Analysi_Proypologismos (1)

του Γιάνη Βαρουφάκη

1

του Γιάνη Βαρουφάκη

2

«Οι θετικές επιδόσεις της Ελληνικής οικονομίας, όπως αυτές μάλιστα αναγνωρίστηκαν πρόσφατα και από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, είναι αποτέλεσμα μιας διαρκούς προσπάθειας, ενός συγκροτημένου προγράμματος οικονομικής πολιτικής που εξελίσσεται με συνέχεια και συνέπεια μέσα στο χρόνο… [Δ]ιασφαλίσαμε όλα αυτά τα χρόνια ρυθμούς ανάπτυξης που είναι από τους υψηλότερους στην Ευρωζώνη…. [Εργαζόμαστε] για μια δυναμική οικονομία και μια δίκαιη κοινωνία.»

Όχι, δεν πρόκειται για απόσπασμα από τον Προϋπολογισμό του κ. Χατζηδάκη για το 2025. Αυτά έγραφε στην εισαγωγή στον Κρατικό Προϋπολογισμό του 2008 ένας άλλος νεοδημοκράτης Υπουργός Οικονομικών τον Νοέμβριο του 2007 – λίγο πριν η Ελλάδα κάνει την ολέθρια βουτιά στο πηγάδι της χρεοκοπίας. Με περίπου τις ίδιες φράσεις ο κ. Χατζηδάκης διασκεδάζει τώρα την πραγματικότητα που κρύβεται πίσω από τον Προϋπολογισμό του 2025: «Παρά το δυσμενές και αβέβαιο διεθνές περιβάλλον», μηνύει στην Βουλή την οποία καλεί να τον ψηφίσει, «η ελληνική οικονομία αποδεικνύεται ανθεκτική.» Ο κ. Χατζηδάκης προφανώς συγχέει την οικονομία με την ληστρική τάξη που μας κυβερνά κι η οποία τον τοποθέτησε στο Υπουργείο Οικονομικών (ολιγαρχία, καρτέλ, φαντς κ.ο.κ.). Πράγματι, η «οικονομία» της ληστρικής αυτής τάξης αποδεικνύεται εξαιρετικά ανθεκτική, αντίθετα με τα οικονομικά του κράτους και βέβαια του 80% της κοινωνίας που δεν αντέχουν τόση… «ανθεκτικότητα». Το 2008 ο Προϋπολογισμός της τότε κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας εξαϋλώθηκε μόλις τον ακούμπησε η δίνη του τυφώνα της κρίσης που ήρθε από την Νέα Υόρκη εκείνο το φθινόπωρο με την κατάρρευση της Γουόλ Στριτ. Σήμερα, ο Προϋπολογισμός της κυβέρνησης της Νέας Δημοκρατίας θα εξαϋλωθεί μόλις έρθει σε επαφή με την πραγματικότητα που φέρνει η καθίζηση του γαλλογερμανικού άξονα. Και στις δύο περιπτώσεις, 2008 και 2025, το πρόβλημα δεν είναι μόνο το μέγεθος μιας κρίσης που έρχεται από το εξωτερικό αλλά και η σαθρή εγχώρια οικονομία την οποία πλήττει το ωστικό κύμα. Στην Ελλάδα μια ληστρική τάξη ελέγχει κράτος και μεγάλες επιχειρήσεις διαχρονικά. Αυτή η ληστρική τάξη, τόσο εκείνη του 2008 όσο και η σημερινή, εξοπλίζονται με δανεικά και με ευρωπαϊκά κονδύλια για να επιδίδονται σε πλιάτσικο στο εσωτερικό. Αυτό που θα συμβεί το 2025, όπως ακριβώς συνέβη το 2008, είναι ότι η εισαγόμενη κρίση θα περιορίσει τα δανεικά και τις επιδοτήσεις και, συνεπώς,

3

τη δυνατότητα της ληστρικής τάξης να ληστεύει μια κοινωνία που έχει, από καιρό, στεγνώσει από ρευστότητα. Οι δύο περιπτώσεις, 2008 και 2025, έχουν βέβαια τις διαφορές τους. Το 2008 είχαμε την απότομη κατάρρευση του μεταπολεμικού καπιταλιστικού μοντέλου στις ΗΠΑ και στην Ευρώπη. Το 2025 είμαστε αντιμέτωποι με την βασανιστικά αργή αλλά μη αναστρέψιμη Πτώση της ΕΕ, στην οποία στηρίζεται απόλυτα η ληστρική τάξη που «τρέχει» το ελληνικό κράτος, π.χ. για την εξυπηρέτηση ιδιωτικών και δημόσιων χρεών. Αυτή η διαφορά μεταξύ 2008 και 2025 εντοπίζεται και στους κρατικούς Προϋπολογισμούς των δύο περιόδων: Το 2008 το ελληνικό κράτος έμπαινε στην διεθνή καταιγίδα με μεγάλο έλλειμμα στον Προϋπολογισμό (7,5%), το οποίο εκτοξεύτηκε στο 15% του ΑΕΠ όταν χτύπησε η ύφεση – με τα γνωστά αποτελέσματα. Όμως τότε, ακόμα, η μεσαία και μικρομεσαία τάξη είχαν αποθέματα. Το 2025 ισχύει το αντίθετο: το κράτος έχει μικρότερο έλλειμμα (1%) (και πρωτογενές πλεόνασμα) αλλά για να το πετύχει κατάντησε την μεσαία και μικρομεσαία τάξη να θυμίζει στημένη λεμονόκουπα. Το αποτέλεσμα είναι το ίδιο: Όπως το 2008 έτσι και το 2025 η ληστρική τάξη θα ξεμείνει από τις προσόδους που, ως τώρα, την βοηθούν και να ληστεύει (π.χ. τράπεζες, φαντς, καρτέλ ενέργειας, σουπερμάρκετ) και να καταφέρνει να παρουσιάζει την εικόνα βιώσιμου κράτους (ελέω τρομακτικών έμμεσων φόρων). Πριν περάσουμε στην καθίζηση του γαλλογερμανικού άξονα (που θα εξαϋλώσει τον Προϋπολογισμό του κ. Χατζηδάκη), μια ματιά στην κατάσταση της εγχώριας οικονομίας.

4

Η εγχώρια κατάσταση: ένα ληστρικό κράτος-ζόμπι ΦΟΡΟΙ Το κράτος εισπράττει σε φόρους μεγαλύτερο ποσοστό του εθνικού εισοδήματος (40%) από τον μέσο όρο των χωρών του ΟΟΣΑ (34%). Από ποιους όμως; Το 40% το εισπράττει κυρίως από την κατανάλωση μέσω ταξικών έμμεσων φόρων (π.χ. ΦΠΑ) που επιβαρύνουν τους ασθενέστερους. Όμως, ήδη, βλέπουμε ότι η κατανάλωση φθίνει: μπορεί η καταναλωτική δαπάνη να αυξάνεται αλλά ο όγκος (η ποσότητα) των αγαθών μειώνεται (δηλαδή, αγοράζουμε πιο λίγα αλλά πληρώνουμε πιο πολλά). Κάτι αντίστοιχο ισχύει με τους φόρους εισοδήματος: Το κεφάλαιο (μικρό και μεγάλο) συνεισφέρει το απελπιστικά χαμηλό ποσοστό του 6% του συνόλου των φόρων (μ.ο. ΟΟΣΑ 12%) σε μια οικονομία που μισθωτοί και συνταξιούχοι πληρώνουν το 90% των φόρων εισοδήματος. Καθώς αυτοί (μισθωτοί και συνταξιούχοι) δεν έχουν την δυνατότητα να αποφεύγουν ή να μετακυλούν στους καταναλωτές τους φόρους (ενισχύοντας τον πληθωρισμό), το κράτος βασίζεται όλο και πιο πολύ πάνω στους ισχνούς ώμους τους.

Συμπέρασμα: Ακόμα και μια μικρή κάμψη στην κατανάλωση θα εξανεμίσει τα κρατικά φορολογικά έσοδα. Ήδη η κατανάλωση μειώνεται σε όρους όγκου αγαθών: οι πολίτες αγοράζουν πιο λίγα ξοδεύοντας πιο πολλά.

5

Α Κ Ι Ν Η ΤΑ Όπως πριν το 2008 έτσι και σήμερα η ψευδής εικόνα ευημερίας μιας σημαντικής μειοψηφίας του πληθυσμού (20%) στηρίζεται στον πληθωρισμό των τιμών των ακινήτων (και των ενοικίων). Μέχρι το 2008 οι τιμές των ακινήτων αυξάνονταν κυρίως λόγω τραπεζικού δανεισμού που πίσω του έκρυβε το ποτάμι των δανείων από τις γαλλογερμανικές τράπεζες. Όταν εκείνος ο τραπεζικός δανεισμός στέρεψε το φθινόπωρο του 2008, έπεσαν οι τιμές των ακινήτων και ξεκίνησε η κατρακύλα. Έτσι και σήμερα: Ήδη ξεφουσκώνει η φούσκα των ακινήτων με αποτέλεσμα την απώλεια της βασικής προωθητικής δύναμης της κατανάλωσης (η οποία, όπως είδαμε, χρηματοδοτεί το κράτος μέσω των έμμεσων φόρων). Κυβέρνηση και οικονομικά έντυπα που εκφράζουν τα συμφέροντα των ραντιέρηδων συνεχίζουν να θριαμβολογούν για το πόσο «καλά» πάει η αγορά ακινήτων, για τις τιμές που ολοένα ανεβαίνουν, κλπ. Θυμίζουν τους χρηματιστές το 2000 που, όταν άρχισε να σκάει η φούσκα του Χρηματιστήριου, πάσχιζαν να φρενάρουν την πτώση ελκύοντας «κορόιδα» της τελευταίας στιγμής. Δύο στοιχεία επιβεβαιώνουν πως η ύφεση της αγοράς ακινήτων ξεκίνησε: 1 Το 75% των πλειστηριασμών εκ μέρους των φαντς βγαίνουν άγονοι – κάτι που εξαναγκάζει την κυβέρνηση να προσθέσει άλλα €3 δις δημόσιων εγγυήσεων, ανεβάζοντας τις στα €25 δις – και διατηρώντας την αναστολή ΕΝΦΙΑ σε φαντς που κρατούν κόκκινα δάνεια άνω των €35 εκ.

2 Τα επίσημα στοιχεία του Υπουργείου Οικονομικών δείχνουν ότι το 2024 οι ιδιοκτήτες ακινήτων κατέβαλλαν €9,5 δις λιγότερους φόρους απ’ ότι το 2023. Από αυτά τα €3 δις τους χαρίστηκαν λόγω του αφορολόγητου της πρώτης κατοικίας όμως τα υπόλοιπα €4,5 δις σηματοδοτούν την αρχή του τέλους της φούσκας ακινήτων. [Σημ. Η (θεωρητική) κατάργηση 1.658 νόμιμων φοροαπαλλαγών για εισοδήματα €45,5 δις θα απέφεραν στο κράτος €15,5 δις αμέσους φόρους, ποσό μεγαλύτερο όλων των φορολογούμενων εισοδημάτων!]

Συμπέρασμα: Η φούσκα των ακινήτων έχει ήδη αρχίσει να σκάει – δημιουργώντας ήδη τρύπες στον κρατικό Προϋπολογισμό ο οποίος εξαρτάται από την διατήρηση της πληθωριστικής δυναμικής που συνδέει τις τιμές των ακινήτων με την κατανάλωση.

6

Χ Ρ Ε ΟΣ Το μνημονιακό μπλοκ συνεχίζει να ισχυρίζεται ότι μας έλυσε το πρόβλημα του χρέους και πως, με την βοήθεια της ανάπτυξης και του πληθωρισμού, το χρέος δεν είναι πια βαρίδι για την ελληνική οικονομία. Αν πράγματι είχαμε σοβαρή, και πραγματική αύξηση των εισοδημάτων, ναι, τότε το χρέος μπορεί να είχε γίνει βιώσιμο. Είχαμε όμως; Μας λένε ότι το 2025, αν όλα πάνε κατ’ ευχήν, θα έχουμε φτάσει ξανά στο κατά κεφαλή εισόδημα του… 2001 (όταν μπήκαμε στο ευρώ). Δεν μας λένε βέβαια ότι το 2001 είχαμε χρέος €15.000 κατά κεφαλή (€13.495 δημόσιο και μόνο €1590 ιδιωτικό χρέος) ενώ το 2025 θα έχουμε… €64.555 χρέος κατά κεφαλή (€38.700 δημόσιο και €25.855 ιδιωτικό) [κι αυτά χωρίς να μετράμε το χρέος προς φαντς ή τις ληξιπρόθεσμες οφειλές στο Δημόσιο]. Αθροιστικά, δημόσιο και ιδιωτικό χρέος αγγίζουν τα €800 δις (€405 δις δημόσιο και €380 δις ιδιωτικό) την ώρα που το εθνικό εισόδημα (παρά τον τεράστιο πληθωρισμό που το φουσκώνει ασύστολα) παλεύει να αγγίξει τα €230 δις. [Σημ.: Μόνο οι οφειλές των πολιτών στο Δημόσιο – εφορία, ασφαλιστικά ταμεία, τράπεζες και φαντς – αγγίζουν με χαρακτηριστική άνεση ποσό ίσο με ένα ΑΕΠ, δηλαδή €230 δις,.] Προφανώς, το χρέος δεν είναι βιώσιμο. Για να αποπληρώνεται ή και να μετακυλίεται, το κράτος αναγκάζεται να δανείζεται ακόμα και σήμερα από την τρόικα αλλά και από τους ίδιους του τους οργανισμούς. Π.χ. Για την πολυδιαφημισμένη πρόωρη αποπληρωμή μέρους των δανείων του 1ου Μνημόνιου δανειζόμαστε από τον ESM (την τρόικα, δηλαδή) για να τα αποπληρώσουμε (ουσιαστικά, τα χρήματα πηγαίνουν από την μία τσέπη της τρόικας στην άλλη, όπως είχε γίνει πρόσφατα και με την πρόωρη αποπληρωμή του ΔΝΤ). Γιατί τότε τα επιτόκια δανεισμού παραμένουν χαμηλά; Μόνο και μόνο επειδή η ΕΚΤ εξακολουθεί να στηρίζει τα ομόλογα του Δημοσίου! Και γιατί τα στηρίζει; Επειδή όσο οι ελληνικές κυβερνήσεις εξακολουθούν, στο μνημονιακό πλαίσιο, να εξασφαλίζουν στα διεθνή αρπακτικά (φαντς, εμπόρους όπλων, τεξανούς πωλητές LNG κλπ) σταθερή ροή πλούτου (προσόδων και περιουσιακών στοιχείων) – με αποτέλεσμα το στέγνωμα της εγχώριας οικονομίας και την ερημοποίηση της κοινωνίας – η ΕΚΤ θα συνεχίζει να επιτρέπει στις ελληνικές κυβερνήσεις να προσποιούνται ότι το χρέος μας είναι βιώσιμο.

7

Συμπέρασμα: Το μη βιώσιμο χρέος παραμένει το εργαλείο με το οποίο οι δανειστές εκβιάζουν τον ελληνικό λαό να αποδέχεται τους όρους της συνεχούς αφαίμαξης και ερημοποίησής του. Κι όταν ΕΚΤ και Βρυξέλλες πανικοβληθούν από την πορεία του γαλλικού δημόσιου χρέους, η δυνατότητα του ελληνικού κράτους να κρύβει την συνεχιζόμενη χρεοκοπία του θα υπονομευτεί.

ΤΡΑΠΕΖΕΣ Το 2012 η τρόικα μας επέβαλε να δανειστούμε από την ίδια, υπέρ των τραπεζιτών, €64 δις (€44 δις χρέος συν τους τόκους, που εξακολουθούμε να πληρώνουμε). Επί πλέον τους δώσαμε ένα αμύθητο ποσό άνω των €120 δις υπό την μορφή εγγυήσεων του Δημοσίου και διαχρονικών φοροαπαλλαγών (αναβαλλόμενος φόρος). Σήμερα, οι ελληνικές τράπεζες, που στηρίξαμε (θέλοντας και μη) τόσο γενναιόδωρα, δεν είναι καν ελληνικές. Μετά το 3ο Μνημόνιο ανήκουν σε ξένα φαντς (π.χ. John Paulson) που ήρθαν με την υπόσχεση (που άρχισε να υλοποιείται το 2018) και νέας στήριξης: Υπό την καθοδήγηση της ΕΚΤ, €91 δις κόκκινων δανείων έφυγαν από τα βιβλία των τραπεζών. Σε όρους νοικοκυριού ή κράτους, αυτό ισοδυναμεί με διαγραφή χρέους – η οποία απαγορεύεται δια ροπάλου από την τρόικα όταν πρόκειται για πολίτη ή κράτος αλλά όταν πρόκειται για τραπεζίτες θεωρείται σωστή και δίκαιη κίνηση. Με την πανδημία, οι ξένης ιδιοκτησίας «ελληνικές» τράπεζες δέχονται άλλο ένα δώρο από το κράτος: «Αναλαμβάνουν», με το αζημίωτο, να δανείζουν τα δις του Ταμείου Ανάκαμψης (επί πλέον του ΕΣΠΑ). Με καθαρά πλέον τα βιβλία τους από τα κόκκινα δάνεια, δεν παίρνουν το παραμικρό ρίσκο: Δανείζουν ξένο χρήμα μόνο στους ολιγάρχες, στην ληστρική τάξη που ελέγχει το κράτος που τους έχει σταθεί τόσο συγκινητικά. Κι όταν η ΕΚΤ, λόγω πληθωριστικών τάσεων, αύξησε τα επιτόκια, οι «ελληνικές» τράπεζες επιδόθηκαν σε ένα άνευ προηγουμένου πλιάτσικο εναντίον της ελληνικής κοινωνίας.

8

Τρεις είναι οι κύριες πρακτικές αυτού του πλιάτσικου: 1 Όταν η ΕΚΤ αύξανε το επιτόκιο κατά 3%, οι τραπεζίτες το αύξαναν κι εκείνοι για τους δανειζόμενους αλλά όχι για τους καταθέτες. Και τώρα που η ΕΚΤ μειώνει τα επιτόκια, οι τραπεζίτες τα μειώνουν κατά πολύ λιγότερο και πολύ πιο αργά 2 Όταν η ΕΚΤ έβαζε έως και €50 δις στους λογαριασμούς των τραπεζών στην Φρανκφούρτη (ναι, οι τράπεζες έχουν λογαριασμούς στην ΕΚΤ) με την εντολή να τα δανείσουν στους έλληνες μικρομεσαίους, οι τραπεζίτες δεν δάνειζαν λεπτό. Απλά τα κράταγαν στην Φρανκφούρτη τοκιζόμενα και παρακρατούσαν τους τόκους – αφήνοντας τους έλληνες μικρομεσαίους στην μοίρα της μη ρευστότητας.

3 Αυξάνουν συνεχώς τις προμήθειες και τα κρυφά κόστη που σε χρεώνουν για να διακινείς τα χρήματά σου – ακόμα και αυτό το ισχνό IRIS χρεώνει προμήθειες στους μικρομεσαίους. Μπροστά στην απαίτηση ακόμα και νεοδημοκρατών να μπει τουλάχιστον ένας (windfall) φόρος στα υπερκέρδη τους, ο κ. Μητσοτάκης απάντησε από το Λονδίνο λέγοντας: «Επιτέλους στηρίχτηκαν στα πόδια τους οι τράπεζες, ας τις αφήσουμε να συνέλθουν». Με αυτή την φράση υπονοεί πονηρά και παραπλανητικά ότι, δήθεν, τα κέρδη τους θα γίνουν δάνεια για πολίτες και επιχειρήσεις. Σε καμία περίπτωση! Τα κέρδη των ξένων τραπεζιτών θα πάνε κατευθείαν στις τσέπες τους, όχι στα ταμεία των τραπεζών για να δοθούν ως δάνεια. Ούτε ένα ευρώ νέων δανείων δεν θα προκύψει από αυτά τα κέρδη!

Συμπέρασμα: Τράπεζες που οι πολίτες στήριξαν στις πιο δύσκολες μέρες με ένα ολόκληρο ΑΕΠ, σήμερα ανήκουν σε ξένα αρπακτικά ταμεία τα οποία, σε αγαστή συνεργασία με την κυβέρνηση, εντείνουν την αφαίμαξη της μικρομεσαίας οικονομίας ενώ διοχετεύουν τα ευρωπαϊκά κονδύλια στην ληστρική τάξη που «τρέχει» το κράτος.

9

Φ Α Ν Τ Σ- Κ Ρ ΑΤ ΟΣ-Τ Ρ Α Π Ε Ζ Ι Τ Ε Σ : Το πανούργο τρίγωνο του εγκλήματος Το ΜέΡΑ25 έχει περιγράψει από την πρώτη στιγμή την καθαρή ληστεία που έστησε μέσω του «Ηρακλή» η ΕΕ (ΕΚΤ και Κομισιόν), σε συνεργασία με την εγχώρια ληστρική τάξη και το πολιτικό της προσωπικό: 1 Διαγραφή κόκκινων δανείων ύψους €91 δις που βάραινε τα κιτάπια των τραπεζών, με την έγκριση της ΕΚΤ και χωρίς το παραμικρό κόστος για τους τραπεζίτες 2 Μεταφορά των κόκκινων δανείων στα βιβλία των ξένων φαντς που, ουσιαστικά, λαμβάνουν τα υποθηκευμένα ακίνητα στο 3% με 10% της τιμής τους 3 Εγγυήσεις του Δημοσίου ύψους €25 δις που εξασφαλίζουν στα φαντς ελάχιστο κέρδος 4 Κανένας ΕΝΦΙΑ για τα φαντς που διαχειρίζονται κόκκινα δάνεια άνω των €35 εκ.

5 Δυνατότητα των φαντς να λειτουργούν ως… δανειστές 6 Εξασφάλιση νόμιμης εξαγωγής σε φορολογικούς παράδεισους των κερδών των φαντς. Αυτά είναι λίγο-πολύ γνωστά. Λιγότερο γνωστή και συζητημένη είναι η μακροοικονομική επίπτωση όλων αυτών μέσω του ισοζυγίου κεφαλαιακών ροών. Βραχυπρόθεσμα, ο «Ηρακλής» βελτιώνει το ισοζύγιο κεφαλαιακών ροών όσο τα φαντς εισάγουν κεφάλαια για να αγοράζουν (έστω και κοψοτιμής) τα κόκκινα δάνεια. Μακροπρόθεσμα όμως τα πολλαπλάσια ποσά που θα βγάλουν στο εξωτερικό θα δημιουργήσουν νέο πρόβλημα στο ήδη προβληματικό ισοζύγιο πληρωμών της χώρας – ιδίως αν λάβουμε υπ’ όψη τον μεγάλο, αρνητικό αντίκτυπο στην εγχώρια ζήτηση που έχουν ο πλειστηριασμοί. Γενικότερα, ο επικερδής για την ληστρική τάξη παραλογισμός αποτυπώνεται στην εξής τριπλή παρατήρηση: 1 Οι τράπεζες δεν δανείζουν παρά τους έχοντες, απλά διαχειρίζονται τα κοινοτικά κονδύλια και τσιμπολογάνε ό,τι μπορούν από τους μικρούς και τους μεσαίους πελάτες

10

2 Οι μικροί και οι μεσαίοι πελάτες, που δεν λαμβάνουν ευρώ τσακιστό δανείων από τις τράπεζες, εξαναγκάζονται από την Εφορία να δανείζουν το κράτος (80% προπληρωμή φόρων) 3 Το κράτος, που εξαναγκάζει τους μικρούς και τους μεσαίους πελάτες των τραπεζών να το δανείζουν, βάζει πλάτες (δηλαδή εγγυήσεις του ελληνικού Δημοσίου) στα φαντς να ξεσκαρτάρουν τα κόκκινα δάνεια από τα βιβλία των τραπεζών και, κατόπιν, είτε να βγάζουν 1.100.000 ακίνητα των μικρών και μεσαίων στο σφυρί είτε να τους αποσπούν αποπληρωμές πολύ υψηλότερες από το ποσό που έδωσαν για να αγοράσουν το δάνειό τους. Θα μπορούσε η μαφία να σκαρφιστεί πονηρότερο σχέδιο ληστείας; Αμφιβάλω!

Συμπέρασμα: Τα κόκκινα δάνεια αποτελούν πεδίο δόξης λαμπρό για τα ξένα φαντς και την εγχώρια ληστρική τάξη. Ο αρνητικός μακροοικονομικός αντίκτυπος μπορεί να αποφευχθεί μόνο οδηγώντας τα φαντς στην πτώχευση, την κατάργηση του «Ηρακλή» και την αντικατάστασή του με την δημόσια εταιρεία διαχείρισης ιδιωτικού χρέους που προτείνει το ΜέΡΑ25 από τη μέρα ίδρυσής του.

11

Ε Ρ ΓΑ Σ Ι Α - Ε Π Ε Ν ΔΥ Σ Ε Ι Σ- Α Π Α Σ ΧΟ Λ Η Σ Η Στους μισθούς είχαμε άλλη μια τεράστια επιτυχία: Ξεπεράσαμε τη Βουλγαρία στον αγώνα δρόμου προς τον ευρωπαϊκό πάτο! Η Ελλάδα δεν είναι πια προτελευταία, πάνω από την Βουλγαρία, σε όρους μέσου μισθού ανά δεδουλευμένη ώρα εργασίας υπολογισμένου σε όρους κοινής αγοραστικής δύναμης. Καταφέραμε να πιάσουμε πάτο εκτοπίζοντας την Βουλγαρία από την περίοπτη τελευταία θέση. Γενικότερα, στην περίοδο 2009-2023 η Ελλάδα παρουσιάζει τη μεγαλύτερη μείωση στο ύψος των πραγματικών ωρομισθίων (-23,7%), με δεύτερη την Ουγγαρία (-15%). Σε αυτό το σκηνικό, η κυβέρνηση Μητσοτάκη προέβη σε βαρύνουσα προεκλογική υπόσχεση. Υποσχέθηκε ότι το… 2027 (τη χρονιά των προγραμματισμένων εκλογών) θα πάρει, λέει, τον σημερινό κατώτατο από τα €830, που αφήνει €700 στην τσέπη, και θα το ανεβάσει στα €800 στην τσέπη (€950 μικτά). Αυτά τα υπόσχεται τώρα, το 2024. Ερώτημα: Σήμερα, τα €700 του κατώτατου στην τσέπη αρκούν για περίπου δέκα μέρες ψώνια στο σούπερ-μάρκετ. Τα €800 για πόσες μέρες ψώνια θα αρκούν το 2027; [Σημ.: Βέβαια, ούτε για αυτή την αύξηση δεν δεσμεύει ο κ. Μητσοτάκης το εαυτό του ότι θα δώσει το 2027 καθώς, προειδοποιεί πως αν η ανεργία τσιμπήσει 1% ή 2%, τότε πάει κι η αυτή η αύξηση του κατώτατου!] Ο λόγος που οι μισθοί καθηλώθηκαν σε άθλια επίπεδα είναι η παντελής απουσία παραγωγικών επενδύσεων. Αποτέλεσμα να επιβιώνουν μόνο επιχειρήσεις με ελάχιστα ποσοστά κέρδους τα οποία, ακόμα και αυτά, βασίζονται στους άθλιους μισθούς. Συνολικά, οι πάγιες επενδύσεις, όπως αναφέρεται στον Προϋπολογισμό 2025, μαζί με ΕΣΠΑ και Ταμείο Ανάκαμψης, βρίσκονται στο 14,4%, όταν ο μέσος όρος στην ευρωζώνη ανέρχεται στο 21%. Από αυτό το 14,4% το μεγαλύτερο ποσό αφορά μη παραγωγικές, μάλλον αντι-παραγωγικές, απο-επενδύσεις (π.χ. αγορά ακινήτων, κόκκινων δανείων, αγορά ιδιωτικών σχολείων και κλινικών από φαντς). Όσο για τα πολλά υποσχόμενα χρήματα του Ταμείου Ανάκαμψης, η πραγματική απορρόφηση των συνολικών πόρων ανέρχεται μόλις το 12%, ενώ οι λιμνάζοντες πόροι φτάνουν τα €5,2 δις σε αντιδιαστολή με τις πραγματικές πληρωμές που ανέρχονται μόλις στα €4,5 δις. Στο μεταξύ, η τωρινή κατάσταση όσον αφορά τις θέσεις εργασίας καταδεικνύει πόσο βαθιά πληγωμένη από τα Μνημόνια παραμένει η αγορά εργασίας.

12

Έργα ύψους €20 δις δεν προχωρούν λόγω έλλειψης εξειδικευμένων εργατικών χεριών – ελλήνων εργαζόμενων που, λόγω της Κρίσης, εργάζονται σήμερα στα Αραβικά Εμιράτα, στην Αίγυπτο και αλλού. Το ΙΟΒΕ υπολογίζει ότι μόνο κατά την περίοδο 2024-2026 λείπουν 55 χιλιάδες «παιδιά της Κρίσης» ενώ, συνολικά, υπάρχουν τουλάχιστον 250 χιλιάδες κενές θέσεις εργασίας που η εγχώρια προσφορά εργασίας δεν μπορεί να πληρώσει. Δεν είναι λογικό όταν έχουν μεταναστεύσει σχεδόν 1 εκατομμύριο μορφωμένες νέες και νέοι, με δεξιότητες απαραίτητες στους όποιους κλάδους υπάρχει δυναμική;

Συμπέρασμα: Η ανεργία θα συμβιώνει με την έλλειψη εξειδικευμένων υπαλλήλων και οι μισθοί θα παραμείνουν κάτω από το επίπεδο της Βουλγαρίας όσο οι παραγωγικές επενδύσεις είναι ισχνές λόγω: (α) Τραπεζών που δεν δανείζουν παρά μόνο στην ληστρική τάξη, (β) Κράτους που φορολογεί μανιωδώς όλους πλην της ληστρικής τάξης, (γ) Μη βιώσιμου χρέους, (δ) Ανυπαρξία δημόσιων επενδύσεων σε δημόσια αγαθά, και (ε) Αφαίμαξη της εγχώριας ζήτησης από φαντς και καρτέλ.

13

Δ Ι Ε Θ Ν Ε Σ Ε Μ Π Ο Ρ Ι Ο – Ι ΣΟΖ Υ Γ Ι Ο Τ Ρ Ε ΧΟΥ Σ Ω Ν Σ Υ Ν Α Λ Λ Α Γ Ω Ν Η χρεοκοπία της Ελλάδας το 2010 οφειλόταν όχι μόνο στο δημόσιο χρέος και τις τράπεζες αλλά και στο γεγονός ότι, λόγω της εισόδου στο ευρώ (και την πλάνη ότι, ως χώρα στον «σκληρό πυρήνα της Ευρώπης», η Ελλάδα ήταν αξιόχρεη), το έλλειμμα του ισοζύγιου συναλλαγών της χώρας ξεπέρασε το 7% του εθνικού εισοδήματος: κάθε χρόνο η χώρα συνολικά (ιδιωτικός και δημόσιος τομέας) έμπαινε μέσα με 7% του εθνικού εισοδήματος! Η Κρίση εξάλειψε το έλλειμμα του ισοζύγιου συναλλαγών όταν οι εισαγωγές κατέρρευσαν λόγω γενικής πτώσης της ζήτησης. Μετά το 2019, όμως, το έλλειμμα στις διεθνείς μας συναλλαγές πετάχτηκε ξανά στο 7%, το 2022 ξεπέρασε το 10%, και σήμερα εξακολουθεί να βρίσκεται στο εξοντωτικό 7%. Πιο συγκεκριμένα, αν συγκρίνουμε τον Σεπτέμβριο του 2019 με τον Σεπτέμβριο του 2024, θα δούμε πως, ενώ, οι εξαγωγές αυξήθηκαν 44% (σε ευρώ), οι εισαγωγές αυξήθηκαν 71%. Αυτό σημαίνει ότι η συνολικά ελλειμματική Ελλάδα εξαρτάται πλήρως από την διάθεση ξένων συμφερόντων να τοποθετούν κάθε χρόνο περί τα €20 δις (καθαρά) στην χώρα μας. Δεδομένου ότι κανείς δεν ενδιαφέρεται να επενδύει παραγωγικά σε μια οικονομία σαν αυτή που περιγράφεται πιο πάνω, τα χρήματα αυτά τα φέρνουν στην Ελλάδα για να εξαγοράζουν. Εξαγοράζουν τα πάντα: αγρούς, ακίνητα, ιδιωτικά σχολεία, κλινικές, τις λιγοστές δυναμικές επιχειρήσεις που επιβιώνουν. Όλα αυτά τα αγοράζουν για να τα εκποιήσουν κάποια στιγμή (όπως, π.χ., φαίνεται να ετοιμάζεται να κάνει η CVC) και να βγάλουν στο εξωτερικό περισσότερα ευρώ από όσα έφεραν – επιδεινώνοντας το ισοζύγιο πληρωμών της χώρας.

Συμπέρασμα: Έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών και εξάρτηση της χώρας πηγαίνουν χέρι-χέρι. Το 2014, το έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών εξαφανίστηκε λόγω κατάρρευσης των εισαγωγών. Όμως, από το 2019, ανέβηκε πάλι στα ίδια ύψη που είχε φτάσει πριν το 2008, με τις εισαγωγές να ανεβαίνουν σχεδόν με διπλάσιους ρυθμούς από τις εξαγωγές. Έτσι, κάθε μέρα που περνάει η Ελλάδα ξεπουλιέται και η εγγενής οικονομική δυναμική φθίνει όλο και περισσότερο.

14

Η Λ Ι Τ Ο Τ Η ΤΑ Ε Ι Ν Α Ι Ε Δ Ω Στις 21 Ιουνίου η Κομισιόν ανακοίνωσε πως οι πρωτογενείς δαπάνες (δηλαδή οι δαπάνες χωρίς να υπολογίζονται οι αποπληρωμές χρέους) του κράτους δεν θα αυξάνονται πάνω από 3,7% ετησίως για τα επόμενα 4 χρόνια. Το οποίο σημαίνει ότι, ακόμα κι αν τα φορολογικά έσοδα αυξηθούν κατά πολύ περισσότερο, π.χ. 8%, το κράτος είναι αναγκασμένο να μην επενδύει αυτά τα επί πλέον χρήματά του στην παιδεία, την υγεία, σε παραγωγικές επενδύσεις,… πουθενά! Επί της ουσίας, οι επόμενοι 4 προϋπολογισμοί θα συνταχθούν με βάση την αδυναμία της κυβέρνησης, ακόμα και αν βρει τα χρήματα, να επενδύσει στον τόπο και τους ανθρώπους του.

Συμπέρασμα: Ζούμε αναμφισβήτητα στη σκιά της ίδιο σκληρής τρόικας. Κι όχι μόνο λόγω αβάστακτων χρεών αλλά και επειδή η ΕΕ μας απαγορεύει να επενδύουμε σε Ανθρώπους και Φύση ακόμα και νέα χρήματα που το κράτος καταφέρνει να αποταμιεύσει.

15

Η ευρωπαϊκή κατάσταση: Τα Μνημόνιά μας τορπίλισαν τον γαλλογερμανικό άξονα Σε μια περίοδο όπου η Ευρώπη υποχωρεί σε όλα τα μέτωπα (τεχνολογικό, δημοσιονομικό, γεωστρατηγικό, διπλωματικό), Γερμανία και Γαλλία δεν έχουν κυβέρνηση. Όταν τον επόμενο Ιανουάριο θα γίνεται ξανά Πρόεδρος των ΗΠΑ ο ορκισμένος εχθρός της ΕΕ Ντόναλντ Τραμπ, το Βερολίνο θα παραμένει ακυβέρνητο και η Γαλλία μη κυβερνήσιμη. Δεν είναι τυχαίο αυτό. Αποτελεί σύμπτωμα της μακροπρόθεσμης καταβύθισης της Ευρώπης που ξεκινά με τον βλακώδη (αλλά ταξικά υποκινούμενο) χειρισμό της αναπόφευκτης κρίσης του ευρώ: Λιτότητα για την συντριπτική πλειοψηφία, πακτωλοί κρατικού χρήματος για τράπεζες και μεγάλες επιχειρήσεις οι οποίες, βλέποντας τους πολλούς να είναι άφραγκοι, δεν επένδυαν παραγωγικά αλλά μόνο αγόραζαν τις ίδιες τους τις μετοχές. Αποτέλεσμα; Μια Ευρώπη που «λησμόνησε» να επενδύσει στην παραγωγική της βάση τουλάχιστον για 15 συναπτά χρόνια. Να γιατί το γερμανικό οικονομικό μοντέλο καταρρέει και, μαζί του, αποτελματώνεται ολόκληρο το ευρωζωνικό στερέωμα. Η πολιτική κρίση των ημερών δεν είναι παρά η αντανάκλαση αυτής της 15ετούς «στάσης επενδύσεων» που έφερε την Ευρώπη ουραγό στις νέες τεχνολογίες, σύγχρονες μπαταρίες, φωτοβολταϊκά, άλλες μορφές πράσινης ενέργειας, νεφοκεφάλαιο-ΑΙ, ηλεκτρικά αυτοκίνητα. Σήμερα, η ευρωπαϊκή βιομηχανία θυμίζει εταιρεία παραγωγής ηλεκτρικών γραφομηχανών που έχασε το τραίνο της επανάστασης του PC. Σήμερα, ακόμα και οι πιο ευρωλάγνοι των σχολιαστών το διαπιστώνουν και το παραδέχονται πέφτοντας μάλιστα από τα σύννεφα. Όμως όλα αυτά ήταν άκρως προβλέψιμα από τον Μάιο του 2010 όταν η τρόικα επέβαλε, αρχικά στην Ελλάδα, τον συνδυασμό σκληρής λιτότητας και πακτωλών κρατικού χρήματος για τραπεζίτες και ολιγάρχες, το 1ο Μνημόνιο. Από τότε ήταν εμφανές ότι, πέραν της καταστροφής της Ελλάδας, μεσοπρόθεσμα να πληγωνόταν κι η ίδια η Γερμανία. Προφήτης κατόπιν εορτής; Κρίνετε μόνοι σας: Σε άρθρο δημοσιευμένο στο protagon την 20η Μαΐου 2010 με τίτλο «Ο Θυμός της Γερμανίας» εξηγούσα

16

γιατί το Μνημόνιο που μόλις είχε υπογράψει η κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ αργά ή γρήγορα θα έφερνε την κατάρρευση της γερμανικής οικονομίας. Με τα εξής λόγια: «H μετατροπή ελλειμματικών χωρών όπως η Ελλάδα σε καμένη γη, και η παράδοση τους στην σκοτοδίνη της ύφεσης, αποτελεί το αποτελεσματικότερο μέσο υπονόμευσης της Γερμανικής οικονομίας. Ας αναλάβει επί τέλους η Γερμανία ηγεμονικό ρόλο, κάτι που απαιτεί την χρήση των πλεονασμάτων της για την δημιουργία ζήτησης για τα γερμανικά αγαθά εντός και εκτός των γερμανικών συνόρων. Αυτό θα έλεγα στον μέσο γερμανό, αν με άκουγε. Θα του έλεγα ξανά και ξανά ότι, ακόμα κι αν πιστεύεις ότι εμείς οι έλληνες μπορεί και να αξίζουμε, έτσι που τα κάναμε, την μετατροπή της χώρας μας σε καμένη γη, αξίζει σε εσάς, στους γερμανούς εργαζόμενους, μια πολιτική ελίτ που σας οδηγεί ολοταχώς στις αγκάλες ενός οικονομικού ολοκαυτώματος; Νομίζω πως θα συμφωνούσε πως η απάντηση είναι αρνητική. Από την άλλη, μια τέτοια εξέλιξη δεν θέλει πολύ για να προκύψει. Πολλοί λαοί, με πρώτον τον γερμανικό, έχουν σφάλει ως προς τις απαιτήσεις του συμφέροντός τους και με ενθουσιασμό πορεύτηκαν στην καταστροφή που τους οδήγησαν οι κυβερνήτες τους. Όπως έγραφε ο Keynes το 1920 για την original Συνθήκη των Βερσαλλιών: «Ίσως αποτελεί ιστορική αλήθεια ότι κανενός είδους κοινωνίας δεν αφανίζεται παρά μόνο εξ αιτίας δικών της επιλογών.»» Έχει σημασία να κοιτάμε στο παρελθόν για να καταλαβαίνουμε το παρόν και να προετοιμαζόμαστε για το μέλλον. Τα κόμματα που ακόμα θεωρούν ότι η Ευρώπη μας «έσωσε» με τα Μνημόνια που αυτά τα κόμματα ψήφισαν, χωρίς να τα διαβάσουν, αρνούνται να κατανοήσουν τον φαύλο κύκλο που ξεκίνησε. Τα Μνημόνια κατέστησαν το ελληνικό κράτος νεκροζώντανο παρέδωσαν την κοινωνία σε μια νέα ληστρική τάξη δια της τεθλασμένης, μέσω Ιρλανδίας, Ιβηρικής, Ιταλίας, Γαλλίας και εν τέλει Γερμανίας, οδήγησαν τον γαλλογερμανικό άξονα στην κατάρρευση και, τώρα που καταρρέει ο γαλλογερμανικός άξονας, ο προϋπολογισμός της ΕΕ δεν θα αρκεί για τις επιδοτήσεις (ΕΣΠΑ, ΚΑΠ κλπ) στις οποίες βασίζεται η νέα ληστρική τάξη για να προσποιείται ότι η Ελλάδα είναι βιώσιμη.

17

Τι σχέση έχουν όλα αυτά με τον κρατικό Προϋπολογισμό; Ό,τι είχε η κατάρρευση των γαλλογερμανικών τραπεζών το 2008 με τον εξευτελισμό του ελληνικού κρατικού Προϋπολογισμού του 2008: Απόλυτη! Ήδη βλέπουμε μαζικές απολύσεις στη Γερμανία και την Γαλλία, αποτελμάτωση της βορειο-ιταλικής βιομηχανίας, δασμούς που θα επιβάλει ο Τραμπ στις εξαγωγές της ΕΕ, πληθωριστικές τάσεις που φέρνουν τα καρτέλ ενέργειας-τροφίμων, καθώς και δασμούς που οι ΗΠΑ επέβαλλαν στην ΕΕ να επιβάλει στις κινεζικές εισαγωγής (που θα αυξήσουν αναίτια τις τιμές βασικών αγαθών που εισάγουμε από την Κίνα) – όλα αυτά θα φέρουν ύφεση στις εξαγωγές μας, στον τουρισμό, στην αγορά ακινήτων που ήδη μπαίνει σε υφεσιακή πορεία. Με άλλα λόγια, ο ήδη ετοιμόρροπος Προϋπολογισμός του κ. Χατζηδάκη θα δεχθεί έξωθεν πλήγμα το οποίο αδυνατεί να αντέξει. Κι αυτό δεν είναι το χειρότερο. Τα χειρότερα έπονται. Ήδη η Ουάσιγκτον απαιτεί τουλάχιστον €500 δις από την Ευρώπη για την αγορά αμερικανικών όπλων. Επί πλέον, στο πλαίσιο του «παγώματος» του πολέμου στην Ουκρανία, η Ουάσιγκτον θα απαιτήσει από την ΕΕ να δεσμεύσει περί το €1 τρις για την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας, της οποίας γη και επιχειρήσεις έχουν ήδη εξαγοραστεί από αμερικανικά φαντς. Αυτά τα ποσά δεν τα αντέχει ο Κοινοτικός Προϋπολογισμός τον οποίο Παρίσι και Βερολίνο, λόγω της δικής τους ανέχειας, δεν θα μπορέσουν – και να το θέλουν – να αυξήσουν. Άρα, ας ξεχάσουμε σημαντικό μέρος ΕΣΠΑ και ΚΑΠ. Να γιατί το ΜέΡΑ25 αναλαμβάνουμε να ενημερώσουμε τους αγρότες και γενικότερα τους πολίτες για την εθνική ανάγκη να σχεδιάσουμε ένα μέλλον χωρίς εξαρτήσεις από τα κοινοτικά κονδύλια.

18

ΕΠΙΛΟΓΟΣ Τα Μνημόνιά μας ευθύνονται όχι μόνο για την κατάντια της ελληνικής οικονομίας αλλά και για την κατάρρευση του γερμανικού βιομηχανικού μοντέλου που υποβαστούσε, ως πρότινος, τον γαλλογερμανικό άξονα. Σήμερα, η απεξάρτηση από το ευρωπαϊκό άρμα που βυθίζεται σε κινούμενη άμμο αποτελεί εθνικό καθήκον. Ο τρύπιος Προϋπολογισμός της νεοδημοκρατικής κυβέρνησης για το 2025 κάνει ακριβώς το αντίθετο. Όπως ο Προϋπολογισμός της νεοδημοκρατικής κυβέρνησης για το 2008 ήταν καταδικασμένος να εξευτελιστεί από την στυγνή πραγματικότητα, βυθίζοντας την χώρα στην εξάρτηση, έτσι και ο Προϋπολογισμός της νεοδημοκρατικής κυβέρνησης για το 2008 και θα αποδειχθεί φαύλος και θα βαθύνει την εξάρτηση και την ερημοποίηση της χώρας. Για αυτό το λόγο οι πολίτες έχουν υποχρέωση να προετοιμαστούν για αγώνες που θα ακυρώσουν τον Προϋπολογισμό του κ. Χατζηδάκη πριν τον ακυρώσει η πραγματικότητα – δημιουργώντας έτσι τις προϋποθέσεις για άλλες οικονομικές πολιτικές, για εναλλακτικές μορφές ενός βιώσιμου Προϋπολογισμού. Σε αυτούς τους αγώνες, με την ανάλυσή μας και την ενεργό μας συμμετοχή, το ΜέΡΑ25 θα είμαστε παρούσες και παρόντες.

19

https://www.youtube.comwatch?v=UdJNhKDCKmo

20

21