‘ VERSTERKEN
URK MARITIEM ’ MAART 2020
Eindverslag ZZL-project Versterken Urk Maritiem 2016-2019 De resultaten van een uniek samenwerkingsinitiatief met
•
Bedrijvenkring Urk
als doel het uitbreiden en versterken van het maritieme
•
Bravehear t Marine
bedrijfsleven Urk ter voorbereiding op de komst van
•
Cluster Urk Maritime
Maritieme Servicehaven Noordelijk Flevoland.
•
ROC Friese Poor t
WORK MARITIME. THINK URK.
WORK MARITIME. THINK URK.
‘ VERSTERKEN
URK MARITIEM ’ Eindpresentatie van de projectresultaten Het Urker maritieme bedrijfsleven bedankt in het bijzonder gedeputeerde Jan Nico Appelman en de wethouders Geert Post (Urk) en Hans Wijnants (Noordoostpolder) en hun medewerkers voor hun inzet om de genoemde bijdrage vanuit Zuiderzeelijngelden (ZZL) Noordelijk Flevoland mogelijk te maken.
•
BEDRIJVENKRING URK
•
BRAVEHEART MARINE
•
CLUSTER URK MARITIME
•
ROC FRIESE POORT
Maart 2020
2 | EINDVERSLAG
s
WORK MARITIME. THINK URK.
Inhoud 1. INTRODUCTIE PROJECT..........................................................................................
4
2. DOELSTELLING...........................................................................................................
5 5
Doelstellingen Project......................................................................................................... 3. ACTIVITEITEN.............................................................................................................. 3.1. Cluster Urk Maritime - Versterken Urk Maritime.........................................................
3.1.1. Het versterken van de organisatie van het cluster............................................
3.1.2. Marketing en promotie....................................................................................
3.1.3. Deelname (inter)nationale beurzen.................................................................
3.2. Braveheart Marine - Beste practice Javelin 25.25.......................................................
3.2.2 Innovaties........................................................................................................
3.3. ROC Friese Poort - Innovatie, Onderwijs, businessontwikkeling.................................
3.3.1. Introductie Maritieme Kenniskamer................................................................
3.3.2. Onderwijs, promotie van technische en maritieme opleidingen.......................
4. BEHAALDE RESULTATEN PROJECTPARTNERS.............................................. 4.1. Bedrijvenkring Urk - Cluster Urk Maritime................................................................. 4.2. Braveheart Marine - Best Practice............................................................................. 4.3. ROC Friese Poort - Innovatie, Onderwijs, businessontwikkeling.................................
6 6 6 6 6 6 6 7 7 7 8 8 17 21
BIJLAGEN Bijlage 1. Leden Urk Maritime:.................................................................................................... Bijlage 2. Projectorganisatie.......................................................................................................
24 26
LEESWIJZER In de voor u liggende publicatie is in hoofdstuk 1 een introductie weergegeven van het project en waarom de initiatiefnemers de keuze hebben gemaakt om de subsidievraag in te dienen. In hoofdstuk 2 is de doelstelling van het project benoemd. Om de opgenomen doelstellingen ook daadwerkelijk te behalen zijn voor iedere projectpartner activiteiten beschreven in het onderliggende projectplan. Deze activiteiten worden kort benoemd in hoofdstuk 3. In hoofdstuk 4 wordt uitvoerig ingegaan op de behaalde resultaten. Voor deze publicatie is aan iedere projectpartner gevraagd om de resultaten te benoemen en vooral aan te geven wat het project voor de eigen organisatie, maar ook voor de (toekomstige) maritieme ontwikkeling op Urk heeft betekend.
EINDVERSLAG
|3
WORK MARITIME. THINK URK.
1. INTRODUCTIE PROJECT Het maritieme bedrijfsleven, georganiseerd in het cluster ‘Urk Maritime’, wil het maritieme cluster graag doorontwikkelen, mede ter voorbereiding op de verwachte komst van de nieuwe maritieme servicehaven.
In 2016 zijn alle randvoorwaarden aanwezig voor succes, maar er mist organisatiekracht. Een professionaliseringsslag zal gemaakt moeten worden die bevordert dat de maritieme sector zich in de volle breedte van de keten ontwikkelt door de samenwerking te verbeteren, maar waarin ook ruimte is voor kennisuitwisseling en innovatie. Alleen door samenwerking en innovatie kan er voldoende onderscheidend vermogen worden opgebouwd. Een hulpmiddel hiervoor kan zijn het benoemen of het positioneren van een aantal goede voorbeelden van de maritieme kundigheid van het Urker bedrijfsleven. In de praktijk ook wel omschreven als “best practice”. Een katalysator zou kunnen zijn: een nieuw schip dat vanaf de kiel wordt opgebouwd op Urk en onderdeel kan zijn van een promotiecampagne. Braveheart Marine BV, lid van het cluster Urk Maritime, wil een nieuw schip bouwen uit de Javelin klasse. Het schip heeft een aluminium casco en heeft een lengte van bijna 26 meter. De bouw van het schip zal resulteren in 24.000 tot 26.000 arbeidsuren en de totale investering ligt rond de € 4 miljoen. Het bouwen van het schip op Urk betekent meer ervaring in aluminium scheepsbouw en het creëren van meer faciliteiten voor aluminium scheepsbouw waardoor de kans op een herhalingsvraag toeneemt. Het bouwen op Urk betekent voor Braveheart Marine dat de faciliteiten voor het bouwen van nieuwe schip gecreëerd moeten worden. Een hal, kennis en materiaal zal ingehuurd moeten worden en de organisatie zal tijdens de bouw versterkt moeten worden met een projectmanager scheepsbouw. Gemeente Urk wil graag dat het schip vanaf de kiel wordt gebouwd op Urk en is bereid mee te investeren vanuit het ZZL-programma. De basis van het project is geboren en het ROC Friese Poort sluit aan. Vanuit een samenwerkingsverband hebben Bedrijvenkring Urk, ROC Friese Poort en Braveheart Marine het initiatief genomen om te komen tot een ZZLsubsidieaanvraag met als doel het versterken van de samenwerking binnen het maritieme bedrijfsleven in Noordelijk Flevoland. In september 2017 besluit de provincie Flevoland op basis van de toetsingscriteria van het programma Zuiderzeelijngelden Noordelijk Flevoland 2012-2020 een subsidie te verlenen voor de uitvoering van het projectplan “Versterken Urk Maritiem” van maximaal € 500.000 zijnde 50% van de subsidiabele kosten ten bedrage van € 1.000.000. De looptijd van het project is van 1 september 2016 tot en met 31 december 2019. Braveheart Marine treedt binnen het project op als penvoerder en heeft de regie over de projectadministratie en verzorgt de verantwoording aan de subsidiegever(s).
4 | EINDVERSLAG
START PROJECT TIJDENS EUROPORT 2017 DOOR AANSNIJDEN VAN EEN TAART
WORK MARITIME. THINK URK.
2. PROJECTINHOUD Doelstellingen Project Het versterken van de organisatie is één van de randvoorwaarden om als maritiem cluster in de toekomst aan de slag te kunnen gaan met de speerpunten innovatie, kennis/onderwijs en businessontwikkeling. Items die in 2016 nog niet alle aandacht krijgen, maar zeer belangrijk zijn om straks concurrerend te kunnen werken ten opzichte van andere maritieme clusters en aanbieders. Het tweede doel van het cluster ‘Urk Maritime’ is het gecoördineerd promoten van de maritieme kundigheid van het Urker bedrijfsleven, onder andere door te zorgen voor ‘best practice’-voorbeelden. De ambitie is om Urk op maritiem gebied internationaal te profileren, door te laten horen en zien wat het voor de internationale maritieme sector kan betekenen. Een derde doelstelling is het organiseren van Maritieme Kenniskamers. De Maritieme Kenniskamers zijn bijeenkomsten waar kennisdelen centraal staat, onder andere door het uitnodigen van inspirerende sprekers. Dit is de basis om te komen tot innovatie en samenwerking. Door de Maritieme Kenniskamers wil het project ook het innovatie- en groeivermogen van het maritieme MKB versterken.
BUSINESSONTWIKKELINGEN
INNOVATIE
MARITIEM CLUSTER URK
JAVELIN 25.25
MARITIEME KENNISKAMERS ONDERWIJS
Urk kan niet zonder goede maritieme opleidingen, waaronder scheepsbouwopleidingen. In 2016 wil het ROC Friese Poort, gezien de verwachte komst van de Maritieme Servicehaven Noordelijk Flevoland, graag deze sector ondersteunen met passende opleidingen voor volwassenen en jongeren. Samen met het bedrijfsleven wil ROC Friese Poort voor het werven van nieuwe leerlingen een promotiecampagne bedenken en uitvoeren.
EINDVERSLAG
|5
WORK MARITIME. THINK URK.
3. ACTIVITEITEN 3.1.
BKU Cluster Urk Maritime Versterken Urk Maritime
In afwachting van het groene licht voor de ontwikkeling van de maritieme servicehaven hoopt het bestuur van de BKU door deelname aan het project het maritieme bedrijfsleven te overtuigen hoe belangrijk het is om de krachten te bundelen en gezamenlijk te blijven investeren in het positioneren van Urk als maritiem centrum. Een aantal jaren hiervoor heeft de Bedrijvenkring Urk het cluster ‘Urk Maritime’ gestart met steun van de gemeente Urk. In het projectplan zijn de navolgende activiteiten opgenomen voor het Cluster Urk Maritime. 3.1.1.
HET VERSTERKEN VAN DE ORGANISATIE VAN HET CLUSTER
Tot 2017 ondersteunt de manager van de BKU het cluster met enkele uren in de maand. Van initiëren van nieuwe activiteiten kan geen sprake zijn. De wens is vanuit het project om meer uren te investeren in de organisatie van het cluster zodat er meer activiteiten ontwikkeld kunnen worden door de coördinator van het cluster. Het project kan voorzien in een ervaringsfase voor de deelnemers en is een tussenstap naar een volgende fase, bijvoorbeeld een zelfstandige organisatiestructuur. Samenwerking met onderwijsorganisaties en kennisleveranciers is een doel op zich en is een volgende stap in de professioneringsslag. 3.1.2.
MARKETING EN PROMOTIE
De doelstelling van deze activiteit is het vergroten van de bekendheid van maritiem Urk, het cluster Urk Maritime en haar leden. Het streven is Urk en het Urker maritieme ondernemerschap door middel van krachtenbundeling te positioneren als een maritiem centrum aan het IJsselmeer, een centrum van internationale allure. Hiervoor zullen de volgende activiteiten uitgevoerd worden: a)
Strategiekeuze
b)
Het gecoördineerd promoten van de maritieme kundigheid van het Urker bedrijfsleven
3.1.3.
De wens is om vanuit het project naast het organiseren van events en bijeenkomsten ook te investeren in het gezamenlijk presenteren op (internationale) beurzen. Voorheen stonden een paar individuele bedrijven op deze beurzen. Binnen het cluster is commitment ontstaan om gezamenlijk het cluster en de bedrijven te presenteren. Enerzijds door het gezamenlijk presenteren in een stand op één van deze internationale beurzen, anderzijds op beurzen in het buitenland, met behulp van het nog te ontwikkelen E-portal Urk Maritime.
3.2.
6 | EINDVERSLAG
Braveheart Marine Beste practice Javelin 25.25.
Om unieke kennis en kunde op te bouwen is het belangrijk dat grote maritieme opdrachten van Urker bedrijven worden uitgevoerd op Urk en niet elders. Een katalysator zou een nieuw schip kunnen zijn dat vanaf de kiel wordt opgebouwd op Urk en onderdeel kan zijn van een promotiecampagne. Een dergelijke ‘best practice’ kan enerzijds helpen bij het (inter)nationaal positioneren van de deskundigheid van het maritiem centrum aan het IJsselmeer en anderzijds de noodzakelijke kennisuitwisseling te bevorderen tussen bedrijven en kennisinstituten. In 2016 dient zich een kans aan. Braveheart Marine, gevestigd op Urk, wil een nieuw schip bouwen uit de Javelinklasse. Het schip heeft een aluminium casco en heeft een lengte van bijna 26 meter. Het nog te bouwen schip zal met name geschikt zijn om in te zetten voor offshore en windparken die 40-200 mijl uit de kust gebouwd gaan worden. Braveheart Marine maakt onderdeel uit van het cluster Urk Maritime en ziet net als dat cluster het belang er van in om naast het bouwen in staal, nieuwe kennis over aluminium scheepsbouw te ontwikkelen en te borgen op Urk. Het volledig bouwen van het aluminium werkschip op Urk, zoals de Javelin 25.25, betekent per direct en op langere termijn een versterking van de economie in Noordelijk Flevoland. De bouw van het schip zal resulteren in 24.000 tot 26.000 arbeidsuren in 2016-2017 en de totale investering ligt rond de € 4 miljoen. Om die reden is in overleg met de gemeente Urk de keuze gemaakt om een beroep te doen op het ZZL-programma, zodat de kennis en kunde wordt opgebouwd en om belangrijke kennis te borgen op Urk. 3.3.2
EUROPORT
DEELNAME (INTER)NATIONALE BEURZEN
INNOVATIES
Tijdens de start van het ontwerp van het schip de Javelin 25.25 zijn een aantal uitgangspunten vastgesteld, wat geleid heeft tot een aantal innovatieve ontwikkelingen en aanpak. Het nieuwe schip, hoewel groter qua breedte en lengte dan de eerder gebouwde Javelin 22.22, mag voor wat betreft het casco niet zwaarder worden dan de 22.22. Ondanks de grootte van het schip en
WORK MARITIME. THINK URK.
WETHOUDER FREEK BROUWER VAN GEMEENTE URK SAMEN MET PROVINCIAAL AMBTENAAR ZZL GUUS VAN DALEN VAN PROVINCIE FLEVOLAND TIJDENS DE DOOP VAN DE PATRIOT.
het bijbehorende volume is als eis opgenomen dat het schip met hetzelfde motorvermogen als de Javelin 22.22 dezelfde snelheid moet kunnen behalen. Verder is als eis opgenomen dat het schip stabieler moet zijn om beter te presteren bij het hydrografisch onderzoek en daarbij meer comfort te bieden aan de bemanning en de hydrografen aan boord. Ook aan het geluidsniveau van de machinekamer is veel aandacht besteed, omdat de bemanning kans loopt langdurig op zee te verblijven bij hun werkzaamheden voor windmolenparken. Verder is gezocht naar instrumenten om de bouwtijd te verkorten van het aluminium casco.
3.3. 3.3.1.
ROC Friese Poort - Innovatie, Onderwijs & Businessontwikkeling INTRODUCTIE MARITIEME KENNISKAMER
In het speerpunt Innovatie, Onderwijs & Businessontwikkeling werken Bedrijvenkring Urk, het cluster Urk Maritime, en ROC Friese Poort samen om te komen tot kennisdeling, innovaties en businessontwikkeling. ROC Friese Poort, vestiging Urk, heeft regie op het onderdeel Innovatie, Onderwijs & Businessontwikkeling. Kennisdeling, samenwerking en creëren van innovatiekansen, verhogen het onderscheidend vermogen van het maritieme bedrijfsleven en geven een kans op businessontwikkeling. Het is dus een belangrijk speerpunt.
3.3.2.
ONDERWIJS, PROMOTIE VAN TECHNISCHE EN MARITIEME OPLEIDINGEN
Urk kan niet zonder goede maritieme opleidingen, waaronder scheepsbouwopleidingen. De vestigingen van ROC Friese Poort op Urk en in Emmeloord bieden meerdere maritiem-technische opleidingen aan, waaronder een aantal specifieke opleidingen die onder andere relevant kunnen zijn voor de scheeps-/jachtbouw. ROC Friese Poort wil, gezien de komst van de Maritieme Servicehaven Noordelijk Flevoland, graag deze sector ondersteunen. Echter de jongeren op Urk moeten ook gestimuleerd worden om te kiezen voor die vervolgopleidingen op technisch en maritiem terrein. Het Berechja College op Urk is een van de vier unieke aanbieders van het profiel Maritiem en Techniek in Nederland. Samen met ROC Friese Poort is er een doorlopende leerlijn van maritiem VMBO naar MBO. Dit verdient verdere ontwikkeling en versterking waarbij maritiem opleiden verder gaat dan visserij. Ook richting binnenvaart en koopvaardij valt er veel te winnen en is promotie een must. ROC Friese Poort is de hoofdaanbieder van het visserijonderwijs in Nederland waarbij 75% van alle opgeleide visserijprofessionals hun opleiding doen bij Friese Poort op Urk. ROC Friese Poort wil uitgroeien tot de maritieme opleider van midden Nederland en als kennisbron. De kennisbron op het gebied van visserij in de breedste zin en met veel aandacht voor innovatie en duurzaamheid.
EINDVERSLAG
|7
WORK MARITIME. THINK URK.
4. BEHAALDE RESULTATEN PROJECTPARTNERS 4.1.
Bedrijvenkring Urk Cluster Urk Maritime
INLEIDING In 2006 startte de BKU met een maritieme commissie om de ambities voor nieuwe havenontwikkeling te ondersteunen. Met een kopgroep van verschillende maritieme ondernemers ontstaan de eerste contouren voor een nieuwe (buitendijkse) haven. Uiteindelijk worden de plannen zo concreet dat de groep van bedrijven die hier daadwerkelijk in willen investeren zelfstandig verder gaat als Flevoport. Vanuit de commissie ontstaat de ambitie om, parallel aan de mogelijke ontwikkeling van de buitendijkse haven, Urk als maritiem centrum beter op de kaart te zetten. Zo ontstaat uiteindelijk in 2014 cluster Urk Maritime, met steun van de gemeente Urk. Het eerste wapenfeit is deelname aan de beurs Maritime Industry 2015 in Gorinchem. Dat smaakt naar meer. De samenwerking en gezamenlijke positionering van Urk als maritiem centrum aan het IJsselmeer heeft meer nodig dan de 500 euro die een groepje maritieme bedrijven met elkaar in een potje wil doen om wat reclame te maken. Het gezamenlijk positioneren vraagt om een hogere investering qua budget en organisatie. Op initiatief van Braveheart Marine vraagt de BKU/ Urk Maritime samen met ROC Friese Poort een subsidie aan in kader van het programma Zuiderzeelijngelden Noordelijk Flevoland, het projectplan ‘Versterken Urk Maritiem’ wordt ingediend. Medio 2017 wordt deze subsidie toegekend. In de 2,5 jaar die volgen krijgt het cluster steeds meer vorm, het enthousiasme onder de leden groeit en het saamhorigheidsgevoel krijgt
STAND OP MARITIME INDUSTRY GORINCHEM
8 | EINDVERSLAG
een impuls. Dit vertaalt zich onder andere in twee keer een deelname aan de beurs Europort, in 2017 en 2019, en jaarlijkse deelname aan Maritime Industry. Verder wordt het cluster gepromoot op een aantal internationale beurzen. Het realiseren van een digitale portal, gelieerd aan de eigen website van het cluster, draagt sterk bij aan de positionering van het cluster. Zowel nationaal als internationaal bouwt Urk als maritiem centrum aan het IJsselmeer een sterke naam op. Vakbladen, belangenvertegenwoordigers en politiek erkennen Urk als een maritiem centrum in ontwikkeling, wat bijdraagt aan de naamsbekendheid en die zich vertaalt in de sterke ontwikkeling van de bedrijven. VERSTERKEN GEORGANISEERD VERMOGEN De organisatie van het cluster vindt plaats onder de vlag van de BKU, en kan rekenen op de inzet van de verenigingsmanager voor een paar uur in de maand. Door de ondersteuning vanuit de ZZL-gelden is het mogelijk geweest om het cluster beter te organiseren door extra organiserend vermogen. Het cluster trad professioneler naar buiten en kon zich bovendien ontwikkelen tot het vliegwiel in de publiciteit rond MSNF (Maritieme Servicehaven Noordelijk Flevoland). PROJECTSTRUCTUUR Het cluster staat bestuurlijk onder leiding van Lourens de Boer, die verslag uitbrengt aan het BKU-bestuur. Voor de uitvoering en het trekken van het ZZL-project was André de Vries verantwoordelijk, die hiervoor extra werd ingehuurd via de BKU. André en Lourens hadden tevens zitting in de projectwerkgroep, met Willemien van Putten, Jelle en Kirsten Hakvoort (Braveheart Marine) en Wiebren Minnema (ROC Friese Poort). Uiteraard had ieder clusterlid zijn eigen verantwoordelijkheid in dit project wat betreft het nakomen van gemaakte afspraken en deelname aan activiteiten. Omdat het onmogelijk was om voor iedere bespreking iedere keer het volledige cluster uit te nodigen, werd in eerste instantie met drie werkgroepen gewerkt waar 3 of 4 clusterleden een plek in hadden. Deze personen dienden als klankbord voor André de Vries. Gedurende het project werd steeds meer op ad hoc-basis overleg gevoerd met de leden, meestal in combinatie met vergaderingen rond de werkgroepen of andere activiteiten, zoals een netwerkbijeenkomst waarin verslag werd gedaan van de vorderingen van het cluster. Dit om de vergaderdruk te verminderen. Er is in overleg met de leden nog niet gekozen voor een verzelfstandiging van het project. De ambitie is er echter wel om in de nabije toekomst het cluster op eigen benen te laten staan. Gezien de financiële afwikkeling en verantwoordelijkheden in verband met de ZZL-subsidie leek het zowel leden als bestuur verstandig om het ZZL-traject onder de vlag van de BKU af te ronden en vervolgens te onderzoeken wat de beste basis is voor een verdere ontwikkeling van het cluster. De mogelijkheden die via de Regio Deal ter beschikking komen zijn van invloed op de te maken keuzes.
WORK MARITIME. THINK URK.
IMPRESSIE MARITIEME SERVICEHAVEN NOORDELIJK FLEVOLAND
ONTWIKKELING LEDEN: VAN 15 NAAR 19 LEDEN Gedurende de looptijd van het project is ingezet op het werven van nieuwe leden voor het cluster, bij voorkeur uit de groep ‘Flevoport’ en overige bedrijven uit Urk en NOP. Dit verliep moeizaam. De bedrijven DUC Marine, en Hoekman Shipbuilding konden (nog) niet overtuigd worden van deelname aan het ZZL-project, maar maken wel deel uit van de maritieme commissie binnen de BKU. Balk Shipyard is alleen lid van de BKU en niet van de commissie en/of cluster. In de regio zijn gesprekken gevoerd met bedrijven als VABO Composites en Yanmar Europe om ook lid te worden van het cluster. Voor deze bedrijven was deelname nog geen optie. Yanmar is wel lid geworden van de BKU en overweegt nog deelname aan het cluster.
BESTAANDE LEDEN: - Braveheart Marine - Snijder Schilderwerken - Engine Power Holland - VCU - Piet Brouwer Elektrotechniek - Marble Automation - Totec - Weforsea (Shipping) - De Flux timmerbedrijf - Gerwil Crewing
-
KD Workboats Marasoft De Boer Marine Oliehandel Hoekman ROC Friese Poort
NIEUWE LEDEN: - Berechja College - Hartman Shipbuilding - Port of Urk BV - ESU
Belangrijk in de acquisitie van het cluster waren de ontwikkelingen rond de buitendijkse haven. De verwachting was dat er eind 2019 groen licht zou zijn. Door de uitspraak van de Raad van State en de hele stikstofdiscussie is de ontwikkeling van de haven uitgesteld en dat heeft ook consequenties gehad voor de aanwas van nieuwe maritieme bedrijven. Met een spoedige ontwikkeling zou ook de interesse van maritieme bedrijven buiten Urk toenemen, waarmee de aantrekkingskracht van Urk Maritime vergroot zou worden. Met de haven heeft de regio een fysiek punt dat als magneet kan werken om de doelgroep naar de regio te halen, en waaruit het cluster nieuwe leden kan werven. Omdat die ontwikkeling stagneerde bleef ook de aanwas van nieuwe bedrijven binnen het cluster achter.
medewerkers groeide van 237 naar 359 (groei van 51 %) bij de maritieme bedrijven die al lid waren van het cluster. Hierin is niet meegeteld de groei van het aantal medewerkers bij de nieuwe leden. Ook het aantal Hbo-ers in dienst bij leden van het cluster Urk Maritime is fors gestegen, van 19 in 2017 naar 45 eind 2019. Hier is zelfs sprake van forse verdubbeling en dit betekent in de praktijk vaak een professionaliseringsslag binnen de bedrijfsvoering.
GROEI FTE’S Wat betreft de groei van het aantal medewerkers binnen het cluster Urk Maritime is de prognose van 2017 ruimschoots behaald. Het aantal
NIEUWE ACTIVITEITEN EN SAMENWERKING ONDERWIJS Doel van het cluster is om het onderling netwerken, het delen van kennis en ervaringen, binnen de Urker maritieme sector te versterken. Daartoe werden
EINDVERSLAG
|9
WORK MARITIME. THINK URK.
VERGADERING CLUSTER URK MARITIME
diverse nieuwe activiteiten georganiseerd die verderop in dit rapport nader uitgelicht worden. Met het oog op de doorlopende leerlijn werd contact gelegd met Berechja College, om daar draagvlak te creëren voor het aanbieden van (maritiem) technisch onderwijs. Berechja besloot zich aan te sluiten bij het cluster. De ambitie van Berechja om techniekonderwijs ook mogelijk te maken voor basisonderwijs sloot perfect aan bij de ambitie van Urk Maritime, dat wil stimuleren dat de Urker kinderen niet alleen warm gemaakt worden voor de visserij, maar ook voor de maritieme en technische beroepen. Om die reden werd bovendien aangehaakt bij ‘Sterk Techniekonderwijs’ en uiteraard de Regio Deal. MARKETING EN PROMOTIE De doelstelling is geweest het vergroten van de bekendheid van Urk als maritiem centrum aan het IJsselmeer, het cluster en de individuele leden. Daartoe is in eerste instantie een marketingplan opgesteld, van waaruit alle verder activiteiten zijn ontwikkeld. MISSIE: ‘Urk en het Urker maritieme ondernemerschap door middel van krachtenbundeling positioneren als een maritiem servicecentrum aan het IJsselmeer van internationale allure. Dat willen we bereiken door een combinatie van onderlinge verbondenheid, uitwisseling van kennis en informatie over marktontwikkelingen en het stimuleren van innovatie, met een aanzuigende werking op maritieme bedrijven van buiten de gemeentegrenzen. Dit moet bijdragen aan verbreding en versterking van de Urker economie, waarbinnen het lokale maritieme bedrijfsleven optimaal kan renderen en werk kan bieden aan middelbaar en hoger opgeleid technisch personeel, waartoe de lokale opleidingsmogelijkheden versterkt dienen te worden.’
BANNER URK MARITIME
10 | EINDVERSLAG
KWALITEITSKENMERKEN EN KERNWOORDEN: Urk heeft een unieke ligging aan een van de drukste vaarroutes van Nederland; Urk heeft vanuit de visserij een sterk maritiem imago dat gelieerd wordt aan scheepsbouw en maritieme dienstverlening; Urkers hebben een unieke arbeidsmoraal, hardwerkende vakmensen die niet op een uurtje meer of minder kijken; De Urker maritieme ondernemers hebben een sterk innovatief karakter, vanuit de brede kennis en ervaring die in vele jaren is opgebouwd; Urk is de uitvalsbasis van een aantal maritieme bedrijven die wereldwijd de markt bedienen; Urker ondernemers profiteren steeds meer van elkaars sterke punten doordat de voordelen van onderlinge samenwerking, het elkaar wat gunnen en het delen van kennis steeds meer worden ingezien; Urk heeft een sterk maritiem opleidingscentrum waarmee ondernemers nauw samenwerken om het kennisniveau voortdurend af te stemmen op de marktbehoeften. De provincie Flevoland en de gemeente Urk hebben in hun economische visiedocumenten een duidelijk ambitie uitgesproken over de verdergaande economische ontwikkeling van Urk door middel van de maritieme sector, waarbij volop wordt ingezet op een maritiem servicecentrum aan het IJsselmeer; De toekomstige ontwikkeling van de maritieme sector, in het verlengde van de realisatie van een buitendijkse haven, zal ook een vergrote aantrekkingskracht hebben op maritieme bedrijven van buiten Urk, hetgeen een enorme impuls zal geven aan de verkoop van industriegronden binnen de gemeente Urk. URK MARITIME - POSITIONERING 1. Doel: Wat willen we bereiken? Urk, het maritieme centrum aan het IJsselmeer. Denk je aan scheepsbouw of maritieme dienstverlening, dan moet Urk ‘top-of-mind’ zijn, of worden. Daar is werk aan de winkel. Concreet, we willen er met Urk Maritime voor zorgen dat ondernemers die actief zijn in de maritieme wereld en werk van maritieme aard gedaan willen krijgen, Urk in de top 3 hebben staan als ze gevraagd wordt om locaties te noemen waar je een (groot of klein) maritiem project uit wilt laten voeren. 2. Doelgroep: Wie willen we aanspreken? We willen ondernemers in de maritieme sector aanspreken. Dat zijn diverse sectoren, met ieder een eigen dynamiek en specialiteit, en vakgebieden waar het ene clusterlid beter in thuis is dan het andere. De bundeling van krachten van dit collectief kunnen een bepalende factor zijn in meerdere sectoren. Die kansrijke marktsegmenten voor het cluster Urk Maritime zijn: • •
Scheepsbouw en onderhoud beroepsvaart Scheepsbouw en onderhoud visserij
WORK MARITIME. THINK URK. • • • • •
Scheepsbouw, refit en onderhoud watersport/luxe jachten Transport binnenvaart en kust/zeevaart Offshore (olie en wind) en Waterbouw (bagger) Maritieme dienstverlening en toeleveranciers Nautisch en maritiem onderwijs
3. Boodschap: Wat willen we overbrengen? Werk je in de maritieme sector, dan denk je aan Urk. Als je werk hebt uit te besteden, expertise in wilt huren, of vakmensen nodig hebt voor een bepaalde kleine klus of majeur project, dan is Urk de unieke locatie direct aan het IJsselmeer. Binnen een kleine straal bieden een variëteit aan bedrijven hun diensten aan om complete scheepsbouw of onderhoudsprojecten van begin tot eind uit te voeren. Wil je als maritieme ondernemer ontzorgd worden, dan is Urk het adres. Ook als het gaat om het inhuren van maritieme dienstverleners. Urk, een maritieme ‘one-stop-shop’ met een unieke maritieme infrastructuur aan het IJsselmeer.
ADVERTENTIE IN AANLOOP NAAR EUROPORT
WORK MARITIME. THINK URK. ADVERTENTIECAMPAGNE EN FREE PUBLICITY Belangrijk onderdeel in de positionering van Urk Maritime was een voortdurende campagne in de diverse vakbladen, het hele jaar door met extra inzet rond Maritime Industry en Europort. Er werd in verschillende frequenties geadverteerd in de volgende vakbladen:
Maritiem courant Binnenvaartkrant Maritime Holland Scheepvaartkrant Schuttevaer Maritime Journal (internationaal gerenommeerd vakblad)
ALGEMENE PROMOTIEFILM + KORTE TRAILER Om het cluster te presenteren is een algemene promotiefilm gemaakt. De vijf kernsegmenten worden uitgelicht, en aansluitend worden de belangrijkste kwaliteitskenmerken van Urk aan de hand van beeldmateriaal uitgelegd zoals: • unieke ligging • arbeidsmoraal • vakmanschap • innovatie • maritiem en nautisch opleidingscentrum (Maritieme Kenniskamer) • ambitie (buitendijkse haven)
Met de redacties van deze kranten werden bovendien afspraken gemaakt over wisselende redactionele bijdragen van individuele leden, waarbij ook de samenwerking in het cluster werd benoemd. Uiteraard werd in de artikelen ook melding gemaakt van de totstandkoming van dit project via de compensatiegelden uit het ZZL-programma. E-PORTAL, WEBSITE EN SOCIALS Om de maritieme expertise van het Urker bedrijfsleven te promoten is er een ePortal ontwikkeld. De gedachte hierachter is een digitale interactieve presentatie die op meerdere manieren benut kan worden, waarop het cluster nader wordt gepresenteerd, en een stap verder de individuele deelnemers binnen het cluster. Via de ePortal kan een bezoeker on demand in twee talen informatie vinden over de maritieme bedrijven in de diverse marktsegmenten. Het ePortal is tweetalig (NL/ENG) en kan stand-alone draaien, zodat die ook op internationale beurzen en evenementen ingezet kan worden waar geen of slechte internetverbindingen beschikbaar zijn. Toepassingsmogelijkheden: - Internet - Stand alone portal / touchscreen (Europort) - iPad – tablet – laptop (Internationaal)
DE CENTRALE LIGGING VAN URK
EINDVERSLAG
| 11
WORK MARITIME. THINK URK. Voor promotionele doeleinden is tevens een korte en pakkende teaser/trailer gemaakt waarmee het cluster in een halve minuut wordt gepresenteerd. Zie https://www.urkmaritime.nl/ BEDRIJFSFILMS (4-5 MIN. NL/ENG) Om de presentatie van de individuele bedrijven een boost te geven, binnen de context van Urk Maritime, zijn voor alle deelnemers in het cluster bedrijfsfilms gemaakt. De individuele films zijn allemaal in hetzelfde format gemonteerd. Zelfde creatieve vormgeving wat betreft kleur, headlines, lettertype, positionering van logo’s en namen, aftiteling, en dergelijke. Hieronder de opzet aan de hand waarvan de films zijn opgebouwd. 1. Dronebeelden (30 seconden) o Eerste shot: Urk, maritiem centrum aan het IJsselmeer. Ligging benadrukken o Vanuit het luchtshot op bedrijventerrein inzoomen op aangesloten bedrijven met individuele ondernemers 2. Voorstellen directie/intro bedrijf (60 seconden) o Wie zijn wij o Historie / Wanneer bedrijf opgericht o Specialisaties 3. Specialisaties uitdiepen (120 seconden) o USP 1 o USP 2 o USP 3 4. Klant van een recent project iets laten vertellen over zijn ervaring. (60 seconden) Klant moet een ambassadeursfunctie vervullen.
- Beurstraining - Social Media en cybersecurity Ook werd in 2018 een werkbezoek gebracht aan DAMEN Shipyard en Maritiem Cluster Werkendam. DEELNAME (INTER)NATIONALE BEURZEN Urk Maritime heeft zich als cluster gepresenteerd op een aantal belangrijke beurzen van internationale allure. De beurs Maritime Industry heeft nog een nationaal karakter, maar Europort in Ahoy Rotterdam genieten internationaal groot aanzien in de maritieme sector. Voorheen stonden enkele bedrijven op deze beurzen. Binnen het cluster was al commitment ontstaan over een gezamenlijke stand op Maritime Industry. In 2017 en 2019 is met steun vanuit het ZZL-pogramma ingestoken op de hoog aangeschreven Europort. ONTWERP EN UITVOERING De vierkante meters zijn door de negen deelnemende bedrijven betaald, de opbouw en invulling van de stand is vanuit de ZZL-gelden mogelijk gemaakt. In nauwe samenwerking met Interemm Interieur- & Standbouw is een opvallende stand ontwikkeld die op een centrale plek in Ahoy een plek heeft gekregen. De stand trok grote aantallen bezoekers en beide keren werd door de deelnemende bedrijven teruggekeken op succesvolle evenementen die de geld- en tijdsinvestering meer dan waard waren geweest. FILMPRESENTATIE Op de stand werd gebruik gemaakt van tv’s en ePortal. Iedere standhouder had een tv ter beschikking om de eigen bedrijfsfilm te vertonen en centraal op de stand stond de ePortal met een totaal beeld van Urk Maritime, waarop ook de ontbrekende bedrijven te zien waren.
BEELDBANK Ten behoeve van toekomstige promotiecampagnes en persberichten is een Dropbox-beeldbank aangelegd met algemene foto’s van de maritieme industrie op Urk, maar ook de werkzaamheden van de maritieme leden van het cluster.
ONDERSTEUNING POSITIONERING BEURZEN In aanloop naar en tijdens de beurzen werd voor zowel Maritime Industry als Europort ondersteuning gegeven aan de positionering van Urk Maritime via zowel online als offline campagnes. De offline campagnes vonden plaats middels advertenties in de vakbladen zoals al eerder genoemd, terwijl bij de meeste bladen ook redactionele aandacht werd bedongen. De uitgevers van deze vakbladen beheerden in veel gevallen ook online platforms voor de maritieme sector, waarop geadverteerd werd door Urk Maritime, in het bijzonder rond Maritime Industry en Europort. Online werd naast website en ePortal gebruik gemaakt van de social media Twitter en LinkedIn waar op frequente basis het nodige nieuws van de individuele leden werd gedeeld. Rond Maritime Industry en Europort is gebruik gemaakt van Google Ads. Die acties groeiden uit tot succesvolle campagnes met een enorme groei in bezoekersaantallen van de website tot gevolg.
BIJEENKOMSTEN Er werden diverse themabijeenkomsten georganiseerd onder de noemer ‘Maritieme Kenniskamer’ in samenwerking met ROC Friese Poort: - Landelijk netwerken, i.s.m. Netherlands Maritime Technology (NMT) - Welke kansen biedt aanleg windparken op IJsselmeer i.s.m. NUON/Vattenfall - Krapte op de arbeidsmarkt - Ontslagrecht en Duurzame inzetbaarheid i.s.m. Gerwil Crewing en Schol Inkomen - Kansen voor scheepsbouw op de Russische markt, i.s.m. Horizon
BEURSBIJEENKOMSTEN Tijdens Europort 2017 werd een kick-off party gehouden, in aanwezigheid van gedeputeerde Jan Nico Appelman (Provincie Flevoland) en de wethouders Freek Brouwer (Urk) en Hans Wijnants (NOP). De heren Appelman en Brouwer spraken de - in grote getalen opgekomen - relaties van de Urker ondernemers toe, waarna zij het officiële startsein gaven voor het ZZL-project ‘Versterken Urk Maritiem’. In 2019 werd andermaal een Urk Maritime party georganiseerd waarop tal van relaties van de Urker maritieme sector aanwezig waren, waardoor ook deze activiteiten een succes bleken voor de deelnemende bedrijven.
5. Pay off: Meer informatie over het bedrijf of Urk Maritime? (30 seconden) WEBSITE URK MARITIME (NL/ENG) De website is zodanig aangepast dat die aansluit en plaatsbiedt aan de content die ook op het ePortal wordt getoond. In feite de online variant van de ePortal. Dit werkt tijd- en kostenbesparend, omdat maar één database onderhouden hoeft te worden.
12 | EINDVERSLAG
WORK MARITIME. THINK URK. POSITIONERING URK MARITIME INTERNATIONAAL Internationaal namen leden van het cluster deel aan diverse beurzen in het buitenland. Het cluster konden we vanuit het ZZL-project laten meeliften op de aanwezigheid van die individuele deelnemers, door ze de mogelijkheid te bieden om de ePortal van Urk Maritime een plek te geven op hun eigen stand, in ruil voor een kleine bijdrage in de vierkante meterkosten van de stand. Op deze manier was Urk Maritime aanwezig op de volgende beurzen: - SMM Hamburg (2017) i.s.m. Marble en Piet Brouwer Elektrotechniek - Dubai Boatshow (2018) i.s.m. Marble - Southampton Seawork (2018) i.s.m. KD Workboats - Skippers Expo & Maritime Industry Aberdeen (2019) i.s.m. VCU - DanFish, Aalborg (2019) i.s.m. VCU + netwerkevent Piet Brouwer, Marble en De Boer Marine Tevens is uit dit fonds voor een groot aantal leden van het cluster een beurstraining georganiseerd, voorafgaand aan de deelname op Europort 2019.
-
Vliegwiel in de PR voor de toekomstige buitendijkse haven Deelname Maritime Industry Gorinchem met minimaal zes bedrijven in 2020 Deelname Europort Rotterdam met negen bedrijven in 2021 Participatie in Sterk Techniekonderwijs Participatie in Regio Deal Noordelijk Flevoland Onderzoeken mogelijkheden en wenselijkheid verzelfstandiging van het cluster.
TOEKOMST URK MARITIME
TOEKOMSTIGE ONTWIKKELINGEN VERSTERKEN VESTIGINGSKLIMAAT De Regio Deal Noordelijk Flevoland zal een impuls geven aan de versterking van het Urker maritieme cluster. Om die reden zetten de deelnemende bedrijven zich ook in voor continuering van het cluster. De inzet van een ambassadeur die Urk Maritime nationaal en internationaal nog steviger op de kaart moet zetten en de ondersteuning van de maritieme bedrijven door middel van een businessdeveloper laten zien dat de provincie serieuze stappen wil zetten, voor zover dat al niet duidelijk was. De Urker maritieme bedrijven haken daar graag bij aan en zien in dat er ook van hen als individuele ondernemer stevige inzet verwacht wordt.
Eind 2019 werd onder de negentien deelnemers van het cluster Urk Maritime een enquête gehouden over de toekomst van het cluster. Daaruit werd zonder twijfel duidelijk dat een voortzetting van Urk Maritime bij nagenoeg alle leden de voorkeur geniet. Een enkel lid ziet voor zijn bedrijf geen toegevoegde waarde. Aan de hand van de resultaten van de enquête vond vervolgens een bespreking plaats over de vraag hoe die toekomst van Urk Maritime er uit zou moeten zien. De aanwezigen waren het erover eens dat op zijn minst in stand gehouden moet worden wat tot nu toe is ingezet. Dat is: - Voortzetting van de huidige organisatievorm - Voortzetting van de positionering van Urk Maritime als maritiem centrum aan het IJsselmeer
Nog belangrijker is de ontwikkeling van de nieuwe buitendijkse haven, Port of Urk. Een van de doelen was het versterken van het vestigingsklimaat voor maritieme bedrijven op Urk. Daar is met het cluster in de positionering, innovatie en onderwijs wel een impuls aan gegeven, maar kon niet optimaal worden benut omdat de ontwikkeling van het bedrijventerrein hierin achter bleef. Het feit dat er op Urk geen meter bedrijfsgrond meer beschikbaar is, maakt dat het vestigingsklimaat onvoldoende versterkt kon worden. Daarom is de ontwikkeling van Port Of Urk, zowel binnendijks als buitendijks, de sleutel naar verdere versterking van het Urker maritieme vestigingsklimaat. Dan pas is er ruimte om nieuwe bedrijvigheid naar Urk te trekken waardoor nieuwe jointventures kunnen ontstaan tussen de Urker bedrijven onderling, maar ook met de bedrijven van buiten Urk waar nu al mee samengewerkt wordt.
PIET BROUWER/MARBLE OP SMM HAMBURG MET PORTAL URK MARITIME
EINDVERSLAG
| 13
WORK MARITIME. THINK URK.
CONCLUSIES: Natuurlijk zijn er aan het eind van het project altijd zaken die je vooraf anders had bedacht. Dat geldt ook in dit project. We hadden gehoopt met de ontwikkeling van de buitendijkse haven een grote stap te kunnen zetten in de aanwas van nieuwe leden. Dat laat nog even op zich wachten. Maar dat neemt niet weg dat er in de afgelopen drie jaar een flinke stap is gezet in de samenwerking en professionalisering van het cluster Urk Maritime. Uit de reacties van de leden kan opgemaakt worden dat ze het als een waardevol project hebben ervaren, voor het individuele bedrijf, maar zeker ook voor het gehele maritieme cluster op Urk. De ambitie is aanwezig om dat door te zetten. Urk Maritime heeft zich als maritiem centrum aan het IJsselmeer stevig neer kunnen zetten. In vakbladen op beurzen, zowel nationaal als internationaal is Urk Maritime een begrip geworden. De onderlinge samenwerking heeft een stevige impuls gekregen. Waar gesproken wordt over maritieme clusters in Nederland, staat Urk er goed op. Zonder de steun vanuit het ZZL-programma was dit niet mogelijk geweest. De groei van de werkgelegenheid binnen het cluster stemt tot tevredenheid. Het aantal medewerkers groeide van 237 naar
359 (groei van 51%). Ook het aantal Hbo-ers in dienst bij leden van het cluster Urk Maritime is fors gestegen, van 19 in 2017 naar 45 eind 2019. Dit onderstreept de professionalisering bij de leden van het cluster. Met de verwachte komst van de buitendijkse haven en de ontwikkeling van een binnendijks bedrijventerrein ligt er een mooie toekomst open voor de Urker maritieme sector. Met cluster Urk Maritime is het georganiseerd vermogen van het Urker maritieme bedrijfsleven versterkt en is de afgelopen jaren een stevige basis gelegd, met dank aan de inzet van gemeente en provincie middels hun bijdrage vanuit het ZZL-programma. Urk Maritime gaat een mooie toekomst tegemoet. De individuele ondernemers willen de komende jaren de schouders zetten onder een verdere versterking van het cluster. Deelname aan de Regio Deal Noordelijk Flevoland en Sterk Techniek Onderwijs sluiten hier naadloos op aan. De ondersteuning vanuit de provincie in de vorm van een ambassadeur en businessdeveloper, om het cluster de komende jaren nog verder te versterken, wordt daarom bijzonder op prijs gesteld.
NETWERKEN MET URK MARITIME BIJ BRAVEHEART MARINE
14 | EINDVERSLAG
WORK MARITIME. THINK URK. ERVARINGEN VAN DE LEDEN LOURENS DE BOER – VCU “Ons bedrijf heeft afgelopen jaren de omzet zien groeien van 47 miljoen euro in 2017 naar 53,5 miljoen euro in 2019. Het aantal fte’s groeide van 74 naar 93. Een positieve ontwikkeling die voor een deel ook is te danken aan de samenwerking binnen Urk Maritime. We hebben als bedrijf kunnen profiteren van de collectieve acties vanuit het project. Hierdoor zijn we als bedrijf veel zichtbaarder geworden. We zien dat steeds meer klanten, met name vanuit de binnenvaart en baggerindustrie, de maritieme bedrijven op Urk kennen en weten te vinden. Vanuit de visserij is die toename aan naamsbekendheid iets minder, omdat in die sector de Urker toelevering al een gevestigde naam is. We hebben deelgenomen aan Maritime Industry en Europort, waar we anders individueel als bedrijf waarschijnlijk niet aan deelgenomen zouden hebben. Ook hebben we een mooie ondersteuning gekregen voor onze internationale beurzen, waar we Urk Maritime hebben gepromoot. Verder ervaren we als bedrijf meer betrokkenheid van onze collega-ondernemers in de maritieme sector. Met een aantal leden werken we meer samen dan we voorheen deden. Dankzij het cluster heb je veel meer onderling contact als ondernemers, bijvoorbeeld doordat je samen aan een beurs deelneemt. Je trekt dan meer met elkaar op en je spreekt elkaar dan wat vaker, waardoor je ook van elkaar leert. En dankzij Urk Maritime zijn de lijntjes richting gemeente en provincie korter geworden, dat is voor een ondernemer ook altijd handig.”
MEINDERT JAN DE BOER – DE BOER MARINE projecten waar we mee bezig waren. In gesprekken met klanten benoem je dan ook sneller de collega’s, zodat je alles bij elkaar meer werk naar Urk haalt.” PIET ROSKAM – PIET BROUWER ELEKTROTECHNIEK “Onze omzet steeg per jaar met 5% en ons personeelsbestand is met vijf man uitgebreid over de afgelopen drie jaar. Wat voor ons heel positief was aan de samenwerking met het cluster was de professionale ondersteuning in de marketingactiviteiten. Vooral rond beurzen, waar wij traditioneel al zelfstandig aan meededen, scheelde ons dat enorm veel werk. Voorheen moesten we van A tot Z alles zelf regelen. Nu hoefde je bij wijze van spreken alleen maar je naambordje op te spelden en op de beurs te gaan staan. Dat heeft ons heel veel tijd bespaard. Daarnaast heeft het cluster ook aan de naamsbekendheid van Piet Brouwer een impuls gegeven. Positief is natuurlijk ook de binding tussen de verschillende Urker maritieme bedrijven. Urk is als maritiem centrum aan het IJsselmeer echt op de kaart gezet. Urk straalt kwaliteit en betrouwbaarheid uit en de veelzijdigheid van ons cluster is veel beter bekend geworden. Als je een gemiddelde ondernemer uit de maritieme sector vraagt om een maritiem centrum in Nederland te noemen, dan denk ik dat we standaard bij de eerste drie clusters genoemd worden, terwijl men voorheen waarschijnlijk niet aan Urk dacht.”
LOURENS DE BOER - VCU
MEINDERT JAN DE BOER – DE BOER MARINE “Qua personele groei bleef het bij ons redelijk stabiel, maar in omzet groeiden we van 2,8 miljoen door naar 3,6 miljoen euro. Dankzij onze samenwerking in Urk Maritime heeft onze naamsbekendheid een enorme boost gekregen door de deelname aan beurzen en de gezamenlijk promotie. De samenwerking brengt ook plichten met zich mee, zoals een goede presentatie en profilering van je bedrijf in advertenties en bedrijfsfilms. Richting de beurzen was het heel positief dat dit grotendeels centraal op een professionele manier georganiseerd werd, waardoor je er zelf weinig omkijken naar had. Persoonlijk ben ik ook heel content met de goede contacten die ik met collega-ondernemers heb opgebouwd. We hebben elkaar de afgelopen jaren wat regelmatiger gezien en waar mogelijk elkaar ook betrokken in de
PIET ROSKAM – PIET BROUWER ELEKTROTECHNIEK
EINDVERSLAG
| 15
WORK MARITIME. THINK URK.
PIETER VAN URK - MARASOFT
STEFAN MEUN - MARBLE AUTOMATION
PIETER VAN URK – MARASOFT “Ons bedrijf heeft de afgelopen drie jaar een enorme omzetgroei gerealiseerd, van maar liefst 55%. Daarnaast een groei in ons personeel van vier fte’s. Het delen van kennis en ervaring en het ontzorgen rond de beurzen heeft ons veel gebracht, maar ook de naamsbekendheid heeft een flinke impuls gekregen. Ik was in het begin daar nog wel sceptisch over, maar een beurs als Europort heeft veel bijgedragen aan ons bedrijf. Ik was daar in mijn eentje nooit naar toe gegaan. De gezamenlijke stand op beurzen opent gesprekken over Urk en de mogelijkheden en daar hebben wij de afgelopen jaren echt profijt van gehad.”
nieuwe ingangen bij overheden en andere organisaties, wat voor ons bedrijf heel belangrijk is”
LOUWE POST – WEFORSEA SHIPPING “Ons bedrijf maakt een flinke groei door. De eerste twee jaar groeiden we jaarlijks met 10% en afgelopen jaar zelfs met 20%, waarbij we ons team konden uitbreiden met drie fte’s. Dankzij Urk Maritime kon ik mijn landelijke netwerk verder uitbreiden, werd mijn zichtbaarheid vergroot dankzij de professionele marketing en branding van het cluster. Urk als maritiem centrum aan het IJsselmeer is goed op de kaart gezet, en dat merken wij. Positief is ook dat door de jaren heen de Urker ondernemers ook het gezamenlijk belang steeds meer zijn gaan inzien. Er ontstaan ook vriendschappen met collega-ondernemers die ik voorheen nooit had gesproken. Je krijgt daardoor ook een andere visie op bepaalde zaken, waardoor je altijd blijft leren van elkaar. En dankzij Urk Maritime krijg je ook
LOUWE POST - WEFORSEA SHIPPING
16 | EINDVERSLAG
STEFAN MEUN – MARBLE AUTOMATION “Ieder jaar een plus van 5% en een extra fte, dat is hoe ons bedrijf zich heeft ontwikkeld. Het mooiste aan de ontwikkeling van Urk Maritime vond ik dat de collega-ondernemers zich steeds meer bewust werden van het feit dat je met elkaar veel meer voor een klant kunt betekenen. Natuurlijk ben je eerst ondernemer voor jezelf, maar met elkaar heb je gewoon veel meer te bieden, waardoor er uiteindelijk ook een grotere spin-off voor jouw bedrijf is. Een bedrijf als Boskalis legt dan een schip op Urk neer dat we met zijn allen tot een goed einde brengen. Daar moeten we in de toekomst nog meer op inzetten!”
PORTAL URK MARITIME
WORK MARITIME. THINK URK.
4.2.
Braveheart Marine – Best Practice
INLEIDING Braveheart Marine is in 2006 opgericht en verricht hydrografische survey werkzaamheden en crew transfers. Bij hydrografische survey wordt de zeebodem in kaart gebracht door middel van verschillende soorten sonars. Met crew transfers worden er personen van wal naar locaties op zee gebracht en vice versa. In 2019 heeft het bedrijf een vloot van tien eigen schepen waarbij het kleinste schip 7,50 meter lang is en het grootste 26 meter. In 2012 is de Guardian in de vaart gebracht. De Guardian is een Javelin 22.22 type schip en is gebouwd door de dochteronderneming Javelin International. De Guardian is een schip van geheel eigen ontwerp en bedacht door directeur/eigenaar Jelle Hakvoort. Hij heeft zijn kennis en ervaring gebruikt voor de totstandkoming van de Guardian. In 2015 blijkt de Guardian zo succesvol in haar werk, dat er behoefte is aan een zusterschip. Het nog te bouwen schip zal met name geschikt zijn om in te zetten voor offshore en windparken die 40-200 mijl uit de kust gebouwd gaan worden. TOTSTANDKOMING ZZL-PROJECT In 2016 was het ontwerp gereed van een groter schip, namelijk de Javelin 25.25. De Javelin 25.25, later genaamd Patriot, is voortgekomen uit de ervaringen met de Guardian en wensen van klanten.
BEST PRACTICE – BOUW JAVELIN 25.25 De ZZL-gelden heeft Braveheart Marine in staat gesteld om de bouw van de Javelin 25.25 te laten plaatsvinden op Urk. Tijdens de bouw heeft het bedrijf zoveel mogelijk gekozen voor lokale ondernemers. Van cascobouwer tot schilder, er is een groot scala aan scheepsbouw gelieerde ondernemers te vinden in en rondom Urk. De benodigde componenten en diensten die niet in de regio beschikbaar waren, heeft het bedrijf elders aangetrokken. Zo is een projectmanager ingeschakeld voor de bouwbegeleiding. Het betreft de projectmanager van dezelfde scheepswerf in Lauwersoog waar in eerste instantie turn key gebouwd zou worden. Op deze manier heeft Braveheart Marine ervoor kunnen zorgen dat de kennis en kunde van de projectmanager werden gedeeld. Later is gebleken dat die kennis en kunde onverwacht snel ingezet konden worden na de bouw van de Patriot, maar daarover straks meer. Voor de bouw en afbouw van de Patriot is hoofdzakelijk voor lokale ondernemers gekozen. Een deel van de opdrachten ging naar medeclusterleden. Toen de keuze was gemaakt om op Urk te bouwen, moest een loods gezocht worden die groot genoeg was om de bouw te faciliteren. De eigen bedrijfshal bleek hiervoor te klein te zijn. Er werd daarom gekozen om te gaan bouwen in een hal bij De Flux. Deze hal was groot genoeg om daar de bouw te voltooien, een groot voordeel daarbij was dat de locatie niet ver van het eigen kantoor is.
Wanneer het ontwerp gereed is, komt uiteraard de keuze waar het schip gebouwd gaat worden. Na het opvragen van verschillende offertes wordt er besloten dat de Patriot turn key gebouwd zal worden in Lauwersoog. Hiervoor zijn in de zomer van 2016 al verregaande afspraken gemaakt met de scheepsbouwer op het moment dat er wordt geopperd om de bouw tóch op Urk te laten plaatsvinden met ondersteuning van de ZZL-gelden. Het bouwen op Urk betekent voor Braveheart Marine dat de faciliteiten voor het bouwen van het nieuwe schip gecreëerd moeten worden. Een hal, kennis, gereedschap en materiaal zullen ingehuurd moeten worden en het vraagt van de eigen organisatie meer inzet om diensten en werkzaamheden op elkaar af te stemmen. Het brengt voor het bedrijf Braveheart Marine hogere kosten en investeringen met zich mee. Als deelnemer van het cluster Urk Maritime ziet de ondernemer het belang ervan in dat schepen volledig op Urk worden gebouwd. Naast het borgen van de kennis op Urk, betekent het bouwen van het schip op Urk meer ervaring in aluminium scheepsbouw waardoor de kans op een herhalingsvraag toeneemt. De bouw van het schip zal resulteren in 24.000 tot 26.000 arbeidsuren en de totale investering ligt rond de €4 miljoen. Voor Braveheart Marine BV betekent het de groei van haar personeelsbestand met 12 tot 16 fte’s (veelal goed opgeleide bemanning) door het in de vaart brengen van de Javelin 25.25. Het volledig bouwen van het schip op Urk betekent per direct en op langere termijn een versterking van de economie en een kans voor Urk Maritime om zich verder te ontwikkelen en zich als cluster beter te positioneren. Na verschillende overleggen met de potentiele projectpartners wordt afgesproken dat initiatiefnemers het ZZL-project samen aandurven en dat de bouw van de Patriot als ‘Best Practice’ onderdeel wordt van het project.
SCHOLIEREN ROC FRIESE POORT OP BEZOEK BIJ BOUW PATRIOT
EINDVERSLAG
| 17
WORK MARITIME. THINK URK. Naast de verhuur van de bouwlocatie heeft De Flux (lid van het cluster Urk Maritme) ook de betimmering verzorgd. Baaiman Jachtbouw uit Espel was verantwoordelijk voor de bouw van het aluminium casco. Ondanks het gebruik van de innovatieve snijtechnieken vraagt het bouwen van een dergelijk casco tussen de 8.500 tot 9.000 uur arbeid. Electroservice Urk (ESU) bracht alle elektra in het schip aan. Voor ESU, lid van het cluster Urk Martime, een mooie opdracht want het was voor ESU het eerste aluminium werkschip waarin zij het elektra konden verzorgen. Een schip kan niet zonder navigatie- en verbindingsapparatuur en deze werd geleverd door De Boer Marine (lid van het cluster Urk Maritime). Hoekman Shipbuilding (lid van het cluster Urk Maritime) werd aangetrokken om het leidingwerk in de machinekamer te installeren. Totec (lid van het cluster Urk Maritime) heeft de klimaatinstallatie, de riolering en al het sanitair en aanverwante zaken aangelegd. Ook voor de kleinere onderdelen vond Braveheart Marine de weg naar lokale ondernemers. Eén van die preferred suppliers is de VCU en de VCU TCD (lid van cluster Urk Maritime). Tijdens de bouw van de Patriot heeft het management van Braveheart Marine studenten van ROC Friese Poort mogen rondleiden, zodat de studenten uit Sneek via video’s en met eigen ogen hebben kunnen zien hoe de Patriot werd gebouwd. 11 augustus 2017 was het moment daar dat na maanden zwoegen de Patriot uit de loods kon worden gehaald voor de tewaterlating. Het bleek echter geen tewaterlating te worden zoals men gewend was bij Braveheart Marine. Het
MEDEWERKER VAN ESU BEZIG MET ELEKTRA
schip is groter dan al haar andere schepen en de Patriot kon om die reden niet in de Urkervaart te water worden gelaten. Het schip kon namelijk niet door de sluis om de haven te bereiken. Speciaal transport was nodig om de Patriot te
ONDER VEEL BELANGSTELLING KOMT DE PATRIOT AAN OP DE HAVEN VOOR DE TEWATERLATING
18 | EINDVERSLAG
WORK MARITIME. THINK URK. vervoeren en via de oude kern van Urk werd de haven bereikt. Onder toeziend oog van vele belangstellenden is het schip ’s avonds laat te water gegaan. In de weken daarna volgde een succesvolle reeks van proefvaarten waarbij de motoren en andere belangrijke apparatuur getest werden en correct werden afgesteld. Op 1 september 2017 kon Braveheart Marine de Patriot dopen in de haven van Urk. Hierna vertrok het schip direct richting de Belgische kust om daar het eerste project uit te voeren. Schip en bemanning moesten de zeebodem in kaart brengen bij/in een windmolenpark. Tijdens dit project werden mooie beelden gemaakt, die later werden verwerkt in de promotiefilms die vanuit het Cluster Urk Maritime en het ZZL-project gemaakt werden. De spectaculaire foto’s die tijdens het project werden gemaakt, worden veelvoudig gebruikt in marketingcampagnes om het bedrijf en het cluster te promoten. REFIT GUARDIAN 11 augustus 2017 was dus een heugelijke dag omdat de Patriot eindelijk te water gelaten kon worden. Helaas is het voor Braveheart Marine niet altijd feest, want diezelfde dag moest de keuze gemaakt worden om het schip de Guardian uit het water te halen voor vervoer naar de bedrijfshal op Urk voor reparatie. Eind juni 2017 was de Guardian onderweg naar Rusland voor een groot project. Voor de kust van Noorwegen kreeg het schip een ongeluk. De bemanning kwam gelukkig met de schrik vrij, maar het schip was zwaar beschadigd. Er was sprake van total loss verklaring, maar Braveheart Marine maakte de keuze om te gaan voor een grote refit (renovatie) met als doel om de Guardian weer in de oude staat terug te laten keren. Door de bouw van de Patriot kon de nieuw verworven kennis en kunde gelijk ingezet worden bij de refit van de Guardian. Het draaiboek van de Patriot lag in principe nog op tafel, dus dit werd zoveel mogelijk gebruikt bij de renovatie van de Guardian. Gezien de goede ervaringen met onderaannemers en toeleveranciers bij het nieuwbouwproject een jaar eerder, werd er zoveel mogelijk gekozen voor dezelfde onderaannemers met als doel om de Guardian zo spoedig mogelijk weer vaarklaar te hebben. Gezien de lengte van het schip (minder dan 23 meter), kon de totale refit uitgevoerd worden in de eigen bedrijfshal. De recent opgedane ervaring en een bedrijfseigen gedocumenteerd nieuwbouwproces hebben ervoor gezorgd dat de Guardian in een recordtijd van negen maanden werd herbouwd. Braveheart Marine Group verwachtte nooit zo snel de ervaring in nieuwbouw weer te moeten gebruiken, maar was dankbaar dat de Guardian in eigen beheer herbouwd kon worden. De Guardian was het eerste schip uit de Javelin-serie die naar eigen ontwerp was gebouwd en nam daardoor een speciale plek in in het bedrijf.
DE GUARDIAN UIT HET WATER GEHAALD EN DE PATRIOT STAAT KLAAR.
Baaiman Jachtbouw uit Espel, Vripack uit Sneek, Snijtech Joure en de projectmanager van NG Shipyards uit Lauwersoog werkten samen om te komen tot een uitvoeringsplan dat moest leiden tot het bouwen van het casco in een verkort tijdsbestek. Naast de verkorte bouwtijd heeft de inzet van Smartkit Plus met aanwijzingen van de projectmanager geleid tot vermindering van snij-afval. Baaiman Jachtbouw heeft de meeste uren van de bouw, waaronder het lassen van het casco, voor haar rekening genomen. Bij nieuwbouw van een schip is het gewicht één van de belangrijkste dingen, wellicht het belangrijkste, waarop gelet wordt tijdens het ontwerp. Er wordt tijdens het ontwerpproces dan ook vaak gezocht naar gewichtsbesparende toepassingen die in het ontwerp passen. Bij de bouw van de Patriot is daarom gekozen voor composiet scheepsdeuren en luiken, die ontwikkeld zijn door VABO uit Emmeloord. Totec uit Urk en Mavé uit Dronten werkten samen om een HVAC-systeem te installeren waarbij de koudwater- en warmwaterleidingen als twee aparte ringleidingen door het schip kwamen te liggen, waar alle gebruikers (warm en koud) aan gekoppeld werden en apart geregeld konden worden. Ook is de luchtkwaliteit verbeterd door middel van de filters die worden geplaatst in een systeem waar 800 m3 lucht iedere minuut ververst wordt.
BEST PRACTICE – INNOVATIES Verder heeft Braveheart Marine mede dankzij de ZZL-gelden kunnen investeren in verschillende innovaties tijdens de nieuwbouw van de Javelin 25.25. Er werd gekozen voor het gebruik van innovatieve snijtechnieken voor het snijden van het aluminium casco. Door de inzet van Vripack Smart Kit® plus worden de platen als een puzzel op pallets gelegd zodat de bouwvolgorde al bij het snijden van het casco begon. De platen werden met een schuine kant opgeleverd wat resulteerde in een grote tijdbesparing bij de cascobouw.
BAAIMAN JACHTBOUW TIJDENS DE CASCOBOUW.
EINDVERSLAG
| 19
WORK MARITIME. THINK URK. het schip vergroten. Er wordt gewerkt met het gyro-stabilisatiesysteem van Van Veem en met Reson survey-apparatuur. Het gyro-stabilisatiesysteem reduceert de roll en pitch, ook wel slingeren en stampen genoemd. Slingeren is het heen- en terugdraaien van het schip om de lengteas. Stampen is het heen- en terugdraaien om de breedteas. Dit stabilisatiesysteem vergroot het comfort aan boord, waardoor crew en passagiers bijvoorbeeld minder snel last hebben van zeeziekte.
PATRIOT OP WEG NAAR EXPO IN LONDEN
De efficiënte gewichtsbesparing vertaalt zich weer in het gebruik van brandstof en heeft een positief effect op de kosten en het milieu. Tevens is getracht om de energiebalans te verbeteren ten opzichte van de andere schepen. Vanwege het goed in lijn zetten van de elektrische verbruikers werd daar een voordeel behaald. Aan boord van de Patriot bevinden zich twee systemen die de stabiliteit van
Met de divisie Braveheart Survey wordt de zeebodem in kaart gebracht door middel van verschillende soorten sonars die door diverse klanten als (hydrografische) survey data wordt afgenomen. Braveheart Survey wil ook in moeilijke weersomstandigheden deze data verbeteren. Met het laten communiceren van de twee stabilisatiesystemen wil men komen tot een betere kwaliteit van haar surveydata en hiervoor werkt men samen met (internationale) leveranciers. De koppeling van deze systemen is tot op heden nog niet op de markt beschikbaar. Met deze innovatie verwacht Braveheart Survey betere surveydata op te leveren en wil men haar positie versterken ten opzichte van concullega’s. Terwijl het ZZL-project nu officieel is geëindigd, geldt dat niet voor deze innovatie. De eerste stappen zijn gezet, maar er is nog een lange weg te gaan. Braveheart Survey is hoopvol dat men in de toekomst de twee systemen succesvol met elkaar kan laten communiceren.
CONCLUSIE: Braveheart Marine is blij dat men de Patriot uiteindelijk toch op Urk heeft kunnen bouwen. “Wij mogen trots zijn op de kennis en kunde die zich in onze regio bevinden. Dit vertaalt zich in een knap staaltje vakmanschap. De Patriot is tot in de puntjes naar wens afgewerkt. Wij hadden ervoor kunnen kiezen om het schip elders op locatie turn key te laten bouwen, maar onderkennen het belang om samen binnen de maritieme sector kennis en kunde op te bouwen en zien de meerwaarde van het inzetten van lokale ondernemers. Dankzij de ZZL-gelden zijn wij in staat geweest dit ook daadwerkelijk waar te maken. Dat is een waardevolle ervaring geweest en voor ons een geluk bij een ongeluk omdat wij de opgedane ervaring nogmaals in konden zetten bij de herbouw van ons offshore schip de Guardian. De Guardian is in recordtijd herbouwd en kon snel weer bij klanten ingezet worden. We kijken terug op een succesvol ZZL-project en hopen als bedrijf dat wij de samenwerking met de ondernemers in de toekomst voort mogen zetten bij de nieuwbouw van schepen”, aldus Jelle Hakvoort van Braveheart Marine Group.
DE PATRIOT TIJDENS HET EERSTE PROJECT IN EEN OFFSHORE WINDPARK VOOR DE BELGISCHE KUST
20 | EINDVERSLAG
WORK MARITIME. THINK URK.
4.3.
ROC Friese Poort - Innovatie, Onderwijs & Businessontwikkeling
ROC Friese Poort heeft per januari 2015 het MBO op Urk van het Berechja College voortgezet. Totdat moment was ROC Friese Poort vertegenwoordigd in de regio vanuit vestiging Emmeloord. Friese Poort heeft in de beginjaren veel geïnvesteerd in het onderwijs op Urk. Nadat het onderwijs op orde was en in het najaar van 2016 ook positief beoordeeld werd door de onderwijsinspectie, kwam voor ROC Friese Poort de tijd vrij om zich nog meer naar buiten te richten en het netwerk op Urk uit te breiden. Het samenwerkingsverband van Urk Maritime was voor ROC Friese Poort, zowel locatie Urk als de vestiging Emmeloord, een uitgelezen kans om haar netwerk op Urk en in de regio te verbreden. SAMENWERKING De intensieve samenwerking met de bedrijven van Urk Maritime heeft voor onderwijsinstelling ROC Friese Poort veel opgeleverd. Als opbrengst zijn de volgende zaken te noemen: • Goodwill onder het bedrijfsleven op Urk voor ROC Friese Poort als onderwijsinstelling; • Toename van bekendheid van de opleidingen en het cursusaanbod die ROC Friese Poort zowel vanuit de locatie Urk als de vestiging Emmeloord kan bieden aan de leden van Urk Maritime; • Dankzij het netwerk en de profilering van Urk Maritime een landelijke uitstraling als maritiem opleidingscentrum van midden Nederland. Bovenstaande is zichtbaar tot uiting gekomen in het inrichten van een gezamenlijke website en een digitaal portaal met een eigen bedrijfsfilm.
Gezamenlijk optrekken op de landelijke maritieme beurzen van Maritime Industry Gorinchem en Europort Rotterdam. Zonder het inrichten van een paviljoen van Urk Maritime op deze beurzen zou ROC Friese Poort niet hebben deelgenomen aan deze beurzen. Deze beurzen waren goed voor Friese Poort vanwege toename van naamsbekendheid, netwerken en het werven van nieuwe studenten voor opleidingen en cursussen. MARTIEME KENNISKAMERS ROC Friese Poort heeft in het project ‘Versterken Urk Maritiem’ actief deelgenomen in de organisatie van de zogenaamde ‘Maritime Kenniskamers’. Daarbij is er kennis verworven ten gunste van de eigen organisatie en haar medewerkers en waren de kenniskamers een middel om eigen expertise beschikbaar te stellen aan de leden van Urk Maritime. Een mooi voorbeeld daarvan is de kenniskamer Social Media voor ondernemers en de kenniskamer ‘Digitale weerbaarheid / Cyber Security’ voor ondernemers. Bij deze laatste hebben eigen studenten van ROC Friese Poort ook actief deelgenomen en hun ICT-kennis kunnen delen. Ook de kenniskamers met NMT en presentatietechnieken voor beursdeelname hebben directe opbrengsten voor Friese Poort opgeleverd. Respectievelijk vanwege het uitbreiden van haar netwerk en de deskundigheidsbevordering van medewerkers. Met de kenniskamer ‘Maritieme kansen in Rusland’ is de blik maximaal naar buiten gericht voor internationale kansen voor Urk Maritime. PR Dankzij Urk Maritime was het maritiem onderwijs van ROC Friese Poort meer in staat PR-activiteiten te genereren en aandacht te besteden aan profilering. Concreet heeft zich dit geuit in de beursdeelname en meer actief
BIJEENKOMST MARITIEME KENNISKAMER OP ROC FRIESE POORT
EINDVERSLAG
| 21
WORK MARITIME. THINK URK.
MAKEN PROMOTIEFILM ROC FRIESE POORT
relatiebeheer richting de visserijsector en de binnenvaart. Zo is onder meer de dag van de Binnenvaart georganiseerd. Hier is aangesloten bij de landelijke dag van de binnenvaart. Op deze zaterdag is de school opengesteld en hebben diverse binnenvaartbedrijven hun schip ter beschikking gesteld. Dit zal de komende jaren een vervolg krijgen en is ingebed in landelijk maritiem marketingplan voor de binnenvaart. Visserij en kottersector zijn een begrip op Urk en ook op de visserijschool, echter de koopvaardij is een groeiende opleidingstak. Dankzij het maken van een virtual reality promotiefilm zijn we nu in staat om tijdens open dagen en andere promotie-activiteiten het werken aan boord van een koopvaardijschip te ervaren. Dankzij deze VR-film kan de gebruiker ervaren hoe indrukwekkend deze schepen zijn. Door gericht te kijken wandel je door verschillende delen van het schip, zoals de brug en de machinekamer en kom je in aanraking met de verschillende functies aan boord. De stuurman, kapitein en scheepswerktuigkundige vertellen je wat hun werk aan boord inhoudt en welke opleiding je daarvoor nodig hebt. Opleidingen die je uiteraard kunt volgen bij ROC Friese Poort locatie Urk. Deze VR-film is tot stand gekomen dankzij de ZZL-subsidie van het project en dankzij de samenwerkingspartners van Urk Maritime. DOORLOPENDE LEERLIJN Samen met Berechja College Urk is een maritieme doorlopende leerlijn ontwikkeld van VMBO naar MBO. Leerlingen van profiel MaT krijgen onderwijs op de locatie van ROC Friese Poort. Er wordt landelijk samengewerkt aan examenontwikkeling voor dit profiel. Berechja College is mede dankzij ROC
22 | EINDVERSLAG
Friese Poort aangesloten bij de Maritieme Academie Holland. Werving en profilering voor VMBO wordt door Berechja College en ROC Friese Poort gezamenlijk vormgegeven. Dit krijgt een vervolg bij de uitrol van de plannen voor de Regio Deal. Onderbouwleerlingen van Berechja College krijgen LOBlessen bij ROC Friese Poort. Hiermee wordt meer belangstelling gegenereerd voor maritieme opleidingen. Dit heeft geresulteerd in een toename van leerlingen bij Berechja College van bijna 100 extra (20%) nieuwe aanmeldingen. Daarnaast is de VMBO-profiel MaT in schooljaar 2019-2020 ook toegenomen met 25%. Het Maritieme MBO-onderwijs van ROC Friese Poort is met name voor volwassenonderwijs doorontwikkeld. Er is een combinatie van afstandsleren en BBL (werken-leren) ontstaan. Zogenaamd hybride leren. Een combinatie van online aanbieden van onderwijs en fysieke contacten. Voor Marcom is een ‘blended learning’ online module ontwikkeld. Onderwijsinhoud is afgestemd met de branche via de Onderwijs Advies Raad en via Urk Maritime. Op verzoek van Urk Maritime-leden, met name de VCU, zijn er met diverse maritieme bedrijven op Urk en in de regio gesprekken gevoerd over het aanbieden van maritiem technische onderwijs op Urk en in Emmeloord. Dit heeft geresulteerd in op maat cursussen lassen en elektro aan boord. In 2020 zal dit een vervolg en een uitbreiding krijgen en verder worden ingebed. REGIO DEAL Het laatste anderhalf jaar van ZZL-project Versterken Urk Maritime heeft in zeer sterke mate ROC Friese Poort geholpen om een substantiële rol te spelen
WORK MARITIME. THINK URK. richting de Regio Deal Noordelijk Flevoland. Friese Poort was in staat een netwerkrol te vervullen tussen gemeente en bedrijfsleven. Daarbij zijn ook relaties aangegaan met Wageningen Marine Research WUR. Door de provincie wordt ROC Friese Poort mede dankzij de verbintenis met Urk Maritime gezien als een belangrijke partner voor de maritieme ontwikkeling van Urk en Noordelijk Flevoland. Dit komt rechtstreeks tot uiting in de plannen van de Regio Deal voor talentontwikkeling. Hierin wordt nauw samengewerkt met onderwijspartner Berechja College.
CONCLUSIE: Als ROC Friese Poort locatie Urk, vestiging Emmeloord, zijn wij blij dat wij dankzij het project Urk Maritime en de ZZLsubsidie een stevige plek hebben kunnen verwerven in de Urker samenleving en ons bedrijvennetwerk sterk hebben kunnen verbeteren. Samen met het Berechja College staan wij voor sterk voortgezet en MBO maritiem onderwijs. We zijn in staat gesteld een sterke maritieme doorlopende leerlijn te ontwikkelen in rechtstreekse relatie met het bedrijfsleven op Urk. De versterking van de relatie en het netwerk maakt dat werk en opleiding elkaar beter weten te vinden, zodat wij als opleidingsinstituut kunnen bijdragen en inspelen op de actuele vraag van het lokale bedrijfsleven. Tevens hebben wij ons als maritieme onderwijsinstelling sterk kunnen profileren via het netwerk van Urk Maritime. Deze unieke samenwerking laat zien dat je op Urk terecht kunt voor een totaalpakket van leven, werken en opleiden. ROC Friese Poort staat daarbij niet alleen voor het opleiden van nu, maar staat ook voor kennisdeling en innovatie. Daarbij is project Urk Maritime een geweldige opmaat geweest voor aanvraag van de Maritieme Campus van de Regio Deal. Dankzij deze mogelijkheden kunnen we verder gaan bouwen aan een breed en innovatief opleidingsaanbod inclusief kennisinnovatie wat het Urker bedrijfsleven blijft helpen voorop te lopen.
ROC FRIESE POORT LOCATIE URK
EINDVERSLAG
| 23
WORK MARITIME. THINK URK.
- BIJLAGEN Bijlage 1. Leden Urk Maritime:
KD WORKBOATS KD Workboats ontwerpt en bouwt eigen producten, maar is ook een ideale partner voor scheepsverbouw, cascobouw en het bouwen en ontwikkelen van nieuwe concepten. Door de nauwe samenwerking met lokale bedrijven kan KD Workboats een snelle en hoogwaardige productie garanderen. PIET BROUWER ELEKTROTECHNIEK Piet Brouwer Elektrotechniek is wereldwijd actief voor verschillende opdrachtgevers. De Urker cultuur is nadrukkelijk aanwezig in het bedrijf dat bijna zestig jaar geleden, in 1961, door Piet Brouwer senior werd opgericht. De oorsprong ligt in het aanleggen van scheepselektrotechniek in kotters, maar de bakens zijn steeds verder verzet.
24 | EINDVERSLAG
MARASOFT MaraSoft is een dynamisch en zeer actief bedrijf dat zich op een breed terrein bezighoudt met onderhouds- en vlootmanagementsystemen voor schepen. Onder de naam ‘Marad’ wordt een compleet onderhoudssysteem op de markt gebracht. Marad wordt door meer dan 1000 schepen wereldwijd gebruikt op schepen in diverse sectoren zoals koopvaardij, offshore, visserij, cruise, enz. DE BOER MARINE De focus van De Boer Marine ligt op remote ondersteuning van wereldwijd opererende De Boer Marine schepen. Door de modulaire opzet van de installaties kan doeltreffend en kosteneffectief service worden verleend in alle delen van de wereld. De Boer Marine opereert internationaal. Klanten vanuit Europa wordt wereldwijde service geboden. • • • • • • • • • • • • • • • • • • •
• • • • • • • • • • • • • • • • • • •
ICAL EQUIPMENT
OLIEHANDEL HOEKMAN Oliehandel Hoekman gaat al decennia mee in de maritieme sector. Het bedrijf is gestart door de opa van eigenaar Albert Hoekman. Hoekman verkoopt olie aan diverse schepen, maar is niet alleen actief in de maritieme sector.
TOTEC INSTALLATIETECHNIEK ToTec Installatietechniek is een dynamisch installatiebedrijf met ruime ervaring in de maritieme sector. In de loop der jaren is het bedrijf gespecialiseerd in het bouwen en onderhouden van duurzame installaties en apparaten.
UT
GERWIL CREWING Gerwil Crewing is een maritiem uitzendbureau dat gespecialiseerd is in het voorzien van personeel voor de binnenvaart, zeevaart, offshore, heavy lifting, en dredging. Hierbij wordt altijd rekening gehouden met de wensen van zowel de bemanning als de reder, zodat er een goede match ontstaat. Met decennialange ervaring in de branche, en dat een deel van de kantoor “crew” heeft gewerkt in diverse functies binnen de internationale scheepvaart, zijn we de juiste partner voor uw bemanning.
SNIJDER SCHILDERWERK Snijder Schilderwerk en totaalonderhoud levert professionele diensten aan zowel bedrijven als particulieren. “Wij leveren gegarandeerd ambachtelijk schilderwerk voor een goede prijs, en streven er constant naar de klant tevreden achter te laten na elke klus. Met een voldaan gevoel mogen wij zeggen dat de resultaten die wij tot nu toe behaald hebben erg naar de tevredenheid van onze klanten waren.”
NA
MARBLE AUTOMATION Marble Automation ontwerpt en levert alarm-, monitoring- en automatiseringssystemen voor schepen en gebouwen. Naast het leveren van maritieme producten uit een eigen productlijn – van alarmkastjes tot wachtalarmsystemen (BNWAS) – is Marble Automation wereldwijde expert op het gebied van scheepsautomatisering.
DE FLUX Jacht- en scheepsbetimmering De Flux is gespecialiseerd in de refit of renovatie van boten en schepen. Vakkundige scheeptimmermannen met een echt timmermansoog renoveren en restaureren alle uiteenlopende schepen. Onze vakkundige mensen kunnen elk soort dek en maten aan. Dit doordat wij al vele jaren ervaring hebben opgedaan in het leggen van dekken en renoveren. De Flux levert en maakt ook meubels op maat, gemaakt van kwalitatief hoogwaardige materialen. De ervaren scheepstimmermannen zijn in staat om alle soorten meubels te maken en deze tot in de perfectie af te ronden.
WORK MARITIME. THINK URK.
BRAVEHEART MARINE Braveheart Marine heeft door jarenlange ervaring en expertise in crewtendering, hydrografisch en seismologisch onderzoek en in surveyactiviteiten verschillende schepen varen in binnenen buitenland. Al de schepen zijn voorzien van de allernieuwste technologieën en eigen gekwalificeerd personeel. De kracht van het bedrijf zit in de schepen die een hoge zeewaardigheid hebben, snel zijn en makkelijk getransporteerd kunnen worden en daarom wereldwijd inzetbaar zijn. VCU De Visserij Coöperatie Urk is al meer dan negentig jaar een begrip in de maritieme wereld. Als professioneel maritieme specialist biedt de VCU een full-service concept van zowel goederen als diensten. De VCU houdt zich bezig met collectieve olie-inkoop, heeft een technische dienst, een maritieme afdeling, een winkel en een veiligheidscentrum. Even ‘afmeren’ bij de VCU is genoeg om uw varend bedrijf in één keer van alle benodigde producten te voorzien. Daarnaast hebben wij ook voor particulieren het nodige in huis. ELECTROSERVICE URK (ESU) ESU is een bedrijf dat bestaat uit gedreven, ervaren specialisten op het gebied van ELECTROSERVICE URK BV elektrotechnische scheepsbouw en industrie. ESU staat ook voor innovaties. “Wij kiezen bewust voor de nieuwste technologieën, met het belang van onze klant altijd voor ogen. We denken graag mee, bijvoorbeeld met het oog op besparingen van uw energieverbruik. Onze focus ligt op de scheepvaart, met een nadruk op binnenvaart, offshore en visserij. Daarnaast zijn we ook actief in Mirar Automation, Industrie, Yacht building en Utiliteit.” ROC FRIESE POORT ROC Friese Poort verzorgt voor circa 13.500 studenten beroepsonderwijs voor jongeren en volwassenen. Ook voor bedrijven en instellingen verzorgt ROC Friese Poort een breed scala aan opleidingen en trainingen. Variërend van korte, intensieve trainingen op maat tot meerjarige opleidingen, individueel of groepsgewijs. Alle activiteiten worden verzorgd vanuit vestigingen in Dokkum, Drachten, Emmeloord, Leeuwarden, Sneek en Urk.
WEFORSEA Weforsea biedt een crowdfunding platform voor kapitaal, waar investeerders en kapitaalvragers elkaar ontmoeten. Hierbij richten we ons voornamelijk, mede vanwege onze achtergrond ervaring en expertise, op maritieme en visserijgerelateerde projecten. We noemen dit ook wel ‘blauw’ gerelateerde projecten. We willen ervoor zorgen dat goede levensvatbare en duurzame ideeën snel gefund en daardoor gerealiseerd kunnen worden. ENGINE POWER HOLLAND Engine Power Holland is gespecialiseerd in Caterpillarmotoren. Met een team van ervaren technici bieden ze support op elk gebied, zoals technische assistentie, onderhoud, inspectie of training. HARTMAN MARINE GROUP De Hartman Marine Group is opgebouwd uit verschillende maritieme serviceverleners met elk hun eigen specialisatie. Hartman Marine Shipbuilding richt zich op het ontwerpen, ontwikkelen en bouwen van innovatieve commerciële (zee)schepen. Global Seatrade is een rederij die gespecialiseerd is in het hijsen en transporteren van projectlading. Hartman Yachts is een jachtbouwer gericht op het ontwerpen en bouwen van jachten die gemaakt zijn om mee te ontdekken. PORT OF URK Met de BV Port of Urk treedt de gemeente Urk als private partij toe tot de VOF Maritieme Servicehaven Noordelijk Flevoland. Port of Urk gaat een stuk kade beheren en is daarmee medegebruiker van de toekomstige haven. Op deze manier wil de gemeente Urk in de toekomst bedrijven faciliteren die niet direct aan de haven zijn gevestigd, maar toch gebruik willen maken van de nieuwe haven.
EINDVERSLAG
| 25
WORK MARITIME. THINK URK.
Bijlage 2. Projectorganisatie PROJECTPARTNERS VERSTERKING URK MARITIEM SUBSIDIEVERSTREKKER
Provincie Flevoland
Gemeente Urk
A.W. van Putten Projectmanagement
Partners nieuwbouw Javelin 25.25 Consortium
Braveheart Marine BV Javelin International BV (penvoerder)
Cluster Urk Maritime BKU
ROC Friese Poort
Leden Urk Maritime Marble Automation Totec Installaties Gerwin Crewing Mara Soft Oliehandel Hoekman BV De Boer Marine KD Workboats Hoekman Shipbuilding DUC Marine De Flux Piet Brouwer Elektrotechniek Braveheart Marine Snijder Schildersbedrijf VCU ROC Friese Poort Elektroservice Urk
Communicatielijnen zijn in deze figuur aangegeven met zwarte pijlen.
26 | EINDVERSLAG
WORK MARITIME. THINK URK.
EINDVERSLAG
| 27
WORK MARITIME. THINK URK.
U RKMARIT IME.NL