Issuu

КИЧЕВСКОБРОДСКИ КИЧЕВСКО-БРОДСКИОТ РЕГИОН СЕ НАОЃА ВО ЗАПАДНИОТ ДЕЛ ОД РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА. ВО ОКОЛУ 90% ГО ЗАФАЌА СЛИВОТ НА РЕКАТА ТРЕСКА.

Пат меѓу бујната шума во резерватот Јасен Matka - sdfhysd buyggys gyvgsd svsd df sg sgTreska

регион

5 Местоположба. Регионот ги зафаќа просторите на Кичевската Котлина (945 km2) и Порече (874 km2). Го обиколуваат голем број планински масиви: Бистра, Буковиќ, Добра Вода со Сува Гора, Мокра Планина со ограноците Караџица и Даутица, Бушева Планина со Баба Сач, како и делови од Илинска и Плакенска Планина и Стогово. Богатство. Регионот располага со голема природна разновидност. Особено внимание предизвикуваат многуте пејзажи, како што се клисурестите делови на реката Треска, како и спелеолошките објекти Пешна и Слатинска Пештера. Овој регион изобилува со разновидност од материјална и духовна етнокултура. Хидрографија. Регионот го карактеризираат неколку поголеми извори, како што се врутокот на Треска кај селото Извор, изворите Питран, изворот од пештерата Пешна, изворите на Беличка Река и други. Интересни се долините на Беличка Река, Бродската Клисура, понорот Крапа, а во најново време и акумулацијата Козјак, која со еден поголем дел се простира во регионот на Порече. Клима. Просечната годишна температура изнесува околу 110C, со просечна летна температура од околу 200C, а просечна зимска температура од 1,50C. Просечните количини на врнежи изнесуваат околу 800 mm, од кои поголемиот дел се од дожд. Флора и фауна. Присутна е богата и разновидна шумска и тревна вегетација, која овој регион го одликува како посебен. Особено се развиени буковите и дабовите шумски растителни видови. Животинскиот свет е претставен со муфлоните, срната, мечката, дивата свиња, волкот, лисицата, зајакот. Во долното течение на Треска е лоциран природниот резерват Јасен, кој ги зафаќа западните падини на планината Караџица и Шишевската Клисура на Треска. Сообраќајна поврзаност. Регионот сообраќајно е поврзан со магистралниот пат Скопје - Охрид и со регионалните патишта Кичево Прилеп, Кичево - Битола и кракот Брод - Самоков. Мрежата на патишта ја надградува железницата до Кичево и поголемиот број локални патни сообраќајници.

Детаљ од Јасен Matka is sdfhysd

KICHEVO-BROD

region

КИЧЕВСКО-БРОДСКИОТ РЕГИОН СЕ НАОЃА ВО ЗАПАДНИОТ ДЕЛ ОД РЕПУБЛИКА МАКЕДОНИЈА. ВО ОКОЛУ 90% ГО ЗАФАЌА СЛИВОТ НА РЕКАТА ТРЕСКА. Местоположба. Регионот ги зафаќа просторите на Кичевската Котлина (945 km2) и Порече (874 km2). Го обиколуваат голем број планински масиви: Бистра, Буковиќ, Добра Вода со Сува Гора, Мокра Планина со ограноците Караџица и Даутица, Бушева Планина со Баба Сач, како и делови од Илинска и Плакенска Планина и Стогово. Богатство. Регионот располага со голема природна разновидност. Особено внимание предизвикуваат многуте пејзажи, како што се клисурестите делови на реката Треска, како и спелеолошките објекти Пешна и Слатинска Пештера. Овој регион изобилува со разновидност од материјална и духовна етнокултура. Хидрографија. Регионот го карактеризираат неколку поголеми извори, како што се врутокот на Треска кај селото Извор, изворите Питран, изворот од пештерата Пешна, изворите на Беличка Река и други. Интересни се долините на Беличка Река, Бродската Клисура, понорот Крапа, а во најново време и акумулацијата Козјак, која со еден поголем дел се простира во регионот на Порече. Клима. Просечната годишна температура изнесува околу 110C, со просечна летна температура од околу 200C, а просечна зимска температура од 1,50C. Просечните количини на врнежи изнесуваат околу 800 mm, од кои поголемиот дел се од дожд. Флора и фауна. Присутна е богата и разновидна шумска и тревна вегетација, која овој регион го одликува како посебен. Особено се развиени буковите и дабовите шумски растителни видови. Животинскиот свет е претставен со муфлоните, срната, мечката, дивата свиња, волкот, лисицата, зајакот. Во долното течение на Треска е лоциран природниот резерват Јасен, кој ги зафаќа западните падини на планината Караџица и Шишевската Клисура на Треска. Сообраќајна поврзаност. Регионот сообраќајно е поврзан со магистралниот пат Скопје - Охрид и со регионалните патишта Кичево - Прилеп, Кичево - Битола и кракот Брод - Самоков. Мрежата на патишта ја надградува железницата до Кичево и поголемиот број локални патни сообраќајници.

МАНАСТИР СВ.БОГОРОДИЦА КИЧЕВСКА свет храм за две религии MONASTERY ST. HOLLY MOTHER OF KICHEVO свет храм за две религии

МАНАСТИР СВ. ЃОРЃИ ВО КРУШИНО ѕидините од конакот се украсени со керамопластика, реткост од таков тип на македонските конаци MONASTERY ST. GJORGI IN KRUSHINO (14th century) the fortress of Justinian the First of Justinian the First of Justinian the First

ШУМСКИ РЕЗЕРВАТ ЈАСЕН извонредна можност за екотуризам со восхит и благодарност кон природата WOOD RESERVATE JASEN извонредна можност за екотуризам со восхит и благодарност кон природата

ПОРЕЧКИ МАНАСТИР првиот и најстариот фрескоживопис е од постсветиклиментовиот период PORECH MONASTERY првиот и најстариот фрескоживопис е од постсветиклиментовиот период

600

метри надморска височина метри надморска височина

1018 година

се спомнува во повелба на царот Василие II се спомнува во повелба на царот Василие II

околу 30.000 жители метри

Кичево КРСТОПАТ ЗА ЧЕТИРИ ПАТНИ ПРАВЦИ

Кичево ги поседува сите потребни градски функции и претставува административноуправен, економски, културен и здравствен центар во регионот. Како единствено централно место во горното сливно подрачје на Треска, има релативно широка зона на влијание во околниот рурален простор.

Поглед на булеварот „Ослободување“, главната артерија на градот Тетовскиот грав, јаболката, доматите, пиперките

6 к и ч е в с ко - б р од с к и р е г и о н

ичево лежи во средишниот дел на Кичевската Котлина. Има поволна географско-сообраќајна положба и претставува значаен крстопат за четири патни правци: на север преку превојот Стража кон Гостивар, Тетово и понатаму кон Скопје, на југ преку Пресека кон Охрид и Струга, на југоисток кон Демир Хисар и Битола и на исток преку удолницата на реката Треска кон Македонски Брод, а оттаму преку Барбарас кон Прилеп. Со железничка пруга, преку Гостивар и Тетово, се поврзува со Скопје.

Kichevo КРСТОПАТ ЗА ЧЕТИРИ ПАТНИ ПРАВЦИ

Историски гледано, првпат се спомнува во почетокот на XI век (1018 година) во една повелба на царот Василие II под името Кицавис. Во средниот век градот бил важен војнички центар. Кон крајот на XIV и почетокот на XV век потпаѓа под османлиска власт. Од самиот почеток на XIV век започнува да се развива како трговско-занаетчиско место. Во XVIII век Кичево било седиште на каза. Изградбата на патот Скопје - Кичево - Охрид во 1919 година придонело за јакнење на неговата занаетчискотрговска функција. Кон крајот на XIX и во почетокот на XX век градот броел околу 5.000 жители, а по Балканските војни опаднал на околу 1.000. По Втората светска војна Кичево популациски континуирано расте. Во 1948 година имало 7.280 жители, во 1961 година 10.324 жители, во 1981 година 22.479 жители, во 1994 година - 27.543 жители, а во 2002 година имало околу 30.000 жители. Посебно нагласен раст се забележува од 1961 до 1981 година, кога населението е двојно зголемено.

Од Ускана до Кичево

Кичево ги поседува сите потребни градски функции и претставува административно-управен, економски, културен и здравствен центар во регионот. Како единствено централно место во горното сливно подрачје на Треска, има релативно широка зона на влијание во околниот рурален

ичево лежи во средишниот дел на Кичевската Котлина. Има поволна географско-сообраќајна положба и претставува значаен крстопат за четири патни правци: на север преку превојот Стража кон Гостивар, Тетово и понатаму кон Скопје, на југ преку Пресека кон Охрид и Струга, на југоисток кон Демир Хисар и Битола и на исток преку уд о л н и ц а т а н а р е к а т а Тр е с к а к о н Македонски Брод, а оттаму преку Барбарас кон Прилеп. Со железничка пруга, преку

Античкото име за градот е Ускана. Податоци за постоењето на тврдината над градот, денес позната како Китино Кале, има од раната антика, кога Ускана бил пограничен град на Македонската империја. Во византиско време градот бил добро утврден и претставувал значаен воено-административен и трговски центар. Се знае дека тука престојувал и српскиот цар Урош II во 1320 година, за време на српско-византиските војни, по што византиските војски го напуштаат градот, кој потпаѓа под српска власт Странските патописци низ Македонија од XIV и XV век го споменуваат како Критчово или Кртчово, име кое најверојатно му го дале Словените. По заземањето од Турците во 1385 година, во отоманскиот период градот го носел името Крчово.

Од Ускана до Кичево Античкото име за градот е Ускана. Податоци за постоењето на тврдината над градот, денес позната како Китино Кале, има од раната антика, кога Ускана бил пограничен град на Македонската империја. Во византиско време градот бил добро утврден и претставувал значаен воено-административен и трговски центар. Се знае дека тука престојувал и српскиот цар Урош II во 1320 година, за време на српско-византиските војни, по што византиските војски го напуштаат градот, кој потпаѓа под српска власт Странските патописци низ Македонија од XIV и XV век го споменуваат како Критчово или Кртчово, име кое најверојатно му го дале Словените. По заземањето од Турците во 1385 година, во отоманскиот период градот го носел името Крчово.

Денес Кичево е убаво уреден град, кој го пречекува намерникот со топло добредојде Денес Кичево е убаво уреден град, кој го пречекува намерникот со топло добредојде

7 kichevo-bord region

Во стопанството доминираат рударството и индустр-јата. Пресудни за стопанскиот развој на Кичево се присуството на рудните наоѓалишта на железо и неметали во околината на градот и изградбата на пругата со нормален колосек Скопје - Кичево во 1952 година, кога Кичево станува важна товарна станица во Западна Македонија. n

Гостивар и Тетово, се поврзува со Скопје. Историски гледано, првпат се спомнува во почетокот на XI век (1018 година) во една повелба на царот Василие II под името Кицавис. Во средниот век градот бил важен војнички центар. Кон крајот на XIV и почетокот на XV век потпаѓа под османлиска власт. Од самиот почеток на XIV век започнува да се развива како трговскозанаетчиско место. Во XVIII век Кичево било седиште на каза. Изградбата на патот Скопје Кичево - Охрид во 1919 година придонело за јакнење на неговата занаетчиско-трговска функција. Кон крајот на XIX и во почетокот на XX век градот броел околу 5.000 жители, а по Балканските војни опаднал на околу 1.000. По Втората светска војна Кичево популациски континуирано расте. Во 1948 година имало 7.280 жители, во 1961 година 10.324 жители, во 1981 година - 22.479 жители, во 1994 година - 27.543 жители, а во 2002 година имало околу 30.000 жители. Посебно нагласен раст се забележува од 1961 до 1981 година, кога населението е двојно зголемено. Во стопанството доминираат рударството и индустријата. Пресудни за стопанскиот развој на Кичево се присуството на рудните наоѓалишта на железо и неметали во околината на градот и изградбата на пругата со нормален колосек Скопје - n

Музеј на Западна Македонија Музејот во Кичево, во кој педантно и систематски е овековечено културно-историското минато на овој крај од Македонија, e свечено отворен на 11 октомври 1980 година, а самата зграда датира од 1892 година. Во текот на Втората светска војна во истата зграда престојувал Главниот штаб на Народноослободителната војска на Македонија. Постојаната поставка во Музејот ја прикажува борбата на македонскиот народ за слобода во XIX и XX век преку автентични материјали, предмети, фотографии, скици, карти, знамиња, макети, текстови. Прикажана е и збирка на оружје од историјата на македонскиот народ низ вековите. Поголем дел од Музејот е отстапен на фреските и мозаиците. Формирана е етнолошка збирка на кичевски носии од IX век, покуќнина, народни ткаенини. Покрај историскиот дел, Музејот е во постојана потрага и по археолошки предмети. За таа цел, се вршат археолошки ископувања на Кнежинскиот Манастир, Миокази и Карбуница. Музејот врши авторска и изложбена дејност и организира ликовни изложби.

6 к и ч е в с ко - б р од с к и р е г и о н

Тврдина Китино Кале во облик во кој постоела до пред помалку од 150 години, тврдината датира од римско време

Tvrdina Kitino Kale renaissance beginning of fresco painting, 140 years before the appearance

Китино Кале се нарекува едно специфично возвишение покрај Кичево. Во дадени временски периоди таму егзистирала главна населба, со два реда цврсти тврдини и неколку кули. Сеуште стои една од кулите, каде се најдени пари од времето на Александар Македонски и Јустинијан. Народната легенда вели дека во дворецот на Калето живеела Кита, една од сестрите на Крали Марко, по која Калето го добило и името. Во 1741 година на дел од Калето бил изграден градски часовник, кој по наредба на српските власти бил урнат во 1938 година. Во XIX век на Калето живееле турски великодостојници и управители. На платото од Калето сега е останата само основата. Останатиот дел е релативно сочуван и се наоѓа под земја. На Китино Кале во 1968 година е изградена спомен-костурница на борците од Втората светска војна. Во тој период Калето повторно станува центар на градот. Денес претставува археолошки локалитет, а целиот простор е парковски уреден и претставува пријатно место за рекреација и дружење преку денот и за вечерни забави. Калето е главен објект од интерес за посетителите на овој крај.

дел е релативно сочуван и се наоѓа под земја. На Китино Кале во 1968 година е изградена спомен-костурница на борците од Втората светска војна. Во тој период Калето повторно станува центар на градот. Денес претставува археолошки локалитет, а целиот простор е парковски уреден и претставува пријатно место за рекреација и дружење преку денот и за вечерни забави. Калето е главен објект од интерес за посетителите на овој крај.

Црква Св. Петар и Павле (1907) Church St. Petar and Pavle единствената црква во градот кој има долга христијанска традиција Првите христијански светилишта во Кичево се спомнуваат во V и VI век. Во Кичево порано имало три цркви, кои за време на османлиското владеење биле разрушени. Црквата Св. Петар и Павле е изградена на темелите на постар објект во 1907 година, а осветена е во 1917 година. Во 1943 година е надополнета со камбанарија, а денес се реконструира и надградува со други придружни објекти: крштелница, трпезарија, црковна библиотека. Со уредувањето на црковниот ентериер и екстериер се отсликува посебниот архитектонски склад и монументалност на црквата.

единствената црква во градот со долга христијанска традиција

Првите христијански светилишта во Кичево се спомнуваат во V и VI век. Во Кичево порано имало три цркви, кои за време на османлиското владеење биле разрушени. Црквата Св. Петар и Павле е изградена на темелите на постар објект во 1907 година, а осветена е во 1917 година. Во 1943 година е надополнета со камбанарија, а денес се реконструира и надградува со други придружни објекти: крштелница, трпезарија, црковна библиотека. Со уредувањето на црковниот ентериер и

Манастир Благовештение на Пресвета Богородица - Пречиста (XIV век) свет храм за две религии: манастирската црква е така направена што под еден ист покрив се собираат и христијаните и муслиманите

Дел од крстот на кој е распнат Исус Христос се чува во темелите на манастирот, исто како што дел од него има и во темелите на манастирите Св. Јован Бигорски и Св. Ѓорѓи Победоносец во с. Рајчица, Дебарско. Ова верување е мошне раширено меѓу православните верници, со што се заокружува мистичноста на македонските манастири и претставува повод повеќе за посета на овие духовни храмови. Дел од крстот на кој е распнат Исус Христос се чува во темелите на манастирот, исто како што дел од него има и во темелите на манастирите Св. Јован Бигорски и Св. Ѓорѓи Победоносец во с. Рајчица, Дебарско. Ова верување е мошне раширено меѓу православните верници, со што се заокружува мистичноста на македонските манастири и претставува повод повеќе за посета на овие духовни храмови.

Манастирот е посветен на Благовештение, а општото име му е Пречиста (од празникот Воведение на Богородица во храмот). Изграден e во 1316 година. Се наоѓа близу Кичево, на планината Цоцан, на надморска височина од 920 метри. Порано се викал Крнински манастир, според селото Крнино, што постоело во негова близина до XIX век. Денес Света Богородица Пречиста е женски манастир. Во 1558 година манастирот бил изгорен до темел, а монасите успеале да се спасат преку подземни тунели. Манастирот имал печат од 1763 година. Во 1848 година биле запалени сите манастирски книги кои моментално се нашле таму, по наредба на дебарскиот грчки митрополит Мелетиј. Покрај тоа, богослужбата продолжила да се одржува на словенски јазик. Сегашната црква датира од 1850 година. На новиот величествен храм работеле мијачките мајстори од тајфата на Дичо Зографот, кој го завршил олтарниот простор, а син му Аврам, триесетина години подоцна, го доработил фрескоживописот, кој плени со својата убавина. Со својата вредност се истакнуваат и прекрасниот иконостас, како и црковните книги, меѓу кои е Четвороевангелието од XIV век и Псалтирот од XV век. Во црквата се наоѓа извор со света вода, посветен на св. Богородица.

Првиот македонски архиепископ на возобновената древна Охридска архиепископија, г. г. Доситеј се замонашил во овој манастир, каде што претходно тоа го сторил и македонскиот преродбеник и просветител Кирил Пејчиновиќ. Првиот македонски архиепископ на возобновената древна Охридска архиепископија, г. г. Доситеј се замонашил во овој манастир, каде што претходно тоа го сторил и македонскиот преродбеник и просветител Кирил Пејчиновиќ.

Прекрасните висококатни конаци им пружаат добредојде на намерниците. Во манастирот активен монашки живот. Монахињите вредно се грижат за уредениот двор, за зеленилото и цвеќињата, како и за припитомените срнички. Прекрасните висококатни конаци им пружаат добредојде на намерниците. Во манастирот активен монашки живот. Монахињите вредно се грижат за уредениот двор, за зеленилото и цвеќињата, како и за припитомените срнички.

Saint Jovan Bigorski Monastery (11th century) renaissance beginning of fresco painting, 140 years before the appearance of renaissance in Italy

Најголемата манастирска црква во Македонија, која се наоѓа во состав на манастирот, е посветена на Мала Богородица - денот кога се родила св. Богородица. Поделена е на два дела: едниот е христијански храм, а вториот е муслимански сакрален простор, кој не е фрескоживописан и им служи на религиозните потреби на луѓе со исламска вероисповед. Најголемата манастирска црква во Македонија, која се наоѓа во состав на манастирот, е посветена на Мала Богородица - денот кога се родила св. Богородица. Поделена е на два дела: едниот е христијански храм, а вториот е муслимански сакрален простор, кој не е фрескоживописан и им служи на религиозните потреби на луѓе со исламска вероисповед.

7 kichevo-brod region

gordost pride

Грнчарството од Вранештица Грнчарството од Вранештица Грнчарската заедница од Вранештица, со околу 30 мајстори, е најголема и најпозната во Македонија. Тие ја продолжуваат петвековната традиција на занаетот, граден преку искуството и вештината на нивните предци. Речиси секое второ семејство во Вранештица изработува грнчарија и сите се врвни мајстори.

Грнчарската заедница од Вранештица, со околу 30 мајстори, е најголема и најпозната во Македонија. Тие ја продолжуваат петвековната традиција на занаетот, граден преку искуството и вештината на нивните предци. Речиси секое второ семејство во Вранештица изработува грнчарија и сите се врвни мајстори.

Вранештица се наоѓа на 12 километри од Кичево, во подножјето на планината Баба, во крајниот јужен дел на Кичевската Котлина, недалеку од десната страна на патот Кичево Македонски Брод. На околу 1.600 метри надморска височина, селото и околината се познати по богатите шуми и чистиот планински воздух. Селото е омеѓено со три цркви, за кои жителите велат дека се стари и по неколку стотини години.

Селото има три големи и богати наоѓалишта на глина. Во пошироката околина досега се пронајдени 470 мали и големи садови, а некои датираат од пред 2500 години. Мајсторите сеуште ја откопуваат глината и ја обработуваат исто како и пред стотини години. Копаат со копачи и ја печат во печки на дрва. Во селото има 70 печки, некои стари и по 200 години. Предметите се сликаат со прсти или со луленце, специјална алатка во која се става бојата и од која таа излегува како низ цевче. Мајсторите сами ги прават боите (бела, црвена или сина) и со педантна техника на мешање добиваат убави нијанси и прекрасно дизајнирани грнци.

Љубопитните туристи секогаш имаат можност да ги посетат гостољубивите домаќинства, оплеменети со разните грнчарски предмети: бардиња со свирче, тави, чинии, дулиња, земјени стомни. Вистинско време за посета е почетокот на главната сезона за производство на грнчарија, кој е поврзан со верската традиција. Секоја година на Велигден сите мајстори се собираат сретсело и го изложуваат изработеното.

Крушино неодминливо место за посета во Кичевско Крушино е спортско-рекреативен центар, кој посетителите ќе ги пречека со чиста шума за прошетка и ќе им понуди мирна природа за одмор и одлично место за рекреација. Се наоѓа на само три километри од центарот на Кичево, на падините на Бистра. Во Крушино се ужива во прошетките низ бујната шума и во локалните специјалитети.

Krusino неодминливо место за посета во Кичевско Крушино е спортско-рекреативен центар, кој посетителите ќе ги пречека со чиста шума за прошетка и ќе им понуди мирна природа за одмор и одлично место за рекреација. Се наоѓа на само три километри од центарот на Кичево, на падините на Бистра. Во Крушино се ужива во прошетките низ бујната шума и во локалните специјалитети.

Извор е населба лоцирана на самиот пат Кичево - Охрид, во изворишното сливно подрачје на Треска. Речиси во самото селото се наоѓа атрактивниот вруток на реката Треска. Селото е на надморска височина од околу 750 м, а од Кичево е оддалечено 14 км. Извор е препорака за љубителите на излетничкорекреативниот туризам.

Извор излет на врутокот на Треска

Манастир Св. Ѓорѓи во Крушино (XIV век) ѕидините од конакот се украсени со керамопластика, реткост од таков тип на македонските конаци

Извор е населба лоцирана на самиот пат Кичево - Охрид, во изворишното сливно подрачје на Треска. Речиси во самото селото се наоѓа атрактивниот вруток на реката Треска. Селото е на надморска височина од околу 750 м, а од Кичево е оддалечено 14 км. Извор е препорака љубителите на излетничкорекреативниот туризам.

Izvor излет на врутокот на Треска На локалитетот Крушино, во селото Кнежино, се наоѓа манастирот Св. Ѓорѓи, изграден на местото на ранохристијанска базилика (III до V век). Пронајдени се темели на црква, фрески и прекрасен мозаичен под кои датираат од XIV век. За време на турското владеење манастирската црква била разурната, а конаците запалени. Во 1973 година е обновен како мала црква, а во 2007 година е осветена нова црква со манастирски конаци. Остатоците од 75-метарскиот конак се доказ за богатиот монашки живот и се смета за голем духовен центар. Над манастирот поминувала Виа Игнација. Локалитетот претставува значајно археолошко наоѓалиште.

St. Gjorgi Monastery in Krushino (14th century) ѕидините од конакот се украсени со керамопластика, реткост од таков тип на македонските конаци Во локалитетот Крушино се наоѓа манастирот Св. Ѓорѓи, изграден на местото на ранохристијанска базилика (III до V век). Пронајдени се темели на црква, фрески и прекрасен мозаичен под кои датираат од XIV век. За време на турското владеење манастирската црква била разурната, а конаците запалени. Во 1973 година е обновен како мала црква, а во 2007 година е осветена нова црква со манастирски конаци. Остатоците од 75 метарскиот конак се доказ за богатиот монашки живот и се смета за голем духовен центар. Над манастирот поминувала Виа Игнација. Локалитетот претставува

7 kichevo-brod region

Висинската разлика меѓу највисоката и најниската надморска височина во Јасен изнесува 2.473 метри. Висинската разлика меѓу највисоката и најниската надморска височина во Јасен изнесува 2.473 метри.

ШУМСКИ РЕЗЕРВАТ ЈАСЕН ИЗВОНРЕДНА МОЖНОСТ ЗА ЕКОТУРИЗАМ СО ВОСХИТ И БЛАГОДАРНОСТ КОН ПРИРОДАТА

Богат растителетен и животински свет

6 к и ч е в с ко - б р од с к и р е г и о н

опстануваат во такви екосистеми. Резерватот зафаќа вкупна површина од 24.000 хектари. Највисока точка е врвот Караџица (2.473). Во резерватот опстојуваат повеќе заштитени растителни видови (Viola koshaninii, Thymus oehmianus, Dianthus kapinensis). Од животните, тука живеат дива коза, мечка и рис, а од птиците - лештарка (Tetrastes bonasia), гологлав мршојад (Gyps fulvus), був (Bubo bubo). Во рамки на заштитените дејности спаѓа и ловството, чија цел е заштита и унапредување на автохтоната ловна и друга фауна. Посебна ловна атракција претставуваат дивокозата, дивата свиња, муфлонот, еленот, срндакот, волкот, лисицата и многу други видови дивеч со кои изобилува Јасен. Богат растителетен и животински свет

Возбуда - Низ Јасен се изградени околу 35 километри шумски и други патеки кои овозможуваат организирање на планински велосипедизам, пешачење, планинарење, лов, јавање, параглајдинг и качување по карпи. На целата должина од Света Петка и Матка постојат услови за регата, односно патека за кајак на мирни води. Должината на патеката на езерото Света Петка може да се адаптира во должина од 3 км, додека Матка таа може да се адаптира во должина од 7 км.

ШУМСКИ РЕЗЕРВАТ ЈАСЕН ИЗВОНРЕДНА МОЖНОСТ ЗА ЕКОТУРИЗАМ

Посета - Огромната површина на резерватот не дава можност за безбедно движење без водич. Во Јасен може да се престојува во ловечки куќи, кои се отвораат за организирана група посетители.

СО ВОСХИТ И БЛАГОДАРНОСТ КОН ПРИРОДАТА

Јасен спаѓа во категоријата заштитени природни резервати, кој формиран заради заштита на природните реткости, со извонредни можности за развој на екотуризмот. Резерватот се наоѓа 30 километри југозападно од Скопје и, покрај западниот дел од планинскиот масив Јакупица, опфаќа и делови од Караџица, Сува Планина и Сува Гора. Опфатен е целиот кањон на реката Треска. Во територијална смисла и распространетост, може да се подели на неколку дела: Кула (според називот на самото место), Ивање (во чиј состав влегува кањонот Матка), Катланово (со Катлановско Блато), како и акумулациите Козјак, Матка и Св. Петка. Тие се најголемото водно богатство на Јасен и изобилуваат со многу видови птици и риби кои опстануваат во такви екосистеми. Резерватот зафаќа вкупна површина од 24.000 хектари. Највисока точка е врвот Караџица (2.473). Во резерватот опстојуваат повеќе заштитени растителни видови (Viola koshaninii, Thymus oehmianus, Dianthus kapinensis). Од животните, тука живеат дива коза, мечка и рис, а од птиците - лештарка (Tetrastes bonasia), гологлав мршојад (Gyps fulvus), був (Bubo bubo). Во рамки на заштитените дејности спаѓа и ловството, чија цел е заштита и унапредување на автохтоната ловна и друга фауна. Посебна ловна атракција претставуваат дивокозата, дивата свиња, муфлонот, еленот, срндакот, волкот, лисицата и многу други видови дивеч со кои изобилува Јасен.

jasen.com.mk

Езерото е изградено во Шишевската Клисура на реката Треска, во непосредна близина на Скопје. Долго е околу 18 км и се протега длабоко во областа Порече. На некои места е измерена длабочина и до 130 метри, а максималното растојание од едниот до другиот брег изнесува 400 метри. Наменето е за електропроизводство, со капацитет од околу 380 милиони м3 вода.

Козјак најголемото македонско вештачко езеро според површината, длабочината, должината и вкупното количество вода

Пристапот до езерото е по солиден асфалтен пат во правец на селото Брезница. Непосредно над езерото се пружаат прекрасни погледи кон масивот на Мокра Планина, поточно кон Караџица, областа Порече и планината Сува Гора. Според атракцијата и функционалноста, внимание привлекува изградбата на т.н. воден лифт, а местото каде што етапно ќе се регулира водостојот на водата во езерото. Оваа огромна инка за контрола на водите во најголемите дождовни периоди е втора по функција во светот. Ја граделе истите кинески експерти што ја проектирале и најголемата светска брана на Жолтата Река во Кина.

Уживање - Целото езеро и просторот околу него се мошне живописни, што го прави Козјак извонреден и често посетуван излетничко-туристички локалитет. Уживање - Целото езеро и просторот околу него се мошне живописни, што го прави Козјак извонреден и често посетуван излетничко-туристички локалитет.

Kozjak Lake Риболов - Козјак има најбогат рибен фонд во Македонија. Во акумулацијата се среќаваат девет видови риби. Рекреативниот риболов е можен преку целата година на целата површина на акумулацијата. Риболов - Козјак има најбогат рибен фонд во Македонија. Во акумулацијата се среќаваат девет видови риби. Рекреативниот риболов е можен преку целата година на целата површина на акумулацијата.

најголемото македонско вештачко езеро според површината, длабочината, должината и вкупното количество вода Езерото е изградено во Шишевската Клисура на река Треска, во непосредна близина на Скопје. Долго е околу 18 км и се протега длабоко во областа Порече. На некои места е измерена длабочина и до 130 метри, а максималното растојание од едниот до другиот брег изнесува 400 метри. Наменето е за електропроизводство, со капацитет од околу 380 милиони м3 вода. Пристапот до езерото е по солиден асфалтен пат во правец на селото Брезница. Непосредно над езерото се пружаат прекрасни погледи кон масивот на Мокра Планина, поточно кон Караџица, областа Порече и планината Сува Гора. Според атракцијата и функционалноста, внимание привлекува изградбата на т.н. воден лифт, а местото каде што етапно ќе се регулира водостојот на водата во езерото. Оваа огромна инка за контрола на водите во најголемите дождовни периоди е втора по функција во светот. Ја граделе истите кинески експерти што ја

Македонски Брод

Во Македонски Брод се забележани температури од 41˚C во август до -27˚C во јануари Во Македонски Брод се забележани температури од 41˚C во август до -27˚C во јануари

585

метри надморска височина метри надморска височина

ЕДЕН ОД ПОМАЛИТЕ ГРАДОВИ ВО МАКЕДОНИЈА, ЦЕНТАР НА ЖИВОПИСНАТА ПОРЕЧКА ОБЛАСТ

На местото на денешниот град, над водите на Треска постоел мост што ги поврзувал градовите Прилеп и Кичево. Мостот меѓу народот бил познат под името Брод, што значи прегазлив дел од река.

27 km

оддалеченост од Кичево и метри надморска и

37 km

оддалеченост од Прилеп метри надморска и

3.500 жители метри

6 к и ч е в с ко - б р од с к и р е г и о н

Порече - Областа се дели на Горно и Долно Порече, простор на кој распоредени над 50-тина прекрасни села, опкружени со бујна природа и преполни со убавина, која чека да биде откриена. Порече - Областа се дели на Горно и Долно Порече, простор на кој распоредени над 50-тина прекрасни села, опкружени со бујна природа и преполни со убавина, која чека да биде откриена.

Makedonski Brod

акедонски Брод е помала населба, која е административен центар за областа Порече. Се наоѓа на патот Прилеп - Кичево, со кои е во главна сообраќајна комуникација. По течението на реката Треска комуницира со областа Порече, со предуслови за комуникација со Скопје. Во 2002 година брои околу 3500 жители. Во Брод, според големината на населбата, се присутни разни институционални инфраструктурни објекти. Стопанските активности, главно, се насочени во сферата на земјоделството и шумарството. n

ЕДЕН ОД ПОМАЛИТЕ ГРАДОВИ ВО МАКЕДОНИЈА, ЦЕНТАР НА ЖИВОПИСНАТА ПОРЕЧКА ОБЛАСТ На местото на денешниот град, над водите на Треска постоел мост што ги поврзувал градовите Прилеп и Кичево. Мостот меѓу народот бил познат под името Брод, што значи прегазлив дел

Населба од римско време Според еден надгробен споменик пронајден во селото Крапа, утврдено е дека просторот бил населен од Римјаните, а подоцна, со доаѓањето на Словените, во овој крај се доселило словенското племе Берзити, односно Брсјаци.

Треска - Една од најубавите македонски реки и заштитен знак на Порече Треска - Една од најубавите македонски реки и заштитен знак на Порече

Обележје - Споменик на св. Климент во центарот на градот Обележје - Споменик на св. Климент во центарот на градот

акедонски Брод е помала населба, која е административен центар за областа Порече. Се наоѓа на патот Прилеп К и ч е в о , с о ко и е в о гл а в н а сообраќајна комуникација. По течението на реката Треска комуницира со областа Порече, со предуслови за комуникација со Скопје. Во 2002 година брои околу 3500 жители. Во Брод, според големината на населбата, се присутни разни институционални инфраструктурни објекти. Стопанските активности, главно, се насочени во сферата на земјоделството и шумарството. n Мед - Чистите поречки ливади, место од каде тргнува здравиот поречки мед Мед - Чистите поречки ливади, место од каде тргнува здравиот поречки мед

7 kichevo-brod region

Поречки манастир Раѓање на Пресвета Богородица, с. Манастирец (XII-XIV век) првиот и најстариот фрескоживопис е од постсветиклиментовиот период, од времето кога е подигната и црквата Во Порече има околу стотина цркви и манастири. Најзначаен е манастирот Раѓање на Пресвета Богородица во Манастирец, познат како Поречки манастир. Најновите научни истражувања сведочат дека овој манастир не е од XIX век, како што досега се мислеше, туку светилиште непосредно од периодот по св. Климент. Новооткриеното фрескосликарство врз староградбата е зачудувачко. Над западната врата се простира грандиозна фреска на цел ѕид, со сцени од Страшниот суд. Од манастирот зрачи убавината на средновековната уметност. Поречкиот манастир претставувал книжевен и културен центар во Порече и пошироко. Прибежиште - Во овој манастир, бегајќи од режимот на Советска Русија, во 1917 година нашле прибежиште 20 руски монаси.

Во Порече има околу стотина цркви и манастири. Најзначаен е манастирот Раѓање на Пресвета Богородица во Манастирец, познат како Поречки манастир. Најновите научни истражувања сведочат дека овој манастир не е од XIX век, како што досега се мислеше, туку светилиште непосредно од периодот по св. Климент. Новооткриеното фрескосликарство врз староградбата е зачудувачко. Над западната врата се простира грандиозна фреска на цел ѕид, со сцени од Страшниот суд. Од манастирот зрачи убавината на средновековната уметност. Поречкиот манастир претставувал книжевен и културен центар во Порече и пошироко.

Прибежиште - Во овој манастир, бегајќи од режимот на Советска Русија, во 1917 година нашле прибежиште 20 руски монаси.

Слава - Во манастирот се чуваат свети мошти од светиот чудотворец и исцелител Пантелејмон и чудотворна икона на Пресвета Богородица. Манастирската слава е на 21 септември. Слава - Во манастирот се чуваат свети мошти од светиот чудотворец и исцелител Пантелејмон и чудотворна икона на Пресвета Богородица. Манастирската слава е на 21 септември.

6 к и ч е в с ко - б р од с к и р е г и о н

Девички Кули (XIII-XIV век) на 75 метри над реката Треска ве очекуваат тајните на средновековната тврдина

Deva Towers на 75 метри над реката Треска ве очекуваат тајните на средновековната тврдина Еден километар од поречкото планинско село Девич, на 596 метри надморска височина, видливи се остатоци од градби што ја потврдуваат претпоставката дека на тој простор во средниот век постоела населба, која функционирала како центар на целата област. Девички кули се тврдина од XIII и XIV век, која денес претставува атрактивен археолошкиот локалитет. Се зборува дека ги подигнала принцезата Дева, сестра на Крали Марко, кој имал престолнина во Прилеп. Кулите го носат нејзиното име, а оттаму и блиското селото го добило името Девич. Пеша, другата сестра на Марко, живеела во големата пештера на другиот рид, преку патот, која се гледа од Кулите. Пештерата по неа го добила името Пешна. Така, на мал простор среќаваме со спој на природните и создадените вредности.

Еден километар од поречкото планинско село Девич, на 596 метри надморска височина, видливи се остатоци од градби што ја потврдуваат претпоставката дека на тој простор во средниот век постоела населба, која функционирала како центар на целата област. Девички кули се тврдина од XIII и XIV век, која денес претставува атрактивен археолошкиот локалитет. Се зборува дека ги подигнала принцезата Дева, сестра на Крали Марко, кој имал престолнина во Прилеп. Кулите го носат нејзиното име, а оттаму и блиското селото го добило името Девич. Пеша, другата сестра на Марко, живеела во големата пештера на другиот рид, преку патот, која се гледа од Кулите. Пештерата по неа го добила името Пешна. Така, на мал простор среќаваме со спој на природните и создадените вредности.

Под Девички Кули опстојува вистинска идила во селото Девич, кое и денес живее со легендите за двете сестри, Дева и Пеша. Под Девички Кули опстојува вистинска идила во селото Девич, кое и денес живее со легендите за двете сестри, Дева и Пеша.

Пештера Пешна

Peshna Cave

пештерата има најголем отвор на Балканот и неодоливо потсетува на замоците од „Господарот на прстените“ Неколку километри од Македонски Брод, покрај патот за Самоков, од автомобил може да се види пештерата, која прогласена за споменик на природата. Се наоѓа од десната долинска страна на Треска и изградена е во доломитски мермери. Со димензии од 16,8 х 52,4 метри, според спелеолозите, ова е најголемиот пештерски влезен отвор на Балканот. Таванскиот дел на отворот има висина од 30 метри, а самата пештера е долга околу 50 метри. При силни дождови и при топење на снегот, од крајниот северен дел на пештерата избива силен вруток, кој во сушните периоди од годината наполно пресушува. Пешна во „Њујорк тајмс“ е опишана како идентична на измислените пештери во „Господарот на прстените“. Замокот изграден внатре во пештерата изгледа слично на Хелмс Дип од овој популарен серијал. Неколку стотини метри од пештерата тече реката Треска, нудејќи идеално место за рибарење и пикник. Локалитетот на пештерата е пристапен за сите посетители, со пријатен амбиент за рекреативен туризам.

пештерата има најголем отвор на Балканот и е идентична на замоците од „Господарот на прстените“ Неколку километри од Македонски Брод, покрај патот за Самоков, од автомобил може да се види пештерата, која прогласена за споменик на природата. Се наоѓа од десната долинска страна на Треска и изградена е во доломитски мермери. Со димензии од 16,8 х 52,4 метри, според спелеолозите, ова е најголемиот пештерски влезен отвор на Балканот. Таванскиот дел на отворот има висина од 30 метри, а самата пештера е долга околу 50 метри. При силни дождови и при топење на снегот, од крајниот северен дел на пештерата избива силен вруток, кој во сушните периоди од годината наполно пресушува. Пешна во „Њујорк тајмс“ е опишана како идентична на измислените пештери во „Господарот на прстените“. Замокот изграден внатре во пештерата изгледа слично на Хелмс Дип од овој популарен серијал. Неколку стотини метри од пештерата тече реката Треска, нудејќи идеално место за рибарење и пикник. Локалитетот на пештерата е пристапен за

7 kichevo-brod region

Белица планински мир

Белица е населба сместена во источните делови на Порече, непосредно под највисоките врвови на Мокра Планина со Долинска Глава. Атарот на населбата се издига високо меѓу планините Караџица и Даутица. Лоцирана е на 550-590 метри надморска височина, а од Македонски Брод е оддалечена околу 34 километри. Во околината на селото има неколку подземни пештери кои изобилуваат со внатрешна пештерска кореографија.

Посебна одлика на населбата се Беличките Извори и Беличка Река, најголемата притока на Треска Посебна одлика на населбата се Беличките Извори и Беличка Река, најголемата притока на Треска

Belica планински мир Белица е населба сместена во источните делови на Порече, непосредно под највисоките врвови на Мокра Планина со Долинска Глава. Атарот на населбата се издига високо меѓу планините Караџица и Даутица. Лоцирана е на 550-590 метри надморска височина, а од Македонски Брод е оддалечена околу 34 километри. Во околината на селото има неколку подземни пештери кои изобилуваат со внатрешна пештерска кореографија.

Самоков спокојство за посета Црквата Св. Илија со бистата на полскиот етнолог Јозеф Обребски

Легендата за името на селото се врзува со бистрата река, но и со некоја девојка Белаица, која не прифатила да се потурчи и се фрлила во реката

Самоков е сместен на левата страна на реката Треска. Со Брод е поврзан со регионален асфалтен пат. Како ридска населба на надморска височина од 580 до 620 метри, Самоков е населба со повеќе функции: има црква, училиште, амбуланта, пошта, земјоделска задруга, хотел, продавници и фабрички погон. Во 1994 година броела 292 жители. Самоков и Порече му благодарат на Јозеф Обребски, полски доктор по балканска етнографија, кој патувајќи со фотоапарат низ овие планински села во 1931 и 1932 година, оставил раритетно фотографско наследство од секојдневното живеење и поречките обичаи, кои денес се чуваат во библиотеката на Универзитетот на Масачусетс. Ја комплетирал докторската теза во 1934 година во Лондон, две години откако го завршил двегодишното патување низ Македонија.

Црквата Св. Илија со бистата на полскиот етнолог Јозеф Обребски

Samokov view for visiting

6 с ко п с к и р е г и о н

Хотел Самоков е пријатно место за престој за да се доживее овој дел од Порече

MANIFESTACII manifestations ПОРЕЧКИ СРЕДБИ

КУЌА НА УМЕТНОСТА

септември, Самоков - Македонски Брод

јули, с. Кнежино, Кичево

Порече е регион кој, по течението на реката Треска, се простира од Македонски Брод речиси до Скопје. Во овој простор има над 50 населби, но сите се малку населени, поради големата миграција во последните неколку децении. Оваа традиционална манифестација им овозможува заедничко дружење и чествување на Поречани, со цел да ги зачува и заживее традиционалните вредности на старите обичаи и занаети и да ги претстави и афирмира природните и културните карактеристики на Порече, создавајќи основа за понатамошна афирмација и развој на овој предел. Централно место на Панаѓурот има претставувањето на мајсторските занаетчиски изработки на жителите на Растеш, Самоков и околните села од Македонски Брод, но и од други краеви на Македонија. Панаѓурот го организира Месната заедница на селото Растеш, во соработка со Македонското студентско етнолошко друштво и локалното население.

SKOPJE SUMMER 21-31 July, Skopje

Куќата на уметноста се наоѓа во близина на манастирскиот комплекс Св. Ѓорѓи, во близина на селото Кнежино, околу четири километри од Кичево. Секоја година овде се одржува меѓународна ликовна колонија, со голем број уметници од земјава и од целиот свет. Куќата на уметноста е седиште и на голем број семинари, советувања и разни други манифестации. Уметниците кои творат на ликовната колонија имаат идеални услови за работа во оваа природна идила и во објект со кој се гордеат сите жители на Кичево. Нивните творби во текот на двонеделниот престој во Куќата на уметноста, како и по завршувањето на колонијата, можат да ги видат многу љубители на уметноста. Кичевската колонија е вистинска ризница на врвни уметнички остварувања, а Кичево и Кнежино се наоѓаат на мапата на најпрестижните меѓународни ликовни колонии.

BUSKERFEST May-June, Skopje

7 с ко п с к и р е г и о н

КРАТКИ

преп

раки и

за трајни сеќавања SHORT recommendations for everlasting memories

Крушино Krushino

Над Кичево се издигнува и прекрасното ритче Крушино, богато со природа, чист воздух и зеленило кое претставува извонредно место за рекреација. Над Кичево се издигнува и прекрасното ритче Крушино, богато со природа, чист воздух и зеленило кое претставува извонредно место за рекреација.

Задолжително посетете го манастирот попознат како Богородица Кичевска, препознатлив духовен центар на Кичево и регионот. Се наоѓа недалеку од Кичево и претставува важен центар за развојот Holly Mother Prechista на писменоста во овој дел од Македонија. Задолжително посетете го манастирот попознат како Богородица Кичевска, препознатлив духовен центар на Кичево и регионот. Се наоѓа недалеку од Кичево и претставува важен центар за развојот на писменоста во овој дел од Македонија.

Св. Богородица Пречиста

Тргнете кон Македонски Брод и посетете ја пештерата Пешна. Ќе ве импресионира реката-понорница, која формира неколку езерца и водопади во најголемиот пештерски систем кај нас, за кој се претпоставува дека Peshna and Deva Towers е долг неверојатни десет километри. Во непосредна близина, ќе ве понесе средновековниот дух на легендите за Дева и нејзините кули.

Пешна и Девички Кули

6 с ко п с к и р е г и о н

Денес манастирот и неговата околина претставуваат прекрасно место на духовен мир, облагороден од прекрасната местоположба, чистиот воздух и зеленилото. Денес манастирот и неговата околина претставуваат прекрасно место на духовен мир, облагороден од прекрасната местоположба, чистиот воздух и зеленилото.

Тргнете кон Македонски Брод и посетете ја пештерата Пешна. Ќе ве импресионира реката-понорница, која формира неколку езерца и водопади во најголемиот пештерски систем кај нас, за кој се претпоставува дека е долг неверојатни десет километри. Во непосредна близина, ќе ве понесе

Попознат како Кнежински манастир, комплексот се наоѓа западно од Кичево, во близина на селото Кнежино, на надморска височина од над 900 метри. Пределот е богат со вегетација, со букова и дабова шума. Некои од дрвјата имаат повеќевековна старост. Најновата црква, четврта по ред во манастирот, е осветена во 2007 година. Обновениот и проширен конак посакува топло добредојде.

Манастир Св. Горѓи Monastery St. Gjorgi

Посебно доживување за љубители на природата и пешачењето, велосипедисти, авантуристи, планинари, параглајдеристи. Се препорачуваат организирани посети и неколку дена за уникатен допир со природата.

Јасен Jasen

Поречки манастир Porech Monastery

Главната манастирска црква располага со една од најимпресивните зачувани композиции - фреската на Страшниот суд, претставена на три ѕида во задниот дел на храмот, што претставува единствен зачуван пример во Македонија на вака поставена повеќеслојна тема.

Во манастирскиот комплекс постојат два конака. Постариот е во руинирана состојба, додека поновиот е скоро изграден и служи како дом на монасите и како пријатно место за посетителите. Во манастирскиот комплекс постојат два конака. Постариот е во руинирана состојба, додека поновиот е скоро изграден и служи како дом на монасите и како пријатно место за посетителите.

7 с ко п с к и р е г и о н