Beveiliger 2

Wet- en regelgeving in het werkveld

![]()


Copyright
Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze dan ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever.
Samenstellers en uitgever zijn zich volledig bewust van hun taak een zo betrouwbaar mogelijke uitgave te verzorgen. Niettemin kunnen zij geen aansprakelijkheid aanvaarden op onjuistheden die eventueel in deze uitgave voorkomen. De uitgever meent alle rechten van afbeeldingen te bezitten of daar afspraken over te hebben gemaakt. Indien rechthebbenden toch een opmerking hebben, kunnen zij zich tot de uitgever wenden.
crebo 27122
ISBN 9789493326873
Adresgegevens
Smart Educational Tools, onderdeel van eX:plain Disketteweg 6
Postbus 1230
3800 BE Amersfoort www.smarteducationaltools.nl
Met dank aan Brenda de Vries, Guusje Lombarts en Bas Scholts (Scholts Training & Consultancy)
Mei 2026
2.1
2.9
3.7
3.8
4.6
5
5.3
5.5
5.6
6.1
6.5
7.1
7.3

Het werkveld
Inleiding
Als beveiliger werk je in een werkveld met duidelijke regels. Je mag niet zomaar alles doen en niet iedereen mag dit beroep uitoefenen. Daarom zijn er wetten en regels die precies vastleggen wat jouw taken zijn, welke bevoegdheden je hebt en aan welke eisen je moet voldoen.
In dit hoofdstuk maak je kennis met de Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus (Wpbr). Deze wet bepaalt onder welke voorwaarden beveiligings- en recherchewerkzaamheden mogen worden uitgevoerd en welke eisen daarbij gelden voor organisaties en beveiligers. Daarnaast leer je hoe het werkveld is opgebouwd en welke verschillende functies en werkzaamheden je daar kunt tegenkomen.
Deze kennis helpt je om te begrijpen wat er van jou als beveiliger wordt verwacht en binnen welke kaders jij je werk doet. Zo kun je jouw werk professioneel, verantwoord en met vertrouwen uitvoeren.
Leerdoelen
Na het bestuderen van dit hoofdstuk kun je:
ĥ Het doel, de begripsbepalingen en het toepassingsgebied van de Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus (Wpbr) beschrijven
ĥ De volgende begrippen volgens de Wpbr omschrijven:
* Particuliere beveiligingsorganisatie
* Particulier recherchebureau
* Beveiligings- en recherchewerkzaamheden van diverse functies binnen de beveiliging de werkzaamheden beschrijven.
ĥ De eisen die gelden voor het uitoefenen van het beroep volgens de Regeling particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus (Rpbr) omschrijven
ĥ De legitimatiebewijzen, de vergunningen en de overheidsinstantie die deze verstrekt en controleert volgens de Wpbr/Rpbr onderscheiden
ĥ De werkzaamheden en functies binnen de beveiliging benoemen en onderscheiden
ĥ De verschillende veiligheidsorganisaties benoemen en onderscheiden
ĥ De samenwerking binnen de veiligheidsketen benoemen en onderscheiden
2.1 Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus (Wpbr)
Zoals de naam van de wet al aangeeft, is de Wpbr van toepassing op particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus. Dit zijn organisaties die zich beroepsmatig bezighouden met beveiligings- of recherchewerkzaamheden.
De Wpbr is een raamwet (ook wel kaderwet genoemd). In deze raamwet staat waar de particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus aan moeten voldoen. Denk bijvoorbeeld aan vergunningen en het leveren van gekwalificeerd en gediplomeerd personeel.
Een raamwet wordt altijd verder uitgewerkt in onderliggende regelingen.
De raamwet Wpbr is uitgewerkt in:
ĥ De Regeling particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus (Rpbr)
ĥ De beleidsregels particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus
Voorbeeld:
In de Wpbr staat dat een beveiliger zijn werkzaamheden moet uitvoeren in een goedgekeurd uniform. In de Rpbr staan verdere regels waaraan het uniform moet voldoen, bijvoorbeeld dat het niet op een politie uniform mag lijken. Deze regels kunnen snel gewijzigd worden als dat nodig is.
2.2 Belangrijke begrippen Wpbr
In de Wpbr staan een aantal definities (omschrijvingen) van belangrijke termen in de wet. Belangrijke definities zijn:
Een particuliere beveiligingsorganisatie
Een door één of meer personen in stand gehouden particuliere organisatie die gericht is op het verrichten van beveiligingswerkzaamheden.
Beveiligingswerkzaamheden
Het bewaken van de veiligheid van personen en voorwerpen of het waken tegen verstoring van de orde en rust op terreinen en in gebouwen.
Een particulier recherchebureau
Een natuurlijk persoon of rechtspersoon die in de uitoefening van een beroep of een bedrijf met winstoogmerk recherchewerkzaamheden verricht op verzoek van een derde, in verband met een eigen belang van deze derde en betrekking hebbende op een of meer bepaalde natuurlijke personen.
Een particulier recherchebureau helpt cliënten bij het vinden van de waarheid en het samenstellen van een dossier met bewijsmateriaal voor een aangifte en/of rechtszaak. Een particulier recherchebureau kan worden ingezet als privédetective (voor particulieren) of bedrijfsrecherche (voor bedrijven).
Recherchewerkzaamheden
Het vergaren en analyseren van gegevens.
Samenvatting
De Wet particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus (Wpbr) is van toepassing op bedrijven die zich beroepsmatig bezighouden met beveiligings- en recherchewerkzaamheden.
Het heeft als doel om de kwaliteit van beveiligingsorganisaties hoog te houden.
De Wpbr is uitgewerkt in:
ĥ Regeling particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus (Rpbr)
ĥ Beleidsregels particuliere beveiligingsorganisaties en recherchebureaus
2.3 De vergunning
Beveiligingsorganisaties en recherchebureaus moeten een vergunning hebben van de minister van Justitie en Veiligheid om beveiligingswerk of recherchewerk te mogen uitvoeren.
Een vergunning wordt verleend voor een periode van maximaal 5 jaar en kan steeds worden verlengd voor een periode van maximaal 5 jaar.

Een vergunning kan worden verleend voor een van de vijf categorieën beveiligingsorganisaties:
1. Particuliere beveiligingsorganisatie
Een particuliere beveiligingsorganisatie dat voor derden beveiligingswerkzaamheden verricht en daarbij in hoofdzaak gebruikmaakt van personen. Het bedrijf heeft beveiligers in dienst en zet deze in bij andere bedrijven.
2. Particuliere bedrijfsbeveiligingsdienst
Dit is een onderdeel van de organisatie dat alleen beveiligingswerkzaamheden voor de eigen organisatie verricht. Het bedrijf heeft dus eigen beveiligers in dienst.
3. Particuliere alarmcentrale
Een particuliere alarmcentrale is een centraal alarmmeldpunt voor derden. Het ontvangt en beoordeelt door alarmapparatuur verzonden signalen. Ook vraagt een particuliere alarmcentrale als dat nodig is assistentie aan de politie, andere overheidsinstanties of particuliere beveiligingsorganisaties.
4. Particulier geld- en waardetransportbedrijf
Een particulier geld- en waardetransportbedrijf vervoert ten behoeve van derden geld en grote waarden met een beperkt volume.
5. Overige particuliere beveiligingsorganisaties
Dit zijn particuliere organisaties die beveiligingswerkzaamheden uitvoeren die hiervoor nog niet staan beschreven. Op dit moment vallen hieronder evenementenbeveiligers en voetbalstewards.
Voorwaarden voor vergunning
In de wet worden de eisen genoemd, waaraan een particuliere beveiligingsorganisatie moet voldoen om een vergunning te krijgen. Enkele belangrijke eisen zijn:
ĥ Een beveiligingsorganisatie moet afspraken hebben met de plaatselijke politie en de korpschef van politie en/of met de commandant van de Koninklijke Marechaussee over afstemming van het beveiligingswerk met het politiewerk
ĥ De beveiligingswerkzaamheden moeten volledig en regelmatig kunnen worden uitgevoerd
ĥ De beveiliger werkt in een goedgekeurd uniform dat niet lijkt op een politie-uniform
ĥ Op het uniform moet het landelijk voorgeschreven ‘V-embleem’ worden gedragen
ĥ De beveiligingsorganisatie laat alleen beveiligingswerkzaamheden uitvoeren door personeel dat daarvoor toestemming heeft van de korpschef van de politie
ĥ De beveiligingsorganisatie moet maatregelen nemen om te voorkomen dat vertrouwelijke informatie in handen komt van onbevoegden
ĥ Een beveiligingsorganisatie moet instructies voor het personeel hebben vastgesteld. In de instructies moet een taakomschrijving voor de beveiligers worden vermeld en moeten de verantwoordelijkheden en bevoegdheden zijn vastgelegd
ĥ De minister van Justitie en Veiligheid moet de instructies en de wijzigingen daarop goedkeuren. Ook de korpschef van de politie moet op de hoogte zijn van de instructies
ĥ Een beveiligingsorganisatie moet een door de minister van Justitie en Veiligheid goedgekeurde klachtenregeling hebben. De overheid vindt het belangrijk dat er een eenvoudige en goede klachtenregeling bestaat. Iedereen moet een klacht kunnen indienen. De klacht moet goed en binnen een redelijke termijn worden afgehandeld.
De klachtenregeling moet ten minste gegevens bevatten over:
ĥ bij wie de klacht moet worden ingediend
ĥ de minimale eisen waaraan een klacht moet voldoen
ĥ de termijn waarbinnen een klacht kan worden ingediend en afgehandeld
ĥ de te volgen procedure voor de behandeling van de klacht
Beveiligingsorganisaties en recherchebureaus moeten een vergunning hebben van de minister van Justitie en Veiligheid om beveiligingswerk of recherchewerk te mogen uitvoeren.
Er zijn bepaalde voorwaarden voor een vergunning. Een beveiligingsorganisatie of recherchebureau:
ĥ moet afspraken hebben gemaakt met de politie en/of de Koninklijke Marechaussee
ĥ moet volledige en regelmatige uitvoering van werkzaamheden kunnen verzorgen
ĥ moet goedgekeurde uniformen hebben
ĥ moet toestemming hebben van de politie voor het personeel
ĥ moet voorkomen dat vertrouwelijke informatie gestolen wordt
ĥ moet goedgekeurde instructies hebben
ĥ moet een klachtenregeling hebben

Arbeidsomstandighedenwet
Inleiding
Werkgevers en werknemers moeten samenwerken om goede arbeidsomstandigheden te krijgen en te behouden. Dat is het uitgangspunt van de Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet). De minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid is verantwoordelijk voor deze wet. In dit hoofdstuk behandelen we het doel, toepassingsgebied en de belangrijkste begrippen uit de Arbowet. Als beveiliger (werknemer) heb je bepaalde rechten en plichten die belangrijk zijn om te weten.
Leerdoelen
Na het bestuderen van dit hoofdstuk kun je:
ĥ Het doel en het toepassingsgebied van de Arbeidsomstandighedenwet (Arbowet) omschrijven
ĥ De belangrijke begrippen uit de Arbowet omschrijven
ĥ De verplichtingen van de werkgever met betrekking tot veiligheid en gezondheid vanuit de Arbowet omschrijven
ĥ De verplichtingen van de werknemer met betrekking tot veiligheid en gezondheid vanuit de Arbowet omschrijven
ĥ Omschrijven wat persoonlijke beschermingsmiddelen zijn
ĥ Uitleggen wat psychosociale arbeidsbelasting is en vormen hiervan beschrijven.
ĥ Benoemen welke deskundigen vanuit de Arbowet je kunt benaderen als er iets aan de hand is op de werkvloer
3.1 Het doel van de Arbowet
De Arbowet heeft als doel werknemers in verband met arbeid zo goed mogelijk te beschermen op het gebied van veiligheid en gezondheid.
Om dit te kunnen bereiken, is het nodig om de kwaliteit van het beleid over arbeidsomstandigheden continu te verbeteren. De wet biedt hoofdregels met betrekking tot arbeidsomstandigheden in het algemeen en regels over de veiligheid en gezondheid in het bijzonder. De Arbowet is uitgewerkt in het Arbobesluit, de Arboregeling en de Arbobeleidsregels.
Toepassingsgebied van de Arbowet
De Arbowet geldt op Nederlands grondgebied voor alle werkzaamheden die worden verricht op plaatsen van het bedrijfsleven of van de overheid. Dat geldt ook voor:
ĥ Werk dat wordt verricht in of voor een buitenlands bedrijf dat in Nederland is gevestigd
ĥ Werk aan boord van een schip dat onder Nederlandse vlag vaart
ĥ Werk aan boord van Nederlandse vliegtuigen
n De Arbowet heeft als doel werknemers bij de uitvoering van hun werk zo goed mogelijk te beschermen op het gebied van veiligheid en gezondheid.
In de Arbowet komt een aantal basisbegrippen voor die je moet kennen om de rest van de wet te begrijpen. Deze begrippen worden hierna behandeld.
Werkgever
Een werkgever is de persoon, het bedrijf of de instelling met wie iemand een arbeidsovereenkomst of een publiekrechtelijke aanstelling (dit is een arbeidsovereenkomst voor ambtenaren) heeft afgesloten.
Volgens de Arbowet is een werkgever niet alleen verantwoordelijk voor het eigen personeel, maar ook voor stagiairs en personeel van anderen die onder zijn verantwoordelijkheid werken.
Werknemer
Een werknemer is iedereen met een arbeidsovereenkomst of publiekrechtelijke aanstelling. Ook uitzendkrachten, stagiairs en personeel van derden (bijvoorbeeld schoonmaakpersoneel en schilders) die arbeidswerkzaamheden verrichten voor een werkgever vallen hieronder.
Werknemers jonger dan 18 jaar
Een werkgever is verplicht instructies voor veilig werken zodanig aan te passen dat deze duidelijk te begrijpen zijn voor minderjarige (jeugdige) werknemers. Ook moeten gevaarlijke werkzaamheden zoveel mogelijk onder begeleiding gebeuren en mag een jeugdige werknemer bijvoorbeeld geen nachtdiensten draaien.
Samenvatting
Een werkgever staat in de Arbowet omschreven als de persoon, het bedrijf of de instelling met wie iemand (werknemer) een arbeidsovereenkomst of een publiekrechtelijke aanstelling (dit is een arbeidsovereenkomst voor ambtenaren) heeft afgesloten.
3.3
Een arbocatalogus bevat de afspraken die werkgevers en werknemers samen over veilige en gezonde arbeidsomstandigheden hebben gemaakt. Het zijn praktische, toegankelijke handleidingen, waarin staat met welke middelen een organisatie kan voldoen aan de wettelijke bepalingen (doelvoorschriften). De beveiligingsbranche heeft zo’n arbocatalogus: beveiligingsbranche.dearbocatalogus.nl
Voorbeeld:
Een beveiliger komt met collega’s te werken op een nieuw object. Op dit object is de kans op agressie aanwezig. De beveiliger kan zijn leidinggevende vragen om te kijken naar het nemen van maatregelen om de risico’s te beperken. Hij kan ook zelf in de arbocatalogus kijken naar adviezen die hij samen met collega’s kan opvolgen.
Samenvatting
De beveiligingsbranche heeft een gezamenlijke arbocatalogus waarin afspraken staan over veilig en gezond werken: beveiligingsbranche.dearbocatalogus.nl
3.4 Toezicht op de Arbowet
Het toezicht op naleving van de Arbowet wordt uitgevoerd door ambtenaren van de Nederlandse Arbeidsinspectie.

nDe Nederlandse Arbeidsinspectie houdt toezicht op de naleving van de Arbowet.
Bevoegdheden van de Nederlandse Arbeidsinspectie
De Nederlandse Arbeidsinspectie heeft verschillende bevoegdheden. Enkele daarvan zijn:
Toegang hebben tot elke plaats
Dat kan een gebouw of een terrein zijn, maar ook een vrachtwagen. Het blijft wel van belang dat je de normale toegangscontrole toepast en de juiste persoon laat begeleiden.
Een onderzoek instellen
Bijvoorbeeld na een bedrijfsongeval.
Aanwijzingen geven
In een aanwijzing vertelt de ambtenaar van de Inspectie dat het bedrijf zich niet voldoende of niet goed houdt aan de regels van de Arbowet. Vervolgens geeft hij aan wat er moet veranderen en wanneer die maatregelen moeten zijn uitgevoerd.

Informatiebeveiliging
Als beveiliger werk je met allerlei informatie. Dat kan gaan om gegevens over personen, om rapportages die je zelf opstelt of om informatie die je toevallig ziet of hoort tijdens een ronde. Die informatie is niet altijd bedoeld voor iedereen. Daarom is het belangrijk dat er zorgvuldig mee wordt omgegaan.
Informatiebeveiliging gaat over het beschermen van informatie tegen verlies, misbruik of ongewenste inzage. Dat is niet alleen een taak van computersystemen of technische beveiliging, maar ook van mensen. Jouw handelen speelt daarin een belangrijke rol.
Door onoplettendheid of onzorgvuldig gedrag kan informatie onbedoeld bij anderen terechtkomen, met mogelijke gevolgen voor de veiligheid van personen of organisaties.
In dit hoofdstuk sta je stil bij wat informatiebeveiliging betekent binnen het werk van de beveiliger. Je leert waarom het belangrijk is om alert te zijn bij het omgaan met informatie en welke risico’s daarbij kunnen ontstaan.
Na het bestuderen van dit hoofdstuk kun je:
ĥ Uitleggen wat informatiebeveiliging is en waarom informatiebeveiliging belangrijk is in een organisatie.
ĥ Informatiedragers benoemen.
ĥ Het belang van clean desk uitleggen.
ĥ Uitleggen hoe je veilig vertrouwelijke informatie kunt delen.
ĥ Uitleggen wat de risico’s van de digitale werkomgeving zijn.
ĥ Uitleggen wat de risico’s zijn m.b.t. phishing, hacken en malware.
ĥ Uitleggen wat er wordt bedoeld met digital awareness.
4.1 Beveiligen van informatie
Organisaties werken dagelijks met informatie. Dat geldt voor bedrijven, maar ook voor scholen, zorginstellingen en overheidsorganisaties. De soort informatie verschilt per organisatie. Soms gaat het om gegevens over personen, zoals medewerkers of klanten. Soms gaat het om informatie over gebouwen, systemen of bedrijfsprocessen. Niet alle informatie is even belangrijk, maar sommige informatie kan grote gevolgen hebben als deze in verkeerde handen terechtkomt.
Het belang van informatie hangt af van wat iemand met die informatie kan doen. Informatie die voor de één onschuldig lijkt, kan voor een ander juist waardevol of risicovol zijn. Kijk maar naar het volgende voorbeeld:
Voorbeeld:
Je loopt je ronde door het bedrijf. Op het kopieerapparaat vindt je een lijst met informatie over klanten van het bedrijf. Voor jou niet zo waardevol, maar voor een concurrent van het bedrijf kan dit kostbare informatie zijn. Je stelt de informatie veilig zodat er geen misbruik van gemaakt kan worden. De informatie kan niet gelekt worden.
Om te voorkomen dat informatie uitlekt, verloren gaat of verkeerd wordt gebruikt, stellen organisaties eisen aan hoe met informatie wordt omgegaan. Dit noemen we informatiebeveiliging.
nInformatiebeveiliging betekent dat informatie wordt beschermd tegen ongewenste inzage, verlies of aantasting.
Daarbij is het belangrijk dat informatie betrouwbaar blijft, alleen toegankelijk is voor bevoegden en beschikbaar is wanneer dat nodig is.
Informatiebeveiliging is daarmee een belangrijk onderdeel van veilig werken binnen een organisatie.
Informatie kan op verschillende manieren worden vastgelegd en opgeslagen. Alles waarop informatie staat of kan staan, noemen we informatiedragers. Dat kan digitaal zijn, maar ook fysiek. Voor een beveiliger is het belangrijk om te weten waar informatie zich kan bevinden, omdat juist daar risico’s kunnen ontstaan.
Veelvoorkomende informatiedragers zijn papieren documenten, zoals dossiers, formulieren en notities. Daarnaast zijn er digitale informatiedragers, zoals computers, laptops, tablets, telefoons en usb-sticks. Ook printers, kopieerapparaten en beeldschermen kunnen informatie bevatten of tonen. Deze informatiedragers zijn vaak onderdeel van de dagelijkse werkomgeving en worden niet altijd als risico herkend.

Risico’s ontstaan wanneer informatiedragers onbeheerd of onzorgvuldig worden achtergelaten. Denk aan documenten die op een bureau blijven liggen, een computer die niet is vergrendeld of een usb-stick die wordt vergeten. In zulke situaties kan informatie worden ingezien of meegenomen door onbevoegden, zonder dat dit direct wordt opgemerkt.
Om dit te voorkomen maken veel organisaties gebruik van de zogenoemde clean deskprocedure.
n Clean desk betekent dat er geen vertrouwelijke informatie zichtbaar of bereikbaar blijft op de werkplek wanneer iemand zijn werkplek verlaat.
Papieren worden opgeborgen, kasten worden afgesloten en computers worden vergrendeld. Het doel hiervan is dat informatie niet onnodig toegankelijk is voor anderen.
Voor de beveiliger betekent dit dat je tijdens je werkzaamheden alert bent op onbeheerde informatiedragers. Je herkent situaties waarin informatie niet veilig is opgeborgen en handelt volgens de afspraken die binnen de organisatie gelden. Zo draag je bij aan het beschermen van informatie en het beperken van risico’s op de werkvloer.
Binnen organisaties gelden afspraken over het delen van informatie. Niet alle informatie mag zomaar met iedereen worden gedeeld. Sommige informatie is bedoeld voor collega’s, andere alleen voor leidinggevenden of specifieke afdelingen. Dit heeft te maken met de vertrouwelijkheid van informatie.
Vertrouwelijkheid betekent dat informatie alleen wordt gebruikt door personen die daar recht op hebben. Het kan daarbij gaan om persoonsgegevens, interne bedrijfsinformatie of gevoelige gegevens over processen en beveiliging. Als deze informatie bij onbevoegden terechtkomt, kan dat gevolgen hebben voor personen of voor de organisatie.
Om hier zorgvuldig mee om te gaan, maken organisaties vaak onderscheid tussen verschillende soorten informatie. Dit noemen we ook classificatie van gegevens. Zo kan informatie openbaar zijn, bedoeld voor intern gebruik of vertrouwelijk van aard. Hoe vertrouwelijker de informatie is, hoe strenger de regels voor het delen ervan zijn. De regels rondom het delen van vertrouwelijke informatie zijn vastgelegd in de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG). Hierover lees je meer in het volgende hoofdstuk.
Voor een beveiliger is het belangrijk om te weten dat informatie niet automatisch gedeeld mag worden, ook niet met collega’s of bekenden. Als je twijfelt of informatie gedeeld mag worden, dan deel je deze niet. Vraag je leidinggevende naar de geldende afspraken. Door hier zorgvuldig mee om te gaan, help je mee om informatie te beschermen en vertrouwen te behouden.