deFryskeMarren
GROOTDEFRYSKEMARREN.NL
9
deFryskeMarren INFORMATIEBIJLAGE VAN GEMEENTE DE FRYSKE MARREN | APRIL 2022
INHOUD
• Gemeentegezicht: Martin Bakker, adviseur brandveiligheid • DBI Container Service introduceert CO2-reducerende container • Geen afval, maar grondstoffen • Sociaal Werk De Kear: Er samen voor zorgen dat iedereen mee kan doen
Gemeentelijke activiteiten kalender Vergaderingen gemeenteraad
Vaarseizoen weer van start! Sinds 1 april is het vaarseizoen weer van start gegaan. Dan worden de beweegbare bruggen, de pontverbindingen en de sluis in onze gemeente bediend door onze pontschippers en brugwachters. Ook zijn de havens weer open.
Woensdag 20 april
Het gaat in onze gemeente om de volgende bruggen: De Pier Christiaanbrug in Echtenerbrug, de Flevobrug en Rengersbrug in Lemmer en de brug in de rondweg van Sloten. We doen er daarnaast alles aan om de Lemstersluis vanaf midden april weer volledig te kunnen bedienen. De monumentale Teernstrabrug en de Ossebrêge in Balk wordt vanaf 1 mei bediend, evenals het fietspontje in de Brekkenpolder.
Woensdag 11 mei
Alle actuele openingstijden vindt u op: defryskemarren.nl/ponten en defryskemarren.nl/bruggen-en-sluizen.
Dinsdag 19 april
Raadsvergadering, 18.45 uur Petear, 19.30 uur
Raadsvergadering, 19.30 uur
Onderzoek sport en bewegen in gemeente De Fryske Marren
Kijk voor actuele informatie op: defryskemarren.nl/ gemeenteraad
Historische begraafplaats Balk
Wij willen weten of ons aanbod voor sport en bewegen goed is afgestemd op de behoeften van inwoners met een beperking of chronische aandoening. Daarom laten wij een onderzoek uitvoeren door Sportbedrijf De Fryske Marren. Sportbedrijf De Fryske Marren streeft ernaar dat iedereen kan sporten en bewegen op zijn of haar niveau.
Wist je dat…
Milieuterreinen voortaan langer open Er op het Haskeplein in Balk een tegel is geplaatst met een QRcode? Wie de code scant met een smartphone komt meer te weten over het archeologisch onderzoek. Benieuwd naar de uitkomsten van dit onderzoek? Neem dan eens een kijkje op onze webpagina. Scan de QR-code of ga naar defryskemarren.nl/ historische-begraafplaats-balk
Help mee en vul de vragenlijst in! Meedoen duurt ongeveer 10 minuten en kan tot 1 mei 2022. Scan de QR-code of ga naar deze link: sportbedrijfdfm.nl/vraag
Onze milieuterreinen zijn structureel langer open. Daarnaast bieden we hier extra wegbrengfaciliteiten aan zodat inwoners er voor veel dingen tegelijk terecht kunnen. De milieuterreinen in Lemmer en Joure zijn doordeweeks grotendeels te bezoeken tussen 10.00 - 16.00 uur. Ook op zaterdag is het voortaan langer mogelijk om op beide milieuterreinen afval (is grondstof) te brengen, namelijk vanaf 09.00 uur tot 15.00 uur. Voorheen was dit op zaterdag vanaf 09.00 uur tot 12.00 uur in Lemmer en tot 14.00 uur in Joure. Het (nieuwe) milieuterrein in Harich is iedere maandag-, vrijdag- en zaterdagochtend te bezoeken tussen 09.00 – 12.00 uur. Bekijk onze webpagina ‘Milieuterreinen’ voor meer informatie over de openingstijden en voor welke afvalsoorten u waar terecht kunt. www.defryskemarren.nl/milieuterreinen
Tusken de Marren | Informatiebijlage van gemeente De Fryske Marren | april 2022 verschijnt maandelijks huis-aan-huis als bijlage van GrootdeFryskeMarren.
Redactie communicatie gemeente De Fryske Marren, postbus 101, 8500 AC Joure, telefoon 14 05 14 E-mail redactie@defryskemarren.nl. Tekst Letterhuis, Esther van Opzeeland | gemeente De Fryske Marren.
Informatiebijlage gemeente De Fryske Marren APRIL 2022
FOTO’S: RIANNA HILARIUS, STUDIO SPONTAAN
10
GEMEENTEGEZICHT
Martin Bakker , adviseur brandveiligheid Martin Bakker (57) is adviseur brandveiligheid van het team vergunningen, toezicht en handhaving bij gemeente De Fryske Marren. Vanuit zijn functie heeft hij een controlerende en adviserende rol. Zijn doel? Bewustmaking, en daarmee de risico’s op brand verkleinen. Zelf werkte Martin ooit - naast zijn baan als postbode - als vrijwilliger bij de brandweer. “In de 26 jaar dat ik daar vrijwilligde, raakte ik behept met het ‘brandvirus’. Werken bij de brandweer was voor mij geen hobby, maar een manier van leven. Brandweerman ben je 24 uur per dag − er kan elk moment iets gebeuren.”
Bewustwording
In 2002 plaatste de gemeente een vacature voor adviseur brandveiligheid. “Het jaar daarvoor was Nederland opgeschikt door de ingrijpende cafébrand in Volendam”, vertelt Martin. “Die ramp zorgde voor bewustwording. In onze gemeente deed één medewerker iets met risicobeheersing. Er was behoefte aan extra vakbekwaamheid. Voor mij was de stap van brandbestrijding naar regelgeving een mooie uitdaging. In mijn jaren bij de brandweer zag ik veel ellende door brand. Met deze stap kon ik eraan bijdragen dat mensen die ellende vóór zijn.”
blusmiddelen en controleer of de zelfsluitende deuren daadwerkelijk sluiten.” Die deuren zitten er namelijk niet voor niets. “Met open deuren staat een gebouw binnen vijf minuten vol rook”, legt Martin uit. “Dat is niet bevorderlijk voor je zicht en ademhaling als je moet vluchten.”
Genoeg uitgangen
Ook bij evenementen speelt Martin een rol. “Bij aanvragen van evenementen beoordeel ik of de locatie aan de regels voldoet. Naast de standaard brandveiligheidseisen moeten evenementen aan meer regels voldoen. Bijvoorbeeld aan een bepaalde hoeveelheid uitgangen per aantal bezoekers. De aankleding van het evenement mag bovendien niet brandgevaarlijk zijn.” Het komt voor dat Martin ook tijdens een evenement controles uitvoert. “Soms kom ik dan risicovolle situaties tegen. Zoals een blokkade op de route van de brandweer. Of een uitgang waarbij het hek naar binnen opendraait – niet
handig als een menigte mensen staat te dringen om naar buiten te gaan.”
Risicogericht
Regels zijn belangrijk, maar Martin kijkt liever risicogericht dan regelgericht. “Daarom denk ik graag mee. Soms is een simpele oplossing genoeg om een activiteit veilig te laten plaatsvinden. Stel, je wilt vluchtelingen in een sporthal laten slapen. Zo’n hal voldoet niet aan de brandpreventieregels waaraan hotels moeten voldoen. Denk bijvoorbeeld aan de aanwezigheid van een brandmeldinstallatie. Een oplossing kan zijn om ’s nachts slaapwachten te laten rondlopen. Daarmee verklein je de risico’s.”
Warme telefoonoplader
Martin geeft op verzoek ook voorlichting. “Bijvoorbeeld aan beheerders van woongebouwen die de brandveiligheid op orde willen hebben. Ook op scholen geef ik - in samenwerking met de Veiligheidsregio – al heel wat jaren informatielessen
Vol rook
Eén van Martins taken is het op locatie beoordelen of bedrijven, scholen, (zorg)instellingen en hotels voldoen aan de wet- en regelgeving rond brandveiligheid. “Hebben de brandmeldinstallaties een jaarlijkse controle gehad? Werken de rookmelders en vluchtrouteaanduidingen nog? Ik keur de
Kijk voor het actuele gemeentenieuws op: Kijk voor het actuele gemeentenieuws op: www.defryskemarren.nl www.defryskemarren.nl
‘Soms is een simpele oplossing genoeg om een activiteit of evenement veilig te laten plaatsvinden’
Brandveilig Leven aan kinderen in de bovenbouw. In zo’n les wijs ik kinderen laagdrempelig op brandrisico’s, zoals een te warme telefoonoplader onder het dekbed of een strijkbout die op de strijkplank blijft staan. Zulke informatie nemen ze hopelijk mee naar huis.”
Opgelucht
Die bewustwording is nodig. “De kans op brand is één op duizend”, benadrukt Martin. “Meestal ontstaat brand door een van de drie O’s: onvoorzichtigheid, onverschilligheid of onwetendheid. Maatregelen hebben echt nut. Ik herinner me dat de eigenaar van een zeilschool twijfelde over de aanschaf van een brandmeldinstallatie. Hij deed het toch en volgde ook mijn advies op om de wasruimte af te sluiten. Toen er later door kortsluiting brand ontstond, was de brandweer direct gealarmeerd en bleef de schade beperkt. Tot grote opluchting van de eigenaar.” Net als in zijn tijd bij de vrijwillige brandweer is brandveiligheid nog steeds 24/7 onderdeel van Martins leven. “Zelfs op vakantie check ik de omgeving. Mijn vrouw zegt dan: ‘Je bent niet aan het werk, hoor.’ Die gedrevenheid zit gewoon in me. Mijn doel? Dat die rode brandweerauto’s minder vaak de deur uithoeven. Als ik daaraan mijn steentje kan bijdragen, ben ik tevreden.” Meer weten over brandveiligheid? Kijk op brandweer.nl.
www.defryskemarren.nl
11
DBI Container Service introduceert
CO2-REDUCERENDE CONTAINER
Onlangs ontwikkelde DBI Container Service uit Joure de MoBin: de eerste ondergrondse afvalcontainer in Nederland die bij de productie tot 70% CO2 reduceert. Dat klonk Henri Meijer, coördinator ruimtelijk beheer bij De Fryske Marren, als muziek in de oren. Beide partijen zijn trots dat onze gemeente de eerste MoBin in gebruik nam. Een primeur! “In De Fryske Marren zijn verschillende vooruitstrevende organisaties actief. Als gemeente werken we daar graag mee samen, omdat dit bijvoorbeeld ook de lokale werkgelegenheid bevordert. De samenwerking met DBI Container Service verloopt dan ook al jaren naar volle tevredenheid”, vertelt Henri enthousiast. “De lijntjes zijn kort, er is wekelijks contact en DBI denkt goed met ons mee. Het is gewoon een fijne samenwerking.”
Ontzorgen
Een dergelijk modern systeem heeft veel voordelen. Zo kan de gemeente de routes van de afvalwagens optimaliseren en beter inspelen op piekmomenten. Henri: “Op termijn kunnen we er zo voor zorgen dat we in het weekend niet hoeven te legen. Dat is weer belangrijk om de kosten laag te houden. Als gemeente is het ons doel om de afvalstoffenheffing niet te verhogen. De systemen en diensten van DBI helpen ons hierbij.”
CO2-reductie
Hoe zit het nu precies met die CO2 -reductie? “We hebben het productieproces van MoBin behoorlijk
FOTO: NANTKO SCHAAFSMA, FOTO NANTKO
DBI is al zo’n twintig jaar actief als leverancier van onder- en bovengrondse containers. Het bedrijf zet sterk in op het ontzorgen van gemeenten en afvalinzamelaars. Naast ontwikkeling, productie, distributie en service & onderhoud van containers beschikt DBI ook over ICBIS: een eigen ontwikkeld container management beheersysteem. Dit systeem geeft de gebruiker op elk gewenst moment inzicht in het toegangscontrolesysteem, de vulgraad en de actuele status van containers. Als een gemeente ervoor kiest, is het zelfs mogelijk om inwoners direct inzicht te geven in hun stortgedrag.
Henri Meijer (links) en Marcel van der Galiën bij de nieuwe CO2-reducerende container
aangepast. Voorheen werden deze ondergrondse containers eerst in elkaar gezet en pas daarna vervoerd. MoBin is modulair - in losse onderdelen ontwikkeld, zodat we deze op locatie in elkaar kunnen zetten. Dat scheelt enorm in de transportbewegingen en daarmee in de CO2 -uitstoot”, vertelt Marcel van der Galiën, MT-lid van DBI Container Service. “Zo dragen we samen bij aan de klimaatdoelstellingen
‘Enorm trots op de gemeente’ van onze opdrachtgevers. We zijn enorm trots dat De Fryske Marren de MoBin als eerste in gebruik heeft genomen.” Daarnaast heeft DBI nog meer duurzame producten, zoals de ReBin: een container waarbij de wanden zijn gemaakt van gerecyclede kliko’s. Of Mr Fill: een container met een ingebouwde pers, zodat er veel meer afval in past.
FOTO: NANTKO SCHAAFSMA, FOTO NANTKO
Hoog op de ladder
De plaatsing van de container
Al deze inspanningen legt het Jouster bedrijf geen windeieren. Inmiddels zijn ze gecertificeerd op trede 5, de hoogste trede, van de CO2 -prestatieladder (defryskemarren.nl/ co2-prestatieladder). Dit is een meetinstrument om CO2 -uitstoot en energieverbruik te volgen. Daarmee laat DBI zien dat ze niet alleen verantwoordelijkheid nemen voor de eigen organisatie, maar óók meehelpen aan CO2 -reductie in de
totale branche. Wat Marcel betreft gaat duurzaamheid verder dan een certificaat. “Bij de aanschaf van spullen nemen we bijvoorbeeld ook opgeknapte tweedehands producten in overweging. Mijn refurbished telefoon is daar een voorbeeld van. Dat werkt prima.”
Continu proces
De circulariteit, ofwel het hergebruik van materiaal, zit in het bedrijfs-DNA van DBI. “Dat betekent niet dat we er nu al zijn”, zegt Marcel. “Dit proces gaat altijd door. Zo kijken we op dit moment welke containeronderdelen we, na een levensduur van circa vijftien jaar, kunnen hergebruiken. Dat is dus nóg een voordeel van het modulaire systeem: nuttig hergebruik.”
DBI is op zoek! Spreekt dit artikel je aan en zoek je werk in de buurt? DBI heeft twee openstaande vacatures: één voor servicemonteur en één voor vrachtwagenchauffeur. Op de vacaturepagina van dbics.nl lees je er meer over.
12
Informatiebijlage gemeente De Fryske Marren APRIL 2022
GEEN AFVAL, MAAR GRO Oude kranten, bananenschillen, kapotte sokken, gebruikte koffiefilters: allemaal afval? Absoluut niet! Stuk voor stuk zijn het grondstoffen voor nieuwe producten. Maar dan moeten we het wél scheiden van het restafval. In De Fryske Marren zijn we daar al best goed mee bezig. Toch kán en móét het ook hier nog beter. De gemeente zet daarom een campagne en een aantal nieuwe maatregelen in. “Op de Milieustraat in Lemmer sprak ik laatst een gezin uit Arnhem dat hier op vakantie was”, vertelt Henri Meijer, coördinator ruimtelijk beheer bij de gemeente. “Voordat zij huiswaarts keerden, kwamen ze een paar zakken afval afleveren. Tot hun verbazing werd álles wat erin zat op het milieuterrein gescheiden. ‘Daar kunnen ze bij ons nog wat van leren’, was hun reactie.” Zo verwonderd als het gezin was, zouden de meeste inwoners van De Fryske Marren waarschijnlijk niet zijn. Het scheiden van afval is iets waar we in onze gemeente al jaren veel aandacht voor hebben. Dat is niet voor niets: alles wat onterecht bij het restafval belandt, gaat bij Omrin de verbrandingsoven in of is alleen op een dure manier te recyclen. Afval beter scheiden leidt zo tot lagere belastingen. En veel belangrijker nog: we winnen daarmee meer waardevolle grondstoffen terug voor nieuwe producten en stoten minder CO2 uit. Dat laatste is niet alleen beter voor het milieu, maar ook voor onze gezondheid.
Stapje extra
FOTO: NANTKO SCHAAFSMA, FOTO NANTKO
In het kader van het landelijke programma VANG (Van Afval Naar Grondstof) stelde De Fryske Marren zichzelf in 2014 daarom als doel om de hoeveelheid restafval hier fors te verminderen. In zes jaar tijd wilde de gemeente van gemiddeld 169 naar maximaal 100 kilogram per jaar per persoon.
“Hoewel wij in die periode al veel hebben bereikt, is die doelstelling door ons niet behaald”, zegt wethouder Irona Groeneveld. “In de afgelopen paar jaar was het gemiddelde aantal kilo’s restafval per inwoner dat werd verbrand nog 132. Maar liefst 89 kilogram daarvan bestaat uit grondstoffen die we kunnen hergebruiken en niet in de grijze container terecht horen te komen. Om ook op het gebied van afval een écht duurzame gemeente te zijn, moeten we dus nog een stapje extra zetten.”
Twee opties
Voor die extra stap zijn er twee opties die het meest voor de hand liggen. De eerste is om een grotere financiële prikkel te geven. Op dit moment kunnen inwoners voor hun restafvalcontainer al kiezen uit twee formaten: 180 en 240 liter. Voor het gebruik van de ruimere container betalen zij jaarlijks meer aan afvalstoffenheffing dan voor de kleinere variant. “Maar dat is nog steeds een vast bedrag”, zegt Gerben de Boer, beleidsadviseur afval en milieu bij de gemeente. “Een grotere financiële stimulans houdt in dat je een tarief per kilogram afval betaalt. Hoe minder afval je in je grijze container stopt, hoe goedkoper je uit bent.” De tweede optie is om restafval minder vaak op te halen, namelijk één keer per drie weken in plaats van om de week. Dit dwingt inwoners om de ruimte in de grijze container beter te benutten door meer afval te scheiden. Gerben: “Dit is momenteel de aanpak van onder andere de gemeente Tytsjerksteradiel. Daar is het een groot succes gebleken: de hoeveelheid restafval hebben ze in korte tijd flink weten terug te dringen.” Verreweg het meeste van wat onterecht in de grijze container belandt, zijn etensresten en groente-, fruit- en tuinafval (gft-afval). Bij deze optie wordt de groene container daarom juist wat vaker opgehaald.
- IRONA -
Wethouder afval, Irona Groeneveld
‘We doen dit met elkaar, voor elkaar’
Kijk voor het actuele gemeentenieuws op: Kijk voor het actuele gemeentenieuws op: www.defryskemarren.nl www.defryskemarren.nl
Van links naar rechts: Gea Bloem-de Boer, Henri Meijer en Gerben de Boer
Door middel van peilingen en bijeenkomsten zijn beide opties voorgelegd aan inwoners van De Fryske Marren. Die hadden een duidelijke voorkeur. “We merkten veel weerstand tegen een tarief op basis van gewicht. De meesten hebben liever een vaste prijs per jaar. Meer draagvlak is er voor het voorstel om restafval eens per drie weken in te zamelen”, aldus Gerben.
Campagne plus ondersteuning
De voorkeursoptie zet de gemeente echter nog niet in. Besloten is om eerst te focussen op meer bewustwording en het bieden van ondersteuning met een aantal nieuwe maatregelen (zie kader). Op 1 april is daarom de campagne ‘Grondstof is geen afval’ van start gegaan. Irona: “Met diverse middelen denk bijvoorbeeld aan social media, een website en posters - blijven wij onze inwoners herinneren aan de noodzaak van afval scheiden en hóé ze dat kunnen doen. Zo brengen we meteen ook de nieuwe maatregelen goed onder de aandacht.” Komend najaar bekijkt de gemeente wat het effect is geweest
- HENRI -
‘De motivatie is groot’ van de campagne en de maatregelen. Mocht het nodig zijn, dan kan ze ervoor kiezen om restafval alsnog minder vaak op te halen en gft-afval vaker. Ook de medewerkers van de milieuterreinen hebben een belangrijke rol bij de afvalsortering en het bewuster maken van inwoners. Henri: “Hun motivatie om ervoor te zorgen dat zo weinig mogelijk in de grofvuilcontainer belandt wat daar niet in thuishoort, is groot. Op de terreinen zie je dat al direct aan al die aparte bakken die zijn neergezet voor onder andere metaal, witgoed, piepschuim, textiel, hout en klein chemisch afval. Bovendien houden zij mensen scherp door hen te coachen en in gesprek te gaan wanneer ze zien
www.defryskemarren.nl
13
FOTO: NANTKO SCHAAFSMA, FOTO NANTKO
NDSTOFFEN
Wel Restafvalcontainer Wel in de
GFT-container
Wel in de
Papiercontainer
Wel in de
Glasbak
Wel in de
Textielbak
Niet PMD (Plastic, Metaal en Drankenkartons). Niet-herbruikbaar afval zoals kattengrit, luiers, stofzuigerzakken, as van de open haard, etc.
Organisch keukenafval (zoals eierschalen, koffiepads, theezakjes, etensresten) en tuinafval. Kattengrit met milieukeur. Biologisch afbreekbare zakjes met kiemplantlogo.
Schoon en droog papier/karton, eventueel met plakband, nietjes en/of vensters.
Productverpakkingen van glas, o.a. van levensmiddelen, cosmetica, etc. Mag met dop/deksel en met inhoudsresten.
Bruikbaar en versleten materiaal: kleding, schoenen, tassen, riemen, gordijnen, dekbedden, dekens, knuffels, etc.
Wat KCA /AEEA Chemisch afval /apparaten
Bouw- en sloopafval Afvalscheidingswijzer
Alle hieronder genoemde herbruikbare grondstoffen: organisch keukenafval, papier, glas, textiel, KCA, AEEA. Deze deponeert u in de beschreven bakken of verschillende inleverpunten.
Kattengrit zonder milieukeur. Dit hoort in de Restafvalcontainer.
Plastic hoesjes om tijdschriften, vervuilde pizza- of gebaksdozen, drankenkartons. Deze horen in de Restafvalcontainer.
Theekopjes, drinkglazen, kruiken, vazen, ovenschalen. Deze hebben een ander smeltpunt en verstoren het recyclingproces. Deze horen in de Restafvalcontainer.
Nat of sterk vervuild materiaal (bijvoorbeeld met verf). Dit hoort in de Restafvalcontainer.
Niet in de
GFT-container
Niet in de
Papiercontainer
Niet in de
Glasbak
O.a. batterijen, verf, medicijnen, verlichting, apparaten op batterijen en/of met snoer.
Dit afval levert u in op de milieustraat waardoor de schadelijke stoffen niet in het milieu terecht komen, waardevolle grondstoffen kunnen gerecyled worden.
Hout, puin, gips, dakleer, vensterglas etc. ook kleine hoeveelheden
Dit afval levert u in op de mileustraat. Dit wordt zoveel mogelijk gerecycled.
Bij de nieuwe aanpak van de gemeente hoort ook een nieuw doel. Het streven
is niet meer maximaal 100 kilogram restafval per persoon per jaar, maar slechts 60 kilogram. Dit doel moet uiterlijk in 2025 behaald zijn. Gerben: “De landelijke doelstelling van maximaal 30 kilogram per inwoner per jaar vinden
- GERBEN -
‘Een doel dat zeker te bereiken is’
Niet in de
Textielbak
Waar
dat afval niet op de juiste manier wordt aangeboden.”
Maximaal 60 in 2025
Gemeente De Fryske Marren ondersteunt inwoners bij het goed scheiden van afval en het verminderen van restafval met een aantal nieuwe maatregelen: • e xtra gft-afvalcontainers bij hoogbouw/ appartementencomplexen • ruime(re) openingstijden van de milieuterreinen • wegbrengvoorzieningen op de milieuterreinen voor pmd-afval (plastic verpakkingen, metalen verpakkingen drinkkartons) en luiers • stimuleren van het gebruik van wasbare luiers • afvalcoaches op de milieuterreinen, op scholen en langs de inzamelroutes die informatie en advies geven over het scheiden van afval • helpen bij het beperken van ongeadresseerd drukwerk • opruimacties voor een schone en zwerfafvalvrije gemeente • inzetten op meer hergebruik van oude spullen • meer communicatie over afvalscheiding en grondstoffen
ai163092778639_Advertentie - wat mag wel of niet in de container.pdf 1 6-9-2021 13:29:47
Wel in de
Nieuwe maatregelen ter ondersteuning
wij nu nog niet haalbaar – dat zou wat ons betreft een mooi doel zijn voor 2030. Als we kijken naar de gemeenten die koplopers zijn, zien we dat 60 op de korte termijn het meest realistisch en zeker te bereiken is.”
Ook Irona is optimistisch over het behalen van de nieuwe doelstelling. Wel is het van groot belang dat we er met z’n állen de schouders onder zetten, geeft zij aan. “We doen dit met elkaar, voor elkaar. Wij nodigen iedereen van harte uit om met ons mee te denken. Andere ideeën en initiatieven om afval scheiden nog makkelijker te maken, juichen we toe. De samenleving verandert; je kunt je daar als gemeente proactief bij opstellen en het voortouw nemen, of passief achter de feiten aanlopen. Wij kiezen voor dat eerste.”
14
Informatiebijlage gemeente De Fryske Marren APRIL 2022
Sociaal Werk De Kear
ER SAMEN VOOR ZORGEN DAT IEDEREEN MEE KAN DOEN
Niemand in De Fryske Marren staat er alleen voor. Dat is het idee achter de activiteiten van Sociaal Werk De Kear, de welzijnsorganisatie in onze gemeente. Of je nu hulp nodig hebt bij een mooi initiatief, een maatje kunt gebruiken of vragen hebt over een gezondere leefstijl; De Kear is er voor je! Sociaal werk is er beslist niet alleen voor kwetsbare inwoners. “Álle inwoners van 0 tot 100 jaar en daarboven kunnen bij ons terecht”, zo vertelt Anouk van der Wal, buurtwerker Sport en Cultuur bij Sociaal Werk De Kear. “Bijvoorbeeld als het gaat om leefbaarheid in een wijk, inwonersinitiatieven, buurtbemiddeling of participatie. Bij al die dingen bieden we ondersteuning. Ook bieden we via het Mantelzorg Informatie Punt (MIP! De Fryske Marren) mantelzorgondersteuning aan jonge en volwassen mantelzorgers. Daarnaast zijn we te vinden op scholen. Daar richten we ons op activiteiten rond sport en cultuur en ondersteunen we jongeren.”
FOTO’S: RIANNA HILARIUS, STUDIO SPONTAAN
‘Álle inwoners van 0 tot 100 jaar kunnen bij ons terecht’ Vrijwilligerswerk
Anouk en haar collega-buurtwerker Nathalie Wijnalda lichten graag een paar specifieke voorbeelden van het werk van De Kear uit. Zoals de Regelhulp. “Hierbij bieden onze vrijwilligers hulp aan inwoners die bijvoorbeeld moeite hebben met het invullen van een formulier of het aanvragen van een voorziening”, legt Nathalie uit. “Onze vrijwilligers zijn twee keer per week te vinden in de bibliotheken in Balk, Lemmer en Joure.” Over vrijwilligerswerk gesproken, ook daarvoor kun je bij De Kear terecht. “Ons Vrijwilligers Informatie Punt (VIP! De Fryske Marren) ondersteunt vrijwilligers en vrijwilligersorganisaties en maakt de juiste match”, zegt Anouk. “Vrijwilligerswerk doen is een aanrader, of je nu koffie schenkt bij een sociale activiteit of iets anders doet. Iets betekenen voor een ander geeft een goed gevoel.”
Inwonersinitiatieven voor Oekraïne Heel actueel is de hulp die De Kear biedt rond de inwonersinitiatieven voor mensen uit Oekraïne. “Veel inwoners willen graag iets doen voor de vluchtelingen”, vertelt Nathalie. “Vaak bellen ze de gemeente met de vraag hoe ze dat het beste kunnen doen. Die vragen komen via de gemeente bij ons terecht. Door ons grote netwerk kunnen we initiatieven met elkaar
Anouk van der Wal en Nathalie Wijnalda
verbinden. Inwoners die kleding of andere spullen aanbieden, verwijzen we bijvoorbeeld door naar een inzamelpunt. Zo komt de hulp op de juiste plek terecht.”
You.We.Us.
Iets heel anders is het project You. We.Us., dat jongeren uit gemeente De Fryske Marren in de schijnwerpers zet. Nathalie: “De jeugd heeft het momenteel niet makkelijk. Veel jongeren voelen zich sinds de coronatijd eenzaam en niet ‘gezien’. In het project You.We.Us. maken we mooie verhalen en portretten van jongeren over hun talenten, dromen en ideeën. De eerste verhalen en foto’s staan al op Instagram (@youweusproject). Te zijner tijd hopen we van dit project een expositie te maken. We willen hiermee laten zien dat we in onze gemeente jonge talenten hebben. Hopelijk inspireert dit andere jongeren ook om te laten zien waar ze goed in zijn.”
Kijk voor het actuele gemeentenieuws op: Kijk voor het actuele gemeentenieuws op: www.defryskemarren.nl www.defryskemarren.nl
Lekker in je vel
Sociaal Werk De Kear is er voor het welzijn van inwoners van De Fryske Marren, zo staat er op de website van de stichting. De Kear werkt vanuit het gedachtegoed van Positieve Gezondheid. “Gezondheid is meer dan niet ziek zijn. Het gaat ook over goed in je vel zitten, omgaan met tegenslagen, wonen en werken, contacten hebben en zinvol bezig zijn”, legt Anouk uit. “Wat iemand daarvoor nodig heeft, verschilt per persoon.” “Wij zien en spreken veel mensen in de wijk”, gaat Anouk verder. “Soms
vraagt een praktijkondersteuner bij een huisarts ons om langs te gaan bij iemand met klachten over een ogenschijnlijk medisch probleem. Na doorvragen blijkt weleens dat er eigenlijk iets anders speelt, zoals een erg klein sociaal netwerk. Wij zoeken dan samen met de inwoner naar een oplossing.” Nathalie: “Soms kan het aansluiten bij een wandelgroepje al een beter gevoel geven. Welke oplossing we ook bedenken, de regie ligt altijd bij de inwoner zelf. Wij verbinden vraag en aanbod, als een soort makelaar. Ons doel is dat iedereen op zijn of haar eigen manier mee kan doen.”
Handig websites Meer informatie is te vinden op sociaalwerkdekear.nl MIP! De Fryske Marren: sociaalwerkdekear.nl/mantelzorg VIP! De Fryske Marren heeft een eigen website: vipdefryskemarren.nl
www.defryskemarren.nl
GEMEENTE DE FRYSKE MARREN EN OEKRAÏNE De oorlogssituatie in Oekraïne raakt ons allemaal. Er ontstaan veel hartverwarmende initiatieven voor de vluchtelingen die naar ons land toekomen. Veel inwoners en ondernemers willen iets doen en dat is fijn om te zien. Als gemeente hebben we een aantal centrale opvanglocaties ingericht. Op deze pagina vindt u informatie rondom de opvang van vluchtelingen in De Fryske Marren, zoals het inschrijven, vrijwilligerswerk, zorg en onderwijs.
Leefgeld
Vluchtelingen hebben recht op leefgeld voor het dagelijkse levensonderhoud. Het gaat om een maandelijks bedrag. Voor personen die particulier worden opgevangen is het bedrag iets hoger. Onze voorkeur gaat ernaar uit om het leefgeld via een bankrekening uit te keren. Binnenkort informeren we u hierover op onze website.
Onderwijs
Dagelijks hijsen we de Oekraïense vlag bij het gemeentehuis, vanuit solidariteit.
Drie centrale opvanglocaties
Als gemeenten in Fryslân werken we samen met de Veiligheidsregio aan de opvang van vluchtelingen. In De Fryske Marren zijn drie centrale opvanglocaties ingericht: Hotel Welgelegen in Harich, Hotel De Oorsprong in Sint Nicolaasga en Hotel De IJsvogel in Legemeer. In deze drie locaties kunnen we in totaal 150 personen opvangen. Op 24 maart zijn de eerste vluchtelingen gearriveerd in Harich. In Hotel De Oorsprong zijn op 7 april de eerste bewoners gearriveerd en binnenkort gaat ook Hotel De IJsvogel in gebruik. Voor omwonenden organiseren we informatieavonden: 11 april in Harich en 28 april in Sint Nicolaasga (zalencentrum). Inwoners uit de omliggende dorpen zijn van harte welkom, aanmelden is niet nodig.
Kinderen die vanuit Oekraïne naar Nederland zijn gekomen, hebben recht op onderwijs. Ouders kunnen hun kind(eren) aanmelden bij een ‘nieuwkomersschool’. Op dit moment is dit voor het basisonderwijs de Cocon in Balk en de Taalklas bij de Brede School Joure Zuid. Voor het voortgezet onderwijs gaan de leerlingen naar Caleido in Lemmer. Uitgangspunt is dat leerlingen dichtbij hun woonlocatie naar school gaan. Hoe het onderwijs precies wordt vormgegeven, werken we samen met de schoolbesturen uit. Ook kijken we naar het vervoer naar de schoollocatie. De richtlijnen hiervoor vindt u binnenkort op onze website. Voor jongeren vanaf 18 jaar die onderwijs willen gaan volgen, geldt dat zij dit zelf of samen met hun gastgezin moeten organiseren. U kunt hierover contact opnemen met de UAF: deze organisatie zet zich in voor de ontwikkeling van gevluchte studenten en professionals en hun integratie op de Nederlandse arbeidsmarkt. Meer informatie vindt u op: www.uaf.nl/oekraine.
Opvang bij particulieren
Als u thuis vluchtelingen wilt opvangen, of woonruimte beschikbaar heeft, kijk dan op de website www.takecarebnb.nl. Hier vindt u meer informatie over waar u rekening mee moet houden als u vluchtelingen in huis neemt en hier kunt u zich aanmelden. Houd er rekening mee dat het om een langere periode gaat. Meer informatie staat ook op www.vluchtelingenwerk.nl. U krijgt geen financiële vergoeding voor het opvangen van vluchtelingen. De vluchtelingen hebben wel recht op leefgeld vanuit de overheid, eventueel kunt u hier onderling afspraken over maken als u gastgezin bent.
Vangt u thuis vluchtelingen op? Dan horen we dat graag. Het is belangrijk dat ook deze mensen bekend zijn bij de gemeente en zich laten inschrijven, zodat zij een burgerservicenummer ontvangen (BSN) en aanspraak kunnen maken op vergoedingen, zorg en onderwijs.
Vrijwilligerswerk
Sociaal Werk De Kear coördineert het vrijwilligerswerk rondom de opvang van vluchtelingen in onze gemeente. Denk aan facilitaire taken op locatie, het begeleiden van vluchtelingen en het geven van informatie. Ook zijn er steeds meer vrijwilligers die zo nu en dan thuis mensen willen ontvangen. U kunt zich aanmelden bij het vrijwilligersinformatiepunt (VIP) via mail vip@sociaalwerkdekear.nl of kijk op www.vipdefryskemarren.nl.
RefugeeHelp
Vluchtelingen die meer informatie willen over hele praktische zaken zoals opvangmogelijkheden en het openen van rekeningen kunnen terecht op de website RefugeeHelp.nl. De informatie op deze website is in vier talen beschikbaar.
Inschrijven U vindt hiervoor een digitaal formulier op onze website. Na het invullen hiervan nemen wij contact op met de opgegeven contactpersoon voor het maken van een afspraak op het gemeentehuis. Vragen of meer informatie? Alle ontwikkelingen en informatie vindt u op onze website: www.defryskemarren.nl/oekraine. Aanvullend kunt u uw vragen mailen naar oekraine@defryskemarren.nl of bellen met 14 05 14.
Daarnaast vindt u veel informatie op: www.vluchtelingenwerk.nl, www.rodekruis.nl, www.refugeehelp.nl, www.takecarebnb.nl, www.vipdefryskemarren.nl, www.uaf.nl/oekraine
Ervaringen uit de opvanglocatie in Harich “Ik zou willen dat ik dit kon blijven doen. Het geeft zoveel voldoening’’, zegt Pauline van Leeuwen over haar tijdelijke functie als locatiebeheerder van Hotel Welgelegen in Harich, één van de eerste plekken waar Oekraïense vluchtelingen worden opgevangen. Ze krijgt bijval van Arianne Kort die vindt dat het dankbaar werk is. Samen draaien ze mee in het rooster om Oekraïners op te vangen op de locatie en wegwijs te maken. Arianne is vanaf het prille begin bij de organisatie betrokken: ”Welgelegen is een oud hotel en daar moest het nodige aan gebeuren voordat er vluchtelingen opgevangen konden worden.” Samen met andere collega’s uit de gemeentelijke organisatie, vrijwilligers en diverse lokale ondernemers, is er met man en macht gewerkt om het voormalige hotel bewoonbaar te maken: “Van een likje verf en schoonmaken tot het installeren van een keuken en het repareren van verwarmingen.”
Meehelpen Drie weken geleden kwamen de eerste vluchtelingen en dat was natuurlijk voor iedereen erg spannend: “Bij de eerste bewoners verzorgden we zelf de rondleidingen en verstrekten we de nodige informatie. Inmiddels zien we dat de Oekraïners die er al wat langer verblijven de ‘nieuwe’ vluchtelingen wegwijs maken.” Zowel Arianne als Pauline merken dat na de eerste dag er bij de meeste mensen een gevoel van ontspanning optreedt waarbij ook een voorzichtige glimlach niet ontbreekt: “Het zijn mensen die door willen, die niet bij de pakken neer gaan zitten en die zich nuttig willen maken. Misschien is het ook de afleiding die mensen nodig hebben, om maar niet aan hun thuis te hoeven denken. Maar het is mooi om te zien dat ze rust vinden.”
Dankbaar Waar ze beide van onder de indruk zijn maar wat hen ook verlegen maakt is de dankbaarheid die de vluchtelingen uiten: “Ze zeggen het soms wel meerdere keren per dag hoe blij ze zijn dat ze hier terecht kunnen. Dat voelt altijd een beetje ongemakkelijk omdat wij ons niet kunnen voorstellen hoe het is om van huis en haard te moeten vluchten en het voor ons iets vanzelfsprekends is. We doen het dan maar af met de woorden dat zij hetzelfde voor ons zouden doen als wij in hun schoenen zouden staan.” Binnenkort zijn zowel Arianne als Pauline weer te vinden op het gemeentehuis in hun ‘normale’ functies. “Er is dan een vaste locatiebeheerder en dan houdt het voor ons op. Het is mooi dat onze gemeente niet machteloos aan de kant staat, maar in de opvangmogelijkheden daadwerkelijk het verschil kan maken.’’
15