Περιοδικό Μαρτίου ETEK #297

ΤΕΥΧΟΣ 297 • ΜΑΡΤΙΟΣ 2025

Ε Ν Η Μ Ε Ρ Ω Τ Ι Κ Ο Δ Ε ΛΤ Ι Ο

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

Το ΕΤΕΚ χαιρετίζει την αδειοδότηση μικρών πολυκατοικιών και άλλων οικιστικών αναπτύξεων εντός 40 ημερών Προτεινόμενο πλαίσιο για την υιοθέτηση του θεσμού των Ελεγκτών Δόμησης στην Κύπρο Παρατείνεται μέχρι τις 23 Ιουνίου 2025 το Σχέδιο Πολεοδομικής Αμνηστίας για τη Νομιμοποίηση Αυθαίρετων Κατασκευών Η προστασία της Πύλης Αμμοχώστου και η ανάπτυξη πολυώροφου συγκροτήματος

Οι σπάνιες γαίες ως σημείο έντασης στις μέρες μας * Ταχυδρομικό τέλος πληρωμένο * Ανοικτό αντικείμενο για Κύπρο/Αρ. Άδειας 98 * Κλειστό αντικείμενο για Κύπρο/Αρ. Άδειας 34 * Ανοικτό αντικείμενο για Εξωτερικό/Αρ. Άδειας 52

ISSN 1450-3379 (print), ISSN 2547-8605 (online)

1

2

Θ Ε Μ ΑΤΑ

knauf.com/el-CY

Προϊόντα υψηλής ποιότητας παραγόμενα στην Κύπρο.

ΣΟΒΑΔΕΣ ΤΕΛΙΚΑ ΕΠΙΧΡΙΣΜΑΤΑ ΚΟΛΛΕΣ ΠΛΑΚΙΔΙΩΝ Στηρίζουμε την Κυπριακή παραγωγή, διασφαλίζουμε αξιοπιστία και αποτελεσματική απόδοση ακολουθώντας αυστηρά Ευρωπαϊκά πρότυπα.

3

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

Γεωλογικές έρευνες για σπάνιες γαίες στη Νότια Γροιλανδία, Πηγή: Ram Resources Ltd

Το μηνιαίο περιοδικό και η ιστοσελίδα (www.etek.org.cy) αποτελούν την επίσημη φωνή του ΕΤΕΚ (τα οποία υποστηρίζονται από ηλεκτρονικά μέσα κοινωνικής δικτύωσης - Facebook, LinkedIN, issuu και YouTube). Το περιοδικό αποστέλλεται ταχυδρομικώς ή/και ηλεκτρονικά σε περίπου 14.000 παραλήπτες, μέλη του ETEK, ανώτερα στελέχη δημόσιων οργανισμών και σε διευθυντικά στελέχη επιχειρήσεων. Τα μέλη του ΕΤΕΚ, τα οποία στις αρχές του 2024 αριθμούσαν 17.170 (υπάρχουν άτομα που είναι εγγεγραμμένα σε δύο ή και τρεις κλάδους), προέρχονται από τους κλάδους: Αρχιτεκτονική, Πολιτική Μηχανική, Μηχανολογική Μηχανική, Ηλεκτρονική Μηχανική περιλαμβανομένης της Μηχανικής της Πληροφορικής, Χημική Μηχανική, Μηχανική Μεταλλείων & Εφαρμοσμένης Γεωλογίας, Αγρονομική Τοπογραφική, Μηχανική Περιβάλλοντος, Επιμέτρηση Ποσοτήτων, Εκτίμηση Γης, Πολεοδομία – Χωροταξία.

ΥΠΕΎΘΥΝΟΣ ΈΚΔΟΣΗΣ

ΑΡΘΡΟ ΣΥΝΤΑΚΤΙΚΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ 06 Οι σπάνιες γαίες ως σημείο έντασης στις μέρες μας Της Δρος Τασούλας Κυπριανίδου-Λεοντίδου και της Δρος Ζωμενίας Ζωμενή

ΘΕΜΑΤΑ 07 Προτεινόμενο πλαίσιο για την υιοθέτηση του θεσμού των Ελεγκτών Δόμησης στην Κύπρο 08 Παράταση του Σχεδίου Πολεοδομικής Αμνηστίας για τη Νομιμοποίηση Αυθαίρετων Κατασκευών 13 16

Στην ιστοσελίδα μας ο επικαιροποιημένος Ηλεκτρονικός

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Τ.Θ. 21826, 1513, Λευκωσία, Κύπρος Διεύθυνση: Κερβέρου 8, 1016 Λευκωσία, Κύπρος Τηλ: +35722877644 / Φαξ: +35722730373 www.etek.org.cy cyprus@etek.org.cy Γραφείο ΕΤΕΚ στην Πάφο Οδός Σόλωνος 14-16 8010 Πάφος Τηλ: +35726912814 / Φαξ: +35726912799

ΚΑΤΆ ΝΌΜΟ ΥΠΕΎΘΥΝΟΣ

Οδηγός Πολεοδομικών Κανονισμών

Κωνσταντίνος Κωνσταντή (Πρόεδρος ΕΤΕΚ)

Η αλυσίδα παραγωγής δημόσιων έργων να

ΕΚΔΌΤΗΣ

επανασχεδιαστεί εδώ και τώρα

ΑΡΘΡΑ - ΑΝΑΛΥΣΕΙΣ

ΓΝΩΡΑ ΣΥΜΒΟΥΛΟΙ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

22 Η προστασία της Πύλης Αμμοχώστου και η ανάπτυξη

info@gnora.com

πολυώροφου συγκροτήματος 24 Προστασία ενοικιαστών και αντιμετώπιση παράνομης χρήσης ακινήτων 26 Απλοί τρόποι εξοικονόμησης καυσίμων στο αυτοκίνητο

www.gnora.com Τηλ: +35722441922

ΑΡΧΙΣΥΝΤΑΞΊΑ Κατερίνα Στεφάνου ktrnstefanou@gmail.com

ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΣ - ΣΕΛΊΔΩΣΗ Κυριακή Σοφοκλέους

Το ΕΤΕΚ δεν φέρει οποιαδήποτε ευθύνη για την ορθότητα ή και το περιεχόμενο των ενυπόγραφων άρθρων ή/και αναλύσεων, που φιλοξενούνται στο Ενημερωτικό Δελτίο του τα οποία, σημειώνεται, δεν αντιπροσωπεύουν κατ’ ανάγκη την άποψη του Επιμελητηρίου αλλά των συγγραφέων τους. H δημοσίευση άρθρων που αποστέλλονται εναπόκειται στην κρίση της Συντακτικής Eπιτροπής του ενημερωτικού δελτίου.

4

kyriakisofocles@gmail.com

ΔΙΑΦΗΜΊΣΕΙΣ adservicescentral@gmail.com

ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΑ

5

5

EDITORIAL

Οι σπάνιες γαίες ως σημείο έντασης στις μέρες μας Οι σπάνιες γαίες αποτελούν ένα κρίσιμο γεωπολιτικό και οικονομικό ζήτημα. Χημικά στοιχεία, όπως είναι το Λανθάνιο, το Νεοδύμιο και το Δυσπρόσιο, έχουν αναδειχθεί ως αναντικατάστατες πρώτες ύλες για την παραγωγή προηγμένης τεχνολογίας, από έξυπνα κινητά τηλέφωνα και ηλεκτρικά οχήματα έως τεχνολογίες για ανανεώσιμες πηγές ενέργειας και στρατιωτικό εξοπλισμό. Οι σπάνιες γαίες είναι απαραίτητες για την Δρ Τασούλα ανάπτυξη της σύγχρονης τεχνολογίας και Κυπριανίδου-Λεοντίδου τη μετάβαση προς την πράσινη οικονομία. Για παράδειγμα, οι μαγνήτες που χρησιμοποιούνται στις ανεμογεννήτριες και στα ηλεκτρικά οχήματα κατασκευάζονται από Νεοδύμιο και Δυσπρόσιο. Επιπλέον, η στρατιωτική βιομηχανία εξαρτάται από αυτά τα στοιχεία για την παραγωγή προηγμένων οπλικών συστημάτων. Η ζήτησή τους αυξάνεται εκθετικά, καθώς οι χώρες επιδιώκουν να μειώσουν τις εκπομπές άνθρακα και να προσαρμοστούν σε τεχνολογικές εξελίξεις. Οι σπάνιες γαίες είναι μια ομάδα από 17 στοιχεία βαρέων μετάλλων τα οποία στην πραγματικότητα δεν είναι σπάνια. Δεν βρίσκονται συγκεντρωμένα σε εύκολα εκμεταλλεύσιμα κοιτάσματα αλλά είναι διάσπαρτα στον φλοιό της γης. Η εξόρυξή τους είναι δύσκολη, έτσι επικράτησε η ονομασία τους ως «σπάνιες» γαίες, με το όνομα γαίες να πηγάζει από το παλιό όνομα για τα οξείδια. Παρουσιάζονται στον περιοδικό πίνακα στην κατηγορία Λανθανίδες αν και στις σπάνιες γαίες συμπεριλαμβάνονται το σκάνδιο και το ύττριο. Το χαρακτηριστικό που τους δίνει αυτή την προνομιούχα θέση στη βιομηχανία είναι η μεγάλη ανθεκτικότητά τους σε υψηλές θερμοκρασίες και ο μεγάλος μαγνητισμός τους. Οι τιμές του τελικού προϊόντος κυμαίνονται από 3-3.500 $/kg, με τα περισσότερα αποθέματα σπάνιων γαιών να βρίσκονται σε Κίνα, Βραζιλία, Βιετνάμ, Ρωσία, Αυστραλία, Νορβηγία και Ινδία. Η εξόρυξη και η επεξεργασία τους προκαλούν περιβαλλοντικά προβλήματα, όπως ρύπανση του εδάφους, των υδάτων, καθώς και εκπομπές τοξικών ουσιών. Στη γεωλογική τους εξέλιξη και δημιουργία συμμετέχουν ραδιενεργά στοιχεία όπως το ουράνιο και το θόριο με αποτέλεσμα και στην εκμετάλλευσή τους να τα βρίσκουμε στα εξορυκτικά απόβλητα. Οι συνθήκες εργασίας στα μεταλλεία είναι πολλές φορές απάνθρωπες, με παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και εκμετάλλευση εργαζομένων. Ο ορυκτός πλούτος σε περιοχές που πλήττονται από συγκρούσεις μπορεί να αποτελέσει αιτία διαμάχης, αιτία παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και μπορεί να περιλαμβάνουν παιδική εργασία, εξαφάνιση και προσφυγοποίηση ανθρώπων, άθλιες συνθήκες εργασίας και καταστροφή του περιβάλλοντος, του τοπίου ή πολιτιστικών μνημείων. Στην Ευρώπη ισχύει ο Κανονισμός (ΕΕ) 2017/821 για τις υποχρεώσεις δέουσας επιμέλειας στην αλυσίδα εφοδιασμού για ορυκτά που προέρχονται από περιοχές συγκρούσεων και υψηλού κινδύνου. Προς το παρόν ο Κανονισμός καλύπτει τις εισαγωγές κασσιτέρου, τανταλίου και βολφραμίου, των μεταλλευμάτων τους, και χρυσού.

Συντακτική Επιτροπή

Η μεγαλύτερη παραγωγή και η επεξεργασία των σπάνιων γαιών γίνεται στην Κίνα, η οποία ελέγχει περίπου το 70% της παγκόσμιας αγοράς εφόσον κατέχει το 40% των γνωστών μέχρι στιγμής αποθεμάτων. Επεξεργάζεται, πέρα από τη δική της παραγωγή, εισαγόμενες ποσότητες. Η Κίνα ασκεί πολιτική και οικονομική πίεση στην παγκόσμια αγορά, καθιστώντας τις σπάνιες Δρ Ζωμενία Ζωμενή γαίες εργαλείο επιρροής. Αυτό το ολιγοπώλιο δημιουργεί ανησυχίες για την ενεργειακή και βιομηχανική ασφάλεια άλλων χωρών, ιδίως των ΗΠΑ και της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι ΗΠΑ, οι οποίες κατατάσσουν τις σπάνιες γαίες ως κρίσιμα ορυκτά για τη βιομηχανία τους, καταβάλλουν προσπάθειες απεξάρτησης από την Κίνα. Έχουν πρόσφατα προτείνει στην Ουκρανία αντάλλαγμα στρατιωτικής βοήθειας για πρόσβαση των ΗΠΑ στα κοιτάσματα σπάνιων γαιών της Ουκρανίας. Για να μειωθεί η εξάρτηση από την Κίνα, πολλές χώρες επενδύουν στην έρευνα για εναλλακτικά υλικά, την ανακύκλωση και την ανάπτυξη νέων αποθεμάτων. Η Ευρωπαϊκή Ένωση και οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν εκπονήσει στρατηγικές για την αύξηση της εγχώριας παραγωγής και την ενίσχυση της συνεργασίας με άλλες χώρες πλούσιες σε πόρους. Η αντιμετώπιση των προκλήσεων που σχετίζονται με την εξόρυξη, την επεξεργασία και τη διανομή τους απαιτεί συντονισμένες προσπάθειες σε διεθνές επίπεδο. Μέσω της συνεργασίας, της καινοτομίας και της δέσμευσης για βιωσιμότητα μπορεί να διασφαλιστεί δίκαιη και ασφαλής χρήση αυτών των πόρων, πολιτικές που ισχύουν ανάμεσα στα κράτη μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Οι πρώτες ύλες αποτελούν διαχρονικά στην ιστορία της ανθρωπότητας παράγοντα προόδου, αποσταθεροποίησης, ανάδειξης και κατάρρευσης πολιτισμών. Παραδείγματα αποτελούν διαμάχες για το νερό, τον χαλκό, τον σίδηρο, το χρυσάφι, τα διαμάντια, τους υδρογονάνθρακες, το ουράνιο, και τώρα τις κρίσιμες πρώτες ύλες από ορυκτά, όπως οι σπάνιες γαίες. Η Γεωλογική Υπηρεσία των ΗΠΑ διεξάγει έρευνες στο Αφγανιστάν υπό την προστασία των στρατιωτικών δυνάμεων της χώρας τους από το 2009. Το 2010 ανακοίνωσε αποθέματα που φτάνουν σε αξία το 1 τρισεκατομμύριο δολάρια, τα αποθέματα των σπάνιων γαιών φτάνουν εκεί τους 1,4 εκατομμύρια τόνους. Η Κίνα ενδιαφέρεται για τα κοιτάσματα της μακρινής Γροιλανδίας, όπως και οι ΗΠΑ που έχουν πολύ πρόσφατα δείξει ενδιαφέρον να την «αποκτήσουν» ολόκληρη. Ένα νησί με κοιτάσματα, ενεργά μεταλλεία και υδρογονάνθρακες. Μια περιοχή η οποία, αν και ανήκει στη Δανία, είναι αυτόνομη από το 1979 και δυστυχώς δεν αποτελεί ευρωπαϊκό έδαφος. Στον ευρωπαϊκό χώρο, η ίδια η Ευρωπαϊκή Ένωση εξασφάλισε, από τον περασμένο Ιούλη, στρατηγική συμφωνία για την εκμετάλλευση των ορυκτών πόρων της Σερβίας, η οποία δεν αποτελεί επίσης πλήρες μέλος, αλλά και άλλων χωρών. Ο καυγάς τελικά δεν είναι μόνο για το κοστούμι.

ΣΥΝΤΟΝΙΣΤΗΣ: Στέλιος Αχνιώτης – Πολιτικός Μηχανικός • ΜΕΛΗ: Δρ Τασούλα Κυπριανίδου-Λεοντίδου – Χημικός Μηχανικός, Γιώργος Δημητρίου - Πολιτικός Μηχανικός, Δρ Ζωμενία Ζωμενή - Γεωλόγος, Σκεύη Χριστοδούλου - Αρχιτέκτονας, Δρ Μιχάλης Μπενάκης – Ηλεκτρολόγος Μηχανικός • ΥΠΕΥΘΥΝΗ ΥΛΗΣ: Αντριάνα Μιλτιάδου – Γραμματειακή Λειτουργός ΕΤΕΚ • ΕΠΙΜΕΛΕΙΑ ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ: Χάρης Σταυρινού – Επιστημονικός Λειτουργός ΕΤΕΚ

6

ΘΕΜΑΤΑ

Προτεινόμενο πλαίσιο για την υιοθέτηση του θεσμού των Ελεγκτών Δόμησης στην Κύπρο Με επιστολή του στον Υπουργό Εσωτερικών το ΕΤΕΚ αναφέρεται στο «Προτεινόμενο πλαίσιο για την υιοθέτηση του θεσμού των Ελεγκτών Δόμησης στην Κύπρο» και καταθέτει τις προτάσεις του. Με την επισήμανση ότι «η προώθηση των εν λόγω ρυθμίσεων, αδιαμφισβήτητα θα συμβάλει στο να διασφαλίζεται ότι αυτό που κατασκευάζεται επιτόπου συνάδει με αυτό που αδειοδοτήθηκε» το Επιμελητήριο χαιρετίζει την εφαρμογή του ειδικού διατάγματος ανάπτυξης ΚΔΠ 32/2025 καθώς και την εξαγγελία από το Υπουργείο Εσωτερικών των προωθούμενων κανονιστικών ρυθμίσεων για ενίσχυση του οικοδομικού ελέγχου στα υπό ανέγερση έργα, μέσω της καθιέρωσης των επιτόπιων ελέγχων στα εργοτάξια, σε καθορισμένα στάδια των έργων, από ανεξάρτητο τρίτο μέρος. Το ΕΤΕΚ παραθέτει την επικαιροποιημένη πρότασή του για το πλαίσιο λειτουργίας των Ελεγκτών Δόμησης, η οποία συνάδει με τις επιμέρους πτυχές των προωθούμενων μεταρρυθμίσεων στον τομέα της αδειοδότησης που εξαγγέλθηκαν από το Υπουργείο. Η υπό αναφορά πρόταση περιλαμβάνει τα ακόλουθα: «(α) προσχέδιο νομοσχεδίου για τροποποίηση του περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμου ώστε να ενταχθεί η έννοια των Ελεγκτών Δόμησης και ώστε να δίδεται η ευχέρεια για έκδοση Κανονισμών και διατάγματος με σκοπό τη ρύθμιση του οικοδομικού ελέγχου (διαδικασία, ελάχιστα απαιτούμενα προσόντα Ελεγκτών Δόμησης κ.α.). (β) προσχέδιο Κανονισμών για τον καθορισμό των ελάχιστων προσόντων και άλλων κριτηρίων που πρέπει να πληρούν πρόσωπα, μελετητές ώστε να δύναται να εγγραφούν στο Μητρώο Ελεγκτών Δόμησης. (γ) προσχέδιο διατάγματος για τον καθορισμό του πλαισίου λειτουργίας των Ελεγκτών Δόμησης, στο οποίο καθορίζονται, μεταξύ άλλων: η διαδικασία για τον ορισμό Ελεγκτή Δόμησης, τα στάδια ελέγχου ανά κατηγορία έργου, το αντικείμενο ελέγχου ανά στάδιο ελέγχου, οι προτεινόμενες κυρώσεις για Επιβλέποντες Μηχανικούς σε περίπτωση που διαπιστωθούν παραβάσεις, πλαίσιο για έλεγχο του έργου των Ελεγκτών Δόμησης, το ύψος της αποζημίωσης των Ελεγκτών Δόμησης ανά στάδιο ελέγχου κ.ά.». Για την αποφυγή των καθυστερήσεων στα κατασκευαστικά έργα ενόψει της εισαγωγής του επιτόπιου ελέγχου σε καθορισμένα στάδια του έργου, το ΕΤΕΚ προτείνει, μεταξύ άλλων, τα ακόλουθα: «i. Καθορισμένα χρονοδιαγράμματα για ενημέρωση από τον Επιβλέποντα Μηχανικό της αναμενόμενης ημερομηνίας ολοκλήρωσης του κάθε σταδίου. ii. Εφαρμογή ηλεκτρονικής διαδικασίας (π.χ. μέσω του Ιππόδαμου) για το πλαίσιο λειτουργίας των Ελεγκτών Δόμησης, όπως π.χ. για την ενημέρωση από τον Επιβλέποντα Μηχανικό της αναμενόμενης ημερομηνίας ολοκλήρωσης του κάθε σταδίου, τον διορισμό και αποδοχή του διορισμού του Ελεγκτή Δόμησης, την ενημέρωση του Επιβλέποντα Μηχανικού, του ιδιοκτήτη και της αδειοδοτούσας αρχής για τον διορισμό Ελεγκτή Δόμησης και για το πόρισμα ελέγχου κ.ά. iii. Αυτόματη κλήρωση Ελεγκτή Δόμησης μέσω του Ηλεκτρονικού Μητρώου Ελεγκτών Δόμησης που θα τηρεί το ΕΤΕΚ. iv. Καθορισμένο χρονοδιάγραμμα για την αποδοχή από τον Ελεγκτή Δόμησης του διορισμού του (και αυτόματη κλήρωση για διορισμό άλλου Ελεγκτή σε περίπτωση που δεν υπάρξει ανταπόκριση εντός του καθορισμένου χρονοδιαγράμματος).

v. Καθορισμένο χρονοδιάγραμμα για τη διενέργεια του επιτόπιου ελέγχου μετά τον διορισμό Ελεγκτή Δόμησης. vi. Διενέργεια του επιτόπιου ελέγχου από διαφορετικό πρόσωπο (Ελεγκτή Δόμησης) για το αρχικό και τελικό στάδιο ελέγχου, στην παρουσία του/ ης Επιβλέποντα/ουσας Μηχανικού. vii. Ευχέρεια ένστασης κατά του πορίσματος Ελεγκτή Δόμησης και καθορισμός διαδικασίας για την εξέταση της ένστασης. viii.Καθορισμός κυρώσεων για Επιβλέποντες Μηχανικούς σε περίπτωση διαπίστωσης αυθαίρετων κατασκευών. ix. Συμπλήρωση και υπογραφή εντύπου δήλωσης αμεροληψίας από το πρόσωπο που θα διοριστεί ως Ελεγκτής Δόμησης. x. Ύπαρξη τυποποιημένων εντύπων για το πόρισμα ελέγχου Ελεγκτή Δόμησης, με στόχο την επίτευξη ομοιόμορφης προσέγγισης σε ό,τι αφορά τους διενεργούμενους ελέγχους και τη διασφάλιση της πληρότητας των επιτόπιων ελέγχων». Σύμφωνα με την πρόταση, θα πρέπει να διερευνηθεί το ενδεχόμενο η εφαρμογή ηλεκτρονικής διαδικασίας για το πλαίσιο λειτουργίας των Ελεγκτών Δόμησης να φιλοξενηθεί στον Ιππόδαμο. Σε ό,τι αφορά τον καθορισμό των απαιτούμενων προσόντων ιδιωτών μελετητών που θα διενεργούν επιτόπιους ελέγχους σε ανεγειρόμενες οικοδομές εκ μέρους των αρμόδιων αρχών σε προσωρινή βάση μέχρι την εφαρμογή του θεσμού των Ελεγκτών Δόμησης, το ΕΤΕΚ θεωρεί ότι τα τυποποιημένα έντυπα που ετοιμάστηκαν για το πόρισμα ελέγχου των Ελεγκτών Δόμησης για το κάθε στάδιο ελέγχου, θα πρέπει να αξιοποιηθούν και από τους ιδιώτες μελετητές που θα διενεργούν επιτόπιους ελέγχους εκ μέρους της αδειοδοτούσας αρχής σε προσωρινή βάση μέχρι τη θέσπιση του πλαισίου λειτουργίας των Ελεγκτών Δόμησης. Το Επιμελητήριο δηλώνει ότι είναι στη διάθεση του Υπουργείου Εσωτερικών για οποιεσδήποτε διευκρινίσεις και αναμένει τη διευθέτηση συνάντησης ώστε να γίνει συζήτηση επί των επιμέρους πτυχών της πρότασης και να προωθηθούν στη συνέχεια τα προσχέδια των κανονιστικών εγγράφων της προτεινόμενης ρύθμισης για νομοτεχνική επεξεργασία. Η επιστολή κοινοποιείται στον Διευθυντή των Τεχνικών Υπηρεσιών του Υπουργείου Εσωτερικών και τον Διευθυντή του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως.

7

ΘΕΜΑΤΑ

Τρίμηνη παράταση στο Σχέδιο Πολεοδομικής Αμνηστίας για τη Νομιμοποίηση Αυθαίρετων Κατασκευών Την παράταση της ισχύος του Σχεδίου Πολεοδομικής Αμνηστίας για τη ΝοΤην παράταση μιμοποίηση Αυθαίρετων Κατασκευών για εγκεκριμένες σε Εγκεκριμένες Αναπτύξεις για ακόμη τρεις μήνες, δηλαδή μέχρι τις 23 Ιουαναπτύξεις είχε νίου 2025, ανακοίνωσε το Υπουργείο ζητήσει από το Εσωτερικών. Σχετικό αίτημα είχε υποβάλει το ΕΤΕΚ ΥΠΕΣ το ΕΤΕΚ. Νέα στον Υπουργό Εσωτερικών με επιστοπροθεσμία η 23η λή, όπου απαριθμούσε τους λόγους Ιουνίου 2025 για τους οποίους αυτό καθίσταται αναγκαίο. Όπως ανέφερε: «1. Για την ορθή υποβολή αίτησης με το Σχέδιο Πολεοδομικής Αμνηστίας, είναι απαραίτητο οι μελετητές να έχουν στη διάθεσή τους τα αδειοδοτημένα σχέδια της ανάπτυξης, ώστε να είναι σε θέση να εξακριβώσουν τις μη αδειοδοτημένες κατασκευές.

2. Όπως γνωρίζετε, σε περίπτωση που τα αδειοδοτημένα σχέδια δεν είναι διαθέσιμα, τότε για την εξασφάλισή τους απαιτείται η υποβολή αίτησης για εξασφάλιση πιστού αντίγραφου της άδειας οικοδομής. Λόγω των προβλημάτων που έχουν προκύψει από τη μεταφορά των φακέλων στους ΕΟΑ, και γενικότερα της απουσίας ενός ψηφιοποιημένου αρχείου για τις υφιστάμενες άδειες, σε αρκετές περιπτώσεις απαιτείται μεγάλος χρόνος από τις αδειοδοτούσες αρχές για την παραχώρηση πιστού αντίγραφου της άδειας οικοδομής. Συνεπώς, ένας μεγάλος αριθμός αιτητών και μελετητών, την παρούσα περίοδο, αναμένουν το πιστό αντίγραφο της άδειας ώστε να δύνανται να προχωρήσουν με την υποβολή αίτησης με το Σχέδιο Πολεοδομικής Αμνηστίας.

3. Παρόλο που έχει δοθεί διευκρινιστική οδηγία από το Τμήμα Πολεοδομίας και Οικήσεως ότι είναι δυνατή η υποβολή αίτησης με βάση το Σχέδιο Πολεοδομικής Αμνηστίας με προσκόμιση του αντίγραφου της απόδειξης υποβολής της αίτησης για εξασφάλιση Πιστού Αντιγράφου, θεωρούμε πως κάτι τέτοιο δεν δύναται να εφαρμοστεί. Επί του προκειμένου, όπως προαναφέρεται, για να δύναται να υποβληθεί μια αίτηση με το Σχέδιο Πολεοδομικής Αμνηστίας, σωστά και με τη δέουσα επιμέλεια και επαγγελματισμό, οι μελετητές θα πρέπει να έχουν στη διάθεσή τους τα αδειοδοτημένα σχέδια της ανάπτυξης πριν από την υποβολή της αίτησης. Περαιτέρω, σε περίπτωση που υποβληθεί αίτηση με το Σχέδιο Πολεοδομικής Αμνηστίας, πριν την εξασφάλιση των αδειοδοτημένων σχεδίων, ο μελετητής επωμίζεται την ευθύνη της ορθότητας της αίτησης και του ορθού υπολογισμού του ποσού του αντισταθμίσματος, χωρίς να έχει ενώπιόν του όλα τα απαραίτητα στοιχεία. Ταυτόχρονα, αυξάνεται και η πιθανότητα απόρριψης της αίτησης, εφόσον αυτή θα εξεταστεί όταν εξασφαλιστεί και το πιστό αντίγραφο της άδειας». Με την παράταση θα δοθεί στους επαγγελματίες το χρονικό περιθώριο να υποβάλουν τις σχετικές αιτήσεις, αφού εξασφαλίσουν πιστό αντίγραφο της άδειας για την ανάπτυξη που αφορά η αίτηση. Νοείται ότι, ταυτόχρονα θα πρέπει να τροχιοδρομηθούν και οι απαραίτητες ενέργειες για επίσπευση της παραχώρησης πιστού αντίγραφου άδειας και

8

για την εξέταση των εν λόγω αιτήσεων από τις αρμόδιες αρχές, σημειώνει το ΕΤΕΚ. Η επιστολή που υπογράφεται από τον Πρόεδρο του Επιμελητηρίου κοινοποιείται στον Διευθυντή του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως και τον Διευθυντή των Τεχνικών Υπηρεσιών Υπουργείου Εσωτερικών. Τακτοποίηση μη αδειοδοτημένων οικοδομών Είχε προηγηθεί επιστολή προς τον Υπουργό Εσωτερικών με θέμα τη «Νομοθετική ρύθμιση για την τακτοποίηση μη αδειοδοτημένων οικοδομών», στην οποία το ΕΤΕΚ εξέθετε τα προβλήματα που ανακύπτουν, όπως αυτά καταγράφηκαν από τα πολλαπλά ερωτήματα πολιτών σε σχέση με τη διαδικασία αδειοδότησης οικοδομών που έχουν ήδη ανεγερθεί και που δεν έχουν εξασφαλίσει άδεια οικοδομής. Όπως καταγράφει το ΕΤΕΚ: «Οι εν λόγω περιπτώσεις αφορούν οικοδομές που έχουν ανεγερθεί σε χρονικές περιόδους κατά τις οποίες ίσχυαν διαφορετικές κανονιστικές πρόνοιες από αυτές που ισχύουν σήμερα (π.χ. πριν από το 2012 και τη θεσμοθέτηση των Ευρωκωδίκων). Ελλείψει μιας καθορισμένης διαδικασίας για τον χειρισμό τέτοιων αιτήσεων, παρατηρείται ανομοιομορφία στις απαιτήσεις που τίθενται από τις αδειοδοτούσες αρχές για την αδειοδότηση τέτοιων αναπτύξεων. Περαιτέρω, σε ορισμένες περιπτώσεις για την οικοδομική αδειοδότηση των εν λόγω αναπτύξεων απαιτείται από τους ΕΟΑ συμμόρφωση των υφιστάμενων οικοδομών με τις κανονιστικές πρόνοιες που ισχύουν σήμερα. Επί του προκειμένου σημειώνουμε ότι σε αρκετές περιπτώσεις αυτό είναι, εκ των πραγμάτων, αδύνατο, εφόσον οι υφιστάμενες και σε αρκετές περιπτώσεις μεγάλης ηλικίας οικοδομές δεν τηρούν τις αυξημένες κτηριοδομικές απαιτήσεις που υφίστανται σήμερα, όπως π.χ. σε σχέση με τη δομοστατική επάρκεια και την ενεργειακή απόδοση της οικοδομής, τις προδιαγραφές της ηλεκτρολογικής εγκατάστασης κ.ά.

Θ Ε Μ ΑΤΑ Σε συνέχεια των πιο πάνω, θεωρούμε ότι θα πρέπει να προχωρήσει η επεΔεν είναι λογικό ξεργασία νομοθετικής ρύθμισης για οι αδειοδοτούσες την τακτοποίηση μη αδειοδοτημένων, υφιστάμενων οικοδομών. Στο πλαίσιο αρχές να ζητούν αυτό, θέση του ΕΤΕΚ είναι ότι για να κασυμμόρφωση ταστεί δυνατή η έκδοση Πιστοποιητικού με κανονιστικές Τακτοποίησης θα πρέπει να απαιτείται η συμμόρφωση με τους κτηριοδομιπρόνοιες που κούς κανονισμούς που ίσχυαν κατά τη δεν ίσχυαν όταν χρονική περίοδο ανέγερσης της οικοδομής και που η εφαρμογή τους κατά κατασκευαζόταν τον σχεδιασμό και την υλοποίηση των ένα κτήριο κατασκευών θα καθιστούσε δυνατή τη νόμιμη αδειοδότησή τους. Συνεπώς, θεωρούμε ότι για τις περιπτώσεις αυτές θα πρέπει να υποβάλλονται τέτοια στοιχεία ή και μελέτες που θα καταδεικνύουν κατά πόσο η οικοδομή συμμορφώνεται και σε ποιο βαθμό με τους κανονισμούς που ίσχυαν κατά την ημερομηνία αποπεράτωσής της. Επιπρόσθετα της τεκμηρίωσης αυτής και για σκοπούς διασφάλισης ότι η οικοδομή πληροί ορισμένες βασικές απαιτήσεις ασφάλειας κατά την ημερομηνία της τακτοποίησης (ήτοι της ημερομηνίας έκδοσης Πιστοποιητικού Τακτοποίησης), θεωρούμε ότι οι αρμόδιες αρχές θα πρέπει να απαιτούν επιπλέον, την προσκόμιση έκθεσης στην οποία θα καταγράφονται τα αποτελέσματα της διενέργειας οπτικών ελέγχων στην οικοδομή και στις ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις της οικοδομής. Για την τακτοποίηση μη αδειοδοτημένων οικοδομών και τη διενέργεια οπτικών ελέγχων στο πλαίσιο αυτό, έχει ετοιμαστεί σχετικό έντυπο το οποίο έχει διαμορφωθεί βάσει του Εντύπου Γενικού Οπτικής Επιθεώρησης Κτηρίων (ΕΓΟΕΚ) που εξέδωσε το ΕΤΕΚ και στο οποίο περιλαμβάνονται κατευθυντήριες γραμμές για τους πλείστους οπτικούς ελέγχους για την κτηριακή υποδομή και την ηλεκτρομηχανολογική εγκατάσταση μιας οικοδομής, με σκοπό τη διασφάλιση των ελάχιστων βασικών απαιτήσεων ασφάλειας και υγείας στους χρήστες της οικοδομής και

στο δημόσιο. Στο εν λόγω έντυπο περιλαμβάνονται επίσης κατευθυντήριες γραμμές σε σχέση με τις κανονιστικές απαιτήσεις που ίσχυαν κατά διάφορες χρονικές περιόδους (π.χ. σε ό,τι αφορά τη δομοστατική επάρκεια κτηρίων, απαιτήσεις ενεργειακής απόδοσης κ.λπ.) προς υποβοήθηση των μελετητών ως προς τη διασφάλιση ότι η οικοδομή και η ηλεκτρολογική εγκατάσταση πληρούν τις απαιτήσεις που ίσχυαν κατά τη χρονική περίοδο ανέγερσής της. Νοείται επίσης ότι, σε περίπτωση που αίτηση περιλαμβάνει πέραν της νομιμοποίησης της ήδη υλοποιηθείσας αυθαίρετης κατασκευής και προσθηκομετατροπές ή προσθηκομετατροπές που επήλθαν μετά το 2012, τότε βάσει της κείμενης νομοθεσίας, η αποτίμηση της δομοστατικής επάρκειας της υφιστάμενης οικοδομής, λαμβάνοντας υπόψη και το φορτίο που προκύπτει από την προσθήκη, θα πρέπει να διενεργείται σύμφωνα με τις απαιτήσεις του ισχύοντος Ευρωκώδικα 8, Μέρος 3 και του αντίστοιχου Εθνικού Προσαρτήματος (National Annex). Επίσης, θεωρούμε ότι θα πρέπει να εξαιρούνται της υπό αναφορά κανονιστικής ρύθμισης οικοδομές που εμπίπτουν στην κατηγορία σπουδαιότητας IV με βάση τον Ευρωκώδικα 8, Μέρος 1, και των οποίων η ακεραιότητα και η συνέχιση της λειτουργίας κατά τη διάρκεια σεισμών είναι ζωτικής σημασίας για την προστασία των πολιτών (όπως π.χ. πυροσβεστικοί σταθμοί, νοσοκομεία, σταθμοί παραγωγής ενέργειας κ.ά.). Για τις υπό αναφορά κατηγορίες οικοδομών, θα πρέπει να ακολουθείται η διαδικασία της αποτίμησης της δομοστατικής επάρκειας της οικοδομής σύμφωνα με τις απαιτήσεις του ισχύοντος Ευρωκώδικα 8, Μέρος 3 και του αντίστοιχου Εθνικού Προσαρτήματος. Πέραν των πιο πάνω, σημειώνουμε ότι η προτεινόμενη ρύθμιση θα πρέπει να αφορά οικοδομές που έχουν ήδη ανεγερθεί, ήτοι δεν πρέπει να αποτελεί έναν μόνιμο μηχανισμό τακτοποίησης μη αδειοδοτημένων οικοδομών, ώστε να μην τυγχάνει κατάχρησης έναντι της κανονικής οδού. Σε συνέχεια όλων των πιο πάνω, σας καλούμε να εξετάσετε σοβαρά την προώθηση νομοθετικής ρύθμισης για την τακτοποίηση μη αδειοδοτημένων οικοδομών που έχουν ήδη ανεγερθεί», καταλήγει το Επιμελητήριο. Στην επιστολή επισυνάπτεται το προσχέδιο διατάγματος που είχε ετοιμαστεί από το ΕΤΕΚ, ως βάση συζήτησης για το θέμα.

Διευκρινίσεις σε σχέση με την εφαρμογή του Σχεδίου Πολεοδομικής Αμνηστίας Διευκρίνιση σε σχέση με Αναπτύξεις που επωφελήθηκαν πλήρως από το Σχέδιο «Μέτρα»: Σε συνέχεια προηγούμενης διευκρινιστικής οδηγίας του ΤΠΟ με ημερ. 26/2/2025, διευκρινίζεται ότι σε περιπτώσεις που μια ανάπτυξη επωφελήθηκε πλήρως από το Σχέδιο «Μέτρα», Απόφαση ΥΣ ημερ. 29/7/2015, σε σχέση με υπέρβαση του συντελεστή δόμησης, και με την εν λόγω άδεια εγκρίθηκαν επίσης κανονιστικές αποκλίσεις, ως οι πρόνοιες του τότε ισχύοντος Σχεδίου, και στη συνέχεια υλοποιήθηκαν άλλες αυθαίρετες κατασκευές, οι οποίες δεν αυξάνουν μεν τον συντελεστή δόμησης, όμως αποτελούν κανονιστική απόκλιση (π.χ. το γκαράζ δεν είναι διαμπερές, η αρχιτεκτονική προεξοχή είναι μεγαλύτερη από την καθορισμένη στην Εντολή 4/2024, κ.ά.), τότε είναι δυνατή η χρήση του Σχεδίου Πολεοδομικής Αμνηστίας, νοουμένου ότι η Πολεοδομική Αρχή αξιολογεί ότι δεν προκύπτει αρνητικός επηρεασμός των περιοίκων ή της φυσιογνωμίας της περιοχής. Επιπλέον, έστω και αν μια ανάπτυξη επωφελήθηκε πλήρως από το Σχέδιο «Μέτρα», σε σχέση με υπέρβαση του συντελεστή δόμησης, είναι δυνατή η υποβολή αίτησης για

αλλαγή χρήσης τμήματος της κατοικίας σε επαγγελματική στέγη με το Σχέδιο Πολεοδομικής Αμνηστίας. Διευκρίνιση σε σχέση με την υποβολή αιτήσεων που υποβάλλονται με το Σχέδιο Πολεοδομικής Αμνηστίας: Εφόσον οι αιτήσεις που υποβάλλονται με το Σχέδιο Πολεοδομικής Αμνηστίας αφορούν αιτήσεις για νομιμοποίηση αυθαίρετα υλοποιηθείσας κατασκευής είναι αχρείαστο να σημειώνεται πως η αίτηση υποβάλλεται ταυτόχρονα και με την Εντολή 2/2020 ή την Εντολή 1/2022, που έχουν άλλο στόχο και σκοπό και που η βάση τους είναι η τήρηση των κανονιστικών προνοιών. Επί του προκειμένου, σημειώνεται ότι και το ΕΤΕΚ είχε θέσει ότι οι αιτήσεις που υποβάλλονται με το Σχέδιο Πολεοδομικής Αμνηστίας δεν πρέπει να υποβάλλονται ταυτόχρονα και με τις προαναφερόμενες Εντολές, αφού στις περιπτώσεις αυτές ο μελετητής θα πρέπει να συμπληρώσει και να υποβάλει το Έντυπο Πολεοδομικής Βεβαιότητας με το οποίο βεβαιώνει μεταξύ άλλων ότι η κατασκευή συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις της πολεοδομικής νομοθεσίας, κάτι που εκ των πραγμάτων δεν ισχύει σε περιπτώσεις αιτήσεων που υποβάλλονται με το υπό αναφορά Σχέδιο.

9

ΘΕΜΑΤΑ

Ταχεία αδειοδότηση μικρών πολυκατοικιών και άλλων οικιστικών αναπτύξεων Με δήλωση του Προέδρου του, το ΕΤΕΚ χαιρετίζει την εφαρμογή του περί Πολεοδομίας και Χωροταξίας (Οικιστική Ανάπτυξη σε Οικόπεδα και Υπό Δημιουργία Οικόπεδα) Ειδικού Διατάγματος Ανάπτυξης του 2025, βάσει του οποίου για τις πολεοδομικές αιτήσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του, η Πολεοδομική Αρχή διενεργεί επιτελικό ή και δειγματοληπτικό έλεγχο της αίτησης και πιο ενδελεχή έλεγχο σε ό,τι αφορά θέματα που επηρεάζουν τις ανέσεις των περιοίκων και τη λειτουργικότητα των χώρων στάθμευσης. Αξίζει να σημειωθεί ότι το πρώτο βήμα για την απλοποίηση και επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης για χαμηλού ρίσκου οικοδομές έγινε με την εφαρμογή του διατάγματος ΚΔΠ 322/2024 στις 02.10.2024 το οποίο αφορούσε μέχρι δύο μονάδες κατοικίας σε εγγεγραμμένο ή υπό δημιουργία οικόπεδο. Με την εφαρμογή του νέου διατάγματος, η διαδικασία αυτή επεκτείνεται για μεγαλύτερο αριθμό κατοικιών και για μικρές πολυκατοικίες. Σύμφωνα με το διάταγμα, σε περίπτωση που η εξέταση της αίτησης δεν ολοκληρωθεί εντός 40 εργάσιμων ημερών, τότε θα εκδίδεται αυτόματα, μέσω του συστήματος «Ιππόδαμος», βεβαίωση ότι η πολεοδομική άδεια θεωρείται δοθείσα, με ευθύνη του μελετητή. Οι αλλαγές στο σύστημα σχετικά με την αδειοδότηση χαμηλού και μεσαίου ρίσκου οικοδομών με κύριες πτυχές την υιοθέτηση του αυτοελέγχου από τους μελετητές και του επιτελικού και δειγματοληπτικού ελέγχου των αιτήσεων από τις αδειοδοτούσες αρχές ήταν εκ των θέσεων του ΕΤΕΚ. Ειδικότερα, η εφαρμογή των εν λόγω ρυθμίσεων θα επιτρέψει την ταχεία αδειοδότηση χαμηλού ρίσκου αναπτύξεων και ως εκ τούτου αναμένεται πως θα αποφέρει σημαντικά οφέλη για τον κατασκευαστικό τομέα, την οικονομία του τόπου και την κοινωνία ευρύτερα. Ταυτόχρονα, θα συμβάλει στην αποσυμφόρηση του συστήματος αδειοδότησης, χωρίς μείωση των απαιτήσεων σε ό,τι αφορά θέματα ασφάλειας και ποιότητας, επιτρέποντας έτσι να δοθεί περισσότερη έμφαση στην εξέταση αιτήσεων για πιο σύνθετες και μεγάλης κλίμακας αναπτύξεις. Η πιο βασική πτυχή ωστόσο των πρόσφατων και προωθούμενων μεταρρυθμίσεων στον τομέα της αδειοδότησης είναι η εισαγωγή του επιτόπιου ελέγχου στα εργοτάξια, σε καθορισμένα στάδια των υπό ανέγερση έργων, από ανεξάρτητο τρίτο μέρος. Με την εφαρμογή της εν λόγω ρύθμισης, μετακινούμαστε από τον ενδελεχή έλεγχο των αιτήσεων κατά το στάδιο της αδειοδότησης στον έλεγχο επί τόπου, κατά το στάδιο της ανέγερσης της οικοδομής, ώστε να διασφαλίζεται ότι αυτό που κατασκευάζεται συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις της νομοθεσίας. Η τομή αυτή, η οποία αποσκοπεί στην ενίσχυση του οικοδομικού ελέγχου, έχει ήδη γίνει σε ό,τι αφορά οικιστικές αναπτύξεις μέχρι δύο μονάδες κατοικίας. Εντός των επόμενων μηνών αναμένεται η έκδοση διατάγματος που θα εισάγει τον επιτόπιο έλεγχο και για τις αναπτύξεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του νέου διατάγματος. Ωστόσο, πέραν των πιο πάνω ρυθμίσεων, για να πετύχει το στοίχημα της

10

μεταρρύθμισης θα πρέπει ταυτόχρονα να διασφαλιστεί ότι υπάρχει μια ομοιόμορφη προσέγγιση στην απόδοση της ερμηνείας πολεοδομικών και άλλων Κανονισμών που διέπουν τον σχεδιασμό και την αδειοδότηση αναπτύξεων. Με πρωτοβουλία του ΕΤΕΚ έχει ήδη δημοσιευτεί Οδηγός για τον Κανονισμό Προσβασιμότητας και Ασφάλειας στη Χρήση καθώς και επικαιροποιημένος Οδηγός Ερμηνείας Πολεοδομικών Κανονισμών. Σε αυτό το πλαίσιο, το ΕΤΕΚ έχει προχωρήσει στην ετοιμασία εγχειριδίου για τον Κανονισμό Πυροπροστασίας, ο οποίος αναμένεται να τύχει της αποδοχής της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας ώστε να προχωρήσει προς δημοσίευση. Επιπρόσθετα, εάν θέλουμε να προσβλέπουμε σε ένα αποτελεσματικό και λειτουργικό σύστημα αδειοδότησης, θα πρέπει οπωσδήποτε να αποκατασταθεί η επικοινωνία μεταξύ μελετητών και αδειοδοτουσών αρχών, ώστε τα όποια ζητήματα σε σχέση με την αδειοδότηση να επιλύονται άμεσα. Στο ίδιο πλαίσιο, απαιτείται να καταρτιστεί άμεσα από τις αδειοδοτούσες αρχές ένα πλάνο διαχείρισης του μεγάλου όγκου αιτήσεων που εκκρεμούν και που η αρμοδιότητα της εξέτασής τους μεταφέρθηκε στις 01.07.2024 στους ΕΟΑ, τόσο για να επιταχυνθεί η ολοκλήρωση της εξέτασης των εν λόγω αιτήσεων όσο και για την αποσυμφόρηση του συστήματος. Επίσης, θα πρέπει να γίνουν οι απαραίτητες ενέργειες για να επιταχυνθεί η διαδικασία διαβούλευσης μεταξύ αδειοδοτουσών αρχών και των αρμόδιων τμημάτων και υπηρεσιών του κράτους, ώστε οι απόψεις για τις προτεινόμενες αναπτύξεις να λαμβάνονται εντός σύντομου χρονικού διαστήματος και να μην δημιουργούνται καθυστερήσεις στην εξέταση των αιτήσεων. Ακόμη, ανεξάρτητα από τις όποιες ρυθμίσεις υιοθετηθούν με στόχο την απλοποίηση του συστήματος αδειοδότησης, για να επιτύχουμε τους επιδιωκόμενους στόχους της μεταρρύθμισης, απαιτείται πρωτίστως αλλαγή νοοτροπίας. Πιο συγκεκριμένα, θα πρέπει οι αρμόδιες αρχές να μεταβούν από τον ενδελεχή έλεγχο των αιτήσεων για την επιβεβαίωση επουσιωδών, σε αρκετές περιπτώσεις, ζητημάτων, στην εξέταση των θεμάτων που είναι επί της ουσίας και επηρεάζουν την ανάπτυξη. Το ΕΤΕΚ θα παρακολουθεί τις εξελίξεις στον τομέα της αδειοδότησης και θα παρεμβαίνει όπου αυτό κρίνεται απαραίτητο, ώστε τα όποια προβλήματα να αντιμετωπίζονται έγκαιρα, προς όφελος όλων των εμπλεκομένων.

Θ Ε Μ ΑΤΑ

Δομοστατική επάρκεια νοσηλευτηρίων Διευκρινίσεις όσον αφορά τον αρμόδιο φορέα για την έκδοση του απαραίτητου πιστοποιητικού/βεβαίωσης της δομοστατικής επάρκειας των ιδιωτικών νοσηλευτηρίων που θα κατατίθενται στις Ιατρικές Υπηρεσίες και τις Υπηρεσίες Δημόσιας Υγείας απέστειλε με απαντητική επιστολή του το ΕΤΕΚ. Όπως αναφέρει: «1. Από την 01.01.2012 είναι σε ισχύ και υποχρεωτική εφαρμογή οι Ευρωκώδικες, περιλαμβανομένου του αντισεισμικού Ευρωκώδικα 8, ο οποίος αφορά τον αντισεισμικό σχεδιασμό Δεν απαιτείται νέων κτηρίων και του Ευρωκώδικα 8, ειδική αναφορά Μέρος 3 ο οποίος αφορά την αποτίμηση της δομοστατικής επάρκειας στη νομοθεσία, υφιστάμενων οικοδομών. Οι Ευρωκώδιότι το θέμα δικες υιοθετήθηκαν στην Κύπρο με την καλύπτει ο ένταξη σχετικής πρόνοιας στον περί Ρυθμίσεως Οδών και Οικοδομών Νόμο. Ευρωκώδικας 8 2. Σημειώνεται, επίσης, ότι σε περίπτωση προσθηκομετατροπών σε υφιστάμενα κτήρια, η αποτίμηση της δομοστατικής επάρκειας της υφιστάμενης οικοδομής, λαμβάνοντας υπόψη και τις δράσεις που προκύπτουν από την προσθήκη/μετατροπή, βάσει νομοθεσίας θα πρέπει να διενεργείται σύμφωνα με τις απαιτήσεις του Ευρωκώδικα 8, Μέρος 3 και του αντίστοιχου Εθνικού Προσαρτήματος (National Annex). Το εν λόγω εθνικό προσάρτημα αναθεωρήθηκε στις 13.11.2020 και σε αυτό δίδονται τιμές για την τροποποιημένη μέγιστη επιτάχυνση αναφοράς εδάφους για υφιστάμενες κατασκευές οι οποίες έχουν μελετηθεί πριν από το 2012 (έτος κατά το οποίο θεσμοθετήθηκαν οι Ευρωκώδικες στην Κύπρο), ανάλογα με την περίοδο επαναφοράς της σεισμικής δράσης και για την κάθε σεισμική ζώνη, όπως αυτές ορίζονται στον Ευρωκώδικα 8, για σκοπούς υπολογισμού της σεισμικής δράσης. Για οικοδομές που εμπίπτουν στην κατηγορία σπουδαιότητας IV με βάση τον Ευρωκώδικα 8 (οικοδομές των οποίων η ακεραιότητα και συνέχιση της λειτουργίας κατά τη διάρκεια σεισμών είναι ζωτικής σημασίας για την προστασία των πολιτών), όπως τα νοσοκομεία, θα πρέπει να ελέγχονται και οι τρεις Οριακές Καταστάσεις.

3. Ως εκ των πιο πάνω, δεν απαιτείται η ένταξη οποιασδήποτε αναφοράς στον περί Ιδιωτικών Νοσηλευτηρίων Νόμο σε σχέση με τη δομοστατική επάρκεια των κτηρίων που θα στεγάζουν νοσηλευτήρια, εφόσον υπάρχει ήδη σε ισχύ νομοθεσία που διέπει τον αντισεισμικό σχεδιασμό νέων κτηρίων και που περιλαμβάνει ειδικές πρόνοιες για κτήρια που κατατάσσονται στην κατηγορία σπουδαιότητας IV, η οποία περιλαμβάνει και τα νοσοκομεία. Στο ίδιο πλαίσιο, όπως προαναφέρεται υπάρχει ήδη νομοθεσία που διέπει την αποτίμηση της δομοστατικής επάρκειας υφιστάμενων κτηρίων.

4. Επιπρόσθετα, σημειώνεται ότι σε συνέχεια της διενέργειας αντισεισμικής μελέτης με βάση τον Ευρωκώδικα 8, Μέρος 1 για νέα οικο-

12

δομή ή της αποτίμησης της δομοστατικής επάρκειας υφιστάμενης οικοδομής με βάση τον Ευρωκώδικα 8, Μέρος 3, δεν εκδίδεται κάποιο Πιστοποιητικό ή Βεβαίωση από κάποιο αρμόδιο φορέα, αλλά το παραδοτέο είναι η ίδια η μελέτη η οποία πρέπει να ετοιμάζεται από Πολιτικό Μηχανικό ο οποίος πρέπει να είναι κατάλληλα αδειοδοτημένος από το ΕΤΕΚ. Νοείται επίσης ότι η μελέτη που εκπονεί ο/η Πολιτικός Μηχανικός αποτελεί μέρος των απαιτούμενων εγγράφων για την εξασφάλιση άδειας οικοδομής για την προτεινόμενη ανάπτυξη.

5. Σε συνέχεια των πιο πάνω, σημειώνεται επίσης ότι περίπτωση που δεν θα γίνουν προσθηκομετατροπές σε ένα υφιστάμενο κτήριο, τότε δεν υπάρχει νομική υποχρέωση να προχωρήσει ο ιδιοκτήτης της οικοδομής στην αποτίμηση της δομοστατικής του επάρκειας. Είναι στη βάση αυτή που το ΕΤΕΚ επεξεργάζεται πρόταση για την παροχή κινήτρων για την ενθάρρυνση της αποτίμησης της δομοστατικής επάρκειας υφιστάμενων, ιδιωτικών νοσηλευτηρίων». Αποτίμηση υφιστάμενων κρατικών νοσοκομείων Συναφής είναι και η επιστολή προς τον Πρόεδρο του Οργανισμού Κρατικών Υπηρεσιών Υγείας, και τον Προϊστάμενο Τεχνικών Υπηρεσιών ΟΚΥΠΥ. Το ΕΤΕΚ χαιρετίζει την προθυμία του ΟΚΥΠΥ να εγκύψει στο θέμα της δομοστατικής επάρκειας κτηρίων που στεγάζουν κρατικά νοσοκομεία, αφού η ακεραιότητα και η συνέχιση της λειτουργίας τέτοιων κτηρίων κατά τη διάρκεια σεισμών είναι ζωτικής σημασίας για την προστασία των πολιτών. Όπως σημειώνει το ΕΤΕΚ, του οποίου η συνδρομή ζητήθηκε για το θέμα της θωράκισης κρατικών νοσοκομείων και νοσηλευτηρίων έναντι σεισμών, «θα ήταν ιδιαίτερα χρήσιμο να μας δοθούν στοιχεία που αφορούν τα τεχνικά χαρακτηριστικά των κτηρίων αυτών, όπως το έτος μελέτης, το έτος κατασκευής, το εμβαδόν και ο αριθμός ορόφων έκαστης οικοδομής. Επιπρόσθετα, κρίνεται απαραίτητο να έχουμε γνώση κατά πόσο υπάρχουν διαθέσιμα στατικά σχέδια για τα κτήρια αυτά. Σε συνέχεια των πιο πάνω, το Επιμελητήριο δηλώνει την ετοιμότητα και τη διαθεσιμότητά του να συμβάλει με επαγγελματικό σύμβουλο στην ετοιμασία εγγράφων διαγωνισμού για παροχή υπηρεσιών Πολιτικού Μηχανικού για την αποτίμηση της δομοστατικής επάρκειας των υφιστάμενων νοσοκομείων και ειδικότερα σε ό,τι αφορά την περιγραφή του αντικειμένου του διαγωνισμού και των ελάχιστων προσόντων που πρέπει να πληρούν ενδιαφερόμενα μελετητικά γραφεία (Πολιτικοί Μηχανικοί) για συμμετοχή στο διαγωνισμό, στη βάση αποζημίωσης που θα συμφωνηθεί».

Θ Ε Μ ΑΤΑ

Ηλεκτρονικός Οδηγός Πολεοδομικών Κανονισμών Επιστολή με θέμα την Έκδοση Επικαιροποιημένου Ηλεκτρονικού Οδηγού Ερμηνείας Πολεοδομικών Κανονισμών (Φεβρουάριος 2025), ο οποίος είναι αναρτημένος στην ιστοσελίδα του, απέστειλε το ΕΤΕΚ στον Διευθυντή του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως. Όπως αναφέρεται «η έκδοση του εν λόγω Οδηγού έχει ως στόχο να συμβάλει στην ύπαρξη ομοιόμορφης προσέγγισης σε ό,τι αφορά την απόδοση της ερμηνείας πολεοδομικών Κανονισμών, μέσω της αποσαφήνισης και της σχηματικής απεικόνισης προνοιών της κείμενης πολεοδομικής νομοθεσίας που διέπει τον σχεδιασμό και την αδειοδότηση αναπτύξεων. Νοείται ότι, όπως γνωρίζετε, το περιεχόμενο του Οδηγού δεν είναι σε καμία περίπτωση εξαντλητικό. Περαιτέρω, στόχος είναι ο Ηλεκτρονικός Οδηγός να επικαιροποιείται ανά τακτά χρονικά διαστήματα και όποτε αυτό κρίνεται απαραίτητο, λόγω τροποποιήσεων στη νομοθεσία. Στη βάση αυτή και στο πλαίσιο της αγαστής μεταξύ μας συνεργασίας, ευελπιστούμε στην άμεση ενημέρωση του ΕΤΕΚ από το Τμήμα σας, σχετικά με τροποποιήσεις στις πρόνοιες της πολεοδομικής νομοθεσίας, ώστε αυτές να ενσωματώνονται σε άμεσο χρόνο στον Οδηγό. Σημειώνεται επίσης ότι κατόπιν της επιβεβαίωσης του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως, στο εισαγωγικό κείμενο του Οδηγού σημειώνεται πως αυτός έχει επίσης αξιολογηθεί από το Τμήμα Πολεοδομίας και Οικήσεως και πως το περιεχόμενό του τυγχάνει της αποδοχής του ΤΠΟ. Σημειώνεται, επίσης, ότι σε περίπτωση που προκύπτει διαφορετική ερμηνεία πρόνοιας ή αμφιβολία, αυτή θα πρέπει να αποστέλλεται στον Διευθυντή του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως, ώστε να δίδεται κατευθυντήρια οδηγία για συνεπή εφαρμογή των προνοιών Παγκύπρια». Το ΕΤΕΚ καλεί το Τμήμα Πολεοδομίας και Οικήσεως να αναρτήσει επίσης

στην ιστοσελίδα του τον επικαιροποιημένο Ηλεκτρονικό Οδηγό Ερμηνείας Πολεοδομικών Κανονισμών (έκδοση Φεβρουάριος 2025) και πληροφορεί ότι έχει προβεί εκτός από την ενημέρωση των μελών του και σε ενημέρωση των Επαρχιακών Οργανισμών Αυτοδιοίκησης για την έκδοση του Οδηγού.

Επείγει η ομοιομορφία των απαιτήσεων για αδειοδοτήσεις Συμβάλλοντας εποικοδομητικά στη διαδικασία προς την οριστικοποίηση ενιαίας αντιμετώπισης Το ΕΤΕΚ κατέθεσε τις από τους Επαρχιακούς Οργανιπροτάσεις του στον σμούς Αυτοδιοίκησης στο θέμα των καταλόγων προαπαιτούμενων ΕΟΑ Λευκωσίας εγγράφων/σχεδίων ηλεκτρονικών οικοδομικών αιτήσεων ανά κατηγορία ανάπτυξης, το Επιμελητήριο απέστειλε επιστολή στη Διευθύντρια Αδειοδότησης του ΕΟΑ Λευκωσίας με τα σχόλια και τις εισηγήσεις του. Ο ΕΟΑ Λευκωσίας δημοσίευσε τους εν λόγω καταλόγους, γεγονός που αποτελεί μια καλή αφετηρία για τον διάλογο που θα διεξαχθεί. Όπως αναφέρει το ΕΤΕΚ: «Επί του προκειμένου καταρχήν χαιρετίζουμε την ενέργεια του ΕΟΑ Λευκωσίας να προχωρήσει στην ετοιμασία των υπό αναφορά καταλόγων με στόχο την ύπαρξη ομοιόμορφης προσέγγισης στην ετοιμασία και εξέταση αιτήσεων για άδεια οικοδομής που υποβάλλονται στον ΕΟΑ Λευκωσίας. Σε ό,τι αφορά το Έντυπο Α4 “Έλεγχος Πληρότητας Εξαίρεσης για εξα-

σφάλιση άδειας Οικοδομής” σημειώνεται ότι το ΕΤΕΚ έχει καταθέσει στο Υπουργείο Εσωτερικών την άποψη ότι για αιτήσεις που αφορούν κοινοποίηση εξαίρεσης (Αίτηση Α4 – Αίτηση για Εξαίρεση από την Υποχρέωση Εξασφάλισης Άδειας Οικοδομής στον Ιππόδαμο), θα πρέπει να εκδίδεται αυτόματα από το σύστημα βεβαίωση παραλαβής της κοινοποίησης εξαίρεσης. Νοείται ότι η αδειοδοτούσα αρχή έχει τη δυνατότητα να προβεί σε οποιουσδήποτε μεταγενέστερους ελέγχους σε σχέση με την υπό εξαίρεση κατασκευή. Σε συνέχεια των πιο πάνω, παρακαλούμε όπως έχουμε τις απόψεις σας για τα σχόλια του ΕΤΕΚ επί του περιεχομένου των καταλόγων. Περαιτέρω, σημειώνουμε ότι, νοουμένου ότι οι εισηγήσεις του ΕΤΕΚ υιοθετηθούν και με γνώμονα την ύπαρξη μιας ομοιόμορφης προσέγγισης σε ό,τι αφορά τα απαιτούμενα έγγραφα που συνοδεύουν τις αιτήσεις για άδεια οικοδομής από όλες τις αδειοδοτούσες αρχές, πρόθεση του Επιμελητηρίου είναι να προχωρήσει με την κοινοποίηση των εν λόγω εγγράφων στους υπόλοιπους Επαρχιακούς Οργανισμούς Αυτοδιοίκησης με προτροπή για την υιοθέτησή τους, σημειώνοντας ότι αυτά έχουν ετοιμαστεί από τον ΕΟΑ Λευκωσίας».

13

Θ Ε Μ ΑΤΑ

Υποχρεώσεις που απορρέουν από τους περί Αποβλήτων Κανονισμούς του 2023 Το ΕΤΕΚ σε συνέχεια προηγούμενης ενημέρωσης προς τα μέλη του, σηΕγκύκλιος προς τα μειώνει ότι με τη δημοσίευση των μέλη του ΕΤΕΚ για περί Αποβλήτων (Διαχείριση Αποβλήτων από Κατασκευές και Κατετις υποχρεώσεις δαφίσεις) Κανονισμών του 2023, στις Μελετητών και 13.04.2023, αυτοί έχουν τεθεί σε ισχύ και υποχρεωτική εφαρμογή. Επιβλεπόντων Στους εν λόγω Κανονισμούς, μεταξύ Μηχανικών άλλων, έχουν εισαχθεί πρόνοιες που αφορούν τις υποχρεώσεις Μελετητών και Επιβλεπόντων Μηχανικών έργων σε σχέση με τα παραγόμενα Απόβλητα από Κατασκευές και Κατεδαφίσεις (ΑΚΚ). Ειδικότερα, σύμφωνα με την παράγραφο 5.-(1) των Κανονισμών: «5.-(1) Ο ιδιοκτήτης του έργου έχει την πλήρη ευθύνη για τη διαχείριση των παραγόμενων ΑΚΚ και διασφαλίζει ότι: (α) Ο μελετητής έχει εκτιμήσει και υπολογίσει τις ποσότητες και τα είδη των αποβλήτων κατά το στάδιο της μελέτης του έργου˙ (β) Ο επιβλέπων μηχανικός(i) κατά το στάδιο της εκτέλεσης του έργου, παρακολουθεί και προβαίνει σε όλες τις αναγκαίες ενέργειες, ώστε να εφαρμοστεί το σχέδιο διαχείρισης των ΑΚΚ σύμφωνα με τις πρόνοιες του Κανονισμού 6, και ενημερώνει γραπτώς τον ιδιοκτήτη του έργου· και (ii) με την ολοκλήρωση του έργου, πιστοποιεί την ορθή διαχείριση των παραγόμενων ΑΚΚ, σύμφωνα με το σχέδιο διαχείρισης ΑΚΚ και ενημερώνει το Ατομικό ή Συλλογικό Σύστημα Διαχείρισης ΑΚΚ, ανάλογα με την περίπτωση, με έντυπο που καθορίζεται με γνωστοποίηση του Διευθυντή, η οποία δημοσιεύεται στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας· (γ) Στις τεχνικές προδιαγραφές προκήρυξης ενσωματώνονται i. οι όροι και οι απαιτήσεις των συμβολαίων ανάθεσης του έργου, ως αυτές διαμορφώθηκαν κατά το στάδιο της μελέτης του έργου· ii. το δελτίο ποσοτήτων της κοστολόγησης της διαχείρισης των παραγόμενων ΑΚΚ· και iii. δήλωση ότι το σχετικό ποσό για τη διαχείριση των παραγόμενων ΑΚΚ καταβάλλεται, αφού προηγουμένως έχει πιστοποιηθεί από τον επιβλέποντα μηχανικό η ορθή διαχείριση των ΑΚΚ, ο οποίος επιβεβαιώνει παράλληλα και τα στοιχεία που παρέχονται από το Συλλογικό ή το Ατομικό, Σύστημα Διαχείρισης ΑΚΚ, ανάλογα με την περίπτωση, περιλαμβανομένων των υλικών που έχουν επαναχρησιμοποιηθεί σύμφωνα με το σχέδιο διαχείρισης ΑΚΚ του έργου.». Σημειώνεται ότι στο πεδίο εφαρμογής των εν λόγω Κανονισμών εμπίπτουν έργα στα οποία εκτιμάται ότι θα παραχθούν ΑΚΚ συνολικής ανάμεικτης μη συμπιεσμένης ποσότητας υλικών κατ' όγκο πέραν των 12 κ.μ. Σε συνέχεια των πιο πάνω, σημειώνεται ότι το ΕΤΕΚ είχε θέσει κατά τη συζήτηση του προσχεδίου των Κανονισμών στη Βουλή ότι οι προαναφερόμενες πρόνοιες εισάγουν ευθύνες στους Μελετητές και Επιβλέποντες Μηχανικούς που είναι δυσανάλογες των καθηκόντων τους. Επιπρόσθετα, το Επιμελητήριο θα συνεχίσει την προσπάθεια για ανα-

14

θεώρηση των εν λόγω Κανονισμών ώστε η ορθή διαχείριση των ΑΚΚ να διασφαλίζεται μέσω μιας πιο απλής και εφαρμόσιμης διαδικασίας, που δεν θα οδηγεί στην επιβάρυνση των Επιβλεπόντων Μηχανικών με δυσανάλογες ευθύνες. Ανεξάρτητα των πιο πάνω, και ενόψει του ότι έχει διαπιστωθεί πως αρκετοί Μελετητές δεν εφαρμόζουν τις πρόνοιες των Κανονισμών που αφορούν τον υπολογισμό των εκτιμώμενων παραγόμενων από το έργο αποβλήτων κατά το στάδιο της μελέτης, το ΕΤΕΚ οφείλει να σημειώσει πως οι πιο πάνω απαιτήσεις αποτελούν πλέον νομοθεσία και ως εκ τούτου πρέπει να μελετώνται, να συμφωνούνται με τον Εργοδότη και να εφαρμόζονται ώστε να υπάρχει συμμόρφωση με τη νομοθεσία και επί ίσοις όροις δραστηριοποίηση μεταξύ των Μελετητών. Ως εκ τούτου, κατά τη μελέτη ενός έργου θα πρέπει να γίνεται υπολογισμός των ποσοτήτων των εκτιμώμενων παραγόμενων από το έργο ΑΚΚ ανά είδος και να περιλαμβάνεται σχετικό σημείο στο δελτίο ποσοτήτων ή στα έγγραφα της προσφοράς για το κατασκευαστικό συμβόλαιο. Για σκοπούς διευκόλυνσης των μελετητών σε ό,τι αφορά την εκτίμηση των παραγόμενων από έργα ΑΚΚ έχει αναπτυχθεί από τον ΚΟΔΑ ειδικό ηλεκτρονικό εργαλείο που δύναται να αξιοποιηθεί για τον σκοπό αυτό. Στη σελίδα της εκδήλωσης «Διαδικτυακό Σεμινάριο ΕΤΕΚ-ΚΟΔΑ με θέμα «με θέμα «Παρουσίαση Ηλεκτρονικού Εργαλείου για την εκτίμηση των παραγόμενων από έργα Α.Κ.Κ.» που πραγματοποιήθηκε στις 06.03.2025, έχουν αναρτηθεί οι παρουσιάσεις καθώς και το οπτικογραφημένο βίντεο του υπό αναφορά σεμιναρίου, όπου δίδεται πληροφόρηση σχετικά με τη χρήση του εν λόγω εργαλείου. Επιστολή προς ΟΑΚ Στο θέμα των αποβλήτων από κατασκευές και κατεδαφίσεις και τη διαχείρισή τους αναφέρεται το Επιμελητήριο με επιστολή του στον Πρόεδρο του Οργανισμού Ανακύκλωσης Κύπρου (ΟΑΚ). Το ΕΤΕΚ ευχαριστεί τον ΟΑΚ για τη διοργάνωση σειράς σεμιναρίων από τον ΟΑΚ σε σχέση με τις απαιτήσεις των περί Αποβλήτων (Διαχείριση Αποβλήτων από Κατασκευές και Κατεδαφίσεις) Κανονισμών του 2023, και ενημερώνει ότι έχει προβεί σε σχετική ανακοίνωση προς τα μέλη του. Ταυτόχρονα, το ΕΤΕΚ έχει προβεί σε ενέργειες σε συνεργασία με τον ΚΟΔΑ για την ενημέρωση των μελών του για εργαλείο που έχει αναπτυχθεί από τον ΚΟΔΑ για τον υπολογισμό των ποσοτήτων των εκτιμώμενων παραγόμενων από έργα ΑΚΚ.

Θ Ε Μ ΑΤΑ

Σπουδαία η συμβολή των γυναικών στον χώρο της Μηχανικής Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα της Γυναίκας, ο Πρόεδρος του ΕΤΕΚ Κωνσταντίνος Κωνσταντή εξέδωσε Επίκειται υπογραφή γραπτή δήλωση εκφράζοντας τις Μνημονίου θερμές του ευχαριστίες στις γυναίκες μηχανικούς για την πολύτιμη προ- Συνεργασίας ΕΤΕΚ σφορά τους στον τομέα της Μηχανι- Επιτρόπου Ισότητας κής Επιστήμης, καθώς και για τη συμγια την προώθηση βολή τους στη δράση και την επίτευξη των στόχων του Επιμελητηρίου. της ισότητας στη Όπως αναφέρει: «Οι γυναίκες, στους Μηχανική Επιστήμη τομείς STEM (Φυσικές Επιστήμες, Τεχνολογία, Μηχανική, Μαθηματικά) εξακολουθούν να αποτελούν λιγότερο από το ένα τρίτο του επιστημονικού δυναμικού. Ενδεικτικά αναφέρω ότι από τους 16.000 εγγεγραμμένους μηχανικούς, μόνο οι 4.000 είναι γυναίκες. Τα νούμερα από μόνα τους υπενθυμίζουν την υποχρέωσή μας να ενεργοποιηθούμε ακόμη περισσότερο, για πάταξη κάθε έμφυλης διάκρισης στους κλάδους μας — και όχι μόνο. Δράττομαι της ευκαιρίας να αναφέρω ότι πολύ σύντομα το ΕΤΕΚ θα προχωρήσει σε υπογραφή Μνημονίου Συνεργασίας με την Επίτροπο Ισότητας με στόχο τη διαμόρφωση κοινής στρατηγικής, πολιτικών και δράσεων για την προώθηση της ισότητας των φύλων στον τομέα της Μηχανικής Επιστήμης. Περιλαμβάνει επίσης μέτρα για την ενίσχυση της ευαισθητοποίησης, την προβολή θεμάτων που σχετίζονται με τις έμφυλες διακρίσεις και την ενδυνάμωση της παρουσίας των γυναικών σε θέσεις λήψης αποφάσεων. Θέτοντας την ισότητα των φύλων ως προτεραιότητα και επιθυμώντας να εξαλείψουμε παρωχημένες αντιλήψεις περί ανδροκρατούμενων επαγγελμάτων, σε ό,τι αφορά τους κλάδους της Μηχανικής Επιστήμης, έχουμε παράλληλα προχωρήσει στη δημιουργία επιστημονικής Επιτροπής για την Ισότητα των Φύλων, η οποία παρακολουθεί στενά το ζήτημα καταθέτοντας συγκεκριμένες εισηγήσεις.

Προσωπικά, καθώς και το σύνολο των μελών του Γενικού Συμβουλίου του ΕΤΕΚ, επαναβεβαιώνουμε τη δέσμευσή μας για λήψη μέτρων και υλοποίηση σημαντικών δράσεων που θα συμβάλουν στην εξάλειψη στερεοτύπων και έμφυλων διακρίσεων. Με συλλογικότητα και συνεργασία μπορούμε ωστόσο να πετύχουμε πολύ περισσότερα, γι’ αυτό και καλώ τις γυναίκες συναδέλφους να μην διστάζουν και να επικοινωνούν μαζί μας σε περίπτωση που αντιμετωπίσουν τέτοιας φύσεως θέματα. Μαζί, μπορούμε να αντιμετωπίσουμε πιο αποτελεσματικά συμπεριφορές ή ενέργειες που αντιστρατεύονται το θεμελιώδες δικαίωμα της ισότητας. Εκφράζω και πάλι τις ευχαριστίες μου στις γυναίκες μηχανικούς για τη σπουδαία συμβολή τους στη Μηχανική Επιστήμη και στην κοινωνία συνολικά αλλά και σε κάθε γυναίκα για την πολύτιμη συνεισφορά της σε όλα τα επίπεδα της ζωής μας. Ιδιαίτερες ευχαριστίες και στις γυναίκες που στελεχώνουν το Γενικό και το Πειθαρχικό Συμβούλιο, τη Διοικούσα και τις επιστημονικές Επιτροπές του Επιμελητηρίου. Η προσφορά τους είναι ανεκτίμητη! Αναγνωρίζουμε ότι η εκπροσώπηση των γυναικών στα όργανα του ΕΤΕΚ δεν είναι ακόμη στο επιθυμητό επίπεδο, αλλά εργαζόμαστε συλλογικά για να ενισχύσουμε τη συμμετοχή τους, εκτιμώντας και αξιοποιώντας τις ικανότητές τους».

Επικοινωνία Μελετητών και Λειτουργών ΕΟΑ για θέματα αδειοδοτήσεων Με επιστολή του στους Προέδρους των Επαρχιακών Οργανισμών Αυτοδιοίκησης Λευκωσίας, Λεμεσού, Λάρνακας, Πάφου και Αμμοχώστου το ΕΤΕΚ επισημαίνει ότι «αν και έχουν παρέλθει πέραν των οκτώ μηνών από τη μεταρρύθμιση της τοπικής αυτοδιοίκησης και την έναρξη της λειτουργίας των ΕΟΑ, εξακολουθεί να παρατηρείται μη έγκαιρη ανταπόκριση από τις αδειοδοτούσες αρχές σε ερωτήματα μελετητών και γενικότερα αδυναμία επικοινωνίας με Λειτουργούς των αδειοδοτουσών αρχών. Επί του προκειμένου, οφείλουμε να σημειώσουμε ότι η επικοινωνία μεταξύ των Μελετητών και των Λειτουργών αδειοδοτουσών αρχών αποτελεί

τον ακρογωνιαίο λίθο για να καταστεί το πλαίσιο αδειοδότησης αποτελεσματικό και λειτουργικό. Επιπρόσθετα, μέσω της επικοινωνίας, καθίσταται δυνατό να επιλυθούν ζητήματα πριν από την υποβολή αιτήσεων, τα οποία εάν δεν επιλυθούν στο στάδιο αυτό προκύπτουν μεταγενέστερα, κατά το στάδιο εξέτασης της αίτησης και επιμηκύνουν τον χρόνο εξέτασης αιτήσεων. Στο πλαίσιο των όσων προαναφέρονται σας καλούμε να δοθούν οδηγίες στους Λειτουργούς που χειρίζονται αιτήσεις να ανταποκρίνονται εντός σύντομου χρονικού διαστήματος στα τηλεφωνήματα και τα ηλεκτρονικά μηνύματα μελετητών και γενικότερα στα ερωτήματα που θέτουν οι μελετητές».

15

Θ Ε Μ ΑΤΑ

Η αλυσίδα παραγωγής δημόσιων έργων να επανασχεδιαστεί εδώ και τώρα Αναφορικά με τη δημόσια συζήτηση για το νέο Αρχαιολογικό Μουσείο, το ΕΤΕΚ δηλώΓραπτή δήλωση νει ευθαρσώς ότι διαφωνεί με τη θέση που του Προέδρου εκφράζεται το τελευταίο διάστημα ότι η εκτέλεση ενός τέτοιου, υψίστης σημασίας του ΕΤΕΚ έργου, που αποτελεί κληρονομιά για τις επόμενες γενιές, πρέπει να υλοποιηθεί με τη μέθοδο Μελέτη-Κατασκευή, μετά την ολοκλήρωση του αρχιτεκτονικού διαγωνισμού. Υπάρχουν έργα αυτής της κλίμακας, όπου ο ενδελεχής έλεγχος του σχεδιασμού από τους μελετητές και το κράτος είναι κρίσιμος για τη διασφάλιση ενός τελικού αποτελέσματος που να ανταποκρίνεται στο συλλογικό όραμα της κοινωνίας. Είναι ευθύνη όλων, κράτους-μελετητών-κατασκευαστών, να διαθέτουν την απαραίτητη τεχνογνωσία και τις κατάλληλες δεξιότητες να διαχειριστούν αυτές τις περιπτώσεις με τις σωστές διαδικασίες, όπως γίνεται διεθνώς. Τα δε αποτελέσματα που βλέπουμε σε αντίστοιχα έργα του εξωτερικού θα πρέπει να αποτελούν παράδειγμα προς μίμηση.

Διορισμοί από Διοικούσα Επιτροπή ΕΤΕΚ

Η Διοικούσα Επιτροπή του ΕΤΕΚ αποφάσισε να διορίσει μέλη του Επιμελητηρίου για: ΕΚΠΡΟΣΩΠΗΣΕΙΣ: • Έλενα Χριστοδούλου, αρχιτέκτονα, στην Τεχνική και Κριτική Επιτροπή του Διαγωνισμού για τα Κρατικά Βραβεία Αρχιτεκτονικής 2025.

• Χρίστο Χριστοδούλου, αρχιτέκτονα, ως επαγγελματικό σύμβουλο, Βύρωνα Χρίστου, ως επαγγελματικό σύμβουλο επιμετρητή και Μαριαλένα Μπύρου, αρχιτέκτονα, για την υποστήριξη του έργου των επαγγελματικών συμβούλων, στον Αρχιτεκτονικό Διαγωνισμό για την κατασκευή του Yacht Club στη Μαρίνα της Λάρνακας.

• Χρύσανθο Μαρούχο, ηλεκτρολόγο μηχανικό, στη νέα Εθνική Τεχνική Επιτροπή CYS/TC29 – «Κλιματική Ουδετερότητα Πόλεων / Κοινοτήτων».

AD HOC ΟΜΑΔΕΣ ΕΡΓΑΣΙΑΣ: • Πολίνα Αντωνιάδου Κόκκινου, αρχιτέκτονα (ως συντονίστρια), Φάνο Κυριακίδη, αρχιτέκτονα, Γιώργο Ιωάννου, εκτιμητή γης/δικηγόρο, Βαρνάβα Λάμπρου, πολιτικό μηχανικό, Πέτρο Χριστοδουλίδη, ηλεκτρολόγο μηχανικό, μηχανολόγο μηχανικό, Σωκράτη Ζαβρό, μηχανολόγο μηχανικό, Αντρέα Παπαλλά, αρχιτέκτονα-μέλος ΓΣ (γενική παρακολούθηση), σε ad hoc ομάδα εργασίας με όρους εντολής τη σύνταξη συμβολαίου για τη μέθοδο υλοποίησης έργων Bridging (Πρόταση Επιτροπής Βελτιστοποίησης Διαδικασιών Μελέτης και Εκτέλεσης Έργων σε σχέση με σύνταξη πρότυπου συμβολαίου μελετητή-αναθέτουσας αρχής στη διαδικασία Bridging).

• Άντρη Γεωργίου, συντονίστρια, Αιμιλία Σιάντου, Σάβια Παλατέ, Μαρία Κυριάκου, Μαρία Αχιλλέως, Λία Χαρτούτσιου, Μαρίνα Ευθυμίου, Παναγιώτη Τσαγγάρη, Χάρη Αριστοδήμου, Χριστίνα Χάρπα, Μάριο Κυριάκου, Κωσταντίνο Κέλπη, Λούη Λοΐζου, Φειδία Παυλίδη, Αλέξη Παπαδόπουλο, Χριστιάνα Καραγιώργη, Νικόλα Κουλουντή, Στέλλα Ευαγγελίδου, Στέλιο

16

Η διεθνής πρακτική έχει ήδη αποδείξει ότι η μέθοδος του αρχιτεκτονικού διαγωνισμού, είτε με την παραδοσιακή μέθοδο, είτε σε συνδυασμό με τη διαδικασία της Μελέτης-Κατασκευής, αποτελεί πρότυπο διαφάνειας και ανταγωνιστικότητας. Ωστόσο, είναι προβληματικό και επιζήμιο η μέθοδος να επιβαρύνεται με τις συστημικές αδυναμίες και τα προβλήματα που χαρακτηρίζουν ολόκληρο το σύστημα υλοποίησης δημοσίων έργων. Το όλο θέμα ανέδειξε το Επιμελητήριο σε Εργαστήρι που διοργάνωσε με θέμα «Προγραμματισμός, Σχεδιασμός και Υλοποίηση των Έργων του Δημοσίου» στην παρουσία του Υπουργού Μεταφορών, του Γενικού Λογιστή, άλλων αξιωματούχων του κράτους και αρμόδιων φορέων. Η ευθύνη για τον σχεδιασμό ενός έργου δεν μεταφέρεται στο κράτος λόγω της επιλογής μιας διαδικασίας. Το κράτος έχει την πλήρη ευθύνη να προωθεί και να εφαρμόζει σωστά τις κατάλληλες ανά περίπτωση διαδικασίες που δίνουν έμφαση στην ποιότητα, την καινοτομία και την αρχιτεκτονική αριστεία, ώστε να παράγονται έργα που εμπλουτίζουν την κοινωνία και αναδεικνύουν τον πολιτισμό μας. Για να το πετύχουμε αυτό πρέπει να αναλάβουμε ο καθένας την ευθύνη που του αναλογεί και να επανασχεδιάσουμε την αλυσίδα παραγωγής δημόσιων έργων εδώ και τώρα.

Μιχαηλίδη, Στέλιο Λακοτρύπη, Λιασή Παναγιώτη, Γιώργο Καλαβά, Γιάννη Αγησιλάου, Φιλιώ Λύμπουρα, Άνθιμο Παπαπερικλέους, Έλενα Κωνσταντή, Κατερίνα Λαδά, Έρσια Στυλιανού σε ad hoc ομάδα εργασίας της δημιουργίας δελτίων αξιολόγησης οικοδομών ως οι κατευθυντήριες οδηγίες του Κλάδου Διατήρησης του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως στην Επιτροπή «Προστασία Κτηρίων του 20ού αιώνα από Οπλισμένο Σκυρόδεμα Α (Αειφορία Δομημένου Περιβάλλοντος) – Ανάδειξη και Προβολή Σημαντικών Κτηρίων του 20ού αιώνα από μπετόν και του μοντερνισμού».

• Γιάννη Γαλανό, επιμετρητή ποσοτήτων, και Φλώρο Παντελή, πολιτικό μηχανικό, σε ad hoc ομάδα εργασίας σε σχέση με το κόστος έτοιμου σκυροδέματος κατόπιν αιτήματος του Διευθυντή του Τμήματος Εργασιακών Σχέσεων του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων. ΠΡΑΓΜΑΤΟΓΝΩΜΟΣΥΝΕΣ: • Μάρκο Μάρκου, αρχιτέκτονα, για διερεύνηση τυχόν κακοτεχνιών με βάση τα αδειοδοτημένα σχέδια/μελέτες και αύξηση κόστους κατασκευής χωρίς ενημέρωση του ιδιοκτήτη, σε υπό κατασκευή οινοποιείο στην Πάνω Αρχιμανδρίτα στην Πάφο.

• Βύρωνα Ιωάννου, αρχιτέκτονα - πολεοδόμο, για διερεύνηση τυχόν παρανομιών αρχιτεκτονικών, πολεοδομικών και επιχωματώσεων και κατασκευών σε τεμάχια εις βάρος άλλου τεμαχίου στο Σούνι, Λεμεσός.

• Πολίνα Αντωνιάδου Κοκκίνου, αρχιτέκτονα, για διερεύνηση αντικατάστασης εξωτερικών δαπεδοστρώσεων, αφαίρεση υφιστάμενων κεραμικών, μόνωση και τοποθέτηση πέτρας Καρύστου σε μονοκατοικία στην Περιστερώνα.

• Σωτήρη Νεάρχου, αρχιτέκτονα, για υγρασίες, υδρορροές που δεν απορροφούν νερό, εισροή νερού από οροφές, αποκόλληση κεραμικών και μονώσεων, σε συγκρότημα κατοικιών στο Παραλίμνι.

Θ Ε Μ ΑΤΑ

2025 ΣXEΔΙΑΣΤΙΚΟ Μόνιμη άδεια -ΜΟΝΟ-

331.50 € + ΦΠΑ

Το progeCAD με κόστος 331.50€ αποτελεί τη βέλτιστη λύση εναλλακτικής πλατφόρμας AutoCAD® Στηριζόμενο στην μηχανή του IntelliCAD, περιλαμβάνει πανίσχυρα εργαλεία σχεδίασης σε 2 και 3 διαστάσεις. Είναι συμβατό με το AutoCAD® 2D/3D και διαχειρίζεται AutoCAD® DWG αρχεία. Για περισσότερη ευελιξία, η ίδια άδεια χρήσης μπορεί να εγκατασταθεί ταυτόχρονα σε σταθερό και σε φορητό υπολογιστή.

10 Λόγοι να επιλέξετε το progeCAD Professional: • Μόνιμη Άδεια! Χωρίς ετήσια συνδρομή. Δική σας απόφαση αν θα αναβαθμίσετε.

• Τίποτα προς εκμάθηση εάν είστε χρήστες AutoCAD®.

• Λειτουργία με αρχεία μορφής DWG. Πλήρης συμβατότητα με το AutoCAD, δεν απαιτείται οποιαδήποτε μετατροπή.

• Εισαγωγή ΒΙΜ έργων και αντικειμένων (Autodesk Revit® and IFC).

• Δυνατότητα Μετατροπής από PDF σε DWG. • Μετατρέψτε τα παλιά σχέδια σας σε αρχεία CAD. • Δημιουργήστε εύκολα και γρήγορα αρχιτεκτονικά σχέδια με το Plug-in EasyArch.

• 22.000 έτοιμα blocks με δυνατότητα προσαρμογής.

• Εισαγωγή/Εξαγωγή – STEP, IGES, PDF, 3D PDF, DWF, 3DS, DAE, LWO, POV, Maya, OBJ, BMP, JPG, WMF, EMF, SVG. • Δυνατότητα Φωτορεαλιστικής Απεικόνισης μέσω του Artisan Render Engine.

AuDeSy LTD Ηλία Βενέζη 2Α, Γραφείο 303, 2042 Στρόβολος Τηλ: 97 652 552 / 22 768 244 Web: www.3dr.eu | www.audesy.com

17

Θ Ε Μ ΑΤΑ

Παρέμβαση ΕΤΕΚ για προκήρυξη θέσεων στον ΕΟΑ Λευκωσίας Με επιστολές του προς τον Πρόεδρο του Επαρχιακού Οργανισμού Αυτοδιοίκησης (ΕΟΑ) Λευκωσίας κ. Κωνσταντίνο Γιωρκάτζη, και τον Γενικό Διευθυντή ΕΟΑ Λευκωσίας κ. Κωνσταντίνο Παρμακλή το ΕΤΕΚ διατυπώνει τις θέσεις του α) σχετικά με τα προσόντα που θα πρέπει να διαθέτει ένας Ανώτερος Λειτουργός Πληροφορικής και β) ζητά αριθμός των 30 θέσεων Λειτουργού Αδειοδότησης οι οποίες προκηρύσσονται να διεκδικηθούν και από κατόχους προσόντων στον κλάδο της Πολεοδομίας - Χωροταξίας σύμφωνα με τα «απαιτούμενα προσόντα» για τις εν λόγω θέσεις.

• Συγκεκριμένα, όσον αφορά την προκήρυξη θέσης Ανώτερου Λειτουργού Πληροφορικής, μετά τη σχετική δημοσίευση στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, η επιστολή αναφέρει: «1. Σύμφωνα με το Άρθρο 25 (1) του περί ΕΤΕΚ Νόμου Ν.224/90, κανένας δεν δικαιούται να ασκεί επάγγελμα σε οποιοδήποτε κλάδο Μηχανικής Επιστήμης, εκτός αν είναι εγγεγραμμένος στο Μητρώο Μελών του ΕΤΕΚ στον εν λόγω κλάδο και του έχει εκδοθεί άδεια άσκησης επαγγέλματος. Επιπρόσθετα, σύμφωνα με τον Ν. 224/90 αρμόδιο σώμα να καθορίζει τι συνιστά άσκηση επαγγέλματος σε κλάδο Μηχανικής Επιστήμης είναι το ΕΤΕΚ.

2. Ο κλάδος της Ηλεκτρονικής Μηχανικής περιλαμβανομένης της Μηχανικής της Πληροφορικής περιλαμβάνεται στους κλάδους της Μηχανικής όπως αυτοί καταγράφονται στο Άρθρο 2 του Νόμου 240/90–97 Περί Ίδρυσης και Λειτουργίας του Επιστημονικού Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου: “…κλάδος Μηχανικής Επιστήμης σημαίνει ... (ε) Ηλεκτρονική Μηχανική περιλαμβανομένης της Μηχανικής της Πληροφορικής...”

3. Η άσκηση των καθηκόντων του Λειτουργού Πληροφορικής όπως αυτά παρουσιάζονται στην προκήρυξη της θέσης, συνιστά άσκηση επαγγέλματος στον κλάδο της Ηλεκτρονικής Μηχανικής περιλαμβανομένης της Μηχανικής της Πληροφορικής και ως εκ τούτου η άσκηση του επαγγέλματος αυτού από πρόσωπα που δεν είναι εγγεγραμμένα στο Μητρώο Μελών ΕΤΕΚ στον εν λόγω κλάδο είναι παράνομη.

4. Περαιτέρω, στην υπό αναφορά προκήρυξη στην παράγραφο 2.2.1. “Απαιτούμενα Προσόντα” αναφέρονται ανάμεσα σε άλλα τα ακόλουθα: “Πανεπιστημιακό δίπλωμα ή τίτλος ή ισότιμο προσόν σε ένα τουλάχιστον από τα πιο κάτω θέματα ή συνδυασμό των θεμάτων αυτών: Πληροφορική ή κλάδο της, Ηλεκτρονική Μηχανική, Δίκτυα Υπολογιστών, Επικοινωνίες Δεδομένων, Τεχνολογία Δικτύων, Τεχνολογία Υπολογιστών. (Σημ.: Ο όρος «Πανεπιστημιακό Δίπλωμα ή τίτλος» καλύπτει και μεταπτυχιακό δίπλωμα ή τίτλο).” Τα πιο πάνω διπλώματα αφορούν προσόντα στον πιο πάνω αναφερόμενο κλάδο της Μηχανικής Επιστήμης.

5. Ως εκ των πιο πάνω οι υποψήφιοι για τη θέση θα πρέπει να είναι εγγεγραμμένοι στο ΕΤΕΚ ή να δύνανται να εγγραφούν ως μέλη του ΕΤΕΚ πριν την ανάληψη των καθηκόντων τους.

6. Το δε Σχέδιο Υπηρεσίας και συναφώς η προκήρυξη για τη θέση θα πρέπει περαιτέρω να τροποποιηθούν δεόντως ώστε να περιληφθεί απαίτηση να περιλαμβάνονται οι υποψήφιοι για τις εν λόγω θέσεις στο Μητρώο Μελών του ΕΤΕΚ στον κλάδο της Ηλεκτρονικής Μηχανικής περιλαμβανομένης της Μηχανικής της Πληροφορικής.

18

Προς τον σκοπό αυτό εισηγούμαστε να περιληφθεί στο υπό αναφορά σχέδιο υπηρεσίας πρόνοια που να προβλέπει τα ακόλουθα: “Να είναι εγγεγραμμένοι στο Μητρώο Μελών του Επιστημονικού και Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου στον κλάδο της Ηλεκτρονικής Μηχανικής περιλαμβανομένης της Μηχανικής της Πληροφορικής”. Ενόψει των πιο πάνω, παρακαλώ να προβείτε στις αναγκαίες ενέργειες για διόρθωση του εν λόγω σχεδίου υπηρεσίας. Περαιτέρω σας ενημερώνουμε ότι δεν θα πρέπει να προσφερθεί θέση σε άτομο που δεν είναι εγγεγραμμένο στο Μητρώο Μελών του ΕΤΕΚ στον κλάδο της Ηλεκτρονικής Μηχανικής περιλαμβανομένης της Μηχανικής της Πληροφορικής, καθότι αυτό αντίκειται στις πρόνοιες του Ν.224/90».

• Η δεύτερη επιστολή που αφορά την προκήρυξη 30 κενών θέσεων Λειτουργού Αδειοδότησης στον ΕΟΑ Λευκωσίας αναφέρει: «Η πάγια θέση του Επιμελητηρίου για το θέμα γενικότερα είναι ότι τα “Απαιτούμενα Προσόντα” για τις όποιες θέσεις θα πρέπει να είναι συνδεδεμένα με το γνωσιολογικό αντικείμενο του κάθε κλάδου και του αντίστοιχου απαιτούμενου ακαδημαϊκού προσόντος και γενικότερα με τα καθήκοντα και τις ευθύνες της θέσης. Συναφώς, το Επιμελητήριο ασκώντας τις αρμοδιότητες και εξουσίες που του παρέχονται από τη Νομοθεσία (Ν.224/90), και μελετώντας τα “Καθήκοντα και Ευθύνες” για τις υπό αναφορά θέσεις, θεωρεί ότι κάποιες από αυτές θα μπορούσαν να διεκδικηθούν και από κατόχους προσόντων στον κλάδο της Πολεοδομίας - Χωροταξίας. Ενόψει των πιο πάνω παρακαλώ για τις δικές σας ενέργειες ούτως ώστε στα “Απαιτούμενα Προσόντα” του εν λόγω Σχεδίου Υπηρεσίας και συναφώς της προκήρυξης για τη θέση, να περιλαμβάνεται και το πανεπιστημιακό δίπλωμα ή τίτλος ή ισότιμο προσόν στον κλάδο της Πολεοδομίας – Χωροταξίας ως απαραίτητο προσόν για μικρό αριθμό θέσεων».

ΣΥΜΦΩΝΊΑ ΤΥΠ ΣΤΙΣ ΕΙΣΗΓΉΣΕΙΣ ΕΤΕΚ

Αναφορικά με σχετική δημοσίευση στη σελ. 10 του προηγούμενου τεύχους (τεύχος Φεβρουαρίου) με θέμα Παρέμβαση ΕΤΕΚ για Σχέδια Υπηρεσίας και Κλίμακες Εισδοχής, το Επιμελητήριο επιθυμεί να ενημερώσει τα μέλη του ότι κατόπιν σχετικής επικοινωνίας με το Τμήμα Υπηρεσιών Πληροφορικής (ΤΥΠ), έχουν συμφωνηθεί και έχουν εφαρμοστεί οι εισηγήσεις του που αναφέρονται στο συγκεκριμένο θέμα της υπό αναφορά έκδοσης του Ενημερωτικού Δελτίου ΕΤΕΚ.

Θ Ε Μ ΑΤΑ

To ETEK αποχαιρετά τον Γιώργο Πετρίδη Το ΕΤΕΚ, με βαθιά θλίψη, αποχαιρετά το εκλεκτό μέλος του Γιώργο Πετρίδη, που απεβίωσε το Σάββατο 1η Μαρτίου 2025. Ο Γιώργος Πετρίδης ήταν ιδιαίτερα αγαπητός στην κοινότητα των μηχανικών, λόγω της βαθιάς του γνώσης και κατάρτισης, της οξυδέρκειας που τον χαρακτήριζε αλλά και του απαράμιλλου ήθους και της ποιότητας που τον διέκρινε όχι μόνο ως επαγγελματία, αλλά και ως άνθρωπο. Υπήρξε εξέχουσα προσωπικότητα στον χώρο της γεωλογίας, αφήνοντας ανεξίτηλο το αποτύπωμά του μέσω του επιστημονικού του έργου και της αφοσίωσής του. Με μια καριέρα που διήρκεσε 58 χρόνια, συνέβαλε καθοριστικά στην ανάπτυξη του κλάδου ενώ το ήθος, η επαγγελματική του ακεραιότητα και η αφοσίωσή του στην καινοτομία τον ανέδειξαν σε πρότυπο για τις νεότερες γενιές. Διαθέτοντας ένα αξιοσημείωτο ακαδημαϊκό υπόβαθρο, ο Γιώργος Πετρίδης έλαβε το πτυχίο και τον μεταπτυχιακό του τίτλο στη Μηχανική Γεωλογία από το Πανεπιστήμιο του Λονδίνου. Εμπλούτισε τις γνώσεις του αποκτώντας μεταπτυχιακούς τίτλους στη Δημόσια Διοίκηση και στη Διοίκηση Επιχειρήσεων από το Cyprus International Institute of Management και το International Correspondence Schools της Πενσυλβάνιας, αντίστοιχα. Ξεκίνησε την καριέρα του στο Τμήμα Γεωλογικής Επισκόπησης το 1967 όπου κατάφερε να φτάσει μέχρι και τη θέση του Διευθυντή το 1999. Μια θέση την οποία κατείχε μέχρι και την αφυπηρέτησή του από τη Δημόσια Υπηρεσία το 2005. Έχοντας εξειδίκευση στη Μηχανική Γεωλογία και στις γεωτεχνικές έρευνες και μικροζωνοποίηση αστικών και αγροτικών περιοχών, άφησε το επαγγελματικό του στίγμα μέσα από πληθώρα δημοσιεύσεων και μελετών. Η πολυετής εμπειρία του σε διεθνές επίπεδο, με ερευνητική δραστηριότητα σε χώρες όπως η Αγγλία, η Ελλάδα, η Τανζανία και η Παπούα Νέα Γουινέα, συνέβαλε στην ανάπτυξη μιας διεπιστημονικής και διαπολιτισμικής προσέγγισης στη γεωλογική έρευνα και εφαρμογή. Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στο καθοριστικό του έργο για την καθιέρωση του γεωτεχνικού ελέγχου σε τεχνικά έργα μικρής και μεγάλης κλίμακας. Ο ρόλος του ως Συντονιστής σε πληθώρα Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων σε συνεργασία με Πανεπιστήμια του εξωτερικού, με αντικείμενο τους γεωκινδύνους, καθώς και η συμβολή του στην πολυκλαδική

ομάδα που συγκροτήθηκε για την αποκατάσταση του μεταλλείου του Αμιάντου, καταδεικνύουν το εύρος της επιστημονικής του κατάρτισης και της ερευνητικής του συνεισφοράς. Μετά την αφυπηρέτησή του, συνέχισε να προσφέρει τις υπηρεσίες του μέσα από την ενεργή του συμμετοχή και δράση ως μέλος του Επιστημονικού και Τεχνικού Επιμελητηρίου Κύπρου στις ειδικότητες της Εφηρμοσμένης Γεωλογίας και της Μηχανικής Μεταλλείων. Αποτέλεσε εκπρόσωπος του ΕΤΕΚ σε διάφορες επιτροπές, μεταξύ των οποίων η Τεχνική Επιτροπή για Φυσικό Λίθο και η Επιτροπή Αξιολόγησης Επιπτώσεων στο Περιβάλλον από Σχέδια και/ή Προγράμματα. Επίσης αποτέλεσε επί σειρά ετών μέλος της επιστημονικής επιτροπής του ΕΤΕΚ για το Περιβάλλον και την Κλιματική Αλλαγή. Εκτός από την ακαδημαϊκή και επαγγελματική του σταδιοδρομία, ο Γιώργος Πετρίδης διακρίθηκε για την κοινωνική του προσφορά, είτε μέσω της συμμετοχής του σε φιλανθρωπικές πρωτοβουλίες, είτε μέσω της υποστήριξης νέων επαγγελματιών στον τομέα της γεωλογίας. Η συνεισφορά του στην επιστήμη και την κοινωνία διαμόρφωσε μια σπουδαία κληρονομιά, η οποία θα συνεχίσει να αποτελεί πηγή έμπνευσης για τις επόμενες γενιές επιστημόνων και ερευνητών.

Αίτημα ΕΤΕΚ για αναθεώρηση εγκυκλίου του ΤΠΟ Την αναθεώρηση και επανέκδοση εγκυκλίου του Τμήματος Πολεοδομίας και Οικήσεως ζητά από τον Διευθυντή του ΤΠΟ το ΕΤΕΚ. Η εγκύκλιος ημερομηνίας 23.03.2024 αφορά τις απαιτούμενες διαβουλεύσεις κατά την υποβολή Πολεοδομικής Αίτησης. Βάσει της εγκυκλίου, για πολεοδομικές αιτήσεις που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της Εντολής 1/2022, δεν απαιτείται διαβούλευση, μεταξύ άλλων, με την ΑΗΚ.Η επιστολή του Επιμελητηρίου, η οποία απευθύνεται και στον Αναπληρωτή Διευθυντή Βασικής Ρυθμιζόμενης Δραστηριότητας Διανομής ΑΗΚ αναφέρει: «Σημειώνουμε τη συμφωνία του ΕΤΕΚ σε σχέση με το ότι σε περίπτωση που διαπιστωθεί ότι απαιτείται η εγκατάσταση υποσταθμού της ΑΗΚ κατά το

στάδιο της άδειας οικοδομής, τότε απαιτείται επανασχεδιασμός της ανάπτυξης ο οποίος επηρεάζει και στοιχεία που αφορούν το στάδιο της πολεοδομικής αδειοδότησης (π.χ. σχεδιασμό χώρων στάθμευσης κ.ά.). Ενόψει τούτου καθώς και των άλλων ζητημάτων που έχουν εγερθεί από την ΑΗΚ, θεωρούμε ότι θα πρέπει να εξεταστεί η αναθεώρηση της υπό αναφορά εγκυκλίου, ώστε να απαιτείται διαβούλευση με την ΑΗΚ για τις περιπτώσεις που αναφέρονται στην εν λόγω επιστολή της ΑΗΚ, ημερ. 31.10.2024, νοουμένου ωστόσο ότι η διαβούλευση αυτή γίνεται ηλεκτρονικά και υπάρχει άμεση ανταπόκριση, εντός καθορισμένου χρονικού διαστήματος, εκ μέρους της ΑΗΚ ώστε να διασφαλίζεται ότι δεν δημιουργούνται καθυστερήσεις στη διαδικασία αδειοδότησης».

19

Θ Ε Μ ΑΤΑ

Ασφάλεια και Υγεία στα Εργοτάξια Εκστρατεία Επιθεώρησης Εργοταξίων Κατά τους μήνες Μάρτιο, Ιούνιο, Ιούλιο και Σεπτέμβριο του 2025 το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας (ΤΕΕ) του Υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικών Ασφαλίσεων διεξάγει ειδική στοχευμένη εκστρατεία επιθεωρήσεων των εργοταξίων. Ο κατασκευαστικός τομέας είναι τομέας υψηλού κινδύνου, με υψηλό Δείκτη Ατυχημάτων και τον υψηλότερο Δείκτη Σοβαρότητας Ατυχημάτων. Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται αύξηση της δραστηριότητας στον τομέα αυτό, ο οποίος παρά το γεγονός ότι παρουσιάζει μείωση του Δείκτη Ατυχημάτων, έχει έναν από τους υψηλότερους Δείκτες Σοβαρότητας Ατυχημάτων σε σύγκριση με τους άλλους βασικούς τομείς οικονομικής δραστηριότητας. Η εκστρατεία σχεδιάστηκε λαμβάνοντας υπόψη τις παραβάσεις που εντοπίζονται κατά τις επιθεωρήσεις των εργοταξίων, καθώς και τα αίτια των ατυχημάτων, επαγγελματικών ασθενειών και επικίνδυνων συμβάντων που συνέβησαν τα τελευταία χρόνια κατά τη διάρκεια εκτέλεσης εργασιών σε εργοτάξια. Σκοπός της εκστρατείας είναι η ευαισθητοποίηση όλων των εμπλεκόμενων στα κατασκευαστικά έργα και η εφαρμογή προληπτικών και προστατευτικών μέτρων για τη μείωση των ατυχημάτων, επαγγελματικών ασθενειών και επικίνδυνων συμβάντων που σχετίζονται με τις δραστηριότητες στον τομέα αυτό.

Η εκστρατεία στοχεύει, επίσης, στον έλεγχο συμμόρφωσης των εμπλεκόμενων συντελεστών έργων (π.χ. ιδιοκτητών έργων, μελετητών / επιβλεπόντων, εργολάβων, υπεργολάβων) με τις διατάξεις της περί Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία Νομοθεσίας. Για σκοπούς πληροφόρησης, επισυνάπτεται, ως Παράρτημα, κατάλογος των σημείων ελέγχου μαζί με τις αντίστοιχες επεξηγήσεις. Στην ιστοσελίδα του ΤΕΕ είναι διαθέσιμες περισσότερες πληροφορίες για τα θέματα Ασφάλειας και Υγείας στις κατασκευές και σχετικά ενημερωτικά έντυπα για τις βασικές πρόνοιες των περί Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία (Ελάχιστες Προδιαγραφές για Προσωρινά ή Κινητά Εργοτάξια) Κανονισμών του 2015 (Κ.Δ.Π. 410/2015), τις βασικές υποχρεώσεις του Κύριου του Έργου (ιδιοκτήτη), του Μελετητή, του Εργολάβου και τα καθήκοντα του Συντονιστή για τα θέματα ασφάλειας και υγείας κατά την εκπόνηση της μελέτης του έργου (Συντονιστή Α&Υ Μελέτης) και του Συντονιστή για τα θέματα ασφάλειας και υγείας κατά την εκτέλεση του έργου (Συντονιστής Α&Υ Εκτέλεσης). Επίσης, το ΤΕΕ έχει εκδώσει νέο Οδηγό για τα θέματα Ασφάλειας και Υγείας στις Κατασκευές, ο οποίος απευθύνεται σε όλους τους εμπλεκόμενους στον κατασκευαστικό τομέα και παρέχει πρακτικές λύσεις για την πρόληψη των κινδύνων με σκοπό την αποφυγή των εργατικών ατυχημάτων, των επαγγελματικών ασθενειών και των επικίνδυνων συμβάντων. Ο Οδηγός αυτός αποτελεί μετάφραση στην ελληνική γλώσσα της έκδοσης BAUSTEINE, του Γερμανικού Ινστιτούτου Υποχρεωτικής Ασφάλισης και Πρόληψης Ατυχημάτων στον Κατασκευαστικό Τομέα «Berufsgenossenschaft der Bauwirtschaft (BG BAU)», με την άδεια του BG BAU για αποκλειστική χρήση στην επικράτεια της Κυπριακής Δημοκρατίας και σε αυτόν γίνονται αναφορές στις σχετικές πρόνοιες της Κυπριακής Νομοθεσίας. Για πρόσθετες πληροφορίες, μπορείτε να επικοινωνείτε με την αρμόδια λειτουργό στην ηλεκτρονική διεύθυνση eloizidou@dli.mlsi.gov.cy, ή/και στα τηλ. 22405601 / 22405623.

Επανάληψη ημερίδας για ατυχήματα στον κατασκευαστικό τομέα Με επιστολή του στον Διευθυντή του Τμήματος Επιθεώρησης Εργασίας ο Διευθυντής του ΕΤΕΚ αναφέρεται στη διοργάνωση της ημερίδας «Περιπτωσιακές Μελέτες Ατυχημάτων στον Κατασκευαστικό Τομέα. Λάθη, Παραλείψεις και Προτεινόμενες Λύσεις» και στη Λεμεσό. Η ημερίδα είχε αρχικά πραγματοποιηθεί στις 29.06.2024, στο Σιακόλειο Εκπαιδευτικό Κέντρο Κλινικής Ιατρικής στη Λευκωσία. Το θέμα της επαναδιοργάνωσης προέκυψε από σχετικά αιτήματα μελών του Επιμελητηρίου. Όπως αναφέρει η επιστολή: «Λαμβάνοντας υπόψη ότι η παρουσίαση των περιπτωσιακών μελετών ατυχημάτων ήταν αντικείμενο κοινής Επιτροπής ΕΤΕΚ-ΤΕΕ καθώς και ότι η προαναφερόμενη ημερίδα είχε συνδιοργανωθεί από το ΕΤΕΚ και το ΤΕΕ, με τη στήριξη του ΣΠΟΛΜΗΚ, παρακαλούμε να ενημερώσετε το Επιμελητήριο

20

κατά πόσο το Τμήμα σας είναι θετικό να συνδιοργανωθεί η αντίστοιχη ημερίδα στη Λεμεσό. Επί του προκειμένου, σημειώνουμε ότι έχει ήδη γίνει επικοινωνία με τους εισηγητές για διερεύνηση για τη διαθεσιμότητά τους καθώς και κράτηση αμφιθεατρικής αίθουσας στο Κτήριο «Δράκος» του ΤΕΠΑΚ και η προτεινόμενη ημερομηνία για τη διεξαγωγή της ημερίδας είναι το Σάββατο 14.06.2025 (09:00-13:30). Σε συνέχεια των πιο πάνω, παρακαλούμε όπως ενημερώσετε το Επιμελητήριο, το συντομότερο δυνατό κατά πόσο το ΤΕΕ θα είναι συνδιοργανωτής στην ημερίδα καθώς και για τη διαθεσιμότητά σας να χαιρετήσετε την έναρξη της εκδήλωσης».

Ayias Paraskevis 5, Nicosia 2412 | +357 22444555 | www.maourisoikoset.com | info@maourisoikoset.com

maouris_oikoset

Maouris Oikoset

ΑΡΘΡΑ

Η προστασία της Πύλης Αμμοχώστου και η ανάπτυξη πολυώροφου συγκροτήματος Γίνεται θόρυβος και μεγαλώνουν οι ανησυχίες για τη ζημιά που θα υποστεί η Πύλη Αμμοχώστου από προτεινόμενη ανάπτυξη πολυώροφου κτηρίου στο για χρόνια κενό μεγάλης έκτασης τεμάχιο γης στη γωνία των Λεωφόρων Σαλαμίνος και Λάρνακος στη Λευκωσία. Η ανάγκη προστασίας των μνημείων μας, ιδιαίτερα της Λευκωσίας, είναι δεδομένη, το τι αποτελεί απειλή, τι μπορεί να προκαλέσει ζημιά και με ποιον τρόπο προστατεύουμε τα μνημεία μας είναι θέμα επιλογών που προκρίνονται και εφαρμόζονται στο πλαίσιο ανταγωνιστικών αναγκών, προτεραιοτήτων και επιδιώξεων, καθώς και των προσεγγίσεων για τον ρόλο των ίδιων των μνημείων στην οικονομική και κοινωνική ζωή. Η Πύλη Αμμοχώστου είναι ένα πολύ σημαντικό μνημείο και η προστασία και ανάδειξή του δεν εξαρτάται από το ύψος μιας οικοδομής σε μεγάλο παρακείμενο τεμάχιο γης σε απόσταση πέραν των 100 μέτρων από το μνημείο. Λέγοντας αυτά πρέπει να τονίσω ότι δεν έχω καμία σχέση με τους επενδυτές, τους αρχιτέκτονες, τους συμβούλους ή τους ιδιοκτήτες. Επίσης, δεν με εντυπωσιάζουν ιδιαίτερα και εκ προοιμίου τα ψηλά κτήρια. Τεκμηρίωση Επιστημονικά, θέματα ανάπτυξης και προστασίας δεν αποφασίζονται με αόριστες αναφορές σε ζημιά και επιπτώσεις χωρίς τεκμηριωμένες θέσεις όταν μάλιστα πρόκειται για μεγάλες επενδύσεις που η Λευκωσία, όπως και κάθε πόλη, τις χρειάζεται. Στις προβλέψεις ζημιάς, καταστροφής ή επηρεασμού εμπλέκονται μετρήσιμα μεγέθη και μεθοδολογίες, ακόμη και ο ποιοτικός αντίκτυπος είναι μετρήσιμο αποτέλεσμα. Οι επιπτώσεις πρέπει να τεκμηριώνονται επιστημονικά π.χ. ως προς την έκταση, την ένταση, το είδος της επίπτωσης, την απόσταση της ανάπτυξης από το μνημείο και τη σύνθεση των γύρω χρήσεων γης. Σε ό,τι αφορά δε τις γύρω χρήσεις γης δεν είναι ακριβώς οι πιο συμβατές με τον χαρακτήρα του μνημείου. Ευκαιρίες για καλύτερο σχεδιασμό Υπάρχουν ερωτήματα: Πώς ένα ψηλό κτήριο που θα μπορούσε να έχει και περιορισμένο ποσοστό κάλυψης εδάφους να επηρεάζει τη θέαση του μνημείου; Από ποια οπτική γωνία; Από ποιαν απόσταση; Μήπως θα ανταγωνίζεται οπτικά την Πύλη Αμμοχώστου και θα μειωθεί έτσι η πολιτιστική εμπειρία και η αντίληψη της πόλης από την παρουσία ψηλού κτηρίου; Υπάρχει και η αντίθετη άποψη που λέει ότι η παρουσία και η τυχόν αντίθεση ενός κτηρίου σε εκείνο τον χώρο θα αναδείξει και θα τονίσει τον χαρακτήρα και την επιβλητικότητα του μνημείου καθώς επίσης και τη διαστρωμάτωση της ιστορικής εξέλιξης. Έγινε ή δεν έγινε προσπάθεια να εντοπιστούν σχεδιαστικές επιλογές που να απαντούν σε αυτόν τον στόχο, δηλαδή την ανάδειξη συνεργειών ή και αντιφάσεων κατά συγκεκριμένο τρόπο; Είναι πολεοδομικά τουλάχιστο τόσο απλό να γίνει ένας σχεδιασμός ο οποίος να διασφαλίζει τόσο την πολιτιστική όσο και την οικονομική ανάπτυξη της περιοχής με δημιουργική προσέγγιση σε αντίθεση με την επιλογή προστασίας του μνημείου που να θέλει τον αντίπερα χώρο

22

Δεν είναι η απουσία ανάπτυξης που θα προστατεύσει το μνημείο

να παραμείνει χωράφι για πολλά χρόνια ακόμη.

Δημόσιος διάλογος Ο δημόσιος διάλογος έχει μεγάλη σημασία. Οι απόψεις των επαγγελματικών και επιστημονικών οργανώσεων και άλλων ενδιαφερόμενων παραγόντων είναι χρήσιμες, δεν υποκαθιστούν όμως την πολεοδομική διαδικασία σχεδιασμού και την αρμοδιότητα αδειοδότησης. Θα είναι ακόμη πιο χρήσιμος ο διάλογος εάν και εφόσον οι θέσεις που εκφράζονται εκπροσωπούν το απόσταγμα της επαγγελματικής κατάρτισης και γνώσης των εμπλεκόμενων και αντανακλούν τις αρχές και μεθοδολογίες των σχετικών επιστημών. Συμπεράσματα Πρώτο, οι αόριστες επικλήσεις επηρεασμού, ζημιάς και καταστροφής του μνημείου της Πύλης και η καλλιέργεια αντιαναπτυξιακής νοοτροπίας δεν έχουν επιστημονικό εκτόπισμα και δεν βοηθούν στη συντεταγμένη διαδικασία αδειοδότησης. Η ανάγκη προστασίας των μνημείων μας είναι δεδομένη, ωστόσο ο τρόπος προστασίας δεν παραπέμπει αμέσως και σε πρώτο χρόνο σε απαγόρευση της ανάπτυξης χωρίς προσδιορισμό της επικινδυνότητας που προκαλείται για το μνημείο. Δεύτερο, είναι παράδοξο το ότι, ενώ η προστασία των μνημείων χρειάζεται επένδυση, γίνεται λόγος για ματαίωση ή περιορισμό μιας μεγάλης επένδυσης, που είναι βέβαιο ότι θα ενισχύσει τη γύρω περιοχή, ίσως και το ίδιο το μνημείο, ακριβώς για προστασία της Πύλης Αμμοχώστου. Τρίτο, είναι απαραίτητο σε ένα τέτοιο πλαίσιο να αξιοποιηθούν τα κατάλληλα εργαλεία πολεοδομικού σχεδιασμού για επεξεργασία σύνθετων λύσεων που θα πετυχαίνουν το μεγαλύτερο όφελος για το μνημείο και την πόλη, δεν είναι με την μη ανάπτυξη που προστατεύονται τα μνημεία. Γλαύκος Κωνσταντινίδης Κοινωνιολόγος, Οικονομολόγος και Πολεοδόμος

Φωτογραφία ΚΟΤ.

On-line Shop

Buy sta n

dards in the New Digital Era

https://e-shop.cys.org.cy

For CYS Subscribers

https://std-ol.cys.org.cy Limassol Avenue & 30 Kosta Anaxagora Str.,

+357 22 411 411

3rd Floor, 2014 Strovolos, Nicosia, Cyprus

cystandards@cys.org.cy

+357 22 411511

ΑΡΘΡΑ

Προστασία ενοικιαστών και αντιμετώπιση παράνομης χρήσης ακινήτων Η παράνομη χρήση και εκμετάλλευση ακινήτων χωρίς έγκυρη οικοδομική άδεια αποτελεί διαχρονικό πρόβλημα που επηρεάζει την αγορά ακινήτων και την κοινωνία γενικότερα. Πολλές αναπτύξεις με πολεοδομική άδεια ανεγέρθηκαν με άδεια οικοδομής, αλλά σε πολλές περιπτώσεις οι ιδιοκτήτες τροποποίησαν τη χρήση και την εσωτερική διαμόρφωση των κτηρίων, καθώς προορίζονταν για ενοικίαση αντί για πώληση. Οι πολεοδομικές αρχές και οι τοπικές αυτοδιοικήσεις συχνά αδυνατούσαν να ελέγξουν και να καταγράψουν οικοδομές που, αν και ανεγέρθηκαν, δεν υποβλήθηκε αίτηση για πιστοποιητικό τελικής έγκρισης. Οι Επαρχιακοί Οργανισμοί Αυτοδιοίκησης πρέπει να λάβουν δραστικά μέτρα για την προστασία των ενοικιαστών και των εργαζομένων, σε συνάρτηση με τις κρατικές προσπάθειες κατά της διαφθοράς. Η συμμόρφωση με τις πρόνοιες των Τοπικών Σχεδίων δεν πρέπει να είναι επιλεκτική και ανεξέλεγκτη. Επιπλέον, οι ενοικιαστές που χρησιμοποιούν παράνομα υποστατικά ενδέχεται να φέρουν ποινική ευθύνη. Σύμφωνα με την κυπριακή νομολογία, οποιοσδήποτε επιθυμεί να κατέχει και να χρησιμοποιεί οικοδομές πρέπει να βεβαιώνεται ότι αυτές είναι νόμιμες και διαθέτουν άδεια οικοδομής και πιστοποιητικό έγκρισης από την αρμόδια αρχή. Διαφορετικά, ο ενοικιαστής μπορεί να αντιμετωπίσει νομικές συνέπειες, ακόμη και αν δεν γνώριζε την παρανομία. Είναι σημαντικό οι ενδιαφερόμενοι ενοικιαστές να ζητούν από τους ιδιοκτήτες όλες τις πληροφορίες σχετικά με τις εκδοθείσες άδειες του υποστατικού και να επιβεβαιώνουν τη νομιμότητα του ακινήτου μέσω των αρμόδιων αρχών. Ωστόσο, λόγω περιορισμών που σχετίζονται με την προστασία προσωπικών δεδομένων, η πρόσβαση σε τέτοιες πληροφορίες μπορεί να είναι δύσκολη χωρίς τη συναίνεση του ιδιοκτήτη. Η νομοθεσία πρέπει να εξεταστεί και να τροποποιηθεί, ώστε οι ενδιαφερόμενοι ενοικιαστές να μπορούν να επαληθεύουν τη νομιμότητα των υποστατικών που προτίθενται να ενοικιάσουν, χωρίς να διακινδυνεύουν ποινικές διώξεις. Αυτό θα συμβάλει στη διαφάνεια και τη νομιμότητα στην αγορά ακινήτων, προστατεύοντας τόσο τους ενοικιαστές όσο και τους ιδιοκτήτες. Η ενεργειακή απόδοση των κτηρίων και οι παραλείψεις στην εφαρμογή της νομοθεσίας Η ενεργειακή απόδοση των κτηρίων είναι κρίσιμη για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής και τη μείωση του κόστους λειτουργίας. Ο Νόμος 142(I)/2006 καθορίζει την υποχρέωση έκδοσης Πιστοποιητικού Ενεργειακής Απόδοσης (ΠΕΑ) για κάθε ακίνητο που διατίθεται προς πώληση ή ενοικίαση. Το ΠΕΑ αξιολογεί την ενεργειακή απόδοση του κτηρίου, παρέχοντας συστάσεις για βελτιώσεις που μειώνουν τα λειτουργικά έξοδα και ενισχύουν τη

24

Ένα βήμα προς τη διαφάνεια και τη νομιμότητα

βιωσιμότητα. Ωστόσο, η εφαρμογή της νομοθεσίας παραμένει ελλιπής. Πολλά ακίνητα, ιδίως προς ενοικίαση, δεν διαθέτουν ΠΕΑ, αφήνοντας τους ενοικιαστές χωρίς σαφή εικόνα για την ενεργειακή κατάσταση του κτηρίου. Η έλλειψη συμμόρφωσης συχνά οφείλεται σε άγνοια ή αδιαφορία, και υπονομεύει τις προσπάθειες για μείωση της ενεργειακής κατανάλωσης. Η τήρηση της νομοθεσίας είναι απαραίτητη για τη βιωσιμότητα των κτηρίων. Η ενεργειακή αποδοτικότητα συμβάλλει στη μείωση του λειτουργικού κόστους, στην αναβάθμιση της ποιότητας ζωής και στην εξοικονόμηση φυσικών πόρων. Παράλληλα, οι τακτικές επιθεωρήσεις των συστημάτων θέρμανσης και κλιματισμού διασφαλίζουν την ομαλή και αποδοτική λειτουργία τους.

Κίνδυνοι και ασφάλεια: Γιατί οι ασφαλιστικές εταιρείες ασφαλίζουν κτήρια χωρίς εγκεκριμένα σχέδια Η αυθαίρετη τροποποίηση εσωτερικών χώρων από ιδιοκτήτες κτηρίων, χωρίς την απαιτούμενη έγκριση των αρμόδιων αρχών, μπορεί να έχει σοβαρές επιπτώσεις τόσο στην ασφάλεια των χρηστών όσο και στη βιωσιμότητα του ακινήτου. Παρ’ όλα αυτά, πολλές ασφαλιστικές εταιρείες παρέχουν κάλυψη σε κτήρια που δεν πληρούν τις νόμιμες προϋποθέσεις, αποδεχόμενες το ρίσκο των μη εγκεκριμένων αλλαγών. Αυτό συμβαίνει επειδή οι ασφαλιστικές εταιρείες αξιολογούν κυρίως το υπάρχον ρίσκο, χωρίς να επισημαίνουν πάντα παραβιάσεις των πολεοδομικών κανονισμών. Εφόσον οι τροποποιήσεις δεν φαίνονται επικίνδυνες ή δεν υπάρχουν αποδείξεις ότι μπορεί να προκαλέσουν σοβαρά περιστατικά, όπως πυρκαγιές ή δομικές αστοχίες, οι ασφαλιστές συχνά επιλέγουν να προχωρήσουν στην κάλυψη. Ωστόσο, η έλλειψη συμμόρφωσης μπορεί να οδηγήσει σε σοβαρούς κινδύνους. Αυθαίρετες αλλαγές στους χώρους ενδέχεται να επιδεινώσουν τις συνέπειες καταστροφών ή ατυχημάτων, επηρεάζοντας την ασφάλεια των ενοίκων. Η ανάγκη για αυστηρότερη εποπτεία και συμμόρφωση είναι επιτακτική. Οι ασφαλιστικές εταιρείες οφείλουν να διασφαλίζουν την προστασία των συμφερόντων τους, εξισορροπώντας το ρίσκο με την ασφάλεια των κτηρίων και των χρηστών τους. Αυστηρά πρόστιμα για παράνομες ενοικιάσεις: Προστασία της δημόσιας ασφάλειας και δικαιοσύνης Η ενοικίαση ακινήτων χωρίς την απαραίτητη οικοδομική άδεια αποτελεί σοβαρή παραβίαση της νομοθεσίας και εγκυμονεί σημαντικούς κινδύνους για τους ενοικιαστές. Η επιβολή αυστηρών προστίμων στους ιδιοκτήτες που εκμεταλλεύονται τα ακίνητά τους χωρίς να πληρούν τις νόμιμες προϋποθέσεις είναι αναγκαία τόσο για τη διασφάλιση της δημόσιας ασφάλειας όσο και για την προστασία των ενοικιαστών από επισφαλείς συνθήκες διαβίωσης.

ΑΡΘΡΑ Η απουσία άδειας σημαίνει ότι το ακίνητο ενδέχεται να μην πληροί τα πρότυπα ασφάλειας, υγιεινής και ενεργειακής αποδοτικότητας, γεγονός που μπορεί να έχει σοβαρές επιπτώσεις. Παράνομες τροποποιήσεις μπορεί να δημιουργήσουν προβλήματα πυρασφάλειας, ανεπαρκή αερισμό ή επικίνδυνες μηχανολογικές εγκαταστάσεις, εκθέτοντας τόσο τους ενοικιαστές όσο και τους γείτονες σε κινδύνους. Η αυστηρότερη εποπτεία και η επιβολή προστίμων είναι απαραίτητες για την αντιμετώπιση αυτού του φαινομένου. Οι αρμόδιες αρχές πρέπει να εντείνουν τους ελέγχους με απώτερο σκοπό τη συμμόρφωση των ιδιοκτητών στις κανονιστικές απαιτήσεις για να διασφαλιστεί ένα ασφαλές και δίκαιο περιβάλλον ενοικίασης, που προστατεύει τους ενοικιαστές και την ανάπτυξη στο σύνολό της. Η υποχρέωση των τραπεζών να διενεργούν δέουσα επιμέλεια για εισόδημα από ενοικιαζόμενα ακίνητα Οι τράπεζες πρέπει να διασφαλίζουν ότι τα έσοδα από ενοικιαζόμενα ακίνητα προέρχονται από νόμιμες πηγές. Η αυστηρή διαδικασία δέου-

σας επιμέλειας θα διασφαλίσει ότι τα ακίνητα διαθέτουν τις απαραίτητες οικοδομικές άδειες και πληρούν όλες τις κανονιστικές απαιτήσεις. Το εισόδημα από ενοικιάσεις συχνά λαμβάνεται υπόψη για τη χορήγηση δανείων ή τη χρηματοδότηση επενδύσεων. Ωστόσο, πολλοί ιδιοκτήτες προχωρούν σε αυθαίρετες τροποποιήσεις ή αγνοούν τη διαδικασία αδειοδότησης, αυξάνοντας τα κέρδη τους εις βάρος της ασφάλειας των ενοικιαστών. Αυτή η αμέλεια μπορεί να εκθέσει τόσο τους ιδιοκτήτες όσο και τις τράπεζες σε σοβαρούς νομικούς και οικονομικούς κινδύνους. Η επιβολή αυστηρότερων ελέγχων από τις τράπεζες θα προστατεύσει τους ενοικιαστές, θα διασφαλίσει τη διαφάνεια και θα μειώσει τους κινδύνους χρηματοδότησης ακινήτων που δεν πληρούν τις προδιαγραφές, ενισχύοντας τη βιώσιμη και υπεύθυνη διαχείριση των ακινήτων. Παναγιώτης Παχωμίου B.Sc (Hons) Arch Diploma Arch RIBA Chartered Architect

Παρουσίαση του οδηγού πρότυπης διαδικασίας για διενέργεια ενεργειακών ελέγχων Στις 12 Μαρτίου 2025 πραγματοποιήθηκε δημόσια παρουσίαση του Προσχεδίου Οδηγού πρότυπης διαδικασίας και πρότυπων εγγράφων διαγωνισμού για τη διενέργεια ενεργειακών ελέγχων και για τη σύναψη Συμβάσεων Ενεργειακής Απόδοσης (ΣΕΑ) στον δημόσιο και ευρύτερο δημόσιο τομέα μέσω Παρόχων Ενεργειακών Υπηρεσιών (ΠΕΥ). Η δημόσια παρουσίαση διεξήχθη στη Δημοσιογραφική Εστία, παρουσία εκπροσώπων του Υπουργείου Ενέργειας, Εμπορίου και Βιομηχανίας (ΥΕΕΒ), της Υπηρεσία Ενέργειας, και του Αναδόχου του σχετικού Έργου, ideopsis ltd Σύμβουλοι ενέργειας και περιβάλλοντος. Η Δημόσια Παρουσίαση σηματοδότησε την ολοκλήρωση της δημόσιας διαβούλευσης επί των προσχεδίων των εγγράφων και διαδικασιών που καταρτίστηκαν στο πλαίσιο του Έργου. Στον χαιρετισμό εκ μέρους του Γενικού Διευθυντή του ΥΕΕΒ, τονίστηκε η ιδιαίτερη σημασία που δίδεται από το Υπουργείο σε μέτρα και πολιτικές που θα οδηγήσουν στην ταχύτερη μετάβαση της Κύπρου στην πράσινη οικονομία, αλλά και στην άρση όλων των εμποδίων προς την κατεύθυνση αυτή. Μεταξύ άλλων, έγινε αναφορά στον προγραμματισμό της Κυπριακής Δημοκρατίας για την επίτευξη των στόχων της για την ενέργεια και το κλίμα μέχρι το 2030. Οι στόχοι αυτοί περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, 33,17% μερίδιο Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) στην ακαθάριστη τελική κατανάλωση ενέργειας και εθνική σωρευτική εξοικονόμηση ενέργειας 349 χιλιάδων τόνων ισοδύναμου πετρελαίου κατά την τελική χρήση. Επισημάνθηκαν επίσης, οι επιμέρους υποχρεώσεις για τον δημόσιο τομέα, που περιλαμβάνουν τη μείωση της τελικής κατανάλωσης ενέργειας στους δημόσιους φορείς κατά 1,9% ετησίως σε σχέση με το 2021 και την ετήσια ανακαίνιση του 3% του συνολικού εμβαδού των κτηρίων που ανήκουν ή χρησιμοποιούνται στον δημόσιο και ευρύτερο δημόσιο τομέα. Επιπρόσθετα, σχετική υποχρέωση αφορά στην αξιολόγηση από δημόσιους φορείς της σκοπιμότητας της χρήσης Συμβάσεων Ενεργειακής Απόδοσης για ανακαινίσεις μεγάλων μη οικιστικών κτηρίων με συνολικό ωφέλιμο

εμβαδόν άνω των 750 τετραγωνικών μέτρων. Στόχος του Έργου ήταν η άρση των εμποδίων που δημιουργούσαν μέχρι σήμερα διστακτικότητα στον δημόσιο τομέα ως προς για την αγορά ενεργειακών υπηρεσιών και τη σύναψη Συμβάσεων Ενεργειακής Απόδοσης, με κύρια αιτία την έλλειψη καθοδηγητικών εγγράφων και την απουσία διαθέσιμων τυποποιημένων διαδικασιών. Προς την επίτευξη αυτού του στόχου, καταρτίστηκε Οδηγός για την τυποποίηση όλων των σχετικών διαδικασιών, η ετοιμασία των σχετικών εγγράφων για την προκήρυξη των δημόσιων Διαγωνισμών μέχρι και τη σύναψη και παρακολούθηση της υλοποίησης των Συμβάσεων Ενεργειακής Απόδοσης στον δημόσιο και ευρύτερο δημόσιο τομέα. Ο Οδηγός και τα Πρότυπα Έγγραφα χαρακτηρίστηκαν ως ένα εργαλείο καθοριστικής σημασίας, όχι μόνο για την επίτευξη των στόχων εξοικονόμησης ενέργειας από τον δημόσιο τομέα, αλλά και την ανάδειξη του υποδειγματικού του ρόλου, καθώς επίσης και στην προώθηση της χρήσης Συμβάσεων Ενεργειακών Απόδοσης και από τον ιδιωτικό τομέα. Η προώθηση του Οδηγού στον δημόσιο και τον ιδιωτικό τομέα, σε συνδυασμό με την επίλυση άλλων προβλημάτων, όπως η πρόσβαση των Παρόχων Ενεργειακών Υπηρεσιών σε χρηματοδότηση και η αξιοποίηση ιδιωτικών κεφαλαίων για έργα ενεργειακής απόδοσης, εκτιμάται ότι θα οδηγήσουν σε ευρεία ανάπτυξη της αγοράς ενεργειακών υπηρεσιών στην Κύπρο. Όπως αναφέρθηκε, η επίτευξη των εθνικών στόχων για την ενέργεια και τη μετάβαση σε μια πράσινη, βιώσιμη και ανταγωνιστική οικονομία απαιτεί μια συντονισμένη και συλλογική προσπάθεια, αξιοποιώντας παράλληλα με τον βέλτιστο δυνατό τρόπο τις δυνατότητές μας και τους διαθέσιμους ευρωπαϊκούς και εθνικούς πόρους. Την ημερίδα παρακολούθησαν πέραν των 50 ατόμων από δημόσιους φορείς, φορείς του ευρύτερου δημόσιου τομέα, εκπρόσωποι τοπικών αρχών, ιδιώτες ενεργειακοί ελεγκτές και εκπρόσωποι των Παρόχων Ενεργειακών Υπηρεσιών.

25

ΑΡΘΡΑ

Απλοί τρόποι εξοικονόμησης καυσίμων στο αυτοκίνητο Οι τιμές των καυσίμων κίνησης (βενζίνης και πετρελαίου) αυξάνονται συνεχώς, σε βαθμό που αξίζει τον κόπο να μάθετε πως με μια μικρή προσπάθεια από μέρους σας μπορείτε να πετύχετε σημαντική οικονομία και να διανύετε περισσότερα χιλιόμετρα με κάθε λίτρο καυσίμου που αγοράζετε. Αναφέρομαι πρώτα σε αυτούς που σκέφτονται να αγοράσουν ή να αλλάξουν σύντομα το αυτοκίνητό τους. Η προσπάθεια πρέπει να αρχίσει με τη σωστή επιλογή του αυτοκινήτου, καινούργιου ή μεταχειρισμένου. Επιλέξετε ένα αυτοκίνητο που είναι από κατασκευής του οικονομικό στα καύσιμα. Οι κατασκευαστές είναι υποχρεωμένοι να δημοσιεύουν μέσα στο φυλλάδιο κάθε μοντέλου, μαζί με τις προδιαγραφές, εκτός από τις εκπομπές αερίων και την κατανάλωση καυσίμων, σε τρεις συνθήκες οδήγησης (εκτός πόλης, εντός πόλης, ανάμεικτος εντός και εκτός πόλης). Επίσης πρέπει να βάζουν στον ανεμοθώρακα τον πίνακα ενεργειακής αποδοτικότητας Α, Β, C, κ.λπ., παρόμοιο με εκείνο των ηλεκτρικών συσκευών (ψυγείων, κλιματιστικών, εστιών, κ.ά.). Αρκεί μια απλή σύγκριση από εσάς για να δείτε ποιο αυτοκίνητο από εκείνα που σας αρέσουν σε εμφάνιση και τιμή, «κάνει» περισσότερα χιλιόμετρα στο λίτρο, ή πόσα λίτρα «τρώει» για να ταξιδέψει 100 χιλιόμετρα. Το να είναι ένα αυτοκίνητο πιο οικονομικό στα καύσιμα από ένα άλλο επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες. Χωρίς να μπούμε στις λεπτομέρειες που μπορεί να είναι και δυσνόητες και να μην σας ενδιαφέρουν, παίρνω τα πιο βασικά. Ένα από αυτά είναι η αντίσταση του αέρα στην κίνηση του αυτοκινήτου. Όσο πιο εύκολα μπορεί να κινηθεί ο αέρας γύρω, επάνω και κάτω από το αυτοκίνητο, τόσο πιο οικονομικό στα καύσιμα είναι το όχημα, γιατί βρίσκει λιγότερη αντίσταση καθώς κινείται μέσα στον αέρα. Και όσο πιο γρήγορα κινείται, τόσο πιο μεγάλη γίνεται η αντίσταση. Τα αεροδυναμικά σχήματα έχουν τη μικρότερη αντίσταση. Οι περισσότεροι κατασκευαστές δίδουν τον συντελεστή αντίστασης κάτω από την περιγραφή coefficient of drag. Όσο πιο μικρός είναι ο αριθμός αυτός, τόσο πιο λίγη είναι η αντίσταση. Σταθείτε μπροστά από το αυτοκίνητο και δείτε την μπροστινή όψη του. Ένα αυτοκίνητο με μεγάλη μπροστινή επιφάνεια θα βρίσκει, καθώς τρέχει, μεγαλύτερη αντίσταση αέρα από ένα άλλο αυτοκίνητο με μικρότερη μπροστινή επιφάνεια. Μην πάρετε μεγαλύτερο αυτοκίνητο από ό,τι χρειάζεστε, για να εντυπωσιάσετε τον γείτονα. Τα μεγαλύτερα αυτοκίνητα έχουν περισσότερο βάρος και χρειάζονται μεγαλύτερη μηχανή. Επειδή είναι πιο βαριά, καταναλώνουν περισσότερα καύσιμα κατά την επιτάχυνση μέχρι να φτάσουν στην ταχύτητα οδήγησης. Οι μεγαλύτερες μηχανές σίγουρα καταναλώνουν συνεχώς και περισσότερα καύσιμα. Αν δεν το χρειάζεστε για τη δουλειά σας ή για το περιβόλι σας, ή αν δεν είσαστε κυνηγός που θα το ανεβάζει στα βουνά, μην αγοράσετε αυτοκίνητο με κίνηση στους τέσσερις τροχούς, ή τύπου τζιπ, απλώς επειδή σας αρέσει να το ανεβάζετε στα πεζοδρόμια.

26

Τα αυτοκίνητα με κίνηση στους 4 τροχούς, επειδή έχουν τα επιπρόσθετα μέρη που χρειάζονται για να δίδουν κίνηση και στους άλλους 2 τροχούς, είναι πιο βαριά. Επίσης τα μέρη αυτά γυρίζουν συνεχώς και όταν δεν χρειάζεται η κίνηση και στους 4 τροχούς, για περίπου το 95% του χρόνου της χρήσης του αυτοκινήτου. Μα η μεταφορά και το γύρισμα αυτών των βαριών μερών χρειάζεται καύσιμα. Αυτός είναι ο βασικός λόγος που τα αυτοκίνητα με κίνηση και στους 4 τροχούς έχουν αυξημένη κατανάλωση καυσίμων (και αυξημένες φθορές), σε σύγκριση με ακριβώς τα ίδια αυτοκίνητα με κίνηση μόνο στους 2 τροχούς. Εκτός από αυτό, τα αυτοκίνητα τύπου τζιπ έχουν και μεγάλη μπροστινή επιφάνεια και Όταν κάνετε μεγάλο συντελεστή αντίστασης στον αέρα. στάση στα φώτα Για όσους έχουν αυτοκίνητο, έστω και αν δεν θα το αλλάξουν, μπορούν αλλάζοντας ή αλλού, βγάλτε λίγο τον τρόπο οδήγησης και προσέχοντας την ταχύτητα και μερικά άλλα απλά πράγματα, να πετύχουν βελτίωση στην οικονομία του μην πατάτε τον σημαντική αυτοκίνητου τους σε καύσιμα. Μην βάζετε βενζίνη περισσότερων οκτανίσυμπλέκτη ων από ό,τι συνιστά ο κατασκευαστής του οχήματός σας, διότι δεν κερδίζετε τίποτε. Τα οκτάνια είναι η αντικτυπητική αξία (anti-knock value) της βενζίνης, δηλαδή η αντοχή της να καίγεται ομαλά και σε μεγάλες συμπιέσεις χωρίς να προκαλεί το λεγόμενο «κτύπημα του αβάντζου» και χρειάζεται μόνο σε πολύ λίγα σπορ οχήματα με πολύ υψηλό Λόγο Συμπίεσης. Μην τρέχετε. Η πιο οικονομική αλλά ανεκτή ταχύτητα είναι γύρω στα 90 χιλιόμετρα την ώρα. Αν τρέχετε με 110 χλμ/ω θα καταναλώσετε 10% περισσότερα καύσιμα. Αν πάτε στα 120 χλμ/ω η αύξηση στην κατανάλωση είναι μεγαλύτερη και στα 130 δραματική, και πολύ πιθανόν να σας κοστίσει και πρόστιμο και βαθμούς για υπερβολική ταχύτητα. Κρατάτε πάντοτε αρκετή απόσταση από το προπορευόμενο όχημα και προσπαθήστε να ταξιδεύετε με σταθερή ταχύτητα χωρίς φρεναρίσματα και επιταχύνσεις και προσπεράσματα. Αν το αυτοκίνητό σας έχει ρυθμιστή σταθερής ταχύτητας (cruise control), χρησιμοποιήστε τον, γιατί σας βοηθά πολύ να κρατήσετε τη σταθερή ταχύτητα που αναφέρω πιο πάνω.

ΑΡΘΡΑ

Στην πόλη κρατήστε μια απόσταση από το προπορευόμενο αυτοκίνητο. Κάθε φορά που φρενάρετε πρέπει μετά να επιταχύνετε. Αυτό σημαίνει αύξηση στην κατανάλωση και φθορά στα φρένα. Προσπαθήστε να κρατήσετε μια σταθερή ταχύτητα που είναι πιο οικονομική και αποφύγετε όσο μπορείτε τα σταμάτα-ξεκίνα. Όταν κάνετε στάση στα φώτα ή αλλού, βγάλτε την ταχύτητα και μην πατάτε τον συμπλέκτη (κλατς). Γίνεται και οικονομία στα καύσιμα, αλλά και μεγάλη μείωση στις φθορές του συμπλέκτη. Αν το αυτοκίνητό σας είναι αυτόματο, μετακινήστε τον μοχλό από τη θέση drive (D) στη θέση neutral (N). Γίνεται μεγάλη οικονομία. Θα έχετε προσέξει ότι με τον μοχλό στη θέση D πρέπει να πατάτε φρένο για να μην κινείται το αυτοκίνητο μπροστά. Δηλαδή η μηχανή προσπαθεί να κινήσει το αυτοκίνητο και τα φρένα την εμποδίζουν. Για τη μηχανή είναι σαν να ανεβάζει το αυτοκίνητο σε μικρό ανήφορο, παρόλο που το αυτοκίνητο είναι ακινητοποιημένο. Άρα δουλεύει με κάποιο φορτίο. Έτσι καταναλώνει περισσότερα καύσιμα παρά όταν ο μοχλός είναι στη θέση N, οπότε η μηχανή δουλεύει χωρίς κανένα φορτίο σε βραδυπορία (ο αγγλικός όρος «Idling» (δεν κάνει τίποτε) αποδίδει καλύτερα το νόημα. Όταν ξεκινάτε, μην αφήνετε τα μισά λάστιχα στην άσφαλτο. Ξεκινάτε αποφασιστικά αλλά ομαλά, χωρίς υπερβολικό πάτημα της βενζίνης. Αλλάζετε ταχύτητες σταθερά και γρήγορα για να φτάσετε ενωρίτερα στην πιο μεγάλη ταχύτητα (τετάρτη ή πέμπτη), που λειτουργεί η μηχανή χωρίς να ζορίζεται. Μην οδηγείτε πολλή ώρα με χαμηλότερη ταχύτητα (π.χ. δευτέρα, τρίτη ή τετάρτη εάν έχετε πέμπτη), από εκείνη που χρειάζεται για να πάρει γρήγορα το αυτοκίνητο την ταχύτητα πορείας που επιβάλλουν οι οδικές συνθήκες. Η οδήγηση πολλή ώρα με την τρίτη μπορεί να αυξήσει την κατανάλωση μέχρι 30-35%. Αν οδηγείτε αυτόματο αυτοκίνητο, μπορείτε να το κάμετε να αλλάξει νωρίτερα σε πιο μεγάλη ταχύτητα ξεπατώντας λίγο τη βενζίνη. Μην το οδηγείτε μέσα στην πόλη με τον μοχλό σε άλλη θέση από την D. Πάντοτε το πόδι σας να είναι πολύ ευγενικό στο πατίδι της βενζίνης. Τα απότομα δυνατά πατήματα προκαλούν μεγάλη αύξηση στην κατανάλωση καυσίμων. Να προσπερνάτε σταθερά χωρίς το πατίδι να πηγαίνει στο πάτωμα. Στα αυτοκίνητα με αυτόματα κιβώτια ταχυτήτων, το προσπέρασμα με απότομο σπρώξιμο του πατιδιού μέχρι κάτω (kick-down) μπορεί να διπλασιάσει την κατανάλωση βενζίνης. Μην αφήνετε βοηθητικές συσκευές να δουλεύουν όταν δεν χρειάζονται. Όλες οι ηλεκτρικές συσκευές χρησιμοποιούν ρεύμα που παίρνουν από τη γεννήτρια. Όταν είναι αναμμένες φορτώνουν τη γεννήτρια η οποία, με τη σειρά της, φορτώνει τη μηχανή η οποία, για να αντεπεξέλθει, χρη-

28

σιμοποιεί περισσότερη βενζίνη. Στην πόλη Η χαμηλή πίεση σβήστε τον κλιματισμό και ανοίξετε τα παή χρησιμοποιήστε τις θυρίδες αετων ελαστικών ράθυρα ρισμού. Στον ανοικτό δρόμο γίνεται περισαυξάνει την σότερη οικονομία καυσίμων όταν οδηγείτε με τα παράθυρα και τις θυρίδες αερισμού αντίσταση κλειστά και τον κλιματισμό αναμμένο. Το κύλισης και άνοιγμα των παραθύρων αχρηστεύει το αεροδυναμικό σχήμα του οχήματος και συνεπώς την έτσι αυξάνει την αντίσταση του αέρα και κατανάλωση συνεπώς την κατανάλωση καυσίμου, έστω και με τον κλιματισμό σβηστό. καυσίμων Μην αφήνετε στον χώρο αποσκευών αντικείμενα που δεν χρειάζονται, ιδίως όταν είναι βαριά. Το επιπρόσθετο βάρος που μεταφέρετε χωρίς λόγο, αυξάνει την κατανάλωση. Ελέγχετε την πίεση των ελαστικών μία ή δύο φορές τον μήνα, γιατί η χαμηλή πίεση αυξάνει την αντίσταση κύλισης και συνεπώς την κατανάλωση καυσίμων. Η σωστή πίεση των ελαστικών είναι γραμμένη από τον κατασκευαστή του αυτοκινήτου επάνω σε αυτοκόλλητο στην κεντρική κολώνα, όταν ανοίξετε τη θύρα του οδηγού. Μην αμελείτε να παίρνετε το αυτοκίνητό σας για σέρβις στα χιλιόμετρα, ή στα χρονικά διαστήματα που συνιστά ο κατασκευαστής, διότι μια σωστά συντηρημένη μηχανή με καινούργιους σπινθηριστές (και πλατίνες σε όσες μηχανές ακόμη έχουν), καθώς και καθαρό ή καινούργιο φίλτρο του αέρα, είναι πολύ πιο οικονομική στα καύσιμα. Η κακή λειτουργία έστω και ενός σπινθηριστή μπορεί να αυξήσει την κατανάλωση κατά 15%. Το ίδιο και χειρότερο προκαλείται και από φθαρμένα καλώδια υψηλής τάσης που τροφοδοτούν τους σπινθηριστές. Όταν δε το φίλτρο του αέρα είναι κλειστό γεμάτο σκόνη και χώματα, η κατανάλωση είναι φοβερή. Μια καλοσυντηρημένη μηχανή, όχι μόνο γίνεται πολύ οικονομική στα καύσιμα, αλλά λειτουργεί πιο ομαλά και νιώθουμε ότι το αυτοκίνητό μας «τραβά» θαυμάσια. Βεβαιωθείτε ότι ο μηχανικός σας στο σέρβις θα ελέγξει και το κάλυμμα του διανομέα (αν υπάρχει) ώστε να μην έχει φθορές ή ραγίσματα, γιατί όχι μόνο αυξάνει την κατανάλωση αλλά μπορεί να σας αφήσει και στον δρόμο. Ο θερμοστάτης της μηχανής πρέπει να λειτουργεί σωστά ώστε η μηχανή να ζεσταίνεται γρήγορα και να διατηρείται σταθερά στην κανονική θερμοκρασία λειτουργίας και στη βαρυχειμωνιά. Αισθητήρες μετρούν συνεχώς τη θερμοκρασία της μηχανής και, όταν η μηχανή είναι κρύα, ειδοποιούν το ηλεκτρονικό σύστημα διαχείρισης και ελέγχου το οποίο αυξάνει

ΑΡΘΡΑ την παροχή καυσίμου. Έτσι αν ο θερμοστάτης είναι χαλασμένος και δεν κλείνει, εμποδίζει τη μηχανή να φτάσει γρήγορα στην κανονική θερμοκρασία λειτουργίας και έτσι της παρέχεται συνεχώς αυξημένη ποσότητα καυσίμου. Αν (ιδίως τον χειμώνα) το θερμόμετρο της μηχανής δείχνει συνεχώς χαμηλή θερμοκρασία και η θερμάστρα του αυτοκινήτου φυσά κρύο αέρα, ζητήστε να σας ελέγξουν τον θερμοστάτη. Κάθε τόσο πρέπει να γίνεται μέτρημα του τιμονιού ώστε και οι τέσσερις τροχοί να είναι σωστά ευθυγραμμισμένοι προς τα εμπρός για να μην αυξάνουν την αντίσταση κύλισης του αυτοκινήτου και την κατανάλωση καυσίμων και τη φθορά των ελαστικών. Τα φρένα επίσης πρέπει να ελέγχονται για να είναι σίγουρο ότι δεν μένουν μερικώς «πιασμένα» μετά το πάτημα, γιατί αυξάνουν πολύ την κατανάλωση. Είναι σαν να οδηγείτε με το πόδι σας να πιέζει λίγο το πατίδι των φρένων. Όταν η μηχανή δουλεύει και το αυτοκίνητο δεν κινείται καταναλώνει καύσιμα. Οι μηχανές των σημερινών αυτοκίνητων δεν χρειάζονται ζέσταμα. Μόλις ξεκινήσετε τη μηχανή, μέχρι να φορέσετε τη ζώνη σας, το λάδι έχει κυκλοφορήσει και έτσι μπορείτε να φύγετε αμέσως, χωρίς να σπαταλάτε καύσιμα και να μολύνετε την ατμόσφαιρα. Δεν χρειάζεται να περιμένετε τη μηχανή να ζεσταθεί. Είμαι σίγουρος πως θα έχετε ήδη προσέξει ότι όλες οι πιο πάνω συμβουλές αν εφαρμοστούν, όχι μόνον μειώνουν την κατανάλωση καυσίμων, αλλά ταυτόχρονα μειώνουν και τις φθορές στα ελαστικά και γενικά σε όλα τα μέρη του αυτοκινήτου, το κάνουν να λειτουργεί πιο αποδοτικά και ομαλά, βελτιώνουν το «τράβηγμα» αλλά το πιο σημαντικό, μειώνουν τη ρύπανση της ατμόσφαιρας και συμβάλλουν στη διατήρηση του περιβάλλοντος. Πάντοτε πρέπει να παρακολουθείτε στενά πόση βενζίνη ή πετρέλαιο βάζετε και πόσα χιλιόμετρα διανύετε, διότι αν η κατανάλωση αυξηθεί απότομα, είναι ένδειξη πως κάτι δεν πάει καλά και χρειάζεται διερεύνηση. Έτσι δεν σπαταλάτε άσκοπα τα χρήματά σας σε περισσότερα καύσιμα από όσα πρέπει και προλαμβάνετε και πιθανές δαπανηρές βλάβες. Δεν γίνεται να αυξηθεί η κατανάλωση χωρίς λόγο. Αντώνης Σιμώνης, FIMI, APlantE, AIMechE, Μηχανολόγος Αυτοκινήτων και Μηχανημάτων

Ανανέωση συμφωνίας ΕΤΕΚ-CYS για πρόσβαση σε πρότυπα Ο Κυπριακός Οργανισμός Τυποποίησης (CYS) και το Επιστημονικό Τεχνικό Επιμελητήριο Κύπρου (ΕΤΕΚ) ανανέωσαν για ενδέκατη συνεχή χρονιά τη Συμφωνία Ειδικής Συνδρομής, διευκολύνοντας την πρόσβαση των μελών του ΕΤΕΚ στα πρότυπα. Στο πλαίσιο της Συμφωνίας, τα μέλη του ΕΤΕΚ μπορούν να αποκτήσουν ελεύθερη πρόσβαση στα πρώτα τρία ευρωπαϊκά (CYS EN, CYS EN ISO, CYS EN IEC) ή/και εθνικά (CYS, CYS ISO) πρότυπα που θα προμηθευτούν, καθώς και επιπλέον προνόμια. Δικαιούχοι είναι: Εγγεγραμμένα μέλη του ΕΤΕΚ (φυσικά πρόσωπα) που διαθέτουν σε ισχύ άδεια ασκήσεως επαγγέλματος για το 2025. Μέλη που έχουν τακτοποιήσει τις οικονομικές τους υποχρεώσεις και καταγράφονται στο μητρώο ως άνεργοι, συνταξιούχοι ή κάτοικοι εξωτερικού. Όσοι πληρούν τα κριτήρια μπορούν να εγγραφούν στην ηλεκτρονική πλατφόρμα του CYS και να αποκτήσουν πρόσβαση στα πρότυπα μέσω του ακόλουθου συνδέσμου: https://std-ol.cys.org.cy/RegisterEtek • Σημείωση: Τα μέλη που έχουν ήδη εγγραφεί στην πλατφόρμα του CYS και διαθέτουν σε ισχύ άδεια άσκησης επαγγέλματος για το 2025 δεν χρειάζεται να επαναλάβουν τη διαδικασία εγγραφής. Η συμφωνία για ελεύθερη πρόσβαση στα πρότυπα ισχύει έως τις 28 Φεβρουαρίου 2026, με επιπλέον δυνατότητα εγγραφής σε προνομιακά συνδρομητικά σχήματα, τα οποία προσφέρονται με ιδιαίτερα χαμηλό ετήσιο κόστος. Μέσω αυτής της Συμφωνίας, δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στη στήριξη των μηχανικών στην εξειδίκευση στα πρότυπα, παρέχοντάς τους την ευκαιρία να διευρύνουν τις γνώσεις και τις δεξιότητές τους στον τομέα της Μηχανικής Επιστήμης.

Ανακοίνωση Τμήματος Περιβάλλοντος για περιβαλλοντικές μελέτες Το Τμήμα Περιβάλλοντος ενημερώνει τους μελετητές ότι στην ιστοσελίδα του έχουν αναρτηθεί τα πιο κάτω έγγραφα, τα οποία πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά την εκπόνηση περιβαλλοντικών μελετών που σχετίζονται με θέματα ανάκτησης γης, ακτοπροστασίας, βελτίωσης παραλιακών μετώπων και γενικότερα θέματα που αφορούν λύσεις βασισμένες στη φύση (Nature-based Solutions).

1. PAP/RAC’s guideline document on “Nature-Based Solutions for Adaptation to Climate Change in Different Coastal Typologies of the Mediterranean” - https://www.moa.gov.cy/moa/environment/ environmentnew.nsf/page11_gr/67A1B0A317009ADCC2257EF2003 4F4B3/$file/PAP-RAC%E2%80%99s%20guideline%20document%20 on%20Nature-Based%20Solutions%20for%20Adaptation%20to%20

Climate%20Change%20in%20Different%20Coastal%20Typologies%20 of%20the%20Mediterranean.pdf 2. Presentation from DG Environment on “Integrating NBS into EIA process - Good examples and good practices” - https://www. moa.gov.cy/moa/environment/environmentnew.nsf/page11_gr/67A 1B0A317009ADCC2257EF20034F4B3/$file/Presentation%20from%20 DG%20Environment%20on%20Integrating%20NBS%20into%20EIA%20 processGood%20examples%20and%20good%20practices.pdf Το Τμήμα Περιβάλλοντος έθεσε ως στόχο, εντός του 2025, να μεταφράσει στα ελληνικά τον κατευθυντήριο οδηγό για την εφαρμογή λύσεων βασισμένων στη φύση για διαφορετικού τύπου ακτές της Μεσογείου. Θα ενημερωθείτε σχετικά για αυτό, μόλις ολοκληρωθεί η μετάφραση.

29

ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΟ ΤΕΧΝΙΚΟ ΕΠΙΜΕΛΗΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ Τo Επιστημονικό Τεχνικό Επιμελητήριο Κύπρου (ΕΤΕΚ) είναι ο θεσμοθετημένος Τεχνικός Σύμβουλος της Πολιτείας και οργανισμός όλων των Κυπρίων Μηχανικών. Ιδρύθηκε με το Νόμο 224/1990 και είναι Νομικό Πρόσωπο Δημοσίου Δικαίου με αιρετή Διοίκηση. Διαθέτει ιδιόκτητο κτίριο κεντρικών γραφείων και Υπηρεσία αναγκαία για την προώθηση των σκοπών του. Το ΕΤΕΚ έχει σκοπό την προαγωγή της επιστήμης στους διάφορους τομείς που σχετίζονται με την ειδικότητα των Μελών του, της Μηχανικής και της Τεχνολογίας γενικά και την ανάπτυξή τους για αυτοδύναμη οικονομική, κοινωνική και πολιτιστική ανάπτυξη της Δημοκρατίας.

KENTΡΙΚΑ ΓΡΑΦΕΙΑ Κερβέρου 8, 1016 Λευκωσία, Κύπρος ΤΑΧΥΔΡΟΜΙΚΗ ΔΙΕΥΘΥΝΣΗ Τ.Θ. 21826, 1513, Λευκωσία, Κύπρος ΚΕΝΤΡΙΚΟ ΕΜΑΙL cyprus@etek.org.cy ΕΜΑΙL EΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗΣ ΚΟΙΝΟΥ yemp@etek.org.cy Τηλ: +35722877644 Φαξ: +35722730373

www.etek.org.cyΚεντρικά Γραφεία

Οδός Κερβέρου 8, 1016 Λευκωσία Ταχυδρομική Διεύθυνση: Τ.Θ. 21826, 1513 Λευκωσία

Κεντρικό email: cyprus@etek.org.cy Email εξυπηρέτησης κοινού: yemp@etek.org.cy Τηλέφωνο: 22877644 Φαξ: 22730373 www.etek.org.cy

30

Το Επιμελητήριο προσδίδει μεγάλη σημασία σε διεθνή θέματα και καταβάλλει προσπάθεια για επέκταση των σχέσεών του, τόσο με επιμελητήρια άλλων χωρών όσο και με διεθνείς φορείς μηχανικών.  Το ΕΤΕΚ είναι πλήρες μέλος στο European Council of Engineers Chambers (ECEC).  Συμμετέχει, μέσω της ΠΕΤΕΚΚ (Πλατφόρμα για την Έρευνα και Τεχνολογία για τις Κατασκευές στη Κύπρο), στην αντίστοιχη European Construction Technology Platform (ECTP).  Στον ευρωπαϊκό χώρο το Επιμελητήριο συμβάλλει ενεργά στις επαγγελματικές οργανώσεις European Federation of National Engineering Associations (FEANI) και International Council on Monuments and Sites (ICOMOS) και συμμετέχει σε συζητήσεις με ευρωπαϊκές επιτροπές.  Στον διεθνή χώρο, σε συνεργασία με τοπικές επαγγελματικές οργανώσεις, συμμετέχει και εκπροσωπείται στην World Federation of Engineering Organizations (WFEO). Συνεργάζεται στενά με το Τεχνικό Επιμελητήριο της Ελλάδας (ΤΕΕ) και έχει συνάψει πρωτόκολλο συνεργασίας με το ΤΕΕ Τμήμα Κεντρικής Μακεδονίας. Αντίστοιχη συνεργασία υπάρχει μεταξύ του Επιμελητηρίου και του Engineering Council Βρετανίας. Γενικό Συμβούλιο Το ΕΤΕΚ διοικείται από 30μελές Γενικό Συμβούλιο, τα μέλη του οποίου είναι αιρετά και εκλέγονται ανά τριετία. Οι έδρες του Συμβουλίου κατανέμονται ανάλογα με το ποσοστό των μελών του κάθε κλάδου μηχανικής επιστήμης στο σύνολο των μελών του Επιμελητηρίου. Διοικούσα Επιτροπή Η Διοικούσα Επιτροπή είναι το εκτελεστικό και συντονιστικό όργανο του Επιμελητηρίου για την υλοποίηση της πολιτικής του, όπως αυτή διαμορφώνεται από το Επιμελητήριο. Η Διοικούσα Επιτροπή του ΕΤΕΚ για την τριετία 2017 – 2020: 2023-2026: Πρόεδρος, Κωνσταντίνος Κωνσταντή, Αρχιτέκτονας

Πρόεδρος Στέλιος Αχνιώτης, Πολιτικός Μηχανικός Α΄ Αντιπρόεδρος, Πλάτωνας Στυλιανού, Πολιτικός Μηχανικός Α’ Αντιπρόεδρος Κωνσταντίνος Κωσταντή, Αρχιτέκτονας Β΄ Αντιπρόεδρος, Ελίζα Βασιλείου, Μηχανολόγος Μηχανικός Β’ Αντιπρόεδρος Ανδρέας Μαραγκός, Μηχανολόγος Μηχανικός Γενικός Γραμματέας, Ανδρέας Θεοδότου, Πολιτικός Μηχανικός Γενικός Ελίζα Βασιλείου, Μηχανολόγος Μηχανικός ΓενικόςΓραμματέας Ταμίας, Έλενα Χριστοδούλου, Αρχιτέκτονας Γενικός Ταμίας Σωκράτης Σωκράτους, Μηχανικός Πληροφορικής Μέλη

Μέλη: Γαλαζή Ιακώβου, Αρχιτέκτονας, Κυριάκος Θεμιστοκλέους, Θωμάς Άννα Μίτα, Ηλεκτρολόγος Μηχανικός Αρχιτέκτονας, Ντίνος Μηχανικός Νικολαΐδης, Μηχανολόγος Μηχανικός, Ιάκωβος Σωκράτης Σωκράτους, Πληροφορικής Χαραλάμπους, Ηλεκτρολόγος Μηχανικός. Ευαγγελίτσα Τσουλόφτα, Πολιτικός Μηχανικός Ξένιος Παπασταύρου, Μηχανολόγος Μηχανικός

30