Issuu

De krant die verder kijkt in de stad

9 OKTOBER 2025 | 11E JAARGANG NR. 335 | KIJK VOOR HET LAATSTE NIEUWS OP

DUIC.NL

Columnist Koos Marsman omschrijft Wim van Scharenburg als Zuiloloog P. 8

Do bijd neer j ij ee rag e n v o gra tis k or dez e ran t?

Charlotte Peters introduceert darmecho: ‘Iedereen wordt hier blij van’

P. 6

Gamen met de politie

P. 12

Utrecht volgens Tobias Camman

Advertenties

Soworker maakt delen op Social media makkelijk! Boost je content en benut de kracht van je collega’s als ambassadeurs; 8 x meer bereik, 7 x hogere conversie en aanzienlijk meer sollicitanten.

Test gratis ons platform!

De Woonadviseur Ouderen helpt alle ouderen (55+) in Utrecht die nadenken over

Spreekuren: ma t/m do

een passende woonsituatie,

10.00u. 14.00u.

nu en in de toekomst.

030-23 61 804

Onze hulp is gratis.

info@woonadviseurutrecht.nl

Advies - Informatie - Hulp

€40,+/- 288 pagina’s

Bestel nu Catharijne op een kantelpunt Om dit boek uit te brengen hebben wij jouw hulp nodig. Bestel alvast een exemplaar via Voordekunst, https://www.voordekunst.nl/projecten/20056-boek-catharijne-op-een-kantelpunt-1 en draag zo bij aan dit prachtige tijdsbeeld Catharijne op een kantelpunt. Nieuwsgierig geworden? Scan de QR-code.

woonadviseurutrecht.nl

DG OW IN CR ND FU

Vanaf

Neem nu contact op!

De najaarsschouw 2025 Minder doen voor meer groen De jaarlijkse schouw van sloten wordt gedaan van 3 november t/m 14 november

Brede schouwsloten Optie 1: in het midden 1x per jaar 2 meter planten weghalen

We controleren dan of de sloten voldoende zijn onderhouden, zodat het water goed kan doorstromen.

Brede schouwsloten Optie 2: onderhoud vanaf 1 kant

Ontvangt u een brief? Dan is uw sloot niet op orde. Doe dat voor 8 december. Dan voorkomt u een dwangsom.

1x per jaar 2,5 meter planten weghalen

Meer weten? Schouwsloten smaller dan 2,5 meter

De regels voor het onderhoud van sloten en dijken staan beschreven in de Waterschapsverordening van Waterschap Amstel, Gooi en Vecht. Meer informatie over onderhoud en regelgeving vindt u op www.agv.nl/schouw. U kunt ook bellen met Waternet; tel: 0900-9394 (lokaal tarief).

1 x per jaar 90% planten weghalen

MOORDSPEL BIJ CAMPING GANSPOORT

DURF JIJ HET AAN? Ben je goed met puzzels en codes? Hou je van spellen zoals Cluedo en Escaperoom? Dan zou je weleens de moord op de camping op kunnen lossen. Probeer met jouw team erachter te komen wie de dader is. De hele camping wordt omgebouwd tot een crime scene. Het thema zal zijn The Gamemaster. Het spel is avondvullend en minstens één teamlid moet in het bezit zijn van een smartphone. Durf jij het aan? TIP: kom voorafgaand (uiterlijk 19.00 uur) gezellig dineren bij Camping Ganspoort.

DINSDAG 18 NOVEMBER 2025 20.00 UUR TOT CA. 23.00 UUR MIN. 2 TOT MAX. 6 PERSONEN PER TEAM DEELNAME + DINER € 42,50 P.P. ALLEEN DEELNAME € 24,95 P.P.

RESERVEER NU VIA GANSPOORT.NL Betaling is achteraf bij de kassa via pin.

Meer info op onze website campingganspoort.nl

Mogen wij ons even voorstellen? Meubelstoff Miedema & Zn. is een ouderwets Mogen wijeerderij ons even voorstellen?

vertrouwd Hollands bedrijf, waarbij service Meubelstoff eerderij Miedema & Zn. kwaliteit, is een ouderwets en persoonlijk contact nog echt bovenaan staan! vertrouwd Hollands bedrijf, waarbij kwaliteit, service en persoonlijk contact nog echt bovenaan staan! Wij zijn gespecialiseerd op het gebied van design meubelen van onder andere: Leolux, Artifort, Gelderland, op Rolfhet Benz, Gispen, Jori, De Sede, Oisterwijkvan onder andere: Wij zijn gespecialiseerd gebied van design meubelen Leolux, Artifort, Gelderland, Rolf Benz, Gispen, Jori, De Sede, Oisterwijk

Uw waardevolle meubelen weer als nieuw? Uw waardevolle meubelen weer als nieuw?

Wij beschikken over een grote collectie leer en stoffen van onder andere: Ohmann, Designersover Guild,een Ploeg, Kvadrat, Alcantara, Sanderson en Saumandere: & Viebahn. Wij beschikken grote collectie leer Romo, en stoff en van onder Ohmann, Designers Guild, Ploeg, Kvadrat, Alcantara, Romo, Sanderson en Saum & Viebahn.

Doorgezakte banken of fauteuils? Wij vervangen de vullingen! Doorgezakte banken of fauteuils? Wij vervangen de vullingen!

Gratis halen en brengen Levering garantie Gratis onder halen 3enjaar brengen Levering onder 3 jaar garantie

Bel voor meer informatie of een vrijblijvende afspraak bij uvoor thuis of kom langs inofons Bel meer informatie eenatelier. vrijblijvende afspraak bij u thuis of kom langs in ons atelier. 030-6628218 Utrecht Bussum & Zn Rotterdam Schiedam Utrecht Miedema Miedema & Zn. Miedema & Zn. Texasdreef Miedema & Zn. Miedema 19, 3565 CL& Zn. 035 691 29 05 010 21 888 76 010 27 34 727 030 662 82 18

Miedema & Zn. Amersfoort Miedema & Zn. 033 472 35 77 Amersfoort 033 472 35 77

Miedema & Zn.

Bussum 035 691 29 05

Rotterdam 010 21 888 76

Schiedam 010 27 34 727

Utrecht 030 662 82 18

Amersfoort-Amsterdam-Bussum-Rotterdam-Utrecht www.miedemaenzn.nl

www.miedemaenzn.nl

9 OKTOBER 2025 | NR. 335 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

INHOUD Nieuws 4 DUIC in beeld

lke dinsdagavond starten de Utrechtse agenten Roel Verkerk en Arie van Prooijen hun PlayStation op, om de strijd aan de gaan met de Utrechtse jeugd. Op deze manier proberen zij een inkijkje te krijgen in de wereld van jongeren. Meer hierover op pagina 6 van deze krant. Waarom geen echo van de darmen in plaats van een inwendig kijkonderzoek? Die vraag stelde maag-darm-leverarts Charlotte Peters in het Diakonessenhuis zichzelf ook. Peters zorgde ervoor dat Nederlandse artsen deze nog niet gebruikte me-

thode toepassen en werd daarvoor tot Zorgvernieuwer van het Jaar benoemd. Dit verhaal is te lezen op pagina 7. Verder staat programmamaker en bourgondiër Tobias Camman centraal in de rubriek Utrecht volgens. Naast zijn deelname aan Expeditie Robinson, opende hij vorige maand ook zijn eigen wijnwinkel in de stad. Het verhaal achter zijn wijnen en zijn blik op Utrecht als culinaire stad is te vinden op pagina 12. De DUIC-redactie

Singelloop

6 Gamen met de politie

Makkelijker contact maken met jongeren

7 Prijs voor arts

DE VERANDERENDE STAD IN BEELD

Charlotte Peters introduceert darmecho

8 Column Koos Marsman Zuiloloog

8 Met DUIC naar de rechtbank Man verdacht bij inbraak eigen zussen

VAARTSCHE RIJN

Cultuur / Uit 9 Iris Frederix

Van Limburg naar Leidsche Rijn

10 Uittips

Elke week de leukste tips

11 Utrechts talent Babs Bleeker

Stad / Leven 12 Utrecht volgens Tobias Camman

13 Verdwenen schoolgebouwen

Utrecht is constant in beweging. Er wordt gebouwd en gesloopt.

+-1930

Hierdoor ziet de stad er op sommige plekken heel anders uit dan vroeger,

2024

terwijl andere straten en pleinen juist al decennia hetzelfde blijven. In deze rubriek laten we dat zien. Ga naar DUIC.nl voor meer oude en nieuwe foto’s van de stad.

Technische School voor Mode en Kleding

14 Catharijne op een kantelpunt Het vergeten plan ’Leidseveer’

Sport 19 Puzzel

Zoek de verschillen

Colofon AAN DIT NUMMER WERKTEN MEE CONTACT REDACTIE Bas van Setten, Bo Steehouwer, Cas Bergsma, Else Marie redactie@duic.nl 030 7600 226 Vonk, Jasper Witte, Josje Janssen, Nella van Leeuwen, Robert Oosterbroek en Sam Pol VRAGEN OVER DISTRIBUTIE? ART DIRECTION EN VORMGEVING Pierre Schoonhoven via pierre@duic.nl, ddk.nl en redactie DUIC 030 7600 146

Social Media ADVERTEREN Helling 13, 3523 CB Utrecht, adverteren@duic.nl Dave Vorstenbosch dave@duic.nl 030 7600 146

Website DUIC.nl

UITGEVERS Joris Daalhuisen en Martijn Rademakers

Facebook DUICNL

Twitter @duicnl

Instagram duic.nl

Advertentie

Machtige online marketingcampagnes runnen? Sipr weet precies wat jouw fans willen horen. En dat is te zien.

Doorklikpercentage LinkedIn

0,42% Gemiddeld

1,78%

Change Marketing

Sipr De online marketingcampagnes van Sipr zetten aan tot verandering. Kan jij wel een sterke campagne gebruiken? Wij staan voor je klaar.

030 - 2006 028 sipr.online

NR. 335 | 9 OKTOBER 2025 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

DUIC IN BEELD

ndanks het herfstweer deden eerder deze maand weer duizenden hardlopers mee aan de Singelloop. Het logische gevolg is dat overal foto’s verschijnen van de grote groepen deelnemers die met opgespelde nummers langs de dranghekken rennen. Door hetzelfde evenement net iets anders in beeld te brengen weet fotograaf Kar-

Fotografie: Karlynne Wintels lynne Wintels het om te toveren tot een serene wandeling door het groen. Het effect wordt versterkt door het weide grasveld in het Wilhelminapark, waar dankzij de regen niemand te vinden is. Wie goed kijkt, ziet links, door de bomen, derde loper. Het resultaat mag minder nieuwswaardig zijn, maar het is wel een hele leuke foto. a

9 OKTOBER 2025 | NR. 335 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

NR. 335 | 9 OKTOBER 2025 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

GAMEN MET DE POLITIE

‘We hopen dat jongeren sneller iets melden’ Of het nou Fortnite, Call of Duty of de gloednieuwe FIFA is, de Utrechtse agenten Roel Verkerk en Arie van Prooijen zijn altijd even fanatiek tegenover hun jonge medespelers. Elke dinsdagavond starten zij hun PlayStation op, zodat de Utrechtse jeugd kan Gamen met de politie. Hun doel? ‘Een inkijkje krijgen in de wereld van jongeren en we hopen dat ze zich bij problemen sneller melden’ Tekst: Else Marie Vonk / Fotografie: Bas van Setten

e agenten hebben pas vier gamesessies achter de rug, maar nu al tientallen volgers op Discord. “Een online gamerscommunity”, legt Roel uit. “We hoopten de eerste keer met één of twee jongeren te spelen, maar er kwamen meteen veertig opdagen. De drie uur kwam makkelijk vol.” Sinds september gaan jeugdwijkagent Roel Verkerk en digitaal wijkagent Arie, beiden van basisteam Utrecht Centrum, elke dinsdagavond om 19.00 uur online op de PlayStation. Vanuit een speciaal ingerichte ruimte in bureau Paardenveld zijn ze tot ongeveer 22.00 uur actief onder accountnaam Politie_ Utrecht_Centrum. Iedereen met een Discord-account kan aansluiten op het politiekanaal, meedoen aan de game en meepraten in de groepschat. Eén van de agenten speelt, de ander houdt de chat bij. Beeld is er nog niet. “We willen in de toekomst gaan streamen, maar daar zitten veel regels aan vast.” Reacties van collega's Arie en Roel zijn de eerste agenten in Utrecht die gamen met jongeren. Ze komen elkaar al vaker tegen vanwege hun gedeelde focus op jeugd en besluiten het landelijke initiatief Gamen met de politie - ontstaan in de coronatijd - ook in Utrecht op te zetten. “Er was ruimte voor in onze diensten en onze teamchef gaf toestemming. In onze vrije tijd gamen we ook, dus de combinatie met werk is perfect”, vertelt Arie.

De gamesessies roepen bij een aantal collega’s op het bureau eerst nog wat twijfelachtige reacties op. “Sommige collega’s dachten: ‘die gaan lekker gamen onder werktijd’. Maar inmiddels is het geaccepteerd en zien ze dat het werkt. Het heeft even tijd nodig, maar het gaat steeds beter.” Zelf spelen ze het liefst populaire games als FIFA en Fortnite. “En dat is ook het meest logisch om met de jongeren te doen.”

meerderjarig meisje via Discord meldt dat zij seksueel geïntimideerd wordt. “We hebben de hele avond met haar gechat en haar geholpen richting aangifte”, zegt Arie. “Zonder dit contact was zo’n meisje misschien wel buiten beeld gebleven. “Zij zou dit niet op straat of via de telefoon delen, maar via Discord komt ze hier wél mee. Wij kunnen niet alle problemen oplossen, maar we kunnen ook collega’s inschakelen voor gericht advies.”

Seksuele intimidatie De meeste ‘tegenstanders’ die zijn tussen de 12 en 25 jaar. De agenten hopen met deze groep contact te maken, omdat ze hen op straat zelden tegenkomen. Arie: “Zij gaan na school meteen de online wereld in. Er gebeurt zóveel op platformen als Snapchat, WhatsApp, Discord en Roblox. Daar kunnen wij met ons hoofd niet altijd bij. We hopen via het gamen een klein beetje inzicht krijgen in wat daar speelt, bijvoorbeeld op het gebied van seksisme en online intimidatie.” Roel vult aan: “Via gamen krijgen we een inkijkje in wat er in hen omgaat. We willen jongeren stimuleren om sneller iets te melden. We hopen dat ze het als een makkelijke manier zien om dingen te delen via de gezamenlijke chat, een dm of de vragenbox. Daar krijgen we nu al van alles binnen: van vragen over de politieopleiding of een verlopen IDkaart tot wat je mag doen als je iemand ziet stelen in de supermarkt.” Maar een recent voorbeeld is ook dat een

Ouwehoeren Hoewel het gamen er even fanatiek aan toe gaat als thuis, proberen de twee gerichte gesprekken te voeren. “We blijven politie, dus we letten op wat er speelt. We vragen bijvoorbeeld: ‘Hoe gaat het op school? Sport je? Wat maak je online mee?’. Wij kunnen natuurlijk ook lol trappen, maar we blijven die grens wel bewaken.” Die grens wordt vooraf ook duidelijk gemaakt: deelnemers moeten bij aanmelding eerst de huisregels accepteren voordat ze het politieaccount kunnen volgen. “Daar staan regels als geen racisme, seksisme of haat,” benadrukt Roel. Een van die peilers is ook respectvol communiceren. “Tijdens het gamen voer je soms een serieus gesprek, maar jongeren houden ook van ouwehoeren. Omdat je elkaar niet ziet, moet je goed aanvoelen wat wel of niet kan. Een duidelijke grens ligt bijvoorbeeld wel bij schelden met ziekten. Gebeurt het na een waarschuwing nog een keer, word je eruit geknikkerd.”

Gewelddadige games Ook stellen de agenten een grens bij bepaalde games. “Sommige spellen, zoals GTA, doen we gewoon niet,” zegt Roel. “Dat draait alleen om straf bare feiten plegen, zoals overvallen, moorden, brandstichten.” Bij andere games ligt het genuanceerder. “Fortnite is wel gewelddadig, maar zonder bloed. En Call of Duty ziet er realistischer uit, dus dat spelen we pas later op de avond en niet tijdens ‘kindertijden’.” Het controleren van de leeftijd blijft wel lastig. “We vragen het wel, maar honderd procent zekerheid heb je nooit. Dat ligt uiteindelijk bij de ouders.” Deze maand trekken de agenten ook fysiek de wijk in met de PlayStation. “We staan dan in verschillende buurthuizen in Noord en West. “Gamen is een goed middel om jongeren te trekken en in gesprek te komen”, zegt Roel. Ook staan ze in november op Comic Con in de Jaarbeurs en zijn er plannen om in bibliotheken en op scholen te gamen. Het Discord-kanaal blijft ondertussen groeien. “We hebben inmiddels zo’n 85 leden en het worden er elke week meer”, zegt Arie. En of het gamen het leukste onderdeel van hun werk is? Roel lacht: “Natuurlijk is het leuker dan saaie vergaderingen.” Maar de agenten doen meer dan alleen gamen. “We plannen de hele dag in voor dingen als het bijwerken van socials, nieuw beeldmateriaal bedenken. Je móét vernieuwend blijven in dit soort dingen. Anders word je snel saai.” a

9 OKTOBER 2025 | NR. 335 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

INNOVATIE IN DE ZORG

Arts Charlotte Peters introduceert darmecho zodat inwendig onderzoek niet meer nodig is

Waarom geen echo van de darmen in plaats van een inwendig kijkonderzoek? Die vraag stelde maag-darm-leverarts Charlotte Peters in het Diakonessenhuis zichzelf ook. Zo’n echo is niet alleen een stuk prettiger voor patiënten met chronische darmontstekingen, maar ook goedkoper en sneller. Peters zorgde ervoor dat artsen in Nederland ermee aan de slag kunnen. Daarvoor werd ze benoemd tot Zorgvernieuwer van het Jaar.

'Ik begon met echo’s in de lunch- en koffiepauzes

Tekst: Bo Steehouwer / Fotografie: Marlijn Scheeres

oor een coloscopie, een inwendig kijkonderzoek met een slang met een camera, moeten patiënten vooraf hun darmen leegspoelen met laxeermiddel. Ook is er een roesje - een kortdurend kalmerend en/of pijnstillend middel - nodig. Dat kan simpeler, dacht arts Charlotte Peters. Zij nam samen met collega’s het initiatief om in plaats van een coloscopie een darmecho te introduceren in Nederland. “Met een echo kunnen we via de buitenkant van de buik ‘opvlammingen’ opsporen bij patiënten met de ziekte van Crohn en colitis ulcerosa”, zegt Peters. Beide zijn chronische darmontstekingen. “Voor patiënten is dit veel prettiger dan een inwendig kijkonderzoek.” En er is nog een voordeel: zo’n darmecho verkort ook de wachttijden. “Er zit alleen maar winst aan.” Charmeoffensief Peters benadrukt dat deze darmecho niet door haar is bedacht. “Internationaal wordt het al veel gedaan”, legt ze uit. “De echoapparatuur is nu zoveel beter dan een aantal jaar geleden. De dikte van de darmwand kan je nu tot op de millimeter meten. Dat kon vroeger niet.” Van het Diakonessenhuis kreeg ze de ondersteuning om aan de slag te gaan. “Ik begon met echo’s in de lunch- en koffiepauzes. Met een charmeoffensief wilde ik aan iedereen laten zien: zo kan het ook. Het is allang onderzocht dat het werkt. Dat hoefde ik niet te bewijzen. Het moest alleen worden geïm-

plementeerd. Al snel kreeg ik wekelijks een programma op onze afdeling Radiologie.” Zonnetje Ze is in Nederland inmiddels een paar jaar met andere artsen bezig om de methode in elk ziekenhuis voor elkaar te krijgen. Tot nu toe was er alleen nog geen vergoeding voor om zo’n darmecho te doen. “Dat is het gekke aan het Nederlandse zorgstelsel: een inwendig onderzoek is duur, maar daar krijgt een ziekenhuis geld voor. Als je iets nieuws gaat doen wat veel goedkoper is, moet er wel een officiële vergoeding bestaan voordat je zoiets kan uitrollen.” Samen met zorgverzekeraar VGZ kreeg Peters vergoeding van de darmecho voor elkaar. “Artsen kunnen er nu voor worden opgeleid en ze kunnen het implementeren in hun ziekenhuis, want er is geld voor.” De Zorgvernieuwer van het Jaar is een initiatief van VGZ. Ieder jaar wordt het meest innovatieve idee binnen de zorg in het zonnetje gezet, om zo vernieuwende ideeën sneller beschikbaar te maken voor iedereen. Zowel het publiek als een vakjury bepaalde eind september de winnaar. ‘Hele blije patiënten’ Peters is natuurlijk blij met de erkenning voor het echo-initiatief, maar nog leuker vindt ze de reacties op haar poli in het Diakonessenhuis. “Op mijn poli komen allemaal hele blije patiënten. Ze zijn trots op hun dokter en hebben echt meegeleefd. Ook de

patiëntenvereniging is erg enthousiast. Patienten kunnen nu hun artsen ook aanspreken en vragen om een echo.”

voor mensen met buikpijn bij wie de vraag is: komt dit door een prikkelbare darm, kanker of ontsteking?”

Twintig artsen opgeleid Ze traint sinds vorig jaar, samen met collega’s van UMC Utrecht en Amsterdam UMC, andere maag-lever-darmartsen (MDL-artsen) uit heel Nederland. Het is voor het eerst dat dit in ons land gebeurt. “Het is net als autorijles”, zegt Peters. “Je moet heel veel oefenen. We hebben afgelopen jaar twintig MDL-artsen opgeleid. Het idee is dat zij met onze hulp ook weer hun collega’s opleiden.” Zo kan binnenkort elke IBD-patiënt een echo krijgen en zijn er steeds minder coloscopieën nodig. IBD betekent: Inflammatory Bowel Disease, ook wel bekend als chronische darmontsteking, colitis ulcerosa en morbus Crohn. “Iedereen wordt hier blij van, want een scopie is een onprettig onderzoek”, legt Peters uit. “Ook zijn de wachttijden lang. IBD-patiënten hebben een chronische aandoening waarvoor langdurig zware medicijnen nodig zijn. Om te weten of een behandeling werkt en of aanpassingen nodig zijn, waren tot nu toe meermaals inwendige onderzoeken nodig. Dat komt doordat klachten niet altijd overeenkomen met ontsteking.” Dankzij een darmecho is de behandeling beter aan te passen, vervolgt ze haar uitleg. “Je hoeft geen scopie te ondergaan om te weten of er ontsteking is. Wel blijft die nodig om te kunnen vaststellen of iemand IBD heeft. De darmecho kan niet ingezet worden

Een wereld van verschil Nooit meer een scopie doen kan dus niet, zegt Peters. “Een scopie blijft nodig om vast te stellen of iemand daadwerkelijk een chronische darmontsteking heeft.” Maar voor IBD-patiënten die bekend zijn met hun aandoening en die klachten hebben, zoals meer buikpijn, betekent het een wereld van verschil. “Een echo heb ik in dezelfde week nog geregeld en is in 10 minuten klaar”, zegt Peters. “Dan heb je ook meteen een plan. Na een echo is altijd een vervolgonderzoek mogelijk in de vorm van een scopie of een MRI als dat nodig is. We zullen nooit helemaal van een scopie afkomen, maar met een echo kunnen we wel zien of een behandeling zijn werk doet en waar de ontsteking precies zit.” Peters is trots op het project. “Vaak zijn innovaties of nieuwe technieken juist ingewikkelder of duurder, maar dit niet. Het is juist simpeler.” Ook spreekt ze vol lof over de ondersteuning die ze van het Diakonessenhuis kreeg. “We zijn een ziekenhuis waar iedereen elkaar kent en elkaar veel gunt, omdat we samen zorg willen verbeteren. Zo kreeg ik veel ruimte om dit project op te starten, ook toen ik de echo’s nog zonder vergoeding deed. Dat vind ik bijzonder aan dit ziekenhuis. We laten zien dat het kan. Het is leuk om zo voorop te lopen.” a

NR. 335 | 9 OKTOBER 2025 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

COLUMN

Koos Marsman is ambesedeur vollekstaol en commetator. Hij schrijf tweewekelijks voor DUIC, natuurlijk in de Uterechse vollekstaol

Zuiloloog Nooi nie he’k Wim van Scharenburg d’r op kenne betrappe da die plat Uteregs praot. De beste man wer directeur van ’t Musejum van Zuile en ondanks da de meeste buurtsjies in Zuilen echte volkbsbuurtsjies zijn, koj’ da an Van Scharenburg ech nie zien of hore. Altijd zit ie strak in ’t pak en as ’t e!e ken draog die daor ’n stropdas op mè ’t waopen van Zuilen. Zo’n vijfentwintig jaor geleje leerde ik ‘m kenne. Saome mè ’n kelega van de kerant ginge we op bezoek in ze uur- en horlogewinkel an de Amsterdamsestraotweg. We hadde vernome da daor ve alles over de historie van Zuilen te zien was. Spulle die herinnerde an ’t ouwe Zuilen toen ’t nog ’n eige gemeente was. Hij was ook medeén duidelijk: de historie van Zuilen hier gaot tot 1954 en nie verder! Ze gezich kon dan ook veran’dre, van ’n vriendelijke man in de kerel die nog steeds boos kon worre over de overname van ze dorrep door de geminte Uterech in 1954. Volleges hem ’n regelrechte schânde. Hij von ’t toen daorom leuk om ’n feesie te organisere rondom ’t feit da Zuilen wel 2000 jaor oud war en Uterech daar totaol nie an kon tippe. Wa’k me herinner is da me kelega in de kerant Van Scharenburg de Zuiloloog noemde, ’n titel die we ‘m alted zijn blijve nadraoge. Saome mè ’n groep vrijwilligers verzaomelde hij meer dan 11.000 Zuilense objecte. De mooiste vin’k ’t grammofoonplaotsjie mè ’n speech van burregemeester Norbruis. Da’s toch fetastisch. ’t Kon dus nie uitblijve da d’r ’n musejum mos komme. Van Scharenburg lobbiede ze de barste en in 2009 lukte ’t en de winkel wer omgetoverd tot musejum. Teugewoordig is ’t gevestig in de Werkspoorfabriek, ‘n heul goeije plek wan ’t musejum heb ook alles van die voormaolige trein- en bruggefabriek. En nou, na al die jaore gaot Van Scharenburg ’n stappie terug doen. D’r komp ’n nieuwe directeur, maor die heb groate schoene om in te stappe, die van de man die we alted zullen blijve kenne as de enigste echte Zuiloloog. a

MET DUIC NAAR RECHTBANK

Man verdacht van inbraak bij eigen zussen

Voor deze nieuwe rubriek volgt DUIC kleinere, lokale rechtszaken die in Utrecht voor de politierechter komen. We zitten erbij in de rechtszaal en doen verslag.

De strafzitting in de rechtbank Utrecht begint later dan gepland. “Ondanks de uitloop krijgt uw zaak alle tijd”, zegt de rechter tegen de 50-jarige inwoner van IJsselstein. De man wordt verdacht van twee inbraken, beiden bij zijn eigen zussen. Tekst:Josje Janssen / Fotografie: Bas van Setten

'Ik heb hier niks mee te maken'

it onderzoek zou blijken dat de man op 22 en 23 september 2022 mogelijk heeft ingebroken in de woningen van zijn zussen. Op dat moment was de familie, inclusief de verdachte, aanwezig op een bruiloft, maar de man vertrok eerder dan de rest. Rond 15.00 uur werd er ingebroken bij de eerste zus, en diezelfde nacht rond 02.00 uur bij andere zus. Beiden wonen in Utrecht. Daarbij werden juwelen, sieraden, munten, tassen en geld buitgemaakt. “Ik heb hier niks mee te maken”, zegt de verdachte in de rechtszaal. Bij de politie verklaarde hij eerder niets over zijn vroege vertrek van de bruiloft. Nu zegt hij dat “iedereen al aan het afronden was”, en dat hij daarom eerder wegging.

Bewijs De familie had enkele jaren geleden een zender onder zijn auto geplaatst. Via die zender zagen zij dat hun broer de dag na de inbraken naar een juwelier reed, maar de politie kon dit niet bevestigen. Bij het huis van een van zijn zussen zijn vingerafdrukken gevonden op een raam. In het appartementencomplex van de andere zus is op camerabeelden te zien hoe een man met een deken over zich heen het gebouw inloopt. Volgens de politie is de verdachte te herkennen op de beelden wanneer een man weer naar buiten loopt, maar de verdachte ontkent: “Ik ben het niet. Ik was daar niet.” De verdachte is eerder veroordeeld voor huiselijk geweld en heeft zich in 2016 schul-

dig gemaakt aan diefstal. Toch zegt hij nu een ander leven te leiden. Hij werkte als zzp’er in de zorg, maar kan dat momenteel niet meer doen. Hij is namelijk door de vriend van zijn ex-vrouw aangereden en zestien keer met een mes gestoken. Daardoor heeft hij meerdere operaties ondergaan en spreekt hij nu regelmatig met een psycholoog. Mede om die reden kwam de zaak pas nu voor de rechter. “Bewonderenswaardig dat u hier vandaag bent”, zegt de officier van justitie. Twijfels De officier benadrukt dat de buit nooit bij de verdachte is aangetroffen. Ze herkent hem bovendien niet op de camerabeelden en vindt zijn verklaring over de vingerafdrukken

aannemelijk. Hij vertelde namelijk dat hij de nacht voor de bruiloft bij zijn zus had gelogeerd daarvoor had geklust in haar huis. “Ik heb mijn grote twijfels, en bij twijfel moet vrijspraak volgen”, zegt de officier. Ze eist daarom vrijspraak voor beide feiten. Vrijspraak De rechter sluit zich daarbij aan. Ook de advocaat van de verdachte vindt het bewijs onvoldoende en noemt de sporen “goed te verklaren”. De rechter, officier en advocaat zijn het met elkaar eens. Het oordeel van de politierechter luidt: vrijspraak. a

9 OKTOBER 2025 | NR. 335 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

HET LEVEN VAN EEN KUNSTENAAR In aanloop naar de viering van Sint Maarten op 11 november publiceert DUIC een serie van drie artikelen over de Utrechtse kunstenaar Iris Frederix, bekend van tv-programma Project Rembrandt. Ze vertelt openhartig over haar leven, kunst, dromen én haar speciale band met Utrecht. De reeks eindigt met een verrassende onthulling in het teken van Sint Maarten.

Van Limburg naar Leidsche Rijn: het kleurrijke leven van Iris Frederix Ze werd bekend als coach in Project Rembrandt, maar in haar atelierwoning in Leidsche Rijn schildert Iris Frederix vooral in haar eigen, kleurrijke universum en stijl. De Utrechtse is klassiek in techniek, eigenzinnig en altijd op zoek naar nieuwe verhalen voor op het doek.

Tekst: Marit van Lieshout / Fotografie: Romein Tiemissen

anneer je haar atelierwoning in Leidsche Rijn binnenstapt, zie je het meteen: hier woont en werkt iemand die ademt in kleur, penseelstreken en verhalen. Iris Frederix is een kunstschilder, die klassieke schildertechnieken met hedendaagse thema’s combineert, en altijd met een persoonlijke twist. “De onderwerpen komen recht uit mijn eigen wereld” vertelt ze. Het grote publiek kent haar van Project Rembrandt, een tv-programma waarin wordt gezocht naar de beste amateurschilder van Nederland en waar ze vier seizoenen lang als coach te zien was. Daarnaast geeft ze masterclasses in haar atelier, waarin ze studenten niet alleen leert schilderen, maar ook meegeeft wat zij zelf belangrijk vindt: vakmanschap, je eigen hart te volgen en discipline. De jonge start Iris’ artistieke pad begon al in haar jeugd. Vakanties naar Zwitserland en de bewegende Limburgse heuvels waarin ze is opgegroeid, gaven haar liefde voor natuur en schoonheid. Als kind twijfelde ze even tussen acteren en kunst, maar op haar twaalfde was de keuze gemaakt: het werd schilderen. “Ik kan in mijn atelier mijn eigen sfeer creëren, terwijl je bij toneel veel afhankelijker bent van anderen.” Tijdens haar kunstacademietijd liep ze vooral tegen het conceptueel werken op, een stroming waarbij het idee of de boodschap belangrijker is dan de uiterlijke vorm van het schilderij. Haar passie voor klassiek schilderen was juist uit de mode. “Maar ik wist in mijn hart welke kant ik op wilde. Tegen mijn jongere zelf zou ik willen zeggen: volg je eigen pad. De tijd verandert, en jouw stijl wordt uiteindelijk gewaardeerd.” Klassiek, fris en eigenzinnig Vandaag de dag omschrijft Iris haar stijl als klassiek, fris en eigenzinnig. Ze werkt in thema fases; momenteel is ze bezig met haar serie Cosmic Travelers, fantasierijk en kleurrijk, geïnspireerd door haar eigen gedachten en plaatsjes in haar hoofd. “Het is geen rationeel proces, het overlapt zich, en dan op een gegeven moment denk je van oh, ik zit nu eigenlijk in een nieuwe periode en dan kan je daar-

op verder bouwen.” Die processen omschrijft ze als thema fases, waarin ze verschillende schildertechnieken en stijlen toepast. Naast de grote lijnen, zoals een carrière, prestaties en successen zijn het juist de kleine dingen die voor haar belangrijk zijn. “Ik kan enorm genieten van de rust in mijn atelier, en dan vooral van het maken van een schets die uitgroeit tot een schilderij. Het is de routine van werken en de stilte en de muziek om me heen, die me gelukkig maakt.” De kunstwereld vandaag Over de huidige kunstwereld is ze hoopvol. “Vroeger bepaalde een kleine groep wat er in musea hing, vaak conceptuele kunst. Dat is nog steeds zo, maar door sociale media is er veel veranderd. Kunstenaars kunnen nu hun eigen podium creëren. Er is een groter publiek voor realisme en voor kunstenaars die hun proces willen delen. Dat vind ik een positieve ontwikkeling.” Toch ziet ze ook een keerzijde: “Als kunstenaar word je soms bijna gedwongen om ook een inﬂuencer te zijn, om meer bekijk te krijgen of om een bepaalde doelgroep aan te spreken. Dat kan leuk zijn, maar vaak zijn kunstenaars in de kern mensen die helemaal niet zo gezien willen worden, ze zijn liever teruggetrokken en doen gewoon hun ding in hun atelier.” Wanneer is kunst geslaagd? Voor Iris is een kunstwerk geslaagd wanneer ze het idee en gevoel waarmee ze begonnen was, volledig tot uitdrukking is gekomen op het doek. “Zonder te denken: kan dit wel? Is dit te verkopen? Als het technisch en emotioneel klopt, dan is het voor mij voltooid. Alles wat daarna gebeurt, is eigenlijk een prachtige bonus.” Waar ziet ze zichzelf over vijf jaar? “Ik hoop dat ik mijn series verder heb uitgewerkt, mooie tentoonstellingen heb gehad en dat er een tweede, misschien zelfs een derde, kunstboek ligt. Een boek waarmee ik anderen kan inspireren om hun eigen artistieke pad te volgen. En natuurlijk hoop ik nog altijd in dit atelier te werken, met mijn kinderen en de boomgaard voor de deur.” a

NR. 335 | 9 OKTOBER 2025 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

Live at de Bijenkorf; concert van Maan Waar: Bijenkorf Utrecht, St. Jacobsstraat 1A Wanneer: Zaterdag 11 oktober, 14.00 uur Prijs: Gratis

Uit je Dakloos verkiezingsdebat Waar: TivoliVredenburg, Cloud Nine Wanneer: Vrijdag 10 oktober, 12.00 - 14.00 uur Prijs: 5,00 euro

Ter ere van het 155-jarige bestaan van de Bijenkorf organiseert het warenhuis een muzikaal evenement: Live at de Bijenkorf. Op de locatie in Utrecht geeft zangeres Maan een exclusief mini-concert. Maan maakte in 2016 haar doorbraak in The Voice of Holland en is inmiddels uitgegroeid tot een van de populairste zangeressen van de Nederlandse popmuziek..

Om aandacht te vragen voor de woningnood en dakloosheid, wordt er op Werelddaklozendag het ‘Uit je Dakloos verkiezingsdebat’ georganiseerd. Tijdens dit evenement gaan landelijke politici en lokale raadsleden, betrokken bestuurders en inwoners met elkaar in debat over de woningmarkt, de woningnood en het beëindigen van dakloosheid.

Marrondag Utrecht Waar: Rooseveltlaan 1116, 3528 BJ Utrecht Wanneer: Zondag 12 oktober, 12.00 - 23.00 uur Prijs: Gratis

Fietsverlichtingsactie op de Neude Waar: Neude Wanneer: Zaterdag 11 oktober, 11.00 - 16.00 uur Prijs: Gratis

From roots to rise. Tijdens Marrondag wordt er aandacht gevraagd voor de Marrons, de nazaten van de tot slaaf gemaakte Afrikanen die tijdens de slavernij van de plantages zijn gevlucht en hun eigen, vrije gemeenschappen hebben gevormd in het binnenland van Suriname. Om hun moed en strijd te herdenken, wordt er een dag vol cultuur, muziek en verhalen georganiseerd.

De herfst is weer begonnen en dat betekent dat het vroeger donker wordt. Een perfect moment om te checken of je fietsverlichting het nog doet. De Fietsersbond wil dat niemand in het donker zonder licht fietst en organiseert daarom een Fietsverlichtingsactie op de Neude. Utrechters kunnen gratis hun fietsverlichting laten repareren.

Concert Judith Agaath Waar: TivoliVredenburg, Cloud Nine Wanneer: Woensdag 15 oktober, 20.00 uur Prijs: 23,85 euro De Utrechtse popartiest en kleinkunstenaar Judith Agaath staat op woensdagavond met haar eenmalige show in TivoliVredenburg. Tijdens de jaren dat zij in de koffiehoek van Het Gegeven Paard werkte, droomde ze al van een plek op het podium. Dat moment is nu aangebroken. Judith zingt Nederlandse pop op haar manier: theatraal, alternatief, swingend en melancholisch.

Spelen met cultuur: dans met je kind Avond van het Optimisme Waar: TivoliVredenburg Wanneer: Dinsdag 14 oktober, om 20.00 uur Prijs: 13,50 euro Oorlogen, klimaatcrisis of autoritaire leiders. Als je tegenwoordig de krant of nieuwsapps opent, lijkt er nog maar weinig om vrolijk over te zijn. Toch gebeurt er, ondanks al het negatieve nieuws, ook heel veel moois om ons heen. Tijdens de Avond van het Optimisme wordt er aandacht besteed aan de positieve verhalen die de headlines normaal gesproken niet halen.

Waar: ZIMIHC theater Stefanus Wanneer: Woensdag 15 oktober, 09.30 - 10.15 uur Prijs: 10,00 - 15,00 euro, met U-pas: 3,00 euro Voel hoe dansbewegingen de band tussen jou en je kind kunnen versterken. Wannes de Porre, die al 15 jaar actief is in het professionele dans- en performancecircuit, neemt je samen met zijn zoon mee in een speelse dans- en bewegingsworkshop vol interactie en verbinding. De focus van de workshop ligt op de band tussen jou en je kind.

9 OKTOBER 2025 | NR. 335 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

UTRECHTS TALENT

Babs schildert de balans tussen dagdromen en structuur

Babs Bleeker weet haar herinneringen zo te schilderen dat wanneer een ander ernaar kijkt, het ook eigen herinneringen oproept. Met een zelfontwikkelde techniek met spuitverf en een werkwijze die onbewust een inkijkje geeft in een neurodivers brein, verkent ze hoe waarnemen en perceptie werken. Het komt samen in composities die balanceren tussen focus en dagdromen. “Als ik denk aan schilderen, denk ik niet aan een penseel. Dan denk ik aan spuitverf.” Tekst & Fotogrfie: Jasper Witte

oms is er kunst die in het echt een heel andere indruk maakt dan op de foto’s die je online tegenkomt. De schilderijen van Babs zijn er een schoolvoorbeeld van. Ze zien er een beetje digitaal uit. Dat past goed bij een kunstbeleving door een beeldscherm, maar komt echt tot leven wanneer de indrukwekkende panelen voor je aan de muur hangen. En zelfs dan twijfelen sommigen er aan. “Heel veel mensen denken dat het een foto is, of gephotoshopt. En zelfs als ze dichtbij staan, vragen ze soms nog of het geprint is.” Maar dat is het dus niet, al heeft ze zich tijdens haar opleiding wel laten inspireren door de digitale beeldcultuur. Dat is kunst gemaakt op een computer, dus kunst met bijvoorbeeld Photoshop, zonder menselijke toets. “Dát wilde ik schilderen. De menselijke hand moest eruit. Ik wilde het artificiële en de helderheid van het scherm benaderen.” zegt Babs. Ze vond in de spuitbus een manier om dat te doen. “Acht jaar later werk ik daar nog steeds vast mee.” Het resultaat zijn realistische wolken-

luchten en boomtoppen die net een beetje onscherp zijn. Denk aan foto die net niet helemaal scherp is, of je zicht zonder bril op. De dromerige structuur laat ruimte over om in op te gaan. Kijk lang genoeg en er komt een herinnering naar boven, van een mooie zomerdag op je rug in het gras. En dan komt Babs’ compositie. Kaarsrechte lijnen geven structuur. Een tweede vlak wolken snijdt de andere wolken zo recht af dat het doet twijfelen aan de werkelijkheid, en voor je het weet sta je weer met beide benen op de grond. Neurodivers Het gaat Babs om de balans. “Ik kan mijn herinneringen kwijt in de kleuren, en mijn hyperfocus zie je in de compositie. Daardoor krijg je een balans tussen zowel chaos en dromerigheid als de hyperfocus. Ik probeer daarmee, ook wel een beetje onbewust, te visualiseren hoe het is om met een neurodiverse brein te zitten. Het is geen directe vertaling, maar het werk is persoonlijk want het is hoe ik in elkaar zit.”

Het is dezelfde balans die Babs, met haar ADD en hoogsensitiviteit, ook in het dagelijks leven zoekt. “Ik heb ruimte nodig om te kunnen dagdromen, maar als ik helemaal de vrijheid krijg dan zou het schilderij vanzelf zwart worden omdat ik alles door elkaar heen ga schilderen. Zo werkt mijn brein.” Daarom heeft ze behoefte aan structuur. “Het puzzelen met compositie komt heel erg nauw. Je moet keuzes maken en jezelf grenzen stellen, en dat heb ik heel erg nodig. Het is een stukje discipline.” “Het één sluit het ander niet uit, maar je hebt het allebei nodig. Als ik niet kan dagdromen en ik heb alleen maar ritme, word ik helemaal gek. Bijvoorbeeld als ik elke dag van 9 tot 5 op kantoor moet zijn en geen ruimte heb voor uitschieters of om m’n hoofd de vrije loop te geven. Maar als ik alleen de vrijheid heb, gaat het ook niet goed, dan verdwaal ik. Dus de vraag is, waar zit de balans? Dat zoek ik onbewust op in mijn schilderijen.”

Rust Als echte dagdromer kijkt ze veel omhoog, om zich heen en uit het raam. ”Daarom werk ik nu onder andere met wolken, mijn hoofd zit vol met herinneringen aan wolken." Ze wijst naar het schilderij in haar atelier. “Ik kan niet zeggen welke herinneringen het zijn. Ik kan niet precies iets namaken, dan ben ik gelijk afgeleid.” En dus volgt ze haar intuïtie. “Het gaat bij mij uit het hoofd, en door wat mijn handen doen. Dus probeer ik allerlei verschillende beelden te vangen.” Door vele herinneringen met elkaar te versmelten ontstaat er een soort universele herinnering, een beeld dat iedereen kan herkennen. Haar schilderijen zijn kalmerend, voor zowel de kijker als de maker. "Ik krijg hier ook rust van.” Het atelier van Babs Bleeker bij de Nijverheid is 18 en 19 oktober open tijdens de Atelierroute West. Haar werk is verkrijgbaar bij galerie Heejsteck. a

NR. 335 | 9 OKTOBER 2025 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

UTRECHT VOLGENS

Utrecht volgens programmamaker en bourgondiër Tobias Camman

In de rubriek Utrecht Volgens spreken we een bekende of onbekende Utrechter. Vaak met een actuele aanleiding en altijd met een paar standaardvragen over het leven in Utrecht.

Naast zijn werk als programmamaker van onder meer de FOMO-show en Tobi’s eetclub, podcastmaker van De Stijn, Tobi en Jeppe Show, DJ De Makelaar en kookboekenauteur, is Tobias Camman nu ook te zien in het 25e seizoen van Expeditie Robinson. Ondanks zijn drukke agenda besloot de 36-jarige bourgondiër, zoals hij zichzelf omschrijft, zijn passie achterna te gaan. Hij opende begin september zijn eigen wijnwinkel, Chatobi, aan de Nachtegaalstraat.

Tekst: Nella van Leeuwen / Fotografie: Cas Bergsma Hoe heb jij jouw deelname aan Expeditie Robinson ervaren? “Nou, ik heb de wijn wel gemist. Het was vreselijk en ik keek er ontzettend tegenop. Maar ergens was het wel een goede ervaring om met niks op een eiland te zitten. Je komt er daar toch wel snel achter wat er echt telt in je leven. Ik heb er drie dingen uitgehaald voor mezelf waar ik me nog steeds aan vasthoud. Het eerste is: geen nieuwsapps meer. Dat werd een soort spiraal van depressie, waarbij ik alleen nog maar die apps aan het openen was om maar een soort grip te hebben op alle ellende in de wereld. Het tweede is: vaker leuke dingen plannen. Meer van het leven genieten in plaats van de trein laten doordenderen. En als laatste, waar ik echt zin in had: koken. Voor nu ben ik een kanaal begonnen waar ik een kookprogramma opneem, maar ooit wil ik heel graag een eigen restaurant openen. Het is dus ergens wel heel therapeutisch geweest, maar ik ga het nooit meer doen.” Hoe is Chatobi tot stand gekomen? “Ik was ooit te gast bij een podcastopname van Pim en Marcel, met wie ik Chatobi ben begonnen. Zij zitten al heel lang in de wijn en hebben daar een podcast over. Dat klikte heel goed, en ik reed zelf toen elk jaar één of twee keer - lag eraan hoeveel ik dronk - naar een wijnhuis in de Elzas. En toen dacht ik: is het niet leuk om dat samen te importeren en een klein webshopje te starten met alleen die wij-

nen? Ik vond dat namelijk zo’n leuk huis, en dat was niet te koop in Nederland. Maar ja, ik hou eigenlijk ook wel van champagne, dus besloten we dat er ook maar bij te halen. Zo begon het eigenlijk: als je dit hebt…dan moet je eigenlijk ook dat hebben. En nu proberen we het gewoon compleet te krijgen, in ieder geval voor Europa.” Wat maakt Chatobi uniek? “We werken alleen maar met kleine wijnhuizen en kennen alle makers persoonlijk. Binnen de wijnwereld is er heel veel ‘namedropping’ over grote en bekende huizen, maar die kent iedereen wel. Bij de kleine makers kan je nog echt hele goede onontdekte wijnen vinden. We vinden het leuk om deze makers in de spotlight te zetten. Met ons team reizen we om de twee maanden naar een ander gebied toe om wijnen te zoeken en makers te ontmoeten. Mijn vriendin gaat ook mee en filmt dit allemaal. Je moet er echt naartoe gaan om het gebied en de smaak goed te begrijpen. Dat is best intensief en kost wel wat tijd, maar we willen echt de tijd voor ze nemen en het verhaal vertellen. Voor veel wijnboeren maken we echt het verschil. Bijvoorbeeld bij het champagnehuis dat we importeren: zij maakten wel al zelf wijn, maar verkochten altijd een deel van hun druiven aan een groot wijnhuis. Afgelopen jaar was het de eerste keer dat ze al hun druiven zelf hebben gehouden, omdat we zoveel afnemen en hij het daardoor aandurft om volledig zijn

eigen wijn te maken.” Je hebt natuurlijk al een drukke agenda. Is het niet wat veel om dit ook nog met Chatobi te combineren? “Ik ben heel snel verveeld, dus ik doe het liefst gewoon alles. En dan loop je soms ook weleens tegen een muur aan. Maar ik denk dat je pas een burn-out krijgt als je te lang iets tegen je zin in doet. Kijk, de schoorsteen moet natuurlijk ook wel roken en hier wordt je niet rijk van. Dit is echt liefhebberij en hier word ik het gelukkigste van, maar ik vind vooral de mix heel leuk. Als ik bijvoorbeeld alleen de wijnwinkel had, zal het ook wel weer gaan borrelen om iets te gaan maken. Het klinkt misschien raar, maar ik ben redelijk introvert. Als ik iets op beeld doe, ben ik heel streng voor mezelf of het wel leuk of grappig genoeg is. In zo’n winkel hoeft dat niet. Op straat vind ik het ongemakkelijk om met mensen te praten, maar hier kan ik het gewoon lekker over wijn hebben. Die flessen zijn toch een beetje mijn kindjes.” Zou je ooit ook een wijnbar willen openen? “Absoluut. Ik heb zelfs al een naam. Maar ik moet vooral mijn vriendin, die hier alles runt, eerst nog overtuigen. Zij is uiteindelijk degene die de kar moet trekken. Papa is natuurlijk gewoon weer ergens aan het filmen voor een of ander programma, maar zij is degene die echt het harde werk verzet.”

Waar drink je het lekkerste biertje in Utrecht? “Ik heb laatst bij PJAY, aan de Biltstraat, een heerlijk biertje gedronken. Dat is echt een hele leuke, nieuwe plek. Het is een beetje een Spaans barretje met ontzettend lekkere hapjes. Je moet vooral de maïs proberen. Je bestelt wat wijn, je bestelt wat bier en gaat gewoon op een kruk aan de bar zitten. Heel klein, maar echt heel fantastisch.” Wat mist Utrecht? “Vroeger had ik gezegd, goede horeca. Het Utrecht dat ik mij herinner als kind is heel anders dan het Utrecht van nu. Het was heel kleinburgerlijk; de restaurants serveerden kipsaté of varkenshaas met champignonsaus. Het was geen bourgondische stad waar mensen uit eten gingen. Wij gingen misschien één of twee keer per jaar, en dan naar de Griek. Maar de horeca is hier nu echt fantastisch. Toch vind ik Utrecht, als ik het bijvoorbeeld vergelijk met Amsterdam, nog steeds wat kleinburgerlijk. Het mag wat wereldser, wat kunstzinniger. Het is allemaal nog een beetje bekrompen. Utrecht mag wat mij betreft iets meer joie de vivre hebben.” Utrecht is… “...de goede kant op aan het gaan. Ik heb eigenlijk altijd heel erg op Utrecht afgegeven en die woorden moet ik nu een beetje terugnemen. Ik heb het hier nu ontzettend naar mijn zin.” a

9 OKTOBER 2025 | NR. 335 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

VERDWENEN SCHOOLGEBOUWEN IN UTRECHT

Technische School voor Mode en Kleding aan de Nolenslaan Utrecht kende vroeger veel praktische vakopleidingen zoals de Slagersvakschool, Kruideniersvakschool, Nationale Schildersschool, de Vakschool voor Typografie en de Kappersvakschool. Hoewel Nimeto nog trots bestaat, evenals het Grafisch Lyceum Utrecht, en het ROC Midden Nederland een waaier aan eigentijdse praktische studies biedt, lijkt de opleiding voor kleermakers definitief verdwenen uit de stad met een mantel in het wapen.

Tekst: Arjan den Boer / Beeld: Het Utrechts Archief

School aan de Nolenslaan met baksteenreliëf 'Naaiatelier' aan de kopgevel.

n 1903 begon de eerste kleermakersvakschool van Nederland aan de Oudegracht. Er waren toen 7 leerlingen, maar dat aantal nam snel toe. Na tien jaar betrok de school het gebouw van leeszaal Concordia aan de Loeff Berchmakerstraat 12. Bij het halve eeuwjubileum in 1953 telde de school 114 leerlingen en nog eens 61 aan de avondschool. Inmiddels waren er meer meisjes dan jongens, terwijl kleermaken van oorsprong een mannenberoep was. Bij het jubileum werd gemeld dat het gebouw te klein en onpraktisch was geworden. Directeur Petrus Johannes Starink (zelf ooit kleermaker) kondigde nieuwbouw aan in het 'Uitbreidingsplan Lauwerecht', wat de Staatsliedenbuurt zou worden. Ook kreeg de school een modernere naam: Technische School voor het Kledingbedrijf. Als architect had het schoolbestuur Albert van Overhagen (1919-1991) gevraagd. Hij was in 1948 afgestudeerd aan het Hooger Bouwkunst Onderricht, de latere Academie van Bouwkunst Amsterdam. Hij had zich

Leerlingen in een van de praktijklokalen, 1966.

met zijn oudere collega Ariean Pieter Koster (1889-1957) gevestigd aan de Stationsstraat in Utrecht, en later zelfstandig aan de Biltstraat. Koster en Van Overhagen ontwierpen ook de uitbreiding van de MTS Bouwkunde aan de Vondellaan. Naast vele woningen zou Van Overhagen in Utrecht enkele protestantse kerken ontwerpen, later ook de de Dienst Maatschappelijke Ontwikkeling aan de Kaatstraat en bejaardencentrum Zuylenstede in Overvecht. Praktijklokalen Op de jubileumbijeenkomst mocht de architect in 1953 zijn ontwerp toelichten: 'Het zullen eigenlijk twee panden worden, die haaks op elkaar staan en verbonden zijn door het trappenhuis. De school heeft een capaciteit van ongeveer 150 leerlingen. Het ene pand wordt in drie verdiepingen opgetrokken. In de beneden verdieping van het hoogste pand zal de ruimte komen voor de stookinstallatie e.d. en een groot overblijflokaal, dat tevens

als een gymnastieklokaal dienst kan doen. Op de eerste en tweede verdieping zullen elk drie practijklokalen worden ingericht van ongeveer 10 bij 8 meter. De ene verdieping wordt geheel bestemd voor net onderwijs aan meisjes, de andere is voor de jongens.' In de andere vleugel van het L-vormige complex kwamen op de begane grond de administratie, de werkkamer van de directeur en de bestuurskamer. Daarboven waren drie lokalen geprojecteerd voor de theorielessen. De bouw zou ongeveer een jaar kosten, vertelde Van Overhagen, maar pas op 12 september 1955 was de officiële ingebruikname van de Technische School voor het Kledingbedrijf aan de Nolensstraat 33a (de straatnaam is later gewijzigd in Nolenslaan). Inspecteur van het Nijverheidsonderwijs Leo van Waegeningh (1901-1977) verrichte de opening. Hij beweerde dat de stad Utrecht met z'n schutspatroon Sint-Maarten een goede kleermakersschool verdiende. 'Want kleermakers moeten er zijn, om van de in

tweeën gesneden mantel van St. Maarten weer draagbare kledingstukken te maken.' Baksteenreliëf Het schoolgebouw had aan de Nolensstraat een blinde kopgevel. Voor de aankleding daarvan had de architect samen met een bevriend kunstenaarsstel iets bijzonders bedacht: een baksteenreliëf. 'We wisten eerst niet hoe we de school nu eens met een artistiek geheel moesten aanvullen. We wilden niet een los beeld of iets van dien aard aan de school aanbrengen', vertelde Van Overhagen aan het Utrechtsch Nieuwsblad. Het reliëf werd niet in de muur gehakt, maar tijdens de bouw meegemetseld. 'Deze oplossing was er één uit duizend, want het werk ging normaal door. Alleen moesten vertrouwde lieden de muur op die speciale manier - steentje naar binnen, steentje naar buiten - heel nauwkeurig opbouwen.' De metselaars, die de tijdrovende klus deels onbetaald deden uit liefde voor hun vak, kwamen ook aan het woord: 'Zoiets hebben we nog nooit gemaakt en dat zal ook wel niet meer voorkomen.' Het kunstwerk getiteld Naaiatelier toonde vier kleermaaksters achter naaimachines. De makers waren Rumualda van Stolk (1921-2012) en haar toenmalige echtgenoot Pieter Bogaerts (1920-1983). Van Overhagen had hen leren kennen in Amsterdam, waar ze aan de Rijksakademie tijdelijk in hetzelfde gebouw les kregen als Bouwkunst. Rumualda van Stolk zou in de jaren daarop de vaste kunstenaar worden aan bouwwerken van Albert van Overhagen, eerst met reliëfs in baksteen, later in beton. Voorbeelden zijn wijkcentrum Prinsenhof aan de Eykmanlaan uit 1962 (afgebroken) en de Tannhäuserdreef-flat in Overvecht uit 1965 (bewaard). Het zijn allemaal figuratieve voorstelling, maar vanwege de gebruikte techniek sterk geabstraheerd. Bij de sloop van de school aan de Nolenslaan eind jaren negentig ging het baskteenreliëf helaas verloren. De opleiding had ondertussen enkele naamswijzigingen ondergaan (zoals MTS voor Mode & Kleding) en was vermaard om de modeshows met werk van leerlingen. In 1990 werd de school deel van het Vaktechnisch Lyceum Utrecht, als 'unit' Mode en Kleding naast de grafische vakken. Kort na de nieuwbouw van het Vaktechnisch Lyceum aan de Vondellaan in 1997 bleef echter alleen het Grafisch Lyceum over. Sinds 2001 staat aan de Nolenslaan het appartementengebouw Nolenshof dat dezelfde L-vorm heeft als de verdwenen school. a

NR. 335 | 9 OKTOBER 2025 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

CATHARIJNE OP EEN KANTELPUNT

Het vergeten plan 'Leidseveer' Wie aan Utrecht denkt, ziet al snel de Dom, de Oudegracht en het gebied binnen de singels voor zich. Maar er is een ander deel van de stad dat minstens zo bepalend is voor het beeld van Utrecht: Catharijne. Over Catharijne is nauwelijks iets geschreven. Daar komt nu verandering in. Gerard Aaftink neemt Utrechters mee door Catharijne. Hij doet dat hier via DUIC, maar uitgebreider in het bijzondere boek ‘Catharijne op een kantelpunt’.

Hoog Catharijne kent iedereen. Wat men er ook van vindt, een gedrocht dan wel een aanwinst, iedereen erkent dat Hoog Catharijne een succesvolle uitbreiding van het centrum is. Wat bijna niemand weet is dat Hoog Catharijne het vervolg is van het plan ‘Leidseveer’.

Tekst: Gerard Aaftink / Fotografie: Het Utrechts Archief

egin jaren 1950 worstelt Utrecht met de toenemende verkeerdrukte. Snelwegen om de stad zijn er nog niet, al het verkeer moet door de binnenstad. De wegen zijn er niet op berekend, het verkeer op het Leidseveer is een heksenketel. Tijdens de beurzen heerst er eigenlijk chaos. Het Leidseveer moet daarom een verkeersplein ter grootte van de Berenkuil worden, met een fontein in het midden. Er moeten nieuwe wegen aangelegd worden, de Catharijnesingel wordt gedeeltelijk verlegd en het Stationsplein moet worden vergroot. Om het autoverkeer en de voetgangersstroom te scheiden wordt een brede voetgangerstunnel voorzien. In 1953 keurt de gemeenteraad het plan Leidseveer goed. In het plan wordt het verkeerplein Leidseveer grotendeels omgeven door nieuwbouw. Langs het spoor komt een kantoorgebouw, op de plek waar architect Van Ravesteyn een spoorwegmuseum had gepland. De oude, gedeeltelijk middeleeuwse bebouwing aan de noordkant wordt vervangen door kantoorge-

Vogelperspectief van het plan ’Leidseveer’, in 1953. bouwen. Tussen de Amsterdamsestraatweg en het plein staan grote kantoorgebouwen. Het verkeer van de Amsterdamsestraatweg gaat over een nieuw aan te leggen weg door de Daalse Buurt, de Amsterdamse Straatweg loopt dood. De kantoorgebouwen krijgen een hoogte van 24 meter, net als Hotel Smits. De bebouwing aan de zuidkant blijft gedeeltelijk bestaan. Het kantoorgebouw van De Utrecht wordt de hoek met het nieuwe Stationsplein. Het stationsgebied wordt volledig nieuw ingericht. Het Centraal Station blijft definitief op dezelfde plek, het wordt wel vervangen door nieuwbouw. Door een groot gedeelte van de stationsbuurt te slopen ontstaat ruimte voor een groot stationsplein met ruimte voor een busstation. De overstap van trein naar bus wordt daardoor veel makkelijker. De oostelijke kant is bedoeld voor kantoren. Het Stationsplein wordt aan de zuidkant afgesloten door een groot kantoorgebouw. Het Stationsplein biedt ook ruimte voor een nieuwe weg vanaf de rotonde op het

Leidseveer via het Stationsplein naar een nieuwe rotonde voor de Willemsbrug. Al het verkeer moet nu over het Stationsplein. Op de weg langs de Catharijnesingel is volgens het plan geen doorgaand verkeer meer mogelijk. Vanaf de Amsterdamsestraatweg wordt een tweede oost-westweg door Wijk C gepland. Deze weg splitst zich af bij de te verbreden Herenweg en loopt over de nieuwe Molenbrug via de Waterstraat naar het oosten. De scherpe bocht van de Catharijnesingel wordt daarom verlegd. Dat maakt ook de doorvaart voor schepen soepeler. Wijk C is een saneringsbuurt. De krakkemikkige huizen worden vervangen door kantoorgebouwen. Het plan Leidseveer voorziet ook in de sanering van de kop van Lombok. Rond het Westplein worden kantoorgebouwen gepland. De Vleutenseweg wordt verbreed. Met de aanleg van de Graadt van Roggenweg worden de nieuwe hallen van de Jaarbeurs achter de Croeselaan beter bereikbaar. De inwoners zijn enthousiast over het

plan Leidseveer. In krantenartikelen wordt met trots over het plan geschreven, Utrecht gaat mee in de vaart der volkeren! De Raad van State verklaart in 1956 een bezwaar van de NS als ongegrond zodat niets de uitvoering van het plan Leidseveer meer in de weg staat. Maar er gebeurt niets, de realisatie van het plan valt stil. De daar op volgende jaren neemt de verkeersdrukte verder toe. Het wordt steeds duidelijker waar Catharijne behoefte aan heeft: aan een nieuw stationsplein met een groter station, betere oost-west doorstroming, meer moderne kantoorruimte, krotopruiming, een nieuwe route voor voetgangers via een tunnel of een brug en aan verplaatsing van de Jaarbeursgebouwen. Er blijven ook fundamentele vragen. Waar moeten bezoekers hun auto parkeren? Er is een tekort aan winkels, hoe moet dat opgelost worden? Hoe zijn al die behoeftes in te vullen? In 1962 worden deze vragen beantwoord met de presentatie van het plan Hoog Catharijne. a

Het ontwikkelingsplan Stationsgebied, in 1953.

9 OKTOBER 2025 | NR. 335 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

DUIC PUZZEL

ZOEKPLAAT Zoek de zeven verschillen

OPLOSSING ZOEK DE VERSCHILLEN. LOCATIE: VOORSTRAAT

Advertentie

SFEERVOL VERGADEREN OP DE CAMPING

00,AF € 1 AL VAN AGDEEL PER D

met Diggy Dex

Monuta organiseert November 2 Remember bij u in de buurt. Meld u online aan voor onze herinneringsavonden op één van de 43 locaties in Nederland via monuta.nl/november2remember.

een afscheid precies zoals u het wilt

U bent altijd welkom voor een open gesprek. Bel 0800 - 023 05 50 of ga naar monuta.nl/utrecht. Ook als u niet of elders verzekerd bent.

Veerle ten Kate

OP=

Noorderveld

Utrecht

KOOP NU HET BOEK

€ 34,

boek Koffietafel-fogitona’s -/+160 pa

ZICHT OP DE DOMTOREN Bestel via duicshop.nl en ontvang een gratis setje ansichtkaarten

• • • • • • • •

4 vergaderruimtes, van 2 tot 60 personen Op een unieke locatie in Utrechts nieuwste hotspot Rotsoord Altijd goed bereikbaar met trein, bus, boot, fiets of auto Flexibele catering, van drankjes tot diners Volledig gefaciliteerd met o.a. led-scherm, supersnelle WiFi en whiteboard Standaard gratis zwarte koffie, thee en water Mooi uitzicht op de Vaartsche Rijn 365 dagen per jaar, ook in de avond

DIRECT RESERVEREN? Dat kan eenvoudig online met het contactformulier op onze website of mail je wensen naar vergaderen@ganspoort.nl. Liever bellen/appen? Pierre is te bereiken via 06-14415656. Kijk voor een indruk van alle zalen en mogelijkheden op