Jaarverslag Fedustria 2018-2019

FEDUSTRIA

JAARVERSLAG

2018 – 2019

Legende Om de kerncijfers in dit jaarverslag beknopt weer te geven, gebruiken wij een aantal terugkerende iconen.

Hierna vindt u hun respectieve betekenis.

© KEWLOX – MADE architects – Foto: TIM VANDEVELDE Omzet

Exportquote (aandeel van export in omzet)

Handelssaldo (export-import)

Investeringen

© NYOBE

+

Toegevoegde waarde

Ondernemingen

Tewerkstelling

< 50

Kleine ondernemingen (< 50 werknemers)

Nettorentabiliteit van het eigen vermogen

Evolutie van de activiteit in 2018 Aandeel (in toegevoegde waarde voor textiel of in omzet voor hout & meubel) Breierij

Weverij

© MERCURYFLOORING

KERNCIJFERS TEXTIEL-, HOUT- EN MEUBELINDUSTRIE 2018 (schatting op jaarbasis)

TOTAAL

TEXTIEL

Omzet

HOUT EN MEUBEL

9,6

70 %

+2,8

4,4

75 %

+3,4

5,2

mia €

368,3

Handelssaldo

65 %

Exportquote

+

122,8

-0,6

mia €

2,5

1.813

1,2

630

Toegevoegde waarde werkelijke prijzen mia €

38.169 < 50

94,1 %

19.726

18.443

19.562

19.651

2007

18.740

2000

25.663

30.970 24.311

122,8

20.000

22.054

40.000

144,5

159,2 120,6

104,9

50.000

30.000

10.000

50

0

Aantal werknemers

245,5

237,2

243,5

231,6 204,7

206,3

100

5,2 %

mediaan gegevens 2016

TEWERKSTELLING IN DE TEXTIEL-, HOUT- EN MEUBELINDUSTRIE

250

197,5

In miljoen €

INVESTERINGEN IN DE TEXTIEL-, HOUT- EN MEUBELINDUSTRIE

150

5,5 % Nettorentabiliteit eigen vermogen

44.978

18.443

n.b.

87,6 %

Kleine ondernemingen

Tewerkstelling

200

1.183

91,8 %

19.726 aantal werknemers gegevens 30/06/2018

Ondernemingen

1,3

18.625

245,5

mio €

24.920

Investeringen

0 2007

2009

Textielindustrie * Voorlopige gegevens

2015

2016

2017

2018*

Hout- en meubelindustrie Bron: BTW-aangiften, FOD Economie

Textielindustrie

2009

2015

2017

2018

Hout- en meubelindustrie Bron: RSZ

IN- EN UITVOER EN HANDELSSALDO VAN DE TEXTIEL-, HOUT- EN MEUBELINDUSTRIE

2,4 % 2,2 % 2,1 % 1,1 % 1,0 % 0,7 % 0,6 %

15,7

15,6

14,5

12,9

5,9

7,4

8

2,8

2,4

2,6

3,4

2,7

0,5

1,5

3,7

4 3,2

17,3 %

9,6

3,3 %

13,0

12

12,1

4,6 %

15,0 %

16

13,7

10,4 %

11,0

12,7 %

13,0

In miljard €

BESTEMMING VAN DE TEXTIEL-, HOUT- EN MEUBELUITVOER

0

26,6 %

1980 Frankrijk (26,6 %)

Italië (4,6 %)

Oost-Europa (1,1 %)

Overige EU-28 (17,3 %)

Verre Oosten (3,3 %)

Nabije en Midden-Oosten (1,0 %)

Nederland (15,0 %)

West-Europa niet-EU (2,4 %)

Oceanië (0,7 %)

Duitsland (12,7 %)

Noord-Amerika (2,2 %)

Latijns-Amerika (0,6 %)

Verenigd Koninkrijk (10,4 %)

Afrika (2,1 %)

1990

2000

Invoer

2010

2015

Uitvoer

2017

2018*

Handelssaldo

* Schatting op basis van 10 maanden 2018

Bron: INR

Bron: INR

RELATIEF BELANG VAN DE PRODUCTGROEPEN VAN DE HOUT- EN MEUBELINDUSTRIE (totale omzet 2018 = 5,2 miljard euro)

RELATIEF BELANG VAN DE PRODUCTGROEPEN VAN DE TEXTIELINDUSTRIE (totale omzet 2018 = 4,4 miljard euro)

32 %

41 % 15 %

11 %

4% 8% 4%

41 %

3.800

2016

Textielindustrie * Voorlopige gegevens

2018*

Hout- en meubelindustrie Bron: BTW-aangiften, FOD Economie

1.250,0

1.175,0

1.250,0

1.200,0

1.200,0

1.200,0

1.377,1

1.107,0

1.733,4

1.501,6

5.230,4

1.600

800 4.384,3

4.446,6

2017

Veredeling (4 %)

2.000

1.200 4.607,9

2015

5.169,5

5.113,1

4.897,9

4.704,5

In miljoen €

5.400

4.200

Garenproductie (2 %) Bron: aandelen geschat door Fedustria op basis van de toegevoegde waarde

BRUTO TOEGEVOEGDE WAARDE TEGEN WERKELIJKE PRIJZEN IN DE TEXTIEL-, HOUT- EN MEUBELINDUSTRIE

OMZET IN DE TEXTIEL-, HOUT- EN MEUBELINDUSTRIE

5.000

Kledingtextiel (11 %)

Interieurtextiel (41 %)

Bron: BTW-aangiften, FOD Economie

1.808,1

Verpakkingen (8 %)

Technisch textiel (42 %)

Overige houtverwerking (4 %)

1.455,5

Plaatmaterialen (32 %)

Bouwelementen (15 %)

42 %

In miljoen €

Meubelindustrie (41 %)

4.600

2%

400

0

2000

2007

Textielindustrie * Schattingen

2009

2015*

2017*

Hout- en meubelindustrie Bron: INR en schattingen

2018*

Inhoud 02

Voorzitter Ondernemers zijn doorzetters.

04

Productgroepen textiel Informatie over Interieurtextiel, Technisch textiel, Kledingtextiel, Veredeling en Garenproductie.

16

© RECOR BEDDING

Productgroepen meubel & hout Informatie over Meubel, Houten constructie-elementen, Houten plaatmateriaal, Houten verpakkingen, Andere producten van hout en Houtinvoerhandel.

31

Fedustria in actie Overzicht van acties en campagnes. © MC THREE CARPETS

37

Focus op sociaal De sector en zijn opleidingscentra nemen zelf het heft in handen om talent te vinden en op te leiden.

39

Conjunctuur textiel Activiteitsdaling bleef beperkt niettegenstaande woelig vaarwater.

44

Conjunctuur meubel & hout Moeilijke marktomstandigheden, maar vertrouwen in de toekomst.

49

© MEISTERWERKE

Beleidsorganen Overzicht van de bestuursorganen.

52

Diensten en contactpersonen Overzicht van onze experten per afdeling.

© UNIC DESIGN

Voorzitter ONDERNEMERS ZIJN DOORZETTERS Uitdagingen zijn kansen

De grote meerderheid van onze bedrijven verkoopt in het buitenland. Globaal wordt het grootste deel van onze omzet gegenereerd door export. Het gevolg is dat de internationale context, en de ontwikkelingen in het buitenland, een grote invloed hebben op onze mogelijkheden. Tot 2016 zat de wind gunstig. De wereldeconomie was in een groeimodus en de globalisering ging verder vooruit. Maar dan kwam 23 juni 2016.

Op die fameuze 23ste juni stemde een meerderheid van de Britten voor het vertrek uit de Europese Unie, de zogenaamde Brexit. Achteraf bekeken is dit een kantelpunt gebleken. De Britse stem was er eigenlijk één tegen een verdere globalisering. De Brexiteers wilden een VK dat zich op zichzelf terugplooide, tegen verdere Europese integratie, tegen meer immigranten, en met enige nostalgie terugkijkend naar vroeger ‘toen alles eenvoudiger en beter was’, ten tijde van ‘The Empire’.

Dat referendum was een belangrijke waarschuwing, al beschouwden velen dit toen nog als een spijtig ‘accident de parcours’. Maar toen in november 2016 Donald Trump tot nieuwe Amerikaanse President werd verkozen, was dit voor velen opnieuw een donderslag bij heldere hemel. Nochtans lagen quasi dezelfde redenen aan de basis van zijn verkiezing.

© NELEN & DELBEKE

2

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

De onvrede in brede lagen van de bevolking werd langs beide kanten van de oceaan door de traditionele politieke partijen onderschat. Intussen kent ook Duitsland een opstoot van het populisme (in de vorm van het AfD) tegen de ‘opendeur-politiek’ van de Duitse regering.

»

MEN MOET HET POSITIEVE WILLEN ZIEN. DAT BETEKENT FOCUSSEN OP DE OPPORTUNITEITEN IN PLAATS VAN OP DE PROBLEMEN. UITGEREKEND ONDERNEMERS HEBBEN DIE GAVE.

En in Frankrijk hebben de gele hesjes de Franse President tot belangrijke toegevingen gedwongen. Daar worden de hoge kosten van het (internationale) klimaatbeleid betwist.

Dus ook in die twee grote Europese landen is het nationalisme, dat vooral verstaan moet worden als anti-globalisme, in opmars.

Voor de bedrijven die leven van de internationale handel, en zeker van vrijhandel, is dit toenemend isolationisme dat uitmondt in meer protectionisme geen goed nieuws. De wereld wordt kleiner. Onze exportkansen verminderen.

En alsof dat voor ons kleine landje nog niet genoeg is, zitten we ook met een langdurige regeringsvacuüm opgescheept.

2019 dreigt op politiek vlak ‘een verloren jaar’ te worden.

Wij hebben een regering nodig die doortastende maatregelen kan nemen, zoals bv. in de bevoorradingszekerheid inzake elektrische stroom, tegen betaalbare prijzen. Maar die slagkrachtige regering zal er in 2019 dus waarschijnlijk niet zijn.

Moet ons dat pessimistisch stemmen? Het is steeds weer de discussie van het glas dat ofwel halfleeg is, ofwel halfvol. De kracht van positief denken wordt hierbij onderschat.

En natuurlijk komt dit positief denken niet vanzelf. Het vergt een inspanning, een ingesteldheid waarbij je jezelf verplicht om het positieve te zien, te willen zien, tussen alle problemen door. Om zich te focussen op de opportuniteiten in plaats van op de problemen. Uitgerekend ondernemers hebben die gave. Ondernemers zijn doorzetters.

En die opportuniteiten zitten in vele zaken verscholen. Productontwikkeling is er één van. Zich differentiëren met producten die de concurrentie niet aanbiedt of kan aanbieden, omdat ze tot het eigen keukengeheim behoren. Inspanningen op vlak van innovatie zijn lonend. Of nieuwe afzetmarkten vinden, voor bestaande of nieuwe producten, nieuwe partnerschappen voor het creëren van nieuwe business of nieuwe business modellen, inzetten op digitalisering… Het zijn allemaal potentiële uitwegen naar (nieuwe) groei.

Het anti-globalisme en protectionisme zijn eigenlijk ook maar een deel van het verhaal. Tegelijkertijd komt er ook ruimte voor méér vrijhandel door bv. de vrijhandelsakkoorden die de Europese Unie sluit, zoals recentelijk met Canada en Japan, en er zitten er nog in de pipeline zoals met Australië, Nieuw-Zeeland, de Mercosur… Zoals u ziet, het glas is niet noodzakelijk halfleeg…

Uw beroepsorganisatie wil u graag zo goed mogelijk helpen en ondersteunen bij het invullen van de opportuniteiten, bv. met gerichte exportacties zoals groepsdeelnames aan beurzen of prospectiereizen. Zij luistert daarbij graag naar uw wensen en voorstellen.

Dag na dag bewijzen onze bedrijven dat ze veerkrachtig en innovatief zijn. In moeilijke tijden zijn de uitdagingen groter, maar niet onoverkomelijk. Uitdagingen zijn ook kansen. En zoals het Engelse gezegde het stelt: ‘When the going gets tough, the tough get going’.

Luc Billiet, uittredend voorzitter Francis Verstraete, aantredend voorzitter

© PASSE PARTOUT

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

3

Interieurtextiel De productgroep Interieurtextiel omvat: tapijt (geweven, getuft, naaldvilt, badsets…), meubelstoffen (plat, fluweel, uni, jacquard, bedrukt…), decoratiestoffen, overgordijnen, wandbekleding, huishoudlinnen (keuken-, tafel-, bed- en badlinnen), matrasbekledingsstoffen en passementerie…

» DANKZIJ HUN VAKMANSCHAP EN DECENNIALANGE ERVARING ZIJN DE BEDRIJVEN UIT HET INTERIEURTEXTIEL EXPORTKAMPIOEN GEWORDEN.

Binnen het Belgische interieurtextiel neemt de tapijtsector de eerste positie in, gevolgd door de matrastijksector, en de zetel- en decoratiestoffen. De bedrijven actief in het interieurtextiel realiseren een totale omzet van 2 miljard euro en vertegenwoordigen zowat 41 % van de toegevoegde waarde van de gehele textielsector.

De Belgische tapijtsector, uitgegroeid tot de tweede belangrijkste ter wereld na de VS, realiseert met net geen 100 bedrijven een totale omzet van 1,3 miljard euro. In de matrastijksector zijn vier Belgische spelers samen goed voor een omzet van ruim 400 miljoen euro, mede dankzij hun internationale vestigingen. Meestal zijn hun klanten grote concerns van matrassenproductie, die zelf ook verspreid zijn over heel de wereld.

© LIBECO, BELGIAN LINEN

4

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

De sector van de zetel- en decoratiestoffen realiseert met circa 825 medewerkers in een 40-tal kmo’s een omzet van zowat 150 miljoen euro. Vernieuwing via design is één van hun sterkste troeven. Verder is er ook nog het segment van het huishoudtextiel.

ENKELE CIJFERS

GEOGRAFISCHE CONCENTRATIE

160 Bedrijfsgroepen worden als één bedrijf beschouwd

1.950

9.600 94 %

mio €

-7 %

De interieurtextielbedrijven zijn sterk regionaal geconcentreerd in Zuid-West-Vlaanderen. Daar is een echt clustereffect ontstaan door de fysieke nabijheid van de producenten en hun toeleveranciers, zoals machineconstructeurs en -agenturen, toeleveranciers van grondstoffen, transport, software, loonveredelaars, designbureaus, enz. Samen met de Europese thuismarkt vormt dit een enorm competitief voordeel.

41 %

STERK EXPORTGEDREVEN Belgisch interieurtextiel kent een wereldwijde afzet. Zowel het VK (vooral voor kamerbreed tapijt, geweven matrastijk en zitmeubelstoffen) als de VS (afgepaste tapijten, textielmuurbekleding) zijn topmarkten. Gemiddeld blijft 85 % van de afzet in Europa (ruim 80 % voor de EU), maar er gaat ook nog 8 % naar Amerika, vooral de VS.

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

5

DE BREXIT: FEDUSTRIA HOUDT DE VINGER AAN DE POLS Fedustria volgde en volgt de Brexit-evoluties op de voet en doet dit zowel op federaal niveau door contacten met de expertengroep en de Brexit High Level Group o.l.v. Graaf Paul Buysse, als op Vlaams niveau via deelname aan de Rondetafel o.l.v. minister-president Geert Bourgeois (17 april 2018). Samen met de Europese textielfederatie Euratex, het VBO, VOKA en andere ondernemersplatformen pleit Fedustria voor een zo handelsvriendelijk mogelijke Brexit. Op 12 december 2018 ontving de Raad van Bestuur van Fedustria Joachim Coens, gedelegeerd bestuurder van Port Authority Zeebrugge, om de gevolgen van de Brexit en de praktische oplossingen voor de bedrijven toe te lichten. De Zeebrugse haven doet de helft van zijn trafiek met het VK. De tot op heden vrij sterke focus van de interieurtextielsector op de Angelsaksische markten heeft – mede door de onzekerheid van de Brexit-onderhandelingen – als gevolg dat de bedrijven meer en meer aangezet worden tot het zoeken naar nieuwe afzetmarkten. Met de ondersteuning van Flanders Investment & Trade (FIT) wijst Fedustria de bedrijven nieuwe opportuniteiten aan.

© BALTA CARPETS

EERSTE HULP BIJ EXPORT Fedustria probeert de bedrijven zoveel mogelijk te begeleiden bij hun exportinspanningen. Dit gebeurt o.a. via groepsdeelnames aan grote internationale vakbeurzen, omdat deze sowieso belangrijk blijven binnen de interieurtextielwereld.

Denken we maar aan Domotex (Hannover), Domotex Asia/Chinafloor (Shanghai), Intertextile Home Textiles (Shanghai).

Fedustria en FIT blijven ook actief betrokken bij de organisatie van de jaarlijkse London Fabric Show (in 2019 op 4 en 5 maart in Chelsea) in samenwerking met de Britse collega’s van British Furniture Manufacturers (BFM). Van 10 tot 12 september 2018 vond een VIP-bezoekersactie plaats op MoOD/Indigo Brussels, in nauwe samenwerking met FIT.

© DE WITTE LIETAER INTERNATIONAL TEXTILES NV – FOTOSTUDIO ZOOMZONE! BVBA

6

BELGISCH VLAS WERELDWIJD GERENOMMEERD België is wereldwijd bekend en gewaardeerd voor zijn vlas en linnen. Het beste vlas ter wereld komt uit onze contreien. Zo zijn er in ons land nog 2.000 landbouwbedrijven die vlas telen, een 50-tal vezelverwerkende bedrijven en 7 linnenweverijen die hun producten wereldwijd verdelen. Bovendien is vlas een van de meest duurzame vezels ter wereld: alle delen van de plant worden gebruikt, er is geen afval én de vezel is biologisch afbreekbaar. Om de mogelijkheden en de voordelen van het gebruik van vlas en linnen in de kijker te zetten bij het grote publiek, vond van 26 tot 28 mei 2018 in Brugge de driedaagse expo FLAX DNA plaats, die 17.000 bezoekers mocht verwelkomen. Meer info via www.flaxdna.be.

UITDAGINGEN ANNO 2019 Een bijzonder grote uitdaging blijft het vinden van het juist geschoolde personeel in een regio waar de reële werkloosheidsgraad quasi nul is. Ook blijft de permanente druk voor een nog efficiëntere productie in één van de duurste productielanden ter wereld. De sterke concurrentie uit Turkije en de invoer uit lagelonenlanden blijft immers aanwezig. Tot slot is er de onzekerheid die de Brexit met zich meebrengt.

© BEKAERTDESLEE

© OMEXCO

© DE POORTERE FRERES SA

7

Technisch textiel » DE EXPANSIEKRACHT VAN

TECHNISCH TEXTIEL

ZIT IN HET ONEINDIG AANTAL NIEUWE TOEPASSINGSMOGELIJKHEDEN.

© SIOEN INDUSTRIES

Agrotech* Textiel voor landbouw, tuinbouw en visvangst, o.a. grondbedekkingsdoek, beschermdoek voor serres, visserijgarens…

Buildtech* Textiel voor de bouw en lichte constructies, o.a. isolatiematerialen, zonwering, roofingtextiel…

Geotech* Geotextiel, o.a. doek voor water-, wegen- en bodemwerken, afdichtingsdoek, waterfilterdoek…

Indutech* Textiel voor industriële toepassingen, o.a. transportbanden, afdichtingskoorden voor tunnelovenwagens (steenbakkerijen), wolvilt voor bv. drukpersen…

Medtech* Medisch textiel, o.a. hydrofiel verbandgaas, steunverbanden, hospitaallinnen, luiers (baby’s, incontinentie), therapeutische elastische kousen, chirurgenpakken…

Textiel heeft vele voordelen: het is sterk, licht in gewicht, flexibel, geluiddempend en soepel. Bovendien is het functionaliseerbaar: via innovatieve technieken kunnen nieuwe of extra functionele kenmerken worden toegevoegd, bv. om het te optimaliseren tot zgn. ‘technisch textiel’. Dat kan gebeuren via o.a. coatingtechnieken (aanbrengen van één of meerdere deklagen op een basistextieldoek) of via bind- en weeftechnieken (zoals textielcomposieten bestaande uit een soms driedimensionaal basistextiel, of ‘non-wovens’ zoals vilt, dat met harsen verhard wordt). Dit technisch textiel wordt dan gebruikt als alternatief voor bestaande ‘harde’ producten. Juist omwille van hun interessante eigenschappen kunnen deze technische textielproducten oplossingen bieden voor verschillende maatschappelijke en industriële uitdagingen, zoals veiligheid en persoonlijke bescherming, gezondheid, leefmilieu, duurzaamheid…

Mobiltech* Textiel voor voertuigen, o.a. autogordels, weefsels voor airbags, binnenbekleding voor auto’s, weefsels voor autobanden, tapijt voor autobussen, vliegtuigen en schepen…

Packtech*

ENKELE CIJFERS

80

Textiel voor transport en verpakking, o.a. canvas/dekzeil (bache), postzakken/zakken voor linnengoed/geldzakken, cargo- en containernetten…

Protech* Textiel voor bescherming en veiligheid, o.a. brandwerende materialen, waterdichte weefsels…

7.750 2.150

70 %

mio €

Sporttech* Textiel voor sporttoepassingen, o.a. kunstgras, doek voor parachutes en/of luchtballons, weefsels voor sporttassen, rugzakken… *copyright Messe Frankfurt

8

+1 %

42 %

HET IS OVERAL, MAAR MEN ZIET HET NIET (ALTIJD) De toepassingen van technisch textiel zijn alomtegenwoordig, maar niet altijd even zichtbaar of gekend.

Denken we bijvoorbeeld aan textiel verwerkt in auto’s: van de versterking van de autobanden tot de veiligheidsgordels, de airbags, de zetelbekleding, de automatten, het dashboard en de hoedenplank… Er zit veel (verborgen) textiel in de auto. Of textiel in industrieel touwwerk voor schepen en offshore boorplatformen…

Ook medisch textiel is weinig bekend: steriele uitrusting voor medisch personeel actief in het operatiekwartier, incontinentieluiers, implantaten, antidoorligmatrassen voor bedlegerige patiënten…

Denken we daarnaast aan allerhande outdoor toepassingen: vijverdoek, onkruidwerend doek dat biodegradeerbaar en composteerbaar is, geotextiel als onderlaag voor de wegenbouw en voor dijkbescherming, groeibevorderend agrotextiel…

Meer zichtbaar en meer gekend is o.a. werk- en beschermkledij, bv. voor motorrijders, maar ook voor staalarbeiders tegen hitte en vuur, voor spoorwegpersoneel dat aan het onderhoud van de sporen of treinstellen werkt… Of de brandweerpakken, de kogelwerende vesten van politie en militairen…

Of textiel voor sporttoepassingen: van hoogperformante sportkledij tot kunstgras voor sportvelden én landscaping.

En dit is slechts een greep uit de vele mogelijkheden.

De lijst aan textieloplossingen voor de steeds ruimere uitdagingen, waarmee onze samenleving geconfronteerd wordt, is bijna ongelimiteerd.

© FEELDS

© BEKAERT Geleidende garens en kabels voor slimme textieltoepassingen.

© BEXCO

9

PRODUCTOPTIMALISATIE DANKZIJ SAMENWERKING Technisch textielproducten zijn vaak gepersonaliseerde en hoogtechnologische toepassingen, nichegericht, met een hoge toegevoegde waarde. Om ze te realiseren, werken bedrijven vaak samen met bedrijven uit andere sectoren en/of kennisinstellingen en technologische centra (zoals Centexbel, het kennis- en innovatiecentrum voor de textielsector), universiteiten of hogescholen.

Ook de klant/gebruiker bepaalt in sterke mate mee wat uiteindelijk wordt geproduceerd en aan welke specificaties de producten moeten voldoen. M.a.w. producent en gebruiker zoeken vaak samen naar de juiste oplossingen. Het gaat dus in vele gevallen om (cross-sectoraal) maatwerk.

EXPORT ALS DRIJVENDE KRACHT

© FINIPUR

Mede door hun doorgedreven zoektocht naar innovatie spelen de Belgische producenten van technisch textiel een vooraanstaande rol op Europees en wereldvlak. Ruim twee derde van de in België ontwikkelde producten van technisch textiel wordt geëxporteerd naar veeleisende Westerse markten. De sterke groei van de productieactiviteiten van technisch textiel is bijgevolg te danken aan de nichestrategie die wereldwijd succes kent.

Om de exportinspanningen van de bedrijven te ondersteunen, organiseert Fedustria groepsstanden op belangrijke internationale beurzen.

In 2019 zal dat opnieuw het geval zijn op Techtextil Frankfurt, de tweejaarlijkse vakbeurs die de grootste in zijn soort is ter wereld (14-17 mei 2019).

© LOW & BONAR – BONTEC NONWOVENS

10

Kledingtextiel De productgroep Kledingtextiel omvat weefsels en gebreide stoffen voor vrijetijdskleding, sportkleding, regenkleding, nachtkleding, werkkledij, ondergoed, fashion wear, voeringen en afgewerkte breigoedproducten zoals babyen kinderkleding, joggings, pulls en andere bovenkleding, beenbekleding en T-shirts.

INTENSE SAMENWERKING EN KENNISUITWISSELING TUSSEN STAKEHOLDERS Het ontwerp en de ontwikkeling van nieuwe kledijstoffen gebeurt in samenspraak met de andere stakeholders uit de kleding(textiel)waardeketen: de garenproducenten, de veredelaars, de confectioneurs, de wasserijen, de distributeurs, de eindklant. En in nauwe samenwerking met kenniscentra en onderzoeksinstellingen, onderwijs- en opleidingscentra en beroepsorganisaties. Om de interactie tussen al deze verschillende actoren te versterken, zet Fedustria samen met het kennis- en innovatiecentrum voor de textielindustrie Centexbel, en de kledingfederatie Creamoda volop in op MoTIV, het mode- en textielinnovatieplatform. Dit zorgt voor een optimale communicatie doorheen de kleding-/textielwaardeketen.

Daarnaast participeert Fedustria ook actief in het overleg met de diverse overheden over de transparantie doorheen de keten (de ‘due diligence’).

»

BINNEN DE BELGISCHE

KLEDIJSTOFFENSECTOR WINT DE PRODUCTIE VAN FUNCTIONELE STOFFEN VELD. DEZE ZIJN NIET ALLEEN TECHNISCH HOOGSTAAND, MAAR ZE SPELEN OOK IN OP DE LAATSTE MODETRENDS.

Fedustria werkt sinds jaar en dag actief mee aan de Horizonverkenningen Kledingtextiel van het kenniscentrum Centexbel, waarvan de 10de editie plaatsvond op 20 maart 2018. Met de bedoeling om de bedrijven gericht te informeren over de laatste trends en ontwikkelingen voor de kledijstoffen en kledingconfectie (o.a. patenten, nieuwe normen, maataanduidingen, etikettering, veiligheid, smart textiles, kleurkeuzes, enz.)

© CETTE®

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

11

ENKELE CIJFERS Weverij

Breierij

11

21

1.300

400

290

170

90 %

60 %

-2 %

-5 %

mio €

(schatting in volume)

+

= 11 % © LIEBAERT

© NILORN – ADDING VALUE TO YOUR BRAND

GREEN DEAL CIRCULAIR AANKOPEN VLAANDEREN Bij de overheidsaankopen speelt het duurzaamheidsaspect meer en meer een rol, zoals het beperken van de afvalstromen, eco-design, mogelijkheden voor hergebruik, gemakkelijke ontmanteling…

Het project ‘Green Deal Circulair Aankopen’ dat op 8 juni 2017 door de Vlaamse overheid samen met diverse (grote) aankopers uit de privésector werd gelanceerd, heeft als doel om circulair aankopen (door de overheid en door privé-aankopers) op korte termijn een boost te geven. Het opzet van circulair aankopen kan er bv. in bestaan een product zodanig te ontwerpen dat het na gebruik deels of volledig terug kan ingezet worden als nieuw of als onderdeel van een ander product, om zo finaal de afvalstromen te beperken.

12

Naast meer dan 160 aankopers (zowel overheid als privé), wierpen meer dan 60 organisaties zich als ‘facilitator’ op om de aankopers bij te staan. Vanuit het MoTIV-platform (zie hoger) zetten Fedustria, Centexbel en Creamoda, evenals Cobot (opleidingscentrum textiel), IVOC (opleidingscentrum kleding), FBT (federatie van textielverzorging) en de Hogeschool Gent hun schouders mee onder dit initiatief van de ‘Green Deal’.

De rol van Fedustria bestaat erin om praktijkgerichte en onmiddellijk inzetbare informatie te verstrekken aan de aankopers. Naast deelname aan de stuurgroepen en co-organisatie van de best-practice tours, wordt voor de gehele keten gewerkt aan een handleiding voor aankopers die niet vertrouwd zijn met textiel. Hierbij aansluitend werd op 8 maart 2018 een infosessie ‘Wat betekent duurzaam aankopen voor u?’ georganiseerd door Fedustria.

© GEVAERT BANDWEVERIJ

DO THE RETEX – NO TEXTILE TO WASTE Het doel van het Europese Retex-project, waaraan de regio’s Hauts-de-France, Wallonië en Vlaanderen meewerken, is om de textielsector steeds meer in een gesloten kringloop te laten werken en grondstoffen zoveel mogelijk te hergebruiken, ongeacht of die nu afkomstig zijn van productieafval of van afval na consumptie.

In dit kader werden op 19 september 2018 in Doornik en op 2 oktober 2018 in Gent workshops georganiseerd.

Bedoeling was enerzijds een overzicht te geven van de aard en de hoeveelheid nuttige materialen, in kaart gebracht aan de hand van een enquête bij ruim dertig bevraagde textielbedrijven, waar maar liefst 55.000 ton grondstoffen en meer dan 6.500 ton textielproductieafval werd aangegeven. En anderzijds toelichting te verschaffen over de eerste resultaten van de ontrafelexperimenten uitgevoerd op verschillende soorten textielafval, en van de spin- en weefproeven die op industriële schaal met deze materialen werden uitgevoerd. Deze testen bleken veelbelovend.

Voor meer informatie over het Retex-project: www.dotheretex.eu.

© DECCA SPORTSGROUP

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

13

Veredeling De productgroep Veredeling • wast, bleekt, verft, bedrukt en coat diverse textielartikelen (garens, weefsels, tapijt, breigoed, non-wovens…), • maakt ze vuilafstotend, krimpvrij, brandvertragend… en brengt coatings (deklagen) aan.

De activiteit van de textielveredeling wordt hetzij geïntegreerd in een textielbedrijf, hetzij uitgevoerd door onafhankelijke gespecialiseerde toeleveranciers (loonveredelaars).

Via textielveredeling worden kleur en extra functionaliteiten aan een textielproduct toegevoegd.

»

OM TEXTIEL WATER-, OLIE- EN

VUILAFSTOTEND TE MAKEN, WORDEN VAAK CHEMISCHE STOFFEN GEBRUIKT DIE ESSENTIEEL ZIJN VOOR HET VEREDELINGSPROCES. HET GEBRUIK ERVAN IS AAN STRENGE REGELS ONDERWORPEN.

ENKELE CIJFERS

43

1.250

15 loon 28 geïntegreerd

700 550

loon geïntegreerd

Alleen bedrijven met 10 of meer werknemers

177

20 %

mio €

Omzet volgens de BTW-aangiften

-2,5 %

4%

KLEURSTOFFEN: SCHAARSTE EN ONGEZIENE PRIJSSTIJGINGEN Sinds het voorjaar van 2018 worden veredelingsbedrijven geconfronteerd met aanhoudende prijsstijgingen van kleurstoffen. De belangrijkste oorzaak blijkt de striktere handhaving van de strengere milieuwetgeving in China te zijn. China is met voorsprong de voornaamste leverancier. Diverse productiebedrijven werden er al dan niet tijdelijk gesloten, met uitputting van de beschikbare voorraden, schaarste en prijsstijgingen tot gevolg.

MILIEU-IMPACT BEPERKEN ‘WEG-LEK-EFFECT’

© UTEXBEL

14

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

Fedustria maakte samen met de Europese textielfederatie Euratex een kwalitatieve beoordeling op, die aantoont dat de subsector textielveredeling wel degelijk blootgesteld is aan carbon leakage, of ‘weg-lek-effect’ van de industrie uit de EU als gevolg van deelname aan het EU-emissiehandelssysteem. Op basis daarvan besliste de Europese Commissie om textielveredeling toe te voegen aan de Carbon Leakage lijst 20212030 en zullen de betrokken textielbedrijven ook in de volgende handelsperiode het overgrote deel van hun emissierechten gratis toegewezen krijgen.

Van 10 tot 14 december 2018 vond de slotvergadering plaats ter herziening van de BREF ‘oppervlaktebehandeling met organische oplosmiddelen’, waaraan het coaten van textiel werd toegevoegd. In dit kader heeft Fedustria geijverd voor een gelijk speelveld voor de meetmethode voor DMF, een belangrijk solvent voor het PU-textielcoaten. Immers, met uitzondering van Vlaanderen, passen alle andere EU-landen/-regio’s een minder strenge meetmethode toe. Echter, omdat in Vlaanderen DMF ook in de condensfase in rekening wordt gebracht, hebben de Vlaamse bedrijven substantieel hogere meetresultaten en kunnen ze niet voldoen aan de vooropgestelde wettelijke norm.

De herziene BREF zal voor alle EU-landen/-regio’s dezelfde strenge meetmethode hanteren.

Garenproductie De productgroep Garenproductie omvat de voorbereiding en de productie van filamentdraad (uit polyester PES en polyamide PA), vezels en garens van polyamide PA, polyester PES, polypropyleen PP…, en garens (zuiver en gemengd) van katoen, wol, vlas…

Naast onafhankelijke spinnerijen zijn er ook een aantal geïntegreerde spinnerijen (die deel uitmaken van een textielbedrijvengroep en in dat kader garens produceren voor de eigen weverijen).

NICHEGEBEUREN MET CO-CREATIE ALS DRIJFVEER

ENKELE CIJFERS

5 250 60 %

n.b.

Open innovatie dankzij partnerships met klanten, toeleveranciers, kennisinstellingen, designers, studenten, machineconstructeurs, en met de medewerking van textielinzamelaars en sorteerders, is er intussen schering en inslag.

mio €

n.b.

Binnen de Belgische textielindustrie is de spinnerijactiviteit een gespecialiseerd en hoogtechnologisch nichegebeuren (aandeel van 2 % binnen de totale textielindustrie). Zo wordt steeds meer ingezet op innovatieve garens, met een bepaalde touché (aanvoelen), alsook kunstmatige en synthetische garens voor technisch textiel… ontwikkeld op maat van en in samenspraak met de klant.

2%

CIRCULAIRE ECONOMIE De toenemende aandacht van de consument en de verschillende overheden voor ecologische en duurzame producten maakt dat circulariteit binnen de garenproductie een steeds groter belang kent en meer en meer een concurrentiële onderscheidende factor is. Zo wordt volop geïnvesteerd in eco-design en wordt actief ingezet op duurzame oplossingen (verfprocédés met weinig of geen water en minder kleurstoffen).

Katoentypespinnerijen zijn de grootste groep in de totale garenproductie in België.

»

GARENS VORMEN DE BASIS VAN

DE (MEESTE) TEXTIELPRODUCTEN: ZONDER GARENS GEEN KLEDIJ, NOCH MEUBELSTOFFEN OF TAPIJTEN, EN VRIJWEL GEEN TECHNISCHE WEEFSELS OF BREISELS, ENZ.

Verschillende recyclagemogelijkheden leiden bovendien tot nieuwe ecologische eindproducten (zoals tentdoek, jeans, pulls, handdoeken, enz.), tot stand gekomen op basis van post-consumer gerecycleerde vezels (bv. afkomstig van gebruikte jeansbroeken). Circulaire economie in de praktijk dus.

Dit alles leidt tot een aanzienlijke besparing van de hoeveelheid grondstoffen, water en CO2, wat het milieu alleen maar ten goede komt.

© EUROPEAN SPINNING GROUP

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

15

Meubel De Meubelindustrie omvat naast meubelen (eetkamers, slaapkamers, keukens, bureaumeubelen…) en zitmeubelen (salons, zetels, stoelen…) ook matrassen en bedbodems.

De omzet van de Belgische meubelindustrie ging in 2018 licht achteruit, naar schatting met 1,5 % (eerste negen maanden). De afzetprijzen kenden een gemiddelde stijging met 1,8 %, waardoor de daling in volume 3,3 % bedroeg.

»

Tijdens de eerste negen maanden van 2018 investeerde de Belgische meubelindustrie 72,4 miljoen euro, een toename met 20,7 % in vergelijking met dezelfde periode in 2017.

EROP DAT DE MEUBELBEDRIJVEN

SAMEN MET EEN HOGE

BEZETTINGSGRAAD VAN DE PRODUCTIECAPACITEIT WIJST DE HERWONNEN INVESTERINGSIJVER EEN INHAALBEWEGING ZIJN GESTART EN ZO HUN VERTROUWEN IN DE TOEKOMST BEVESTIGEN, ONDANKS DE INTERNATIONALE POLITIEKE ONZEKERHEDEN.

ENKELE CIJFERS

787 10.488 2.112*

57 %

mio €

-1,5 %*

41 %

*Schatting op basis van gegevens 9 m 2018

© SAUNACO

16

MATRASSEN: VOORBEREIDING OP DE AANVAARDINGSPLICHT VIA VALUMAT VZW Vanaf 1 januari 2021 geldt in Vlaanderen een Uitgebreide Producentenverantwoordelijkheid (UPV) voor matrassen.

Via Valumat vzw, opgericht door een aantal matrasproducenten, Fedustria, Comeos (handel en diensten) en Navem (meubelhandel), wordt hieraan invulling gegeven. Om te komen tot een realistisch en werkbaar gegeven, wordt aanhoudend gepleit voor de invoering van één uniek systeem in de drie gewesten tegelijk.

In de loop van 2018 organiseerde het bestuur van Valumat vzw samen met de verantwoordelijken van de regionale afvaladministraties een studietrip naar Latexco Recycling (Tielt), Vanheede Environmental Logistics (Moeskroen) en Secondly (Rijsel) om te wijzen op de moeilijkheden bij de verwerking van restmaterialen van matrassen.

MEUBEL: INFORMATIEVERGADERINGEN EN NETWERKMOMENTEN VOOR DE LEDEN Op 6 juni 2018 organiseerde Fedustria samen met Digital Arts & Entertainment van de Howest Kortrijk een inspiratiesessie over de mogelijkheden die augmented & virtual reality, artificial intelligence, enz. voor de meubelsector kunnen betekenen. Tijdens deze sessie kregen de deelnemers de gelegenheid om deze technologieën zelf uit te testen in het experience lab.

Op 11 december 2018 vond voorafgaand aan het Navem-congres een ledenvergadering Meubel plaats in UGC Mechelen tijdens dewelke de bedrijven geïnformeerd werden over de stand van zaken van een aantal lopende meubeldossiers en -activiteiten.

© NEVES MAATWERK EN SCHUIFDEUREN

© ROYAL BOTANIA

© SITINO

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

17

NIEUWE DYNAMIEK VOOR E-BUSINESS Ingevolge de afgesproken werkthema’s van de Rondetafelconferentie Fedustria-Navem van 11 mei 2017 werd via een gemengde werkgroep volop doorgewerkt aan het dossier e-business (elektronische uitwisseling van gegevens tussen fabrikanten en handelaars). Doel is te komen tot één platform waarop meubelfabrikanten en -handelaars hun bestaande softwarepakketten kunnen enten en gegevens (productcatalogi, orders, orderbevestigingen, dispatching advices, facturen, enz.) op een beveiligde manier kunnen uitwisselen.

© BARH – TIJS VERVECKEN

Na gesprekken met o.a. normenorganisatie GS1, verschillende software-aanbieders uit binnen- en buitenland en een selectie van Belgische meubelfabrikanten en -handelaars, werd op basis van een aantal evaluatiecriteria gekozen voor een preferentiële softwarepartner.

Intussen werden ontwerpen van samenwerkingsovereenkomsten opgesteld en lopen er testcases zowel bij fabrikanten als bij handelaars. De verwachting is dat in de loop van 2019 het e-business-platform voor de meubelsector kan worden opgestart.

© INDERA

© VIKA NV

18

© REVORGROUP

© JORI

EXPORT ALS HEFBOOM VOOR HET BELGISCH MEUBEL Export is en blijft een belangrijke hefboom voor de groei van de productie en omzet van de Belgische meubelindustrie. BelgoFurn, de exportpromotiecel van Fedustria, faciliteert de zoektocht naar buitenlandse klanten voor de Belgische meubelbedrijven en begeleidt hen bij het vinden van nieuwe afzetmarkten.

In dit kader werkt BelgoFurn jaarlijks een actieprogramma uit, mede geruggesteund door Flanders Investment & Trade als strategische partner.

© DEKEYZER – JONAH SAMYN

© LS BEDDING

© NEYT NV

© DIAPAL

Highlights in de werking van BelgoFurn 2018 waren o.a. persacties gericht op de Franse, de Duitse en de Nederlandse markt, en de publicatie van de nieuwe Belgische Exportgids 2019 voor de internationale markten. Er was ook een beursbezoek aan de Stockholm Furniture Fair (februari 2018) om het Scandinavisch marktpotentieel te onderzoeken, een ledenreis naar de CIFF beurs Guangzhou gekoppeld aan de ontdekking van de Chinese meubelmarkt in Shanghai (maart 2018), een inspiratiereis naar Milaan met een bezoek aan Salone del Mobile en verkenning van de verscheidene designdistricten (april 2018), een groepsstand op de meubelbeurs Furniture China (september 2018), een voorbereidingsreis naar High Point, de Amerikaanse bakermat voor de meubelindustrie (oktober 2018), de verwelkoming van de buitenlandse bezoekers op de Internationale Meubelbeurs Brussel (november 2018) en een verkenningsreis met bezoek aan Mebel in Moskou (november 2018).

19

Houten constructie-elementen

© DEWAELE BOUWBEDRIJVEN

De productgroep Houten constructie-elementen omvat de industriële productie van deuren, ramen, parket, gelijmd gelamelleerde spanten, dakspanten, houtverduurzaming, houtskeletbouw en houtbouw.

ENKELE CIJFERS

804* 233

15 %

+5,3 %*

15 %

mio €

3.320 *Schatting op basis van gegevens 9 m 2018

BOUWEN MET HOUT: TALRIJKE VOORDELEN ÉN MOGELIJKHEDEN Bouwen met hout zit in de lift. Het aandeel houtbouw ten opzichte van traditionele woningbouw schommelt rond de 5 %. Houtskeletbouw kent al jaren een sterke opmars, en nieuwere technieken zoals CLT (Cross Laminated Timber) raken ook steeds meer ingeburgerd.

© LAMINATED TIMBER SOLUTIONS

20

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

Vaak denkt men hierbij in eerste instantie aan eerder kleinere bouwprojecten of verbouwingen. Maar dankzij verregaande innovatie binnen de houtverwerkende industrie worden de mogelijkheden van bouwen met hout steeds groter. Zo worden de technieken ook steeds meer ingezet voor grotere woonprojecten, utiliteits- of industriebouw, waarbij ook hoogbouw en het overbruggen van grote overspanningen tot de mogelijkheden behoren.

»

HOUT IS EEN NATUURLIJKE, HERNIEUWBARE

GRONDSTOF MET EEN VEEL LAGERE MILIEU-IMPACT IN VERGELIJKING MET ANDERE BOUWMATERIALEN. BOVENDIEN BIEDT BOUWEN MET HOUT NOG VEEL ANDERE VOORDELEN: ARCHITECTURALE VRIJHEID, LICHT GEWICHT, ENERGIEBESPAREND, GROTE BOUWSNELHEID, GOEDE AKOESTISCHE EIGENSCHAPPEN, HOGE BRANDVEILIGHEID... © UNILIN DIVISION FLOORING

In de marge van de driejaarlijkse vakbeurs Prowood 2018 organiseerde FSC België samen met partners Fedustria en Pixii op 23 oktober 2018 een seminarie ‘Bouwen met hout’. Bedoeling was de voordelen en de talrijke mogelijkheden van bouwen met hout in de kijker te zetten.

DE EUROPESE BOUWPRODUCTENVERORDENING: EEN PARCOURS MET VELE HINDERNISSEN Aan de grondslag van de CE-markering ligt de Europese Bouwproductenrichtlijn (nu -verordening), die aan bouwproducten een aantal essentiële eisen stelt. Het CE-merk garandeert dat een product aan deze eisen voldoet en fungeert dan als paspoort voor dit product binnen de Europese eengemaakte markt. Op heden is er een verplichting tot CE-markering voor:         

plaatmateriaal; dakspanten; houtskeletbouw; gesorteerd hout; buitenschrijnwerk zonder brandeigenschappen; houten vloeren; samengestelde balken; dakelementen; houten gevelbekledingen.

Momenteel is een herziening van de Europese Bouwproductenverordening in de maak, wat resulteert in veel onduidelijkheden en weinig vooruitgang op het gebied van CE-markering en harmonisatie. Zo is er nog steeds geen CE-markering mogelijk voor gewone en brandwerende binnendeuren. Vanuit Fedustria blijven wij hameren op een eengemaakte Europese markt voor bouwproducten, waarbij CE-markering de enige vereiste is.

Een vereenvoudiging van de CE-markering is wel wenselijk.

Maar hierover is nog geen eenduidigheid. Wat wij zeker niet willen, is een schrapping van de CE-markering en het overgaan tot een systeem met wederzijdse erkenning zoals Duitsland voorstelt. Dit zou enkel leiden tot meer onduidelijkheid en extra kosten voor conformiteitscontroles.

© D’HONDT INTERIEUR

© DE COENE PRODUCTS

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

21

© CONCEPTEXPO PROJECT SA

BINNENHUISKLIMAAT EN EMISSIES VAN BOUWMATERIALEN Op Europees vlak is de kwaliteit van de binnenlucht een hot topic. Onze federale overheid wenst hierin een sleutelrol te spelen, waarbij allerlei voorstellen over emissies van bouwmaterialen de revue passeren. Fedustria probeert via nauwe contacten met de administratie onzinnige voorstellen te schrappen en blijft erop wijzen dat het opnemen van niet-gezondheidsgerelateerde indicatoren in de klassenindeling van bouwproducten geen enkele meerwaarde heeft.

We blijven erbij dat enkel een Europese harmonisering mogelijk is.

Een mooie verwezenlijking is onze medewerking met het REACH-comité voor wat betreft formaldehyde, met de conclusie dat E1-panelen veilig zijn en dat eventuele hogere concentraties aan formaldehyde in het binnenhuismilieu eerder te wijten zijn aan allerlei activiteiten van de gebruiker zoals koken, het aansteken van kaarsen, het gebruiken van luchtverfrissers en alcoholvuurtjes. © EXTERIORLIVING.BE

22

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

Houten plaatmateriaal De productgroep Houten plaatmateriaal omvat de productiebedrijven van spaanplaten, MDF, OSB, multiplex en fineer. In het verlengde hiervan vindt men bedrijven gespecialiseerd in de plaatveredeling (bv. gefineerde of gemelamineerde platen, fineerparket, laminaatvloeren).

»

DE SECTOR VAN HET HOUTEN

PLAATMATERIAAL IS EEN HOOGTECHNOLOGISCHE SECTOR, MET INNOVATIE ALS DRIJVENDE KRACHT.

ONDERHEVIG AAN STRENGE REGELS Fedustria volgt alle nieuwe (Europese) regels van toepassing op de platenbedrijven van nabij op. Zo ook de omzetting van de BREF (‘best practices’) houten plaatmaterialen naar de Vlarem- en Waalse wetgeving en de eventuele aanvragen van afwijking.

Samen met de Europese federatie van houten plaatmateriaal, EPF, eist Fedustria dat er geen verdere beperkingen komen op het gebruik van houten plaatmateriaal in allerlei toepassingen. En dat plaatmateriaal, of producten eruit vervaardigd, die van buiten de Europese Unie worden ingevoerd, aan dezelfde strenge normen voldoen teneinde oneerlijke concurrentie te vermijden.

© PANIDUR BY DECRUY

23

GRONDSTOFBEVOORRADING CRUCIAAL De beschikbaarheid van houtgrondstof is een cruciaal element voor het voortbestaan van de productiebedrijven. Fedustria blijft zich dan ook verzetten tegen het gesubsidieerd verbranden van houtgrondstof via grootschalige biomassaprojecten.

ENKELE CIJFERS

36 3.004 1.659*

69 %

mio €

© UNILIN DIVISION PANELS

+2,5 %*

32 %

© ASTRATA BY DECOSPAN

*Schatting op basis van gegevens 9 m 2018

MEER AANDACHT VOOR DUURZAME HOUTPRODUCTIE Op initiatief van het Bosforum, bestaande uit experts uit de bos- en houtsector waaronder Fedustria, werd gewerkt aan een Toekomstvisie Bos en Samenleving. Deze definieert 11 beleidswerven die nu in de praktijk moeten worden omgezet.

Zo wordt onder meer ingezet op de ontwikkeling van een Vlaams beleid gericht op het versterken van duurzame houtproductie.

CASCADEGEBRUIK VAN HOUT Fedustria blijft pleiten voor een correcte cascadering van hout (eerst gebruik, dan hergebruik en recyclage, pas in laatste instantie verbranding) als basis voor een duurzaam biomassabeleid.

Fedustria volgt de herziening op van de Europese richtlijn inzake hernieuwbare energie (RED of Renewable Energy Directive) en gaat er prat op dat het energiebeleid in lijn moet zijn met de doelstellingen van de circulaire economie.

UNILIN DIVISION PANELS Bovendien wordt benadrukt dat hernieuwbare materialen, zoals hout, bijzondere aandacht verdienen binnen de circulaire economie, en minstens dezelfde kansen moeten krijgen als gerecycleerde materialen.

Op 17 januari 2018 nam het Europees Parlement een hele reeks amendementen aan, waarbij een aantal van onze kernpunten werden weerhouden. Die hebben te maken met aandacht voor marktverstoring, het respecteren van de afvalhiërarchie, gescheiden inzameling van (hout)afval en bevorderen van recyclage. Fedustria zal ook de volgende fases van de onderhandelingen van nabij opvolgen.

24

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

Houten verpakkingen

De productgroep Houten verpakkingen verenigt de producenten van kisten, paletten, stuwhout en kabelhaspels. Naast verpakkingen met gestandaardiseerde afmetingen, zoals de EPAL-paletten, wordt in deze sector veel maatwerk verricht. Ook zijn er bedrijven die grote machines veilig verpakken, stuwen en verzenden. Omdat hout hét herbruikbaar materiaal bij uitstek is, behoren ook heel wat herstellers van tweedehandsverpakkingen tot deze deelsector.

»

DE UITWISSELBAARHEID VAN HOUTEN

PALETTEN KENT EEN GROEIEND BELANG, MEDE DOOR DE TREND NAAR EEN CIRCULAIRE ECONOMIE EN EEN INTELLIGENTER GEBRUIK VAN MATERIALEN EN GRONDSTOFFEN.

© KEULEERS & CO

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

25

DE EPAL-PALET: DANKZIJ CONSTANTE KWALITEIT EEN VASTE WAARDE IN DE WERELDWIJDE LOGISTIEK De Europese vereniging EPAL e.V. (Düsseldorf, Duitsland) is verantwoordelijk voor de consistente kwaliteit van de EPAL-palet, de meest gebruikte standaardpalet ter wereld.

De organisatie is actief in meer dan 30 landen. Belgische bedrijven met een EPAL-licentie zijn aangesloten bij Belepal vzw, de Belgische vereniging van EPAL-palettenfabrikanten en -herstellers. De EPAL-palet staat voor goede kwaliteit, multi-inzetbaarheid in tal van sectoren (waaronder de voedingssector), en een systeem van uitwisselbaarheid, herstelling en recyclage.

De productie van EPAL-paletten blijft een goede indicator voor de algemene economische activiteit. Tijdens de eerste zes maanden van 2018 werden in België maar liefst 1.118.757 nieuwe EPAL-paletten geproduceerd, een stijging met 19 % in vergelijking met de eerste zes maanden van 2017. Het aantal herstelde EPAL-paletten steeg in dezelfde periode met 15,9 %. Er werden in totaal een kleine 680.000 paletten onder licentie hersteld.

ENKELE CIJFERS

64 1.069 40 %

438* mio €

+4 %*

8%

*Schatting op basis van gegevens 9 m 2018

© EPAL®

HOGERE HOUTPRIJZEN ZETTEN DE SECTOR ONDER DRUK De prijsindex van de Duitse federatie van houten verpakkingen, paletten en exportverpakkingen (HPE) toont een scherpe en onafgebroken stijging van de prijzen voor pallet- en verpakkingshout van midden 2016 tot begin 2018.

Ook in het tweede kwartaal van 2018 was een verdere stijging van de houtprijs merkbaar (palettenhout 12,8 % duurder dan in tweede kwartaal 2017, verpakkingshout 7 %).

De voornaamste reden hiervoor is de houtvraag: de economische activiteit veert op en daarmee ook de export van o.a. het betere verpakkingshout. Daarnaast speelde ook vertraging in het aanbod een rol: de bossen in de Baltische Staten, belangrijke producenten van verpakkingshout, waren eind 2017 vanwege overvloedige en langdurige neerslag lang niet toegankelijk voor de machines die bomen oogsten en afvoeren. Daardoor lopen de levertijden voor verpakkingshout in Europa op en is de beschikbaarheid beperkt. Er wordt niet verwacht dat de huidige trend op korte termijn zal worden omgebogen. De druk op fabrikanten van houten verpakkingen blijft dan ook hoog.

26

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

Andere producten van hout De veelzijdige productgroep Andere producten van hout omvat zowel de productie van kleine houten voorwerpen (houtdraaiwerk) als die van speeltoestellen, kaders en lijsten, borstels en penselen, muziekinstrumenten, lijkkisten…

»

DE HOUTSECTOR KENT OOK HEEL

WAT NICHEPRODUCTEN VOOR ZEER UITEENLOPENDE TOEPASSINGEN. VAAK ZIJN ZIJ ONDERWORPEN AAN STRENGE REGELGEVING, ZOALS BV. DE SPEELTOESTELLEN.

© DEKNUDT FRAMES

SPEELTOESTELLEN: VEILIGHEID BOVEN ALLES

© DEKNUDT MIRRORS

De groep Recreabel verenigt binnen Fedustria de producenten en leveranciers van speeltoestellen en andere producten voor de openbare ruimte. Omdat de veiligheid van speeltoestellen primordiaal is, bestaan er voor speelinfrastructuur zeer uitgebreide veiligheidsnormen. Recreabel volgt de Europese normalisatiewerkzaamheden dan ook van zeer nabij op.

Daarnaast onderhoudt de groep via de aangesloten experten nauwe contacten met de FOD Economie, die de inspecties inzake veiligheid van speeltoestellen op het terrein uitvoert.

27

ENKELE CIJFERS

63 562 n.b.

217*

© EUROPLAY NV

mio €

-2,2 %*

4%

*Schatting op basis van gegevens 9 m 2018

© BHOBO BRUSH – HOCHEPIED

28

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

BORSTELS: KWALITEIT EN SPECIALISATIE IN EEN HEVIG CONCURRENTIËLE MARKT Borstels kennen een zeer breed toepassingsgebied (bv. hygiëne/onderhoud, industrieel, artistiek…). De productie ervan is onderhevig aan sterke concurrentie uit lagelonenlanden. Om dit te counteren, zetten de Belgische borstelproducenten sterk in op kwaliteit en specialisatie. Dit vergt een nauwe opvolging van nieuwe regels, zeker voor borstels die in direct contact komen met voedingsmiddelen.

Al deze ontwikkelingen worden door de fabrikanten besproken binnen de groep Borstels van Fedustria, die traditiegetrouw samenkomt in de ‘borstelhoofdstad van België’, nl.

Izegem. Daar is ook – in de voormalige schoenenfabriek Eperon d’Or – het Borstelmuseum gevestigd, dat recentelijk volledig vernieuwd werd.

Houtinvoerhandel De groep Houtinvoerhandel groepeert houtinvoerders en agenten die instaan voor de wereldwijde aankoop en de invoer van ruw of half-afgewerkt hout. Aangezien een aantal van deze bedrijven ook aan houtverwerking doen, bestaat er vaak een directe link met de hout- en meubelproducenten.

© HOUT DE GROOTE

© LEMAHIEU & LEMPAN

DE TOEKOMST VAN DE HOUTSECTOR IS NAUW VERBONDEN MET DUURZAAM BOSBEHEER, INCLUSIEF DUURZAME HOUTOOGST, MET RESPECT VOOR MILIEU, MENS EN ECONOMIE IN DE PRODUCTIELANDEN ZELF. DOOR EEN AFZETMARKT TE CREËREN VOOR DUURZAAM (LEGAAL) TROPISCH HOUT, WORDT GEÏNVESTEERD IN DE LOKALE BEVOLKING EN HAAR ECONOMIE. OP DIE MANIER KAN DAADWERKELIJK DE STRIJD TEGEN ILLEGALE HOUTKAP WORDEN AANGEGAAN.

ENKELE CIJFERS

700 38

mio €

600

© CRAS WOODGROUP

EUROPESE HOUTVERORDENING EUTR De opvolging van de Europese Houtverordening (European Timber Regulation of EUTR) die de handel in illegaal hout en houtproducten op de Europese markt aan banden wil leggen, blijft een belangrijk topic. Essentieel hierbij is de uitwisseling van informatie en de samenwerking met relevante stakeholders om te werken aan een betere en uniforme implementatie van deze regelgeving. Fedustria blijft voorstander van meer controles op het terrein, op voorwaarde dat duidelijk is wat de overheid concreet van de bedrijven verwacht. Het ontbreken van duidelijke richtlijnen binnen de EUTR maakt namelijk dat alle lidstaten er hun eigen invulling aan geven. Fedustria pleit voor een gelijk speelveld en is tevens pro uitbreiding van het toepassingsgebied van de EUTR naar alle houten producten.

29

© CARPENTIER

FLEGT In 2005 lanceerde de Europese Unie haar FLEGT-actieplan (Forest Law Enforcement, Governance and Trade), een vrijwillig systeem dat ervoor moet zorgen dat vanuit de deelnemende landen enkel legaal geoogst hout naar de EU wordt verscheept. Een belangrijk voordeel van het FLEGT-systeem is dat houtproducten met FLEGT-vergunning automatisch voldoen aan de verplichtingen die voortvloeien uit de Europese Houtverordening EUTR. Er moeten voor deze houtproducten m.a.w. geen bijkomende inspanningen geleverd worden om de legaliteit ervan te bewijzen. Fedustria organiseerde op 12 september 2018 een seminarie over FLEGT-hout uit Indonesië.

CARREFOUR INTERNATIONAL DU BOIS 2018: STERKE BELGISCHE AANWEZIGHEID Meer dan 50 Belgische houtbedrijven (verwerkers en invoerders) namen van 30 mei tot 1 juni 2018 deel aan de tweejaarlijkse houtvakbeurs ‘Carrefour International du Bois’ in het Franse Nantes. Op woensdagavond 30 mei 2018 organiseerde de groep Houtinvoerhandel van Fedustria er een druk bijgewoond netwerkevent.

30

© LDCWOOD

Fedustria in actie © VANDENBERGHE

INTERNATIONALE HANDEL TO BREXIT OR NOT TO BREXIT Reeds in 2018 wierp de Brexit zijn schaduw vooruit. Immers, door het geplande uittreden van het Verenigd Koninkrijk uit de Europese Unie op 29 maart 2019 slopen grote onzekerheden in de Britse economie. Bovendien incasseerden de Britse consumenten een koopkrachtverlies als gevolg van de forse muntontwaarding van het Britse pond na het Brexit-referendum van 23 juni 2016. In de loop van 2018 werd het steeds duidelijker dat de exit van het VK uit de EU één grote vergissing was… maar het partijpolitieke gevecht haalde het op ’s lands belang.

Fedustria heeft op verschillende wijzen geprobeerd om de decision makers te beïnvloeden, o.m. door deelname aan een VBO-missie naar Londen met bezoek aan 10 Downing Street op 25 en 26 maart 2018. Hallucinant is dat bij het ter perse gaan van dit jaarverslag (eind februari 2019) er nog altijd geen zekerheid was over welke Brexit er nu op 29 maart 2019 zou komen.

Omdat het aanvankelijk onwaarschijnlijk geachte scenario van een ‘no deal’ – uitstap uit de EU zonder akkoord – steeds realistischer wordt, worden sinds eind 2018 de bedrijven grondig geïnformeerd en gesensibiliseerd over een ‘no deal’-scenario.

Fedustria werkt hierbij o.a. nauw samen met de Haven van Zeebrugge, waar een heleboel trafiek van en naar het VK loopt.

De gezamenlijke doelstelling was en is om zelfs bij een ‘no deal’ de handel zo vlot mogelijk te laten verlopen, en de Britse klanten nagenoeg evengoed te kunnen bedienen als vóór de Brexit.

Reeds op 25 mei 2018 organiseerde Fedustria een infosessie ‘Douane-update’ met aandacht voor o.a. de gevolgen van de Brexit, en op 15 februari 2019 organiseerde Fedustria in samenwerking met Flanders Investment and Trade (FIT) een seminarie om alle aspecten van een ‘no deal’, zoals nieuwe douaneformaliteiten en btw-implicaties, toe te lichten. Hetzelfde gebeurde al eerder in een overleg met de top van de Douane op het kabinet van minister van Financiën Alexander De Croo op 16 januari 2019.

FOTO’S: © FEDUSTRIA

Fa Quix (Fedustria), Bernard Gilliot (VBO-voorzitter), Luc Billiet (Group Lefevere Industries en toenmalig voorzitter van Fedustria) en Jean Eylenbosch (Coca-Cola en toenmalig voorzitter van Fevia) in Downing Street 10.

Joachim Coens (CEO Haven van Zeebrugge) en Fa Quix (Fedustria).

Kristian Vanderwaeren, administrateur-generaal van de Douane, en Alexander De Croo, Vice-eersteminister en minister van Financiën en Ontwikkelingssamenwerking.

HANDELSAKKOORDEN Vrijhandel biedt extra kansen op export (en import). Daarom sluit de Europese Unie regelmatig vrijhandelsakkoorden af. Zo goed als alle bepalingen van het akkoord met Canada, bekend als CETA, worden sinds 21 september 2017 voorlopig toegepast. De eerste resultaten zijn veelbelovend met een gemiddelde toename van de EU-Canada-handel met 10 %. De Canadese ambassadeur in België/Luxemburg, Olivier Nicoloff, zegt daarover “CETA neemt zowat alle barrières weg, zeker de tarifaire.

Daarom zeg ik altijd dat dit vrijhandelsakkoord vooral de kmo’s langs beide zijden van de oceaan meer exportmogelijkheden biedt.” Op 1 februari 2019 is de economische partnerschapsovereenkomst tussen de EU en Japan, een land dat 127 miljoen inwoners telt, in werking getreden.

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

31

DUURZAAMHEID EN CIRCULAIRE ECONOMIE FEDUSTRIA HERNIEUWT ENGAGEMENT IN MILIEUBELEIDSOVEREENKOMST “AFGEDANKTE VOERTUIGEN” Op het Autosalon dat van 12 tot 21 januari 2018 op de Heizel plaatsvond, werd een nieuwe milieubeleidsovereenkomst “afgedankte voertuigen” ondertekend door zowel de gewestelijke ministers van Leefmilieu als door de betrokken federaties, zoals ze werd voorbereid door Febelauto vzw, de beroepsorganisatie die de recyclage van afgedankte voertuigen effectief in praktijk brengt.

© TRIPTYQUE Fa Quix ondertekent de Milieubeleidsovereenkomst namens Fedustria.

© VELDEMAN BEDDING

FEBELIEC OP DE RAAD VAN BESTUUR VAN FEDUSTRIA

© FEDUSTRIA (vlnr) Rudy De Lathauwer (Denderland-Martin nv en bestuurder van Fedustria), Francis Verstraete (Groep Masureel Veredeling nv en sinds 27 maart 2019 voorzitter van Fedustria) en Peter Claes (directeur-generaal van Febeliec).

FEDUSTRIA ONDERTEKENT “INDUSTRY STATEMENT” WWF In april 2018 lanceerde WWF België haar “Industry Statement” voor het opnemen van alle houtproducten onder de Europese Houtverordening EUTR. Dit initiatief kadert binnen de publieksconsultatie die liep van eind januari tot eind april, en waarbij Europa de mening van alle stakeholders vroeg over het toepassingsgebied van de Europese Houtverordening, die inmiddels vijf jaar in werking is. Net zoals een aantal van onze leden-houtinvoerbedrijven, ondertekende Fedustria dit statement.

De Raad van Bestuur van Fedustria mocht op 13 juni 2018 Peter Claes, directeur-generaal van Febeliec, verwelkomen.

Febeliec is de beroepsorganisatie van de grote industriële energieverbruikers in ons land. Fedustria maakt deel uit van Febeliec onder het motto: ‘Samen sterker’. De doelstelling is om een zo goed mogelijke marktwerking in de energiesector te garanderen waardoor competitieve prijzen ontstaan, en een zekerheid in energiebevoorrading, met respect voor de klimaatdoelstellingen.

Het Industry Statement stelt: “Maart 2018 markeert de 5de verjaardag van de EU-houtverordening: het is dus het uitgelezen moment om de effectiviteit van de Verordening te vergroten door de lijst van producten die onder de EUTR vallen verder uit te breiden. We dringen er bij de Belgische vertegenwoordiger in de EUTR-expertengroep en de Europese Commissie op aan om de huidige herziening aan te grijpen om tot een sterke EUTR te komen die de illegale handel van hout zal stoppen. Willen we in de toekomst hout blijven gebruiken zonder de wereldwijde bosbestanden in gevaar te brengen, dan heeft de Europese markt nood aan een visie die staat voor een alomvattende, legale en verantwoorde handel van hout.”

DE EUROPESE HOUTVERORDENING EUTR: INFOSESSIE IN SAMENWERKING MET DE FOD LEEFMILIEU De Europese Houtverordening EUTR is sinds 2013 van kracht. Tot medio 2017 controleerde de bevoegde Belgische overheid slechts sporadisch de naleving van deze verordening. Met het in dienst treden van bijkomende inspecteurs eind 2017, en mede onder druk van Europa, is hierin verandering gekomen. In samenwerking met de Federale Overheidsdienst Leefmilieu, organiseerde Fedustria op 25 september 2018 een talrijk bijgewoonde infosessie over de EUTR. Doel van deze sessie was de bedrijven te informeren over wat concreet verwacht wordt van de operatoren; dit zijn bedrijven die als eerste hout of houtproducten op de Europese markt brengen. De onduidelijkheid blijft evenwel groot; wel duidelijk is dat de EUTR ook de volgende jaren bovenaan onze agenda zal staan.

32

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

© VINCENT SHEPPARD

HET FLEGT-SYSTEEM VOOR HOUT EN HOUTPRODUCTEN UIT INDONESIË Het FLEGT-systeem voor hout en houtproducten uit Indonesië garandeert de legaliteit van deze producten en is sinds 2016 in voege. Op 12 september 2018 vond in Gent, op uitnodiging van de ambassade van Indonesië, een seminarie plaats waarbij zowel de voordelen, maar meer nog de uitdagingen, van FLEGT besproken werden. Dit seminarie werd gevolgd door een bedrijfsbezoek met een Indonesische delegatie aan Denderwood en Vandecasteele.

© FEDUSTRIA Derde persoon van links is de h. Yuri O. Thamrin, ambassadeur van Indonesië, geflankeerd door Filip De Jaeger (Fedustria) en Koen De Witte (CEO Altripan).

FAKTORY INFINI, DECEMBER 2018, KORTRIJK

© FEDUSTRIA Rechts mede-initiatiefneemster van FaKtory Infini Julie Lietaer (CSO van garenproducent ESG) en links Jean-Patrice Gros (Managing Director van Northern Europe & UK Lectra) tijdens het debat op het B2B-event.

Van 6 tot 9 december 2018 was het complex Hangar K in Kortrijk het centrum van bruisende circulaire textielinitiatieven. Hangar K is een co-creatiehub waar starters, groeibedrijven en gevestigde ondernemingen elkaar als partners ondersteunen om hun business level te overstijgen. Het was dan ook de uitgelezen plek om FaKtory Infini te organiseren. “Factory hoe?”. Gedurende vier dagen konden vakmensen uit de textiel- en kledingsector én het grote publiek kennis maken met dit eco-fashion en lifestyle event. Niet zomaar een event, wel één dat inzet op het creëren van een lokale circulaire mode- en textielindustrie.

GREEN DEAL CIRCULAIR AANKOPEN Het project ‘Green Deal Circulair Aankopen’ dat op initiatief van Vlaams minister Joke Schauvlieghe werd opgestart, kende van bij het begin een grote belangstelling: meer dan 160 aankopers (zowel overheid als privé) engageerden zich om in de loop van de komende twee jaar twee circulaire aankoopprojecten uit te werken. Naast de aankopers zijn er meer dan 60 organisaties die zich als ‘facilitator’ opwierpen om de aankopers hierbij bij te staan.

Ook Fedustria engageerde zich om binnen deze Green Deal op te treden als facilitator. Voor wat betreft de Fedustria-sectoren, zijn vooral volgende thema’s relevant:  circulair aankopen van textiel: dit gaat hoofdzakelijk over werkkledij;  circulair aankopen van kantoorinrichting: denk hierbij o.a. aan het leasen van meubelen en kantoorstoelen, het verlengen van de levensduur van meubilair, refurbishment, besparing materialen…

MVO-PROJECT FEDUSTRIA #VERDUURSAMEN Met het project #VerduurSamen, dat liep van december 2016 tot eind november 2018, greep Fedustria de kans om een aantal verdere stappen te zetten inzake ‘Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen’. Het project richtte zich tot de Vlaamse hout- en meubelbedrijven, met als doel een stappenplan uit te werken dat bedrijven begeleidt bij de invoering en borging van een MVO-beleid. Het eindresultaat is een online tool, beschikbaar via de website van Fedustria: www.fedustria. be/projecten/over-verduursamen/online-tool.

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

33

SAMEN-WERKEN VOOR EEN STERKER NETWERK FEDUSTRIA ONDERTEKENT EEN NIEUWE SAMENWERKINGSOVEREENKOMST MET VOKA Op 18 juni 2018 ondertekende Fedustria, net als andere sectorfederaties zoals Agoria, essenscia en Fevia, een nieuwe samenwerkingsovereenkomst met VOKA. Daarmee werd het ‘Vlaams Werkgeversplatform’ officieel gestart.

Het ‘Vlaams Werkgeversplatform’ wil een draaischijf zijn voor samenwerking tussen VOKA en de deelnemende sectorfederaties op basis van een vereenvoudigde structuur, waarbij de huidige bestaande werkgroepen worden gerationaliseerd. Met de bijdragen van de federaties en VOKA zullen gemeenschappelijke studies of acties worden gefinancierd.

De Raad van Bestuur van Fedustria gaf op 13 juni groen licht om als Fedustria toe te treden tot dit platform. Samen met Agoria, essenscia en Fevia zien we ons alvast als de trekkers rond industrieel beleid in dit kader.

© STUDIO DANN Filip De Jaeger ondertekent de samenwerkingsovereenkomst met VOKA namens Fedustria.

JAARLIJKSE WERKLUNCH TUSSEN FLANDERS INVESTMENT & TRADE (FIT) EN FEDUSTRIA

© FEDUSTRIA (vlnr) Jean-Claude Neirynck (Evan nv), Filip De Jaeger (Fedustria), Claire Tillekaerts (FIT) en Kevin Snyders (Fedustria/BelgoFurn).

VLAAMSE WERKGEVERS OVERHANDIGEN STEMMANIFEST – FEDUSTRIA MEE AAN TAFEL

Op 19 februari 2018 vond de jaarlijkse ontmoeting plaats tussen Fedustria en Flanders Investment & Trade (FIT).

Deze ontmoeting past in een jarenlange succesvolle samenwerking tussen beide organisaties. In oktober 2017 werd een nieuw strategisch partnerschap afgesloten tussen FIT en Fedustria voor de duur van vijf jaar. FIT heeft met zeventien organisaties zo’n strategisch partnerschap afgesloten, waaronder dus Fedustria.

Tijdens de jaarlijkse ontmoeting werd nader ingegaan op de exportresultaten van 2017 en de vastgestelde knelpunten. Tevens werden de vele acties overlopen die Fedustria in 2018 plant ter bevordering van de export, vooral voor de drie grote productgroepen: meubel, interieurtextiel en technisch textiel.

Op 12 november 2018 organiseerde VOKA samen met sectorfederaties Fedustria, Agoria Vlaanderen, Comeos Vlaanderen, essenscia vlaanderen, Fevia Vlaanderen en de Vlaamse Confederatie Bouw een ontbijtoverleg over STEM. Samen met de onderwijskoepels en onderwijsexperts uit het Vlaams Parlement werd er nagedacht over de toekomst van STEM. Hiertoe overhandigden de werkgeversorganisaties een manifest met 20 concrete aanbevelingen. Met dit STEM-manifest willen ze de kwaliteit en instroom in het STEM-onderwijs versterken.

STEM staat voor Science, Technology, Engineering and Mathematics, of kortweg ‘de exacte wetenschappen’.

De bedoeling is om meer leerlingen en studenten in die studierichtingen te krijgen, omdat daar zeer veel vacatures voor zijn in het bedrijfsleven.

34

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

© VOKA VOKA met 6 sectorfederaties, waaronder Fedustria, overlegt met het Vlaamse onderwijsmiddenveld en de Vlaamse politici over méér STEM in het onderwijs.

JONGERENCLUB Een meerderheid van bedrijven die actief zijn in de textiel-, hout en meubelindustrie, en houtinvoerhandel zijn familiebedrijven. Wie familie zegt, zegt ook familiale opvolging. Op dit ogenblik staat een nieuwe jonge generatie klaar om het roer over te nemen in het bedrijfsmanagement.

© FEDUSTRIA

Om die groep van jonge ondernemers te introduceren in de werking van de beroepsorganisatie, maar vooral ook om met elkaar kennis te maken en van elkaar te leren, heeft Fedustria in 2016 de Jongerenclub XYZ opgericht voor de jonge aankomende ondernemers in onze industrie.

In principe worden een tweetal activiteiten per jaar georganiseerd.

© SAREZE

In 2018 was er vooreerst op 14 maart een Master Class over Lean Management. Een tweede specifieke jongerenactiviteit vond plaats op 21 juni: een interactieve sessie over de nieuwe technologie Blockchain. En op 7 december kregen de leden van de Jongerenclub een VIP-ontvangst tijdens het bedrijfsbezoek bij Van Hoecke in Sint-Niklaas, een toonaangevend voorbeeld van Factory of the Future .

ALGEMENE VERGADERING FEDUSTRIA 2018 IN WAREGEM De jaarlijkse Algemene Vergadering van Fedustria vond plaats op 28 maart 2018 in de HippoLoggia in Waregem. Voorzitter Luc Billiet en vicevoorzitter Francis Verstraete mochten zo’n 220 personen verwelkomen, lidbedrijven en genodigden. De gasttoespraak werd gegeven door vicepremier Alexander De Croo.

Voorzitter Luc Billiet hield de slottoespraak met enkele aanbevelingen voor het te voeren overheidsbeleid. © STUDIO DANN Bernard Thiers (Unilin), Felix Billiet (Treetop Asset Management), Ludovic Billiet (Lefevere Group-Oak Fever) en Louis Vandecasteele (Vandecasteele Houtimport).

© DRISAG OFFICE INSPIRATORS

© FEDUSTRIA Fedustria-voorzitter Luc Billiet spreekt de talrijk aanwezige leden en genodigden toe.

BEDRIJVEN GERICHT INFORMEREN! Om de bedrijven up-to-date te houden in de snel wijzigende wetgevingen organiseerde Fedustria verschillende gerichte infosessies. U las al over Brexit- en douaneseminaries, over leefmilieu…, maar zeer grote belangstelling was er ook voor twee sociale infosessies, één over pensioenen en één over de sociale actualiteit. En daarnaast niet te vergeten de infosessie over ‘Nieuwe steunmaatregelen en fiscale stimuli in Vlaanderen’.

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

35

PROMOTIE © LEDA COLLECTION

PROMOTIECAMPAGNES OP TV Om de kwaliteit en de verscheidenheid van onze moderne textiel-, hout- en meubelbedrijven onder de aandacht van het grote publiek te brengen, werkt Fedustria samen met o.a. Kanaal Z, en met regionale TV-zenders (West- en Oost-Vlaanderen). In 2018 werd met EROV (Economische Raad voor Oost-Vlaanderen) een zevendelige reeks filmpjes gemaakt samen met ca. 15 textiel- en modebedrijven gevestigd in Oost-Vlaanderen. Thema’s zoals duurzaamheid, design, lokale verankering, bescherming, innovatie en vakmanschap werden daarbij uitgebreid geïllustreerd.

HOUT GEEFT ZUURSTOF

WWW.HOUTGEEFTZUURSTOF.BE

Hout Geeft Zuurstof is een campagne van Fedustria ter promotie van het gebruik van hout en houten producten. De vervolgcampagne werd gelanceerd in mei 2018. De hoofddoelstelling is bewustzijn creëren over de voordelen van hout en houten producten. Om een breed publiek te bereiken, wordt Facebook als primair kanaal gebruikt. De posts verwijzen naar de website van Hout Geeft Zuurstof, leden van Fedustria en andere interessante websites om onze doelgroep al op de goede weg te zetten. De boodschap wordt ook via advertenties op social media verspreid. Een tweede doel is om de conversatie rond hout en houten producten aan te wakkeren en mensen te overtuigen om meer te kiezen voor dit materiaal.

17.000 BEZOEKERS VOOR FLAX DNA! LINNEN LEEFT! IN BRUGGE FLAX DNA, de expositie rond vlas en linnen die in het weekend van 26 tot 28 mei 2018 plaatsvond in het Belfort van Brugge, wist op drie dagen tijd maar liefst 17.000 geïnteresseerde bezoekers te lokken. Op 25 mei 2018 werd de expo FLAX DNA officieel geopend door Vlaams minister-president Geert Bourgeois.

© FLAX DNA Sarah Popelier (Libeco), minister-president Geert Bourgeois, Mark Vervaeke en scenograaf Kathleen Claerhout.

36

© SOFABED

© MINTJENS GROUP

Focus op sociaal GEEN INNOVATIE ZONDER NIEUW TALENT

»

DE SECTOR EN ZIJN OPLEIDINGSCENTRA NEMEN ZELF HET HEFT IN HANDEN OM TALENT TE VINDEN EN OP TE LEIDEN.

© LABONORM

KRAPTE OP DE ARBEIDSMARKT REMT DE GROEI VAN BEDRIJVEN Allicht was 2018 het jaar met de grootste krapte op de arbeidsmarkt sinds de ‘Gouden Jaren Zestig’. Talent is bijzonder schaars geworden. Op alle functieniveaus deed zich een tekort voor. Sommige bedrijven maakten zelfs gewag van uitstel van investeringen totdat de juiste mensen gevonden werden om de nieuwe productielijnen effectief te doen draaien.

De grootste problemen stelden zich op het vlak van hooggeschoold personeel, vooral in de STEM-richtingen (Science, Technology, Engineering and Mathematics). Die zijn nodig om de noodzakelijke transformatie via innovatie succesvol te realiseren.

Fedustria heeft samen met andere sectorfederaties en VOKA op 12 november 2018 een STEM-manifest overhandigd aan de Vlaamse onderwijsexperts uit het Vlaams Parlement en aan de vertegenwoordigers van de onderwijskoepels.

© MECAM GROUP

DUAAL LEREN Fedustria heeft de plannen van de Vlaamse regering m.b.t. duaal leren mee onderschreven en werkt via de sectorale partnerschappen actief mee aan de uitrol ervan in Vlaanderen en in onze sectoren in het bijzonder. In september 2018 zijn de eerste leerlingen gestart in de duale opleiding interieurbouwer en de opleiding CNC-houtbewerkingsmachines. In 2019 worden de opleidingen meubelstoffeerder, decor- en standenbouwer, daktimmerman en schrijnwerker houtbouw in de duale leertrajecten ingericht. Voor textiel is er ook een dossier in voorbereiding (wever) en in beide sectoren kunnen ondernemingen zelf leerlingen onthalen in opleidingen logistiek, elektromechanica, elektrische installaties…

© MATHY BY BOLS

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

37

JOBSDEAL, MAAR VOORAL SECTORALE OPLEIDINGEN WERPEN RESULTATEN AF De federale regering wilde mee een oplossing aanreiken met de zogenaamde ‘jobsdeal’, aangevuld met maatregelen van de gewestregeringen. Maar daarmee vang je geen vis in een vijver die is leeggevist. Daarom hebben de sectoren zelf het heft in handen genomen. Gelukkig beschikken zij daarbij over zeer efficiënte instrumenten, zoals de sectorale opleidingscentra Cobot voor de textielsector, en Woodwize voor de hout- en meubelsector. ‘De werknemers die we hebben sterker maken’, is daarbij de leidraad. © DC CARPETS

De sectorale opleidingen blijven inderdaad zeer succesvol.

Onder regie van Cobot hebben 4.787 werknemers uit meer dan 200 textielbedrijven een opleiding gevolgd (voorlopig cijfer voor 2018). Onder regie van Woodwize hebben 3.221 werknemers uit meer dan 500 bedrijven, dus heel veel kmo’s, een opleiding gevolgd (cijfer voor 2018).

In textiel werd het jongerenproject voortgezet samen met de federale overheidsdienst FOD Waso: in totaal werden zo ruim 300 jongeren naar een textielopleiding en -job toegeleid.

© KREAMAT®

Een aandachtspunt blijft de omvorming van het systeem van het Betaald Educatief Verlof naar het nieuwe Vlaamse Opleidingsverlof. Die omvorming zet sterk in op de digitalisering van het systeem dat zal leiden tot minder administratieve last voor ondernemingen. Mede dankzij de tussenkomsten van Fedustria zal het opleidingsverlof ook aangewend kunnen worden voor beroepsspecifieke competenties zoals die nu worden aangeleerd onder het succesvolle onthe-job opleiden in de houtsectoren en het werkplekleren in de textielsector.

ONDERWIJS – DUAAL LEREN Er werd doelgericht promotie gemaakt om jongeren aan te trekken voor het technisch onderwijs, via promotie op events, jobbeurzen, techniekacademies, en andere activiteiten.

Voor ‘hout en meubel’ gebeurt dit mede door het magazine ‘Hout Vasthouden mag!’ voor alle leerlingen in het houtonderwijs. In Vlaanderen volgen nu bijna 8.000 leerlingen secundair onderwijs in het studiegebied Hout. In het hoger onderwijs zijn er 460 studenten ingeschreven voor de bacheloropleiding Houttechnologie.

In het textielonderwijs is het aantal leerlingen en studenten zeer beperkt. Op secundair niveau telt Vlaanderen nog maar één school (PTI Kortrijk) waar leerlingen textiel kunnen volgen. In het hoger onderwijs is vooral de artistieke opleiding Textielontwerp in trek. Hoopgevend is de bescheiden toename van het aantal studenten voor de professionele bacheloropleiding Textieltechnologie (27) in HoGent. Ook het aantal universiteitsstudenten die opteren voor Textiel stijgt (20).

38

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

KOSTENBEWUST BELEID EN TAXSHIFT HELPT Hoe we het ook draaien of keren, de kost van het ondernemen blijft een cruciale factor om succesvol te zijn in de internationale concurrentiestrijd. Dat de kost van arbeid in België bij de hoogste ter wereld is, is algemeen bekend.

Dat dwingt bedrijven tot hoge productiviteit, hoge kwaliteit, topinnovatie en zelfs tot nieuwe business modellen. Om zoveel mogelijk arbeid hier te houden, moet de arbeidskost kostencompetitief zijn, en dat minstens ten opzichte van onze directe concurrenten uit de buurlanden. Dankzij de (herziene) wet van 1996 op het concurrentievermogen wordt daar nauwlettend op toegezien. Bovendien werd de zogenaamde ‘taxshift’ verder uitgevoerd, een over jaren uitgesmeerde operatie van lastenverlaging en koopkrachtverbetering. In 2018 kon dankzij inspanningen van Fedustria de lastenverlaging voor ploegen- en nachtarbeid annex volcontinu verbeterd worden. Het is echter duidelijk dat de huidige techniek van lastenverlagingen via fiscale weg zijn grenzen bereikt heeft, waardoor de bedrijven nog steeds een deel van deze lastenverlagingen op ploegen- en nachtarbeid niet kunnen toepassen.

Conjunctuur DE BELGISCHE TEXTIELINDUSTRIE IN 2018 Activiteitsdaling bleef beperkt niettegenstaande woelig vaarwater

© EMPIRE CARPETS INTERNATIONAL NV

TEXTIELACTIVITEIT GING VERDER ACHTERUIT De textielomzet daalde in 2018 met ca.

1,5 % t.o.v. 2017 (op basis van negen maanden). De afzetprijzen bleven gemiddeld nagenoeg stabiel (-0,6 %).

Zowat de helft van de productgroepen binnen textiel kenden een omzetdaling. Tapijt, de op één na grootste productgroep, verloor 7,3 % omzet. De omzet van de synthetische en kunstmatige vezels en filamentgarens ging 3 % achteruit, en de omzet van de textielveredeling kwam 1,3 % lager uit. Zowat stabiel bleef de omzet bij de weefsels (+0,5 %) en de gebreide stoffen (+0,6 %).

Technisch textiel, de grootste productgroep, kende een stijging van de omzet met 1,6 %.

Opvallend is de omzetstijging met 11,6 % bij de voorbereiding en spinnerijen. Deze stijging komt hoofdzakelijk van de vlasvezelvoorbereiding, die strikt genomen niet tot de textielindustrie behoort, maar wel in dezelfde nacecode als de garens opgenomen is. © B.I.C.-CARPETS

39

ONDERNEMERSVERTROUWEN VRIJ STABIEL MET VERSLECHTERING NAAR JAAREINDE TOE De synthetische conjunctuurcurve in de textielindustrie, die het ondernemersvertrouwen meet, bleef tijdens de eerste negen maanden van 2018 vrij stabiel. In het vierde kwartaal van 2018 en vooral begin 2019 kende de brutocurve evenwel een daling.

© ASSOCIATED WEAVERS

SYNTHETISCHE CONJUNCTUURCURVE IN DE TEXTIELNIJVERHEID (EXCL. CONFECTIENIJVERHEID) Seizoengezuiverde en afgevlakte reeks Seizoengezuiverde brutoreeks 10

0

-10

-20

-30 2014

2015

2016

2017

2018

2019 Bron: NBB

© ANNABEL TEXTILES

40

© SIRRIS/SLC-LAB – FLAXCO ® BY FLIPTS & DOBBELS

© GRANDECO WALLFASHION

GLOBALE TEXTIELUITVOER KENDE LICHTE STIJGING NIETTEGENSTAANDE DALING VAN BELANGRIJKE PRODUCTGROEPEN De textieluitvoer (inclusief doorvoer) kende tijdens de eerste tien maanden van 2018 een beperkte stijging met 1,4 %, terwijl de invoer nagenoeg stabiel bleef (-0,3 %). Het surplus op de textielhandelsbalans steeg tot 2,7 miljard euro (tien maanden 2018).

Zo’n 21 % van de totale textieluitvoer bestaat uit technisch textiel dat een stijging van de uitvoer kende met 3,7 %.

Interieurtextiel, met een aandeel van 19 % de tweede belangrijkste productgroep wat de uitvoer van Belgisch textiel betreft, kende een daling van de uitvoer met 5,1 %. Tapijten (63 % van de uitvoer van interieurtextiel) daalde met 4,8 %.

Meubel-, deco- en matrasbekledingsstoffen, die zo’n 16 % innemen van de uitvoer van interieurtextiel, kenden een daling met 9,2 %. Huishoudtextiel (zoals bed-, bad-, keuken- en tafellinnen) neemt 19 % in van de uitvoer van interieurtextiel en bleef min of meer op peil (+0,7 %).

© MISTRAL HOME

De uitvoer van garens kon min of meer gehandhaafd blijven op quasi hetzelfde niveau van 2017 (-0,8 %). Weefsels hoofdzakelijk voor kleding en gebreide stoffen kenden een daling van de uitvoer met respectievelijk 10,3 % en 4,3 %.

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

41

BREXIT WERPT ZIJN SCHADUW VOORUIT Zo’n 86 % van de totale textieluitvoer is bestemd voor de EU-markt. Deze bleef met +0,7 % tijdens de eerste tien maanden van 2018 vrij stabiel, hetgeen blijkt uit onze drie belangrijkste afzetmarkten: Frankrijk (+0,8 % met een aandeel van 23,4 % de belangrijkste exportmarkt), gevolgd door Duitsland (+0,6 %) en Nederland (+0,5 %).

De uitvoer naar het Verenigd Koninkrijk (aandeel van 12 %) daalde met 4,1 %. Het Verenigd Koninkrijk zakte daardoor van de derde naar de vierde plaats. De Britse markt is de belangrijkste exportmarkt voor interieurtextiel. Eén vierde van de Belgische tapijtuitvoer gaat naar het Verenigd Koninkrijk. Voor meubelstoffen is dit zelfs bijna een derde.

Door het zwakke pond en de gedaalde Britse consumptie verloor de Belgische tapijtindustrie 6,7 % omzet op de Britse markt (eerste tien maanden van 2018). De leveringen van Belgische meubelstoffen ging er met 12,3 % achteruit.

TEXTIELUITVOER NAAR VERRE MARKTEN VERTOONT UITEENLOPEND BEELD

© VERILIN – PIET-ALBERT GOETHALS

De textieluitvoer buiten de EU steeg met 6,0 %. De evolutie loopt evenwel uiteen afhankelijk van de regio. Markten waarnaar de textieluitvoer steeg waren Oost-Europa (+3,4 %; maar Rusland - 1,5% en Oekraïne +15,9 %), Noord-Amerika (+5,4 %; VS +5,3 % en Canada +6,5 %), Latijns-Amerika (+4,3 %; Brazilië -5,0 % en Chili +8,5 %), Afrika (+11,7 %; Tunesië +4,3 %) en het Verre Oosten (+19,6 %; China +33,3 %). Een daling werd genoteerd naar West-Europa buiten de EU (-5,7 %; Turkije -8,2 %), Midden-Oosten (-7,0 %; VAE -7,1 % maar Israël +7,1 %) en Oceanië (- 4,8 %; Australië -5,6 %).

China blijft met een aandeel van 14,5 % de belangrijkste leverancier van textiel op onze markt. Het kon tijdens de eerste tien maanden van 2018 de invoer nog met 4 % opdrijven.

© CREATUFT

42

© ITC

© MODULYSS®

LAGERE BEZETTINGSGRAAD LEIDT TOT DALING INVESTERINGEN De bezettingsgraad van de productiecapaciteit viel terug van 77,9 % in 2017 naar 73,5% in 2018. Dit niveau is evenwel nog steeds behoorlijk in vergelijking met de periode 2008-2014, toen de bezettingsgraad onder 70 % zakte. Na een forse investeringstoename in 2016, daalden de investeringen in 2018 voor het tweede jaar op rij (-16,2 % negen maanden 2018).

© JULES CLARYSSE NV

TOENAME TEWERKSTELLING In 2018 steeg de tewerkstelling in de textielindustrie met 0,8 % tot een totaal van 19.726 werknemers. Sinds 2015 blijft de tewerkstelling in de Belgische textielindustrie op peil.

EVOLUTIE VAN DE OMZET PER PRODUCTGROEP IN MILJOEN EURO

9 m 2017

9 m 2018 *

9 m 18/17

Garens (incl. voorbereiding)

184,8

206,3

+11,6 %

Weefsels

391,3

393,2

+0,5 %

Textielveredeling

134,2

132,5

-1,3 %

1.046,4

969,9

-7,3 %

366,7

355,8

-3,0 %

48,3

48,6

+0,6 %

Technisch textiel en overige

1.167,0

1.185,1

+1,6 %

TEXTIELINDUSTRIE **

3.338,7

3.291,4

-1,4 %

Tapijten Synthetische en kunstmatige vezels en filamentgarens Gebreide stoffen

* **

Voorlopige gegevens Textielindustrie nace 13 + 20.60

Bron: FOD Economie, BTW-aangiften

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

43

Conjunctuur DE BELGISCHE MEUBEL- EN HOUTINDUSTRIE IN 2018 Moeilijke marktomstandigheden, maar vertrouwen in de toekomst

DE MEUBELINDUSTRIE © MEUBELFABRIEK THEUNS

OMZET LICHT ACHTERUIT De meubelomzet daalde in 2018 met ca. 1,5 % in waarde (tot 1,565 miljard euro) en met 3,3 % in volume (negen maanden). In het woonmeubilair was er een omzetdaling van 4,7 %. De kantoor- en winkelmeubelen verloren 1,1 % omzet. Keukenmeubelen en slaapcomfort konden zich wel wat herpakken met respectievelijk +4,3 % en +0,4 %.

Deze ontwikkeling lijkt te kaderen in een algemeen moeilijkere situatie voor alle interieurgebonden sectoren.

CONSUMENTENVERTROUWEN CRUCIAAL Het Belgisch consumentenvertrouwen verslechterde, vooral na de zomer van 2018. Ook het Europees consumentenvertrouwen is sinds het jaareinde fors negatief, maar viel minder scherp terug dan het Belgische. De Belgische meubelhandel, de primaire afzetmarkt voor de Belgische producenten, lijdde mede daardoor onder een dalend klantenbezoek. Dit had een grote impact op de toeleverende meubelproducenten.

© MICHELDENOLF

44

© VARIER PRODUCED BY DESMET

© BEKA®

© VAN HOECKE

MATIG ONDERNEMERSVERTROUWEN Het ondernemersvertrouwen kende in 2018 aanvankelijk een terugval, waarna er een verbetering optrad (afgevlakte curve). De laatste twee maanden van het jaar ging het ondernemersvertrouwen echter fors achteruit (brutocurve).

UITVOER STABILISEERDE ONDANKS DE FELLE TERUGVAL OP DE BRITSE MARKT De meubeluitvoer bleef tijdens de eerste tien maanden van 2018 vrij stabiel (-0,3 % t.o.v. dezelfde periode 2017). Ruim 90 % van de buitenlandse leveringen van meubelen zijn bestemd voor de interne EU-markt: deze bleven nagenoeg stabiel (+0,6 %). Op de Franse markt, met een aandeel van ca. 40 % de belangrijkste exportmarkt, werden 2 % minder Belgische meubelen geleverd. Naar Nederland, de tweede belangrijkste exportmarkt met een aandeel van ca. 30 %, stegen de leveringen met 4,1 %. Duitsland, de derde belangrijkste klant (aandeel 9 %) bleef met +0,9 % stabiel. Het Verenigd Koninkrijk komt op een verre vierde plaats met een aandeel van 2,3 %. Onze leveringen op de Britse markt vielen met 11 % terug tijdens de eerste tien maanden van 2018 na reeds een daling met 14,7 % gekend te hebben in 2017. De meubeluitvoer naar de VS, met een aandeel van 2 % de belangrijkste exportmarkt buiten de EU, steeg dan weer met 5 %.

INVOER: CHINA EN POLEN DOMINANT

© EXTREMIS

De meubelinvoer daalde met 2,3 %. De invoer van meubelen uit China daalde zelfs met 6,1 %. China blijft met een aandeel van 17,1 % de belangrijkste leverancier van meubelen op onze markt. Duitsland (-3,0 %) en Nederland (+2,5 %) volgen met een aandeel van respectievelijk 16,7 % en 15,6 %. De invoer van meubelen uit Polen (vierde belangrijkste leverancier met een aandeel van 10,1 %) steeg verder met 5 %.

© VARAM

45

© DEDECKER

© ETHNICRAFT

TOENAME VAN INVESTERINGEN EN PRODUCTIECAPACITEIT BEVESTIGEN VERTROUWEN IN DE TOEKOMST In 2018 investeerde de Belgische meubelindustrie fors meer: 72,4 miljoen euro (+20,7 % in vergelijking met eerste negen maanden 2017). De investeringen stegen in alle productgroepen met uitzondering van de deelsector kantoor- en winkelmeubelen. De toename van de investeringen volgt op een jaar van lagere investeringen. Dit wijst erop dat de bedrijven een inhaalbeweging gestart zijn en zo ook hun vertrouwen in de toekomst bevestigen. De bezettingsgraad van de productiecapaciteit was in 2018 hoog: 81,1 %.

SYNTHETISCHE CONJUNCTUURCURVE IN DE MEUBELINDUSTRIE © FRAKO Seizoengezuiverde en afgevlakte reeks Seizoengezuiverde brutoreeks

10

0

-10

-20

-30

2014

2015

2016

2017

2018

2019 Bron: NBB

46

© HAELVOET

© EVAN

© JOLI

© VIPACK

TEWERKSTELLING LICHT ACHTERUIT De meubelindustrie verloor in 2018 ca. 300 werknemers, een daling met 2,7 %. In totaal zijn er nog 10.488 personen in de Belgische meubelindustrie tewerkgesteld.

EVOLUTIE VAN DE OMZET PER PRODUCTGROEP IN MILJOEN EURO

9 m 2017

9 m 2018 *

9 m 18/17

Stoelen en zitmeubelen, eetkamer-, zitkamer-, slaapkamer-, tuin- en terrasmeubelen

751,5

716,4

-4,7 %

Kantoor- en winkelmeubelen

253,0

250,2

-1,1 %

Keukenmeubelen

290,0

302,4

4,3 %

Matrassen en bedbodems

294,3

295,6

0,4 %

1.588,8

1.564,6

-1,5 %

MEUBELINDUSTRIE ** * **

Voorlopige gegevens Meubelindustrie nace 31

Bron: FOD Economie, BTW-aangiften

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

47

DE HOUTVERWERKENDE INDUSTRIE BEHOORLIJKE OMZETSTIJGING De omzet van de houtverwerkende industrie steeg tijdens de eerste negen maanden van 2018 met 3 % in waarde, na reeds in 2017 met 6,8 % gestegen te zijn. Gezien de afzetprijzen met 3,9 % toenamen, kende de activiteit in volume een lichte daling met 0,9 %. De plaatmaterialen, de belangrijkste productgroep, kenden een omzetstijging met 2,5 %. Ook de bouwelementen en de verpakkingen (vnl. paletten) deden het goed met een toename van respectievelijk 5,3 % en 4,0 %. De overige houtverwerking, de kleinste productgroep, kende een daling met 2,2 %.

SYNTHETISCHE CONJUNCTUURCURVE IN DE HOUTINDUSTRIE Seizoengezuiverde en afgevlakte reeks Seizoengezuiverde brutoreeks

10

0

-10

-20

2014

2015

2016

2017

2018

Het ondernemersvertrouwen in de houtverwerkende industrie kende in 2018 een dalende trend. In december kende de brutocurve een behoorlijke stijging, hetgeen enig optimisme voor het jaar 2019 wettigt.

© FEPCO

STABIELE UITVOER EN DALENDE INVOER Ca. 54 % van de omzet van de houtverwerkende industrie wordt op de binnenlandse markt geleverd. De uitvoer is vooral gericht op de EU met een aandeel van 88,6 % in de totale uitvoer van de houtverwerkende industrie (+0,1 %). De Franse markt is met een aandeel van 35,8 % de belangrijkste exportmarkt; maar evenwel dalend (-4,4 %). Nederland en Duitsland zijn met een aandeel van 19,8 % en 11,8 % de tweede en derde belangrijkste markt en stegen met respectievelijk 5,3 % en 6,7 %. Het Verenigd Koninkrijk is met een aandeel van 6,6 % de vierde belangrijkste exportmarkt (+1,7 %). De VS is met een aandeel van 2,3 % de belangrijkste klant buiten de EU (+3,5 %).

20

-30

VERBETERD ONDERNEMERSVERTROUWEN NAAR JAAREINDE TOE

2019 Bron: NBB

De invoer van houtproducten daalde met 1,9 %. Het overschot op de handelsbalans bedroeg 178 miljoen euro. Niettegenstaande de Chinese invoer dalend is (-8,5 %), blijft China met een aandeel van 25,6 % de grootste leverancier van houtproducten aan ons land.

INVESTERINGEN NEMEN ADEMPAUZE, TEWERKSTELLING BLIJFT STIJGEN De investeringen in de houtverwerkende industrie daalden in 2018 met 16,5 % na een recordinvesteringsbedrag van 156 miljoen euro in 2017. De bezettingsgraad van de productiecapaciteit lag in 2018 bijzonder hoog: 86,5 %.

De tewerkstelling steeg voor het derde jaar op rij: een toename met 114 werknemers of +1,5 % in 2018 tot in totaal 7.955 tewerkgestelden.

EVOLUTIE VAN DE OMZET PER PRODUCTGROEP IN MILJOEN EURO

9 m 2017

9 m 2018 *

9 m 18/17

Plaatmaterialen

1.217,8

1.247,8

2,5 %

Bouwelementen

557,4

586,7

5,3 %

Verpakkingen

311,1

323,4

4,0 %

Overige houtverwerking

164,5

160,8

-2,2 %

2.250,8

2.318,7

3,0 %

HOUTINDUSTRIE ** * **

48

Voorlopige gegevens Houtindustrie nace 16.2

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

Bron: FOD Economie, BTW-aangiften

Beleidsorganen STRUCTUUR Fedustria is een vzw. Omdat we deugdelijk bestuur hoog in ons vaandel dragen, is de rol van de bestuursorganen ook duidelijk bepaald.

© DETREMMERIE BADKAMERMEUBELEN

ALGEMENE VERGADERING

VOORZITTERSCHAP

De Algemene Vergadering is het hoogste orgaan van Fedustria vzw. Zij bestaat uit alle bedrijven die lid zijn van Fedustria vzw. Alle ondernemingen die actief zijn in de productie van textiel of van houten producten of meubelen in ons land evenals houtinvoerders, kunnen effectief lid worden van Fedustria. Zij hebben elk één stem in de Algemene Vergadering. Ter herinnering: Fedustria vzw is op 1 januari 2007 van start gegaan als fusiefederatie van de voormalige Febeltex vzw en Febelhout vzw.

De federatie wordt geleid door het voorzitterschap (voorzitter en vicevoorzitter). Die zijn benoemd voor een termijn van drie jaar. Beurtelings is een vertegenwoordiger van de textielsector en een vertegenwoordiger van de hout- en meubelsector voorzitter.

In maart 2019 nam Francis Verstraete (vicevoorzitter sinds 2016) van de Groep Masureel Veredeling, namens de textielindustrie, het voorzitterschap over van Luc Billiet van het bedrijf Lefevere Group wiens driejarig voorzittersmandaat eindigde. Als nieuwe vicevoorzitter namens de hout- en meubelindustrie werd Jan Desmet van het bedrijf Decospan benoemd. Beide mandaten lopen tot in 2022.

© PERFECTA

RAAD VAN BESTUUR Alle belangrijke standpunten en beslissingen van de federatie worden genomen door de Raad van Bestuur van Fedustria vzw. De Raad van Bestuur is zeer ruim samengesteld om een zo breed mogelijk beslissingsdraagvlak te hebben. Beide grote sectoren duiden elk twintig vertegenwoordigers aan: twintig bedrijfsleiders van de textielsector en twintig bedrijfsleiders van de hout- en meubelsector (zie samenstelling op p. 51). Er zijn ook plaatsvervangende bestuursleden. Om het bestuur van de federatie flexibel te houden, is deze Raad van Bestuur ook opsplitsbaar, hetzij sectoraal in resp. een deelraad textiel en een deelraad hout en meubel, hetzij regionaal waarbij alle Vlaamse lidbedrijven autonoom kunnen beslissen over Vlaamse aangelegenheden, en alle Waalse lidbedrijven autonoom over Waalse aangelegenheden. Deze gewestelijke deelraden zijn Fedustria Vlaanderen en Fedustria Wallonië, en hebben elk ook hun eigen voorzitter.

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

49

BUREAU Het Bureau staat in voor het dagelijks bestuur en zorgt ervoor dat de genomen beslissingen worden uitgevoerd. Het Bureau bestaat uit vertegenwoordigers van tien industriële lidbedrijven, met name vijf bedrijfsleiders uit de textielsector en vijf bedrijfsleiders uit de hout- en meubelsector, waaronder de voorzitter en de vicevoorzitter. De directeur-generaal, zijn adjunct en de secretaris-generaal wonen de vergaderingen van het Bureau bij zonder stemrecht (zie samenstelling van het Bureau hieronder).

© ARTIFORT

ADVIESCOLLEGES Daarnaast zijn er ook nog twee belangrijke adviescolleges: een adviescollege voor sociale zaken en een adviescollege voor economische zaken. Zij geven advies aan de Raad van Bestuur die de finale beslissingen neemt.

PRODUCTGROEPEN © MEUBAR

Voor productspecifieke zaken kunnen ook de (product-) groepen worden samengeroepen (bv. meubel, houten plaatmateriaal, interieurtextiel, houten constructie-elementen, textielveredeling, houtskeletbouw, houtinvoer…). Zij kunnen ook beslissingen nemen, maar louter en alleen voor productspecifieke zaken. Binnen Fedustria bestaan er een 20-tal (grote en kleine) productgroepen.

DAGELIJKSE LEIDING

© SENS BY HBC BULCKAERT

De dagelijkse leiding is in handen van de directeur-generaal en zijn adjunct die tevens verantwoordelijk zijn voor de interne organisatie, het personeelsbeleid en het beheer van het budget.

Samenstelling van het Bureau (op 27/03/2019)

50

NAMENS DE TEXTIELINDUSTRIE

NAMENS DE HOUT- EN MEUBELINDUSTRIE

• Francis Verstraete, voorzitter Groep Masureel Veredeling • Rudy De Lathauwer Denderland-Martin • Erik Deporte Associated Weavers Europe • Jean-François Gribomont Utexbel • Frank Veranneman Veranneman Technical Textiles (Sioen)

• Jan Desmet, vicevoorzitter Decospan • Luc Billiet Lefevere Group • Thomas Brusselle Vogel • Lode De Boe Unilin • Luc Meers Mecam

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

MAKEN OOK DEEL UIT VAN HET BUREAU ZONDER STEMRECHT • Fa Quix, directeur-generaal Fedustria • Filip De Jaeger, adjunct-directeur-generaal Fedustria • André Cochaux, secretaris-generaal Wallonië

© TARKETT NV

Samenstelling van de Raad van Bestuur (op 27/03/2019) VERTEGENWOORDIGERS VAN DE TEXTIELINDUSTRIE • Annabel Textiles Mario Verstichel * • Associated Weavers Europe Erik Deporte • Astenjohnson Hubert Cremer * • Aunde Belgium Antoon Vandeginste * • AVS Spinning Julie Lietaer * • Balta Industries Geert Vanden Bossche • Beaulieu International Group Erwin De Deyn • BekaertDeslee Hans Dewaele

• BekaertDeslee Dirk Vandeplancke * • Belgotex International Dirk Dees • Bexco Francis Mottrie • Concordia Textiles Manu Tuytens • Creatuft Igor Mennes • De Saedeleir Textiles Herman Paridaens * • Decca Jan Vanpraet * • Denderland-Martin Rudy De Lathauwer

• Gevaert Bandweverij Philippe Poulain * • Groep Masureel Veredeling Francis Verstraete • Helioscreen Luc Janvier • IVC Jan Vergote • Iwan Simonis Curt Bossuyt • Lano Joe Lano • Libeco-Lagae Raymond Libeert • Maes Mattress Ticking Jef Maes

• Omexco John Dubaere * • Osta Carpets Luc Claeys • Seyntex Arthy Seynaeve * • Sioen Industries Michèle Sioen * • Utexbel Jean-François Gribomont • Veranneman Technical Textiles (Sioen) Frank Veranneman • Verstraete & Verbauwede Stefaan Verstraete * • Vetex Patrick Rigole • Vlerick Group Elisa Vlerick *

VERTEGENWOORDIGERS VAN DE HOUT- EN MEUBELINDUSTRIE • Altripan Koen De Witte * • B.J. Parket Steven Otte • Bauwens Frederic Merlin * • Bertpal Bert De Wael • Cras Frédéric Cras * • De Coene Products Pascal Vanderhaeghen • De Zetel David Behaegel • Decof David Decoopman * • Decospan Jan Desmet

• Deknudt Frames Bruno Deknudt • Dux International Paul De Poot • Engels Christophe Engels * • Finaspan Charles Mariën * • Habo Jozef Luykx * • Ilwa Johan Illegems • Karel Mintjens Peter Pelicaen * • Keuleers Dirk Keuleers • Lefevere Group Luc Billiet

• Mape Sandrine Van Buggenhout * • Mecam Luc Meers • Meubar Steven Verraes • Norbord Guido Kuypers • Norbord Kris Vanherteryck * • Perfecta Anthony Vanderschelden • Recor Philippe Corthouts • Recor Charles Corthouts * • Revor Tom Verstraeten *

• Unic Design Theo Peers * • Unilin Lode De Boe • Unilin Luc Lemarcq * • Unilin Yves Thiers * • Unilin Bert Vandenkendelaere • Unilin - Spanolux Veronique Hoflack • Unilin - Spanolux Caroline Van de Populiere * • Varam Alex Vanraes * • Veldeman Group Geert Geerkens • Vogel Thomas Brusselle

* plaatsvervangende leden Jaarverslag Fedustria 2018-2019

51

© NTGRATE® – COPACO GROUP

Diensten en contactpersonen U VINDT DE CONTACTGEGEVENS VAN AL ONZE MEDEWERKERS VIA WWW.FEDUSTRIA.BE

ALGEMENE DIRECTIE Fa Quix Filip De Jaeger André Cochaux Roseline Dehaen

Directeur-generaal Adjunct-directeur-generaal Secretaris-generaal Wallonië Directieassistente

SOCIAAL Marc Blomme

Ronny Arryn

BEHEER Dirk Arnoes Bruno Debeuf Magda Brabant Sara De Pauw Betty Van Der Linden

Maryline Albers Boekhouder Informaticus Logistiek Anderlecht Logistiek Gent - Poortakker Secretariaat

COMMUNICATIE Katja De Vos Nathalie Lopez Monique Mahieu

Coördinator Communicatie Assistente Communicatie Secretariaat

Griet Bonami Pascal Dewandeleer

Yves Cammaert Didier Mommaerts

Wim Van Goethem

PRODUCTGROEPEN Kris Vermoesen Kris Van Peteghem Bruno Eggermont Kevin Snyders Katja De Vos Filip De Jaeger Ingrid Hontis Piet Vanthournout Pascal Dewandeleer Filip De Jaeger Betty Van Der Linden Marleen Lenaerts

Interieur- en Technisch textiel Kledingtextiel en Spinnerijen Textielveredeling Meubel en BelgoFurn Bedartikelen en Meubel Plaatmateriaal, Houtinvoer en Meubel Plaatmateriaal, Houtinvoer en Bedartikelen Houtbouw en Deuren Houten verpakkingen Borstels en penselen Secretariaat (BelgoFurn) Secretariaat

MILIEU, ENERGIE EN TECHNIEK Ingrid Hontis Bruno Eggermont Piet Vanthournout Guy De Muelenaere

LOBBYING Directeur DIENSTVERLENING ONDERNEMINGEN Sociaal adviseur (Oost- en West-Vlaanderen) Sociaal adviseur (Oost- en West-Vlaanderen) Sociaal adviseur (Oost- en West-Vlaanderen) Sociaal adviseur (Antwerpen, Vlaams-Brabant, Limburg en Wallonië) SOCIAAL-JURIDISCH EN FISCAAL Sociaal adviseur Juridisch en fiscaal adviseur OPLEIDING, VORMING EN ONDERWIJS Coördinator Opleiding, Vorming en Onderwijs

ECONOMIE Sylvie Groeninck

FEDERAAL Economisch adviseur

Kris Van Peteghem Guy De Muelenaere

REGIONAAL Economisch adviseur (Vlaanderen) Economisch adviseur (Wallonië)

Elizabeth De Wandeler

EUROPA EN INTERNATIONAAL Coördinator Europees & Internationaal Beleid

Marleen Lenaerts

Secretariaat

Coördinator Milieu, Energie en Techniek Adviseur Milieu en Energie Adviseur Milieu en Techniek Adviseur Milieu en Energie (Wallonië)

WAAR IS FEDUSTRIA GEVESTIGD? Fedustria Brussel-Anderlecht Hof-ter-Vleestdreef 5/1 – 1070 Brussel Tel. +32 (0) 2 528 58 11

52

Jaarverslag Fedustria 2018-2019

Fedustria Gent Poortakkerstraat 96-98 – 9051 Gent (Sint-Denijs-Westrem) Tel. +32 (0) 9 242 98 10 (soc.) / +32 (0) 9 242 98 20 (econ.)

© MOMENTS FURNITURE

HOOFDREDACTIE

GRAFISCH ONTWERP

Katja De Vos Fa Quix

Nathalie Lopez FRANSE VERSIE BESCHIKBAAR DANKZIJ

TEKSTREVISIE

Oneliner Translations bvba

Roseline Dehaen Katja De Vos Monique Mahieu Didier Mommaerts

VERANTWOORDELIJKE UITGEVER

CIJFERMATERIAAL

J.F. Quix Hof-ter-Vleestdreef, 5/1 1070 Brussel

Sylvie Groeninck

© ASTENJOHNSON

Hof-ter-Vleestdreef, 5/1 1070 Brussel

www.fedustria.be