisaties en onderwijs.
Dit team biedt ondersteuning aan: • werkgevers; • mensen die als gevolg van corona hun baan hebben verloren of dreigen te verliezen; • mensen die moeite hebben om zelf een baan te vinden. Dit team helpt met coaching, training en scholing. Per persoon wordt gekeken naar zijn of haar kansen op de Zeeuwse arbeidsmarkt. Website Kan één van deze teams iets voor u betekenen? Of wilt u meer weten over de taken die de gemeente Goes uitvoert voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt? Kijk dan op: www.aandeslaginzeeland.nl
Specifieke vragen? Zeeuws team van jobhunters en jobcoaches: E zeeuwsteam@aandeslaginzeeland.nl
Zeeuws Mobiliteitsteam: E mobiliteitsteam@aandeslaginzeeland.nl
25
Goes is en blijft een sociale gemeente
Net als andere gemeenten, heeft Goes financiële uitdagingen in de Wmo- en jeugdzorg. Er is jaarlijks een tekort van ruim drie miljoen euro. Om de zorg betaalbaar en beschikbaar te houden voor inwoners, is een aantal maatregelen ingevoerd. Wethouder André van der Reest: ‘Goes is en blijft een sociale gemeente. Dat verandert niet met deze maatregelen. Ze zijn nodig om te voorkomen dat we in de toekomst drastisch moeten snijden. We willen een vangnet bieden voor wie het zelf of met hulp van familie of vrienden niet redt. We kijken daarom kritischer naar wat een inwoner zelf kan doen. Ook kijken we of het de gemeente of een andere instantie moet zijn die hulp kan bieden.’ Alternatieven en maatwerk ‘Iedereen heeft recht op zorg. Dit betekent niet dat de gemeente dat altijd moet regelen. Soms kunnen vrijwilligers, familie, vrienden of kerkgemeenschappen hier een rol in spelen. Wij denken met inwoners mee over de
mogelijkheden. We weten welke alternatieven er zijn en kunnen vaak de juiste weg wijzen. Maatwerk blijft altijd mogelijk. Daarom leggen we de zorg voor één jaar vast en wordt deze niet automatisch verlengd. We bekijken samen van tijd tot tijd of de geboden zorg nog steeds passend is of dat een alternatief beter is. Soms zijn bijvoorbeeld activiteiten vanuit een welzijnsorganisatie ook een goede oplossing.’ Contact ‘Voor mensen die nu al zorg krijgen voor maximaal een jaar, verandert er niks. Wij nemen pas contact op bij een verzoek om verlenging of wijziging van de zorg. Met mensen die zorg ontvangen voor een periode langer dan een jaar, nemen wij eerder contact op. We kijken dan wat er gaat veranderen op basis van de nieuwe regels. Dit geldt ook voor nieuwe aanvragen of tussentijdse wijzigingen.’
Zelf doen en elkaar helpen ‘We hebben uw hulp nodig. U kunt namelijk veel zelf doen. Denk alvast na wat u wilt doen als u later slechter ter been bent. Wilt u dan nog steeds in uw woning blijven of wilt u liever verhuizen? En als u in uw woning wilt blijven wonen, welke aanpassingen zijn dan nodig? Of als u binnenkort een operatie heeft. Wie kunt u dan vragen voor de boodschappen, het uitlaten van de hond of schoonmaken? Misschien kunt u ook zelf iets voor iemand anders betekenen. Wees dus op uw toekomst voorbereid. Dat is vanzelfsprekend als u jong bent en bijvoorbeeld voor gezinsuitbreiding staat, maar ook heel belangrijk op oudere leeftijd!’
Benieuwd wat de maatregelen voor Wmo- en jeugdzorg mogelijk voor u betekenen? Bekijk ze op: goes.nl/focusplan
26
Samenspel
27
Alle B-tjes helpen! ‘Ik wil echt een inspiratiebron zijn’ Thirza Hoogesteger uit Wolphaartsdijk is getrouwd met Harmen en ze hebben een zoontje van vier. Thirza heeft een ‘zero waste’ bedrijf aan huis, Medeina, waar ze producten zonder afval verkoopt. ‘We ergerden ons aan al het afval dat je onderweg en in de natuur tegenkomt. We vroegen ons af ‘wat kunnen we zelf hieraan doen?’. Ik miste winkels voor verpakkingsvrij winkelen in Zeeland. Toen kwam ik op zero waste, producten zonder afval. Ik begon veel producten zelf thuis te maken. Het idee ontstond om dit ook voor anderen te doen. Zo ben ik gestart met Medeina. Ik heb een moestuin met kruiden en groenten en ik maak pasta’s, brood, afwasmiddel en toiletblokjes. Alles op het gebied van schoonmaak en voeding. Je hebt wel een aantal basisproducten nodig. Die koop ik zo duurzaam mogelijk in. Ik wil echt een inspiratiebron zijn en ben ook een eigen social mediakanaal begonnen. Je kunt het wel een beetje uit de hand gelopen hobby noemen omdat ik graag met m’n handen bezig ben in de keuken. Ik heb nog geen fysieke winkel, alle verkoop gaat nog via social media. Het is wel mijn doel om een eigen winkel te hebben met allerlei afvalvrije producten. Van uitwasbare maandverbandjes en tandpasta tot broodzakken.’ Duurzaamheid Thirza en haar man willen zo duurzaam mogelijk leven. ‘We gaan op fietsvakantie. Een bewuste keuze om op de fiets te gaan en te kamperen en geen vliegtuig te nemen. Geen voedselverspilling, echt geen afval.
We hebben geen droger. Een auto heb ik wel nodig voor mijn kantoorbaan, dat is een nadeel. Als het op de fiets zou kunnen, had ik dat wel gedaan.’ Bewuste keuzes ‘We zijn op dit moment in verwachting van ons tweede kindje en met de baby gaan we alles duurzaam doen. Dus uitwasbare luiers, borstvoeding, fles met natuurspeen, uitwasbare billendoekjes. En qua kleding doen we zoveel mogelijk tweedehands. Zelf doe ik mee met de Kledingruiltas. Dat is een aantal tassen met kleding die circuleren door omgeving Goes. Daar kun jij je kleding indoen en een ander kan het eruit halen. De ene keer vind je wel iets en de andere keer niet. Met spullen kijken we altijd eerst of het tweedehands beschikbaar is en we wachten wat langer met aanschaffen. Ook om eerst na te denken of we het echt nodig hebben of dat het een impuls is.’ Taak ‘Ik zie het als Christen als mijn taak om voor de natuur te zorgen. Er is iets moois en wij verspillen het eigenlijk. We willen een inspiratie zijn voor de mensen om ons heen. In het begin vroegen mensen zich af waar we mee bezig waren. Nu zien ze hoe het werkt en zie je dat iedereen na gaat denken. Ik heb een tijdje terug een Zero Waste Tour in Middelburg gegeven, dit gaat uit van Zero Waste Nederland. Het is heel leuk om gelijkgestemden te ontmoeten en mensen nog verder op weg te helpen met zero waste. Met die bedoeling heb ik ook mijn social mediakanalen opgezet. Zo kan ik mensen leren hoe ze kunnen beginnen en tips meegeven.
Onze inwoners houden van de stad en de dorpen, de groene ruimte en het water. Als gemeente willen we er hard voor werken om onze lucht zuiver, onze omgeving groen en onze stad leefbaar te houden tot in de verre toekomst. Daarom willen we energieneutraal zijn in 2045. We gebruiken dan geen vervuilende brandstoffen meer en alleen nog maar schone energie. Zo bewaren we al het goede van Goes voor onze kinderen en kleinkinderen. Dit bereiken we niet van de ene op de andere dag. Stapje voor stapje gaan we de goede kant op. Als gemeente én samen met alle Goesenaren. Elke bewuste duurzame keuze telt mee. Hoe klein ook: alle B-tjes helpen! In deze rubriek vertellen Goesenaren hoe zij in het dagelijks leven omgaan met duurzaamheid.
Begin klein Dé tip die Thirza heeft is klein beginnen. ‘Niemand kan van de ene op de andere dag ineens zero waste leven. Wij zetten ook nog steeds stapjes. Begin klein en kijk waar jij kan beginnen. Maar probeer wel op jouw manier je steentje bij te dragen. Ruim bijvoorbeeld een keer afval op dat je buiten tegenkomt.’ Toekomst Vanwege haar zwangerschap zal de wens om een echte winkel te starten, nog even moeten wachten tot volgend jaar. ‘Die winkel is wel echt een doel. Als het kindje wat groter is, is dat echt wat we willen. Dan zou het fijn zijn als ik ervan kan leven. Ik hoef er niet stinkend rijk van te worden, als ik maar andere mensen op weg kan helpen.’ medeina_zerowaste medeina_zerowaste
28
Samenspel
Raads- of commissielid iets voor u? Voelt u zich betrokken bij uw leefomgeving? Vindt u het belangrijk en leuk om mee te praten over de ontwikkelingen in Goes? Misschien is het iets voor u om raads- of commissielid te worden.
verschillende culturele en religieuze achtergronden. Een gemeentebestuur waar iedereen zich in herkent. Nu zitten er bijvoorbeeld nog veel meer mannen dan vrouwen in onze 25 leden tellende raad.
Het is mooi wanneer de gemeenteraad een afspiegeling van de Goese samenleving zou zijn. Oud en jong, man en vrouw, mensen met
Voelt u zich aangesproken? Op www.goes.nl/gemeenteraad ziet u de samenstelling van de gemeenteraad op dit
moment. Ook vindt u daar de contactgegevens van de politieke partijen. In maart zijn er weer gemeenteraadsverkiezingen. U kiest dan wie er namens u de komende vier jaar in de gemeenteraad beslissingen neemt over de gemeente Goes.
Exposities in het Stadskantoor In de hal van het Stadskantoor zijn onder voorbehoud de komende tijd de volgende exposities te bekijken.
Oktober en november Automobiliteit De ontwikkeling van de auto in Goes en de Bevelanden tot aan de oliecrisis in 1973. Goes is al vanaf het eerste begin ‘Autostad’. Nog voor 1900 verschenen de eerste auto’s in Zeeland. De plaatselijke wagensmederijen moesten zich de autotechniek eigen maken. Sommigen ontwikkelden zich tot grote garagebedrijven die nu nog bestaan. Documenten, foto’s, filmpjes, objecten en archeologische vondsten vertellen het verhaal. Met medewerking van R. Strating, J. Dagevos en B. Eefting.
December Leo Burgs Pastellist en pentekenaar Leo Burgs (1931-2020) tekende als kind van elf al het Stadhuis en de oude gevels van de Grote Markt. Tijdens zijn lange carrière maakte hij nog veel stadsgezichten van Goes en van andere plaatsen. Ook schetste Leo portretten en tekende hij voor diverse tijdschriften.
Houd voor meer informatie over het doorgaan of afgelasten van de exposities de website van het gemeentearchief in de gaten: gemeentearchiefgoes.nl
29
Praat mee over de toekomst van Goes U kunt sinds dit jaar op goespraatmee.nl meepraten over allerlei projecten en onderwerpen die spelen in de gemeente. Bijvoorbeeld over de visie voor het Marconigebied, de Westhavendijk of meedenken over de toekomst van onze kerkgebouwen.
Kort nieuws Lening voor woningaanpassing Wilt u zo lang mogelijk blijven wonen in uw eigen huis? Door levensloopbestendige aanpassingen bent u klaar voor de toekomst. Dit is misschien een kostbare klus. Bij de gemeente kunt u een lening afsluiten voor het levensloopbestendig en/of duurzaam maken van uw woning. Meer informatie vindt u op: goes.nl/lening-duurzaam-en-langerthuis
Uw mening We starten binnenkort met het maken van een toekomstvisie voor de gemeente Goes. Wat ziet u graag in Goes over twintig jaar? Wat zijn bijvoorbeeld uw wensen op het gebied van wonen? Hoe wilt u dat de zorg in Goes zich ontwikkelt? Heeft u vernieuwde ideeën over de stad of de dorpen? Wij zijn erg benieuwd naar uw mening.
Bezoek het Bespaarhuis Heeft u vragen over energiezuinig en duurzaam wonen? Stel uw vragen vrijblijvend in het Bespaarhuis aan de Lijnbaan 14 in Goes. Elke dinsdag geopend tussen 15.00 en 21.00 uur.
Meld u alvast aan op goespraatmee.nl, blijf op de hoogte en praat met ons mee!
Bekendmakingen online De Wet elektronische publicaties geldt sinds 1 juli. Het doel van de wet is om inwoners volledig te informeren over besluiten die invloed hebben op de leefomgeving. Alle bekendmakingen, meldingen en kennisgevingen van de gemeente zijn online te zien. Het is ook mogelijk om de bekendmakingen per mail te ontvangen.
goespraatmee.nl
Cliëntondersteuning SMWO Heeft u een situatie of probleem waar u alleen lastig uitkomt? Bijvoorbeeld over zorgaanvragen, opvoeding, wonen of werk? Het is fijn als er iemand meedenkt. Afhankelijk van uw vraag heeft u de mogelijkheid om kosteloos een beroep te doen op een meedenker. Neem hiervoor contact op met SMWO via (0113) – 277 111 of infopunt@smwo.nl.
Nieuwe wijkwerker Goes-West en Goese Polder Goes heeft een nieuwe wijkmaatschappelijk werker. Hermann Hehemann is namens SMWO actief in Goes-West en de Goese Polder. Hij zet zich in om tijdig te signaleren of bewoners zorg of hulp nodig hebben. Heeft u vragen over zaken als werk, wonen en zorg? Neem contact op met Hermann via 06-12 914 264.
goes.nl/bespaarhuis
Buitenexpositie ‘Goese Meisjes Pront en Bont’ Tot eind oktober is in de tuin van de Grote of Maria Magdalenakerk de buitenexpositie ‘Goese Meisjes Pront en Bont’ te bekijken. U ziet een combinatie van portretten van vrouwen in klederdracht en meisjes die gekleed zijn naar de tijd van nu. Dit is een project van de Culturele Raad Goes en Historisch Museum de Bevelanden.
goes.nl/overheidnl
Subsidie Groene Daken U kunt een subsidie aanvragen voor een groen dak op uw woning, schuur of garage. Groene daken zijn daken waarop met hulp van planten regenwater wordt opgeslagen. Zo kan de riolering de hoeveelheid regenwater beter aan en wordt water opgeslagen voor droge periode. Kijk voor de voorwaarden op: www.goes.nl/subsidie-groene-daken
30
Samenspel
Goes kleurt roze in 2023 In 2023 is Goes gaststad voor Roze Zaterdag. Dit grote evenement trekt zo’n 10.000 tot 15.000 bezoekers uit het hele land.
Roze Zaterdag begint elk jaar met een oecumenische kerkdienst met daarna de traditionele parade. Door mee te doen met Roze Zaterdag willen homo’s, lesbiennes en andere betrokken mensen tonen dat ze trots zijn op deze levensstijl. De rest van de dag zijn er culturele bijeenkomsten en optredens, lezingen en sportactiviteiten. Ook is er een informatiemarkt waar verschillende homovriendelijke en homo-organisaties en -bedrijven zich presenteren. Ook in de weken voor en na het evenement is er aandacht in Goes en andere Zeeuwse steden. Bijvoorbeeld via een lesprogramma voor scholen, een kunstexpositie, filmavonden en lezingen. Onderwijs Er is rondom Roze Zaterdag extra lesmateriaal beschikbaar om het thema ‘LHBT’ bespreekbaar te maken. Dit gebeurt naast de lessen die al worden gegeven over seksuele diversiteit. De GGD Zeeland richt op de dag zelf een speciaal ‘gezondheidsplein’ in. De activiteiten van Roze Zaterdag zijn er voor iedereen en zijn bedoeld om acceptatie en tolerantie te vergroten.
Positief Naast Goes hadden ook Breda en Enschede zich aangemeld als gaststad voor Roze Zaterdag in 2023. Het initiatief om deze dag naar Goes te halen, komt vanuit het LHBT Netwerk Zeeland, het Anti Discriminatie Bureau Zeeland, COC Zeeland, Roze 50+ en de GGD. De organisatie van Roze Zaterdag is in handen van Stichting Goes Marketing in samenwerking met de andere initiatiefnemers. Goes Marketing is erg blij met de komst van dit landelijke evenement naar Goes. Natuurlijk om zo uit te dragen dat we een inclusieve gemeente zijn waar iedereen zichzelf mag zijn. Maar ook vanwege de economische voordelen. De bezoekers komen hier eten, drinken, winkelen en overnachten. Daarnaast verwachten we dat er veel positieve media-aandacht is voor onze regenbooggemeente Goes. Meer informatie over Roze Zaterdag Goes vindt u op: rozezaterdaggoes.nl
Roze Zaterdag is de Nederlandse versie van de Gay Pride Parade. Dit evenement werd in 1977 voor het eerst in Nederland gehouden. Roze Zaterdag vindt tegenwoordig ieder jaar in een andere stad plaats. Steden zoals Amsterdam, Den Bosch, Maastricht, Utrecht, Bergen op Zoom, Tiel en Venlo gingen ons voor. Roze Zaterdag vindt dit jaar plaats in Leeuwarden. Vanwege de geldende coronamaatregelen is het evenement een half jaar doorgeschoven. Na Rotterdam in 2022 is Goes dus in 2023 aan de beurt.
31
Evenementen in Goes Goes is goes presenteert iedere Samenspel een selectie van activiteiten in de gemeente. Komt u ook gezellig?
Tot en met zaterdag 30 oktober (op dinsdag t/m zaterdag) Expositie: Fashion & Art around Europe Historisch Stadhuis, Grote Markt Entree: 5 euro per persoon 29 en 30 oktober Halloweenexpress (Stoomtrein Goes-Borsele) Goes-Hoedekenskerke 31 oktober Halloween koopzondag Binnenstad
20 november Sinterklaasintocht Stadshaven Goes 30 november, 1 en 2 december Contacta Zeelandhallen 11 en 12 december Kerstmarkt Omgeving Grote of Maria Magdalenakerk en Korte Kerkstraat
Let op: in verband met de geldende coronamaatregelen zijn de genoemde evenementen onder voorbehoud. Op www.goesisgoes.nl leest u de actuele stand van zaken over de evenementen, locaties en tijden.
Op www.goesisgoes.nl vindt u de meest complete kalender van Goes met nog veel meer activiteiten. Wist u dat u hier gratis ook uw eigen niet-commerciële activiteit of evenement mag plaatsen? Zo weten nog meer mensen u te vinden. Volg Goes is goes ook via: /goesisgoes /goesisgoes /goesisgoes goesisgoes.nl
32
Samenspel
Goes en ik Wat heb je met Goes? ‘Wat ik met Goes heb? Heel, heel veel. Via Sofyan Azzagari heb ik hier een paar jaar geleden veel nieuwe mensen leren kennen. Zijn vrienden werden al snel ook mijn vrienden. Ik woonde toen nog in de buurt van Bergen op Zoom, maar was vaker hier dan daar. Daarom ben ik vorig jaar in Goes komen wonen. De stad en de gemeente passen goed bij mij. De mensen zijn gemoedelijk en mijn vrienden en vriendin wonen hier. Hier heb ik ook een zakelijk netwerk opgebouwd. Ik voel me hier echt thuis.’
Vier vragen aan een ‘onbekende bekende’ Goesenaar, gefotografeerd op zijn favoriete plek in de gemeente. Johnny Lodders (31) is grafisch ontwerper en woont sinds vorig jaar in Goes.
Wat is je favoriete Goese plek? ‘Nou, dat zijn er eigenlijk drie: 32 Eten | Drinken, stadstrand LIMA Beach en mijn nieuwe huis aan de Ketelkade. Ik houd ervan om met vrienden in het weekend een drankje te doen. En dat is in Goes heel goed mogelijk. Zowel 32 als LIMA sluiten aan bij de doelgroep waar ik in val. Dus vandaar dat ik daar vaak te vinden ben. En ja, mijn nieuwe huis aan de Ketelkade mag natuurlijk niet ontbreken. Een eigen plekje vlak bij het Goese Meer, wie wil dat nou niet? Wat is je Goese hartenwens? ‘Ik ben grafisch ontwerper en hoop in en rondom Goes mijn netwerk nog meer uit te breiden. Maar daarvoor moet ik me met mijn onderneming nog meer ontwikkelen in het ondernemerschap. Mijn doel is om over een paar jaar echt een creatief bureau te runnen. Ik werk nu zelfstandig, maar streef ernaar om dan bijvoorbeeld vijf mensen in dienst te hebben. En ook hoop ik in de wijk waar ik woon mijn draai te vinden.’ Welke ‘onbekende bekende’ Goesenaar prijkt volgende keer op deze plek? ‘Kim Njoku lijkt me wel een geschikte kandidaat. Ze werkt momenteel voor LIMA, is creatief op vele vlakken en heeft oog voor marketing. Kim woont al heel lang in Goes. Ik verwacht dat ze het als ondernemer ver gaat schoppen. Kim heeft dan ook vast wel een interessant verhaal te vertellen.’
Stadskantoor M.A. de Ruijterlaan 2 4461 GE Goes
Postadres Postbus 2118 4460 MC Goes
T 14 0113 E stadskantoor@goes.nl www.goes.nl
/gemeentegoes