Issuu on Google+

Ἀρχελάου 25 Παγκράτι Ἀθήνa 116 35 Τηλ.- Φαξ 210-7219718

ΕΣΤΙΑ ΘΕΟΛΟΓΩΝ ΧΑΛΚΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟΝ ΔΕΛΤΙΟΝ Ἀριθ. Τεύχους 46

e-mail: info@estiahalkis.org

Ἀναμνηστική φωτογραφία τῶν μελῶν τῆς Ἑστίας μέ τόν Παναγιώτατο ἔξω ἀπό τό Ναό τῆς Ἁγ. Εἰρήνης. Πραγματοποιήθηκε γιά μιά ἀκόμη φορά καί ἐφέτος ἡ ἕκτη κατά σειρά προσκυνηματική ἐπίσκεψη τῶν ὁμογαλάκτων ἀδελφῶν, μελῶν τῆς Ἑστίας μας στή Μητέρα Θεολογική Σχολή Χάλκης. Τήν πρώτη ἡμέρα τῆς ἀφίξεώς τους στή Σχολή (1-6-2012) συνῆλθαν ἐπί τό αὐτό μετά ἀπό πρόσκληση καί μέ τήν παρουσία τοῦ Προέδρου τῆς Ἑστίας κ. Βασιλείου Ἀναγνωστοπούλου. Ἡ συγκίνηση ὅλων κατά τήν πρώτη αὐτή συνάντηση ἦταν ἐμφανής στά πρόσωπά τους. Γιά ἄλλη μιά φορά ἀκόμη βρέθηκαν συγκεντρωμένοι κάτω ἀπό τή φιλόξενη στέγη τοῦ κοινοῦ δικοῦ τους σπιτιοῦ καί ἀντάλλαξαν ἀπόψεις γιά τή διαμονή τους στη Σχολή. Ὁ κ. Ἀναγνωστόπουλος σκιαγράφησε τό πρόγραμμα πού θά ἀκολουθήσουν κατά τίς ἡμέρες πού ὅλοι μαζί θά ζήσουν τή φιλοξενία τῆς Σχολῆς καί τούς ἐνημέρωσε γιά τίς τελευταῖες δραστηριότητες τῆς Ἑστίας.

www.estiahalkis.org

Ἰούνιος 2012

Μέ ἀφορμή τή συμπλήρωση ἑξήντα χρόνων ἀπό τήν ἵδρυση τῆς Ἐστίας ἀναφέρθηκε στούς ἱδρυτές της, τόν ἀείμνηστο Πατριάρχη Ἀθηναγόρα καί τόν Ἀριστοτέλη Κωνσταντινίδη καί ὑπεγράμμισε μέ λιτό, ἀλλά μεστό περιεχομένου λόγο τήν προσφορά τῆς Ἀδελφότητος ἀπό τῆς ἱδρύσεώς της καί ἑξῆς στή Σχολή. Τό πλούσιο ἐκδοτικό ἔργο τῆς Ἑστίας ὑπῆρξε οὐσιαστικά καί πρωτίστως ἡ δραστηριότητα ἐκείνη πού ἔκανε αἰσθητή τήν δυναμική παρουσία της στήν ἐπιστημονική καί πνευματική Κοινότητα. Ὁμιλῶν μάλιστα γιά τίς ἐκδόσεις τῆς Ἑστίας ἀναφέρθηκε στήν μόλις περατωθεῖσα ἐκδοτική δραστηριότητά της, ἡ ὁποία εἶναι ἡ προσφορά τοῦ φωτογραφικοῦ Λευκώματος τῆς Σχολῆς καί τῆς Ἑστίας. Δέν παρέλειψε νά ἐνημερώσει τούς παρισταμένους καί γιά τά οἰκονομικά τῆς Ἑστίας καί τούς τρόπους μέ τούς ὁποίους ἀντιμετωπίζει αὐτοῦ τοῦ εἴδους τά προβλήματα καί τίς ὑποχρεώσεις.


2

Εστια Θεολογων Χαλκησ

Ἐξέφρασε τήν πεποίθησή του, ὅτι, ἀπό τό 1952 ἔτους τῆς ἱδρύσεως τῆς Ἑστίας Θεολόγων Χάλκης, ἐπί ὁλόκληρη ἑξηκονταετία εἶχε μία πλούσια προσφορά μέ τήν ὁποία ἀνταποκρίθηκε πλήρως στούς ὁραματι– σμούς τῶν ἱδρυτῶν της καί ὑπεγράμμισε ὅτι, τά τελευταῖα 40 χρόνια, κατά τά ὁποῖα ἡ Σχολή ἔχει προκαλέσει παγκόσμια συγκίνηση μέ τήν σιωπή της, ἡ Ἑστία εἶναι στό πλευρό της μέ τήν ἀγωνία πού ταιριάζει νά συνέχει τά πνευματικά της τέκνα. Ἀπό τήν ἑπομένη, ἡμέρα, Σάββατο (2-6-20120), ἄρχισε ἡ γνωστή σέ ὅλους ζωή τῆς Σχολῆς μέ τούς κανονικούς ἐκκλησιασμούς, τήν κοινή τράπεζα καί τούς περιπάτους στόν παραδεισένιο κῆπο τῆς Σχολῆς. Τό ψυχοσάββατο τελέσθηκε Θεία Λειτουργία καί τήν ἴδια μέρα πραγματοποιήθηκε ἡ πρώτη συνάντηση τῶν ἀποφοίτων μέ τόν νέο Ἡγούμενο τῆς Μονῆς καί μέλλοντα Σχολάρχη, ὅταν ἡ Σχολή ἐπαναλειτουργήσει. Ἡ πρώτη αὐτή συνάντηση ὑπῆρξε ἰδιαίτερα θερμή, ἀλλά καί συγκινητική. Οἱ ἀπόφοιτοι προσκυνητές συνάντησαν στό πρόσωπο τοῦ Σεβ. Μητροπολίτη Προύσης κ. Ἐλπιδοφόρου ἕνα λόγιο (Καθηγητή παν/μίου) προσηνή, σεμνό καί γλυκομίλητό πνευματικό ἄνθρωπο καί κληρικό. Ἰδιαί- τερη ἐντύπωση προκάλεσε σέ ὅλους τό ὅραμα πού ἔχει γιά τό μέλλον τῆς Σχολῆς, ὅπως τό περιέγραψε ὁ ἴδιος γεμάτος προσμονή καί ἐλπίδες. Ὁ Πρόεδρος κ. Ἀναγνωστόπουλος ἐξέφρασε στό νέο Ἡγούμενο καί μέλλοντα Σχολάρχη τά θερμά συγχαρητήρια ὅλων γιά τήν ἀνάληψη τῶν καθηκόντων του καί τή νέα διακονία του. Τόν διαβεβαίωσε ὅτι ὅλοι οἱ Χαλκίτες ἔχουν ἀπεριόριστη ἐμπιστοσύνη στήν ἐπιλογή τοῦ Πατριάρχου καί, ὅτι ἡ Ἑστία θά βρίσκεται πάντοτε στό πλευρό του εὐγνωμονοῦσα γιά τούς στόχους καί τούς ὁραματισμούς του καί γιά τίς προσπάθειες πού καταβάλλει γιά τήν πραγματοποίη-

σή τους. Συγκινητική ὑπῆρξε ἡ στιγμή κατά τήν ὁποία ὁ Πρόεδρος διαβεβαίωσε τόν νέο Ἡγούμενο, ὅτι, ἄν καί δέν μαθήτευσε στή Σχολή,γιά ὅλους τούς Χαλκίτες θεωρεῖται πλέον ἰσότιμος καί πρό πάντων προσφιλής Χαλκίτης, ἐφ’ ὅσον ἔχει βαπτισθεῖ στήν πνευματική κολυμβήθρα, πού συνιστᾶ ἡ ἐπιλογή τοῦ Παναγιωτάτου. Καί ἀφοῦ, βεβαίως, προηγουμένως καί ἐπί χρόνον ἱκανόν ἐγαλουχήθη στό περιβάλλον τοῦ Πατριαρχείου κατά τά δεκαεπτά ἔτη τῆς ἐκκλησιαστικῆς του διακονίας καί δή ἀπό τῆς θέσεως τοῦ Ἀρχιγραμματέως. Τήν Κυριακή (3-6-2012), ἑορτή τῆς Πεντηκοστῆς λειτούργησε ὁ Ἡγούμένος τῆς Μονῆς Σεβ. Μητροπολίτης Προύσης κ. Ἐλπιδοφόρος καί ἔψαλαν δύο χοροί, τούς ὁποίους συγκρότησαν οἱ ἀπόφοιτοι τῆς Σχολῆς στό οἰκεῖο κλῖμα τῆς λατρευτικῆς κατάνυξης καί ἱεροπρέπειας. Τό παραδοσιακό ὕφος τῆς ψαλμωδίας τῶν χορῶν ἀναβίωσε μνῆμες ἀειμνήστων Πρωτοψαλτῶν τοῦ Πατριαρχείου καί μουσικοδιδασκάλων τῆς Σχολῆς τοῦ Κωνταντίνου Πρίγγου καί τοῦ Βασιλείου Ἰωαννίδη. Μετά τή Θ. Λειτουργία ἀκολούθησε ὁ Μ. Ἑσπερινός τῆς Πεντηκοστῆς κατά τόν ὁποῖο ἀναγνώσθηκαν ἀπό τόν Ἅγιο Προύσης οἱ εὐχές τίς γονυκλισίας, μέ τούς πιστούς γονατιστούς πάνω σέ φύλλα καρυδιᾶς (παράδοση αἰώνων). Κατά τή διάρκεια τοῦ γεύματος στήν κοινή Τράπεζα τῆς Σχολῆς, σύμφωνα μέ τήν παράδοση, ὁ ἐκ Θάσου ἀπόφοιτος τῆς Σχολῆς Ἰωάννης Βαρδαβούλιας ἀνέγνωσε ἀποσπάσματα ἀπό τίς Διδαχές τοῦ Ἠλία Μηνιάτη. Τήν ἑπόμενη, ἡμέρα Δευτέρα, (4-6-2012), ἑορτή τῆς Ἁγίας Τριάδος, πανήγυρη τῆς Ἱ. Μονῆς, τελέσθηκε ἀρχιερατική Θεία Λειτουργία ἱερουργοῦντος τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Γέροντος Δέρκων κ. Ἀποστόλου, Προηγουμένου τῆς Μονῆς τῆς Ἁγ. Τριάδος, ἐν μέσῳ πολυπληθοῦς ἐκκλησιάσματος, προσκυνητῶν ἀπό τήν Πόλη καί τά Πριγκηπόννησα.


Εστια Θεολογων Χαλκησ

Ἐπακολούθησε δεξίωση στό Συνοδικό τῆς Μονῆς κατά τήν ὁποία μίλησε ὁ ¨Ἡγούμενος, Σεβ. Μητροπολίτης Προύσης κ. Ἐλπιδοφόρος. Μετά τόν ἑόρτιο χαιρετισμό του πρός τούς παρισταμένους προσκυνητές, ἀναφέρθηκε μέ ἐνθουσιώδη καί πειστικό λόγο στούς στόχους καί τούς ὁραματισμούς του γιά τήν ἐπαναλειτουργία τῆς Σχολῆς. Ἄξια μνείας εἶναι ἡ ἀναφορά τοῦ Σεβασμιωτάτου στήν πιστή διαφύλαξη τῆς ὑπεραιωνόβιας παράδοσης τῆς Σχολῆς ὡς ἀπαράβατης παρακαταθήκης καί ἐκφαντορικῆς συνιστώσας τῆς ἰδιοπροσωπίας της. Ἀπηύθυνε μάλιστα ἔκκληση πρός ὅλους τούς ἀποφοίτους τῆς Σχολῆς νά συμβάλουν στή διατήρησή της, μέ ἐπισημάνσεις καί ὑπομνήσεις, ὥστε τό «πνεῦμα» τῆς Σχολῆς νά διασωθεῖ στό πλαίσιο τῶν νέων δεδομένων τῆς λειτουργίας της. Κατακλείοντας τήν ὁμιλία του ἀναφέρθηκε στήν Ἑστία Θεολόγων Χάλκης καί τή συμβολή της στήν κάλυψη λειτουργικῶν ἀναγκῶν τῆς Σχολῆς καί τήν σημαντική θεολογική παρουσία καί μαρτυρία τῆς Σχολῆς διά τῶν ἀποφοίτων της κατά τήν τεσσαρακονταετῆ σιωπή της. «Τέλος, προσέθεσε, εὐχαριστῶ τὸν Ἐντιμολογιώτατον

κ. Βασίλειον Ἀναγνωστόπουλον, Πρόεδρον τῆς Ἑστίας Θεολόγων Χάλκης, ὡς καὶ πάντα τὰ παρόντα ἐκ τῶν μέλῶν αὐτῆς, τόσον διὰ τὴν ἀδιάκοπον προσοχὴν καὶ τὴν μέριμναν τὴν ὁποίαν ἐπιδεικνύουν διά τὰς ἀνάγκας καὶ τὴν πορείαν τῆς Σχολῆς, ὅσον καὶ διὰ τὴν ἐφετεινὴν παρουσίαν καὶ διαβίωσιν αὐτῶν ἐν αὐτῇ κατὰ τὴν πανήγυριν ταύτην, εἰς συνέχισιν λυσιτελοῦς ἀποδειχθείσης παραδόσεως, συμβαλλούσης τὰ μέγιστα εἰς τὴν ἀνανέωσιν τῶν μεταξὺ των δεσμῶν, ἀλλὰ καὶ εἰς μεταλαμπάδευσιν εἰς ἡμᾶς τοὺς νεωτέρους τοῦ ἀναδείξαντος καὶ ἀνακαινίσαντος αὐτοὺς πνεύματός καὶ ἤθους τῆς Χάλκης. Συγχαίρω δὲ ἰδιαιτέρως διὰ τὴν πρόσφατον ἔκδοσιν τοῦ ἐξαιρέτου Λευκώματος τῆς Σχολῆς περιέχοντος σπανίας φωτογραφίας καὶ δυσεύρετον ὑλικὸν περὶ τὴν ἱστορίαν καὶ τὴν προσφορὰν αὐτῆς». Ὁ ὁμοτ. Καθηγητὴς τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλ-

3

κης κ. Βασ. Ἀναγνωστόπουλος κατά τήν ἀντιφώνησή του ἐξέφρασε τὴν συγκίνηση ὅλων τῶν ἀποφοίτων τῆς Σχολῆς, γιατί, ὃπως ἀνέφερε: «τη-

ρώντας τήν παράδοση τῶν τελευταίων χρόνων ἢλθαμε κι ἐφέτος προσκυνητές, συμμετέχοντες μέ ἂφατη χαρά καί συγκίνηση στόν λαμπρό κατά πάντα πανηγυρικό ἑορτασμό τοῦ ναϊδίου τῆς Ἱ. Μονῆς τῆς Ἁγ. Τριάδος καί τῆς Σχολῆς μας… Πραγματοποιοῦντες γιά ἓκτη συνεχῆ φορά τήν προσκυνηματική μας ἐπίσκεψη στήν κοινή πνευματική μας Τροφό Σχολή ἐπιθυμοῦμε: Πρῶτον νά ὑποβάλλομε τά σεβάσματα καί τίς θερμές εὐχαριστίες ἐκ μέρους ὃλων τῶν ὁμογαλάκτων ἀδελφῶν καί μελῶν τῆς Ἑστίας στήν Α.Θ.Π. τόν Οἰκουμενικό Πατριάρχη κ. κ. Βαρθολομαῖο, τόν Μεγάλο καί λίαν προσφιλῆ ὁμογάλακτο ἀδελφό γιά τίς ἀκατάβλητες καί ἂοκνες προσπάθειές του γιά τήν ἐπαναλειτουργία τῆς Σχολῆς καί νά τόν ἐπαναβεβαιώσωμε, ὃτι ἡ συμπαράστασή μας εἶναι ἀμέριστη στούς ἀγῶνες του γιά τήν ἐκπλήρωση τοῦ κοινοῦ ὁράματός μας. Δεύτερον, νά ἐκφράσωμε τίς θερμές εὐχαριστίες μας πρός τούς σεβαστούς Ἐφόρους τῆς Ἱ. Μονῆς καί Σχολῆς γιά τήν φροντίδα καί τή μέριμνά τους πρός ἐξασφάλιση τῶν ἀναγκαίων προϋποθέσεων γιά τήν κανονική καί ἀπρόσκοπτη λειτουργία των καί τρίτον νά συναντήσωμε τόν νέο Ἡγούμενο τῆς Μονῆς καί νά συζητήσουμε γιά τή συνεργασία τῆς Ἑστίας μας μαζί του, συνεχίζοντες, ὃπως καί μέ τόν λίαν ἀγαπητό προκάτοχό του Μητροπολίτη Γέροντα Δέρκων κ. Ἀπόστολο τή στήριξη καί συμπαράστασή μας στά νέα καθήκοντα, πού τοῦ ἀνέθεσε ἡ Μήτηρ Ἐκκλησία, τοῦ Ἡγουμένου τῆς Ἱερᾶς ταύτης Μονῆς. Διό, Σεβασμιώτατε Μητροπολίτα Προύσης κ. Ἐλπιδοφόρε, Ἡγούμενε τῆς Μονῆς κατά τήν ὣρα αὐτή ἐνώπιον τοῦ Πατριαρχικοῦ ἐκπροσώπου, τῆς σεβαστῆς Ἐφορείας τῆς Μονῆς καί τοῦ φιλτάτου συναδέλφου καθηγητοῦ κ. Βασ. Σταυρίδου ἐπιθυμῶ νά σᾶς εὐχαριστήσω γιά τή θερμή ὑποδοχή πού μᾶς ἐπιφυλάξατε… καί νά σᾶς διαβεβαιώσω, ὃτι θά ᾿ εἴμεθα ὡς Ἑστία κοντά σας, συμπαριστάμενοι ὅπου δυνάμεθα καί ἐπιθυμεῖτε, ἀρωγοί στό ἔργο σας ἐπ’ἀγαθῷ τῆς Μονῆς καί τῆς Σχολῆς μας, τῆς ὁποίας τήν Σχολαρχία εὐχόμεθα συντόμως ν’ ἀναλάβετε. Στό σημεῖο δέ αὐτό θά ἢθελα ν’ ἀναφέρω ὅτι ἡ Ἑστία Θεολόγων Χάλκης ἀπό τοῦ διορισμοῦ σας ὑπό τοῦ Πατριάρχου καί τῆς Ἱ. Συνόδου στό διακεκριμμένο ἀξίωμα τοῦ Ἡγουμένου καί μέλοντος Σχολάρχου Σᾶς εἶχε συγκαταριθμή-


4

Εστια Θεολογων Χαλκησ

Στά προπύλαια τῆς Σχολῆς τά μέλη τῆς Ἑστίας, που συμμέτεῖχαν στήν προσκυνηματική ἐπίσκεψη στή Σχολή μέ τούς καθηγητές τους κ. κ. Βασ. Ἀναγνωστόπουλο καί Βασ. Σταυρίδη καί τους Σεβ. Μητροπολίτες Πριγκηποννήσων ‘΄Ιάκωβο, Γέροντα Δέρκων Ἀπόστολο καί Προύσης Ἐλπιδοφόρο, τον νέο Ἡγούμενο τῆς Μονῆς. σει στά μέλη τῆς Ἀδελφότητος ὡς ὁμογαλάκτο ἀδελφό. Κατακλείων, θά ἤθελα νά ἐπισημάνω ὅτι ἡ Ἑστία κατά τήν διάρκεια τῶν σαράντα ἐτῶν τῆς σιωπῆς τῆς Σχολῆς μας προσπάθησε νά διατηρήσει ζωντανή τήν ἐκκλησιαστική καί θεολογική παράδοση τῆς Σχολῆς, πού ἀποτελεῖ τό σημαντικό καί πλούσιο χθές. Ἐσεῖς θά ἐργασθεῖτε γιά τή δημιουργία τοῦ σήμερα μέ βάση τίς σύγχρονες ἐξελίξεις τῆς σύγχρονης ἐπιστημονικῆς ἒρευνας καί προσφορᾶς τῆς ἐπιστήμης τῆς Θεολογίας. Τό δέσιμο τῶν δύο θ’ ἀποτελέσει τή συνέχεια τῆς μεγάλης ἱστορικῆς παράδοσης τῆς Σχολῆς μας». Ἀκολούθως ὁ Μητροπολίτης Πριγκηποννήσων διεβίβασε τίς εὐχὲς καί τίς εὐλογίες τῆς Α. Θ. Παναγιότητος τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου, συμμερισθεὶς τὴν αἰσιοδοξία περὶ τῆς ἐν τῷ ἀμέσῳ μέλλοντι ἐπαναλειτουργίας τῆς Σχολῆς. Τέλος, ὁ Μητροπολίτης Γέρων Δέρκων κατέκλεισε τή δεξίωσῃ μέ τήν ἐκφωνήσῃ λόγου μεστοῦ

θεολογικοῦ περιεχομένου ἀναφερθείς στήν ἑορτή τοῦ Ἁγίου Πνεύματος καί ἔκλεισε τήν ἀναφορά του μέ τή διαβεβαίωση τῆς ἀγαστῆς συνεργασίας Ἐφορείας καί νέου Ἡγουμένου τῆς Μονῆς, ἀναφερθείς στίς καταβαλλόμενες προσπάθειες γιά τήν ἐξασφάλιση τῆς πληρότητας καλυψης τῶν λειτουργικῶν ἀναγκῶν τῆς Σχολῆς. Μετά τό πέρας τῆς ἐπίσημης δεξίωσης τά μέλη τῆς Ἑστίας μετά τῶν προσκυνητῶν παρεκάθησαν στήν κοινή τράπεζα. Κατά τή διάρκεια τοῦ γεύματος ὁ κ. Κωνσταντῖνος Θερμός, ἀπόφοιτος τῆς Σχολῆς ἐξ Αὐστραλίας ἀνέγνωσε τήν ὁμιλία τοῦ ἱ.Χρυσοστόμου «Περί ὁμοουσίου»» . Τήν ἑπομένη, ἡμέρα Τρίτη 5-6-2012, οἱ ὁμογάλακτοι Χαλκίτες ἀδελφοί μαζί μέ τόν Πρόεδρο τῆς Ἑστίας κ. Β. Ἀναγνωστόπουλο, τόν καθηγητή κ. Βασίλειο Σταυρίδη καί τόν φιλοξενούμενο στο Πατριαρχεῖο Μητροπολίτη Μεσσηνίας κ. Χρυσόστομο παρεκάθησαν σέ γεῦμα πού παρέθεσε ὁ


Εστια Θεολογων Χαλκησ

Παναγιώτατος στούς ὁμογαλάκτους ἀδελφούς του σέ ἑστιατόριο τῆς Πόλης πλησίον τῆς Ἁγ. Σοφίας καί τῆς Ἁγ. Εἰρήνης. Κατά τή διάρκεια τοῦ γεύματος, σ’ ἕνα κλίμα συναισθηματικῆς φόρτισης συνάντησης προσφιλῶν προσώπων, ἀναβίωσαν κοινές μνῆμες καί βιώματα. Ὁ Παναγιώτατός κατά τό γεῦμα, ἀφοῦ ἐξέφρασε τήν μεγάλη χαρά του γιά τήν ἐτήσια σύναξή μας, μίλησε γιά θέματα σχετικά μέ τή Σχολή καί τήν ἐπιπόθητη ἐπαναλειτουργία της. Μέ ἀφορμή τή συμπλήρωση ἑξηκονταετίας ἀπό τῆς ἱδρύσεως τῆς Ἑστίας μας ἐμνήσθη τῶν ἱδρυτῶν αὐτῆς Άριστοτέλη Κωνσταντινίδη καί τοῦ πολιτευτῆ Σταύρου Νικολαίδη ἀποφοίτων τῆς Σχολῆς, ἀνεφέρθη στό ἐπιτελούμενο ἒργο της καί ἰδιαίτερα κατά τήν διάρκεια τῆς ἀναστολῆς τῆς λειτουργίας τῆς Σχολῆς, διά τοῦ ὁποίου κατέστη δυνατή ἡ συνέχιση τῆς θεολογικῆς παρουσίας καί μαρτυρίας αὐτῆς διά τῶν ἀποφοίτων της κατά τήν παρελθοῦσα τεσσαρακονταετία. Ἀναφερόμενος, εἰδικά, στήν πρόσφατη ἒκδοση τοῦ φωτογραφικοῦ λευκώματος τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς καί τῆς Ἑστίας ἐξέφρασε τίς θερμές εὐχαριστίες του γιά τήν τιμητική ἀφιέρωση τοῦ Λευκώματος στήν Παναγιότητά του ἐκ μέρους τῶν ὁμογαλάκτων ἀδελφῶν του, μέ τήν εὐκαιρία τοῦ ἑορτασμοῦ τῆς ἀμφιετηρίδας του. Ὁ Παναγιώτατος περαίνων τήν ἀναφορά του στήν ἒκδοση τοῦ φωτογραφικοῦ Λευκώματος ἐξέφρασε τήν βαθύτατη ἰκανοποίησή του γιά τήν ἐπιτυχῆ ἐκδοτική προσπάθεια καί τήν πατριαρχική εὐαρέσκειά του πρός τό Διοικητικό Συμβούλιο τῆς Ἑστίας γιά τήν προσφορά του. Τήν ἑπομένη, ἡμέρα Τετάρτη (6-6-2012), τά μέλη τῆς Ἑστίας προσκεκλημένοι τοῦ ἐπί δεκαεξαετία διακονήσαντος τή Σχολή ὡς Ἡγουμένου τῆς Μονῆς Μητροπολίτου Γέροντος Δέρκων κ. Ἀποστόλου ἐπισκέφθηκαν αὐτόν στήν ἕδρα τῆς Ἱ. Μητροπόλεώς του στά Θεραπειά καί ἐν συνεχείᾳ παρεκάθησαν σέ γεῦμα πού παρέθεσε ὁ Σεβασμιώτατος σέ ἑστιατόριο τοῦ Βοσπόρου. Ἡ ἐγνωσμένη άγάπη τοῦ Σεβασμιωτάτου γιά τούς ὁμογαλάκτους ἀδελφούς του καί ἡ πολλαχῶς καί πολυτρόπως ἐκδηλωθεῖσα χαρά του δημιούργησαν κλίμα εὐφροσύνης. Τήν Πέμπτη, 7-6-2012, τά μέλη τῆς Ἑστίας ἐπισκέφθηκαν τόν Σεβ. Μητροπολίτη Πριγκηποννήσων κ. Ἰάκωβο, ἀγαπητό ὁμογάλακτο ἀδελφό, ὁ ὁποῖος, ὅπως καί κατά παρελθόν ἔτος, τούς δεξιώθηκε στήν ἕδρα τῆς Ἱ. Μητρόπολής του καί ἐν συνεχείᾳ τούς παρέθεσε γεῦμα σέ παραλιακό ἑστιατόριο τῆς Πριγκήπου. Ἡ ἐπίσκεψη ὁλοκληρώθηκε μέ ἕνα περίπατο

5

μέ τίς ἱππήλατες ἅμαξες στά ἀξιοθέατα τῆς πανέμορφης Πριγκήπου. Τό Σάββατό, 9-6-2012, τελέσθηκε ἀρχιερατική Θεία λειτουργία ἱερουργοῦντος τοῦ Ἡγουμένου Σεβ. Μητροπολίτου Προύσης κ. Ἐλπιδοφόρου, στό τέλος τῆς ὁποίας τελέσθηκε 40νθήμέρο μνημόσυνο ὑπέρ ἀναπαύσεως τῆς ψυχῆς τοῦ κοιμηθέντος Διακόνου τῆς Μονῆς π. Δωροθέου, οἰκείου καί λίαν ἀγαπητοῦ στούς ἀποφοίτους τῆς Σχολῆς γιά τήν ἀφοσίωση καί τήν προσφορά του. Στή δεξίωση πού ἐπακολούθησε ἦταν παρόντες ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Ἄρτας κ. Ἰγνάτιος, ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Ἐλβετίας κ. Ἰερεμίας, οἱ Θεοφ. Ἐπίσκοποι Λαμψάκου κ. Μακάριος καί Λεύκης κ. Εὐμένιος. Ἡ δεξίωση ἒκλεισε μέ ψαλμωδίες τοῦ ὁμίλου βυζαντινῆς μουσικῆς Θεσσαλονίκης τό «Ἠδύμελον .

ΟΙ ΣΥΜΜΕΤΑΣΧΟΝΤΕΣ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΚΥΝΗΜΑΤΙΚΗ ΣΥΝΑΞΗ ΤΟΥ ΙΟΥΝΙΟΥ 2012 Στή σύναξη τοῦ Ἰουνίου 2012 τῶν μελῶν τῆς Ἑστίας στή Σχολή συμμετεῖχαν οἱ ἑξῆς: 1) Ἀναγνωστόπουλος Βασίλειος 2) Ἀναγνωστόπουλος Νικόλαος 3) Ἀντωνιάδης Πρόδρομος 4) Βαρδαβούλιας Ἰωάννης 5) Βασιλειάδης Ἰσαάκ 6) Γιαννῆς Εὐστάθιος 7) Γλαβίνας Ἀπόστολος 8) Θερμός Κωνσταντῖνος 9) Ἰορδάνογλου Ἀναστάσιος 10)Μπαλκής Μιχαήλ 11) Νούσης Γεώργιος 12) Νούσης Στέφανος Ἀρχιμ. 13) Ξεξάκης Νικόλαος 14) Ποντικάκης Ἀργύριος 15) Πουλῆς Ἀνδρέας 16) Τσούβαλης Χρῆστος 17) Φυντάνης Ἱπποκράτης 18) Χατζούδης Ἰωάννης 19) Ψυλλάκης Νικηφόρος


6

Εστια Θεολογων Χαλκησ

Τήν 10η Ἰουνίου στήν Ἱερὰ Πατριαρχικὴ καὶ Σταυροπηγιακὴ Μονὴ Ζωοδόχου Πηγῆς Βαλουκλῆ, ἡ Α.Θ.Π. ὁ Οἰκουμενικός Πατριάρχης κ. κ. Βαρθολομαῖος προεχείρισε εἰς Ἄρχοντα Ἀσηκρήτην τόν ἀγαπητόν ὁμογάλακτον ἀδελφόν κ. Χρυσόστομον Χριστοφορίδην. Η ΠΡΟΣΦΩΝΗΣΗ ΤΌΥ ΠΑΝΑΓΙΩΤΑΤΌΥ Ἐντιμολογιώτατε καὶ λίαν ἀγαπητὲ Ἄρχων κ. Χρυσόστομε Χριστοφορίδη, Ἡ Ἁγία τοῦ Χριστοῦ Μεγάλη Ἐκκλησία, παρακολουθοῦσα μετ' ἀδιαπτώτου ἐνδιαφέροντος καὶ ἰδιαιτέρας στοργῆς τὴν πρόοδον τῶν ἀνὰ τὴν οἰκουμένην τέκνων αὐτῆς, τιμᾷ καὶ ἐπιβραβεύει, κατὰ τὴν εὔσημον ταύτην ἡμέραν, ἐν τῇ ἱστορικῇ καὶ πανσέπτῳ Ἱερᾷ Πατριαρχικῇ καὶ Σταυροπηγιακῇ Μονῇ Ζωοδόχου Πηγῆς Βαλουκλῆ, τὴν ἰδικὴν σας εἰλικρινῆ ἀφοσίωσιν εἰς τὴν Ἐκκλησίαν, τὴν ἀγάπην καὶ τὴν προσφορὰν σας εἰς τὴν κοινὴν ἰδιαιτέραν πατρίδα Ἴμβρον, καθὼς καὶ τὴν ἰατρικὴν διακονίαν σας πρὸς τὸν συνάνθρωπον, ἀπονέμουσα εἰς ὑμᾶς, ἰδίαις ἡμῶν Πατριαρχικαῖς χερσί, τὸ ὀφφίκιον τοῦ Ἄρχοντος Ἀσηκρήτου τῆς Ἁγίας τοῦ Χριστοῦ Μεγάλης Ἐκκλησίας. Ἀπὸ τὴν στιγμὴν αὐτὴν συγκαταλέγεσθε μεταξὺ τῶν συνεργατῶν καὶ συναγωνιστῶν ἡμῶν, τοὺς ὁποίους ἡ ἡμετέρα Μετριότης περιβάλλει μὲ μεγάλην ἐμπιστοσύνην. Τιμᾶσθε σήμερον, Ἐντιμολογιώτατε Ἄρχων, διὰ τρεῖς ἀρετὰς σας. Πρῶτον, ἐπειδὴ καὶ ὑμεῖς ἐκφράζετε τὸ πνεῦμα τῆς τροφοῦ Θεολογικῆς Σχολῆς τῆς Χάλκης, ἀπὸ τὸ Λυκειακὸν Τμῆμα τῆς ὁποίας ἀπεφοιτήσατε, εὐλογηθέντες νὰ ζήσετε εἰς τὸν Λόφον τῆς Ἐλπίδος, ἐπὶ τριετίαν ὅλην, τὴν "κοινὴν ἐλευθερίαν", ἤτοι βαθείας ὑπαρξιακὰς καὶ πνευματικὰς ἐμπειρίας, καταστάντες φορεὺς πιστότητος εἰς τὰς ἱερὰς παραδόσεις τῆς Ἐκκλησίας καὶ τοῦ Γένους, ἀσκήσεως καί φιλανθρωπίας. Δεύτερον, ἐπειδὴ ἐνσαρκώνετε τὴν αἰγαιοπελαγητικὴν φωτεινότητα καὶ ἀνοιχτοσύνην, τὴν βαθεῖαν εὐσέβειαν καὶ τὸ ἄδολον φρόνημα τῶν κατοίκων τοῦ χωρίου τῶν Ἀγριδίων, καὶ τιμᾶτε τὴν καταγωγὴν σας ἀπὸ λευϊτικὴν οἰκογένειαν. Ἀντλοῦντες δύναμιν ἀπὸ τὰ βάθη αὐτῆς τῆς ἐλευθερίας, ὑπηρετήσατε μὲ αὐταπάρνησιν καὶ ἀγωνιστικότητα τὴν πολύπαθον πατρίδα μας καὶ ὡς Πρόεδρος τοῦ ἐν Ἀθήναις Συλλόγου τῶν Ἰμβρίων. Ἡ Ἐκκλησία σᾶς τιμᾷ, τρίτον, ἐπειδὴ ἡ ζωὴ σας, ὡς διαπρεποῦς ὀφθαλμιάτρου, εἶναι ἐνεργὸς καὶ ἀποτελεσματικὴ διακονία τοῦ ἀνθρώπου, τοῦ "περισπουδάστου τοῦ Θεοῦ ζῴου" (Ι. Χρυσόστόμος, PG 48, 1029). Διεκρίθητε, ὄχι μόνον ὡς ἐπιστήμων, θεραπεύοντες τοὺς ὀφθάλμοὺς τοῦ σώματος, ἀλλὰ καὶ ὡς πεφωτισμένος ἔμπρακτος μιμητὴς τοῦ "δωρεὰν ἐλάβετε, δωρεὰν δότε", τῶν ἐν ἁγίοις μέγάλων Ἰατρῶν. Ὁ ἐπιστήμων ἔχει δύναμιν πολλήν, ἀλλὰ καὶ εὐθυνην μεγάλην. Ὑμεῖς, ὀρθότατα, δὲν ἐπιτρέψατε εἰς τὴν ἐπιστήμην νὰ χωρισθῇ ἀπὸ τὴν ἀρετήν.

Ἐντιμολογιώτατε, Θὰ φέρετε εἰς τὸ ἑξῆ�� τὸν τίτλον τοῦ Ἄρχοντος Ἀσηκρήτου, ὀφφίκιον, τὸ ὁποῖον ἀπονέμομεν διὰ πρώτην φοράν. Πρόκειται δι’ἀρχαιότατον ἀξίωμα, τὸ ὁποῖον συνεδέετο μὲ ὑψηλῆς εὐθύνης προσφορὰν πρὸς τὴν Πολιτείαν καὶ τὴν Ἐκκλησίαν, μὲ ἔργον ἄκρως ἐμπιστευτικὸν καὶ ἐξόχως ἀπαιτητικόν, μὲ τὴν διαχείρισιν σημαντικωτάτων διὰ τὸν δημόσιον βίον θεμάτων. Πρωτοασηκρῆται διετέλεσαν ὁ Μάξιμος ὁ Ὁμολογητὴς καὶ οἱ Πατριάρχαι Ταράσιος, Νικηφόρος ὁ Α΄ καὶ ὁ Μέγας Φώτιος. Τὸ ἀρχοντικὸν ὀφφίκιον τοῦ Ἀσηκρήτου σᾶς ἀπονέμεται ὡς πρόσκλησις καὶ ἐνδυνάμωσις διὰ νὰ συνεχίσετε νὰ συνδυάζετε ἐν τῷ προσώπῳ καὶ ἐν τῇ διακονίᾳ σας, ἐνώπιον Θεοῦ καὶ ἀνθρώπων, τὴν πιστότητα πρὸς τὴν Ἐκκλησίαν καὶ τὸ Γένος μὲ τὴν ἐπιστημοσύνην καὶ τὴν λογιοσύνην, καὶ νὰ ἀναδεικνύεσθε ἐν παντὶ ἔμπιστον καὶ ἄξιον τέκνον τῆς Μητρὸς Ἐκκλησίας. Ἀπονέμοντες εἰς τὴν ὑμετέραν ἀγαπητὴν Ἐντιμολογιότητα, ἅπαξ ἔτι, κατὰ τὴν ἱερὰν καὶ χαρμόσυνον αὐτὴν στιγμήν, τὴν πατρικὴν καὶ Πατριαρχικὴν ἠμῶν εὐλογίαν, εὐχόμεθα, τὸ παράδειγμά σας νὰ εὔρη καὶ ἄλλους μιμητάς, οἱ ὁποῖοι ὄχι μόνον θὰ ἀσκοῦν εὐόρκως καὶ λυσιτελῶς τὴν ἐπιστήμην ἐπ’ἀγαθῷ τοῦ κατ’εἰκόνα Θεοῦ πλασθέντος ἀνθρώπου, ἀλλὰ θὰ σέβωνται καὶ θὰ διασώζουν τὰς φιλανθρώπους παραδόσεις τῆς Ὀρθοδοξίας. Ἄξιος! Η ΑΝΤΙΦΩΝΗΣΗ ΤΌΥ ΝΕΟΥ ΑΡΧΟΝΤΟΣ ΤΗΣ Μ.Χ.Ε. Ἐν συνεχείᾳ στήν εὐχαριστήρια προσλαλιά του ὁ κ. Χριστοφορίδης ἐξέφρασε στόν Παναγιώτατο τὴν βαθύτατη εὐγνωμοσύνη του γιά τὴν ὕψιστη τιμή τῆς ἀπονομῆς τοῡ ὀφφικίου τοῦ Ἄρχοντος Ἀσηκρήτου τῆς Ἁγίας τοῦ Χριστοῦ Μέγάλης Ἐκκλησίας. Ἀναφερόμένος στή γενέτειρά του, τά Ἀγρίδια τῆς Ἴμβρου, ἀπέτίσε φορο τιμῆς καί εὐγνωμοσύνης στούς γονεῖς του καί τήν ἐκθρέψασα αὐτόν πνευματικῶς τήν κατά Χάλκην Ἱ. Θεολογική Σχολή ὡς μαθητής τοῦ Λυκείου.


Εστια Θεολογων Χαλκησ

Ὁ Πρόεδρος τῆς Ἑστίας κ. Βασ. Ἀναγνωστόπουλος καί ὁ κ. Γρηγόριος Λαρεντζάκης, ὁμιλητής κατά τήν πασχάλια σύναξη τῶν Μελῶν τῆς Ἀδελφότητας. Στό πλαίσο τῆς πασχάλιας σύναξης τῶν μελῶν τῆς Ἑστίας τῆς 10ης Μαῒου 2012, ἡμέρα Πέμπτη καί ὣρα 6.30’μ.μ. στήν ἕδρα τῆς Ἑστίας στήν ὁποία προσῆλθάν μέλη καί φίλοι αὐτῆς, ἒλαβε χώρα ὁμιλία, μέ ὁμιλητή τόν κ. Γρηγόριο Λαρεντζάκη, Καθηγητή τοῦ Πανεπιστήμίου Γκράτζ καί μέλος τῆς Ἀδελφότητάς μας μέ θέμα: «Ἡ εὐθύνη τῶν Ἐκκλησι-

ῶν στή νέα Εὐρώπη. Ἡ συμβολή τῆς Ὀρθοδοξίας καί ἡ Charta Oecumenica”. Τό θέμα αὐτό βρίσκεται στό ἐπίκεντρο τῶν διαχριστιανικῶν δρώμένων καί μάλιστα στό κλίμα τῆς πανευρωπαϊκῆς οἰκονομικῆς κρίσης προσλαμβάνει μιά ἐξόχως σημαντική διάσταση, ἐκείνης τῆς ἀγαπητικῆς κοινωνίας, ὃταν οἱ λαοί τῆς γηραιᾶς Εὐρώπης δέχονται τήν πρόκληση τῆς ἀνάγκης μιᾶς ἄμεσης συνατίληψης καί ἀλληλεγγύης. Ἡ πολιτικο-οικονομική προσέγγιση τῶν μελῶν μιᾶς πολυπολιτισμικῆς πανευρωπαϊκῆς κοινωνίας τῶν λαῶν ἀναδεικνύει ταυτόχρονα τήν πρόκληση μιᾶς ἀμεσότερης ἀλληλογνωριμίας καί συνεργασίας σέ διαχριστιανικό ἐπίπεδο. Ὁ καθηγητὴς Λαρεντζάκης ἀναφέρθηκε στήν ἵδρυση καὶ λειτουργία τοῦ Συμβουλίου Εὐρωπαϊκῶν Ἐκκλησιῶν παρουσιάζοντας μέ κάθε δυνατὴ συντόμία τή θεματική καὶ τὸ ἔργο τῶν Γενικῶν Συνελεύσεών του. Τόνισε, χαρακτηριστικὰ, ὅτι ἡ Εὐρώπη τοῦ Συμβουλίου δέν ταυτίζεται γεωγραφικά, πολιτιστικὰ καὶ πνευματικά μέ τὴν Εὐρωπαϊκὴ Ἕνωση, ἐνῶ ὑπογράμμισε μέ ἔμφαση, ὅτι ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία,

7

ἐκ τῶν ἱδρυτικῶν μελῶν τοῦ Συμβουλίου, δέν προσέρχεται σ’ αὐτὸ ὡς προσκεκλημένη ἤ φιλοξενουμένη, ἀλλὰ ὡς συμπρωταγωνίστρια καὶ συνυπευθύνη γιά ὁτιδήποτε θετικὸ ἤ ἀρνητικό, γιά ὁποιαδήποτε ἐπιτυχία ἤ ἀποτυχία. Χωρὶς τὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία, ὑπὸ τὸ συντονιστικὸ πρωτεῖο τοῦ Οἰκουμένικοῦ Πατριαρχείου, τὸ Συμβούλιο θὰ ἔχανε τὸν οἰκουμενικὸ χαρακτῆρα του καὶ θὰ κατέληγε σὲ μία ἁπλὴ περιφερειακὴ διάσκεψη προτεσταντικῶν Ἐκκλησιῶν. Ἐν συνεχείᾳ, ὁ κ. Λαρεντζάκης ἀναφέρθηκε στό ρωμαιοκαθολικὸ θεσμὸ τοῦ Συμβουλίου τῶν Εὐρωπαϊκῶν Ἐπισκοπικῶν Συνόδων, ὁ ὁποῖος ἀποτελεῖ καρπὸ τῶν ἐξελίξεων στή ρωμαιοκαθολικὴ ἐκκλησιολογία μετὰ τή Β΄ Σύνοδο τοῦ Βατικανοῦ μέ τήν ἀνάδειξη τῆς ἔννοιας τῆς κοινωνίας καὶ τοῦ ρόλου καὶ τῆς λειτουργίας τῆς τόπικῆς Ἐκκλησίας. Ἡ συνεργασία τοῦ Συμβουλίου τῶν Εὐρωπαϊκῶν Ἐκκλησιῶν μέ τό Συμβούλιο τῶν Εὐρωπαϊκῶν Ἐπισκοπικῶν Συνόδων πῆρε θεσμικὸ χαρακτῆρα μέ τή συγκρότηση τριῶν μέχρι σήμερα Οἰκουμένικῶν Συνελεύσεων, στή Βασιλεία τῆς Ἐλβετίας (1989), στό Gratz τῆς Αὐστρίας (1997) καὶ στό Sibiu τῆς Ρουμανίας (2007). Κορυφαία στιγμὴ αὐτῆς τῆς συνεργασίας ὑπῆρξε, ἀναμφισβήτητα, ἡ ὑπογραφὴ στό Στρασβοῦργο τὸ 2001 ἑνὸς ἰδιαίτερα σημαντικοῦ, πλὴν ὅμως ὄχι εὐρύτερα γνωστοῦ δυστυχῶς, κειμένου, τῆς Charta Oecumenica. Ὁ καθηγητὴς Λαρεντζάκης, ἐκ τῶν συντακτῶν τοῦ κειμένου, ἀναφέρθηκε στήν προϊστορία του, στό χαρακτῆρα του ὄχι ὡς κειμένου αὐθεντικῆς δογματικῆς ἤ κανονικῆς διδασκαλίας, ἀλλὰ ὡς κειμένου πού στηρίζει τὴν ὑποχρεωτικότητά του στήν αὐτοδέσμευση τῶν Ἐκκλησιῶν, στήν καθοριστικὴ συμβολὴ τῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας στή συντάξη καὶ τὴν τελικὴ του διαμόρφωση, στίς δυσχέρειες, ἀλλὰ καί τίς ἀντιδράσεις πού αὐτὸ προκάλεσε. Στά περιορισμένα χρονικὰ ὅρια τῆς εἰσήγησής του ὁ κ. Λαρεντζάκης ἔδωσε ἕνα περίγραμμα τῶν βασικῶν θεμάτων πού θίγονται στά τρία κεφάλαια καί τίς δώδεκα παραγράφους τῆς Χάρτας. Ἀναφέρθηκε, εἰδικότερα, στήν ἀνάγκη οἰκοδομήσης τῆς Εὐρώπης ὄχι μόνο πάνω σὲ πολιτικὲς βάσεις, ἀλλὰ κυρίως πάνω σὲ κοινὲς πνευματικὲς


8

Εστια Θεολογων Χαλκησ

Ἀπό τήν πασχάλια σύναξη τῶν μελῶν καί φίλων τῆς Ἑστίας καί τήν ὁμιλία τοῦ κ. Γρ. Λαρεντζάκη. Ἐξ ἀριστερῶν διακρίνονται ὁ Αἰδεσιμολ. Πρωτοπρ. π. Κυριακός Τσουρός, ὁ Πανοσ. Ἀρχιμ. κ.Ἱερώνυμος Κάρμας, ἐκπρόσωπος τοῦ Σεβ. Μητροπολίτόυ Καλαβρύτων καί Αἰγιαλείας κ. Ἀμβροσίου, ὁ Πρόεδρος τοῦ Συνδέσμου Μεγαλοσχολιτῶν κ. Βασ. Κρεμμυδάς κ.ἂ. ἀρχὲς καὶ ἀξίες, οἱ ὁποῖες μποροῦν να ἑδραιώσουν καί νά στηρίξουν μία γνήσια καί διαχρονική ἑνότητα. Μίλησε, ἐπίσης, γιά τὴν ἀνάγκη τῆς ὑπέρβασης τοῦ ἐθνικισμοῦ, ὁ ὁποῖος ὑποδαυλίζεται στό πλαίσιο τῆς παρούσας κρίσης τῶν πολιτικῶν καί οἰκονομικῶν θεσμῶν, γιά τὴν ἀπὸ κοινοῦ ἀντιμέτώπιση τῶν ζητημάτων πού ἀπασχολοῦν τίς εὐρωπαϊκὲς κοινωνίες, γιά τὴν ἀλληλεγγύη καὶ τὴν ἁρμονικὴ συνύπαρξη τῶν λαῶν τῆς Εὐρώπης, γιά τὴν κοινὴ χριστιανικὴ μαρτυρία στό σύγχρονο διαιρεμένο κόσμο, γιά τὸ διαλογο μέταξὺ τῶν χριστιανικῶν Ἐκκλησιῶν καὶ τῶν διαφορετικῶν θρησκευτικῶν καὶ πολιτιστικῶν παραδόσεων. Η ΣΥΜΒΟΛΗ ΤΟΥ κ. ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ ΛΑΡΕΝΤΖΑΚΗ ΣΤΟΝ ΔΙΑΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΟ ΔΙΑΛΟΓΟ Ὁ καθηγητής Γρηγόριος Λαρεντζάκης, ἀγαπητός ὁμογάλακτος ἀδελφός, μετά τήν ἀποφοίτησή του ἐκ τῆς κοινῆς πνευματικῆς Τροφοῦ Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης τό 1965, μέτέβη γιά μεταπτυχιακές σπουδές στή Θεολογική Σχολή τοῦ πανεπιστήμιο τοῦ Gratz , ἀπό τήν ὁποία καί ἔλαβε τό διδακτορικό του. Τό περιοδικό Okumenisches Forum (τεῦχος 30/31 -2007/2008) ἔχει καταχωρήσει στίς σελίδες του τό χρονικό τιμητικῆς ἐκδήλωσης, πού ὀργάνωσε τό 2006 ἡ Ρωμαιοκαθολική Θεολογική Σχολή τοῦ πανεπιστημίου τοῦ Gratz γιά τόν κ. Γρηγόριο Λαρεντζάκη, πρίν τήν ἀποχώρησή του ἐκ τῆς ἐνεργοῦ ὑπηρεσίας, ὁ ὁποῖος ἐπί μίαν τριακονταπενταετία καί πλέον δίδαξε ὡς καθηγητής αὐτῆς.

Ὁ Κοσμήτορας τῆς Σχολῆς κ. Buchen, πλέκοντας τό ἐγκώμιο γιά τόν τιμηθέντα τόν χαρακτήρισε ὡς ὡς «τόν ἀκούραστο μαχητή τῆς ἰδέας τῆς συμφιλίωσης τῶν Ἐκκλησιῶν». Ἂς σημειωθεῖ ὅτι ὁ κ. Λαρεντζάκης εἶναι ὁ πρῶτός Ὀρθόδοξος θεολόγος, ὁ ὁποῖος ἐπίσημα ἔγινε δεκτός σέ μία Ρωμαιοκαθολική Θεολογική Σχολή ὡς φορέας τῆς Ὀρθόδοξης πίστης καί μαρτυρίας. Μέ τό ἐκκλησιαστικό ἦθος καί ὕφος τῆς θεολογικῆς του συγκρότησης ὡς ἀποφοίτου τῆς Σχολῆς μας κέρδισε τήν ἀγάπη, τόν σεβασμό καί τήν ἐκτίμηση τοῦ ἀκαδημαϊκοῦ βατικάνειου περίγυρου τοῦ Gratz, ἔτσι ὀργανώθηκε μία δεύτερη τιμητική ἀποχαιρετιστήρια ἐκδήλωση-συμπόσιο, τήν 28η Ἰουνίου 2007, προκειμένου νά δοθεῖ ἐπίσημος χαρακτήρας στό ἀποχαιρετιστήριο μάθημα τοῦ κ. Λαρεντζάκη μέ θέμα: «Διακονία τοῦ κοινωνεῖν. Μία ἰσόβιος οἰκουμενική ἐπιταγή». Τό συμπόσιο πού εἶχε ὡς θεματική τή «Διακονία τῶν Ἐκκλησιῶν», προλόγισε ὁ Κοσμήτόρας, Καθηγητής Busher, ὁποῖος ἐξῆρε τήν προσφορά τοῦ τιμωμένου πρός τή Ρωμαιοκαθολική θεολογική Σχολή τοῦ Gratz καί στόν οἰκουμενικό διάλογο.

Συγχαίροντες ἐκθύμως τόν κ. Γρηγόριο Λαρεντζάκη γιά τήν εὔορκη θεολογική διακονία τοῦ θελήματος καὶ τῆς ἐντολῆς τοῦ Κυρίου, ὁ Ὁποῖος πρὸ τοῦ Πάθους Του προσηύχετο πρὸς τὸν Πατέρα «ἵνα πάντες (οἱ μαθηταὶ Του) ἕν ὦσιν, ἵνα ὁ κόσμος πιστεύσει ὅτι σύ μέ ἀπέστειλας», εὐχόμεθα ἐκ βάθους καρδίας ὑγεία καί δύναμη πρός συνέχιση τοῦ χρέους ἀγάπης.


Εστια Θεολογων Χαλκησ

9

ΛΕΥΚΩΜΑ ΙΕΡΑΣ ΘΕΟΛΟΓΙΚΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΧΑΛΚΗΣ ΚΑΙ ΕΣΤΙΑΣ ΘΕΟΛΟΓΩΝ ΧΑΛΚΗΣ ἒκδ. Ἑστία Θεολόγων Χάλκης Ἀθήνα 2012, σελ. 265

Τό ἀνωτέρω φωτογραφικό Λεύκωμα εἶναι ἀφιερωμένο στήν Α.Θ.Π. τόν Οἰκουμενικό Πατριάρχη κ. κ. Βαρθολομαῖο, πολυσέβαστο ὁμογάλακτο ἀδελφό μας γιά τήν ἑόρτια ἀμφιετηρίδα του, ἤτοι τοῦ ἰωβηλαίου τῆς Ἱερωσύνης του καί τήν εἰκοσαετῆ εὐκλεῆ πατριαρχεία του, σέ ἔκφραση καί ἀπότιση ἐξιδιασμένης τιμῆς γιά ὅσα προσέφερε καί προσφέρει στήν Ἁγία καί Μεγάλη τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησία καί τήν Οἰκουμένη καί ἐλάχιστου δείγματος ἀγάπης πολλῆς. Ἡ ἔκδοση τοῦ Λευκώματος εἶναι καρπός μιᾶς πολυετοῦς προσπάθειας τῆς Ἑστίας μας. Τό ἐγχείρημα σαφῶς δέν ἦταν εὒκολο γιά δύο κυρίως λόγους: α) ἔπρεπε νά συλλεγεῖ τό κατάλληλο φωτογραφικό ὑλικό καί νά ἀξιοποιηθεῖ ἐπιτυχῶς γιά τή σύνθεση τοῦ Λευκώματος καί β) ἔπρεπε νά ἀναζητηθεῖ χορηγός γιά τήν ἒκδοσή του. Τό πρῶτο σκέλος τοῦ ἐγχειρήματος ἀντιμετωπίστηκε μέ τήν ἀποστολή ἐγγράφου πρός τούς ὁμογαλάκτους μέ τήν παράκληση ἀποστολῆς φωτογραφιῶν ἐκ τοῦ προσωπικοῦ τους ἀρχείου ἀπό τήν περίοδο τῆς φοίτησής τους στή Σχολή. Ἡ ἀνταπόκριση ὑπῆρξε ἱκανοποιητική. Τό ἑπόμενο βῆμα ἦταν ἡ ἐπιλογή τῶν κατάλληλων φωτογραφιῶν μέ κριτήριο ἐπιλογῆς τή σημαντικότητα τοῦ ἀπεικονιζομένου στιγμιότυπου. Τό ἔργο τῆς ἐπιλογῆς ἀνέλαβαν μέλη τοῦ Δ.Σ., τά ὁποῖα προῆλθαν σέ μία ὁμαδοποίηση καί χρονολογική διάταξη τοῦ φωτόγραφικοῦ ὑλικοῦ. Σαφῶς κάθε ἐκδοτική προσπάθεια ἐπιδιώκει τήν ἱκανοποίηση συγκεκριμένων στόχων καί σκοπῶν. Στόχος τῆς ἒκδοσης τοῦ Λευκώματος ἦταν ἡ διάσωση φωτογραφικοῦ ὑλικοῦ, τό ὁποῖο κάλυπτε τήν ἱστορική διαδρομή τῆς Σχολῆς μας τῶν δύο τελευταίων περιόδων, ἤτοι τῆς Γ΄(1923-1951) καί τῆς Δ΄ (1952-1971). Εἶναι στοιχειωδῶς ἀντιληπτό, ὅτι δέν ἦταν δυνατό τό διασωθέν ὑλικό ν’ ἀνταποκρί-

νεται σέ μία ἀδιάλειπτη χρονική ἀκολουθία γεγονότων καί δραστηριοτήτων μισοῦ αἰῶνα γιά λόγους αὐτονόητους. Πέραν ὅμως τούτου θά πρέπει νά ληφθεῖ ὑπ’ ὄψη ὅτι τό ὑλικό αὐτό πέραν ἀπό τόν περιστασιακό χαρακτῆρα του δέν διακρίνεται γιά τήν ποιότητά του, ἂν ληφθεῖ ὑπ’ ὂψη ἡ τεχνολογία τῆς φωτογραφικῆς μηχανῆς τῆς μακρᾶς αὐτῆς περιόδου. Σκοπός τοῦ Λευκώματος ὅμως δέν ἦταν ἡ δημιουργία ἑνός συνήθους φωτογραφικοῦ λευκώματος πού ἀφορᾶ κάποια πρόσωπα, ἀλλά ἕνα ἀνώτατο πνευματικό καθίδρυμα, τή Θεολογική Σχολή Χάλκης, τό ἐπιτελικό Κέντρο τῆς Ὀρθοδοξίας καί τήν Ἑστία Θεολόγων Χάλκης, ἡ ὁποία μετά τήν ἀναστολή τῆς λειτουργίας τῆς Σχολῆς ἐπωμίσθηκε τό δύσκολο ἒργο τῆς συνέχισης τῆς παρουσίας καί μαρτυρίας της στά θεολογικά δρώμενα διά τῶν ἀποφοίτων τῆς Σχολῆς, μέλῶν τῆς Ἑστίας. Κατά συνέπεια ἡ ἔκδοσή του δέν ἀπευθύνεται σ’ ἓνα περιορισμένο κύκλο ἀνθρώπων, στόν ὁποῖο συνήθως ἀπευθύνονται φωτογραφικά ἂλμπουμ γάμων ἢ βαπτίσεων, ἀλλά σ’ ἓνα εὐρύτερο κοινό, τό ὁποῖο ἐκ τῶν πραγμάτων θά προσδοκοῦσε κάποιο στοιχειώδη προϊδεασμό καί ἐνημέρωση γιά τήν ταυτότητα, τό ἒργο καί τήν προσφορά τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης στήν Ἁγία καί Μέγάλη τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησία καί τήν Ὀρθοδοξία γενικώτερα κατά τήν ἑκατονταπεντηκονταετῆ ἱστορική διαδρομή της, καθώς καί γιά τήν ἑξηκονταετῆ ζωή καί δράση τῆς Ἑστίας Θεολόγων Χάλκης. Γιά τόν λόγο αὐτό ἐμφανίσθηκε ἐπιτακτική ἡ ἀνάγκη ἀναθεώρησης τῆς μορφῆς καί δομῆς τοῦ Λευκώματος, μέ τή δημιουργία θεματικῶν ἑνοτήτων στίς


10

Εστια Θεολογων Χαλκησ

ὁποῖες προτάχθηκαν σύντομα ἱστορικοῦ χαρακτῆρα ἐνημερωτικά σημειώματα, ὥστε ὁ ἀναγνώστης ν’ ἀποκτήσει μιά σαφέστερη ἀντίληψη γιά τό παρατιθέμενο φωτογραφικό ὑλικό. Μέσα ἀπό τίς σελίδες τοῦ ἐκδοθέντος Λευκώματος ἐπιχειρεῖται ὄχι μόνον ἡ διάσωση ἀρχειακοῦ ὑλικοῦ γιά τόν ἱστορικό τοῦ μέλλοντος, ἀλλά καί ἡ εὐαισθητοποίηση τοῦ εὐρύτερου ἀναγνωστικοῦ κοινοῦ γιά τό δίκαιο αἴτημα τῆς ἐπαναλειτουργίας τῆς Σχολῆς μας. Ἰδιαίτερα ἐνδιαφέρουσα εἶναι ἡ ἔκδοση τοῦ ἐν λόγῳ Λευκώματος τῆς Σχολῆς καί τῆς Ἑστίας μας γιά τούς φοιτήσαντες στή Σχολή, γιατί συνιστᾶ «κιβωτό» μνήμης ἀλήστων βιωμάτων καί γεγονότων καί πρόκληση ἀναστοχασμοῦ μιᾶς σημαντικῆς καί καθοριστικῆς περιόδου ζωῆς, πού σφράγισε ἀνεξίτηλα τήν προσωπική πορεία τους. Ὑπέρ τῆς θέσης αὐτῆς συνηγορεῖ τό γεγονός ὅτι ἀπόφοιτοι καί τῶν δύο Τμημάτων τῆς Σχολῆς, οἱ ὁποῖοι ἒσπευσαν νά προμηθευτοῦν ἀντίτυπα τοῦ Λευκώματος ἐγγράφως καί προφορικῶς σπεύδουν νά διατυπώσουν ἐνθουσιώδη σχόλια καί νά ἐκφράσουν τίς θερμές εὐχαριστίες τους γιά τήν πρωτοβουλία τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου νά προβεῖ στήν ἔκδοση τοῦ φωτογραφικοῦ Λευκώματος, συγχαίροντες γιά τήν ἐπιτυχῆ ἀξιοποίηση τοῦ φωτογραφικοῦ ὑλικοῦ, τήν πληρότητά του καί τήν ἀρτιότητα τῆς ἐμφάνισής του. Στό σημεῖο αὐτό θά πρέπει νά ἀναφερθεῖ τό ἐντυπωσιακό ἐνδιαφέρον πού ἐπιδεικνύεται ὄχι μόνον ἀπό φίλους τῆς Ἑστίας, ἀλλά καί ἀπό ἄγνωστους, ἐπισκέπτες τῆς ἱστοσελίδας τῆς Ἑστίας μας, οἱ ὁποῖοι ζητοῦν τήν ἀποστολή τοῦ Λευκώματος. Ἡ ἔκδοση τοῦ φωτογραφικοῦ Λευκώματος τῆς Σχολῆς καί τῆς Ἑστίας μας συμβάλλει οὐσιαστικά στήν πραγμάτωση βασικῶν σκοπῶν λειτουργίας τῆς Ἀδελφότητάς μας, ὅπως τῆς δημιουργίας κλίματος, εὐκαιριῶν καί δυνατοτήτων ἐπικοινωνίας μέταξύ τῶν μελῶν της, ἀποφοίτων τῆς Σχολῆς. Τό πολυσυζητημένο θέμα τῆς ἰδιαιτερότητας τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης ἐκδιπλώνεται μέσα ἀπό τήν κοινοβιακή ζωή τῶν φοιτητῶν της καί τήν ἐμπειρία τῆς λατρευτικῆς ζωῆς τους ὡς ἐκκλησιαστικοῦ σώματος, ὅπως τήν κατέγραψε ὁ φωτόγραφικός φακός. Ὃταν τό βίωμα προηγεῖται τῆς γνώσης ὁ περί Θεοῦ λόγος καθίσταται πρωτίστως ἐκφαντορικός μιᾶς σχεσιοδυναμικῆς τῆς ὑπαρξιακῆς ἀναφορικότητας τοῦ ὑποκειμένου. Τό Λεύκωμα ἀποτυπώνει στιγμές μιᾶς διαχρονικότητας ἑνός διεργαστηρίου διακονίας τῆς

Ἐκκλησίας καί αὐτοπροσφορᾶς ἀγάπης, ἐνῶ καθιστᾶ προσιτό τό ἐννοιολογικό περιεχόμενο τῆς ἀναφορᾶς: «τό πνεῦμα τῆς Σχολῆς» ὡς στοιχείου τῆς ἰδιοπροσωπίας της.

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ 1.Τιμητική ἀφιέρωση τοῦ Λευκώματος 2. Προλεγόμενα 3. Ἡ νῆσος Χάλκη τῶν Πριγκηποννήσων… 4. Ἡ ἱστορική διαδρομή τῆς Ἱ. Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης 5. Ὁ Ἱδρυτής τῆς Σχολῆς Πατριάρχης Γερμανός ὁ Δ’ 6. Ὁ Μ.Εὐεργέτης τῆς Σχολῆς Παῦλος Στεφάνοβικ -Σκυλίτσης… 7. Φωτογραφική ξενάγηση στό κτιριακό συγκρότημα τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης.. 8. Ἡ ἱστορική Βιβλιοθήκη τῆς Σχολῆς 9. Τό Σκευοφυλάκειο τῆς Μονῆς 10. Ὁ Ἱ. Ναός τῆς Μονῆς τῆς Ἁγίας Τριάδος 11. Οἱ Σχολάρχες τῆς Ἱ. Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης 12. Οἱ Καθηγητές τῆς Σχολῆς 13. Ἀπόφοιτοι τῆς Ἱ. Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης Προκαθήμένοι Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν 14. Στιγμιότυπα ἀπό τή ζωή καί τή δράση τῆς Σχολῆς 15.Ἐκδηλώσεις στή Σχολή ἀπό τήν ἀναστολή τῆς λειτουργίας της 1971 μέχρι σήμερα 16. Ἑορτασμοί τῶν 150 χρόνων (1844-1994) ἀπό τήν ἳδρυση τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης στή Χάλκη καί τήν Ἀθήνα 17. Ἡ Ἑστία Θεολόγων Χάλκης– ἵδρυση, ζωή καί δράση τῆς Ἀδελφότητας 18. Δραστηριότητες καί ἐκδηλώσεις Ἑστίας Θεολόγων Χάλκης (1952-2010) 19. Ἐκδηλώσεις γιά τά πενήντα χρόνια ( 1952-2002) ἀπό τῆς ἱδρύσεως τῆς Ἑστίας… 20. Συνάξεις τῶν μελῶν τῆς Ἑστίας ἐκτός τῆς ἕδρας αὐτῆς. 21.Ἡ ἐπίσημη ἱστορική ἐπίσκεψη τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου κ. κ. Βαρθολομαίου στήν Ἑστία… 22. Summary

Πληροφορίες γιά τήν προμήθεια τοῦ Λευκώματος ἲδε σελ.32.


Εστια Θεολογων Χαλκησ

Τῷ Ἐντιμολογιωτάτῳ κυρὶῳ Βασιλείῳ Ἀναγνωστοπούλω, Ὁμοτίμῳ Καθηγητῇ τῆς Ἱερᾶς Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης, Προέδρῳ, καὶ τῷ Ἐλλογιμωτὰτῳ κυρίῳ Κωνσταντίνῳ Ν. Γιοκαρίνη, Γεν. Γραμματεῖ τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τῆς ἐν Ἀθήναις Ἑστίας Θεολόγων Χάλκης, τέκνοις τῆς ἡμῶν Μετριότητος ἐν Κυρίῳ ἀγαπητοῖς, χάριν καὶ εἰρήνην παρὰ Θεοῦ. Μετὰ χαρᾶς ἐλάβομεν τὸ ὑπὸ τῆς ὑμετέρας ἀγάπης ἐκπονηθέν «Λεύκωμα Ἱερᾶς Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης καὶ Ἑστίας Θεολόγων Χάλκης» καὶ προαγόμεθα διὰ τῶν μετὰ χεῖρας Πατριαρχικῶν ἡμῶν Γραμμάτων, ἵνα θερμῶς εὐχαριστήσωμεν ὑμῖν οὐ μόνον διὰ τὴν ὑποβολὴν τούτου, ἀλλὰ καὶ διὰ τὴν ἀφιέρωσιν αὐτοῦ εἰς τὴν συμπλήρωσιν πεντήκοντα ἐτῶν ἀπὸ τῆς ἐγγράφης ἡμῶν εἰς τὸν Ἱερὸν κατάλογον καὶ εἴκοσιν ἀπὸ τῆς ἡμετέρας ἀναρρήσεως εἰς τὸν Θρόνον τῶν Χρυσοστόμων καὶ τῶν Φωτίων. Καθὼς διεξηρχόμεθα τὰς σελίδας αὐτοῦ, ῥίγη συγκινήσεως διέτρεξαν ἡμᾶς μνησθέντας τῶν ὡραίων ἡμερῶν τῆς ἡμετέρας νεότητος εἰς τὸν Λόφον τῆς Ἐλπίδος, ἔνθα, μετὰ τῆς εἰς Θεὸν ἐλπίδος, ὡραματιζόμεθα καὶ ἐσχεδιαζομεν τὸ μέλλον καὶ τὴν διακονίαν ἡμῶν πρὸς τὴν Ἁγίαν τοῦ Χριστοῦ Μεγάλην Ἐκκλησίαν, ἐμπνεόμενοι ὑπὸ τοῦ παραδείγματος πρῶτον μὲν τοῦ κατὰ πνεῦμα ἡμετέρου πατρός, εἶτα δὲ τῶν διδασκάλων καὶ τῶν ἡγουμένων τῇ πίστει, τῶν ὁποίων ἡ ἀγαθὴ ἀνάμνησις θάλπει τὴν ψυχὴν ἡμῶν, ἡ δὲ χαρίεσσα καὶ γλυκεῖα μορφὴ τοῦ Ἡγουμένου τῆς Ί. Μονῆς Ἁγίας Τριάδος, τοῦ καὶ Σχολάρχου ἡμῶν, ἀειμνήστου Μητροπολίτου Σταυρουπόλεως Μαξίμου Ρεπανέλλη, παραμένει ἀνεξίτηλος εἰς τὴν μνήμην ἡμῶν, κατέχουσα ἰδιαιτέραν θέσιν εἰς αὐτήν. Ἡ ψαῦσις τῶν σελίδων τοῦ ἀνὰ χεῖρας Λευκώματος προεξένησεν, ἀσφαλῶς, τὴν ἔκχυσιν δακρύων ἡδείας νοσταλγίας τῶν χρόνων, ὅτε καὶ ἡμεῖς εἴμεθα εἷς τῶν φερελπίδων ἱερολοχιτῶν τῆς Ἐκκλησίας, τὰ ὁποῖα, δάκρυα, οὐ μόνον θάλπουν τὴν κοπιῶσαν καὶ ἀγρυπνοῦσαν ὑπὲρ τῆς ἐκθρεψάσης καὶ ἀναδειξάσης ἡμᾶς Μητρὸς Ἐκκλησίας καρδίαν καὶ περιδροσίζουν τοὺς ἕνεκα τῶν μεριμνῶν τῆς Πατριαρχίας ἐμφρόντιδας κεκμηκότας ὀφθαλμοὺς ἡμῶν, ἀλλὰ καὶ ἀρδεύουν τὸ δένδρον τῆς ἐλπίδος, ὅτι Κύριος ὁ Θεὸς ἀξιώσει ἡμᾶς ἳνα ἐπανίδωμεν τὴν Σχολὴν ἠμῶν ἐπαναλειτουργοῦσαν, τὸν κώδωνα αὐτῆς ἐπανακρούοντα, τοὺς δὲ φοιτητὰς αὐτῆς ὡς συρίζον πολύβουον μελίσσιον καθήμενον ἄνωθεν τῶν ἐπιστημονικῶν ἐγχειριδίων, ἳνα ἀποκομίσουν ἐξ αὐτῶν τὸ νέκταρ τῆς μακραίωνος πεπυκασμένης σοφίας τῆς Μεγάλης Ἐκκλησίας τὸ ὁποῖον, μεταπεποιημένον εἰς γλυκὺ μέλι, θὰ κομίσουν ἐν συνεχείᾳ εἰς τὰ πέρατα τῆς οἰκουμένης, εἰς τὰς ἐπάλξεις καὶ φρυκτωρίας τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου ἐπί τῶν ὁποίων ἡ πρόνοια τοῦ Θεοῦ ἐκδηλουμένη διὰ τοῦ Πατριάρχου καὶ τῆς Ἱερᾶς Συνόδου θὰ τάξῃ αὐτούς. Ταῦτα γράφοντες, σήμερον, Δευτέραν τοῦ Ἁγίου Πνεύματός τοῦ σωτηρίου ἔτους, βιβ', καθ’ ἥν ἄγεται ἡ ἐτησία πανήγυρις τοῦ Καθολικοῦ τῆς ἐν ᾖ φιλοξενεῖται ἡ περίπυστος Θεολογικὴ ἡμῶν Σχολὴ Ἱερᾶς Μονῆς, τεσσαράκοντα ἔτη μέτὰ τὴν ἀναστολὴν τῆς λειτουργίας αὐτῆς, ἐπικαλούμεθα ἐφ' ὑμᾶς πάντας τὴν χάριν καὶ τὸ ἄπειρον ἔλεος τοῦ ἐν Τριάδι προσκυνουμένου Θεοῦ.

11


12

Εστια Θεολογων Χαλκησ

ΕΤΗΣΙΑ ΤΑΚΤΙΚΗ ΓΕΝΙΚΗ ΣΥΝΕΛΕΥΣΗ ΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΤΗΣ ΕΣΤΙΑΣ ΘΕΟΛΟΓΩΝ ΧΑΛΚΗΣ Τήν 4η Φεβρουαρίου 2012, ἡμέρα Σάββατό καί ὣρα 6.00΄μ.μ. ἒλαβε χώρα ἡ ἐτήσια Γενική Συνέλευση τῶν μελῶν τῆς Ἑστίας στήν ἓδρα τῆς Ἀδελφότητας. Ὁ Πρόεδρος τοῦ Δ.Σ. κ. Βασ. Ἀναγνωστόπουλος κήρυξε τήν ἒναρξη τῶν ἐργασιῶν καί, σύμφωνα μέ τίς διατάξεις τοῦ Καταστατικοῦ ζήτησε ἀπό τό μέλη να προβοῦν στήν ἐκλογή τοῦ προεδρείου τῆς Γ.Σ. Ἐξελέγησαν Πρόεδρος ὁ κ. Γρηγόριος Λαρεντζάκης καί Γραμματέας ὁ κ. Χρῆστός Πλέγκας. Σύμφωνα μέ τήν ἡμερήσια διάταξη τῆς Γ.Σ. ὁ Πρόεδρος τῆς Ἑστίας κ. Ἀναγνωστόπουλος προῆλθε στήν ἒκθεση τῶν πεπραγμένων τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τοῦ ἒτους 2011. «Λίαν ἀγαπητοί μου ὁμογάλακτοι ἀδελφοί, μέλη τῆς Συνελεύσεως, Μέ τή χάρη τῆς προστάτιδος τῆς Ἑστίας, τῆς παναγίας καί ζωοποιοῦ Τριάδος διαβήκαμε ἓνα ἀκόμη χρόνο, τό δεύτερο τῆς τριετοῦς θητείας τοῦ παρόντος Διοικητικοῦ Συμβουλίου τῆς Ἀδελφότητός μας, 2010, 2011 καί τό ἑξηκοστό τῆς ἱστορίας της 1952-2012. Κατά τό χρόνο αὐτό πού μᾶς πέρασε τό Δ.Σ. συνέχισε ἀνελλιπῶς τίς δραστηριότητές του γύρω ἀπό ὃσα ἒχουν καθιερωθεῖ εἰς τό ἀπώτερο καί ἐγγύτερο παρελθόν καί ἒχουν καταστήσει ζωντανή τήν παρουσία τῆς Ἑστίας μας στήν ἐκπροσώπηση τῆς σιωπώσης γιά τέσσερις δεκαετίες Σχολῆς μας. Πρώτη καί ἐξέχουσα στή σκέψη καί τήν πράξη τῶν δραστηριοτήτων αὐτῶν ὑπῆρξε, ὃπως εἶναι γνωστόν ὃλα αὐτά τά χρόνια ἡ συμπόρευση μέ κάθε τρόπο καί ἡ συμπαράσταση τῆς Ἑστίας μας στούς ἀγῶνες καί στίς ἀκατάβλητες καί ἂοκνες προσπάθειες τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου κ. κ. Βαρθολομαίου, τοῦ Μεγάλου καί προσφιλοῦς μας Ἀδελφοῦ, γιά τήν ἐπαναλειτουργία τῆς Σχολῆς μας. Δεύτερη στή σειρά τῶν δραστηριοτήτων τοῦ Δ.Σ. ὑπῆρξε καί κατά τό χρόνο πού διέρρευσε ἡ ἀμέριστη συμπαράσταση τῆς Ἑστίας μας, μέσα ἀπό τίς δυνατότητές της, πρός τή σεβαστή Ἐφορεία καί πρός τόν Ἡγούμενο τῆς Ἱ. Μονῆς τῆς Ἁγίας Τριάδος καί τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς μας, στό ἱερό ἒργο καί τίς εὐ-

Τό προεδρεῖο τῆς Γ. Συνέλευσης. Ἐξ ἀριστερῶν ὁ κ. Χρ. Πλέγκας, ὁ κ. Β. Ἀναγνωστόπουλος καί ὁ κ. Γρηγόριος Λαρεντζάκης. θύνες γιά τήν κανονική καί ἀπρόσκοπτη λειτουργία τῆς Ἱερᾶς Μονῆς καί γιά τήν κάλυψη οἱωνδήποτε ἀναγκῶν τῆς Σχολῆς, ὣστε νά εἶναι ἕτοιμη γιά τήν ἐπαναλειτουργία της ἀνά πᾶσα στιγμή. Μέσα στά πλαίσια αὐτά συνεχίσθηκε μέ κάθε τρόπο ἡ ἀπό τοῦ ἔτους 2007, μέ ἀποφάσεις τοῦ Δ.Σ. καί μέ ἔγκριση τῆς Γ.Σ., εὐλογίες δέ τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου, ἡ καθιερωθεῖσα ἐτήσια προσκυνηματική ἐπίσκεψη καί σύναξη στήν Τροφό Σχολή τῶν μελῶν τῆς Ἑστίας κατά τήν περίοδο τῆς Πεντηκοστῆς καί τήν πανήγυρη τοῦ ναῒδίου της. Ἦτο ἡ Πέμπτη κατά σειρά σύναξη μέ συμμετοχή τριάντα πέντε ὁμογαλάκτων ἀδελφῶν. Σημειωτέον, ὃτι ξεκίνησε μέ δώδεκα τόν ἀριθμό, μέ περαιτέρω κάθε χρόνο αὒξηση τῆς συμμετοχῆς καί μέ ἐνίσχυση τοῦ ἐνδιαφέροντος συμμετεχόντων γιά τακτικώτερη συνάντηση καί ἐπανασύνδεση μέ τούς παλαιούς ἀρρήκτους ἀδελφικῶς μεταξύ των δεσμούς καί τήν ἒκφραση τῆς ὀφειλόμενης ἀγάπης καί εὐγνωμοσύνης πρός τή Σχολή, πού μέ τήν πάροδο τῶν δεκαετιῶν καί τῆς ἀναστολῆς τῆς λειτουργίας της ἀτυχῶς ἒχει ἰδιαίτερα ἀμβλυνθεῖ καί λησμονηθεῖ, ὃπως ἀποδεικνύεται ἀπό τά στατιστικά στοιχεῖα τῆς Ἑστίας μας. Ἡ ἔκδοση τοῦ Ἐνημέρωτικοῦ Δελτίου τῆς Ἑστίας μέσα σέ τακτές ἡμερομηνίες δύο φορές τό χρόνο τέλος Ἰουνίου καί τέλος Δεκεμβρίου συνεχίσθηκε καί κατά τό 2011, παρά τό βαρύ γιά τόν προϋπολογισμό κόστος καί τήν ἀνάγκη περιστολῆς τῶν δαπανῶν, λόγῳ τῆς οἰκονομικῆς κρίσης, πού ἔχει ἐπηρεάσει καί τά οἰκονομικά τῆς Ἑστίας μας.


Εστια Θεολογων Χαλκησ

Θεωρῶ ἐπιβεβλημένο καί ἀναγκαῖο νά ἐπανέλθω καί σήμερα, ὃπως καί κατά τήν περσινή Γεν. Συνέλευση ἒκαμα, στήν ἰδιαίτερη σημασία καί σπουδαιότητα τοῦ Δελτίου γιά τήν Ἑστία καί τή λειτουργία της καί τήν ἐνεργό συμμετοχή τῶν μελῶν της στίς δραστηριότητές της. Ἡ ἔκδοση ἐπί εἲκοσι τρία συναπτά ἒτη ἀπέδειξε τήν ἀποτελεσματικότητά του στή μετάδοση κάθε μορφῆς πληροφόρησης στά ἀνά τόν κόσμο, ἀνεξαιρέτως φυσικά ἐνεργά καί μή μέλη, καί τήν ὑποστήριξή τους στό ἒργο καί τήν ἀποστολή της ἀπό μέρους ἐκείνων πού διατηροῦν τήν ἀγάπη καί τήν εὐγνωμοσύνη τους πρός τήν Σχολή μέχρι σήμέρα Ἰδιαίτερη, λοιπόν, ὅπως πάντοτε, ἦτο καί κατά τόν περασμένο χρόνο ἡ ἐνασχόληση καί ἡ μέριμνα τοῦ Δ.Σ. γιά τήν κανονική συνέχιση τῆς ἔκδοσης τοῦ Ἐνημερωτικοῦ Δελτίου μέ τήν ἐπιμελημένη συγκέντρωση τοῦ ὑλικοῦ ὑπό τῆς Γραμματείας, πού ἔχει ἐπωμισθεῖ τήν εὐθύνη τῆς συντάξεως καί διεκπεραιώσεως αὐτοῦ μέ τή συμπαράσταση καθ’οἱονδήποτε τρόπο τῶν μελῶν του σ’αὐτή. Διό καί ἐπιθυμῶ ἀπό τῆς θέσεως αὐτῆς νά ἐκφράσω τίς εὐχαριστίες μου καί νά ἐπαινέσω τόν ἀγαπητό Κώστα Γιοκαρίνη γιά τήν ἀθόρυβη μεγάλη προσφορά του στήν ὡραία καί ἄρτια ἐκδοτικά ἔκδοση τοῦ τόσο σημαντικοῦ περιοδικοῦ τῆς Ἑστίας μας, πού τιμᾶ αὐτήν καί τή Σχολή. Στά πεπραγμένα τοῦ 2011 περιλαμβάνεται καί ἡ μετά ἀπό πολλές καί μακρές συνεδριάσεις τοῦ Δ.Σ. παράδοση τῶν ἐργασιῶν καί ἡ λήψη ὁριστικῶν ἀποφάσεων γιά τήν τελική μορφή ἔκδοσης τοῦ φωτογραφικοῦ Λευκώματος τῆς Σχολῆς καί τῆς Ἑστίας μας. Εἶμαι στήν εὐχάριστη θέση νά σᾶς ἀναγγείλω ὅτι τό Λεύκωμα ἐδόθη πρός ἐκτύπωση ἔναντι 10.450 Εὐρώ κατόπιν μειοδοσίας στίς Γραφικές Τέχνες ΕΠΕ Σ & Α. Άργυρόπουλος γιά 500 ἀντίτυπα καί θά εἶναι ἕτοιμο τόν προσεχῆ Ἀπρίλιο. Τό Δ.Σ. λυπᾶται γιά τή μεγάλη ἐπί τέσσερα χρόνια καθυστέρηση τῆς ἐκδόσεως, γιά τήν ὁποία ζήτησε ἐπανειλημμένα συγγνώμη καί τήν κατανόησή σας σέ περασμένες Συνελεύσεις καί δή τήν περσινή, ὅπου ἀνέφερα τό ἱστορικό τῆς ὑποθέσεως λεπτομερῶς. Ἡ ἀθέτηση τῆς ὑποσχέσεως τοῦ χορηγοῦ γιά τήν δωρεάν ἀνάληψη τῆς ἐκδόσεως τοῦ Λευκώματος καί ἡ ἀπαίτησή του τελικά νά ἀμειφθεῖ γι’αὐτή. Δέν θά ἀναφερθῶ στίς λοιπές δραστηριότητες, οἱ ὁποῖες εἶναι καταγεγραμμένες στό Ἐνημέρωτικό Δελτίο, τεῦχος 45, τοῦ Δεκεμβρίου 2011, τό ὁποῖο κυκλοφόρησε στά μέσα τοῦ περασμένου μῆνα Ἰανουαρίου καί ἀποστέλλεται, ὃπως πάντα, σέ ὃλα τά ἀνά τόν κόσμο μέλη τῆς Ἑστίας καί ὁπωσδήποτε τό ἐλάβατε καί σεῖς, πού παραδοσιακά μέ εὐλάβεια τιμᾶται κάθε χρόνο τίς Γενικές Συνελεύσεις.

13

Στήν ἀρχή τῆς ἒκθεσής μου ἀναφέρθηκα στό γεγονός τῆς συμπλήρωσης ἐφέτος τοῦ ἑξηκοστοῦ ἒτους τῆς ἱστoρίας τῆς Ἑστίας μας, πού ἱδρύθηκε τό Ἰούλιο τοῦ 1952 πάνω στό «Λόφο τῆς Ἐλπίδος», κάτω ἀπό τήν αἰωνόβια τσικουδιά τοῦ κήπου τῆς Σχολῆς μας καί στή συνέχεια ἐπικυρώθηκε ἡ ἳδρυσή της ἀπό τήν Ἱερά Σύνοδο τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου, μέ τίς εὐχές καί εὐλογίες τοῦ μέγάλου καί διορατικοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου Ἀθηναγόρου (1948-1972). Ἑξήντα χρόνια μετά κοινή εἶναι ἡ ὁμολογία, ὃτι ἡ ἳδρυσή της ἀποτελεῖ σταθμό στήν ἱστορία τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου καί τῆς Σχολῆς ἐφ’ὃσον φέρει τήν ὑψηλή εὐθύνη τῆς συντήρησης τῆς παράδοσής της. Θά κλείσω τήν περιεκτική αὐτή ἒκθεση τῶν πεπραγμένων τοῦ Δ.Σ. κατά τόν περασμένο χρόνο 2011 μέ τήν παρουσίαση τῶν τελευταίων στοιχείων περί τοῦ ἀριθμοῦ τῶν ἐν ζωῇ ὁμογαλάκτων ἀδελφῶν καί φύσει μελῶν τῆς Ἑστίας μας μέ βάση τήν καταγραφή τῶν δεδομένων πού ὑπάρχουν στήν τελευταία ἐπετηρίδα, πού ἐκδόθηκε τό 2009 καί τοῦ καταλόγου γιά τόν ἀριθμό αὐτῶν καί ἐκείνων πού ἀπεβίωσαν κατά τό τριετές χρονικό διάστημα πού μεσολάβησε. Οἱ πτυχιοῦχοι ἀπόφοιτοι τῆς Σχολῆς ἀνέρχονται στούς 169. Ἐξ αὐτῶν ἐνεργά μέλη εἶναι μόλις περί τά 65 ἀπό τούς περατώσαντες. Οἱ φοιτήσαντες καί ἀποχωρήσαντες καί ἀπό τά δύο τμήματα, Λυκειακό καί Θεολογικό ἀριθμοῦνται στούς 56. Ἐξ αὐτῶν ἐνεργά μέλη εἶναι μόνον τά 22. Μέ τά δεδομένα αὐτά, ἀντιλαμβάνεται κανείς, ὃτι ἐπί συνόλου 225 μέλῶν μόνον 87 εἶναι ἐνεργά, τά ὁποῖα παρέχουν τήν ἠθική καί οἰκονομική στήριξη καί συμπαράστασή τους στό ἒργο τῆς Ἑστίας μας. Τό γεγονός αὐτό προσλαμβάνει ἰδιαίτερη σημασία γιά τήν ἀπρόσκοπτη συνέχιση τοῦ ἒργου τῆς Ἀδελφότητός μας στό συνεχῶς ἐπιδεινούμένο οἰκονομικό κλίμα τῆς χώρας. Ἡ δυσχερής ἀντιμετώπιση τῶν λειτουργικῶν δαπανῶν καί τῶν ἐκδοτικῶν δραστηριοτήτων της εἶναι προφανής. Ἡ ἒκθεση στήν ὁποία θά προβεῖ ἀμέσως ὁ φιλότιμος καί ἂριστα κατηρτισμένος στά οἰκονομικά Ταμίας τοῦ Δ.Σ. κ. Γεώργιος Νούσης θά σᾶς δώσει τήν πλήρη εἰκόνα τῆς οἰκονομικῆς κατάστασης. Εὐχαριστῶ». Ἐν συνεχείᾳ ὁ Ταμίας κ. Γ. Νούσης ἐνημέρωσε τά μέλη γιά τόν Ἀπολογισμό τοῦ ἒτους 2011 καί τόν Προϋπολογισμό τοῦ 2012.


14

Εστια Θεολογων Χαλκησ

Τήν 5η Φεβρουαρίου 2012 ἡμέρα Κυριακή ἒλαβε χώρα ἡ ἐτήσι�� λατρευτική σύναξη τῶν μελῶν καί φίλων τῆς Ἑστίας στόν Ἱ. Ναό τοῦ Ἁγίου Σπυρίδωνος Παγκρατίου μέ τήν τέλεση ἀρχιερατικῆς Θείας Λειτουργίας προεξάρχοντός τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Περιστερίου κ. Χρυσοστόμου καί συλλειτουργούντων ὁμογαλάκτων ἀδελφῶν Πρεσβυτέρων, τοῦ Πανοσ. Ἀρχιμ κ. Νικοδήμου Κουτσαμπάση, τοῦ Πανοσ, Ἀρχιμ. κ. Στεφάνου Νούση καί τοῦ Αἰδεσιμολ. Πρωτόπρ. π. Κυριακοῦ Τσουροῦ. Στό Ἱερό Βῆμα παρέστησαν συμπροσευχόμενοι ὁ Σεβ. Μητροπ. Μυτιλήνης κ. Ἰάκωβος καί ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Νεαπόλεως κ. Βαρνάβας. Κατά τή Θ. Λειτουργία ἒψαλαν μέλη τῆς Ἑστίας Στό τέλος τῆς Θ. Λειτουργίας τελέσθηκε μνημόσυνο ὑπέρ ἀναπαύσεως τῶν ἀειμνήστων Σχολαρχῶν καί Καθηγητῶν τῆς Σχολῆς καί τῶν ἐπ’ἐσχάτων κοιμηθέντων ὁμογαλάκτων ἀδελφῶν. Μετά τό τέλος τῆς Θ. Λειτουργίας τά μέλη τῆς Ἑστίας μετά τῶν φίλων αὐτῶν μετέβησαν στήν ἓδρα τῆς Ἑστίας γιά τήν καθιερωμένη ἑόρτια πρωτοχρονιάτικη σύναξη. Ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Σταυρουπόλεως κ. Βαρνάβας εὐλόγησε καί ἒκοψε τήν βασιλόπιττα, εὐχηθείς στούς παρισταμένους ὁμογαλάκτους ἀδελφούς καί φίλους τῆς Ἑστίας αἲσιο καί εὐλογημένο παρά Θεοῦ τό νέο ἒτος 2012. Ἐν συνεχείᾳ τά μέλη τῆς Ἑστίας μέτέβησαν στό ξενοδοχεῖο Κάραβελ γιά τήν καθιερωμένη ἐτήσια συνεστίαση, κατά τή διάρκεια τῆς ὁποίας ἀναγνώσθηκε μήνυμα τῆς Α.Θ.Π. τοῦ Οἰκουμένικοῦ Πατριάρχου κ. κ. Βαρθολομαίου πρός τούς ὁμογαλάκτους ἀδελφούς του, ἀπόσπασμα τοῦ ὁποίου παραθέτομε ἐφεξῆς. «Εἶ καὶ μὴ δυνάμενοι νὰ παρευρεθῶμεν προ-

σωπικῶς ἐν τῷ μέσῳ ὑμῶν, εὑρισκόμεθα νοερῶς καὶ καρδιακῶς, διότι οἱ ποτε ἑνωθέντες διὰ τοῦ συνδέ-

σμου τῆς ἀγάπης οὐδέποτε δύνανται νὰ χωρισθῶσιν ἀπ' ἀλλήλων, ἀλλὰ μένουσι πάντοτε, εἰ καὶ διῃρημένοι τῷ σώματι, ἡνωμένοι τῷ πνεύματι, πολλῷ δὲ μᾶλλον ὃτι ἡ ἑνώσασα αὐτοὺς ἀγάπη δὲν εἶναι ἀγάπη κατ' ἂνθρωπον, ἂλλ' ἀγάπη σφυρηλατηθεῖσα διὰ τῶν κοινῶν βιωμάτων καὶ ὁραματσμῶν καὶ ἐνισχυθεῖσα διὰ τῆς μετ΄ἀλλήλων συναναστροφῆς, τῆς κοινῆς μελέτης, τῆς μετοχῆς εἰς τὴν κοινὴν τράπεζαν καὶ τῆς συμμετοχῆς εἰς τὰς ἱερὰς ἀκολουθίας, εἶναι ἀγάπη μεταδιδομένη μυστικῶς ἐκ τῶν παλαιοτέρων πρὸς τοὺς νεωτέρους σπουδαστὰς τῆς κατὰ Χάλκην ἱερᾶς Θεολογικῆς Σχολῆς καὶ συνδέουσα αὐτοὺς δι' ἀρρήκτων δεσμῶν μετὰ τῆς πνευματικῶς καὶ ἐπιστημονικῶς ἐκθρεψάσης αὐτοὺς Σχολῆς. Ἢ ἀγάπη αὕτη εἶναι ἢ θερμαίνουσα τὰς καρδίας ἠμῶν καὶ ἀνυψοῦσα αὐτὰς εἰς τὸν λόφον τῆς Ἐλπίδος, ὅπου ἵσταται ἡ ἀδίκως εἰς σιωπὴν καταδικασθεῖσα ἐπὶ τεσσαράκοντα ἔτη πνευματικὴ ἡμῶν μήτηρ, καὶ ἀναδεικνύει ἄχρι τῆς σήμερον ταύτην εἰς παγὰν λαλέουσαν περὶ τῆς ἓν ἡμῖν πίστεως καὶ ἐλπίδος ὅτι ἡ ἡμέρα κατὰ τὴν ὁποίαν θὰ ἀνοίξῃ καὶ πάλιν ἡ ἡμετέρα Σχολὴ τὰς πύλας αὐτῆς ὡς ἀγκάλας φιλοστόργους πρὸς ὑποδοχὴν νέων φοιτητῶν, φωτομορφῶν τέκνων τῆς Ἁγίας τοῦ Χριστοῦ Μεγάλης Ἐκκλησίας καὶ εὐελπίδων ἀποστόλων τῆς εἰρήνης καὶ τῆς καταλλαγῆς ἀνὰ τὴν οἰκουμένην, δὲν θὰ βραδύνη ἐπὶ μακρόν, πληροῦσα μετ' εὐφροσύνης καὶ ἀγαλλιάσεως τὰς ψυχὰς καὶ τὰς καρδίας πάντων ἡμῶν τῶν ἐργαζομένων καὶ προσευχομένων διὰ τὴν πραγμάτωσιν τῆς ὁλοκαρδίου καὶ δικαίας ἡμῶν προσδοκίας. Εἰς τὴν κοινὴν ταύτην προσδοκίαν συναντώμεθα καὶ πάλιν, καθηγηταὶ καὶ σπουδασταί, παλαιοτεροι καὶ νεώτεροι, συντονίζοντες τὰς ὁμοθύμους ἡμῶν προσπαθείας πρὸς ἐπιτευξιν τοῦ ἐφετοῦ διὰ τῆς ἀγαστῆς συνεργασίας ἀπάντων τῶν μελῶν τῆς Ἑστίας Θεολόγων Χάλκης, ὑπὸ τὴν προεδρίαν τοῦ προσφιλοῦς ἡμῶν καθηγητοῦ, τῆς ὑμετέρας Ἐντιμολογι– ότητος κύριε Ἀναγνωστόπουλε, μετὰ τῆς Μητρὸς Ἁγίας τοῦ Χριστοῦ Μεγάλης Ἐκκλησίας καὶ τῆς ἡμετέρας Μετριότητος. Ἐπὶ τῇ συναντήσει δὲ αὔτη ἀπευθύνομεν καὶ αὖθις τὴν πατρικὴν καὶ Πατριαρχικὴν ἠμῶν εὐλογίαν εὐχόμενοι ὅπως συντόμως ἀξιωθῶμεν να ἴδωμεν τὴν ἐκπλήρωσιν τοῦ πόθου ἡμῶν καὶ νά ἀτενίσωμεν ἐκ τοῦ λόφου τῆς Ἐλπίδος τὴν ἐλπίδα ἡμῶν διὰ καλλιτέρας ἡμέρας διὰ τὴν Σχολὴν καὶ τὸ Γένος ἐκπληρουμένην῾».


Εστια Θεολογων Χαλκησ

Ἡ Α. Θ. Π. ὁ Οἰκουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαῖος ἐπιδίδων τήν ποιμαντική ράβδο στόν νέο Ἡγούμενο τῆς Μονῆς Σεβ. Μητροπολίτη Προύσης κ. Ἐλπιδοφόρο. (Φωτ. Ν. Μαγγίνα)

Τήν 6η Φεβρουαρίου 2012 ἡμέρα τῆς ἑορτῆς τοῦ ἱ. Φωτίου, στόν Ἱ. Ναό τῆς Ἁγ. Τριάδος τῆς ὁμωνύμου Μονῆς ἒλαβε χώρα ἡ ἐγκατάσταση τοῦ νέου Ἡγουμένου τῆς Μονῆς Σεβ. Μητροπολίτου Προύσης κ. Ἐλπιδοφόρου ἐν μέσῳ πυκνοῦ ἐκκλησιάσματος, παρουσία τοῦ Προξένου τῆς Ἑλλάδος, τῆς Ὁμογένειας καί μελῶν τῆς πανεπιστημιακῆς κοινότητας. Μετά τήν Θ. Λειτουργία ἐπακολούθησε δεξίωση τῶν προσκυνητῶν στό Συνοδικό τῆς Μονῆς μέ ὁμιλίες τοῦ Παναγιωτάτου καί τοῦ νέου Ἡγουμένου.

Ἱερώτατοι ἅγιοι ἀδελφοί, Ἱερώτατε ἅγιε Καθηγούμενε τῆς Ἱερᾶς ταύτης Μονῆς Μητροπολῖτα Προύσης κύριε Ἐλπιδοφόρε, Ἐντιμότατε κύριε Γενικέ Πρόξενε τῆς Ἑλλάδος, Ἐντιμολογιώτατοι Ἄρχοντες, Ἐλλογιμώτατοι κύριοι Καθηγηταί, Ἀγαπητοί πατέρες, ἀδελφοί καί τέκνα ἐν Κυρίῳ, Ἡ τελεσθεῖσα σήμερον ἑόρτιος Θεία Λειτουργία εἰς τό Ἱερόν τοῦτο Σταυροπήγιον, τό πηχθέν πρό δώδεκα περίπου αἰώνων ὑπό τοῦ σήμερον ἑορταζομένου Ἱεροῦ Φωτίου τοῦ Ὁμολογητοῦ, τοῦ Μεγάλου ἐκ τῶν ἐν Ἁγίοις προκατόχων τῆς ἡμετέρας Μετριότητος εἰς τόν πανίερον Πατριαρχικόν καί Ἀποστολικόν Οἰκουμενικόν Θρόνον τῆς Κωνσταντινουπόλεως, ἔχει ἰδιαιτέραν ἐκκλησιολογικήν καί θεολογικήν σημασίαν, ὡς ἄλλωστε καί πᾶσα τέλεσις τῆς ἀναιμάκτου Θείας Εὐχαριστίας, διότι παραπέμπει τήν μνήμην καί τήν καρδίαν ἡμῶν εἰς τόν Γολγοθᾶν, καί δή εἰς τόν Χριστόν, ὁ Ὁποῖος ἀνυψώθη καί ἀπέθανεν ἐν τῷ Σταυρῷ, εἶτα δέ

15

Ἀνέστη διά τήν σωτηρίαν τοῦ κόσμου παντός. Ἐδῶ, ὁ Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως Φώτιος, ὁ Ὁμολογητής, ὁ καί Καθηγητής τοῦ Πανεπιστημίου αὐτῆς, ἔπηξε τόν Σταυρόν τῆς Ἱερᾶς ταύτης Μονῆς, ἡ ὁποία ἔμέλλε νά ἀναδειχθῇ εἰς τούς μετέπειτα αἰῶνας, ἄχρι μόλις πρό τεσσαράκοντα ἀκριβῶς ἐτῶν, καί ὡς Μονή καί ὡς Σχολή φυτώριον ἐκκλησιαστικῆς φιλομαθείας καί παιδείας καί καταρτίσεως στελεχῶν καί κηρύκων τοῦ Σταυροῦ καί τῆς Ἀναστάσεως τοῦ Χριστοῦ καί τῆς ὁμολογίας τῆς εἰς Αὐτόν πίστεως, ὡς ὑπῆρξε καί ἡ προσωπική ζωή καί ἡ μαρτυρία τοῦ ἰδίου: ὁμολογία τῆς Ὀρθοδόξου πίστεως καί προάσπισις αὐτῆς ἔναντι τῶν αἱρέσεων. Σ τ α υ ρ ό ς καί Ἀ ν ά σ τ α σ ι ς, ἀποτελοῦν τό βίωμα τῆς Ὀρθοδόξου ἡμῶν Ἐκκλησίας καί τοῦ ἀληθινοῦ Χριστιανοῦ, ὁ ὁποῖος δέον νά διακρίνεται διά τό σταυροαναστάσιμον αὐτοῦ ἦθος. Ὁ Σταυρός εἶναι σημεῖον ἀναγνωρίσεως τοῦ Χριστοῦ καί τοῦ ἀληθινοῦ Χριστιανοῦ. Ἡ σταυροαναστάσιμος αὕτη ἀτμόσφαιρα συναντᾶται εἰς τήν Ὀρθόδοξον Θεολογίαν, ἡ ὁποία εἶναι ἐμπειρική διά τῆς σταυρώσεως καί οὐχί στοχαστική ἤ ἠθικιστική. Ἐπί πλέον, αὐτό τό σταυροαναστάσιμον ἦθος συναντᾶται εἰς τήν μυστηριακήν καί τήν πνευματικήν ζωήν τῆς Ἐκκλησίας μας: εἰς τήν μυστηριακήν, δοθέντος ὅτι τά μυστήρια τελειοῦνται διά τῆς Χάριτός τοῦ Θεοῦ, ἡ ὁποία παρέχεται διά τοῦ τύπου καί τοῦ σημέίου τοῦ Σταυροῦ, διά τοῦ ὁποίου μέταδίδεται ἡ θεία ἐνέργεια καί εἰς τήν πνευματικήν ζωήν, ὡς θυσία καί προσφορά, ὡς κένωσις καί ὑπέρβασις ἐν Χριστῷ τῶν αἰσθήσεων καί τῶν δερματίνων χιτώνων τῆς φθορᾶς καί τῆς θνητότητος. Ὁ Ἱερός Φώτιος, τοῦ ὁποίου σήμερον ἐπικαλούμεθα τήν μεσιτείαν καί πρεσβείαν πρός τόν Κύριον ἐν εὐχαριστίᾳ πολλῇ, ἐθεολόγησε μέ τήν σταυροαναστάσιμον νοοτροπίαν. Καί μέ τήν θεολογίαν αὐτήν ἔζησε καί ἐπολιτεύθη, ὡς καθηγητής καί ὡς Ποιμήν. Ἄν καί ἀντιμετώπισεν ἀδικίας καί περιφρονήσεις, ἄν καί ἐγεύθη χολῆς καί ὄξους, ἐκοιμήθη εὐχαριστῶν καί δοξάζων τόν Θεόν. Οὕτως ἀνεδείχθη διδάσκαλος λόγῳ καί ἔργῳ, ποιμήν θυσιάζων τήν ζωήν αὐτοῦ ὑπέρ τοῦ Μεγάλου Ποιμένος καί τῶν προβάτων αὐτοῦ, ἐκδαπανώμενος καθ᾿ ἡμέραν εἰς τήν ἐν Χριστῷ διακονίαν τοῦ λαοῦ, διδάσκων τόν λόγον τῆς ἀληθείας. Ὡς ὀφθαλμός πάσης τῆς οἰκουμένης, ὁ Ἱερός Φώτιος, ἐνδιεφέρετο διά πάντας τούς ἀνθρώπους “εἰς ἐπίγνωσιν ἀληθείας ἐλθεῖν” αὐτούς (Α´ Τιμ. β΄, 4), διό καί ἀπέστειλεν ἱεραποστόλους εἰς τούς βορείους τῆς Βυζαντινῆς Αὐτόκρατόρίας λαούς, ἵνα κηρύξωσιν Ἰησοῦν Ἐσταυρωμένον καί Ἀναστάντα καί εὐαγγελισθῶσι Χριστόν τοῖς ἐν σκότει καί σκιᾷ θανάτου καθημένοις. Ὁ μέγαλόπνοος οὗτος ἀνήρ ἐκοπίασε πολύ, ἵνα πάντες οἱ ἄνθρωποι οἱ κατοικοῦντες ἐπί πᾶν τό πρόσωπον τῆς γῆς γνωρίσουν τήν Ἀλήθειαν, τοὐτέστι τόν Χριστόν, καί ἀπολαύσουν τοῦ πλούτου τῆς χρηστότητος καί τῆς φιλανθρωπίας Αὐτοῦ.


16

Εστια Θεολογων Χαλκησ

Φωτ. Ν. Μαγγίνα

Ὁ σπόρος τῆς ἐκκλησιαστικῆς φιλομαθείας ὁ ὁποῖος ἐνυπῆρχεν εἰς τήν ἵδρυσιν τῆς Μονῆς ταύτης, ἐμφυτευθείς ὑπό τοῦ ἀνιδρυτοῦ αὐτῆς Ἱεροῦ Φωτίου, ἀνεβλάστησεν εἰς τό γόνιμον ἔδαφος αὐτῆς καί ἐκαρποφόρησεν ἐν ἔτει 1844, ὅτε ἱδρύθη ὑπό ἑνός ἑτέρου ἐκ τῶν προκατόχων ἡμῶν, τοῦ Πατριάρχου Γερμανοῦ τοῦ Δ´, τό ἱερόν “φυτώριον τῶν παρ᾿ ἡμῖν ἐκκλησιαστικῶν καί θεολογικῶν γραμμάτων”, ἡ παγκοίνως γνωστή Ἱερά Θεολογική Σχολή τῆς Χάλκης, ἡ ὁποία μέχρι τῆς διά λόγους “τυπικούς” ἐν ἔτει 1971 ἀπαγορεύσεως τῆς λειτουργίας της, προσέφερεν ἀνεκτιμήτους ὑπηρεσίας καί διακονίαν εἰς τόν Οἰκουμενικόν Θρόνον, εἰς τήν Ὀρθοδοξίαν, εἰς τόν Χριστιανισμόν, εἰς τά Ἱερά Γράμματα καί εἰς τήν ἐν γένει πα��δείαν τῶν καθ᾿ ἡμᾶς κάτω τούτων χρόνων. Οἱ ἀπόφοιτοι αὐτῆς ἀνεδείχθησαν Πατριάρχαι, Ἀρχιερεῖς, λευῖται τῆς Χάριτος καί διδάσκαλοι τῆς Ὀρθοδόξου Θεολογίας ἐν τῇ καθ᾿ ἡμᾶς Ἀνατολῇ, ἐν τῇ Ἑσπερίᾳ καί ἀνά πᾶσαν τήν ὑφήλιον. Ἐπί 127 ἔτη ὑπῆρξεν ἀληθῶς τό θεολογικόν καί πνευματικόν ἐργαστήριον τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου καί οὐχί μόνον. Δυστυχῶς, αἰφνιδίως, πρό τεσσαράκοντα ἐτῶν ἐχαρακτηρίσθη καί αὕτη, ὡς γνωστόν, ὑπό τοῦ Ὑπουργείου Παιδείας τῆς Χώρας ἡμῶν ὡς Ἀνωτάτη Σχολή καί δι᾿ αὐτό ἐκλείσθη. Ἐν τούτοις, ἡ Σχολή αὐτή δέν εἶχεν ἱδρυθῆ δυνάμει τῆς τότε ἰσχυούσης σχετικῆς νομοθεσίας, ἀλλά ἐλειτούργει ἀπό τοῦ 1844 ὡς Μειονοτική Θρησκευτική καί κυρίως Ἱερατική (κατά τινα τρόπον ἐπαγγελματική) Σχολή, καί ὡς τοιαύτη ἀνεγνωρίζετο ὑπό τῶν Κρατικῶν Ἀρχῶν, ἐκαλύπτετο δέ ἡ λειτουργία αὐτῆς ὑπό τῶν ἄρθρων 40 καί 41 τῆς Συνθήκης τῆς Λωζάννης διά τῶν προβλέψεων τῆς ὁποίας ὁρίζεται ὅτι οἱ

πολῖται τῆς Χώρας ταύτης, οἱ ἀνήκοντες εἰς μή μουσουλμανικάς μειονότητας, ἔχουν ἴσον δικαίωμα νά συνιστοῦν, διευθύνουν καί ἐποπτεύουν, ἰδίαις δαπάναις, τοιαύτας σχολάς, καί ὅτι ἡ Τόυρκία ἀναλαμβάνει τήν ὑποχρέωσιν ὅπως αἱ διατάξεις αὗται τῆς Συνθήκης τῆς Λωζάννης ἀναγνωρισθοῦν ὡς θεμέλιώδεις νόμοι τοῦ Τουρκικοῦ Κράτους καί ὅπως οὐδείς νόμος ἤ κανονισμός ἤ ἐπίσημος τίς πρᾶξις διατελῶσιν ἐν ἀντιφάσει πρός τάς διατάξεις ταύτας ἤ κατισχύωσιν αὐτῶν. Ἐν τούτοις, αἱ ἐγχώριοι διατάξεις κατίσχυσαν αὐτῶν καί οὕτως αἱ πῦλαι τῆς Σχολῆς παραμένουν κεκλεισμέναι καί αὐτή σιωπῶσα. Καί ἔτσι μία Ὀρθόδοξος Θεολογική Σχολή ἐκλείσθη κατά τρόπον ἀνορθόδοξον! Τό Οἰκουμενικόν Πατριαρχεῖον, ἔκτοτε, διά τῶν προκατόχων ἡμῶν Πατριαρχῶν Ἀθηναγόρου καί Δημητρίου, ἰδιαιτέρως ὅμως, ἐπιτραπήτω ἡμῖν, ἐπί τῆς εἰκοσαετοῦς καί πλέον ταπεινῆς Πατριαρχικῆς διακονίας ἡμῶν, προέβαλλε πάντοτε πρός τάς Τόυρκικάς ἀρχάς διά σειρᾶς Μνημονίων καί Πατριαρχικῶν Γραμμάτων, ἀλλά καί πρός πᾶσαν ἄλλην διεθνῆ κρατικήν ἤ μή ὀργάνωσιν, τό δίκαιον αἴτημα τῆς ἐπαναλειτουργίας τῆς Σχολῆς, ἐπιζητοῦν τήν ἐπανόρθωσιν τῆς ἀδικίας. Ἐλπίζεται πλέον ὅτι ἡ φιλόλαος Κυβέρνησις τῆς Τουρκίας, ὑπό τήν σθεναράν καί ρηξικέλευθον ἡγεσίαν τοῦ Πρωθυπουργοῦ αὐτῆς κ. Recep Tayıp Erdoğan, μέλετᾷ ὑπευθύνως καί θετικῶς τήν ἐπίλυσιν τοῦ ζητήματός, ἔχουσα ὑπ᾿ ὄψει τό διεθνῶς κατωχυρωμένον ἀτόμικόν δικαίωμα τοῦ ἀνθρώπου, καί ἰδίως τῶν μειονοτήτων, νά διατηροῦν θρησκευτικά σχολεῖα διδάσκοντα τήν θρησκείαν αὐτῶν. Τό πρό-


Εστια Θεολογων Χαλκησ βλημα τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης εἶναι ἤδη ἀμέσως συνυφασμένον πρός τά γενικώτερα προβλήματα τῆς Μειονότητός μας ἐν Τόυρκίᾳ, ἔνια τῶν ὁποίων ἐρρυθμίσθησαν ἤδη ὑπό τῆς Κυβερνήσεως, πρός τήν ὁποίαν καί ἀπό τῆς θέσεως ταύτης ἐκφράζομεν εὐχαριστίας. Ἡ σημέρινή ἡμέρα καί πανήγυρις, ἀδελφοί καί τέκνα ἐν Κυρίῳ, ἄς εἶναι προάγγελος τῆς πολυποθήτόυ ἐκείνης ἡμέρας, κατά τήν ὁποίαν αἱ πῦλαι τῆς παλαιφάτου ταύτης Σχολῆς, θά ἀνοίξουν πρός ὑποδοχήν οὐχί μόνον τοῦ νέου ἡγουμένου ἀλλά καί τῶν σπουδαστῶν, καί θά ἀγάλλωνται τά πνεύματα τοῦ Ἱεροῦ Φωτίου, τοῦ Πατριάρχου Γερμανοῦ τοῦ Δ´ καί τῆς μέγάλης χορείας τῶν Σχολαρχῶν, Καθηγητῶν καί ἀποφοίτων τῆς Σχολῆς, μέ τελευταίους τούς ἀειμνήστους Σχολάρχας Μητροπολίτας Νεοκαίσαρείας Χρυσόστομον, Ἰκονίου Ἰάκωβον καί Σταυρουπόλεως Μάξιμον, τούς μακαριστούς Καθηγητάς Μητροπολίτην Μύρων καί εἶτα Ἐφέσου Χρυσόστομον, Μ. Οἰκονόμον Γεώργιον Ἀναστασιάδην, Ἰωάννην Παναγιωτίδην, Ἐμμανουήλ Φωτιάδην, Κωνσταντῖνον Καλλίνικον καί Ἀριστείδην Πασσαδαῖον καί τούς ἐπιζῶντας ἐξ αὐτῶν σεβαστούς διδασκάλους καί ἡμῶν Βασίλειον Ἀναγνωστόπουλον καί Βασίλειον Σταυρίδην, τούς διατηροῦντας διά τῆς συγγραφῆς καί προσφορᾶς των ἄσβεστον τήν φλόγα καί τό πνεῦμα τῆς Χάλκης. Ναί! ἀναμένομεν τήν ἡμέραν αὐτήν, διότι, τόν Γολγοθᾶν, τόν κάθε Γολγοθᾶν, τό κάθε Πραιτώριον, τήν πᾶσαν ἀδικίαν ἀκολουθεῖ ἡ Ἀνάστασις. Τό Καθολικόν τῆς Ἱερᾶς ταύτης Μονῆς ἀναμένει τάς προσευχάς τῶν σπουδαστῶν, τά βιβλία εἰς τήν Βιβλιοθήκην ἀναμένουν τάς χεῖρας, αἱ ὁποῖαι θά τά τοποθετήσουν ἐπί τῶν ἀναγνωστηρίων πρός ἀπορρόφησιν ἐξ αὐτῶν τῆς ἀποτεθησαυρισμένης Πατερικῆς καί θύραθεν γνώσεως. Αἱ αἴθουσαι διδασκαλίας ἀνυπομονοῦν νά ἀκούσουν καί πάλιν τήν φωνήν τῶν διδασκόντων καί τῶν ἀκροωμένων τάς ἀπορίας καί ἐρωτήσεις. Οἱ διάδρομοι διερωτῶνται διατί ἔπαυσαν νά ἠχοῦν ἐπ᾿ αὐτῶν τά βήματα τῶν νέων, τῶν δι᾿ αὐτῶν πορευομένων πρός τήν ἄνωθεν σοφίαν τήν πλήρη χάριτος καί ἀληθείας. Οἱ κῆποι προσφέρουν τήν ἀνθηφορίαν των, ἀλλ᾿ οὔτε νεανικαί οὔτε πρεσβυτικαί χεῖρες θωπεύουν τά πολύχρωμα καί εὐώδη ἄνθη. Καί ταῦτα πάντα ἄνευ ὀφέλους τινός διά τήν χώραν, διά τήν κοινωνίαν. Ἀντιθέτως! Καί ἡ μέν καί ἡ δέ βλάπτόνται, ζημιοῦνται ἐκ τῆς ἀδίκου σιωπῆς. Ἐάν οἱ νόμοι ἡρμηνεύοντο μετά πλείονος εὐρύτητος πνεύματος, πόσον ὡραιοτέρα θά ἦτο ἡ ζωή τῶν ἀνθρώπων! Ἡ ἀληθής φύσις τῆς Σχολῆς μας εἶναι ὅτι αὕτη εἶναι ἀληθής σ χ ο λ ή μυήσεως εἰς τόν πνευματικόν κόσμον τῆς ἀμωμήτου Ὀρθοδόξου πίστεώς μας, εἰς τόν τρόπον ἐνεργείας τῆς Θείας Χάριτός, εἰς τόν τρόπον προσευχῆς, εἰς τόν τρόπον καταπολεμήσεως τοῦ κακοῦ διά τοῦ ἀγαθοῦ, εἰς τόν τρόπον προσεγγίσεως Θεοῦ καί ἀνθρώπων ἐν ἀγάπῃ καί εἰρήνῃ καί ἀληθείᾳ. Οὐδείς ἔχει νά φοβηθῇ ἀπό τήν λειτουργίαν μιᾶς τοιαύτης Σ χ ο λ ῆ ς. Διότι ἐξ αὐτῆς ἐξήρχοντό ἄνθρωποι μεμυημένοι εἰς τήν Θείαν Ἀγάπην ἄνθρωποι ὡλοκληρωμένοι, ἀγαθοποιοί, εἰρηνοποιοί, φιλάνθρωποι, φιλοπρόοδοι, φίλεργοι, φιλομαθεῖς, φίλοι τοῦ Θεοῦ καί φίλοι τῶν ἀνθρώπων. Τό ἦθος καί τό ἐκκλησιαστικόν φρόνημα καί ἡ δημιουργική δραστηριότης τῶν ἀποφοίτων τῆς Σχολῆς ἡμῶν συνιστοῦν ἀξιόπιστον μαρτυρίαν περί τῶν ἀποτελεσμάτων τοῦ ἐκπαιδευτικοῦ καί ἀμιγῶς πνευματικοῦ καί λειτουργικοῦ προγράμματός της.

17

Χαιρόμεθα σήμερον, πρός τούτοις, χαράν ἰδιαιτέραν, διότι ἐνθρονίζομεν εἰς τήν ἱστόρικήν ἡγουμενικήν καθέδραν τῆς Ἱερᾶς ταύτης Μονῆς τῆς Παναγίας Τριάδος τόν νεωστί διορισθέντα ὑπό τῆς περί ἡμᾶς Ἁγίας καί Ἱερᾶς Συνόδου ἡγούμενον αὐτῆς, Ἱερώτατον ἀδελφόν Μητροπολίτην Προύσης κύριον Ἐλπιδοφόρον, εἰς τόν ὁποῖον παραδίδομέν τήν εὐθύνην ἀλλά καί τό προνόμιον, τήν ὑποχρέωσιν ἀλλά καί τήν τιμήν, νά συνεχίσῃ κοσμῶν τήν ἱστορίαν καί τήν μαρτυρίαν τῆς Μονῆς καί εὐχόμεθα νά ἴδῃ ἐπί τῶν ἡμερῶν του, κατ' αὐτάς τάς ἀπαρχάς τῆς ἡγουμενίας του, ἐπαναλειτουργοῦσαν τήν Σχολήν, τρέφουσαν καί καταρτίζουσαν τά νοσσία αὐτῆς διά τοῦ οἰκουμενικοῦ πνεύματος καί τοῦ ἤθους τῆς Μέγάλης Ἐκκλησίας. Ὁ ἅγιος ἀδελφός, ὁ νέος ἡγούμένος, ἔχει ὅλα τά προσόντα καί τά ἐφόδια διά νά ἐπιτύχῃ εἰς τήν ὑψηλήν ἀποστολήν του, νά ἐγκαινιάσῃ μίαν νέαν περίοδον εἰς τήν ζωήν καί τήν προσφοράν τῆς Μονῆς καί νά γράψῃ σελίδας δόξης. Δόξης ὄχι διά τόν ἑαυτόν σου, ἀδελφέ Ἅγιε Προύσης, οὔτε διά τόν Πατριάρχην Βαρθολομαῖον, ἀλλά διά τήν Μονήν καί τήν Σχολήν μας, διά τήν Μητέρα Ἐκκλησίαν, τήν Τροφόν τοῦ Γένους, δι' αὐτά τά ἱερώτατα πράγματα τά ὁποῖα ὀφείλομεν νά δοξάζωμεν καί νά τιμῶμεν, διότι αὐτά ὑπερετίμησαν ἡμᾶς τούς ταπεινούς διακόνους αὐτῶν. Συγχαίρομέν σοι, ἅγιε ἀδελφέ, καί δεόμεθα ὁμοῦ μετά τοῦ Σοφοῦ Σολομῶντός: “Θεέ Πατέρων καί Κύριε τοῦ ἐλέους[...], δός τῷ νέῳ ἡγουμένῳ τήν τῶν σῶν θρόνων πάρεδρον σοφίαν καί μή ἀποδοκιμάσῃς αὐτόν ἐκ παίδων σου"(πρβλ. Σοφ. Σολομ. θ΄ 1 κ.ἑξ.). Θά ἦτο παράλειψις ἀπό μέρους τῆς ἡμέτέρας Μέτριότητος ἐάν δέν ἐλέγομεν καί τόν προσήκοντα λόγον εὐχαριστίας καί εὐαρεσκείας πρός τόν ἀπελθόντα Προηγούμενον ἅγιον Μοσχονησίων καί ἤδη Δέρκων κ. Ἀπόστολον διά τήν ἐπί σειράν ἐτῶν εὔορκον, πιστήν καί καρποφόρον διακονίαν αὐτοῦ ὑπό τήν ἱεράν ταύτην στέγην, τήν ὁποίαν παρέδωκεν ἀνακαινισμένην καί εὐπαρουσίαστον εἰς τόν ἄξιον διάδοχον αὐτοῦ. Ἱερώτατοι ἅγιοι ἀδελφοί, Τέκνα ἐν Κυρίῳ ἀγαπητά, Τό ἐξ ἡμῶν, ἐπαναλαμβάνομεν καί σήμερον καί πάντοτε καί πάλιν καί πολλάκις: Δόξα τῷ Θεῷ, «ὅτι ἐχαρίσθη (ἡμῖν) τό ὑπέρ Χριστοῦ, οὐ μόνον τό εἰς αὐτόν πιστεύειν, ἀλλά καί τό ὑπέρ αὐτοῦ πάσχειν,- τόν αὐτόν ἀγῶνα ἔχοντες, οἷον εἴδετε ἐν ἐμοί καί νῦν ἀκούετε ἐν ἐμοί” (Φιλιπ. α΄ 29). Δόξα τῷ Θεῷ, διά τήν χαρισθεῖσαν ἡμῖν ἐκκλησιαστικήν διακονίαν διότι “ἔχομεν τόν θησαυρόν τοῦτον ἐν ὀστρακίνοις σκεύεσιν, ἵνα ἡ ὑπερβολή τῆς δυνάμεως ᾖ τοῦ Θεοῦ καί μή ἐξ ἡμῶν” (Β´ Κορ. δ΄ 7-8). Δόξα τῷ Θεῷ, διά τήν δωρηθεῖσαν ἡμῖν δωρεάν, τήν ὁποίαν ἀσκοῦμεν “ἐν παντί θλιβόμενοι ἀλλ᾿ οὐ στενοχωρούμενοι, ἀπορούμενοι ἀλλ᾿ οὐκ ἐξαπορούμενοι, διωκόμενοι ἀλλ᾿ οὐκ ἐγκαταλειπόμενοι, καταβαλλόμενοι ἀλλ' οὐκ ἀπολλύμενοι, πάντοτε τήν νέκρωσιν τοῦ Κυρίου Ἰησοῦ ἐν τῷ σώματι περιφέροντες, ἵνα καί ἡ ζωή τοῦ Ἰησοῦ ἐν τῷ σώματι ἡμῶν φανερωθῇ” (Β´ Κορ. δ΄ 8-10). Δόξα τῷ Θεῷ πάντων ἕνεκεν!


18

Εστια Θεολογων Χαλκησ

Φωτ. Ν. Μαγγίνα

Παναγιώτατε Δέσποτα, Σεβασμιώτατε Πρόεδρε τῆς Ἐφορείας, Ἐντιμώτατε κ. Γενικὲ Πρόξενε τῆς Ἑλλάδος, Σεβασμιώτατοι ἅγιοι Ἀρχιερεῖς, Πανοσιολογιώτατοι, Ἐντιμολογιώτατοι Ἄρχοντες, Ἀγαπητοί μου χριστιανοί. Τὴν ὡς ἄνω ὠδὴν ἐψάλαμε σήμερον εἰς τὸν ἑορτάζοντα Μέγαν ἐν πατρᾶσι καὶ κτίτορα τῆς καθ’ ἡμᾶς Πατριαρχικῆς καὶ Σταυροπηγιακῆς ταύτης Μονῆς, ἡ ὁποία τελεῖ λαμπρὰν πανήγυριν λαμπρυνομένην ἔτι περαιτέρω διὰ τῆς αὐτοπροσώπου παρουσίας καὶ χοροστασίας τῆς Ὑμετέρας Σεπτῆς Κορυφῆς, τοῦ ἐπαξίου διαδόχου αὐτοῦ εἰς τὸν Οἰκουμένικὸν Θρόνον τῆς Βασιλίδος. Ὁ τοῦ «φωτὸς ἐπώνυμος» ἅγιος Πατριάρχης Κωνσταντινουπόλεως καλεῖται ὑπὸ τοῦ ὑμνογράφου «φωστὴρ θεαυγέστατος», τοὐτέστιν οὐχὶ φορεὺς φωτὸς ἰδίου, ἀλλ’ αὐγάζων ἀκτίνας θείας, προερχομένας ἐκ τῆς μόνης πηγῆς τοῦ ἀληθοῦς φωτὸς τοῦ φωτίζοντος πάντα ἄνθρωπον ἐρχόμενον εἰς τὸν κόσμον. Δι’ ὃ καὶ δὲν ὠνομάσθη «φῶς», ἀλλὰ Φώτιος. Διότι εἷς καὶ μόνον ἐτόλμησε νὰ εἴπῃ περὶ ἑαυτοῦ ὅτι «ἐγὼ εἰμὶ τὸ φῶς», ὁ Κύριος ἡμῶν Ἰησοῦς Χριστός, ὁ εἰπών «γεννηθήτω φῶς καὶ ἐγένετό φῶς», ὁ Δημιουργὸς τοῦ παντός Θεός. Φώτιος ὁ ἑορταζόμενος καὶ πανηγυριζόμενος Μέγας ἐν ἁγίοις Πατριάρχης καὶ ἀνεδείχθη φερώνυ-

μος τοῦ φωτὸς διότι «ἤρθη πρὸς τὸ φῶς τὸ ἄδυτον», ἐκ τοῦ ὁποίου ἀρυσθεὶς τὰς θείας ἐκλάμψεις, μετέδωσε καὶ εἰς ἡμᾶς πάντας διὰ τοῦ βίου καὶ τῶν ἔργων αὐτοῦ. Φωτισθεὶς ὁ ἴδιος, ἐφώτισε λαοὺς καθημένους ἐν σκότει καὶ ἐν σκιᾷ θάνάτου∙ λαούς, οἱ ὁποῖοι ὄχι μόνον δὲν ἀφωμοιώθησαν πολιτισμικῶς καὶ γλωσσικῶς, ἀλλ’ ἐξετινάχθησαν διὰ τοῦ ἐκχριστιανισμοῦ αὐτῶν εἰς ὕψη εὐσεβείας, εὐημερίας, καλλιτεχνικῆς ἐκφράσεως, μοναχικῆς ἀσκήσεως, θεολογικῆς ἐκφράσεως καὶ ἐθνικῆς αὐτοσυνειδησίας. Φωτιστὴς ὁ Μέγας Φώτιος καὶ ἔνθερμος μέλετητὴς πάντων τῶν κατὰ τὴν ἐποχὴν αὐτοῦ σωζομένων συγγραμμάτων, διέσωσεν αὐτὰ μέταγράψας καὶ συνοψίσας εἰς τὴν περίφημον Βιβλιοθήκην αὐτοῦ. Τὸ φῶς, λοιπόν, τοῦ Χριστοῦ ἀπελαύνει τὸ σκότος, ὅπως τὸ φυσικὸν φῶς ἐκχυνόμενον ἀποκαλύπτει εἰς τοὺς ὑγιεῖς ὀφθαλμοὺς ἁπάσας τὰς ἀποχρώσεις τοῦ θαύματος τῆς φυσικῆς δημιουργίας. Τὸ φῶς τοῦ Χριστοῦ, ὅμως, δὲν εἶναι μόνον φῶς εὐσεβείας ὁδηγοῦν τοὺς ἀνθρώπους εἰς καλὰ ἔργα, εἰς τὸν παράδεισον τῆς αἰωνίας τρυφῆς καὶ τῆς ἀπολαύσεως τῶν θείων δωρεῶν. Τὸ φῶς Χριστοῦ εἶναι καὶ φῶς γνώσεως∙ γνώσεως παραγούσης πολιτισμόν, τέχνην, μουσικήν, ἀρχιτεκτόνικήν∙ γνώσεως ἐξευγενιζούσης τὸν ἄνθρωπον καὶ ἐλαυνούσης τὰ σκότη τῆς ἀγριότητος, τοῦ μίσους καὶ τῆς ἀμαθείας. Διότι, ὡς συνεχίζει ὁ ὑμνωδός, «τὸ σκότος» ἀπελαύνεται «λαμπηδόσι φωτός... θείου», φωτός, δηλαδή, προερχομένου ἔξωθεν τῆς δημιουργίας, φωτὸς μὴ βαρυνομένου ἐκ τῆς φθορᾶς, φωτὸς ἀκτίστου, φωτὸς θείου. Τοιαύτης περιωπῆς κτίτορα ἔχουσα σεμνύνεται ἡ Ἱερὰ αὕτη Μονὴ περιβεβλημένη, πρὸς τούτοις, τὴν ὑψηλοτέραν δυνατὴν διὰ μίαν Μονὴν τιμήν, αὐτὴν τῆς Πατριαρχικῆς καὶ Σταυροπηγιάκῆς ἀξίας. Καὶ πανηγυρίζει σήμερον καὶ πάλιν τιμῶσα θεοπρεπῶς τὴν ἱερὰν αὐτοῦ μνήμην. Τοιαύτης, λοιπόν, Μονῆς ἠξίωσεν ὁ Θεὸς τὴν ἐλαχιστότητά μου νὰ ὁρισθῶ Ἡγούμενος, προτάσει τῆς Ὑμετέρας Θειοτάτης Παναγιότητος καὶ ἀποφάσει τῆς Ἁγίας καὶ Ἱερᾶς Συνόδου. Περιττὸν νὰ εἴπω, Παναγιώτατε Δέσποτα, πόσον μικρός, ἐλάχιστος καὶ ἀνάξιος αἰσθάνομαι διὰ τὴν θέσιν ταύτην ἀναλογιζόμενος τοὺς προκατόχους μου ἐπιφανεῖς καὶ πολιοὺς Ἱεράρχας τοῦ Θρόνου, λογίους ἄνδρας καυχήματα τοῦ Γένους καὶ ἀδάμαντας τῆς Ἐκκλησίας, Σχολάρχας πλήρεις Πνεύματος Ἁγίου καὶ σοφίας τῆς θύραθεν καὶ


Εστια Θεολογων Χαλκησ

τῆς ἐκκλησιαστικῆς. Περιδιαβαίνων τοὺς χώρους τῆς Μονῆς, ἀναδιφῶν εἰς τὴν σπανίαν Βιβλιοθήκην, προσευχόμενος ἐν τῷ Ναῷ, ἐνδιαιτώμενος εἰς τὴν τράπεζαν, παρατηρῶν τὰς εὐγενεῖς μορφὰς εἰς τοὺς πίνακας τῆς παρούσης αἰθούσης, αἰσθάνομαι βαρὺ τὸ φορτίον τῆς πολυτίμου καὶ παλαιφάτου κληρονομίας καὶ κάμπτονται τὰ γόνατα ἐκ τοῦ δέους τῆς εὐθύνης. Θάρρῶν, ὅμως, εἰς τὸ ἔλεος τοῦ Κυρίου καὶ εἰς τὴν πατριαρχικὴν ἐπιείκειαν εὐχαρίστως ἔκλινα αὐχένα ὑπακοῆς καὶ ἀσπαζόμενος τὴν χαριτόβρυτόν Ὑμῶν δεξιὰν χαίρων καὶ εὐγνωμόνως παρέλαβον ἐξ αὐτῆς τὴν ἡγουμενικὴν ράβδον, τὴν μεγάλην ταύτην τιμὴν δι’ ἕνα Ἱεράρχην τοῦ Θρόνου. Παρὰ τὸ γεγονὸς ὅτι εἶμαι ὁ πρῶτος Ἡγούμένος μὴ ἀπόφοιτος τῆς ἐν ἀναγκαστικῇ σιωπῇ διατελούσης Ἱερᾶς Θεολογικῆς Σχολῆς, θητεύσας, ὅμως, ἐν τῇ Πατριαρχικῇ Αὐλῇ καὶ μαθητεύσας παρὰ τοὺς σεπτοὺς πόδας τοῦ σοφοῦ Πατρὸς καὶ Πατριάρχου μου, ὑπόσχομαι νὰ καταβάλω πᾶσαν ἀνθρωπίνως δυνατὴν προσπάθειαν νὰ φανῶ ἀντάξιος τῆς ἐμπιστοσύνης τῆς Ὑμετέρας Σεπτῆς Κορυφῆς, ἀντάξιος τῶν προσδοκιῶν τῆς Μητρὸς Ἐκκλησίας καὶ τοῦ Γένους. Εἶμαι εὐγνώμων, Παναγιώτατε Δέσποτα, διὰ τὴν τιμὴν τῆς ἀναθέσεως εἰς τὴν ἐλαχιστότητά μου τῆς Ἡγουμενείας τοῦ ἀδάμαντός τούτου τῶν Ἱερῶν Καθιδρυμάτων τῆς Μητρὸς Ἐκκλησίας, ὁ ὁποῖος κεῖται τόσον ἐγγὺς εἰς τὴν πατριαρχικὴν Ὑμῶν καρδίαν, ὥστε νὰ μὴν ὑπάρχῃ εὐκαιρία καὶ περίπτωσις, καθ’ ἃς δὲν ἀναφέρεσθε μετὰ θέρμης καὶ νοσταλγίας εἴτε εἰς ἀναμνήσεις ἐκ τῆς μαθητείας Ὑμῶν ἐνταῦθα, εἴτε εἰς τὴν ἀνάγκην τῆς ἐπαναλειτουργίας τῆς Ἱερᾶς Θεολογικῆς Σχολῆς. Ἐμπιστευόμένος τὴν εὐθύνην ἑνὸς τοιούτου Ἱεροῦ Καθιδρύματος, αἰσθάνομαι ὅτι μοῦ ἐμπιστεύεσθε τὴν καρδίαν Σας, τὴν μυχίαν ἐπιθυμίαν Σας νὰ ἴδητε τὴν Σχολὴν καὶ πάλιν λειτουργοῦσαν, καὶ τότε τὸ αἴσθημα τῆς εὐθύνης γίνεται βαρύτερον. Ἐπαναλαμβάνω τὴν ὑπόσχεσιν ὅτι θὰ καταβάλλω πᾶσαν προσπάθειαν νὰ φανῶ ἀντάξιος τῆς τοιαύτης τιμῆς. Ἔχω τὴν τιμὴν νὰ παραλαμβάνω τὴν Μονὴν ἐκ τῶν τιμίων χειρῶν τοῦ Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτου Γέροντος Δέρκων κ. Ἀποστόλου, τοῦ τιμίου τούτου καὶ ἀνιδιοτελοῦς ἐργάτου τοῦ ἀμπελῶνος τοῦ Κυρίου, ὁ ὁποῖος εἰργάσθη ἐν αὐτῇ μέτ’ αὐταπαρνήσεως καὶ εὐσυνειδησίας καὶ δυσευρέτου σήμερον αἰσθήματος καθήκοντος ἐπὶ δεκαεξαετίαν ὅλην. Παραλαμβάνω, χάρις εἰς αὐτόν, τὴν Μονὴν ἀνακαινισμένην, ὠργανωμένην καὶ εὐρύθμως λειτουργοῦσαν,

19

ὅθεν καὶ ἐκφράζω εἰς αὐτὸν τὰς εὐχαριστίας καὶ τὴν εὐγνωμοσύνην μου, βέβαιος ὢν ὅτι καὶ ἐκ τῆς νέας αὐτοῦ εὐθύνης τῆς Προεδρείας τῆς σεβαστῆς Ἐφορείας θὰ ἐξακολουθήσῃ νὰ νουθετῇ καὶ συμβουλεύῃ τὴν ἐλαχιστότητά μου εἰς τὴν διοίκησιν αὐτῆς. Εὐχαριστῶ δὲ πάντα τὰ μέλη τῆς σεβαστῆς Ἐφορείας διὰ τὴν ἀγάπην καὶ τὴν ὑποστήριξιν τὴν ὁποίαν ἐπεδείξαντο ἅμα τῇ ἀναλήψει τῶν καθηκόντων μου τὸν παρελθόντα Σεπτέμβριον. Εὐχαριστῶ πάντας ὑμᾶς, φίλους καὶ ἀδελφοὺς τοὺς ἐντεῦθεν καὶ μακρόθεν ἐλθόντας, οἱ ὁποῖοι διὰ τῆς παρουσίας σας τιμᾶτε τὴν ἐλαχιστότητά μου εἰς τὴν ἀνάληψιν τῆς νέας ταύτης ἐκκλησιαστικῆς διακονίας. Παναγιώτατε Δέσποτα, Εἰς τὴν ἀρχὴν τῆς ὁμιλίας μου ἀνεφέρθην εἰς τὸν Ἱερὸν Φώτιον, τὸν τοῦ φωτὸς ἐπώνυμον ἅγιον, τό «τῶν ὀρθοδόξων ἔρεισμα καὶ καύχημα»,

«τῶν πατέρων καλλονήν, Ἐώας τὸ θεῖον σέλας, τῆς ἐκκλησίας λαμπρότητα», διότι ἐπὶ τοιούτου θεμελίου ἐκτίσθη ἡ Ἱερὰ κατὰ Χάλκην Θεολογικὴ Σχολή. Ἡ Σχολὴ αὕτη καθ’ ὅλα τὰ ἔτη τῆς λειτουργιάς αὐτῆς, ἀλλὰ καὶ μέτὰ τὴν φωτόσβεστικὴν κίνησιν τῶν κρατούντων, ἀπετέλεσε πηγὴν φωτός, πηγὴν γνώσεως, πηγὴν πολιτισμοῦ, ἀγγελτήριον εἰρήνης, ἐργαστήριον ἀγάπης, διδασκαλεῖον εὐσεβείας, φυτώριον στελεχῶν τῆς Ἐκκλησίας φωτεινῶν, ἐμφορουμένων ὑπὸ τὸ πνεῦμα τῆς οἰκουμενικότητος, φορέων τῆς ἱερᾶς παραδόσεως. Ἡ ἐλαχιστότης μου εἶναι ὁ τρίτος Ἡγούμενος, ὁ ὁποῖος ἐνθρονίζεται ἐπὶ τῆς εὐκλεοῦς Πατριαρχείας Σας, μὴ διοριζόμενος ταυτοχρόνως καὶ ὡς Σχολάρχης. Ἐκφράζων ἅπασαν τὴν φιλέορτον ὁμήγυριν εὔχομαι ὅπως ἡ Ὑμέτέρα Παναγιότης, «ὁ τῆς εἰρήνης φίλος καὶ τῆς ἀγάπης ἐργάτης» πρεσβείαις τοῦ τοῦ φωτὸς ἐπωνύμου ἐν ἁγίοις Προκατόχου Αὐτῆς, τοῦ ἀπελαύνοντος τὸ σκότός αὐγάσας λαμπηδόσι θείου φωτὸς καὶ θείᾳ χάριτι τοῦ Παρακλήτου τοῦ «ὀξέως τὴν λύτρωσιν δίδοντος», ἀξιωθῇ-καὶ δὴ συντόμως-ὅπως ἀνάψῃ τὴν λαμπάδα ταύτην τῆς ἱερᾶς ἐπιστήμης καὶ ἐγκαινιάσῃ τὴν ἐπαναλειτουργίαν τῆς Ἱερᾶς κατὰ Χάλκην περιπύστου Θεολογικῆς Σχολῆς. Γένοιτο.


20

Εστια Θεολογων Χαλκησ

Η ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΤΟΥ κ. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΓΙΟΚΑΡΙΝΗ ΣΤΟΝ ΕΚΔΟΤΙΚΟ ΟΙΚΟ «ΑΡΜΟΣ»

Ἐξ ἀριστερῶν ὁ συγγραφέας κ. Κ. Γιοκαρίνης, ὁ Καθηγητής κ. Κωνσταντῖνος Δεληκωσταντής, ἡ Λέκτωρ Κα Βασιλική Σταθοκώστα καί ὁ Καθηγητής κ. Ἐμμανουήλ Περσελῆς.

Τήν 21η Μαρτίου, ἡμέρα Τετάρτη, στίς 6.00’μ.μ. στον ἐκδοτικό οἶκο «Ἁρμός» ἒλαβε χώρα ἡ παρουσίαση τοῦ προσφάτως ἐκδοθέντος βιβλίου τοῦ κ. Κωνσταντίνου Γιοκαρίνη Δρ. Θ., Γ. Γραμματέως τῆς Ἑστίας Θεολόγων Χάλκης, μέ τίτλο: “Τό ἒμφυλο ἤ ἄφυλο τοῦ σαρκωθέντος Χριστοῦ», παρουσίᾳ τοῦ Προέδρου τῆς Ἑστίας, ὁμοτίμου Καθηγητοῦ τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης κ. Βασιλείου Ἀναγνωστοπούλου, μελῶν καί φίλων τῆς Ἑστίας καί φοιτητῶν τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς τοῦ πανεπιστημίου Ἀθηνῶν. Τό βιβλίο παρουσίασαν οἱ κ. κ. Κωνσταντῖνος Δεληκωσταντής καί Ἐμμανουήλ Περσελῆς Καθηγητές τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς καί ἡ Κα Βασιλική Σταθοκώστα, Λέκτωρ τῆς Θεολογικῆς τοῦ Ε.Κ.Π. Ἀθηνῶν. Οἱ ὁμιλητές ἀναφερόμενοι στόν κεντρικό ἂξονα τῆς ἐκτενοῦς καί πολυετοῦς ἒρευνας τοῦ κ. Γιοκαρίνη ἡ θεία ἐνανθρώπηση ὡς προοπτική προσέγγισης ἑνός σύγχρονου θεολογικοῦ θέματος, ἢτοι τῆς ἐξαίρεσης τῆς γυναίκας ἀπό τό Μυστήριο τῆς Ἱερωσύνης, παρουσίασαν τίς θεολογικές διαστάσεις καί παραμέτρους αὐτοῦ, ἀλλά καί τήν προβληματική του ὁ καθένας ἀπό τήν ὁπτική γωνία τοῦ γνωστικοῦ του ἀντικειμένου. Σαφῶς, ὑπῆρξε σύγκλιση στή θέση, ὃτι τό θέμα βρίσκεται στό ἐπίκεντρο τῆς θεολογικῆς ἐπικαιρότητας καί τοῦ ἔντονου σύγχρονου προβληματισμοῦ τῆς Ἐκκλησίας, λόγῳ τῶν σημαντικῶν προεκτάσεων καί ἐπιπτώσεών του στόν διαχριστιανικό διάλογο καί τήν ἐπιχειρούμενη προσέγγιση τῶν Ἐκκλησιῶν πρός τήν

κατεύθυνση τῆς ἀποκατάστασης τῆς ἑνότητάς της. Σκοποθεσία τῆς ἒρευνας αὐτῆς ἦταν ἡ προβολή τοῦ ἐγκλωβισμοῦ τῆς θεολογικῆς σκέψης στά ἀποτελέσματα τῆς πτώσης, τή διαίρεση, τήν ἀνταγωνιστικότητα, τή διαπάλη καί τή σύγκρουση τῶν δύο φύλων καί ἰδιαίτερα ἡ κατάδειξη μιᾶς σημαντικῆς παρέκλισής της, δηλαδή ἀπό τήν ὀντολογία τοῦ προσώπου καί τήν μετακίνησή της στήν ὀντολογία(!) τοῦ φύλου. Ἡ σάρκωση τοῦ Θεοῦ Λόγου συνιστᾶ τήν πραγμάτωση τῆς προσδοκίας γιά τήν ἒλευση τοῦ Μεσσία στόν κόσμο, ὁ προσδιορισμός τοῦ ὁποίου εἶναι ἐμφανής στήν συνομιλία τοῦ Κυρίου μέ τή Σαμαρείτιδα: «…πνεῦμα ὁ Θεός, καὶ τοὺς προσκυνοῦντας αὐτὸν ἐν πνεύματι καὶ ἀληθείᾳ δεῖ προσκυνεῖν. λέγει αὐτῷ ἡ γυνή· οἶδα ὅτι Μεσσίας ἔρχεται ὁ λεγόμενος Χριστός· (Ιωαν. 4:24). Ἔτσι, ὁ ὃρος «Χριστός» ὡς ἐκφαντορικός τῆς πραγμάτωσης τῆς μεσσιανικῆς ἐλπίδας στό πλαίσιο μιᾶς καινοδιαθηκικῆς προσέγγισης τοῦ ὃλου θέματος, προσφέρει καί τό στίγμα τῆς ἀναφορικότητας τοῦ μυστηρίου τῆς ἱερωσύνης στό πλαίσιο τῆς θείας ἐνανθρώπησης τοῦ Θεοῦ Λόγου. Ἡ ἐπιβίωση στοιχείων ἂρσης τῆς ἀνακεφαλαίωσης τῶν πάντων, ὃπως τό φύλο στή ζωή τῆς Ἐκκλησίας καί δή στό ἐπίπεδο τοῦ μυστηρίου τῆς Ἱερωσύνης, ὁ θυσιαστικός χαρακτήρας τοῦ ὁποίου θεμελιώνει τήν ἀποκατάσταση τῆς ἑνότητας τοῦ ἀνθρώπου, ὁδηγεῖ σέ θεολογικά ἀδιέξοδα. Ἒτσι, ἀποδομεῖται ὁ ἐσχατολογικός μεταμορφωτικός χαρακτήρας τῆς σταυρικῆς θυσίας καί προσβάλλεται εὐθέως τό δόγμα τῆς Χαλκηδόνας.

Ἀπό τό ἀκροατήριο διακρίνονται ὁ κ. Β. Ἀναγνωστόπουλος, ὁ Πανοσ. Ἀρχιμ. Κων/νος Παπαδάκης, ὁ Πανοσ.Ἀρχιμ. Χρυσόστομος Ξυνός, ὁ Αἰδεσιολ. Πρωτοπρ. Κυριακός Τσουρός κ. ἂ.


Εστια Θεολογων Χαλκησ

21

σφάτων ἔργων τοῦ καθηγητῆ Θ. Νικολάου. Ὁ Δρ. Ἀνάργυρος Ἀναπλιώτης μίλησε γιά τό βιβλίο «Μετουσία Θεοῦ. Φιλοσοφικὲς καὶ

θεολογικὲς μέλέτες».

Στίς 27 Ἀπριλίου, μὲ ἀφορμὴ τὰ ἑβδομηκοστὰ γενέθλια τοῦ καθηγητῆ Θεοδώρου Νικολάου, τὸ Τμῆμα Ὀρθόδοξης Θεολογίας τοῦ Λουδοβίκειου-Μαξιμιλιάνειου Πανεπιστημίου τοῦ Μονάχου διοργάνωσε ἐκδήλωση πρὸς τιμὴ τοῦ ἰδρυτῆ του στήν Αἴθουσα τῆς Συγκλήτου τοῦ Πανεπιστημίου. Στήν εἰσαγωγικὴ της προσφώνηση ἡ Ἀντιπρόεδρος τοῦ Πανεπιστημίου καθηγήτρια Beate Kellner ὑπογράμμισε τὴν πολύτιμη συμβολὴ τοῦ καθηγητῆ κ. Νικολάου στήν ἑδραίωση τῆς Ὀρθόδοξης Θεολογίας στό Μόναχο. Θερμὰ λόγια γιά τὸν τιμώμενο ἐπιφύλαξαν στούς χαιρετισμοὺς τους οἱ καθηγητὲς Ἀθανάσιος Βλέτσης (Πρόεδρος τοῦ Τμήματος Ὀρθόδοξης Θεολογίας), ὁ Knut Backhaus (Κοσμήτωρ τῆς Ρωμαιοκαθολικῆς Θεολογικῆς Σχολῆς) καὶ ὁ Gunther Wenz (ἐκ μέρους τοῦ Κέντρου Οἰκουμενικῆς Ἒρευνας καὶ ὡς ἐκπρόσωπος τῆς Εὐαγγελικῆς Θεολογικῆς Σχολῆς). Ὁ πρωτοπρεσβύτερος τῆς Ἑλληνορθόδοξης Ι. Μ. Γερμανίας π. Κωνσταντῖνος Μύρων ἐκφώνησε ἐμπνευσμένο ἐπαινο (Laudatio) γιά τὸν διαπρεπῆ καθηγητή, παρουσιάζοντας γλαφυρὰ τοὺς σταθμοὺς τῆς προσωπικῆς καὶ ἀκαδημαϊκῆς πορείας του καὶ τή βαρύτητα τῆς προσφορᾶς του στήν ἐπιστήμη, στήν προβολὴ τῆς Ὀρθοδοξίας στόν γερμανόφωνο κόσμο καὶ στό διαλογο τῶν Ἐκκλησιῶν. Στή συνέχεια, ὁ πρῴην Διευθυντὴς καὶ Γεν. Γραμματέας τοῦ Συμβουλίου Εὐρωπαϊκῶν Ἐκκλησιῶν Ρουμάνος καθηγητὴς π. Viorel Ionita μίλησε, μέ θέμα «Οἱ

θεολογικοὶ διάλογοι τῆς Ὀρθόδοξης Ἐκκλησίας μέ ἄλλες Ἐκκλησίες», ἀναλύοντας τίς ποικίλες πτυχὲς τῆς πολυδιάστατης οἰκουμένικῆς παρουσίας τῆς Ὀρθοδοξίας καὶ ὑπογραμμίζοντας τόσο τὰ ἐπιτεύγματα, ὄσο καί τίς ἐκκρεμότητες τῶν διαλόγων πού αὐτὴ διεξάγει. Στή συνέχεια ἔλαβε χώρα ἡ παρουσίαση δύο προ-

Ὁ καθηγητὴς Πατρολογίας καὶ Λειτουργικῆς κ. Adrian-Constantin Marinescu (Τμῆμα Ὀρθοδόξῃς Θεολογιάς) παρουσίασε τόν τόμο «Glaube und Forsche. Ausgewahlte Studien zur Griechischen Patristik und Byzantinischen Geistesgeschichte» (Πίστευε καὶ ἐρεύνα. Ἐπιλεγμένες μελέτες στήν ἑλληνικὴ πατερικὴ θεολογία καὶ στήν πνευματικὴ ἱστορία τοῦ Βυζαντίου, ἒκδ. EOS: St. Ottilien (2012). Ὁ ἐκδότης τοῦ θεολογικοῦ περιοδικοῦ Orthodoxes Forum καὶ καθηγητὴς τῆς Βιβλικῆς Θεολογίας στό Τμῆμα Ὀρθοδόξῃς Θεολογίας κ. Κωνσταντῖνος Νικολακόπουλος παρουσίασε στή συνέχεια τὸ νεοεκδοθὲν διπλὸ τεῦχος τοῦ περιοδικοῦ, ποὺ ὁ καθηγητὴς Θ. Νικολάου εἶχε ἱδρύσει τὸ 1987, μὲ τίτλο «Die Schuler ehren ihren Lehrer. Zum 70. Geburtstag von Theodor Nikolaou» (Οἱ μαθητὲς τιμοῦν τὸ δάσκαλό τους. Γιά τὰ 70χρονα τοῦ Θεοδώρου Νικολάου), τὸ ὁποῖο καὶ ἐπέδωσε στόν τιμώμένο καθηγητή). Ὁ ἐν λόγῳ τιμητικὸς τόμος τοῦ ἔγκυρου περιοδικοῦ περιλαμβάνει ἐπιστημονικὲς συμβολὲς 16 μαθητῶν τοῦ Θ. Νικολάου ἀπὸ διάφορες χῶρες, οἱ ὁποῖες καλύπτουν εὐρύτατο φάσμα θεολογικῶν θεμάτων. Στή συνέχεια, ὁ Θεοφ. Ἐπίσκοπος Ἀριανζοῦ κ. Βαρθολομαῖος ἀνέγνωσε συγχαρητήριο μήνυμα τοῦ Σεβ. Μητροπολίτου Γερμανίας κ. Αὐγουστίνου, ἐκφράζοντας θερμὲς εὐχὲς τόσο ἐκ μέρους τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου καὶ τῆς Ἱερᾶς Μητροπόλεως, ὅσο καὶ τῆς Συνόδου τῶν Ὀρθοδόξων Ἐπισκόπων τῆς Γερμανίας πρὸς τὸν τιμώμενο. Ὁ καθηγητὴς κ. Νικολάου ἔλαβε τὸ λόγο στό τέλος τῆς ἐκδήλωσης, προχωρώντας σὲ ἕνα συντόμο, ἀλλὰ συγκινητικὸ ἀπολογισμὸ τῆς πορείας του καὶ ἐκφράζοντας εὐχαριστίες πρὸς τοὺς ἀνθρώπους πού τὸν συνόδευσαν σὲ αὐτήν, ἀλλὰ καὶ πρὸς


22

Εστια Θεολογων Χαλκησ

Ὁ κ. Θεόδωρος Νικολάου ἐπί τοῦ βήματος κατά τήν τιμητική ἐκδήλωση τοῦ Τμήματoς Ὀρθόδοξῃς Θεολογίας τοῦ Λουδοβίκειου-Μαξιμιλιάνειου Πανεπιστημίου τοῦ Μονάχου. τοὺς συντελεστὲς τῆς ἑορτῆς. Ἡ ἐκδήλωση πλαισιώθηκε μουσικὰ ἀπὸ τὸ Βυζαντινὸ Χορὸ Μονάχου, ὁ ὁποῖος ὑπὸ τή διεύθυνση τοῦ καθηγητῆ Κωνσταντίνου Νικολακόπουλου ἔψαλε ἀναστάσιμους ὕμνους, ὕμνους τοῦ ἁγίου Θεοδώρου καὶ συνθέσεις εἰδικὰ γραμμένες πρὸς τιμὴν τοῦ κ. Νικολάου. Μεταξὺ ἄλλων, στήν ἐκδήλωση παρέστησαν ὁ Θεοφιλ. Ἐπίσκοπος Λεύκης κ. Εὐμένιος καὶ ὁ Σεβ. Ἀρχιεπίσκοπος Βερολίνου καὶ πάσης Γερμανίας κ. Μᾶρκος (Ρωσικὴ Ἐκκλησία τῆς Ὑπερορίου Δικαιοδοσίας), ἡ Γεν. Πρόξενος τῆς Ἑλλάδος στό Μόναχο Κα Σοφία Γράμματα, κληρικοί, ἀκαδημαϊκοὶ διδάσκαλοι, μαθητὲς τοῦ τιμωμένου καὶ πλῆθος κόσμου. Ὁ κ. Νικολάου γεννήθηκε στήν Ἀναβρὰ Ἁλμυροῦ Μαγνησίας στίς 24 Μαρτίου 1942. Σπούδασε ὀρθόδοξη θεολογία, κλασικὴ φιλολογία καὶ φιλοσοφία στή Θεολογικὴ Σχολὴ τῆς Χάλκης καὶ στή συνέχεια στά Πανεπιστήμια τῆς Βόννης καὶ τῆς Θεσσαλονίκης, λαμβάνοντας τὸ πτυχίο τῆς θεολογίας (Χάλκη 1965) καὶ ἀναγορευόμενος διδάκτωρ τῆς φιλοσοφίας (Βόννη 1968) καὶ τῆς θεολογίας (Θεσσαλονίκη 1981). Τὸ 1975 ἀναγορεύτηκε ὑφηγητὴς τοῦ Πανεπιστημίου τῆς Βέρνης, ἐνῶ τὴν ἑπόμενη χρονιά ὑφηγητὴς στό Πανεπιστήμιο τῆς Βόννης στό ἀντικείμενο «Ἑλληνικὲς πατερικὲς σπουδὲς καὶ πνευματικὴ ἱστορία τοῦ Βυζαντίου». Ἀπὸ τὸ 1972 ἕως τὸ 1984 δίδαξε Ὀρθόδοξη θεολογία στό Πανεπιστήμιο τῆς Βόννης. Ἀπὸ τὸ 1984 καὶ μέχρι τὴν ἀναγόρευσή του σὲ ὁμότιμο καθηγητή (2005) ἐργάστηκε ὡς τακτικὸς καθηγητὴς τῆς Ὀρθόδοξης Θεολογίας καὶ διευθυντὴς τοῦ ὁμωνύμου Ἰνστιτούτου στό ΛουδοβίκειοΜαξιμιλιάνειο Πανεπιστήμιο τοῦ Μονάχου. Χάρη στίς ἄοκνες προσπάθειές του τὸ Ἰνστιτοῦτο αὐτὸ ἐξελίχθηκε σὲ θεολογικὸ ἐκπαιδευτικὸ ἵδρυμα, τὸ ὁποῖο ἔχει τή δυνατότητα χορήγησης ὄχι μόνο πτυχίου, ἀλλὰ καὶ διδακτορικοῦ διπλώματος

στήν Ὀρθόδοξη Θεολογία. Τὸ 1972 ὁ κ. Νικολάου βραβεύτηκε ἀπὸ τὴν Ἀκαδημία Ἀθηνῶν γιά τὸ βιβλίο τοῦ «Αἱ περὶ πολιτείας καὶ δικαίου ἰδέαι τοῦ Γεωργίου Πλήθωνος Γεμιστοῦ». Τὸ 1998 τὸ Πανεπιστήμιο «Ἅγιοι Κύριλλος καὶ Μέθόδιος» τοῦ Veliko Tarnovo (Βουλγαρία) τὸν ἀνακήρυξε ἐπίτιμο διδάκτορα (ἐπρόκειτο γιά τὸν πρῶτο μὴ Βούλγαρο Ὀρθόδοξο ποὺ ἀξιώθηκε τῆς τιμῆς αὐτῆς), ἐνῶ διδακτορικὸ δίπλωμα τιμῆς ἕνεκεν τοῦ ἀπένειμε τὸ 2002 καὶ τὸ Πανεπιστήμιο “Babes-Bolyai” τοῦ Cluj-Napoca (Ρουμανία). Ἀπὸ τὸ 1977 ἕως τὸ 1997 ἦταν μέλος τῆς Διεθνοῦς Ἐπιτροπῆς γιά τὸν ἐπίσημο ὈρθόδοξοΛουθηρανικὸ διαλογο, ἐνῶ διατέλεσε καὶ μέλος πολλῶν ἄλλων Ὀρθοδόξων ἐπιτροπῶν στό πλαίσιο τοῦ οἰκουμενικοῦ διαλόγου. Τὸ 1987 ἄρχισε τὴν ἔκδοση τοῦ περιοδικοῦ τοῦ Ἰνστιτούτου Ὀρθόδοξης Θεολογίας τοῦ Πανεπιστημίου τοῦ Μονάχου “Orthodoxes Forum”. Τὸ 1993 ἐγκαινίασε τή σειρά πανεπιστημιακῶν μονογραφιῶν „Veroffentlichungen des Instituts fur Orthodoxe Theologie“ [Δημοσιεύματα τοῦ Ἰνστιτούτου Ὀρθόδοξῃς Θεολογίας] καὶ τὸ 1995 τή σειρά “Liturgische Texte und Studien“ [Λειτουργικὰ κείμενα καὶ μελέτες]. Εἶναι συνιδρυτὴς τοῦ „Zentrum fur Okumenische Forschung“ (Κέντρου Οἰκουμενικῆς Ἒρευνας) τοῦ Πανεπιστημίου τοῦ Μονάχου, καθὼς καὶ μέλος διαφόρων οἰκουμενικῶν ἐπιτροπῶν καὶ ἐπιστημονικῶν Ἀκαδημιῶν στή Γερμανία καὶ στό ἐξωτερικό. Ὁ καθηγητὴς Νικολάου, στόν ὁποῖο ἀπονεμήθηκε τὸ 2008 τὸ ὀφφίκιο τοῦ «Ἄρχοντος Ὑπομιμνήσκοντος τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου», ἔχει δημοσιεύσει πολλὰ βιβλία καὶ μιά μεγάλῃ σειρά ἄρθρων φιλοσοφικοῦ-πατερικοῦ καὶ οἰκουμενικοῦ περιεχομένου. Ἓνας κατάλογος τῶν δημοσιευμάτων του ἔχει συνταχθεῖ ἀπὸ τοὺς καθ. Κ. Νικολακόπουλο καὶ Α. Βλέτση στόν τιμητικὸ τόμο“Orthodoxe Theologie zwischen Ost und West“, ἐκδ. ἀπὸ K. Nikolakopoulos, A. Vletsis und Vl. Ivanov, Frankfurt/M: Lembeck 2002, σ. 37-60). (Συντάκτης γιά τὸ Τμῆμα Ὀρθόδοξῃς Θεολογίας: Καθηγητὴς Ἀθανάσιος Βλέτσ��ς).

Ἡ Ἑστία Θεολόγων Χάλκης συγχαίρουσα ὁλοθύμως ἐπί τῇ γενεθλίῳ ἐπετείῳ τιμητικῇ ἐκδηλώσει τόν κ. Θεόδωρον Νικολάου, ἀγαπητόν ὁμογάλακτον ἀδελφόν, εὒχεται ὑγείαν καί πᾶν ἐφετόν ἀγαθόν παρά Θεοῦ.


Εστια Θεολογων Χαλκησ

(ἀπόφοιτος τοῦ 1963

Ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Ν. Ζηλανδίας κ. Ἀμφιλόχιος, συμπληρώνει πεντηκονταετία Ἱερωσύνης. Ἡ Ἑστία συγχαίρει ὁλοθύμως τόν λίαν ἀγαπητό ὁμογάλακτο ἀδελφό καί εὒχεται ὑγεία ἀδιάπτωτη καί δύναμη παρά Θεοῦ πρός συνέχιση τῆς εὒορκης διακονίας του. Ὁ Μητροπολίτης Νέας Ζηλανδίας κ. Ἀμφιλόχιος (Ἀδαμάντιος) Τσοῦκος, γεννήθηκε τὸ 1938 στὴν Λάρδο τῆς Ρόδου. Τελείωσε τὸ δημοτικὸ σχολεῖο στὴ γενέτειρά του καὶ κατόπιν φοίτησε στὴν Πατμιάδα Ἐκκλησιαστικὴ Σχολή. Τὸ 1959 εἰσῆλθε στή Θεολογικὴ Σχολὴ τῆς Χάλκης ἀπό τήν ὁποία ἀποφοίτησε τό 1963, ὑποβαλλών ἐναίσιμη ἐπί πτυχίῳ διατριβή μέ θέμα:.«H δογματικὴ

διδασκαλία τοῦ Κορανίου». Στίς 8 Δεκεμβρίου τοῦ ἔτους 1962 ἐκάρη μοναχὸς στὸν Ἱ. Ναὸ τῆς Ἁγίας Τριάδος τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης καὶ τὴν ἑπομένη, 9η Δεκεμβρίου, ἑορτὴ τῆς Ἁγίας Ἄννης, ἐχειροτονήθη Διάκονος ἀπὸ τὸν τότε Σχολάρχη, Μητροπολίτη Σταυρουπόλεως Μάξιμο καί στίς 14 Ἰουλίου τοῦ 1963 Πρεσβύτερος. Στή Θεολογικὴ σχολὴ τῆς Χάλκης παρέμεινε γιά ἕνα ἀκόμη ἔτος, ὡς Πνευματικός, κατόπιν ἐντολῆς τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριάρχου Ἀθηναγόρου.

23

Τὸ 1969 διορίζεται καθηγητὴς στὴν Πατμιάδα Ἐκκλησιαστικὴ Σχολή καί τὸ 1972 πηγαίνει στὴν Ἀφρική (Κέννυα, Τανζανία, Ζαϊρ), ὅπου ἐργάζεται ἱεραποστολικά. Κτίζει ναούς, ὀργανώνει ἱεραποστολικὰ κλιμάκια, κατηχεῖ καὶ βαπτίζει πλειάδα Ἀφρικανῶν. Τὸ 1974 λαμβάνει τὸ ὀφφίκιο τοῦ Ἀρχιμανδρίτη ἀπὸ τὸν Πατριάρχη Ἀλεξανδρείας Νικόλαο στὸν Ἱ. Ναὸ τοῦ Εὐαγγελισμοῦ, στὸ Λουμπουμπάσι. Τὸ ἔτος 1978 ἐπιστρέφει στὴν Πατμιάδα Σχολή, στὴν ὁποία διδάσκει μέχρι τό 1989. Ὁ Σεβ. Μητροπολίτης Ρόδου κυρός Ἀπόστολος τὸν καλεῖ στὴ Ρόδο, ὅπου διορίζεται ἱεροκήρυκας τῆς Ἱ. Μητροπόλεως Ρόδου. Στίς 22 Μαΐου τοῦ ἔτους 1990 ἐγκαθίσταται ὡς Ἡγούμενος τῆς Ἱ. Μονῆς Θαρρίου. Μερίμνησε γιά τήν ἐπάνδρωση τῆς Μονῆς καί προῆλθε στή σύσταση τῆς γυναικείας Ἱ. Μονῆς Ὑψενῆς. Ἵδρυσε Ραδιοφωνικό καὶ Τηλεοπτικό Σταθμό, Ἐκκλησιαστικό Βιβλιοπωλεῖο, παιδικές κατασκηνώσεις, στίς ὁποῖες φιλοξενοῦνται κάθε καλοκαίρι, ἄπορα παιδιά, διαφόρων χωρῶν, σέ εἰδικὰ διαμορφωμένους χώρους τῶν Ἱ. Μονῶν Θαρρίου καὶ Ὑψενῆς. Τήν 15η ᾿Ιουνίου 2005 ἐξελέγη παμψηφεί ὑπό τῆς ῾Αγίας καί ῾Ιερᾶς Συνόδου ᾿τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου Ἐπίσκοπος ᾿Ἐρυθρῶν, ὡς Βοηθός τοῦ Μητροπολίτη Ρόδου, καί στίς 13 ᾿Οκτωβρίου Μητροπο λίτης Νέας Ζηλανδίας . Ὁ Σεβ. Ν. Ζηλανδίας κ. Ἀμφιλόχιος ἀπό τῆς ἀναλήψεως τῶν ποιμαντικῶν του καθηκόντων ἀνέπτυξε ἐντυπωσιακή ἱεραποστόλική δράση, προσελκύοντας πολλούς στήν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία.


24

Εστια Θεολογων Χαλκησ

(Ἀπόφοιτος 1957 )

Ὁ Αἰδεσιμολογιώτατος Πρωτοπρεσβύτερος τοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου π. Ἰωάννης Χαλκίτης συμπλήρωσε ἐφέτος πεντηκονταετῆ ἐκκλησιαστική διακονία. Ἡ Ἑστία τῶν ὁμογαλάκτων ἀδελφῶν του συγχαίρει ἐκθύ μως τόν ἑορτάζοντα τό Ἰωβηλαῖο τῆς Ἱερωσύνης του καί τοῦ εὔχεται ὑγεία ἀδιάπτωτη πρός συνέχιση τῆς εὔορκης διακονίας του.

Ὁ π.Ἰωάννης Χαλκίτης,τοῦ Ποθητοῦ καὶ τῆς Φωκαῒδος γεννήθηκε στὴ Χώρα Καλύμνου τὴν 10η Μαῒου 1934. Τὰ ἐγκύκλια μαθήματα παρακολούθησε στὸ Νικηφόρειο Γυμνάσιο Καλύμνου ἕως τὸν Δεκέμβριο τοῦ 1952, ὅταν, ὕστερα ἀπό πατρικὴ σύσταση τοῦ μακαριστοῦ Μητροπολίτου Λέρου, Καλύμνου καὶ Ἀστυπαλαίας κυροῦ Ἰσιδώρου, γράφηκε κατόπιν εἰσαγωγικῶν ἐξετάσεων στὸ Λυκειακὸ Τμῆμα τῆς Ἱερᾶς Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης, ἀπό τήν ὁποία ἀποφοίτησε τόν Ἰούλιο τοῦ 1957, μὲ βαθμὸ «ἄριστα», ἀφοῦ ὑπέβαλε ἐναίσιμη ἐπὶ πτυχείω διατριβή, μέ τίτλο: «Ἡ περὶ ἀγγέλων διδασκαλία κατὰ τοὺς Ἕλληνας Πατέρας καὶ ἐκκλησιαστικοὺς συγγραφεῖς τῶν ἕξι πρώτων αἰώνων». Τό 1968 ἀναγορεύθηκε Διδάκτωρ Θεολογίας τοῦ Α.Π.Θ. ὑποβαλών διατριβή μέ τίτλο: “Ἡ χρήση τῆς Καινῆς Διαθήκης εἰς τάς ἐπιστολάς τοῦ Ἁγ. Ἰσιδώρου τοῦ Πηλουσιώτου». Κατὰ τὰ ἔτη τῆς φοίτησής του στὴν Ί.Θ.Σ. Χάλκης, ἐκπαιδεύθηκε στὴ Βυζαντινὴ Μουσική ὑπὸ τοῦ μακαριστοῦ Ἄρχοντος Πρωτοψάλτου τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου Κωνστ. Πρίγγου καὶ, κατὰ τὸ τελευταῖο ἔτος τῆς φοίτησής του, διετέλεσε χοράρχης τῆς χορωδίας τῆς ὡς ἄνω Σχολῆς. Ὅταν ἐπανῆλθε στή γενέτειρά του νυμφεύθηκε τὴν Εἰρήνη Εὐσταθοπούλου, ἐκπαιδευτικό καί ἀπέκτησε δύο τέκνα, τὸν Ποθητὸ καὶ τὴν Φωτεινὴ. Τό 1961, στίς 2 Ἀπριλίου Κυριακὴ τῶν Βαΐων στήν Κάλυμνο χειροτονήθηκε Διάκονος στό Μητροπολιτικό Ναό τοῦ Σωτῆρος Χριστοῦ ὑπὸ τοῦ μακα-

ριστοῦ Μητροπολίτου κυροῦ Ἰσιδώρου καί Πρεσβύτερος τὴν Τετάρτη τῆς Διακαινησίμου, 12η Ἀπριλίου 1961, στόν Ἱ. Ναό τοῦ Ἁγ. Χαραλάμπους τῆς Χώρας Καλύμνου. Ἒκτοτε καί ἐπί μία πεντηκονταετία διακονεῖ τὴν ἐν Καλύμνω Ἐκκλησία, πρῶτον στὴν Ἐνορία τῆς νησῖδος Τελένδου ἐπὶ μίαν ἑπταετία καὶ, ἔκτοτε στὴν Ἐνορία τοῦ Ἁγίου Πρωτομάρτυρος καὶ Ἀρχιδιακόνου Στεφάνου. Διετέλεσε Γραμματέας καί Πρωτοσύγκελλος τῆς Ἱ. Μητροπόλεως Καλύμνου, ἐνῷ ταυτόχρονα ἀσκοῦσε κηρυγματική καί κατηχητική διακονία, τήν ὁποία συνεχίζει μέχρι καί σήμερα.Ἳδρυσε κύκλους συμμελέτης τῆς Ἁγίας Γραφῆς, στοὺς ὁποίους ἑξακολουθεῖ νὰ διδασκει. Ὁ μακαριστὸς Μητροπολίτης Ἰσίδωρος τοῦ ἀπένειμε τὸ ὀφφίκιο τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου τῆς ἐν Καλύμνω Ἐκκλησίας, ὁ δὲ μακαριστὸς Οἰκουμενικός Πατριάρχης Δημήτριος τὸ ὀφφίκιο τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου τοῦ Οἰκουμενικοῦ θρόνου, τὴν 12ην Νοεμβρίου 1985, «κατ’ἰδίαν Πατριαρχικὴν φιλοτιμίαν καὶ προαίρεσιν». Ὁ π. Ἰωάννης ἵδρυσε τὴν Ὀρθόδοξη Χριστιανικὴ Ἀδελφότητα Καλύμνου καὶ συνέβαλε στὴ σύσταση τοῦ φιλανθρωπικοῦ σωματείου Καλύμνου «Ὁ Ἁγ.Νικόλαος». Ἐπίσης συνέστησε στὴ Ἐνορία του τὴ «Νεανικὴ Συντροφιά», μὲ κύριο στόχο τὴ μελέτη τῆς Ἁγ.Γραφῆς ὑπὸ τῶν νέων. Ἡ ὡς ἄνω «Νεανικὴ Συντροφιὰ» μετεῖχε ἐνεργῶς στὰ ἐτήσια συνέδρια «τοῦ Νεανικοῦ Ἐπιμορφωτικοῦ Ὁμίλου Σύρου». Ἵδρυσε στὴν Ἐνορία του Δανειστικὴ Βιβλιοθήκη, καὶ μετέσχε στὴν ἐπιτροπὴ ἀνασυστάσεως τοῦ πνευματικοῦ σωματείου Καλύμνον «ΑΙ ΜΟΥΣΑΙ». Ἀπὸ τὸν ραδιοφωνικὸ σταθμὸ FΜ 12 Δωδεκανήσου πραγματοποιεῖ σειρὰ ὁμιλιῶν, μὲ τίτλο: «Γνωριμία μὲ τὴν πίστιν». Ἔλαβε μέρος ὡς εἰσηγητὴς στὰ ἐτήσια Δωδεκανησιακὰ Συνέδρια καὶ ἠσχοληθη μὲ τήν ἱστορία, κοινοτικὴ καὶ ἐκκλησιαστικὴ τῆς ἰδιαιτέρας πατρίδος του Καλύμνου, καὶ ἐδημοσίευσε τίς ἐξῆς σχετικὲς μελέτες: 1. «Τό χρονικὸν τῆς διαιρέσεως τοῦ Δήμου Καλυμνίων σὲ δύο Δήμους,τὸν Δῆμον Παραλίας,καὶ τὸν Δῆμον Χώρας» (Καλυμνιακὰ χρονικά, τομ. Ε΄ 1985, σελ. 236 ἕξ.). 2. Συμπλήρωμα εἰς τὸ χρονικὸν τῆς διαιρέσεως τοῦ Δήμου τῆς Καλυμνου (Καλυμνιακά Χρονικὰ τ. ΣΤ΄ 1986, σελ.145 ἑξ,). 3. Ἡ Ἱ. Μονή τοῦ Ἁγίου Παντελεήμονος Καλύμνου, ὑπόθεση Καλησπέρη (Καλυμνιακά χρονικά) τομ. Ε΄, 1985, σελ. 255 ἑξ. 4. Ἡ οὐσιαστική συμμετοχή τοῦ λαοῦ τῆς Καλύμνου εἰς τήν ζωήν τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας (Καλυμνιακά Χρονικά) τ. ΣΤ’, σελ. 127 κ. ἑξ.


Εστια Θεολογων Χαλκησ

Ὁ Αἰδεσιμ. π. Σεραφείμ Φαράσογλου, Ἀντιπρόεδρος τοῦ Διοικητικοῦ Συμβουλίου τῆς Ἀδελφότητάς μας συμπλήρωσε ἐφέτος πεντηκονταετῆ Ἱερατική διακονία στήν Ἐκκλησία. Ἡ Ἑστία συγχαίρει ὁλόθυμα τόν ἀγαπητό ὁμογάλακτο ἀδελφό καί εὔχεται ὑγεία καί δύναμη πρός συνέχιση τῆς ἐκκλησιαστικῆς διακονίας του. Ὁ π. Σεραφείμ γεννήθηκε στὸ Φανάρι τῆς Πόλης, τὸ ἔτος 1938. Φοίτησε στό Δημοτικὸ Σχολεῖο τῆς Μαρασλείου Σχολῆς. Συνέχισε στήν Πατριαρχικὴ Μεγάλη τοῦ Γένους Σχολή. Τὸ 1955 εἰσήχθη στό Λυκειακό Τμῆμα τῆς Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης ἀπό τό ὁποῖο ἀποφοίτησε τὸ 1959. Μετὰ τὴν ἀποφοίτησή του διορίσθηκε Α’ Δομέστιχος στὸν Ἱ. Ναό Ἁγίου Ἰωάννου τῶν Χίων. Ἀκολούθως, διορίσθηκε Ἀριστερὸς Ψάλτης στὸν Ἱ. Ναὸ τοῦ Ἁγίου Στεφάνου τῆς Μητροπόλεως Δέρκων. Τὴν 4 Μαρτίου τοῦ 1962, χειροτονήθηκε Διάκονος ὑπὸ τοῦ Μητροπολίτου Δέρκων Ἰακώβου στὸν Ἱ. Ναὸ τοῦ Ἁγίου Γεωργίου Μακροχωρίου, ὅπου ὑπηρέτησε ὡς Διάκονος ἐπί μίαν διετία. Ἀπό τήν 1η Ὀκτωβρίου 1964 ὑπηρέτησε ὡς Ἀρχιδιάκονος τῆς Ἱ. Μητροπόλεως Πριγκηποννήσων, παρὰ τῷ Μητροπολίτῃ Πριγκηποννήσων Δωροθέω. Ἀπὸ 27ης Ἰουνίου 1971 ὑπηρέτησε ὡς Διάκονος τοῦ Καθεδρικοῦ Ναοῦ τῆς Ἁγίας Τριάδος Πειραιῶς. Τό ἔτος 1971 ἐνεγράφη στὴ Θεολογικὴ Σχολὴ τοῦ Πανεπιστημίου Ἀθηνῶν. Εὑρισκόμένος ὃμως στό τέταρτο ἔτος άναγκάστηκε νά διακόψει τίς σπουδές του, λόγῳ ἀναχωρήσεώς του στή Σουηδία, ὅπου τήν 8η Δεκεμβρίου τοῦ 1974 χειροτονήθηκε εἰς Πρεσβύτερο ὑπὸ τοῦ Μητροπολίτου Σουηδίας Παύλου, λαβών συγχρόνως τὰ ὀφφίκια τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου καὶ τοῦ Πνευματικοῦ. Διετέλεσε ἐπὶ μίαν διετία Πρωτοσύγκελλος τῆς Ἱ. Μητροπόλεως Σουηδίας καὶ μέχρι τῆς 31ης Μαρτίου 1987 Ἐφημέριος τοῦ Μητροπολιτικοῦ Ναοῦ Ἁγίου Γεωργίου Στοκχόλμης, καὶ συγχρόνως Γραμματέας καὶ Ληξίαρχος τῆς Ἱ. Μητροπόλεως.

25

Τήν 1η Ἀπριλίου 1987 διορίζεται Ἱερατικῶς Προϊστάμενος τοῦ Ἱ. Ναοῦ Παμμ. Ταξιάρχων (Παλαιὸς) Περιστερίου ὑπό τοῦ Μητροπολίτου Περιστερίου Χρυσοστόμου (Ζαφείρη), ὃπου ὑπηρετεῖ μέχρι σήμερα. Μουσικογράφος, κατέγραψε ἀπό μαγνητοταινίες σειρὰ μαθημάτων (ἀνέκδοτα), ὅπως ψάλλονται κατὰ τὴν Πατριαρχικὴ Παραδοση στὸν Πατριαρχικὸ Ναὸ ἀπό τίς φωνὲς τοῦ Πρίγγου καὶ τοῦ Στανίτσα. Στίς περιοχές τῆς ἐκκλησιαστικῆς του διακονίας στὸ Μακροχωρι, στὴν Πρίγκηπο, στή Σουηδία ὀργάνωσε Χορωδίες καί συναυλίες Βυζαντινῆς Μουσικῆς μὲ ὁμιλητή τὸν ἲδιο, ὅπως ἐπίσης Κατηχητικά, προσκυνηματικές ἐκδρομές, ὁμιλίες ἐπί ποιμαντικῶν θεμάτων. Στὴν Ἐνορία τοῦ Παλαιοῦ Ταξιάρχη τὸ ἔτος 1987 ἳδρυσε Παιδικὸ Σταθμὸ καὶ τὸ ἔτος 2000 ἀνήγειρε τὸ Πνευματικὸ Κέντρο τῆς Ἐνορίας συνδεόμενο μὲ ὑπόγεια διάβαση ἀπὸ τὸν Ναό. Συνεργάσθηκε γιὰ τὴν ἔκδοση τῆς πολύτιμης "Πατριαρχικῆς Φόρμιγγας" τοῦ Κωνσταντίνου Πρίγγου (τρίτομος) καί τῶν: «Λεξικὸ τῆς Βυζαντινῆς Μουσικῆς» τοῦ Εὐρωπαϊκου Κέντρου Τέχνης, «Βυζαντινὴ Ἐκκλησιαστική Μουσικὴ καὶ Ψαλμωδία» «Τὸ Λεξικὸ τῆς 'Ἑλληνικῆς Μουσικῆς» ἐκδόσεις Γιάννέλη. Δημοσίευσε ἄρθρα μουσικολογικοῦ περιεχομένου στὸ Περιοδικὸ τῆς Ἐκκλησίας τῆς Ἑλλάδος "Ὁ Ἐφημέριος", στὸ Περιοδικὸ "Ὁ Ψάλτης", στήν Ἐπιστημονική Ἐπετηρίδα τῆς "Ἑστίας Θεολόγων Χάλκης" καὶ στοὺς Τόμους "Τῆς Ἑταιρείας τῆς καθ' ἠμᾶς Ἀνατολῆς". Ἔχει κάνει ἐκπομπὲς ἀφιερωμένες στή βυζαντινή μουσική ἀπό Ραδιοφωνικοὺς Σταθμούς τῆς Πειραϊκῆς Ἐκκλησίας καὶ τῆς Ἐκκλησίας Ἑλλάδος . Εἶναι Μέλος τοῦ Δ.Σ. τῆς Ἑστίας Θεολόγων ἀπό τὸ ἔτος 2001 καὶ ἱδρυτικό Μέλος (μεταξὺ ἂλλων 27 μελῶν) τῆς "Ἑταιρείας Μέλέτης τῆς καθ' ἠμᾶς Ἀνατολῆς". Λάτρης τῆς Βυζαντινῆς Μουσικῆς μαθήτευσε παρὰ τῷ Κωνσταντίνῳ Πρίγγω, Θρασυβούλω Στανίτσα, Βασιλείῳ Νικολαΐδη, Ἀρχόντων Πρωτόψαλτῶν τῆς Μεγάλης τοῦ Χριστοῦ Ἐκκλησίας. Τιμήθηκε ἀπὸ τὸν Οἰκουμενικὸ Πατριάρχη Βαρθολομαῖο μὲ τὸ Ὀφφίκιο τοῦ Πρωτοπρεσβυτέρου τοῦ Οἰκουμενικοῦ Θρόνου καὶ μαζὶ μὲ τὸν Ἄρχοντα Λαμπαδάριο τοῦ Οἰκ. Πατριαρχείου Βασίλειο Ἐμμανουηλίδη ἀπὸ τὸν "Παγκρήτιο Σύλλογο Φίλων Βυζαντινῆς Μουσικῆς 'Ἰωάννης Κουκουζὲλης" σὲ εἰδικὴ τελετὴ στὸ Ἡράκλειο Κρήτης, τὸ ἔτος 2006, ὅπου τοῦ ἐπιδόθηκε Τιμητικὴ Ἀναμνηστικὴ Πλακέτα. Θαυμαστής τῆς Πατριαρχικῆς Τάξης καὶ Παράδοσης, ἀγωνίζεται γιὰ τὴ διατήρηση καὶ διάσωση αὐτῆς.


26

Εστια Θεολογων Χαλκησ

ΒΙΒΛΙΑ ΠΟΥ ΕΛΗΦΘΗΣΑΝ ΘΕΟΔΩΡΟΥ ΣΤ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ

ΜΕΤΟΥΣΙΑ ΘΕΟΥ ΦΙΛΟΣΟΦΙΚΕΣ ΚΑΊ ΘΕΟΛΟΓΙΚΕΣ ΜΈΛΕΤΕΣ

ΚΕΝΤΡΟΝ ΠΑΤΕΡΙΚΩΝ ΕΚΔΟΣΕΩΝ ΑΘΗΝΑΙ 2011 Ὁ κ. Θεόδωρος Νικολάου στό βιβλίο του «Μετουσία Θεοῦ» ἀναδημοσιεύει ἂρθρα ἐκ τῶν ὁποίων μερικά συνέγραψε ό ἴδιος ἀπ' εὐθείας στά Ελληνικά, τά δέ ύπόλοιπα μεταφράσθηκαν κατά καιρούς ἀπό φοιτητές του καί συνεργάτες του ἀπό τά Γερμανικά στά Ἑλληνικά. Γιά τό λόγο αὐτό, ὅπως σημειώνει ὁ ἴδιος στόν πρόλογό του, «ἡ γλῶσσα τους παρουσιάζει μεγάλη ποικιλία καί κινεῖται ἀπό ἄψογη καθαρεύουσα καί αὐστηρό πολυτονικό μέχρι ἁπλή δημοτική καί μονοτονικό. Καί μέ ἀπησχόλησε μέν ἐντόνως ἡ σκέψη ἑνοποίησής της. Δέν θέλησα ὅμως νά ἐπέμβω ἐκτενῶς, διότι ἕνα τέτοιο ἐγχείρημα θά ἐσήμαινε ὑπερβολική ἐργασία καί θά ἀλλοίωνε πρό πάντων τή δουλειά τῶν μεταφραστῶν. Ἐπί πλέον ἀντικατοπτρίζει καί καταγράφει, νομίζω, ἡ γλωσσική ἰδιομορφία τοῦ παρόντος βιβλίου τήν πορεία τῆς «γλωσσικῆς μεταρρύθμισης» καί τήν άλλαγή, ή ὁποία ἐπῆλθε καί ἐπιβλήθηκε διά νόμου μέσα σέ λίγες δεκαετίες». Στό ὑπό τόν τίτλο «Μετουσία Θεοῦ» βιβλίο του ὁ συγγραφέας διαλαμβάνει ἂρθρα ποικίλου ὂχι μόνον θεολογικοῦ και φιλοσοφικοῦ στοχασμοῦ, ἀλλά καί προβληματισμοῦ, τά ὁποῖα ὅμως συνιστοῦν πολυπρισματικές ὑπαρξιακές ἀνατάξεις τοῦ ἀνθρώπου, ἑλκόμενες ἀπό τή θεοείδειά του. Ἡ προσφυγή στά ἀναγνωριστικά χαρακτηριστικά τῆς ἀνθρώπινης ἰδιοπροσωπίας, ὃπως τήν κατανόησε ὁ ἀρχαιοελληνικός στοχασμός ὡς ἐφαλτηρίου ἀναζήτησης τῆς

δημιουργικῆς αἰτίας τοῦ κόσμου καί τοῦ ἀνθρώπου κατατείνει στή χειραφέτησή του γιά μία ἀπόλυτα προσωπική προσέγγιση, πού προάγει σέ μιά ἐπιπόθητη ὀντολογική ἕνωση, ὃπως αὐτή κατανοεῖται στό πλαίσιο τοῦ Μυστηρίου τῆς Θ. Εὐχαριστίας, τῆς "ανακράσεως" «μετουσίας» τοῦ ἔμψυχου σώματος τῶν πιστῶν μετά τοῦ Θεοῦ: “ὁ τρώγων μου τήν σάρκα καί πίνων μου τό αἷμα ἐν ἐμοί μένει κἀγώ ἐν αὐτῷ”. Σαφῶς, στήν λίαν ἐπιτυχῆ συλλογή καί θεματολογική διάρθρωση τῶν ἀναδημοσιευομένων ἐργασιῶν του ὁ συγγραφέας διατηρεῖ ὡς κοινή συνιστῶσα τῆς θεματογραφίας αὐτῶν τήν ἀποκατάσταση τῆς ἑνότητας τοῦ ἀνθρώπου μέ τόν Θεό. Ἐπιχειρεῖ νά καταγράψει διαχρονικά τίς προκλήσεις πού δέχεται ὁ ἂνθρωπος στήν ἱστορική πορεία του καί τίς ἀμφιταλαντεύσεις του στό πλαίσιο τῆς διαπάλης «ἀλόγου» καί «έλλόγου» φύσης ὡς ἐκφαντορική τοῦ «εἶναι» του στά δεδομένα τοῦ χωροχρόνου. Προσεγγίζει τήν ἀνθρώπινη ὀντότητα στή πολυδύναμη λειτουργία της ὡς «πολιτικοῦ ζώου», ἀλλά καί ὡς θεοειδοῦς προσώπου, στό πλαίσιο τῶν σχέσεων Πολιτείας καί Ἐκκλησίας, οἱ ὁποῖες ἐμφανίζουν διαχρονικά σημαντική μεταβλητότητα. Ταυτόχρονα ἐπιχειρεῖ να καταδείξει στοιχεῖα ἀλληλεπίδρασης τοῦ ἀρχαιοελληνικοῦ φιλοσοφικοῦ στοχασμοῦ καί τοῦ χριστιανισμοῦ στή διαμόρφωση τοῦ νέου σκηνικοῦ τοῦ κοινωνικοῦ γίγνεσθαι τῶν λαῶν τῆς Ἀνατολῆς καί Δύσης. Προσεγγίζοντας ὁ συγγραφέας τίς παράλληλες παρουσίες, τή ζωή καί δράση τῆς Ὀρθόδοξης καί Ρωμαιοκαθολικῆς Ἐκκλησίας, καταγράφει τίς μεταξύ τους σχέσεις στό κλίμα τοῦ σχίσματος καί τίς προσπάθειες γιά τή δημιουργία ἑνός διαχριστιανικοῦ διαλόγου παρά τίς ὑπάρχουσες διαφορές. Ἰδιαίτερο ἐνδιαφέρουν παρουσιάζουν δύο θέματα: α) «Ἡ νέα Κατήχηση τῆς Ρωμαιοκαθολικῆς Ἐκκλησίας ἐξ ἐπόψεως Ὀρθοδόξου», τό ὁποῖο χαρακτηρίζεται ὡς «ἓνα ἀπό τά μεγαλύτερα γεγονότα τῆς νεότερης ἐκκλησιαστικῆς Ἱστορίας» καί προκάλεσε ὀξεῖα κριτική ἐκ μέρους Ρωμαιοκαθολικῶν θεολόγων ὡς εἰσάγουσα ἐνδοεκκλησιαστική καί διαχριστιανική πόλωση καί β) «τό ζήτημα τῆς χειροτονίας τῶν γυναικῶν ἐξ ἐπόψεως Ὀρθοδόξου ὡς ἐπίκαιρο ζήτημα καί ἓνα ἀπό τά πλέον ἀμφισβητούμενα καί καυτά θέματα τῶν τελευταίων δεκαετιῶν».


Εστια Θεολογων Χαλκησ

ΓΡΗΓΟΡΙΟΥ ΛΑΡΕΝΤΖΑΚΗ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ ΣΚΟΥΤΕΡΗ ΒΛΑΣΙΟΥ ΦΕΙΔΑ ΚΑΘΗΓΗΤΩΝ ΠΑΝΕΠΙΣΤΉΜΙΟΥ

Η ΣΥΜΠΡΟΣΕΥΧΗ ΜΕ ΤΟΥΣ ΕΤΕΡΟΔΟΞΟΥΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΘΕΟΛΟΓΙΚΗ ΠΑΡΑΔΟΣΗ

Ἒκδ. Πατριαρχικοῦ Ἱδρύματος Πατερικῶν Μελετῶν, Θεσσαλονίκη 2012, σελ. 146. Ἡ ἀνωτέρω ἒκδοση συμπεριλαμβάνει γνωματεύσεις τριῶν γνωστῶν πανεπιστη μιακῶν Καθηγητῶν τῆς Θεολογίας, στενῶν συνεργα τῶν τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου ἐπί ζωτικῶν θεμάτων διεκκλησιαστικῆς καί μυστηριακῆς κοινωνίας στό πλαίσιο τῶν προσπαθειῶν τοῦ σεπτοῦ Κέντρου τῆς Ὀρθοδοξίας ν’ ἀνταποκριθεῖ στό ἱερό αἴτημα τῆς ἀποκατάστασης ἐκκλησιαστικῆς κοινωνίας μεταξύ τῶν διῃρημένων χριστιανῶν, σύμφωνα μέ τήν τελευταία προσευχή τοῦ Κυρίου, «ἳνα πάντες ἓν ὦσιν», ἡ ὁποία καί ἀποτελεῖ ἱερή παρακαταθήκη καί διαθήκη Αὐτοῦ πρός τήν Έκκλησία Του. Ἡ ἀνωτέρω ἔκδοση ἀποτελεῖ σημαντική συμβολή γιά τή διαλεύκανση καί ὑπέρβαση πλείστων ὅσων παρεξηγήσεων, παρανοήσεων καί δυσχερειῶν κατά τήν πορεία τῶν καταβαλλομένων προσπαθειῶν τῆς καταλλαγῆς μεταξύ τῶν χριστιανικῶν Ἐκκλησιῶν καί τῆς ἀποκατάστασης τῆς μεταξύ αὐτῶν πλήρους ἐκκλησιαστικῆς καί μυστηριακῆς κοινωνίας, ὃπως εἶναι π. χ. τό θέμα τῆς συμπροσευχῆς μετά τῶν ἑτεροδόξων καί τῆς προσφορᾶς σ’ αὐτούς τοῦ ἀντιδώρου στό τέλος τῆς Θείας Λειτουργίας. Στά ὑπομνήματα-γνωματεύσεις, πού ὑπέβαλαν στό Οἰκουμενικό Πατριαρχεῖο οἱ τρεῖς εἰδικοί πανεπιστημιακοί ἐπί τοῦ θέματος τῆς συμπροσευχῆς τῶν Ὀρθοδόξων μέ ἑτεροδόξους, προσεγγίζουν τό ὃλο θέμα μέ βάση τρεῖς ἂξονες ἢ προοπτικές. Ὁ κ. Λαραντζάκης ἐκκινεῖ ἀπό τήν ἐπισήμανση τῶν στοιχείων ἐκείνων πού ὑποστασιάζουν τήν Ἐκκλησία

27

καθεαυτή, τήν ἰδιοπροσωπία της καί τή δομολειτουργική της ταυτότητα. Ὁ οἰκουμένικός σωτηριολογικός χαρακτήρας τῆς ἀποστόλῆς καί τοῦ ἒργου τῆς Ἐκκλησίας προσεγίζονται στό πλαίσιο τοῦ χωροχρόνου ὡς ἐκπλήρωση τῆς ἀγάπης τοῦ Θεοῦ, Ὁποῖος «θέλει πάντας ἀνθρώπους σωθῆναι». Ἡ θέση «τῆς Ρωμαϊκῆς Ἐκκλησίας extra ecclesiam nulla salus” ὡς ἀποκλεισμός ἀπό τῆς σωτηρίας τῶν ἐκτός τῆς Ἐκκλησίας αἱρετικῶν καί «ἐθνικῶν» δέν ἐδιδάχθη ποτέ εἰς τήν Ὀρθόδοξον Ἐκκλησίαν οὒτε ἀπό τοῦ ἂμβωνος, οὒτε ἀπό τῆς ἓδρας» παρατηρεῖ ὁ κ. Λαρεντζάκης. Ἂλλωστε ἡ καθολικότητα τῶν σωτηριολογικῶν ἀποτελεσμάτων τῆς θείας ἐνανθρώπησης, ὃπως αὐτή βρίσκει τήν ἒκφρασή της στήν ἁγιογραφική Ὀρθόδοξη παράσταση τῆς εἰς Ἂδου καθόδου τοῦ Κυρίου, κατά τήν ὁποία ὁ Κύριος ἀνιστάμενος κρατεῖ τίς χεῖρες τοῦ Ἀδάμ καί τῆς Εὒας, σημεῖο τῆς συνανάστασης ὁλοκλήρου τοῦ γένος τῶν ἀνθρώπων, δέν ἀφήνει περιθώρια γιά φαλκιδεύσεις σέ πτωτικά ἀδιέξοδα. Οἱ συγγραφεῖς τῶν ὑπομνημάτων προσεγγίζουν τό θέμα στή διαχρονική παρουσία του καί προβληματική του γιά τήν ποιμένουσα Ἐκκλησία στό πλαίσιο τῶν κανονικῶν καί δογματικῶν δεδομένων τῆς ζωῆς τῆς Ἐκκλησίας, ἀλλά καί τῶν διαχριστιανικῶν δρώμενων κατ’ἐπιταγή τοῦ θελήματος καί τῆς ἐντολῆς τοῦ Κυρίου, «ὁ Ὁποῖος

πρός τοῦ Πάθους Του προσηύχετο πρός τόν Πατέρα ἳνα πάντες ὧσιν, ἳνα κόσμος πιστεύσῃ ὃτι σύ μέ ἀπέστειλας». Ἐπιγραμματικὰ θά μποροῦσαν ἀναφερθοῦν οἱ ἑξῆς ἐπισημάνσεις τῶν τριῶν ὑπομνημάτων: (α) ὃτι μία Πανορθόδοξος Σύνοδος ἔχει τὴν εὐθύνη καὶ τὴν ἐξουσία νὰ διδάσκει, νὰ ἑρμηνεύει, νὰ κυρώνει μὲ Ὅρους καὶ νὰ ἀνανεώνει τὸν λόγο της, (β) ὃτι ἡ ὑπὸ τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας ἀνανέωση ἐνίων ἱερῶν Κανόνων οὐδόλως σμικρύνει τὸ κῦρος τους, δεδομένου ὅτι αὐτοὶ ἐξεδόθησαν ἀπὸ τὴν ἴδια τὴν Ἐκκλησία γιὰ νὰ θεραπευθοῦν συγκεκριμένες καταστάσεις καὶ γιὰ νὰ προστατευθεῖ ὁ λαὸς τοῦ Θεοῦ ἀπὸ ἱστορικὲς προκλήσεις, (γ) ὃτι οἱ ἀπαγορευτικοὶ τῆς συμπροσευχῆς ἱεροὶ Κανόνες διατηροῦν τὴν ἰσχύ τους ἀκέραιη, ὅταν καὶ ἒφ' ὅσον ἰσχύουν οἱ ὅροι τῆς ἔκδοσής τους, καί (δ) ὃτι ἡ νέα πραγματικότητα δημιούργησε νέα δεδομένα, τὰ ὁποῖα ὑποχρεώνουν τὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία νὰ δώσει σήμερα ἀνανεωμένη τή μαρτυρία της.


28

Εστια Θεολογων Χαλκησ ΑΘΑΝΑΣΙΟΥ ΜΠΑΣΔΕΚΗ, Δρ. Θεολογιάς

ΕΜΕΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΛΛΟΙ Η ΟΡΘΟΔΟΞΗ ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΚΑΙ ΟΙ ΑΛΛΕΣ ΕΚΚΛΗΣΙΕΣ ΚΑΙ ΟΜΟΛΟΓΙΕΣ

Ὁ κ. Ἀθανάσιος Μπασδέκης, ἀγαπητός ὁμογάλακτος ἀδελφός, πρόσφατα, προῆλθε στήν ἔκδοση τοῦ πονήματός του μέ τίτλο: ΕΜΈΙΣ ΚΑΙ ΟΙ ΑΛΛΟΙ. Σαφῶς, ὁ τίτλος συνιστᾶ πρόκληση ἀναδίφισής του, ὃταν μπορεῖ νά παραπέμπει τόν ἀναγνώστη σέ μία προσέγγιση καταγραφῆς διαφορῶν ὡς χαρακωμάτων ἤ ἀναζήτησης ὁδῶν ὑπέρβασης καί ἐκκλησιαστικῆς κοινωνίας. Ὃπως ὁ ἲδιος παρατηρεῖ στό βιβλίο του εἰσαγωγικά «Δέν εἶναι ὑπερβολή, ἂν λεχθεῖ, ὅτι πολλοὶ Ὀρθόδοξοι χριστιανοί, λαϊκοὶ καὶ κληρικοί, δέν γνωρίζουν βασικά πράγματα γύρω ἀπὸ τὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία, τὴν ὀργάνωση, τή δομή καί τίς διαχριστιανικὲς σχέσεις της μέ τίς ἄλλες Ἐκκλησίες. Ἡ ἀνωτέρω ἐπισήμανση συνιστᾶ καρπό προσωπικῆς του ἐμπειρίας, καθότι ἀπό τό 1968, τό ἒτος ἒναρξης τῶν μεταπτυχιακῶν του σπουδῶν στή Γερμανία ζεῖ σ’ἓνα πολυθρησκευτικό περιβάλλον, ἀλλά καί ἐν συνεχείᾳ ἀπὸ τὸ 1974-2006 ὡς ἀντιπρόσωπος τῆς Ὀρθοδόξου Ἐκκλησίας καὶ τῶν Ἀνατολικῶν Ὀρθοδόξων Ἐκκλησιῶν τῆς Γερμανίας στό Οἰκουμενικὸ Κέντρο (National Council of Churches) τῶν Ἐκκλησιῶν τῆς Γερμανίας, τοῦ ὁποίου ὑπῆρξε καὶ Διευθυντὴς ἀπὸ τὸ 1987 μέχρι τὸ 1993, ἒχει τή δυνατότητα νά καταγράψει μία πλουσιώτατη προσωπική ἐμπειρία ἐπί τοῦ ὅλου θέματος. Ὁ σκοπὸς τοῦ βιβλίου του εἶναι νά πληροφορήσει καὶ νά ἐνημερώσει τοὺς ἑλληνόφωνους Ὀρθοδόξους χριστιανοὺς καὶ ἀναγνῶστες, τούς διαβιοῦντες ἐκτός Ἑλλάδος πρῶτα μὲν γιά ὁρισμὲνα βασικὰ θέματα γιά τὴν Ὀρθόδοξῃ Ἐκκλησία, καὶ δεύτερον γιά τὶς ἄλλες, μὴ Ὀρθόδοξες Ἐκκλησίες, γιά τὴν προέλευση, τὴν ἱστορία, τὴν ἐκκλησιαστικὴ δομὴ καὶ τάξη, τὴν πίστη, τή λειτουργική καί λατρευτική ζωή καί ἀσφαλῶς καί γιά τίς σχέσεις τους μέ τὴν Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία. Ὁ συγγραφέας πιστεύει, «ὅτι κατ' αὐτὸν τὸν τρόπο θὰ μπορέσει ὁ Ὀρθόδοξος Ἕλληνας ἀναγνώστης νά σχηματίσει μιά κατὰ τὸ δυνατὸν ὀρθὴ καὶ ἀντικειμενικὴ ἄποψη καὶ εἰκόνα ὂχι μόνον γιά τή δική του Ἐκκλησία, ἀλλά καί γιά τὶς ἄλλες Ἐκκλησίες. Στό σημεῖο ὅμως αὐτό θά πρέπει νά παρατηρήσει κανείς, ὅτι ἡ ἐνημέρωση αὐτή κρίνεται ἀναγκαία καί ἐπιβεβλημένη καί γιά τούς Ἕλληνες τούς διαβιοῦντες ἐντός τῆς Ἑλλάδος. Δέν θά πρέπει νά διαφεύγει τῆς προσοχῆς τοῦ ἀναγνώστη, ὅτι ἔχουν ἐπέλθει ραγδαῖες ἀλλαγές στίς δομές τῶν κοινωνιῶν τῶν λαῶν τῆς γῆς, οἱ ὁποῖες χαρακτηρίζονται ἀπό τό στοιχεῖο τῆς πολυπολυτισμικότητας καί τῆς πολυθρησκευτικότητας. Γι’αὐτό ὅπως σημειώνει ὁ ἴδιος ὁ συγγραφέας «Ὅσοι

ἔχουν ἀσχοληθεῖ λίγο ἤ εἶχαν τὴν εὐκαιρία νά ἀκούσουν κάτι γι' αὐτές, οἱ γνώσεις τους εἶναι κατὰ κανόνα ἐλλειπεῖς, μονομερεῖς, ὄχι δὲ σπάνια, λανθασμένες, ἀρνητικές, καὶ ἐκ τῶν προτέρων ἐχθρικές. Δέν εἶναι δὲ ὀλίγοι ἐκεῖνοι, οἱ ὁποῖοι θεωροῦν κάθε οἰκουμενικὴ προσπάθεια, τὸν Οἰκουμένισμό, σὰν αἵρεση καὶ προδοσία τῆς Ὀρθοδοξίας. Ἡ λέξῃ «οἰκουμενισμός» ἔχει ἀποκτήσει τὰ τελευταῖα χρόνια στόν ἑλληνόφωνο χῶρο τῶν Ὀρθοδόξων πιστῶν συχνὰ ἀρνητικὸ περιεχόμενο, ταυτιζόμενη περίπου μέ παραμέληση ἢ ἀκόμη καὶ προδοσία τῆς Ὀρθόδοξης πίστης. Δέν λείπουν μάλιστα καὶ μερικοί, εὐτυχῶς λίγοι, οἱ ὁποῖοι βλέπουν πίσω ἀπὸ τὴν οἰκουμενικὴ κίνηση τή δράση σκοτεινῶν δυνάμεων πού ἀπεργάζονται τὴν ὑποδούλωση τῆς Ὀρθόδοξης Παράδοσης καὶ Ἐκκλησίας, τὴν ὑποταγὴ της σὲ ἕνα παγκοσμιοποιημένο, συγκρητιστικὸ ἀμάλγαμα. Ἔτσι, ὅσοι ἀσχολοῦνται θεολογικὰ ἤ ἐμπλέκονται ἄμεσα ὡς ἐκπρόσωποι τῶν Ἐκκλησιῶν τους στόν πολυποίκιλο οἰκουμενικὸ διάλογο γίνονται συχνὰ ἀποδέκτες πολύπλευρων ἐπιθέσεων μὲ κατηγορίες, οἱ ὁποῖες ἐκστόμίζονται χωρὶς περίσκεψη καὶ γνώση, μὲ συνθήματα καὶ κραυγές, προσπαθοὺν ὅσοι ἔχουν ἀναγορεύσει τὸν ἑαυτὸ τους σὲ ἀμύντορα τῶν πατρίων παραδόσεων νά σκεπάσουν ἤ καὶ νά ὁδηγήσουν σὲ σιωπὴ κάθε φωνή πού μοιάζει νά μὴ ταιριάζει στίς δικὲς τους ἀντιλήψεις περὶ Ὀρθοδοξίας καὶ χριστιανικῆς πίστης. Ποῦ βρίσκεται ἆραγε ἡ ἀλήθεια, ἀναρωτιέται ἕνας καλόπιστος ἀναγνώστης, ὁ ὁποῖος ἀναζητᾶ κάπως βαθύτερα τὰ πράγματα καὶ δέν ἀρκεῖται στήν ἀνταλλαγή ὑβριστικῶν, δυστυχῶς πολλὲς φορὲς-συνθημάτων, ποῖος ἔχει τελικὰ δίκαιο σ’ αὐτὴ τή διελκυστίνδα ἀνάμεσα σὲ ὅσους ἀρνοῦνται καὶ ὅσους ὑποστηρίζουν τὸν οἰκουμενικὸ διάλογο;» ἐρωτοῦν οἱ προλογίζοντες τό βιβλίο κ. κ. Ἀθανάσιος Βλέτσης, Καθηγητής τοῦ παν/μίου τοῦ Μονάχου καί ὁ κ. Γεώργιος Μαρτζέλος, Καθηγητής τοῦ Α.Π.Θ. γιά νά συνεχίσουν λέγοντες: «Ἡ Ὀρθοδόξη θεολογία καὶ οἱ Ὀρθοδοξες Αὐτόκέφαλες Ἐκκλησίες συμμετέχουν ἐδῶ καὶ ἕναν περίπου αἰῶνα στήν προσπάθεια τῶν Χριστιανῶν νά ξαναβροῦν τή χαμένη τους ἑνότητα, νά ξεπεράσουν τὰ σχίσματα, πού ἔχουν προκληθεῖ στό ἕνα καὶ ἀδιαίρετο σῶμα τῆς Ἐκκλησίας τοῦ Χριστοῦ, τῆς ὁποίας ἡ Ὀρθόδοξη Ἐκκλησία πιστεύει ἀκράδαντα ὅτι εἶναι ἡ ὀρατὴ καὶ ἀδιάσπαστη μαρτυρία. Τό αἴτημα γιά ἑνότητα ἀνταποκρίνεται στήν ἴδια τή φύση τῆς Ἐκκλησίας, εἶναι ἡ ἐντολή, πού ἄφησε ὁ ἴδιος ὁ Κύριος στούς μαθητὲς του, λίγο πρὶν συλληφθεῖ καὶ ὁδηγηθεῖ στό σταυρικὸ του θάνατο». Τὸ ἔργο τοῦ ὁμογαλάκτου ἀδελφοῦ Δρ. Ἀθανασίου Μπασδέκη φιλοδοξεῖ νά συμβάλει οὐσιαστικὰ στήν γνωριμία μέ τοὺς ἄλλους χριστιανοὺς ἀδελφούς. Ὁ συγγραφέας εἶναι ὁ ἴδιος ἄριστος, ἀλλὰ καὶ ἄμεσος γνώστης τοῦ ἀντικειμένου, πού διαπραγματεύεται καί φιλοδόξει νά καλύψει ἕνα κενὸ στόν ἑλληνόφωνο Ὀρθόδοξο χῶρο, ὄχι μόνο στή Γερμανία καὶ στήν Ἑλλάδα, ἀλλὰ καὶ ἀλλοῦ. Στό σημεῖο αὐτό θά πρέπει νά σημειώσουμε, ὃτι συνιστᾶ ἕνα ἂριστο βοήθημα συνοπτικό καί εὔληπτο γιά τούς φοιτητές τῶν θεολογικῶν Σχολῶν μας, τούς ἐνδιαφερομένους γιά τόν διαχριστιανικό διάλογο καί γιά τούς πιστεύοντες στήν ἀποκατάσταση τῆς ἑνότητας τοῦ ἀνθρώπου καί τοῦ κόσμου ὡς σκοποῦ τῆς θείας ἐνανθρώπησης.


Εστια Θεολογων Χαλκησ

Ἡ «Ἐταιρεία τῆς καθ’ ἡμᾶς Ἀνατολῆς μέ τήν ἒκδοση τοῦ Γ’ τόμου της ἒδωσε καί πάλι τήν πολύτιμη παρουσία της στό χῶρο τῶν Γραμμάτων καί τοῦ σύγχρονου προβληματισμοῦ. Ὁ Γ΄ τόμος ἒχει ἀφιερωματικό χαρακτήρα στή μνήμη μιᾶς ξεχωριστῆς προσωπικότητας τοῦ χώρου τῶν

τῆς ἐπιστημονικῆς ἒρευνας. «Ἡ ἰδέα ν' ἀφιερωθεῖ στήν Πηνελόπη Στάθη, ἀπὸ τὴν Ἐταιρεία μας,-γράφουν οἱ ἐκδότες-ἕνας τόμος τιμῆς τοῦ ἀνθρώπου, τῆς φίλης, τῆς συνεργάτισσας καὶ τοῦ ἐπιστήμονα, ἄρχισε νά μᾶς ἀπασχολεῖ ἀπὸ τὴν ὥρα πού ἀποφάσισε Ἐκείνη ν' ἀποχωρήσει ἀπὸ τὴν ἐνεργὴ συμμετοχὴ στήν προσπάθεια μας. Ἡ ἰδέα αὐτὴ δουλεύτηκε ἀπ' ὅλους μας σιωπηλά, κρατήθηκε μάλιστα μυστική, γιά να τῆς ἐμφανιστεῖ ὡς ἐκπλήξῃ. Ὅμως ἡ ζωή μέ τίς ἐκπλήξεις της καί τίς δυσκολίες της μᾶς ὑποχρέωσε νά μὴ τηρήσουμε τὸ μυστικὸ μας καὶ νά Τῆς τὸ ἀνακοινώσουμε, ὅταν Τὴν ἐπισκεφθήκαμε, στό σπίτι Της, μετὰ τὴν εἴδηση ὅτι ἡ ἀρρώστεια Της εἶναι σοβαρή. Ἀξέχαστο παραμένει τὸ χαμογελαστὸ σχόλιό Της: «Ὑποτίθεται ὅτι ἑγὼ

δέν ξέρω τίποτε σχετικό». Ἀρχίσαμε, λοιπὸν, νά μαζεύουμε συνεργασίες ἀπὸ φίλους καὶ γνωστούς, δικοὺς Της καὶ τῆς Ἑταιρείας μας. Μεσολάβησε ἡ ἐπιδείνωση τῆς ὑγείας καὶ ἡ καταληξή Της, ποὺ σφυρηλάτησαν τή σκέψη μας καὶ τή διεύρυναν. Κι ὅταν τὸ Κέντρο Ἐρεύνης τὸν Μεσαιωνικοῦ καὶ Νέου Ἑλληνισμοῦ τῆς Ἀκαδημίας Ἀθηνῶν, μαζί μέ τὸ Ἰνστιτοῦτο Μεσογειακῶν Σπουδῶν ἀποφάσισαν νά τῆς ἀφιερώσουν τόμο ἀπὸ μελέτες ἱστορίας καὶ φιλολογίας, στή «Μνήμη Πηνελόπης Στάθη», σκεφθήκαμε νά προηγηθεῖ ὁ τόμος αὐτός, κι ὕστερα νά παρουσιάσουμε ἐμεῖς τή δική μας ὀφειλή. Ἔτσι καὶ ἔγινε. Ἀπὸ τή «Μνήμη» ἀναδημοσιεύουμε εὐχαρίστως, ὕστερα ἀπὸ σχετικὴ συναίνεση, δύο κείμενα: «Πηνελόπη Παπαδοπουλου-Στάθη (1947-2008)» τοῦ Κώστα Λάππα καὶ «Ἐργογραφία Πηνελόπης Στάθη». Τὸ τελευταῖο μάλιστα συμπληρωμένο ἀπὸ τὸν Γρ. Στάθη, μὲ νεότερα στοιχεῖα, ἀπὸ τή συνεχιζόμενη

29

ἔρευνα στό ἀρχεῖο Της. Τή δική μας ἔκδοση, ποὺ στοχεύει στήν παρουσίαση τῆς Πηνελόπης Στάθη, πέρα ἀπὸ τὴν ἐπιστημονική, καὶ στήν ἀνθρωπίνη Της πλευρά, πλαισιώνουν καὶ ἕνα αὐτοβιογραφικό, ποὺ εἶχε καταθέσει στήν Ἀκαδημία Ἀθηνῶν γιά τὴν πρόσληψη καὶ ἐξέλιξή της στό Κέντρο Ἐρεύνης τοῦ Μεσαιωνικοῦ καὶ Νέου Ἑλληνισμοῦ τῆς Ἀκαδημίας Ἀθηνῶν, καθὼς καὶ τὸ «Μνημονάρι». Ἢ Πηνελόπη Στάθη, στή μνήμη τῆς ὁποίας Ἀφιερώνεται ὁ τόμος, ἦταν γιά ὅλους ὅσους τή γνωρίσαμε, εἴτε σὰν συνάδελφο ἱστορικὸ εἴτε σὰν δασκάλα τῆς τουρκικῆς γλώσσας, ἕνας ζεστὸς καὶ γενναιόδωρος ἄνθρωπος. Γεννημένη στὴν Κωνσταντινούπολη τὸ 1947, ἢ Πηνελόπη μετανάστευσε μέ τοὺς γονεῖς της στή Σουηδία τὸ 1965. Τὸ ἐπόμενο ἔτος γράφτηκε στή Φιλοσοφικὴ Σχολὴ τοῦ Πανεπιστημίου τῆς Λούνδης στά Τμήματα Κλασικῆς Φιλολογίας, Νέας Ἑλληνικῆς Γλώσσας καὶ Φιλολογίας καὶ Ρωμανικῶν Γλωσσῶν. Τὸ 1970 πῆρε πτυχίο ἀπὸ τή Φιλοσοφική Σχολή το��� Πανεπιστημίου τῆς Λούνδης, καθὼς καὶ συμπληρωματικὸ πτυχίο Γαλλικῆς καὶ Ἀγγλικῆς γλώσσας καὶ φιλολογίας. Τὸ 1970 ἐγκαταστάθηκε στὴν Ἀθήνα καὶ ἀσχολήθηκε μέ διάφορες φιλολογικὲς ἐργασίες: μεταγραφὲς κειμένων, εὑρετήρια, ἀποδελτιώσεις κ.α. Τὸ 1975 διορίστηκε συντάκτρια στό Κέντρο Ἐρεύνης τοῦ Μεσαιωνικοῦ καὶ Νέου Ἑλληνισμοῦ τῆς Ἀκαδημίας Ἀθηνῶν. Μὲ τὰ φυσικὰ της χαρίσματα, τὶς καλὲς σπουδές, τὴν παιδεία καί τίς εὐαισθησίες της, καλλιέργησε μέσα στόν χῶρο αὐτό τὰ ἐπιστημονικὰ της ἐνδιαφέροντα καὶ ἰδιαιτέρως τὴν ἀγάπη της γιὰ τὴν ἔρευνα πού τή συνόδεψε ὡς τὸ τέλος. Ὑπῆρξε στενός καί πολύτιμος συνεργάτης τῆς Ἑταιρείας τῆς καθ’ ἣμᾶς Ἀνατολῆς. Στόν συλλογικό τόμο μνήμης διαλαμβάνονται τριανταπέντε ἐργασίες ἐξαιρετικοῦ ἐνδιαφέροντος καί καλύπτουν ἕνα εὐρύ φάσμα θεματολογίας μέ σημεῖο ἀναφορᾶς τήν ἱστορία καί τήν προσφορά τῆς Βασιλεύουσας στήν πολιτισμική παράδοση τῆς καθ’ ἡμᾶς Ἀνατολῆς». Ἰδιαίτερο ἐνδιαφέρον παρουσιάζουν ἐργασίες, πού ἀναφέρονται στή Θεολογική Σχολή Χάλκης, γιά τό θέμα τοῦ διαχριστιανικοῦ διαλόγου, τή χριστιανική Τέχνη καί ἂλλα.


30

Εστια Θεολογων Χαλκησ

Ἐκδημίαι (Άπόφοιτός 1962)

Ἐκοιμήθη τὴν 5ην Ἰανουαρίου 2012 ὁ Ἐπίσκοπος Νύσσης Ἐλευθέριος (Κατσαΐτης) κατὰ κόσμον Γεώργιος.Ἐγεννήθη στήν Πάτρα τό 1929. Τὸ ἔτος 1947 μετέβη στό Ἅγιο Ὄρος στήν Ἱ. Μ. Μεγίστης Λαύρας. Τὸ 1951 ἐχειροτονήθη Διάκονος καὶ Πρεσβύτερος τὸ 1956.

Τό 1958 εἰσῆλθε στὴν Ι. Θεολογικὴ Σχολή Χάλκης. Μετά τήν ἀποφοίτησή του τό 1962, ὑπηρέτησε ὡς Ἱερατικῶς προϊστάμενος τῆς Ἑλληνορθοδόξου Κοινότητος Τεχεράνης ἐν Περσίᾳ καί τό 1963 ἐπανῆλθε στό Ἅγιο Ὄρος, ὅπου παρέμεινε μέχρι τό 1964, ὅτε καί ἀπεχώρησε ἐκ τῆς Μονῆς του. Ἦλθε στήν Ἀθήνα, ὅπου διορίσθηκε στόν Ἱ. Ναό Παναγίας Ἐλευθερώτριας. Τὸ 1969 διορίσθηκε Πρωτοσύγκελλος τῆς Ι. Μ. Φιλίππων, Νεαπόλεως καὶ Θάσου. Τὸ 1974 μετατέθηκε στή νεοσύστατη Ἱ. Μητρόπολη Περιστερίου διορισθείς ὑπό τοῦ πρώτου Μητροπολίτου Περιστερίου κυροῦ Ἀλεξάνδρου Πρωτοσύγκελλος. Παρέμεινε στή θέση αὐτή γιά κάποιο χρονικό διάστημα καί μετά, τό ἔτος 1978, ὃτε Μητροπολίτης Περιστερίου εἰς διαδοχή τοῦ ἐκδημήσαντος Ἀλεξάνδρου ἐξελέγη ὁ ἀπό Γαρδικίου Χρυσόστομος, παρέμεινε ὡς Ἱερατικῶς Προϊστάμενος τοῦ Ἱ. Ναοῦ Παμμεγίστων Ταξιαρχῶν. Τό 1986, ἐξελέγη ὑπὸ τῆς Ἁγίας καὶ Ἱερᾶς Συνόδου τοῦ Οἰκ. Πατριαρχείου Ἐπίσκοπος Νύσσης γιά τίς ἀνάγκες τῆς Ἱ. Ἀρχιεπισκοπῆς Θυατείρων καὶ Μεγάλης Βρεττανίας, διορισθείς ὑπό τοῦ Ἀρχιεπισκόπου κ. Μεθοδίου Ἱ. Προϊστάμενος τοῦ Ἱ. Ναοῦ Ἀγ. Νικολάου Δυτικοῦ Λονδίνου. Τό 1996 ἐζήτησε καὶ ἔλαβε τὴν ἄδεια τοῦ Οἰκουμενικοῦ Πατριαρχείου νά ἐπανέλθει στήν Ἀθήνα, ὃπου καί ἐφησύχαζε, ἱερουργῶν καὶ κηρύττων ὅπου ἂν ἐκαλεῖτο ἀπὸ τὴν Ἱερὰν Ἀρχιεπισκοπὴν Ἀθηνῶν καὶ τὰς ὁμόρους Ἱερὰς Μητροπόλεις.

Εἲη ἡ μνήμη αὐτοῦ αἰωνία.

Ἡ Ἑστία Θεολόγων Χάλκης μέ βαθύτατη λύπη πληροφορήθηκε τήν πρός Κύριον ἐκδημία τοῦ Διακόνου π. Δωροθέου, τοῦ ὁποίου ἡ προσφορά στήν Ἱ. Μονή τῆς Ἁγ. Τριάδος Χάλκης ὑπῆρξε πολύτιμη ὡς ἒκφραση βαθύτατης ἀγάπης καί ἀφοσίωσης πρός τήν Μ.Χ.Ε.

Μέσα στήν ἀναστάσιμη χαρὰ τῶν μεταπασχαλίων ἡμέρῶν ἡ Ἐκκλησία στήν Κωνσταντινούπολη μέ συγκίνηση καὶ κατ΄ ἄνθρωπον λύπη προέπεμψε στήν αἰωνιότητα ἕναν κληρικὸ της, τὸν Διακονο Δωρόθεο, κατὰ κόσμον Θεόδωρο Ἀναστασιάδη, τὸ μεσημέρι τῆς Δευτέρας 30 Ἀπριλίου. Ὁ π. Δωρόθεος, γεννημένος τὸ ἔτός 1939, ὑπῆρξε ἀπόφοιτος τοῦ Ἀμερικανικοῦ Ροβερτείου Κολλεγίου τοῦ Βοσπόρου, ὅπου ἦταν συσπουδαστής μέ τὸν ἀείμνηστό Ὑπουργὸ τῶν Ἐξωτερικῶν τῆς Τουρκίας Ἰσμαὴλ Τζέμ. Συνέχισε σπουδὲς σὲ ἀνώτατο Πανεπιστημιακὸ Ἵδρυμα οἰκονομικῶν ἐπιστήμῶν, ἀλλὰ ἐπέλεξε τελικῶς τὸ δρόμο τῆς Ἱερωσύνης σὲ ὢριμη ἡλικία καὶ τὸ ἔτος 1997 χειροτονήθηκε Διάκονος ἀπὸ τὸν τότε Μητροπολίτη Ἀγαθονικείας, τὸν μετὰ ταῦτα Μοσχονησίων καὶ νῦν Δέρκων Ἀπόστολο, ὁ ὁποῖος ἦταν μέχρι καὶ τὸν περασμένο Αὔγουστο Ἡγούμενος στήν Μονὴ τῆς Ἁγίας Τριάδος Χάλκης. Ἔτσι ἐντάχθηκε στήν Ἀδελφότητα τῆς Ἱερᾶς Μονῆς καὶ ὑπηρέτησε μέ ὃλες του τίς δυνάμεις καί μέ ἀφοσίωση πολλή τίς ποικίλες ἀνάγκες τοῦ σεβασμίου Καθιδρύματός αὐτοῦ τῆς Μεγάλης Ἐκκλησίας γιά δεκατέσσερα συναπτὰ ἔτη. Ὁ ἴδιος Ἱεράρχης πού τέλεσε τότε τὸ Μυστήριο τῆς χειροτονίας τοῦ π. Δωροθέου, Μητροπολίτης Γέρων Δέρκων προεξῆρχε καί τῆς Ἐξοδίου Ἀκολουθίας πού τελέστηκε στή γενέτειρα τοῦ μακαριστοῦ, στό βοσπορινὸ Νιχώρι πού τόσο ἀγάπησε, στόν Ἱερὸ Ναὸ τοῦ Ἁγίου Νικολάου.


Εστια Θεολογων Χαλκησ

Στό τέλος τῆς Ἐξοδίου μίλησε ὁ Μητροπολίτης Γέρων Δέρκων μέ ἁπλᾶ, νοσταλγικὰ καὶ ἐγκάρδια λόγια γιά τὸν κεκοιμημένο Διακονο Δωρόθεο, σκιαγραφώντας τὴν προσωπικότητά του, ἐπαινώντας τὴν ἄοκνη διακονία του καὶ καταθέτοντας τὴν μαρτυρία του ἀπὸ τή συνεργασία τους. Μετὰ τὸν τελευταῖο ἀσπασμὸ γράφτηκε ὁ ἐπίλογος στό γραφικὸ Κοιμητήριο τοῦ Νιχωριοῦ μέ τὸ εἰδυλλιακὸ καταπράσινο τοπίο καί τὰ ἱστορικὰ μνήματα. Πρὶν ἀπὸ τὸν ἐνταφιασμὸ ἀνοίχθηκε τὸ φέρετρο, ὥστε νά τὸν ἀποχαιρετίσουν οἱ ἀδελφοὶ του κληρικοί, οἱ συγγενεῖς καὶ φίλοι καὶ οἱ λοιποὶ παριστάμενοι. Ἀφοῦ ἀναγνώσθηκε τὸ ἐπὶ τοῦ τάφου Τρισάγιο ἀπὸ τὸν Μητροπολίτη Γέροντα Δέρκων, ὁ ἴδιος ἔρριξε, κατὰ τὴν τάξη, κρασί καὶ χῶμα πάνω στό σκήνωμα, ἐνῶ ὁ Μητροπολίτης Προύσης ἔχοντας φέρει ἄνθη ἀπὸ τοὺς κήπους τῆς Μονῆς τῆς Μετανοίας τοῦ κοιμηθέντος, τή στιγμή ἐκείνη, λίγο πρὶν παραδοθεῖ τὸ σκῆνος στή γενέθλια γῆ, μόλις πρὶν ἐπιστρέψει ὁ π. Δωρόθεος στά χώματα τῆς νοσταλγικῆς Ἰθάκης τῶν νεανικῶν του χρόνων, μοίρασε στούς κληρικοὺς καὶ στούς ὑπαλλήλους τῆς Μονῆς ἀπὸ μερικὰ ἄνθη καὶ ὅλοι μαζὶ τὰ κατέθεσαν μέ εὐλάβεια ἐπὶ τῆς σωροῦ ἐκφράζοντας τὸ πένθος καὶ ἀποτίοντας φόρο ἀγάπης καὶ τιμῆς πρὸς τὸν δικὸ τους ἀνθρωπο, τὸν συμμοναστὴ καὶ ἀδερφὸ τους Στήν Ἀκολουθία, στήν ὁποία τὸν Οἰκουμενικὸ Πατριάρχη Βαρθολομαῖο ἐκπροσώπησε ὁ Μ. Ἱεροκῆρυξ Βησσαρίων, παρέστησαν οἱ Μητροπολίτες Μυριοφύτου καὶ Περιστάσεως Εἰρηναῖος, Ἐπόπτης τῆς Περιφερείας Βοσπόρου καὶ Προύσης Ἐλπιδοφόρος, Ἡγούμενος τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Ἁγίας Τριάδος Χάλκης, συνοδευόμενος ἀπὸ τοὺς Πατέρες, πού ἐγκαταβιώνουν στή Μονή, κληρικοὶ τῆς Περιφερείας Βοσπόρου, ἡ ἀδελφὴ τοῦ ἐκλιπόντος καὶ ἄλλοι συγγενεῖς.

Τό Διοικητικό Συμβούλιο τῆς Ἑστίας Θεολόγων Χάλκης ἐκφράζει τά συλλυπητήρια καί τήν βαθύτατη συμπάθειά του πρός τούς οἰκείους τοῦ κοιμηθέντος. Εἲη ἡ μνήμη αὐτοῦ αἰωνία.

31

ΑΝΤΩΝΙΟΣ ΓΕΩΡΓΙΑΔΗΣ (Ἀπόφοιτος 1955)

Ἀπεβίωσε σέ ἡλικία 80 ἐτῶν ὁ Αντώνιος Γεωργιάδης ἀπόφοιτος τῆς Σχολῆς μας τοῦ ἒτους 1955. Ἡ ἐξόδιος Ἀκολουθία τελέστηκε στίς 7-5-2012 στόν Ἱ Ναό Αγίων Κωνσταντίνου καί Ελένης στή Λευκωσία Κύπρου. Ὁ Ἀντώνιος Γεωργιάδης τοῦ Μιχαήλ γεννήθηκε τό 1931 στό Μηλικούρι Κύπρου. Εἰσῆλθε στή Σχολή τό 1951 καί ἀπεφοίτησε τό 1955. Ἒκανε μεταπτυχιακές σπουδές στήν Ἀμερική καί τή Γερμανία, ὅπου πῆρε καὶ τὸ διδακτορικὸ του. Ἐπιστρέφων στή γενέτειρά του, πολιτεύθηκε συμμετασχών ἐνεργῶς στόν κυπριακό ἀγῶνα ὑπέρ τῆς ἀνεξαρτησίας τῆς πατρίδος του, διωχθείς ἀπηνῶς ἀπό τον Ιούνιο του 1956 μέχρι το Φεβρουάριο του 1959 ὑπό τῶν βρετανικῶν ἀρχῶν. Ὃ Ἀντώνιος Γεωργιάδης ὑπῆρξε μιά ξεχωριστή προσωπικότητα, ἐξαίρετος ἄνθρωπος καὶ ἒνθερμος ἀγωνιστὴς τῆς ἐλευθερίας καί ἡγετική μορφή τοῦ ἀπελευθρωτικοῦ ἀγῶνα τῆς πατρίδας του. Ὁ Ἀρχιεπίσκοπος Μακάριος καὶ πρῶτος Πρόεδρος τῆς Κυπριακὴς Δημοκρατίας ἐκτιμῶντας τὴν μεγάλη προσφορὰ του στόν ἀπελευθερωτικό ἀγῶνα τῆς Κύπρου, ἀλλὰ καί τίς ἱκανότητές του, τὸν διόρισε ὑπουργὸ Συγκοινωνιῶν καὶ Ἔργων στήν πρώτη Κυβέρνηση τῆς Κυπριακῆς Δημοκρατίας. Ὃ Ἀντώνης Γεωργιάδης πορεύτηκε μέσα ἀπὸ τή ζωή μέ ἦθος ἀξιοπρέπεια καὶ ἀνθρωπιά. Ἦταν ἂνθρωπος χαμηλῶν τόνων, μειλίχιος, λιγομίλητος καί ἄκακος. Φιλοσόφησε τή ζωή κι' ἀντιμετώπισε τίς ἀντιξοότητες μέ Ἰωβειο ὑπομονή, μὲ συνέση καὶ πίστη στό Θεό.

Τό Διοικητικό Συμβούλιο τῆς Ἑστίας Θεολόγων Χάλκης ἐκφράζει τήν βαθύτατη συμπάθειά του καί τά θερμά συλλυπητήριά του πρός τούς οἰκείους τοῦ κοιμηθέντος ὁμογαλάκτου ἀδελφοῦ. Εἲη ἡ μνήμη αὐτοῦ αἰωνία.


32

Εστία Θεολόγων Χάλκησ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΕΣΤΙΑΣ ΘΕΟΛΟΓΩΝ ΧΑΛΚΗΣ

Φωτογραφικόν Λεύκωμα Ἱερᾶς Θεολογικῆς Σχολῆς Χάλκης καί Ἑστίας Θεολόγων Χάλκης Ἀθήνα 2012, σελ. 261. Οἱ ἐνδιαφερόμένοι γιά τήν προμήθεια τοῦ ἀνωτέρω Λευκώματός μποροῦν να ἀπευθύνονται στόν Αἰδεσιμ. Πρωτόπρ. π. Σεραφείμ Φαράσογλου. Τηλ. 210 6133217. Τιμή Λευκώματός € 30.

«Ἐπιστήμονική Παρουσία Ἑστίας Θεολόγων

Χάλκης», τόμος Ζ’, ἀφιερωμένο στόν ἀείμνηστο Μητροπολίτη Γέροντα Ἐφέσου Χρυσόστομο Κωνσταντινίδη.

Ἐλάβαμε καί εὐχαριστοῦμε

Ἒκτακτες εἰσφορές – δωρεές Μελῶν τῆς Ἑστίας Ἀπό τόν Ἰανουάριο ἓως τόν Ἰούνιο 2011. Σεβ. Μητροπ. Μυτιλήνης………………….……1000 € κ. Νικόλαος Ξεξάκης………...…………………1.000€ κ. Κωνσταντῖνος Θερμός………………………...350 € Σεβ. Μητροπ. Δέρκων κ. Ἀπόστόλος…………..300 € Αἰδεσιμολ. π. Ἰωάννης Χαλκίτης…………….…300 € κ. Ἀνδρέας Πουλῆς……………….………………240 € κ. Ἀργύριος Ποντικάκης………………….…...…200 € Αἰδεσιμολ. Π. Θεοφάνης Νακόπουλος……… 115 € κ. Σταμάτιος Καραμπίνης……………….……....100 € ΣΥΝΟΛΟ 3.650 € Τό Διοικητικό Συμβούλιο εὐχαριστεῖ θερμά τούς ἀνωτέρω ὁμογαλάκτους ἀδελφούς γιά τήν πρόθυ��η ἀνταπόκρισή τους στήν ἒκκλησή του γιά συνδρομή στό ἐκδοτικό ἒργο τῆς Ἑστίας μας.

Ἡ Ἑστία Θεολόγων Χάλκης εὐχαριστεῖ τούς ἀποστόλεῖς τῶν κάτωθι περιοδικῶν καί μελετῶν διά τόν ἐμπλουτισμόν τῆς Βιβλιοθήκης αὐτῆς. ΒΙΒΛΙΑ ΒΑΣΙΛΗ ΚΡΕΜΜΥΔΑ, Οἱ Μέγαλοσχολίτες (1863 -1974), ἒκδ. Σύνδεσμος τῶν ἐν Ἀθήναις Μέγαλοσχολιτῶν, Ἀθήνα 2007, σελ. 178. ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ Δ. ΠΑΠΑΔΑΚΗ, Ἀρχιμανδρίτου «Χρόνος καί αἰωνιότητα», Π.Ψυχικό 2012. ΠΕΡΙΟΔΙΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ Ο ΠΟΙΜΗΝ, τῆς Ἱ.Μητροπόλεως Μυτιλήνης Ἒτος ΟΕ’, Ἰούλιος 2011. ΔΙΑΒΑΣΗ, τῆς Ἱ. Μητροπόλεως Περιστερίου. Ο ΛΟΓΟΣ ΤΌΥ ΣΤΑΥΡΟΥ, τῆς Ἱ. Μητροπόλεως Μεγάρων καί Σαλαμῖνος, τεύχη 289, 290. ΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗ, τῆς Ἱ.Μητροπόλεως Δημητριάδος, τεῦχος Ἰουνίου. ΔΙΑΚΟΝΙΑ, τῆς Ἱ. Μητροπόλεως Ξάνθης, τεῦχ. 71. Η ΕΝΟΡΙΑ ΜΑΣ “Ο ΠΑΛΑΙΟΣ ΤΑΞΙΑΡΧΗΣ” Ἐκδ. Ἱ.Ναοῦ Ταξιαρχῶν Περιστερίου. ΑΓΚΥΡΑ ΕΛΠΙΔΟΣ, τῆς Ἱ. Μητροπόλεως Ἱεραπύτνης καί Σητείας, τεύχη 63,64. ΦΙΛΟΓΕΝΕΙΑ, τριμηνιαῖο ἐπιστημονικό περιοδικό, τόμος ΙΓ΄, τεῦχος 3. Η ΤΕΝΕΔΟΣ, Τριμηνιαία ἐνημέρωτική ἒκδοση τοῦ Συλλόγου Τενεδίων, τευχ. 20, 2012.

www.estiahalkis.org

ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΤΩΝ ΜΕΛΩΝ ΤΗΣ ΕΣΤΙΑΣ Ἡ ἐξ 20 Εὐρώ συνδρομή ἤ ὁποιαδήποτε ἔκτακτος οἰκονομική ἐνίσχυσις δύνανται νά κατατίθενται εἰς τούς κάτωθι λογαριασμούς τῆς Ἑστίας Θεολόγων Χάλκης. Τραπεζικοί λογαριασμοί Ἑστίας ΙΒΑΝ στή Eurobank € Εὐρώ: GR 0602602140000110100139348 $ Ἀμερικῆς: GR 9402602120000011100022817 $ Αὐστραλίας : GR 5202602120000091100078471 Παράκλησις, ὅπως ἐνημερώνεται ἡ Γραμματεία διά τάς καταθέσεις γραπτῶς ἤ τηλεφωνικῶς, προκειμένου νά ἀποστέλλεται ἡ σχετική ἀπόδειξις.


Enimerotiko Deltio No. 46