Dvhn gezondheid groningen ilovepdf merged

NO

D O N D E R D A G1 6 A P R I L 2 015

thema: gezond bewegen

Medicijn zonder bijwerking. Verantwoord bewegen is goed voor lichaam en ziel. Voor jong en oud. Binnen en buiten. Om gezond te blijven en om te herstellen. Deze editie van Gezondheid&Co zit vol beweging.

Luuk Scholten, Vlissingen

BETER HOREN BEGINT MET VALLEN EN OPSTAAN

“Ik was aan het spelen in de zandbak, toen er een straaljager over kwam. Mijn vriendjes hielden hun handen voor hun oren. Ik speelde onverstoorbaar door ... Bij de KNO-arts bleek dat ik 50% doof was.

De eerste hoortoestellen hielpen niets. Ik hoorde wel stemmen, maar verstond ze niet. Daar werd ik heel onzeker van. Voelde me een buitenbeentje.

Zo rond mijn dertigste veranderde dat. De nieuwe generatie hoortoestellen ... een openbaring! Ineens kon ik mensen veel beter verstaan. Ik kon wel janken.

Mijn zelfvertrouwen kreeg een boost. Mijn carrière ook. De audicien heeft mijn toestellen steeds beter afgesteld op mijn gehoor. Het ging niet vanzelf. Maar nu tel ik echt mee. Daar ben ik eeuwig blij om.”

De oplossing voor uw hoorprobleem is zelden in één keer perfect. En een hoortoestel is altijd wennen. Maar onze audiciens zijn er voor u. Samen met u zoeken zij net zo lang door tot u 100% tevreden bent. Dat is onze kracht. Daar hebben we de mensen en middelen voor in huis. We zijn dan ook al meer dan 100 jaar dé hoorspecialist.

Wilt u ook beter horen? Kom naar beterhoren.nl of doe een gratis hoortest in een winkel bij u in de buurt.

Daarom dé hoorspecialist > gediplomeerde audiciens > vergoeding door álle zorgverzekeraars > gratis 5 jaar nazorg

Lees het verhaal van Luuk Scholten (44) op beterhoren.nl

Beter horen begint met

D e j eu dg k o m t s t e e sd im n d e r b u i t e n e n b e w e e g t t e w e i ni g . H e t rp o j e c t F u n F i t P i t i n A s s e n pr o b e e r t da a r v e r a nd e r i n g i n t e b r e n g e n .

Gez

B

o nd

u n k e r tr e f b a l ëd a t w i l l e n z e . Z o ’ n v i j f ti e n k i n d e r e n r e n n e n j o e l e n d d o o r e e n s p o r th a l i n A s s e n e n s l e pe n k a s t e n ëm a t e n e n b a n k e n o p e e n s t a p e l. W e g d u ik e n d a c h te r d e m a te r ia le n pr o b e r e n z e d e a n d e r e n ‘ a f ’ t e g o o i e n . ëëD i t w ille n z e z e lf h e t lie fs t e n w e d o e n h ie r d in g e n w a a r v a n z e z e lf a a n g e v e n d a t z e h e t le u k v i n d e n ’ ’ ëv e r k l a a r t j e u g d v e r p l e e g k u n d i g e E v e l i e n K u n t z v a n d e G G D D r e n t h e . ëëP o s i t i e f c o a c he n i s e e n m e th o d e d i e w e r k t . ’ ’ H e t i s h e t tw e e d e g r o e p j e j o n g e r e n d a t me e d o e t a a n h e t p r o j e c t F u n F i tP i t i n A s s e n .

M e t r i jk s s u b s i d i e h e e f t h e t f y s i o t h e r a p i e b e d r ijf P a r a m e d ic s d e s a m e n w e r k in g g e z o c h t me t d e g e z o n d h e i d s d i e n s t G G D e n d i v e r s e z o r g o r g a n i s a ti e s ëm e t a l s d o e l j o n g e r e n a a n h u n g e z o n d h e id te la te n w e r k e n . Z e k r ijg e n b e g e l e i d i n g v a n e e n d i ëti s t e ëe e n l e e f s t i j l c o a c h e n e e n G G D -v e r p le e g k u n d ig e e n d a t m o e t d a n le id e n to t e e n g e z o n d e r e le e fs t ijl. ëëD a t g e z o n d e r l e v e n i s e c h t g e l u k t ’ ’ ëz e g t J a r n o L a s t ( 1 4 ) . ëëA n d e r s h a d i k v a s t n i e t z o v e e l a f k u n n e n v a lle n . Ik b e n h e t a fg e lo p e n ja a r i n d e l e n g t e g e g r o e i d m a a r t o c h m i n d e r z w a a r g e w o r d e n . Je k r ijg t h ie r z o v e e l t ip s o v e r ho e j e a n d e r s k u n t e t e n e n m e e r k u n t b e w e g e n . E e rd e r g in g ik v o o r ik n a a r h u is g in g e v e n la n g s d e s u p e r m a r k t v o o r w a t le k k e r s . N u n ie t m e e r . Z e lie te n b ijv o o r b e e ld z i e n h o e v e e l s u i k e r k l o n tj e s e r i n e t e n z i t t e n ë da n l e t j e e r v a n z e l f b e t e r o p . ’ ’ J a r n o g i n g m e e d o e n o m a f t e v a l l e n ën e t a l s J u d i th L e i j s s e n a a r ( 1 6 ) . ëëV a n w e g e m i j n o v e r g e w ic h t k w a m ik b ij d e k in d e r a r ts e n d ie w e e s m e h ie r o p . Je le e r t m e e r te b e w e g e n e n b e te r te e te n . H e t is v o o r a l le u k o m d a t je c o n ta c t h e b t m e t d e r e s t v a n d e g r o e p . ’ ’ Z e he b b e n e e n W h a ts A p p - g r o e p e n d a a r me e ho u d e n z e e l k a a r o p d e h o o g t e v a n h u n v o r d e r i n g e n . ëëD a t w e r k t v e e l b e t e r d a n o u d e m a n ie r e n v a n le s g e v e n e n c o m m u n ic e r e n ’’ë m e r k t v e r p le e g k u n d ig e K u n t z . ëëJa ëz e s t i m u l e r e n e l k a a r e n o r m ’ ’ ëb e v e s t i g t d i ëti s t e N i c k y v a n W i j n g e e r e n . ëëW i j r e a g e r e n o p w a t z ij v r a g e n . V ia b ijv o o r b e e ld d e W h a t s A p p- g r o e p v r a g e n z e e l k a a r o o k v e e l e n d a a r k u n n e n w ij d a n o p r e a g e r e n d o o r in fo r m a tie te g e v e n o p h e t m o m e n t d a t z e e r b e h o e fte a a n he b b e n . ’ ’ J u d i th g e e f t e e n v o o r b e e l d . ëëA l s j e ’ s o c h t e n ds e e n g e z o n d e s m o o th i e a l s o n t b i j t h e b t g e m a a k t k u n je d a a r e e n fo to v a n m a k e n e n s t ur e n ëa l s v o o r b e e l d v o o r d e a n d e r e n i n h e t gr o e pj e . ’ ’ S p e le n d e r w ijs k r ijg e n z e z o w a t m e e r k e n n is o v e r w a t n o u e ig e n lijk g e z o n d is e n w a t d e v o o r d e l e n z i j n v a n s p o r t e n . ëëM e n t a l e f i t h e i d ’ ’ ën o e m d e n z e h e t z e l f ëz e g t K u n t z . ëëH e t w o o r d m e n ta a l k e n d e n z e w e l ëv a n m e n t a lite it e n z o . D a t je d o o r te s p o r te n l e k k e r d e r i n j e v e l k o m t t e z i t e n ëd a t j e s t r e s s k w i jtr a a k t e n a l l e s v e r g e e t ti j d e n s h e t s p o r te n e n d a t je o o k n o g e e n s a n d e r e m e n s e n o n t m o e t. Z u l k e v o o r d e l e n . Z o o n t d e k k e n z e d e ps y c h i s c h e v o o r d e l e n v a n b e w e g i n g . ’ ’ H e t id e e e r a c h te r is d a t jo n g e r e n o p d e z e l e e f ti jd n o g t e b e n v l o e d e n z i j n . D e o u d e r s n i e t m e e r ëo o k a l z o u d e n d i e o o k v a a k m e e r m o g e n b e w e g e n . ëëM a a r v i a d e k i n d e r e n k u n n e n w e s o m s o o k d e o u d e rs n o g b e n v lo e d e n . B ijv o o r b e e ld a ls e e n k in d v r a a g t o m s n o e p t o m a a tj e s th u i s i n p l a a ts v a n k o e k j e s ë d a n ho o p j e d a t d e o u d e r s d a t o o k e c h t g a a n k o p e n .’’

N a d e e e r s te g r o e p jo n g e r e n m e t d u id e lijk o v e r g e w ic h t is e r e e n g r o e p ‘g e w o n e ’ jo n g e r e n a a n h e t p r o je c t b e g o n n e n . O m te te s te n o f d e m e t h o d e o o k b ij jo n g e r e n m e t e e n n o r m a a l p o s tu u r w e r k të e n o m t e v o o r k o m e n d a t a lle d e e ln e m e r s h e t s t e m p e lt je ‘t e d ik ’ kr i jg e n . K u n t z : ëëE n o m d a t n i e t a l l e e n v o o r k in d e r e n m e t o v e r g e w ic h t g e ld t d a t z e g e -

Dagblad van het Noorden donderdag 16 april 2015

3

Ø n le u k VOORWOORD

Beweeg!

Ilse de Vries (12) uit Assen: ,,Ik ben zo iemand die altijd wel mee wil doen. Het gaat om gezonder leven en beter eten. Daar heb ik vast wel wat van meegepikt maar voor mij is het vooral heel leuk.’’

Robert ten Kate (10) uit Assen: ,,Ze vroegen bij onze volleybaltraining wie hier aan mee wilde doen en het leek me wel leuk. Dat is het ook. Ik heb hier ook wel dingen geleerd. Zo wist ik niet dat ik zo technisch was.’’

Trek die fiets uit de schuur, blaas het stof van je loopschoenen en zet je in beweging. Net als de jaarwisseling verleidt het ontluikende voorjaar menigeen tot een sportieve revival.

Ook zonder die ‘seizoensinvloeden’ kan het belang van gezond bewegen niet dik genoeg onderstreept worden. Is het niet om te voorkomen, dan wel om te genezen.

Deze editie van Gezondheid & Co is er helemaal aan gewijd.

Lees over de heilzame werking van hardlopen op mensen met psychiatrische problemen, over hartpatiënten die niet bij de pakken neerzitten, over sportrevalidatie na een beroerte, over jongeren die spelenderwijs aan het bewegen worden geholpen en mannenclubs die wekelijks tientallen kilometers onder hun wielen wegpeddelen om fit te blijven.

COLOFON Stefan Koning (12) uit Bovensmilde: ,,Ik doe vooral mee omdat ik het leuk vind. Je leert hier hoe je gezonder kunt leven. Dat lijkt me wel goed en ik leer er ook wel wat van, maar het meeste wist ik wel. Het is voor mij vooral om de lol.’’

Jinke Bruinsma (11) uit Assen: ,,Ik vind mezelf iets te breed. Dat komt misschien doordat ik elke zondag patat eet met mijn oom, en op zaterdag vaak Indiaas. Je leert hier hoe je gezonder kunt eten. En meer bewegen is altijd goed en leuk.’’ FOTO’S MARCEL JURIAN DE JONG

z o n d e r m o e te n e te n e n v e e l m e e r m o e te n b e w e g e n . D e z e g r o e p h e e f t e r o o k b e la n g b i j.’’

E r i s w e l e e n v e r s c h i l ëm e r k e n z e a l . ëëD e e e r s t e g r o e p ëd e j o n g e r e n m e t d u i d e l i j k o v e r g e w i c h t ëi s z Ø Ø r g e m o t i v e e r d . V o o r h e n w e r k te h e t p r o je c t e n v o o r a l h e t c o n t a c t m e t lo t g e n o te n s u p e r . D e g r o e p d ie z e lf n o g g e e n p r o b l e m e n e r v a a r t ëz i e t h e t m e e r a l s e e n le u k e a c t iv i t e i t .’’

D e e e rs te g ro e p g a a t o o k d o o r m e t s p o rt e n . ëëW a n t h e t h e e f t e i g e n l i j k t e k o r t g e d u u r d ’ ’ ëz o v e r w o o r d t L e i j s s e n a a r w a t m i l d e k r i t i e k . ëëH e t i s j u i s t z o l e u k o m m e t d e z e g ro e p v e rd e r te g a a n . M a a r d a a r w a s g e e n g e ld v o o r b e g r i jp i k .’’

D a a ro m is e r e e n s p o r tg ro e p o p g e z e t d o o r

P a r a m e d i c s v o o r j o n g e r e n ëe n v o l w a s s e n e n ë d ie z ic h z e lf n o g n ie t s p o r tie f g e n o e g v in d e n v o o r e e n e c h te s p o r tc lu b .

L e e f s t i j l c o a c h H e n k - J a n K l a v e r : ëëB i j e e n e c h te s p o r tc lu b w o r d t h e t v a a k te fa n a tie k v o o r m e n s e n m e t w a t o v e r g e w ic h t o f a n d e re p r o b l e m e n . M e n v e r w a c h t d a n t e v e e l commitment. D a t b e t e k e n t v o o r d e z e g r o e p d a t d e d r e m p e l w e e r te h o o g w o r d t . D a a r o m z ijn w e m e t P re v e n to s b e g o n n e n . G e w o o n e e n a v o n d i n d e w e e k v o l l e y b a l ëv o e t b a l ëb a d m i n t o n o f b a s k e t b a l ëe i g e n l i j k w i l l e n z e a l t i j d e e n b e p a a ld e b a ls p o r t . D a a r b e le e ft ie d e r e e n to c h h e t m e e s t p le z ie r a a n .’’

AREND VAN WIJNGAARDEN

De bijlage Gezondheid&Co verschijnt elke twee weken.

De volgende bijlage verschijnt op 30 april.

Eindredactie Gerda Douma Roel Snijder Theo Zandstra Janna Zuiderveld Vormgeving John Gjaltema, Alie Veenhuizen Coverfoto Marcel Jurian de Jong Redactie Gezondheid&Co Arend van Wijngaarden 050 - 5844433 arend.van.wijngaarden@dvhn.nl Hans Willems 058 - 2845423 hans.willems@lc.nl Advertentieverkoop Rianne Marissen 050 - 5844466 www.gezondheidenco.nl

Dagblad van het Noorden donderdag 16 april 2015

4

Henk Feenstra legt de bal klaar om op het doel te schieten. Begeleidster Janny Dijkstra kijkt toe.

FOTO JILMER POSTMA

R e v a lid e r e n e n GEZONDHEID&CO KORT Hand- en polscentrum op eigen benen Friesland kent sinds kort een zelfstandig Hand & Polstherapie Centrum, met vestigingen in Leeuwarden en Sneek. De acht handtherapeuten die er werken deden ervaring op bij Revalidatie Friesland en enkele ziekenhuizen.

Initiatiefnemer is fysiotherapeut Ben Sterenberg.

Het centrum behandelt mensen met problemen aan handen, vinger of pols met direct toegankelijke fysiotherapie zonder doorverwijzing. Is er een behandeling binnen de zogeheten tweede lijn nodig, dan zorgt het centrum voor de juiste begeleiding. Er wordt intensief samengewerkt met medisch specialisten.

Zie ook: www.handenpolstherapiecentrum.nl.

D o o r pa k k e n i s h e t d e v i e s b i j R e v a l i da t i e F r i e s l a n dë w a n t h o e s n e lle r t h e r a pi e ën b e g i n n e n ë d e s te g ro te r d e k a n s o p s u c c e s . O e f e n e n ëo e f e n e n e n n o g e e n s o e fe n e n .

H

e t d a g s c h e m a v a n e e n g e m id d e ld e p a t i ën t b i j R e v a l i d a t i e F r i e s la n d in B e e ts te r z w a a g h e e ft ie ts w e g v a n h e t p ro g ra m m a v o o r e e n s p o r td a g .

T u s s e n d e m a a lt ijd e n e n k o ffie - e n t h e e m o m e n te n d o o r z ijn e r o e fe n s e s s ie s in a lle r le i c a t e g o r i e ën . H e n k F e e n s t r a ( 7 4 ) u i t H a r l i n g e n p a k t h e t b r ie fje e r b ij. D e h a lfz ijd ig e v e r la m m i n g d i e h e m i n j a n u a r i t r o f ëb e p e r k t z i j n f u n c t i o n e r e n e r n s t i g ëm a a r h i j k n o k t z i c h o p v a lle n d m o n te r te r u g . ëëZ e z i j n h i e r g o e d t e s p r e k e n o v e r m i j ’ ’ ëz e g t h ij m e t g lim la c h r ic h tin g b e w e g in g s a g o o g Ja n n y D ijk s t r a . V o o r d e fo to g r a a f g e v e n z e g r a a g e e n d e m o n s tr a tie b a d m in to n . M e t e e n lic h t v e r b e te n tr e k o m d e m o n d r e to u r n e e r t F e e n s t r a d e p lu im b a l m e t z ijn v e r z w a k te r e c h te r a r m . A l g a u w z itte n z e o p tie n s la g e n h e e n e n w e e r . E n d a t v o o r e e n p a t i ën t d i e e e n m a a n d g e le d e n n o g m o e ite h a d d ie z e lfd e a r m o p te t ille n .

S o m s k o m t h ij v a n a l h e t v e r d r ie t n ie t in s l a a p ëm a a r m e e s t a l t o o n t H e n k F e e n s t r a z i c h e e n v e c h te r . S in d s d e c e m b e r s t a a t z ijn le v e n v o lle d ig o p d e k o p . Z ijn v r o u w o v e r le e d v a n h e t e n e o p h e t a n d e re m o m e n t a a n e e n h a r ts tils ta n d . K o r t d a a r n a b e la n d d e h ij z e lf in h e t z i e k e n h u i s ëw a a r h i j e i n d j a n u a r i o o k n o g e e n s e e n b e ro e r te k re e g .

E in d fe b r u a r i v e r h u is d e h ij v a n u it h e t

M z w ro z o

e d is c h C e n tr u m L e e u w a r d e n n a a r B e e ts te r a a g o m te r e v a lid e r e n . In m id d e ls g a a t d e l s t o e l s t e e d s v a k e r a a n d e k a n t . ëëI k p r o b e e r v e e l m o g e l i j k t e l o p e n ëm a a r h e t m o e t n o g w e l i n e e n r u s t i g t e m p o .’’ D i jk s t r a b e a a m t d a t F e e n s t r a s n e l v o o r u i t g a a t . ëëD e g r o v e m o t o r i e k i s t e r u g ën u k o m t h e t a a n o p v e r f i j n i n g . ’ ’ D e o e fe n r u im te s v o r m e n h e t h a r t v a n a lle lo c a t ie s v a n R e v a lid a t ie F r ie s la n d . H e t b e la n g v a n b e w e g i n g e n s p o r t & s p e l b i j d e n a w e e ën v a n e e n b e r o e r t e ëd e g e v o l g e n v a n e e n o n g e v a l o f e e n b l i j v e n d e h a n d i c a p ëv a l t n i e t t e o n d e r s c h a tte n . H e r s te l v a n fu n c tie s w a a r m o g e l i j k ëa a n p a s s i n g e n l e r e n l e v e n m e t b e p e r k i n g e n w a a r n o d i g ëi s h e t d e v i e s . M e t d a t d o e l v o o r o g e n w o r d t m e n ig z w e e td r u p p e lt je g e p le n g d . ëëE n o o k n o g w e l e e n s e e n t r a a n ’ ’ ëz e g t D i j k s t r a . ëëR e k e n m a a r d a t h e t b i j v e e l p a t i ën te n v a n v e r m o e t k o m e n . T r a n e n v a n v e r d r ie t o v e r h e t v e r l i e s ët r a n e n v a n g e l u k a l s e r w a t p e r s p e c t ie f i s .’’

O n d e r le id in g v a n e e n r e v a lid a t ie a r t s w o r d t v o o r e l k e p a t i ën t d i e b i j R F b i n n e n k o m t e e n b e h a n d e l p l a n o n t w o r p e n . D i j k s t r a : ëëH e t b e g in t n a t u u r lijk m e t o b s e r v e r e n . W a a r z ijn d e p r o b le m e n e n w a t is e r a a n h e r s te l m o g e lijk ? H e t b e la n g r ijk s te is d a t d e d a g e lijk s e d in g e n z o a ls a a n k le d e n e n e te n z e lfs ta n d ig w o r d e n o p g e p a k t . A fh a n k e lijk v a n d e s it u a t ie

Bij de les houden

ro u w e n ‘Tranen van verdriet over het verlies, tranen van geluk als er wat perspectief is’

m a k e n w e v a n w e e k to t w e e k e e n a c tiv ite ite n p l a n ëw a a r b i j u i t e r a a r d g o e d w o r d t g e k e k e n n a a r w a t d e p a t i ën t z e l f w i l e n k a n . ’ ’ H e t in s tr u m e n ta r iu m w a a r o v e r d e th e r a p e u te n b e s c h ik k e n is z e e r d iv e r s . E e n b e h a n d e lte a m k a n b ij d e m e e s t g e c o m p lic e e r d e a a n d o e n in g e n b e s ta a n u it tie n to t tw a a lf d e s k u n d i g e n ëv a n f y s i o t h e r a p e u t - b e w e g i n g s a g o o g to t m a a t s c h a p p e lijk w e r k e r e n v a n e r g o t h e r a p e u t to t v e r p le e g k u n d ig e .

Ja n n y D ijk s t r a (4 3 ) is p s y c h o m o to r is c h t h e r a p e u t e n b e w e g in g s a g o o g . H a a r w e r k k le d i n g i s e e n t r a i n i n g s p a k ëm a a r d a t w i l a l l e r m in s t z e g g e n d a t z e a lle e n m a a r a a n d a c h t h e e ft v o o r s p ie r e n e n p e z e n .

ëëB i j m e n e e r F e e n s t r a i s h e t v e r d r i e t h e e l c o n c r e e t o m d a t h ij b e h a lv e d e g e v o lg e n v a n d e b e r o e r te o o k h e t o v e r lijd e n v a n z ijn v r o u w m o e t v e r w e r k e n . H u lp b ij d e v e r w e r k in g is e e n b e la n g r ijk a s p e c t v a n o n s w e r k . V a n e e n g e z o n d fu n c t io n e r e n d m e n s k u n je z o m a a r e e n p a t i ën t w o r d e n . A f h a n k e l i j k ëb e p e r k t i n w a t j e n o g k u n t ëo n z e k e r o v e r h o e h e t v e r d e r m o e t .’’

V o o r H e n k F e e n s t r a ët i j d e n s z i j n w e r k z a m e l e v e n m e t s e l a a r ëk o m t d e d a g n a d e r b i j d a t h i j v o o r h e t e e rs t e e n d a g o f e e n w e e k e n d n a a r h u is m a g . D e d r ie k in d e r e n v a n z ijn o v e r le d e n v r o u w w o n e n in H a r lin g e n e n L e e u w a r d e n e n b i e d e n h e m a l l e s t e u n . ëëI k h e b h e t v o o r d e e l d a t o n s h u is a l w a s a a n g e p a s t v o o r m ijn v r o u w . E r is e e n lift e n in d e w o n in g is a lle s g e li jk v lo e r s .’’

D i j k s t r a : ëëD e t h u i s s i t u a t i e i s e r g b e l a n g r i j k .

S o m s m o e te n e r a lle r le i v o o r z ie n in g e n k o m e n v o o r d a t p a t i ën t e n w e e r n a a r h u i s k u n n e n . O o k d a a r i n b e g e le i d e n w e .’’

T ijd o m w e e r te o e fe n e n . V o e t b a lle n s t a a t o p h e t p r o g r a m m a . M e t e e n k r u k a ls e x tr a s te u n t je m a g H e n k F e e n s t r a d e b a l m e t z ijn v e r z w a k te b e e n o p h e t d o e l s c h ie te n . H e t v e r b e te n t r e k je o m d e m o n d is e r a lw e e r . A l g a u w v e r s c h ijn e n d e e e r s te z w e e t d r u p p e ls .

HANS WILLEMS

Niet alle patiënten die bij Revalidatie Friesland succesvol revalideren slagen erin om eenmaal thuis de opgebouwde conditie en vaardigheden op peil te houden.

Precies om die reden komen Robin Mulder (54) en zijn collega’s in actie. Mulder is bewegingsagoog van beroep en zorgt als het ware voor een goede springplank naar het ‘gewone’ leven. ,,De meeste patiënten vinden hun eigen weg wel. Ze gaan sporten bij een reguliere vereniging, bezoeken de sportschool of blijven thuis trouw de oefeningen doen die ze bij ons geleerd hebben om in conditie te blijven.

Maar er is een kleine categorie die een duwtje in de rug nodig heeft om actief te blijven werken aan eigen gezondheid.’’

Mulder is dus van de nazorg bij Revalidatie Friesland, alwaar hij deel uitmaakt van het bureau Sport. ,,We willen voorkomen dat er een terugval komt in de situatie van patiënten. Daarbij werken we onder andere samen met Sport Fryslân. Daaraan ben ik verbonden als ’consulent aangepaste sporten’. Met de ziekenhuizen waarmee onze locaties zijn verbonden, werken we ook nauw samen.’’

Gedurende een jaar houdt Revalidatie Friesland contact met patiënten die in behandeling zijn geweest. ,,In dat jaar moet het eigenlijk gebeuren, want dat is de periode waarin sommigen dreigen af te haken. Ze gaan aan het werk, het gezin vraagt aandacht, er komen allerlei andere zaken op hun pad. Voor je het weet is de routine om gezond te bewegen verdwenen.’’

Gelukkig is er een breed aanbod waarmee Mulder en zijn collega’s de boer op kunnen. ,,Bij Sport Fryslân wordt een databank bijgehouden met alle verenigingen en sportclubjes, tot in de verste uithoeken van de provincie. Wandelen, fietsen, zwemmen, een wedstrijdsport, sportscholen, er is van alles mogelijk, zowel voor de valide als de minder valide sporter.’’

Soms zijn de financiën een argument om met sporten te stoppen. Na de revalidatie ben je geen patiënt meer en vervalt de vergoeding van de zorgverzekeraar. ,,Niet iedereen kan of wil de kosten voor eigen rekening nemen.

We voeren daarover ook gesprekken met de zorgverzekeraars. Ons motto is nog altijd: voorkomen is beter dan genezen. Wie na verloop van tijd weer in behandeling moet worden genomen, is waarschijnlijk duurder dan wanneer dat kan worden voorkomen.’’

Samen met instellingen elders in Nederland werken Revalidatie Friesland en ziekenhuizen in Emmen, Hoogeveen en Heerenveen mee aan een groot onderzoeksprogramma van het Universitair Medisch Centrum en de Hanzehogeschool in Groningen. Met als belangrijkste vraag in hoeverre sport en spel kunnen bijdragen aan vermindering van zorgconsumptie.

Twee bewegingswetenschappers, Femke Hoekstra en Rolinde Alingh, volgen een jaar lang tweeduizend patiënten na afloop van hun revalidatie. Eind dit jaar worden de eerste resultaten verwacht.

Dagblad van het Noorden donderdag 16 april 2015

5

GEZONDHEID&CO KORT Sponsortocht Revalidatie

Robin Mulder in de zaal van Revalidatie Friesland bij het Medisch Centrum in Leeuwarden. Hier stimuleert hij patiënten om ook na hun herstel te blijven sporten. FOTO CATRINUS VAN DER VEEN

Zaterdag biedt Revalidatie Friesland liefhebbers de kans om te fietsen of te wandelen voor het goede doel. Vanuit de hoofdlocatie in Beetsterzwaag zijn drie fietstrajecten en vier wandelroutes uitgezet waarvan enkele ook geschikt zijn voor handbikes, ligfietsen, rolstoelen, driewielers en wandelwagens.

De opbrengst van het evenement komt ten goede aan sport voor mensen met een beperking.

Daarmee worden onder meer clinics aangepast zeilen of golfen georganiseerd. Zie ook: www.revalidatie-friesland.nl.

6 donderdag 16 april 2015 DAGBLAD VAN HET NOORDEN

Vanaf heden zijn wij ook het adres voor reguliere tandartsbehandelingen.

Het vertrouwde adres voor: • Het vervaardigen van kunstgebitten

Alle kennis en deskundigheid op één locatie aanwezig, waardoor we de hoogste kwaliteit en beste zorg kunnen bieden.

en klikgebitten • Het repareren van uw prothese othese • Implantaten

Schrijf u nu in via:

Met een stralende lach de deur weer uit!

info@dijkstra-tandheelkunde.nl of tel: 050-5777944.

www.dijkstra-tandheelkunde.nl U kunt bij ons terecht voor een deskundig advies voor een fiets die bij u past.

Daarnaast verrichten wij het onderhoud aan uw fiets op een deskundige manier. Wij leveren daarom ook alleen producten en diensten waar wij volledig achter staan.

Wij hebben een breed assortiment in fietsen en de daarbij behorende onderdelen en accessoires. Wij zijn gevestigd in de plaatsen Winschoten en Veendam in de provincie Groningen.

Bij ons kunt u Batavus, Cortina, Gazelle, Multicycle, Trek, Flyer, Canondale en Sparta fietsen vinden. Elke dag kunt u een e-bike testen. Voor de kinderen hebben we de merken Loeki, Cortina, Batavus, Sparta Young en Puky.

Wij heten u van harte welkom in één van onze winkels om de fietsen van dichtbij te bewonderen.

Van Stolbergweg 2 Veendam 0598-619075

Langestraat 117 Winschoten 0597-413281

‘Voor een mooie en gezonde mond om trots op te zijn’ Nieuwe patiënten zijn van harte welkom.

Lawant Piëst

www.meijerdefietsspecialist.nl

050-3092328 050-5254248

www.gavetanden.nl www.eenprachtigelach.nl

AL 80 JAAR EEN VERTROUWD ADRES!

Giant Defy 1 ontwikkeld door de beste technici op het gebied van aluminium.

€ 150

Giant Prime E

van € 1099,-

€ 949,-

,- INR

UILK ORTI NG

E BEDSET TEST UIT

um Bron: Cons

0,-

€ 30

Frame: Voorvork:

ALUXX SL-Grade Aluminium Carbon, OverDrive

Afmontage: Shimano 105, 3x10 (Triple) Gewicht: 8,92 kg

entenbond

mei 2014

TIN OR ILK U INR

G

van € 2499,-

€ 2199,-

70

40

120

170 km

170

400

*De opgegeven afstand geeft een indicatie van de maximale actieradius onder de meest gunstige omstandigheden. Actie met: ‘5-jaar Gratis Garantie’ geldt uitsluitend op de genoemde modellen. zijn niet geldig in combinatie met andere acties en hiervoor geldt op = op! Acties zijn geldig vanaf 20 april tot en met 2 mei 2015.

Bike Centre Dik Bedumerweg 5-9 - 9716 AA Groningen - 050 57 10 073 - info@bikecentredik.nl

Beter dan niks

Dagblad van het Noorden donderdag 16 april 2015

7

De elektrische fiets is enorm populair.

Voor je gezondheid kun je beter gewoon fietsen, maar de e-bike is beter dan niks.

Voor wie is een elektrische fiets een goed idee?

H

et zijn zeker niet alleen ouderen die massaal gebruikmaken van de elektrische fiets. Nooit meer hijgend over je stuur hangen, minder last van zweet en je gaat ook nog eens een stuk sneller vooruit. Maar is een e-bike goed voor je gezondheid? Daarover verschillen de meningen. Voor wie zonder e-bike nooit zou fietsen is het een vooruitgang, maar mensen die een gewone fiets vervangen door een elektrische bewijzen zichzelf qua gezondheid een slechte dienst.

TestKees, de onafhankelijke tester van de Fietsersbond, is geen uitgesproken voorstander van de elektrische fiets. Je kan er lui van worden, zegt hij. Dagelijks van en naar school of werk fietsen is juist enorm goed voor je conditie en dus je gezondheid. De norm dat iedere jongere elke dag een uur moet bewegen en iedere volwassene een half uur, wordt voor veel mensen een stuk gemakkelijker gehaald door die dagelijkse fietstocht. Wie elektrisch gaat fietsen is dat grotendeels kwijt.

Voor de inspanning hoef je het ook niet te laten, stelt TestKees. ,,Uit metingen blijkt dat je met 100 watt ook op een gewone fiets best snel kunt fietsen. Een fitte jongere of volwassene hoeft voor een snelheid van tussen de twintig en dertig kilometer per uur geen elektrische fiets aan te schaffen.’’

Zijn tip: overweeg een dure elektrische fiets te kopen, maar denk vervolgens eerst aan een wat duurdere en tevens snellere gewone fiets. Een goede toerfiets met versnellingen, een hippe mountainbike; ze fietsen stukken lekkerder dan een roestige oude stadsfiets. Zo’n toerfiets is behoorlijk goedkoper dan een elektrische en is ook nog eens minder kwetsbaar.

Toch promoot ook de overheid het elektrische fietsen, omdat het altijd nog beter is dan reizen per auto of openbaar vervoer. Uit een studie van kennisinstituut TNO in 2008 bleek dat de elektrische fiets meer mensen stimuleert om te gaan fietsen.

TNO liet twaalf volwassen fietsers een proeftraject van 4,3 kilometer fietsen op een elektrische fiets. De ene keer zonder elektrische hulp, de andere keer met de assistentie van de accu. Zoals te verwachten viel, vraagt trappen met een elektrisch steuntje in de rug minder energie. Maar ook met hulpmo-

• Voor forenzen die op 10 tot 20 kilometer van werk of school wonen. Een beetje ver om gewoon te fietsen, maar met de elektrische fiets wil het prima, in elk weertype. De voordelen zijn legio: goedkoper dan auto of openbaar vervoer, geen files of vertraging, een beetje beweging en buitenlucht. En geen last van tegenwind, dus weet je altijd hoe lang je onderweg bent; • Voor ouderen, mensen met ziektes en een zwakke gezondheid, mensen die niet meer goed op een gewone fiets uit de voeten kunnen; • Voor fietsers die veel gewicht hebben te vervoeren: doordat ze zelf overgewicht hebben, doordat ze kinderen voor- en achterop hebben, doordat ze veel spullen moeten vervoeren. Een steuntje in de rug is een uitkomst en voorkomt dat je voor de auto kiest; • Voor wielrijders in heuvelachtig gebied of voor mensen die om een andere reden (hobbelige weg?) problemen ervaren met de gewone fietsroute. tor wordt het niveau gehaald dat voldoende is voor een positieve werking op de gezondheid.

Wie vier keer per week met de elektrische fiets een kleine vijf kilometer per fiets naar kantoor rijdt, komt aan de hoeveelheid beweging die volgens deskundigen voldoende is voor een gezonde leefwijze.

Het scheelt ook iets in het overgewicht.

Wie dagelijks op de elektrische fiets zit, verliest maximaal 0,2 kilogram per jaar, terwijl het gewicht normaliter met 0,5 kilogram per jaar toeneemt.

Het belangrijkste voordeel is dat mensen die anders nooit zouden fietsen nu buiten komen. Omdat langere afstanden makkelijker zijn af te leggen, stappen Nederlanders tot 10 procent vaker op de fiets, becijferde TNO. Voor woon-werkverkeer kan het gebruik zelfs met maximaal 20 procent toenemen. En

rijdt een forens op een gewone fiets gemiddeld 6,3 kilometer voor een enkele reis tussen huis en werk, met de elektrische fiets haalt zo iemand gemiddeld 9,3 kilometer, zo verwacht TNO. AREND VAN WIJNGAARDEN

Voor wie is een e-bike zonde?

• Voor scholieren die rond de 10 kilometer van school wonen. Het dagelijks heen en weer fietsen is een zegen voor de gezondheid. Ze bouwen een goede conditie op en hebben er jarenlang plezier van dat ze domweg sterker zijn. Zeker in deze tijd van computerspellen en tv-kijken is zo’n dagelijkse portie beweging van groot belang; • Voor gezonde volwassenen of ouderen die altijd kortere stukken fietsen maar wel eens wat meer luxe willen.

Dagelijkse beweging is een van de belangrijkste bijdragen aan de gezondheid.

Koop liever een duurdere snelle fiets zonder accu.

Dagblad van het Noorden donderdag 16 april 2015

8

H o e v e r d u r f je n o g te g a a n ?

‘Bewegen is belangrijk, maar het gaat ook om de lol’ Hanneke Stuive (53) uit Uithuizen sport drie jaar bij de Sportgroep (ex-)hartpatiënten Hogeland. ,,Voor mijn operatie deed ik vrij veel aan fietsen en zwemmen. Dat doe ik nog wel. Maar dit werkt voor mij veel beter. Ik ga met plezier elke week sporten. Het bewegen is heel belangrijk voor me, maar het gaat toch ook om de lol.’’

Stuive weet als geen ander dat bewegen belangrijk is. Ze is verpleegkundige. Die rol vervult ze ook tijdens het eerste uurtje bewegen van de Sportgroep, dat uurtje met fanatieke mannen.

Zelfvertrouwen om flink te durven bewegen heeft ze intussen weer. Lichamelijk gaat het ook goed. ,,Het heeft wel een jaar geduurd voordat ik geheel pijnloos was. Je moet niet vergeten dat je borst van boven naar beneden wordt opengesneden.’’

Drie jaar geleden kreeg ze een nieuwe hartklep. ,,Ik was in het ziekenhuis voor een ander onderzoek. Toen kwamen ze er bij toeval achter dat mijn hartklep helemaal verkalkt was. Dat was een geluk bij een ongelukkig.

Het had heel anders kunnen aflopen. Ik heb er nooit iets van gemerkt dat er iets aan mijn hart scheelde.’’

,,Het is heel moeilijk om je zelfvertrouwen te hervinden na een zware operatie.’’

N a e e n in g r e e p a a n h e t h a r t z ijn d e z o r g e n n ie t v o o r b ij. H e t h e r s t e l k o s t t i j d ël i c h a m e l i j k ëm a a r v o o ra l o o k p sy c h is c h . S p o r te n m e t lo t g e n o te n h e lp t a a n b e id e v o r m e n v a n h e rste l m e e . D e S p o r tg ro e p (e x -)h a r tp a t i ën t e n H o g e l a n d b ie d t a l 2 5 ja a r u it k o m st.

Z

FOTO’S CORNÉ SPARIDAENS

e z w e t e n h e v i g ër e n n e n a l s j o n g e h o n d e n e n h e t fa n a tis m e d r u ip t e r a f. A a n d e g r o e p m a n n e n d ie e lk e v r ijd a g lo s g a a t in s p o r t h a l D e M e n c k e in U ih u iz e n is n ie ts te z ie n v a n e n ig h a r tp r o b le e m . T o c h h e b b e n z e a lle m a a l ie t s a a n h u n h a r t g e h a d . Z e z i j n g e o p e r e e r d ëh e b b e n g e w e rk t a a n h u n h e rs te l e n b e w e g e n o p d o k te r s v o o r s c h r ift.

H e t o p le t te n d e o o g z ie t in d e v e r te o p e e n b a n k e e n b o r d s t a a n . N a m e n z ijn e r m e t v i l t s t i f t o p g e s c h r e v e n ën a a s t d e t a k e n d i e g e d a a n m o e te n w o r d e n . E r n a a s t lig g e n e e n r e a n im a tie p a k k e t e n e e n a u to m a tis c h e e x te r n e d e f i b r i l l a t o r ( A E D ) . Tu s s e n d e m a n n e n lo o p t e e n d a m e . D e v e r p le e g k u n d ig e v a n d ie n s t . D it is to c h n ie t z o m a a r e e n u u r t je s p o r t. ëëA l d e z e m e n s e n i s a a n g e r a d e n t e g a a n ëo f te b lijv e n b e w e g e n . O fw e l v a n u it h e t z ie k e n h u i s ëo f w e l v a n u i t d e r e v a l i d a t i e k l i n i e k . V e e l v a n h e n h e b b e n in B e a t r ix o o r d g e z e t e n ’’ë v e r te lt A n k e R e e d e r (6 5 ). Z ij is s e c r e ta r e s s e v a n d e S p o r t g r o e p ( e x - ) h a r t p a t i ën t e n H o g e l a n d . ëëD a t g a a t b e t e r a l s j e h e t m e t e e n c l u b d o e t. D a a ro m s p o r te n a l d e z e m e n s e n b ij o n s .’’

D e S p o r tg ro e p is o v e r tw e e m a a n d e n p re c ie s 2 5 ja a r o u d . Z ij o n t s to n d in e e n t ijd d a t e r n o g n ie t z o v e e l v a n d it s o o r t lo t g e n o te n s p o r t c l u b s b e s t o n d e n ët e r w i j l h e t b e l a n g v a n in b e w e g in g b lijv e n m e e r e n m e e r w e r d o n d e r k e n d . W . J. H u its in g (7 7 ) is e e n v a n d e d r ie o p r ic h te r s . ëëW i j w i s t e n v a n e l k a a r i n U i t h u i z e n w e l d a t w e e e n h a r to p e r a tie g e h a d h a d d e n . Ik h a d in 19 8 0 e e n in fa rc t g e h a d . In d e z e o m g e v in g b e s t o n d z o ’ n c l u b n o g n i e t ëd u s h e b b e n w e e r z e lf m a a r e e n o p g e r ic h t. V a n a f h e t b e g in h a d d e n w e a l d e r t ig le d e n . R o n d d a t a a n t a l s c h o m m e le n w e s i n d s d ie n c o n s t a n t .’’

D e g r o e p fa n a tie k e s p o r te r s is k la a r m e t e e n u u r t je in s p a n n in g . T e r w ijl d e m a n n e n h e t o p e e n v a n k o ffie v e r g e z e ld n a p r a te n z e t t e n ëi s d e v o l g e n d e g r o e p m e t d e w a r m i n g - u p b e z i g . E e n p o t j e b a d m i n t o n ëz o a l s m e e s ta l. ëëD e z e t w e e d e g r o e p i s i e t s r u s t i g e r ’ ’ ëz e g t v o o r z i t t e r H a n s Z u i d e m a ( 7 1 ) ëd i e e r z e l f d e e l v a n u i t m a a k t . ëëD e e e r s t e g r o e p p r a a t n a h e t s p o r t e n ëw i j d o e n d a t t i j d e n s ’ ’ ëz e g t h i j l a c h e n d . ëëH e t i s g e w o o n g e z e l l i g . O o k o m d a t i n o n z e g r o e p m a n n e n e n v r o u w e n z i t t e n .’’

V o o r d a t h e t b a d m in to n n e n b e g o n z ijn d e

Dagblad van het Noorden donderdag 16 april 2015

9

‘Je vergeet wat er met je hart gebeurd is’

‘Wij hebben het eigenlijk nooit over onze klachten, dat is het mooie van met elkaar sporten’

t a k e n w e e r v e r d e e ld . W ie d o e t d e r e a n im a t ie a l s he t n o d i g i s ? W i e b e l t h e t n o o d n u m m e r ?

W ie lic h t d e fa m ilie in b ij e e n n o o d s itu a tie ?

I n d e b i j n a 2 5 j a a r d a t d e S p o r tg r o e p b e s t a a t ë i s r e a n i m a ti e Ø Ø n k e e r n o d i g g e w e e s t ëj a r e n g e le d e n . D a t lie p g o e d a f. H e t s la c h to ffe r v a n t o e n i s n o g a l ti j d p e n n i n g m e e s t e r .

T r u d i P o s th u m a (6 2 ) z e g t d a t h e t b e la n g r i j k i s o m z u l k e v o o r z o r g s m a a tr e g e l e n t e tr e f f e n . Z i j i s d e v e r p l e e g k u n d i g e v a n d i e n s t t i jd e n s h e t tw e e d e s p o r tu u r . ëëH e t i s v o o r d e

z e k e r h e id . M a a r d ie z e k e r h e id is p r e c ie s w a a r e i g e n l i j k a l l e h a r t p a t i ën t e n n a a r z o e k e n . H e t is h e e l m o e ilijk o m je z e lfv e r t r o u w e n te h e r v in d e n n a e e n z w a r e o p e r a tie . Je h e b t h e t a a n je h a r t . H o e v e r d u r f je d a n n o g te g a a n m e t s p o r te n ? B ij d e S p o r tg ro e p v in d e n z e e e n z e k e r e b a s is . D a t h e lp t z e e c h t v o o r u i t .’’

N a h e t b a d m in to n n e n is h e t t ijd o m d e h a r t s la g o p te n e m e n . A lle s w o r d t b ijg e h o u d e n ëz o d a t g e z i e n k a n w o r d e n o f e r d o o r d e t ijd o p v a lle n d e v e r s c h ille n o n t s t a a n . E n h o e h e t h a r t r e a g e e r t o p e e n u u r t je in s p a n n in g .

A a n h e t e in d v a n h e t s p o r te n w o rd t n a m e lijk n o g m a a ls g e m e te n .

L o p e n ëm e t d e a r m e n z w a a i e n ër e n n e n u ite in d e lijk . D a t d o e n d e m a n n e n e n v r o u w e n o p a a n w ijz in g v a n d e in s t r u c t r ic e . H ie r is w e l te z ie n d a t d e e e n h e t lic h a m e lijk z w a a rd e r te v e rd u re n h e e ft g e h a d d a n d e a n d e r . D e h a r t p r o b le m e n d ie d e s p o r te r s h e b b e n ëo f o v e r w o n n e n ëv e r s c h i l l e n o o k e n o r m . B y p a s s e s ës t e n t s ëp a c e m a k e r s ëh e t h e le s p e c t r u m d o e t m e e . ëëW i j h e b b e n h e t e i g e n l i j k n o o i t o v e r o n z e k l a c h t e n ’ ’ ëz e g t Z u i d e m a . ëëD a t i s h e t m o o i e v a n m e t e lk a a r s p o r te n . Je w e e t a lle m a a l d a t

je ie t s e r n s t ig s a a n je h a r t h e b t g e h a d . D a t i s g e n o e g ëh e t i s e e n g e g e v e n . N e e ëw e h e b b e n h e t j u i s t o v e r d e a n d e re d in g e n d e s le v e n s .’’

D e s p o r te rs w e te n g ro te n d e e ls n ie t e e n s v a n e lk a a r w e lk e m e d is c h e h is to r ie z e h e b b e n . ëëD a t s t a a t w e l i n d e k l a p p e r ëv o o r a l o m b i j n o o d g e v a lle n s n e l e n ju is t te k u n n e n h a n d e le n .’’

V e r p le e g k u n d ig e P o s t h u m a d o e t le k k e r m e e m e t h e t b e w e g e n . ëëA c h ëd a t k a n n u . A l s z e z o e e n b a l s p e l g a a n d o e n ëd a n z i t i k w e e r a a n d e k a n t . M i j n b e la n g r ijk s te t a a k is d e m e n s e n in d e g a te n h o u d e n . Ik k ijk o f z e n ie t e e n te r o o d h o o fd k r ijg e n . A ls z e o p e e n s m o e te n g a a n z it te n b i j v o o r b e e l d ëd a n i s d a t v o o r m i j o o k w e l r e d e n o m e v e n te g a a n b a b b e le n . H e t h o o r t e e n b e e t j e b i j h a r t p a t i ën t e n . D a t z i j n v a a k v e c h t l u s t i g e t y p e s ëd i e j e - z o d r a z e h u n z e l f v e r tro u w e n te ru g h e b b e n - e e rd e r m o e t a f r e m m e n d a n a a n m o e d i g e n .’’

JEAN-PAUL TAFFIJN

Het oudste lid van de Sportgroep (ex-)hartpatiënten Hogeland is Jan van den Born uit Uithuizermeeden. Hij is 86 jaar jong en beweegt nog heel soepel. ,,Ik heb drie omleidingen gehad en heb een ICD (interne defibrillator voor het toedienen van een schokje als het hartritme gevaarlijk uit de pas loopt, red).’’

Een jaar of vier doet hij nu wekelijks mee met de Sportgroep. ,,Na mijn operatie zeiden de artsen het, tijdens het herstel in Beatrixoord werd het nog eens herhaald: je moet meer gaan sporten. Ja, als ik eerlijk ben, sport ik sinds mijn operatie meer dan ik daarvoor deed. Maar ik heb wel een grote tuin waarin ik dagelijks bezig ben. Dat telt ook.’’

Het zelfvertrouwen kreeg Van den Born ‘vanzelf’ terug. ,,Op een gegeven moment vergeet je wat er met je hart is gebeurd.

Echt waar. In de groep hier hebben we het er ook niet over.

We zijn gewoon lekker bezig samen. Maar dat er een verpleegkundige bij aanwezig is, vind ik toch wel geruststellend.’’

Dagblad van het Noorden donderdag 16 april 2015

10

GEZONDHEID&CO KORT

R e n v o o r je g e e s t

Je kampt met een stoornis of psychische klachten en dan vraagt de therapeut of je wilt rennen. Klopt dat wel?

FOTO JEROEN HORSTHUIS

Maak kans op shirt Mar-athon Dik zesduizend wandelaars en hardlopers doen op zaterdag 20 juni mee aan de tweede editie van Mar-athon, een loopfestijn vanuit Sneek met een prachtige route om het Snitser Mar. De organisatie stelt vijftig shirts ter beschikking om te verloten onder de lezers van deze beweeg-editie van Gezondheid & Co. Stuur uw naam en adres, geslacht en leeftijd naar hans.willems@lc.nl en ding mee naar een shirt.

Mar-athon is een initiatief van Running Center Leeuwarden, vormgever Dimitri Ravensberger en zanger Syb van der Ploeg. De halve marathon (2500 deelnemers) is inmiddels volgeboekt.

Voor de wandelroute (3000 deelnemers) en de hele marathon zijn nog kaarten beschikbaar. De start is bij de Waterpoort in Sneek, bij de finish is een muziekfestival.

L

o o p th e r a p ie .

H a k e t ëH u g o T e rh a v e . M a a i e d e r e e n ëw a n t e r k o m d u ld b ij k ijk e n . D r ie lo h u n w o n d e r l i j k e ëm a a

H e t V e e n r n ie t w e o p th r m o

w e r k t ëz e g g e n R i k k e r e n R ic a rd o t a lt ijd e n v o o r l w a t ta c t e n g e e ra p e u te n o v e r o ie v a k .

Rik Haket, GGZ Friesland E e n p a a r k e e r p e r w e e k v e r p la a ts t R ik H a k e t z ijn w e r k p le k n a a r e e n p a r k in L e e u w a r d e n .

S o m s m e t e e n g r o e p ës o m s m e t e e n i n d i v i d u e l e c l i ën t w a n d e l t o f r e n t h i j d a n z i j n r o n d j e s e n d o e t h ij o e fe n in g e n o m d e a a n d a c h t te v e r p la a t s e n v a n h e t h o o fd n a a r h e t h e le lijf.

W a n t d a a r k o m t running therapy e i g e n l i j k o p n e e r ëz e g t d e 5 3 - j a r i g e p s y c h o m o t o r i s c h t h e r a p e u t v a n G G Z F r i e s l a n d . ëëJe a c t i v e e r t h e t lic h a a m o m m e n s e n b e te r b e w u s t te m a k e n v a n z i c h z e l f ëv e r t r o u w e n t e v e r s t e r k e n e n h e t le v e n b e t e r a a n t e k u n n e n .’’

H a k e t is v e r b o n d e n a a n tw e e in L e e u w a r d e n g e v e s t ig d e o n d e r d e le n v a n G G Z F r ie s la n d . D e p o lik lin ie k v o o r m e n s e n m e t a n g s te n s te m m in g s p r o b le m e n e n d e k lin ie k v o o r tr a u m a v e r w e r k in g . Z e lf o n td e k te h ij d e th e r a p e u tis c h e w a a rd e v a n s p o r t e n b e w e g in g t o e n h i j n o g ’ g e w o o n ’ j e u g d w e r k e r w a s ëo n d e r a n d e r e b ij je u g d z o r g te h u is M o o i G a a s te r l a n d i n R i j s . ëëI k b e r e i k t e s o m s m e e r d o o r m e t d e jo n g e n s te g a a n v o e t b a lle n d a n d o o r z e a c h t e r d e b r o e k t e z i t t e n b i j h u n h u i s w e r k .’’ ëëL o o p t h e r a p i e i s o v e r i g e n s a l t i j d a a n v u l l e n d ’ ’ ëz e g t h i j . N a a s t b e h a n d e l m e t h o d e s a l s g e s p r e k s t h e r a p i e o f m e d i c i j n e n ëb i e d t h a r d l o -

p e n e e n m i d d e l o m u i t h e t d a l t e k o m e n . ëëD e e e r s te r e a c t ie is v a a k : d a t is n ik s v o o r m ij.

H e t b e g in t d a n o o k m e t v e e l p ra te n e n g e r u s t s te lle n . E r w o r d e n g e e n to p p r e s t a t ie s v e r w a c h t ëo p t i j d e n l e t t e n w e n i e t e e n s . J e l i j f v o e l e n ëd a t i s h e t e e r s t e d o e l . ’ ’ H a r d lo p e n in e e n g r o e p g e e ft d e e ln e m e r s o o k d e k a n s o m e l k a a r t e s t i m u l e r e n . ëëH e t m o e t w e l e e n v e i l i g e g r o e p z i j n . Tw a a l f d e e l n e m e r s i s h e t m a x i m u m ëm a a r m e e s t a l l o p e n w e m e t z e s ëz e v e n m e n s e n . H e t i s m o o i o m te z ie n h o e z e e lk a a r o p p e p p e n e n n a a flo o p t r o t s z ijn . V o o r a l b ij s le c h t w e e r is e r e e n s te m m in g v a n : d a t h e b b e n w e to c h m a a r w e e r m o o i g e d a a n .’’

D r e m p e ls z ijn e r w a t R ik H a k e t b e t r e ft n ie t . ëëW e s t e l l e n v o o r a f g e e n e i s e n . A l l e e n b i j m e n s e n m e t o v e r g e w ic h t m o e te n w e v o o r z i c h t i g z i j n . A l s e r b l e s s u r e s k o m e n ëb e n j e v e r d e r v a n h u is . L e e ft ijd e n c o n d it ie s p e le n g e e n r o l ëw a n t i e d e r d o e t m e e o p z i j n e i g e n n iv e a u .’’

G G Z F r ie s la n d w e r k t o p v e e l lo c a t ie s m e t r u n n in g th e ra p y . M e e s ta l d u u r t e e n p ro g r a m m a d r i e m a a n d e n ëw a a r b i j a l t i j d g e t r a c h t w o r d t o m d e d e e ln e m e r s b lijv e n d a a n h e t s p o r t e n t e k r i j g e n . ëëV e r a n t w o o r d e l i j k h e i d n e m e n v o o r je e ig e n g e z o n d h e id . A ls w e d a t b e r e i k e n ëd o e n w e h e t g o e d . ’ ’ Ricardo Terhave, Lentis M o t i v e r e n ëd a t i s w a t R i c a r d o T e r h a v e b e t r e f t e e n s l e u t e l w o o r d . ëëL o o p t h e r a p i e i s v o o r a l b e d o e ld o m d o o r lic h a a m s b e w e g in g e e n

‘Je ziet hoe conditie en stemming op elkaar inwerken’ p o s itie f e ffe c t o p d e h e r s e n e n te la te n o n ts t a a n .’’ T e r h a v e ( 2 7 ) i s a ls p s y c h o m o t o r i s c h th e ra p e u t v e r b o n d e n a a n L e n tis e n g e e ft lo o p t r a in in g e n in Z u id la r e n e n D e lfz ijl. H ij w e r k t m e t m e n s e n d ie lijd e n a a n s c h iz o fr e n i e e n / o f e e n d e p r e s s i e ëz o w e l v a s t e b e w o n e r s v a n L e n t i s a l s p a t i ën t e n d i e t i j d e l i j k i n b e h a n d e lin g z ijn . ëëH e t b e g i n t a l t i j d m e t g e s p r e k k e n ëw a n t n i e t v o o r e l k e c l i ën t i s r u n n i n g g e s c h i k t . W i e m e t p s y c h i a t r i s c h e p r o b l e m e n k a m p t ëh e e f t b ijn a a lt ijd o o k te m a k e n m e t c h r o n is c h e v e r m o e i d h e i d ël u s t e l o o s h e i d e n d e n e i g i n g o m w e g te k r u ip e n . Je m o e t d u s e e n a a n k n o p in g s p u n t v in d e n o m h e t b e la n g v a n b e w e g e n t e k u n n e n o n d e r s t r e p e n .’’

T e rh a v e w e rk t m e e s ta l m e t g ro e p e n v a n o n g e v e e r z e s p a t i ën t e n . H i j l a a t d e d e e l n e m e r s e e n lo g b o e k je b ijh o u d e n m e t e e n k o r te b e s c h r ijv in g v a n d e t r a in in g e n a lle r le i im p r e s s ie s . W a s je s n e l v e r m o e id ? K o n je h e t g o e d v o l h o u d e n ? W a t b e v i e l g o e d ëw a t w a s m o e ilijk ? ëëM e t h e t l o g b o e k k u n j e a l t i j d t e r u g k i j k e n h o e d e tr a in in g e n v e r lie p e n e n w a a r d e v o o r -

Dagblad van het Noorden donderdag 16 april 2015

11

uitgang zit. Het doel is om ongeveer drie keer per week actief te zijn. Één keer met de groep, twee keer voor jezelf.’’

Lentis werkt sinds kort ook bij kinderen van twaalf tot zestien met looptherapie. ,,Deelnemers moet je activeren, maar soms ook afremmen. Dan willen ze te snel en te vlug. Dat zegt vaak ook iets over de aard van hun problemen. Depressiviteit komt vaak voor wanneer mensen te veel van zichzelf vragen of door hun omgeving onder druk staan. De looptherapie helpt om je grenzen te leren kennen.’’

Terhave geniet ervan als hij ziet hoe deelnemers na verloop van een paar weken vooruitgang boeken. ,,Dan gaat het lopen gemakkelijker, hebben ze de ademhaling onder controle en komt er ontspanning. Je ziet hoe conditie en stemming op elkaar inwerken.’’

Als begeleider besteedt Terhave veel aandacht aan het groepsaspect. ,,We praten veel.

Om uit te leggen hoe het lichaam werkt bij inspanning, maar ook hoe je je daarbij voelt, wat het met je doet. En we letten op de omgeving, want ook dat is belangrijk: het buiten zijn, genieten van de natuur, frisse lucht opdoen.’’

Hugo Veenker, zelfstandig sport- en loopadviseur In de 35 jaar dat hij actief is in de atletiek is Hugo Veenker (57) uit Damwoude altijd uitgegaan van een holistische benadering van de mens. ,,We zijn psychosociale en somatische

Ricardo Terhave met een loopgroep.

FOTO RIANNE EISING

eenheden, en dus ben je als looptrainer eigenlijk per definitie altijd ook therapeut.’’

De helende werking van lichaamsbeweging ondervond hij zelf in de jaren dat hij als verpleegkundige met te vroeg geboren kinderen werkte, wat ook bij hem geregeld emotie met zich meebracht. Na een zware, emotionele dag trok hij de loopschoenen aan om het hoofd leeg te maken en de onrust in lichaam en geest te bezweren.

Eerder zei hij in deze krant over zijn hardloopactiviteiten: ,,Wat me drijft is het zoeken naar het optimum waartoe mensen in staat zijn. Niet de maximale prestatie boeit me, maar wat iemand gezien zijn of haar mogelijkheden kan. Daar wil ik bij helpen. Niet het uiterste is het doel, maar het niveau waarop er een balans is. In mijn loopgroepen heb ik ouderen die zich hebben teruggevochten van

een hartinfarct of van kanker.’’

Veenker traint groepen, wandelt met mensen met een beperking, maar werkt ook als personal coach, onder andere met mensen die even in de knel zitten. ,,Dan gaat het niet om prestaties, maar om het zoeken naar die balans. Je laat mensen weer trots zijn op zichzelf, vertrouwen opbouwen. Als het nodig is leg ik uit hoe het werkt met het energiesysteem en het bewegingsapparaat, maar soms gaat het alleen maar om het plezier weer te vinden in bewegen. Onzekerheid wegnemen.’’

In de beginnersgroepen die Veenker traint met het programma Start to Run van de Atletiekunie doen soms ook mensen mee die er om wat voor reden dan ook psychisch wat doorheen zitten. ,,Dan zie je hoe belangrijk naast het lopen zelf het groepseffect is: je praat eens met heel andere mensen, je deelt ervaringen en je neemt van alles en nog wat mee naar het gewone leven.’’

Looptherapie moet er volgens Veenker wel op gericht zijn om deelnemers blijvend aan het bewegen te krijgen. In een kortdurende impuls gelooft hij niet zo. ,,Het gaat om gedragsverandering die niet van de trainer of de therapeut moet komen, maar uit de mensen zelf. Het mooiste is dan ook dat mensen doorstromen naar een vaste loopgroep of een atletiekvereniging. Daar probeer ik wel op aan te sturen.’’

HANS WILLEMS

Running therapy Hardlopen als medicijn. Running therapy wordt in Nederland sinds een jaar of twintig toegepast in de psychiatrie. In Amerika is er al langer ervaring mee opgedaan. Uitgangspunt is dat bewegen in het algemeen, maar hardlopen in het bijzonder een gunstig effect heeft op mensen die kampen met depressiviteit, angststoornissen, minderwaardigheidsgevoelens ten opzichte van hun eigen lichaam en stemmingsproblemen. Dat effect heeft een psychische kant, maar ook een biologische: gezond bewegen maakt stofjes als endorfine en serotonine vrij die onze stemming positief beïnvloeden.

Amode Schoenen

Heys Schoenmode

Hoofdweg 156 Siddeburen Tel. (0598) 430440

De Dam 29 Leek Tel. (0594) 516584 www.heysschoenmode.nl

Blanke Schoenen Hoofdstraat 142 Hoogeveen Tel. (0528) 265846 www.blanke.nl

De Boer Schoenmode Van der Duijn van Maasdamweg 2 Hoogezand Tel. (0598) 392803 www.deboerschoenmode.nl

De Vos schoenen Aldringastraat 5 (Gem. Grootegast) Niekerk Tel. (0594) 502498 www.devosschoenen.nl

Dijkhuis Schoenen Hoofdstraat Oost 4 Uithuizen Tel. (0595) 431204 www.dijkhuisschoenen.n

Grunewald Schoenspecialisten

Meijer’s Mode- en Gemakschoenen Luringstraat 10 Onstwedde Tel. (0599) 331382 www.meijersschoenen.nl

Schoencomfort Herna Van Echtenskanaal n.z 149 Klazienaveen Tel. 0591-318546

Hulst Schoenmode Waterstraat 66 Delfzijl Tel. (0596) 6613686

Schoenenspeciaalzaak Klaas Bijl Emmercompascuum Tel. (0591) 351787 www.klaasbijl.nl

Krea Modeschoenen Europaplein 58-74 Stadskanaal Tel. (0599) 612738 www.kreaschoenen.nl

Kuiper Schoenen

Schoenmode Mennega Gedempte Singel 28-30 Assen Tel. (0592) 312696 www.mennegaschoenen.nl

Molenkamp Schoenmode Heerestraat 45 Roden Tel. (050) 5019293 www.molenkamp schoenmode.nl

Ruchti Schoenmode Stationsweg 14 Zuidlaren Tel. (050) 4091262 www.ruchti.nl

Schutrups Schoenen Zuiderhoofdstraat 13 Exloo Tel. (0591) 549093 www.schutrups.nl 7 dgn. per week open!

Oude Ebbingestraat 80 Groningen Tel. (050) 3120276 www.grunewald.nl

Dijkstraat 36 Appingedam Tel. (0596) 683075 www.kuiperschoenen.nl

Happy Walker

Land schoenmode

Torenbeek Schoenen

Hoofdstraat 28 Zuidhorn Tel. (0594) 500293 www.landschoenmode.nl

Dé Dureaspecialist A-Weg 7 Groningen Tel. (050) 3128362 www.torenbeekschoenen.nl

Steentilstraat 2-w4 Groningen Tel. (050) 3137264 www.happywalker.eu

Dagblad van het Noorden donderdag 16 april 2015

13

Van links naar rechts: Gerrit Stapert (70) uit Borger, Johan Struik (70) uit Odoorn, Koen Venema (66) uit Borger, Gert van Dijk (67) uit Exloo, Laurens Kip (82) uit Borger, Roelof de Jonge (64) uit Drouwenerveen en Jantinus Mulder (70) uit Odoorn.

Z e v e n tig e r s o p d e fie ts P a s na h u n ep n s i o n e r i n g s t a pt e n z e v o o r h e t e e r s t o p d e k o re s f i e t s . V o o r d e c o n di t i e . M a a r d e g e z e l l i g h e i d s pe e l t o o k en r o l b i j d e id n s da g f i e t s e r s v a n T F C D e E l s e g g e u i t B o r g e r .

D

e g e m id d e ld e le e ft ijd is 7 0 ja a r . Z e h e b b e n a l e n k e le h a r t in fa r c te n e n z ie k te s o v e r le e fd . E lk e d in s d a g f i e ts e n d e m a n n e n e n e e n e n k e l e v r o u w z o ’ n 1 0 0 k ilo m e te r in d e w ijd e o m g e v in g v a n B o rg e r. ëëW e d o e n h e t v o o r d e c o n d i t i e . J e v e r b r a n d t v e të j e v o e l t j e s t e r k e r e n f i t t e r . ’ ’ M a a r d e g e z e llig h e id is m o o i m e e g e n o m e n v o o r D e D i n s d a g f i e ts e r s ëz o a l s h e t g r o e p j e o u d e r e n v a n t o e r f i e ts c l u b D e E l s e g g e z i c h n o e m e n . Z e k e n n e n d e b e s te p le k k e n v o o r k o ffie e n g e b a k o n d e r w e g . ëëD e g e n e d i e d e r o u t e u i tz e t m o e t d a a r m e e w e l r e k e n i n g h o u d e n ’ ’ ë b ul d e r e n z e .

D e g ro e p is o o it o p g e r ic h t d o o r d e 8 2 ja r i g e L a u r e n s K i p . E e n v r i j f a n a t i e k e s p o r t e r di e a l e e n s h e t p e l g r i m s p a d n a a r S a n t i a g o d e C o m p o s t e l a w a n d e l d e . ëëW e k w a m e n w e l e e n s in V la a n d e r e n e n d a a r z a g je v a n d ie g r o e p je s f i e ts e r s z o l e k k e r s a m e n o p e e n t e r r a s z i t t e n .

H e t lie t m e n ie t m e e r lo s . D a t m o e s t h ie r t o c h o o k k u n n e n ? ’’ V i a d e t o e r f i e ts c l u b e n d o o r w a t k e n n i s s e n b i j e l k a a r t e h a l e n o n ts t o n d h e t f i e t s g r o e p j e v o o r o u d e r e n . N u a lw e e r s in d s 1 9 9 8 . K ip z e lf k a n n i e t m e e r o p d i n s d a g ët e d r u k m e t k l e i n k i n d e r e n ëe n h i j f i e ts t m e e m e t a n d e r e t r a i n in g s g r o e p e n v a n D e E ls e g g e . M a a r e e n g r o e p v a n z o ’ n z e s ti e n m a n f i e t s t t o c h e l k e di n s d a g . B e h o o r l i j k f a n a ti e k . D e o u d s t e i s 7 8 ja a r .

F i e ts e n i s l e u k e r d a n h a r d l o p e n e n m i n d e r b l e s s u r e g e v o e l i g ëv i n d e n z e . ëëT h u i s o p d e h o m e tr a i n e r i s n i k s ëz o s a a i ’ ’ ëz e g t G e r r i t

‘We zagen in Vlaanderen van die groepjes fietsers zo lekker samen op een terras zitten. Dat wilden wij ook’ S t a p e r t . ëëI k h e b a a n spinning g e d a a n . M a a r n e e : w a t e e n g e d o e ’ ’ ëz e g t J a n t i n u s M u l d e r . ëëD i t i s v e e l m o o i e r . J e b e n t l e k k e r b u i t e n ëj e z i e t w a t ëj e b e l e e f t w a t . ’ ’ V o o r M u ld e r w a s h e t fie t s e n n o d ig o m a f t e v a l l e n . ëëD i t s c h e e l d e a l s n e l k i l o ’ s . I k b e n n o g s t e e d s n i e t d e s l a n k s t e ëm a a r a l s i k s t o p m e t f ie t s e n i s h e t s n e l e r g e r .’’

V o o r d e c o n d it ie m o e t je t w e e k e e r in d e w e e k f i e t s e n ëw e t e n z e . D r i e k e e r i s n o g b e t e r . ëëJe m e r k t h e t m e t e e n a l s j e e e n t i j d j e n i e t h e b t g e f i e t s t ëi n d e w i n t e r o f z o . D a n b e g i n n e n w e m e t m a x im a a l 7 0 k ilo m e te r e n v a lt h e t la n g n ie t m e e . A a n h e t e in d v a n h e t s e iz o e n f ie t s e n w e z o 1 2 0 k i lo m e t e r .’’

F i e t s e n i s m i n d e r b e l a s t e n d v o o r j e k n i e ën e n a n d e r e g e w r ic h te n e n to c h e e n s e r ie u z e d u u r s p o r t. T e a m s p o r te n a ls v o e tb a l w o r d e n t o c h l a s t i g e r o p d e z e l e e f t i j d . ëëJe k o m t i n d e

g e z o n d e b u i t e n l u c h t ëj e b e n t g e z e l l i g o n d e r e l k a a r ëa l l e m a a l v o o r d e l e n . ’ ’ E e n n a d e e l v a n fie t s e n is d e k a n s o p v a lle n .

D a a r o m h e b b e n z e a lle m a a l e e n h e lm e n d a a r o m w ijz e n z e a lt ijd e e n w e g k a p ite in a a n . ëëD e w e g k a p i t e i n b e p a a l t d e r o u t e e n w e w a a r s c h u w e n n a t u u r lijk a ls e r o b s t a k e ls o f t e g e n li g g e r s z i jn .’’

O p d e d in s d a g o v e r d a g v a lt h e t g e lu k k ig n o g m e e ëm a a r h e t w o r d t o n t e g e n z e g l i j k d r u k k e r o p d e fie ts p a d e n . A n d e r e to e r fie ts e r s ët o e r i s t e n e n v o o r a l v e e l e l e k t r i s c h e f i e t s e n . ëëJe h o o r t a n d e r e f i e t s e r s w e l k l a g e n : o ëd a a r h e b j e w e e r v a n d i e s c h r e e u w e n d e w ie lr e n n e r s . M a a r w e s c h r e e u w e n e c h t n ie t s t e e d s h o o r ëm a a r w e m o e t e n w e l n a a r e l k a a r s c h re e u w e n o m te w a a rs c h u w e n v o o r a n d e re f ie t s e r s .’’

G e e n o v e r b o d ig e m a a tr e g e l. Jo h a n S tr u ik g in g a l e e n s z o h a r d o n d e r u it d a t h ij z ijn h e u p b r a k . ëëH e e l v e r v e l e n d j a ëm a a r i k f i e t s g e w o o n w e e r . I k le t w e l b e t e r o p n u .’’ E e n a n d e r k r e e g a l e e n s e e n h a r t i n f a r c t ëm a a r e r r e e d to e n g e lu k k ig e e n d o k te r in d e g r o e p m e e . ëëE e n h a r t i n f a r c t k u n j e a l t i j d k r i j g e n ë o o k t h u is . H e t b lijft u ite in d e lijk to c h g e z o n d e r o m w e l t e b li jv e n f ie t s e n .’’

D e g r o e p s t i m u l e e r t . ëëW e g a a n e l k e d i n s d a g d u s d a n g a je m e e . O o k a l v o e l je je m is s c h ie n e e n k e e r w a t m in d e r g o e d . W e g a a n h ie r m e e a lle m a a l n o g ja r e n d o o r . E n s c h r ijf m a a r o p : w e k u n n e n n ie u w e d e e ln e m e r s g e b r u i k e n . O o k v r o u w e n .’’

AREND VAN WIJNGAARDEN

GEZONDHEID&CO KORT Diabetes Classic De organisatie van Diabetes Classic wil geld ophalen voor onderzoek naar suikerziekte en hoopt mensen aan te zetten tot meer bewegen. Sporten en afvallen kan de ziekte diabetes doen verminderen.

Vanuit Smilde zijn er 24 mei toertochten van 30, 75 en 125 kilometer en mountainbiketochten van 25 en 50 kilometer.

Vertrek vanaf de Smeltehal, Boerlaan 7 in smilde.

Inschrijving en meer informatie: www.diabetesclassic.nl

Dagblad van het Noorden donderdag 16 april 2015

14

Peter Terpstra en Piet Laernoes: ,,De oefeningen begonnen al in het ziekenhuisbed.’’

FOTO PEPIJN VAN DEN BROEKE

T r a in e n v o o r d e o p e r a tie F li n a tr u ma

n k d e m b

H GEZONDHEID&CO KORT Nationale Sportweek Van zaterdag 18 tot en met zaterdag 25 april is het Nationale Sportweek, een landelijk evenement om de aandacht te vestigen op het plezier en de gezonde effecten van sportbeoefening.

Honderden sportverenigingen, clubs, bonden, bedrijven, scholen en andere sportaanbieders zetten de deuren open, organiseren clinics, toernooien en demonstraties. De eerste Sportweek werd in 2004 voor het eerst gehouden.

Organisator is de sportkoepel NOC-NSF. Niet geheel toevallig vallen ook de Koningsspelen in de week.

Heel veel scholen hebben vrijdag 24 april gereserveerd voor een dag vol sport en spelen. www.nationalesportweek.nl

tra in e n v o pe r a t i e v o o r R e v e g o n n e n

o o r je o w e e r b e a l i da t i e v o o r h a

e t p e r s o n e e l in B e a tr ix o o rd n o e m t z e lie fk o z e n d a l d e S ia m e s e t w e e lin g . S a m e n lo p e n z e v a n d e a f d e l i n g n a a r d e f i t n e s s r u i m t e ëv a n d e e e tz a a l n a a r d e p o lik lin ie k e n w e e r te r u g . D e 7 4 -ja r ig e P e te r T e r p s t r a u it B e d u m e n d e 6 5 -ja r ig e P ie t L a e r n o e s u it R o ld e z ijn d e e e r s t e t w e e p a t i ën t e n d i e e e n g e h e e l n i e u w p r o g r a m m a v a n h a r tr e v a lid a tie o n d e r g a a n .

In h e t k o r t: v e e l m e e r s p o r te n v o o r e n n a d e o p e r a t i e . ëëH e t w e r k t f a n t a s t i s c h ’ ’ ëz e g g e n z e m e t e e n b r e d e la c h .

Z e k w a m e n a lle b e i o p d e a fd e lin g h a r t k a t h e te r is a t ie v a n h e t U M C G te r e c h t d e a fg e lo p e n m a a n d e n ëe n b i j a l l e b e i b l e e k e e n b e e t j e d o tte r e n n ie t g e n o e g . Z e m o e s te n o n d e r h e t m e s ëe e n i n g r i j p e n d e o p e n h a r t o p e r a t i e . ëëTi j d e n s h e t e t e n t h u i s v o e l d e i k i n e e n s d r u k o p m i j n b o r s t ën i e t e e n s z o e r g ëe n h e t e t e n s m a a k t e n i e t m e e r l e k k e r ’ ’ ëh e r i n n e r t T e r p s t r a z i c h . ëëI k m o e s t n a a r d e d o k t e r ëk r e e g e e n h a r t film p je e n to e n m o e s t ik v o o r e e n o n d e r z o e k ëe e n h a r t k a t h e t e r i s a t i e ën a a r h e t U M C G . M a a r te r w ijl z e b e z ig w a r e n z e i d e a r t s i n e e n s : w e s t o p p e n d e i n g r e e p ëi k m o e t e v e n o v e r le g g e n m e t e e n c o lle g a .’’

B ij L a e r n o e s m a a k te d e h u is a r ts n a e e n v a lp a r t ij e e n h a r t film p je . E n o o k b ij h e m b le e k t ijd e n s d e d a a r o p v o lg e n d e h a r t k a t h e te r is a tie d a t e e n o p e r a tie g e b o d e n w a s . E e n z w a r e b y p a s s -o p e r a tie w a a r v o o r h e t b o r s tb e e n v a n b o v e n to t o n d e r w o rd t o p e n g e z a a g d e n d e r ib b e n k a s t u it e lk a a r w o r d t g e tro k k e n .

Z e k o n d e n m e e d o e n a a n h e t n ie u w e p r o g r a m m a . ëëV e e l t r a i n e n v o o r d e o p e r a t i e o m i n o p t i m a l e c o n d i t i e t e k o m e n ’ ’ ëz e g t T e r p -

n d e r h e g in n e n i s me t e r t pa t i ën

t m me e n te n

e s g a a t e n z o s n e l m o g e lijk t s po r t e n . H e t U M C G C e n v o o r E u r o pa u n i e k pr o g r a m .

‘Veel trainen voor de operatie om in optimale conditie te komen’

s t r a . ëëH e t i s w e l h e e l a n d e r s d a n a n d e r e h a r t p a t i ën t e n m e e m a k e n ’ ’ ëa l d u s L a e r n o e s . ëëW e h o r e n d a t v e e l m e n s e n in d e w e k e n d a t je m o e t w a c h t e n o p z o ’n o p e r a t ie t h u is z it t e n t e p ie k e r e n . V e e l m e n s e n d u r v e n o o k n ie t z o g o e d m e e r te s p o r te n e n b e w e g e n u it a n g s t v o o r o v e r b e la s t i n g v a n h u n h a r t .’’

E e n v a n d e v o o r d e le n v a n h e t p r o g r a m m a is d e in te n s ie v e b e g e le id in g . H e t is n ie t a lle e n s p o r te n m a a r z e k r ijg e n b e g e le id in g v a n e e n h e e l t e a m ëv a n f y s i o t h e r a p e u t e n e n e e n d i ët i s t e t o t e e n p s y c h o l o o g e n m a a t s c h a p p e l i j k w e r k e r . ëëW e w e r d e n h e l e m a a l d o o r g e m e t e n e n o n d e r z o c h t . E e n f i e t s t e s t ëh a r t s l a g ë b l o e d d r u k ëa l l e s . D a a r d o o r w e e t j e o o k v e e l b e te r w a t je w e l e n n ie t a a n k a n . H e t e n e m o m e n t z e g g e n z e : k o m o p ën o g e e n b e e t j e .

H e t a n d e re m o m e n t a d v is e re n z e h e t m a a r e v e n r u s tig a a n te d o e n . D a t h e lp t w e l. Je b e n t g o e d b e v e i li g d d u s d a n d u r f je w e l.’’

H e t m o o ie is d a t je je g e n e z in g m e e r z e lf in d e h a n d h e b t . ëëA n d e r s z i t j e m a a r t e w a c h t e n

e n p e w o h u s te tie

b e n je a f h a n k e li jk .’’ D a t g e ld t o o k v o o r d e r io d e n a d e o p e r a tie . N o r m a a l g e s p r o k e n r d t e e n p a t i ën t n a e e n p a a r d a g e n z i e k e n is o p n a m e n a a r h u is g e s tu u rd o m a a n te r k e n . N a z e s w e k e n v o lg t d a n h e t r e v a lid a p ro g ra m m a . ëëB i j o n s b e g o n h e t m e t e e n n a d e o p e r a t i e a l. In h e t z ie k e n h u is b e d k r e e g ik a d e m h a lin g s o e fe n in g e n . Je m o e s t z o h a r d m o g e lijk d o o r h o e s te n o m h e t s lijm in d e lo n g e n w e g te k r ijg e n . D a t z o u o o k d e k a n s o p c o m p lic a tie s a l v e r m in d e r e n . S te r k e r e b o r s t- e n a r m s p ie r e n h e lp e n b i j h e t h e r s t e l.’’

Z e k u n n e n n a t u u r lijk n ie t v e r g e lijk e n m e t e e n o p e r a tie z n d e r a l d a t tr a in e n . M a a r d e v e r h a l e n v a n a n d e r e p a t i ën t e n l i e g e n e r n i e t o m . E e r s t d ie w e k e n la n g e o n z e k e r h e id v o o r d e o p e r a t i e ëh e t p i e k e r e n e n h e t w a c h t e n ëe n d e a n g s t v o o r h a r t p r o b le m e n in d ie p e r io d e .

E n d a n d e w e k e n n a d e o p e r a t ie w a a r in je o o k w e e r a lle e n m a a r a n g s t ig k a n a fw a c h te n . ëëW i j z i j n a l l e b e i a l s n e l n a d e o p e r a t i e w e e r b e t e r d a n w e h a d d e n v e r w a c h t . N a z o ’n in g r e e p m o e t je v a n v e r k o m e n h o o r . W e h e b b e n a lle b e i g e e n c o m p lic a t ie s g e k r e g e n . V o o r o n s t y p e p a t i ën t ëz o n d e r v e e l a n d e r e z i e k t e s ë i s d i t d e i d e a le a a n p a k .’’

H e t is p r e c ie s w a t d e c a r d io lo g e n e n r e v a lid a tie a r ts e n v a n h e t U M C G v a n te v o r e n v e r w a c h t t e n . E e n p a t i ën t d i e i n g o e d e c o n d i t i e o p d e o p e r a t i e t a f e l k o m t ëh e r s t e l t o o k w e e r s n e l l e r . T e r p s t r a : ëëE e n o p e r a t i e i s z w a a r ëh e t is e e n a a n s la g o p je g e s te l. Je la a t je c o n d it ie a c h te r in d e o p e r a tie k a m e r . M a a r in o n s g e v a l i s h e t e i g e n li jk e r g m e e g e v a lle n .’’

AREND VAN WIJNGAARDEN

A m p u ta tie is to p s p o r t A c h t t i e n j a a r l a n g l e e d h i j o n rd a a g l i j k e ip j n . N u i s z i j n r e c h t e r b e e n e r a f e n k a n h i j w e e r s po r t e n . D a t i s n o di g o o k w a n t l o pe n o p k r u k k e n o f e e n rp o t h e s e i s t o ps op r t .

E

d w in K r ijg s m a n is g e e n d o o r s n e e a m p u ta tie p a ti ën t ëw a n t h i j l i j d t n i e t a a n d i a b e t e s o f d i c h tg e s l i b d e a d e r e n . H ij is o o k o p m e r k e lijk jo n g v o o r ie m a n d m e t e e n b e e n a m p u ta t i e ë4 8 j a a r . M a a r t o c h ëh e t i s n i e t a n d e r s . ëëI k v o e l m e v e r l o s t’ ’ ëz e g t hi j m e t e e n b r e d e g r i j n s .

D it v e r h a a l g a a t o v e r h e t b e la n g v a n b e w e g in g v o o r je g e z o n d h e id .

M a a r h e t g a a t o o k o v e r E d w in K r ijg s m a n z e lf e n z ijn n o g a l d r a m a ti s c h e z i e k t e g e s c h i e d e n i s . Z o n d e r flin k te s p o r te n h a d h ij e r n u n o g n ie t z o k w ie k b ij g e z e te n in z ijn r o ls to e l.

M a a r e e r l i j k i s e e r l i j k ëz o n d e r s p o r t w a s h e t m is s c h ie n o o k n ie t z o v e r g e k o m e n . ëëI k h e b j a r e n v e e l g e v o e t b a l d e n h a d a l w a t la n g e r p r o b le m e n m e t m i j n r e c h t e r e n k e l ’ ’ ëv e r t e l t h i j i n e e n o n d e r z o e k s k a m e r tj e i n B e a tr i x o o r d ëh e t U M C G - r e v a l i d a t i e c e n tr u m i n H a r e n ëëD a t w e r d e r g e r n a e e n d u b b e l e b e e n b r e u k ën u a c h ti e n j a a r g e l e d e n . N i e m a n d d i e e r w a t a a n k o n d o e n h o o r ës o m s g a a t z o i e ts z o . I k b r a k m i j n s c h e e n b e e n e n m i j n k u i tb e e n . H e t w e r d g e z e t m a a r in d e p e r io d e e r n a k re e g ik h e e l v e e l p ijn a a n m ijn e n k e l. H e t w e r d e r g e r e n e r g e r .’’

H ij k re e g a a n g e p a s te s c h o e n e n e n i n d e l o o p d e r ti j d v e r s c h i l l e n d e o p e r a t i e s ëw a a r b i j u i t e i n d e l i j k z i j n e n k e l w e r d v a s t g e z e t. ëëM i j n v o e t w a s e e n b e e tj e s c h e e f k o m e n t e s ta a n w a a rd o o r ik s te e d s o p d e z ijk a n t v a n m ijn v o e t lie p . D a t l e i d d e t o t n o g m e e r s l i j ta g e e n v o o r a l h e e l v e e l p i jn .’’

P i j n s ti l l e r s h i e l p e n n a u w e l i j k s ëe n hi j k o n z e o o k n i e t e e u w i g b l i j v e n s l i k k e n . ëëI k h e b 2 5 j a a r l a n g b i j v e r s c h ille n d e b o u w m a r k te n g e w e r k të a l ti j d m e t v e e l p l e z i e r . M a a r he t l a a ts t e j a a r b i j K a r w e i D o k k u m w a s v e r s c h r ik k e lijk . D ie p ijn b e he e r s t e m i j n h e l e l e v e n . I k k o n n e r g e n s a n d e r s a a n d e n k e n t ijd e n s h e t w e r k ëz a t d e h e l e d a g o p d e k l o k te k ijk e n w a n n e e r ik w e e r n a a r h u is k o n .’’

Z ijn w e r e ld je w e r d s te e d s k le in e r . ëëI k k w a m d e d e u r n a u w e l i j k s m e e r ui t. V o o r m i j n g e z i n w a s h e t o o k e r g v e r v e le n d . Ik k o n n o g m a a r n e t e e n r o n d je v a n v ijf m in u te n lo p e n m e t d e h o n d ëd a n w a s i k a l w e e r k a p o t. ’ ’ L ic h a m e lijk e n g e e s te lijk w e r d h ij s t e e d s s l e c h t e r . ëëS i n d s d i e b e e n b r e u k k o n ik n ik s m e e r e ig e n lijk .

M i j n c o n d i ti e g i n g a c h t e r u i t ëi k w e r d d i k k e r .’’

T o t h e t o n g e lo o flijk e v o o r s te l k w a m v a n z i j n o r th o p e d i s c h c h i r ur g . A l l e s w a s g e p r o b e e r d ën i e t s h i e l p ëm i s s c h i e n m o e s t h e t o n d e r b e e n e r d a n m a a r a f. E e n a m p u ta ti e . ëëE e r s t k w a m d a t a l s e e n k l a p .

D a t v e r w a c h t j e n i e të z e k e r n i e t o p m i j n l e e f ti j d . M a a r l a n g z a a m b e g o n ik a a n h e t id e e te w e n n e n . Ik h e b n o g h e e l w a t ja r e n te g a a n im m e r s e n ik h a d a lle s a l g e p r o b e e r d . Ik w il ho e d a n o o k w e e r i n b e w e g i n g z i e n t e k o m e n .’’

N a e e n ja a r v a n v o o r b e r e id in g e n w e rd h ij in m a a r t 2 0 15 g e o p e re e rd .

H e t o n d e r b e e n e r a f ëv a n a f 1 6 c e n t i -

m e t e r o n d e r z i j n k n i e . ëëE i n d e l i j k w a s d ie p ijn w e g . Ik v o e ld e m e v e r lo s t v a n a c h t t ie n ja a r e lle n d e . Ik h e b e r n o g g e e n m o m e n t s p ijt v a n g e h a d .’’

M a a r v o o r d ie o p e r a tie d e e d h ij w e l w a t h ij k o n o m e r z o g o e d m o g e l i j k i n t e g a a n . ëëS p o r t e n e n tra in e n . Ik b e n v o o ra l v e e l g a a n z w e m m e n . B a a n t j e s t r e k k e n ëd e h e le t ijd a c h te r e lk a a r . A lle s o m z o fit m o g e lijk o p d e o p e r a t ie t a fe l te k o m e n .’’

D a t w e rk te . N o rm a a l g e s p ro k e n is h e t z e s w e k e n w a c h te n n a e e n a m p u ta tie v o o r d e p a t i ën t b e z i g k a n m e t o e fe n in g e n e n h e t a a n m e te n v a n e e n k u n s tb e e n .

K r ijg s m a n b e g o n a l n a v ie r w e k e n . E e rs t m o e s t d e s to m p g o e d h e r s t e l l e n ëd a a r n a k o n h i j b e g in n e n m e t lo o p t r a in in g m e t d e p ro th e s e .

In B e a t r ix o o r d lo o p t h ij n u s t u k je s h e e n e n w e e r o p e e n k u n s t b e e n ë m e t k r u k k e n . ëëE e r s t k r i j g i k e e n p r o e fp r o th e s e . P a s a ls h e t b e e n h e le m a a l h e r s te ld is e n d e s to m p g o e d g e v o r m d ëk r i j g i k e e n a n d e r e

‘Sinds die beenbreuk kon ik niks meer. Mijn conditie ging achteruit, ik werd dikker’

Dagblad van het Noorden donderdag 16 april 2015

15

p r o t h e s e . Ik w o r d g o e d b e g e le id .

E r g o th e r a p ie o m te w e n n e n a a n h e t l e v e n z o n d e r b e e n ëh o e j e o m k a n g a a n m e t z o ’ n b e p e r k i n g ëh o e j e k a n t r a p l o p e n ëd e w a s d o e n ën o e m m a a r o p . M a a t s c h a p p e l i j k w e r k ëo m h e t o v e r a lle c o n s e q u e n t ie s in h e t l e v e n t e h e b b e n . F i t n e s s ët r a i n i n g e n i k g a n u g r o e p s s p o r t e n .’’

A lle s o m z o fit m o g e lijk te w o r d e n . ëëI k h e b e r n u w e e r l o l i n . I k w l o o k e c h t z o s te r k m o g e lijk w o r d e n .

F y s ie k is lo p e n o p k r u k k e n b e h o o r l i j k z w a a r h o o r ëe n s o m s z a l j e h e t to c h z o n d e r p ro th e s e m o e te n d o e n .

M ijn g o e d e b e e n m o e t n u o o k v e e l m e e r s p ie r k r a c h t o n t w ik k e le n o m a lle s te d r a g e n . D a t m o e t je t r a in e n .’’

Z e lf is h ij a lle e n m a a r o p g e lu c h t o v e r z i j n a m p u t a t i e . ëëM a a r d e b u i te n w e r e ld b e g r ijp t h e t v a a k n ie t .

M e n s e n u i t m i j n o m g e v i n g ëk e n n i s s e n . M a a r d ie z a g e n n a t u u r lijk n ie t a a n m ij h o e v e e l p ijn ik s te e d s h a d .

V a n w e g e d ie p ijn k w a m ik v r o e g e r n e r g e n s to e . N u h e b ik w e e r z in o m a lle s a a n t e p a k k e n .’’

AREND VAN WIJNGAARDEN

GEZONDHEID&CO KORT Rokende moeder, baby 2 ons lichter

Edwin Krijgsman sport in zijn rolstoel.

FOTO PEPIJN VAN DEN BROEKE

Dat blijkt uit onderzoek door het UMC Groningen, Erasmus MC Rotterdam en Universiteit van Bristol. Het UMCG vergeleek de ontwikkeling van 255 Drentse baby’s van zowel rokende als niet-rokende moeders.

De schade door het roken is aangetoond in het erfelijk materiaal. Er is sprake van zogeheten DNA methylatie van het GFI1gen. ,,Onze studie laat duidelijk de negatieve effecten zien van roken tijdens de zwangerschap op de ontwikkeling van het kind. Een te laag geboortegewicht verhoogt het risico op hart- en vaatziekten en suikerziekte op latere leeftijd”, zegt Leanne Küpers, die als promovendus het onderzoek uitvoerde.

HET ABONNEMENT DAT ELKE DAG BETER WORDT

Met het Alles-in-1 abonnement bent en blijft u overal verbonden met het laatste regionale, landelijke en internationale nieuws. En u krijgt veel inspirerende informatie. Met elke zaterdag onze extra dikke weekenduitgave, de hele week toegang tot onze webeditie, de app DVHN Krant en onze interactieve smartphone app. U krijgt toegang tot interessante themadossiers en geniet van veel extra’s en voordeel.

Inderdaad. Uw abonnement op Dagblad van het Noorden wordt elke dag beter.

Mis niets met het Alles-in-1 abonnement van Dagblad van het Noorden: Elke dag de krant in de bus Iedere zaterdag de extra dikke weekenduitgave thuis in de bus De app DVHN Krant voor op uw tablet. Ideaal voor onderweg en tijdens uw vakantie De interactieve smartphone app. Altijd en overal het laatste nieuws Onbeperkt toegang tot onze PLUS artikelen op de website Toegang tot de digitale ‘krantenkiosk’ Blendle Gratis extra informatie, service en exclusieve aanbiedingen

GA NAAR WWW.DVHN.NL/ABONNEREN

Dagblad van het Noorden donderdag 16 april 2015

17

MEDISCHE AGENDA 26 maart t/m 15 juni OOSTERHESSELEN- Gezondheidscentrum Oosterhesselen: Witte Jassen Expositie, drie artsen en twee tandartsen (geschilderde landschappen, vergezichten en stedelijke taferelen).

Het is belangrijk het reanimeren te blijven oefenen.

FOTO ANP/DANNY VAN DEN BERG

A ls e lk e s e c o n d e te lt J e k u n t ma a r b e t e r n i e t i n G r o n i ng e n ë F r i e s l a nd o f D r e n t h e z ijn w a n e e r je h a r t h a pe r t . H e t k l i nk t z u u r ëma a r h e t is e e n h a rd g e ge v e n. D e o v e r l e v in gs k a ns b i j h a r t s t il s t a nd i s i n d e z e pr o v i nc i e s l a ge r da n el d e r s i n N e d e r la n d .

HartslagNu Het burgernetwerk HartslagNu startte eind 2012 met zijn activiteiten en inmiddels is er al tienduizend keer een oproep uitgegaan om ergens assistentie te verlenen. Ongeveer 70.000 mensen nemen deel en dat aantal groeit nog altijd gestaag. In het Noorden heeft Drenthe de meeste deelnemers (0,80 procent van de bevolking). Friesland volgt met 0,53 procent en Groningen sluit de rij met 0,34 procent.

Meer informatie: www.hartslagnu.nl

I

e d e r e s e c o n d e te lt a ls d e m o to r v a n o n s lic h a a m h e t la a t a fw e te n . B ij e e n c ir c u la tie s tils ta n d tr e e d t a l n a z e s m in u te n b lijv e n d e s c h a d e o p a a n d e h e r s e n e n . Z ie d a a r h e t b e la n g v a n r e a n im a tie . D e s tic h tin g F r y s l n H a r t v e ilig ijv e r t v o o r h e t o p le id e n v a n m e e r v r ijw illig e r s e n h e t b e s c h ik b a a r m a k e n v a n z o v e e l m o g e l i j k A E D ’ s ëa p p a r a t e n d ie d o o r e e n e le k t r is c h e s c h o k to e te d ie n e n h e t h a r tr itm e w e e r o p g a n g k u n n e n b re n g e n .

E r w in D u u r s m a e n P e te r d e R u ite r z ijn b e s t u u r s le d e n v a n d e s t ic h t in g . D u u r s m a w e r k te e e r d e r b ij z o r g v e r z e k e r a a r D e F r ie s la n d e n s to n d d a a r a a n d e b a s is v a n e e n c u r s u s w a a r m e e v ie r d u iz e n d v e r z e k e r d e n z ic h h e t re a n im e re n e ig e n k o n d e n m a k e n .

D e R u ite r w e r k t a ls a m b u la n c e v e r p le e g k u n d ig e e n h e e ft d u s in z ijn w e r k g e r e g e ld te m a k e n m e t e e n h a r ts tils ta n d .

H e t k o m t o n g e v e e r d r ie h o n d e r d k e e r p e r w e e k v o o r d a t e r g e n s in N e d e r la n d b ijs t a n d m o e t w o r d e n v e r le e n d b ij e e n h a r t s t ils t a n d .

D o o r d e v e r g r ijz in g z a l d a t a a n t a l d e k o m e n d e ja r e n n o g w a t v e r d e r o p lo p e n . ëëZ o l a n g w e a l l e e n a f h a n k e l i j k z i j n v a n p r o fe s s io n e le h u lp v e r le n e r s b lijft h e t a a n t a l m e n s e n d a t b lijv e n d s c h a d e o p lo o p t d o o r e e n h a r t s t i l s t a n d o f z e l f s o v e r l i j d t ëh o o g .

V o o r h u lp d ie n s te n g e ld t e e n m a x im a le a a n r i j t i j d v a n v i j f t i e n m i n u t e n ëm a a r b i j e e n h a r t s t ils t a n d m o e t je s n e lle r te r p le k k e z ijn .

D a a ro m w e r k e n w ij m e t a n d e re n a a n e e n n e t w e r k v a n b u r g e r h u lp v e r le n e r s d a t s n e l in w e r k in g k a n w o r d e n g e z e t . D a t k a n a lle e n a ls d ie h u lp v e r le n e r s g o e d z ijn o p g e le id e n p r e c ie s w e t e n w a t z e m o e t e n d o e n .’’

H a r t s la g N u h e e t h e t la n d e lijk e o p r o e p n e t w e r k d a t in F r ie s la n d w o r d t b e h e e r d d o o r d e in D r a c h te n g e v e s t ig d e M e ld k a m e r N o o r d N e d e r la n d . B ij e e n r e a n im a t ie m e ld in g b e o o r d e e lt d e m e ld k a m e r o f e r t ijd w in s t g e m a a k t k a n w o r d e n d o o r v r ijw illig e r s o p te ro e p e n . Is d a t h e t g e v a l d a n g a a t e r e e n s m s n a a r d e v r ijw illig e r s d ie z ic h o p d a t m o m e n t b e v in d e n in d e b u u r t v a n h e t s la c h to ffe r .

In F r ie s la n d z ijn n o g e r g v e e l w it te v le k k e n . H e t a a n ta l b u r g e r s d a t e e n r e a n im a tie c u r s u s v o lg d e e n d e k e n n is o o k o p p e il h o u d t ëi s t e b e p e r k t e n o o k d e v e r s p r e i d i n g v a n A E D ’s la a t n o g v e e l t e w e n s e n o v e r .

D u u r s m a e n D e R u i t e r : ëëW e s t r e v e n n a a r d u iz e n d b e s c h ik b a r e A E D ’s b ij H a r t s la g N u ë e n d a t z ijn e r n u n o g m a a r 4 8 5 . K ijk je n a a r h e t to ta a l a a n ta l m e n s e n in F r ie s la n d d a t e e n r e a n i m a t i e c u r s u s h e e f t g e v o l g d ëd a n z i t t e n w e o p 3 5 0 0 ët e r w i j l h e t e r e i g e n l i j k 6 0 0 0 o f 7 0 0 0 z o u d e n m o e te n z ijn . E n in 2 0 1 8 w ille n w e d e h a r t v e ilig s te p r o v in c ie z ijn m e t n o g e e n s d u b b e l z o v e e l b u r g e r h u lp v e r le n e r s .

O o k d e b e s c h ik b a a r h e id v a n A E D ’s lig t in F r ie s la n d n o g o p e e n v e e l te la a g p e il. B ij b e d r ijv e n e n o p e n b a r e in s te llin g e n z ijn z e w e l t e v i n d e n ëm a a r h e e l v a a k o p e e n w a t v e r b o r g e n p le k d ie in d e a v o n d u r e n e n d e w e e k e n d e n n ie t o f m o e ilijk b e r e ik b a a r is . B ij s p o r tfa c ilite ite n is d a t a l e e n h e e l s tu k b e te r . ëëD e A E D m o e t n e t z o g e w o o n w o r d e n a l s d e b r a n d b l u s s e r ’ ’ ëv i n d t d e s t i c h t i n g H a r t v e i l i g F ry s l n .

H a r tv e ilig is n u e e n p a a r m a a n d e n a c tie f.

H e t w e r k s ta a t d u s n o g in d e k in d e r s c h o e n e n . ëëW e h e b b e n o n s t o t d o e l g e s t e l d o m i n 2 0 1 8 h e t g e w e n s te p e il te h a le n . D a a r v o o r b e n a d e r e n w e g e m e e n t e n ëd o r p s b e l a n g e n ë b e d r i j v e n ës p o r t o r g a n i s a t i e s e n h u i s a r t s e n e n z o r g in s te llin g e n . D e m id d e le n z ijn n o g b e p e r k t ëd u s h e t i s v o o r a l d e k u n s t o m m e n s e n e n g r o e p e n te b e r e ik e n d ie h e t v u u r t je v e r d e r k u n n e n o p s t o k e n .’’

S u c c e s is n ie t a lt ijd v e r z e k e r d b ij e e n r e a n im a t i e p o g i n g . ëëS o m s k o m t d e h u l p t e l a a t o f i s d e s i t u a t i e v a n d e p a t i ën t a l h o p e l o o s . H e t la s t ig e is v e r d e r d a t je a ls v r ijw illig e r n a t u u r lijk m a a r h e e l w e in ig d a a d w e r k e lijk e e r v a r in g k u n t o p d o e n . E r k u n n e n ja r e n v o o r b ijg a a n z o n d e r d a t je h u lp w o r d t in g e r o e p e n . D a a r o m is h e t z o b e la n g r ijk o m te b lijv e n o e fe n e n . W a n t a l s h e t z o v e r i s ëm o e t j e s n e l e n z o n d e r h a p e r e n k u n n e n in g r ijp e n . D a a r w o r d e n c u r s i s t e n o o k o p g e t r a i n d .’’

O o k n a z o r g v o o r d e h u lp v e r le n e r is b e l a n g r i j k ëo n d e r s t r e p e n D u u r s m a e n D e R u i t e r . ëëE r k o m t h e e l w a t e m o t i e b i j k i j k e n . Z e k e r a ls d e r e a n im a tie p o g in g v e r g e e fs is . E n v e r g e e t n i e t ëd e p e r s o o n d i e j e m o e t r e a n i m e r e n k a n e e n b e k e n d e z ijn . H e t h e e ft a lt ijd e e n e n o r m e i m p a c t .’’

HANS WILLEMS Meer informatie: www.fryslanhartveilig.frl

zaterdag 18 april ASSEN- Wilhelmina Ziekenhuis, 10.30-15.30:Kraammarkt.

HOOGEVEEN- MFC de Magneet, 10.00-12.00, 10.00-12.00:Hulp en genezing langs geestelijke weg – de sleutel voor de gezondheid van morgen? Lezing.

MEPPEL- Wijkcentrum De Poele, 10.00-11.30: Is gezondheid in de huidige tijd slechts nog een droom? Informatieve lezing langs de leer van Bruno Gröning.

GRONINGEN- Humanistisch Centrum, 19.30-22.00:Gezegend met een hersentumor, lezing door Will Pyein.

NUIS- Dorpshuis De Vrijborg, 10.00-16.00:Uitvaartbeurs. maandag 20 april ASSEN- Wijkcentrum De Schakel, 14.00-16.00:Inhaleren en werking van longmedicijnen, voorlichtingsbijeenkomst door longverpleegkundigen Trix Meints, Jopie Spanjer, Antje Boon en apotheker Nanda Boekhoudt. dinsdag 21 april ZUIDWOLDE DR- Woonwijkcentrum Tonckenshuys, 13.3016.30:Valpreventiemarkt, voorlichting voor ouderen. woensdag 22 april BAFLO- Dorpshuis Agricola, 20.00-22.00:Wat betekenen de ontwikkelingen in de zorg voor u, lezing door directeur Beleid UMCG V. Verrijp.

ZUIDHORN- Cultureel Centrum, 19.00-21.30:Een andere kijk op dyslexie, informatieavond, opg. 06 11401660. vrijdag 24 april APPINGEDAM- ASWA, 14.0016.00, 14.00-16.00:Communicatie en voeding bij de ziekte van Parkinson, Parkinson Café Appingedam e.o met lezing door logopedist Christa Rawee en diëtist Brenda Schuiringa, opg. 0596 533576. dinsdag 28 april ASSEN- Wilhelmina Ziekenhuis, 19.30-21.30, 19.3021.30:Borstvoeding... heel gewoon! Voorlichtingsavond, opg.

0592 325370. donderdag 30 april ASSEN- Wilhelmina Ziekenhuis, 19.30-21.00:Bevallen in het ziekenhuis, voorlichtingsbijeenkomst, opg. 0592 325370.

Opgave: uitservice.nl Volledige agenda: www.gezondheidenco.nl

Kies ook voor gezondheid!

Fitbe.nl geeft u dagelijks deskundig advies op het gebied van voeding, beweging en gezondheid. Fitbe.nl is voor het gezin, de sporter en als u gezond ouder wilt worden.

Voel u fit en vitaal met Fitbe.nl.

www.fitbe.nl

D o k te r s m a r t ph

Dagblad van het Noorden donderdag 16 april 2015

19

o n e 2

1

3

H e t a a n b o h u l pmi d d w e r k e n me b r e i dt s n e d e t w ijfe l v e e l v a n d is e r g e e n

d v a n me e l e n di e t d e s ma l u it. E n di e e r n e g a d g e o n t k o me

di s s a me r t ph o n da o g o v ts b e n a

c h e n o n e n k s e r s ta a të a n .

6 4

A

r m b a n d je s d ie h e t a a n t a l s t a p p e n t e l l e n d a t j e z e t. D i e e v e n t u e e l j e h a r ts l a g b i j h o u d e n e n o o k j e s l a a p p a tro o n in k a a r t b re n g e n . E n h u n g e g e v e n s d a n d o o r s tu r e n n a a r j e s m a r tp h o n e .

D e r g e lijk e a c c e s s o ir e s g e b r u ik e n w e g r e t ig i n he t b e g i n ëm a a r n a e e n p a a r m a a n d e n s to p e n w e e r m e e . D a t k a n o m a lle r le i r e d e n e n z i j n ëm a a r m e e s ta l i s h e t o m d a t w e z e n ie t n o d ig h e b b e n . D e n k d a a r b ij a a n g a d g e ts z o a l s d e U P v a n J a w b o n e ëd i e j e s t a p p e n t e l t e n s l a a p p a tr o o n v o l g t.

D a t w o r d t a n d e r s a l s w e i e ts d o e l g e r i c h t g e b r ui k e n ëb i j v o o r b e e l d o m t e s p o r t e n . E e n a c c e s s o i r e a l s d e Ti c k r X v a n W a h o o m e e t a l l e s da t v o o r e e n v r i j e t i j d s s p o r t e r v a n b e l a n g i s ëv a n h a r ts l a g t o t c a l o r i e v e r b r u i k . H e t a pa r a a t s p e e lt n a h e t s p o r te n a lle g e r e g is t r e e r d e i n f o r m a ti e d o o r n a a r d e a p p o p d e s m a r tph o n e ëw a a r i n j e a l l e s k u n t b i j h o u d e n .

D e r g e lijk e a c c e s s o ir e s z ijn v e e le e r h u lp mi d d e l d a n g a d g e të o m d a t j e z e b l i j f t g e b r u i k e n . Z o a l s e e n w e e g s c h a a l ëw a a r o p v e e l m e n s e n v a n a f e e n b e p a a l d e l e e f ti j d i e d e r e d a g s t a a n . D e S m a r t B o d y A n a ly s e r v a n W it h in g s v e r t e l t n i e t a l l e e n h o e v e e l j e w e e g t ëm a a r g e e f t o o k i n f o r m a ti e o v e r j e v e tg e h a l t e e n z e l f s d e l u c h tk w a l i t e i t i n h u i s . E n j e h o e f t j e g e w ic h t n ie t m e e r d a g e lijk s o p e e n b r ie fje te kr a b b e l e n a l s j e a a n h e t d i ët e n b e n t : d e a p p s l a a t he t a l l e m a a l o p .

O n d e r tu s s e n h e b b e n a p p s e n a c c e s s o i r e s v o o r d e s m a r tp h o n e h u n t e r r e i n v e r r u i m d : n a a r g e z o n d h e id in h e t a lg e m e e n . H e t g r o te v o o rd e e l v a n d e s a m e n w e r k in g tu s s e n a c c e s -

5

‘Een bloeddrukmeter die samenwerkt met een app, is minder nauwkeurig dan een professionele meter in het ziekenhuis’ s o ire s e n s m a r tp h o n e is im m e r s d a t d e a p p a lle g e m e te n g e g e v e n s k e u r ig k a n b ijh o u d e n .

M e t d e t h e r m o m e t e r v a n K i n s a ëd i e j e i n d e a u d io u it g a n g v a n je s m a r t h o n e s to p t ë m e e t je n ie t a lle e n d e e v e n t u e le k o o r t s v a n je k i n d ëm a a r k u n j e d i e o o k m a k k e l i j k a a n d e a r t s t o n e n w a n n e e r h i j l a n g s k o m t ëo m d a t d e a p p h e t a lle m a a l h e e ft o p g e s la g e n .

D e b lo e d d r u k m e te n k u n je m e t e e n to e s te l a ls d e W ir e le s s B lo o d P r e s s u r e M o n ito r v a n W ith in g s . D e a p p s la a t e lk e m e tin g a u to m a t i s c h o p ëz o d a t d e d a t a n a d i e n o p h e t in te r n e t m a k k e lijk te c h e c k e n z ijn o f in e e n E x c e lb e s t a n d n a a r je d o k te r k u n n e n w o r d e n g e m a ild .

In d e m e d is c h e w e r e ld z e lf le e ft n o g t w ijfe l o v e r d e p r e c is ie v a n d e r g e lijk e g a d g e t s . D ie s c e p s is is z e k e r te re c h t in h e t g e v a l v a n a r m b a n d je s d ie s t a p p e n e n b ijb e h o r e n d c a lo r ie v e r b r u ik m e te n . W e k o n d e n e r a l v e e l te s te n

e n z e g e v e n b ijn a a lle m a a l u ite e n lo p e n d e r e s u lt a te n . E n e e n b lo e d d r u k m e te r d ie s a m e n w e r k t m e t e e n a p p is n a t u u r lijk m in d e r n a u w k e u r ig d a n e e n p r o fe s s io n e le m e te r in h e t z ie k e n h u is .

D a t b e t e k e n t n ie t d a t z o ’n b lo e d d r u k m e t e r w a a r d e l o o s i s . A l s j e g e r e g e l d m e e t ëk u n je a l s n e l e e n p a t r o o n h e r k e n n e n e n m e r k je n a t u u r lijk o o k v e r h o g in g e n o f v e r la g in g e n .

A ls je m e t d ie in fo n a a r d e h u is a r t s s t a p t ë k a n h ij o o k s n e lle r a n a ly s e r e n o f d e h o g e b lo e d d r u k d ie h ij m e e t m is s c h ie n w e l te m a k e n h e e ft m e t d e n e r v o s ite it v a n h e t m o m e n t.

B o v e n d ie n w o r d e n d e s e n s o r s d ie a lle r le i p a r a m e t e r s m e t e n ëa l m a a r b e t e r . E n d a t w e te n z e o o k in d e m e d is c h e w e r e ld . Z o w e r d a l b e c ijfe r d d a t d e s o c ia le z e k e r h e id in E u r o p a o p te r m ijn b ijn a 1 0 0 m iljo e n e u r o z o u k u n n e n b e s p a r e n a l s p a t i ën t e n z i c h z e l f k u n n e n ‘v o lg e n ’ m e t e e n a c c e s s o ir e e n b ijh o re n d e a p p .

E e n v o o r b e e ld ? In p la a t s v a n z ic h p e r io d ie k te la te n s c r e e n e n b ij d e v r o u w e n a r ts k u n n e n v ro u w e n e e n b e h a d ra g e n w a a r in e e n s e n s o r z it d ie v ia e e n a p p m e te e n a la r m s la a t a ls e r o o k m a a r e n ig e h in t v a n tu m o r o n t w ik k e lin g w o r d t v a s t g e s te ld .

E n d i a b e t e s p a t i ën t e n k u n n e n p r i k k e n m e t e e n a c c e s s o ir e a ls d e B lo o d G lu c o s e M e te r v a n iB G S ta r e n d e m e tin g e n v a n e e n la n g e r e p e r io d e m e e b r e n g e n b ij h e t v o lg e n d e a r ts e n b e z o e k .

JOOST BOLLE

1. Bloeddrukmeter Wireless Blood Pressure Monitor, 130 euro 2. Stappenteller/slaapmeter UP, 149 euro 3. Glucosemeter Blood Glucose Meter, 180 euro 4. Weegschaal Smart Body Analyser, 149 euro 5. Koortsthermometer Kinsa, 25 euro 6. Hartslagmeter Tickr X, 110 euro

VERWENMOMENT VOOR JEZELF? ASSEN

HARKSTEDE

Pure Beautycare Winnaar Beauty Award * Huidproblemen (acne, littekens, rosacea etc.), Permanente make-up, Cellulite behandelingen.

Weiersloop 11, 9401 DZ Assen Tel. 0592 - 308767 info@purebeautycare.nl www.purebeautycare.nl

Salon Esthémar *Depositair Babor Hoofdweg 57, 9617 AB Harkstede Tel. 050 - 4041415 www.esthemar.nl

BEDUM Huidverzorgingspraktijk Alpha Bedum *verwijderen van huidoneffenheden, huidverbeterende behandelingen, mesotherapie, fruitzuurbehandeling, microneedling.

Emmalaan 16a, 9781 EB Bedum Tel. 050 - 3017842 info@alphabedum.nl www.alphabedum.nl ERICA Jade Huid-en voetverzorging * Elektrisch ontharen, acne behandelingen, bindweefselmassage, voetreflexzone-massage.

Heemskerkstraat 15, 7887 AA Erica Tel. 0591 - 303703 info@jadehuidverzorging.nl www.jadehuidverzorging.nl GRONINGEN Dorien Huizing Schoonheidsspecialiste *Huidverbetering, Wellness, Spray tan, Lash to Impress, Ontharen (elektrisch of IPL ELOS), Orly gel lak.

Emmastraat 2, 9722 EX, Groningen Tel. 050 - 5267504 www.dorienhuizing.nl GRONINGEN Schoonheidsinstituut Ina Liewes *Specialisaties: Meso, Zuurstofbehandelingen.

Kraneweg 17, 9718 JD Groningen Tel. 050 - 3180878 inaliewes@home.nl www.inaliewes.nl GRONINGEN Schoonheidsinstituut Ankie Willems * Specialisaties Acne, elektrisch ontharen, IPL vergoed door verzekering, Permanente Make-up specialist, Duo-behandeling en Rimpelbehandeling zónder injectables Westerkade 8 A, 9718 AP GRONINGEN Tel. 050 - 3143333 info@ankiewillems.nl www.ankiewillems.nl GRONINGEN Maria Bleeker * Huidverzorging met Shiatsu, Kleuranalyse, Visagie Schoonheidssalon Golfslag 44-14 9732 MB GRONINGEN Tel. 050 - 5420420 www.mariableeker.nl info@mariableeker.nl GRONINGEN Tijdloos Beauty by Ria Nijburg Huidverbetering anti-aging acne behandelingen en permanent ontharen.

Oosterstraat 20 9711 NT Groningen Tel. 050 - 8800178 www.tijdloosbeauty.nl info@tijdloosbeauty.nl HAREN Beautysalon Hem en Haar *Gezichtsbehandelingen, Manicure, Elektrisch epileren, Visagie.

Molenweg 2 9751 AH Haren Tel. 050 - 5351028 info@hem-en-haar.nl www.hem-en-haar.nl

HEILIGERLEE Schoonheidssalon & Pedicure Linda * Definitief ontharen d.m.v. FPL * Microdermabrasie * BABOR Depositair Halteweg 2c, 9677 RH Heiligerlee Tel. 0597 - 433338 www.schoonheidssalon-linda.nl HOOGEVEEN Beauty Center de Terp *Huidverzorging, huidverbetering, lichaamsbehandelingen, massage’s, afslanken, micro needling, cavitatie.

De Vos van Steenwijklaan 89, 7901 NP Hoogeveen Nieuwe adres (miv 2 mei) Schutstraat 49, 7907 CA Hoogeveen Tel. 0528 - 274534 info@deterp.nl www.deterp.nl HOOGEZAND Instituut Esthetion *Specialisaties; elektrisch ontharen, laserbehandelingen, acne, microdermabrasie, mesotherapie, camouflage.

Kalkwijk 135, 9603 TB Hoogezand Tel. 0598 - 322576 info@esthetion.nl www.esthetion.nl HOOGEZAND Salon Esperance * Acné, Elektrisch ontharen Talmastraat 43, 9602 GZ Hoogezand Tel. 06 - 14914570 info@salonesperance.nl www.salonesperance.nl HOOGEZAND Asmaria CosMedisch *elekt. onth., laser schimmel nagels, div. laserbeh., rosacea/eczeem, microdermabrasie, microneedling, acné-beh., huidverbetering, div. massagetechn. (vergoedingen door zorgverzekeraars) Noordersingel 11, 9601 CJ Hoogezand Tel. 06 - 20015626 www.asmaria.nl info@asmaria.nl MEPPEL Schoonheidsinstituut Rita Kuiper * Acne, ontharen, camouflage, tatoeage verwijdering Ceintuurbaan 1, 7941 LR Meppel Tel. 0522 - 258318 info@bodyboetiek.nl www.bodyboetiek.nl OOSTWOLD Het Huidinstituut *Permanente Make-up, Huidverbetering en natuurlijke huidverjonging.

Oosterweg 2A, 9682 RH Oostwold Tel. 0597 - 552515 info@hethuidinstituut.nl www.hethuidinstituut.nl SAPPEMEER Schoonheidssalon Scientia * ook uw adres voor nagels en cosmetische voetverzorging Dr. Aletta Jacobsstraat 17, 9611 EA Sappemeer Tel. 0598 - 380551 info@salonscientia.nl www.salonscientia.nl SAUWERD Loes van der Laan Huid- en haarverzorging *Laserbehandelingen, Elektisch ontharen, Permanente make-up, Cosmetisch Arts.

Plantsoenweg 13 9771 AC Sauwerd Tel. 050 - 3061386 info@schoonheidspraktijk.nl www.schoonheidspraktijk.nl

Vraag de ANBOS-schoonheidsspecialist naar de actiekaart en maak dagelijks kans op DROOMPRIJZEN. ANBOS geeft iedere dag prijzen weg, waaronder beautybonnen t.w.v. € 50,00 te besteden bij jouw schoonheidsspecialist. Daarnaast maak je ook kans op; een jaar lang GRATIS naar jouw ANBOS-schoonheidsspecialist of op een mooie reis naar Curaçao of Duitsland*.

Actie loopt tot en met 16 juni 2015. Lees de actievoorwaarden op www.anboswinactie.nl

Je zit goed bij de ANBOS-schoonheidsspecialist www.anbos.nl ANBOS, Brancheorganisatie Schoonheidsverzorging, staat voor professionaliteit, kwaliteit en vakkennis.

de beste vriend van ouders

*Reizen worden beschikbaar gesteld door Van der Valk Vakanties

SCHOONEBEEK

WINSCHOTEN

Huidspecialist Marry Helena * Rimpelbehandeling door deskundig arts: Permanente make-up, Laser ontharen met ziekenfondsvergoeding, acne behandeling met ziekenfondsvergoeding, complete gezichtsverzorging.

Gezondheidscentrum, Europaweg 105 7761 AB Schoonebeek Tel. 0524 - 532088 www.salonmarryhelena.nl info@salonmarryhelena.nl

Schoonheidssalon Linn *Huid verbeterende behandelingen, ontspanning behandelingen, microdermabrasie, hotstone massages, acne behandelingen, combinatie behandelingen met kapsalon Dwingeloweg 71, 9671 KC Winschoten Tel. 06 - 37229505 info@schoonheidssalonlinn.nl www.schoonheidssalonlinn.nl

Poster Anbos.indd 1

16-03-15 11:56

WINSCHOTEN SPIJK Jennifers Bodycare *Schoonheids- en pedicure behandelingen Fruitzuurpeeling, elektrisch ontharen gellak-manicure.

Kleine Dijkstraat 12 9909 AS SPIJK Tel. 06 - 10837224 www.jbcare.nl info@jbcare.nl

M-Cosmetics *Gespecialiseerd in elektrisch ontharen, acne behandelingen en Neoderma kruidenpeeling Engelstilstraat 11 9671 JE Winschoten Tel: 06 - 22618557 mcosmetics@telfort.nl www.mcosmetics.nl WINSUM

TER APEL Schoonheidsinstituut Tineke Potze * Elektrisch ontharen (vergoeding door zorgverzekeraars mogelijk) Markeweg 78 9561 SG Ter Apel Tel. 0599 - 582007 info@tinekepotze.nl www.tinekepotze.nl

Schoonheidssalon Bienvenue * Gespecialiseerd in elektrisch epileren, microdermabrasie, needling en laserbehandelingen.

Lombok 33 9951 SC Winsum Tel. 0595 - 443077 mkranenborg@home.nl www.schoonheidssalonbienvennue.nl ZUIDLAREN

TOLBERT Bellezza salon *Huidverbetering, huidverzorging en pedicure Turfring 32 9356 HB TOLBERT Tel. 0594-517020 info@bellezzaschoonheidssalon.nl www.bellezzaschoonheidssalon.nl

Schoonheidssalon Thea Jansen *De zorgverzekeraars vergoeden mijn gespecialiseerde acne-, en ontharingsbehandelingen (laser- en elektrisch ontharen) De Stiel 10, Zuidlaren Tel. 050 - 4093991 schoonheidssalonthea@online.nl www.schoonheidssalontheajansen.nl

WARFFUM

ZUIDWOLDE

Tina de Wiljes Salon van de huid *Meta Therapy: het facelift alternatief, IPL: lichtflits ontharing Diamond touch: cosmedische huidtherapy Huidverbetering en massages Pastorieweg 13 9989 BL Warffum Tel. 0595-422082 www.tinadewiljes.nl

Huidverzorgings-Pedicure Praktijk Zonnestudio Gonnie Stok * Elektrisch ontharen, acne behandelingen, couperose, verwijdering van steelwratjes en diverse andere behandelingen.

Hoofdstraat 30 (Tijdelijk Marsen 8) 7921 AM Zuidwolde Tel. 0528 - 371218 gonniestok@gmail.com www.schoonheidssalongonniestok.nl

Je zit goed bij de ANBOS-schoonheidsspecialist www.anbos.nl ANBOS, Brancheorganisatie Schoonheidsverzorging, staat voor professionaliteit, kwaliteit en vakkennis