DUIC Krant NR 241 - 29 september

De krant die verder kijkt in de stad

29 SEPTEMBER 2023 | 9E JAARGANG NR. 241 | KIJK VOOR HET LAATSTE NIEUWS OP

Column Koos

Pep en Frans

Marsman

over N.E.C. -

over De

FC Utrecht

DUIC.NL

Flits P. 19

P. 6

Elk e een week nieu DUI we C

Hoe jongeren dealen met prestatiedruk, somberheid en sociale media

Utrecht volgens Darin Guermonprez van House of Hip Hop

P. 8

Komen en gaan: Manon verruilt Utrecht voor Zeeland

VERGADERZALEN BIJ CAMPING GANSPOORT

Met in het hart van deze krant een bijlage van Oud-Utrecht

P. 10

P. 12

MET CATERING MOGELIJK!

MATRASSEN+

tot wel

Hilversum Vaartweg 4 • 035 - 6247194

BOXSPRING 50% korting 10-DAAGSE

Utrecht Oudkerkhof 11 • 030 - 2314984 Bilthoven Julianalaan 43 • 030 - 2287451

Voor meer info:

UTRECHT IEDERE ZONDAG OPEN

MORPHEUS.NL

of zie campingganspoort.nl

Vanaf € 75,HUB Utrecht is het nieuwe mediacentrum van de stad Utrecht met RTVU en DUIC als initiatiefnemers. Wil jij een vergaderruimte of studioruimte huren bij HUB Utrecht?

Dat kan. Boek nu en reserveer via de QR-code.

Locatie: Achter Clarenburg 23-25

Volledig gefaciliteerd met o.a. led-scherm, WiFi en whiteboard en natuurlijk gratis koffie en thee.

bel/app Pierre via 06-14415656

Advertentie

3

29 SEPTEMBER 2023 | NR. 241 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

INHOUD Nieuws 5 DUIC in Beeld

Danstalenten strijden op Freedom City Festival

6 Column Koos Marsman De Flits

W

aar ik de roddels nog moest horen achter het fietsenhok op mijn middelbare school in Nieuwegein doen de huidige leerlingen dat vooral via het digitale schoolplein. De afgelopen weken zijn er meerdere berichten verschenen over online roddelkanalen waar leerlingen en docenten op middelbare scholen worden besproken. In deze kanalen lijkt er ruim baan te zijn voor geruchten, suggestieve verhalen en cyberpesten. Tal van ouders in Utrecht kregen een brief op de mat van schoolbesturen waarin gevraagd wordt om met hun kinderen erover in gesprek te gaan want zulke kanalen kunnen flink schadelijk zijn voor leerlingen en hun mentale gezondheid. De roddelkanalen zijn dan wel een recent fenomeen, uit onderzoek blijkt echter dat de mentale

gezondheid van jongeren al langer onder druk staat. Er zijn klachten als angst, somberheid en prestatiedruk. We toogden naar het Bonifatiuscollege en gingen in gesprek met leerlingen. Op het Boni lijkt het nog wel prima te gaan, de school staat natuurlijk ook best goed aangeschreven, maar ook hier kennen de leerlingen de verhalen. De leerlingen die we spraken vinden het goed dat er meer aandacht voor is, de drempel om het bespreekbaar te maken moet zo laag mogelijk zijn. Een prima initiatief lijkt mij, want die drempel was tijdens mijn middelbare schooltijd nog flink hoog. Lees verder op pagina 7.

Robert Oosterbroek

7 Jongeren en mentale klachten Op bezoek bij het Bonifatiuscollege

Cultuur / Uit DE VERANDERENDE STAD IN BEELD

8 Utrecht door de ogen van makers

Producenten, regisseurs en cinematografen in gesprek

8 Utrecht volgens...

Darin Guermonprez van House of Hip Hop

9 Uittips

OUDEGRACHT

Elke week de leukste tips

Utrecht is constant in

Stad / Leven

beweging. Er wordt

12 Komen en gaan

1950

gebouwd en gesloopt.

Manon Dreessen (28) verruilt Utrecht voor Zeeland

13 Wat vinden de lezers?

DUIC-lezers aan het woord

15 Op pad met Oud-Utrecht Rondkijken op het Herderplein

17 Straatnamen

+/-

Hierdoor ziet de stad er op sommige plekken heel anders uit dan vroeger,

2023

terwijl andere straten en pleinen juist al decennia hetzelfde blijven. In deze rubriek laten we dat zien.

Ga naar DUIC.nl voor

Willem van Noortstraat

meer oude en nieuwe foto’s van de stad.

Sport 18 Een speciale SportUtrecht

Geschiedenis van Utrechts voetbalverenigingen

19 Puzzel

Zoek de verschillen

19 Pep en Frans over FC Utrecht

'Van der Maarel en Flamingo stonden erbij als pupillen'

Colofon

Social Media

REDACTIE Robert Oosterbroek

AAN DIT NUMMER WERKTEN MEE Arjan den Boer, Bas van Setten, Bo Steehouwer, Emily Hengeveld, Ilana Noot, Kamiel Visser en Nadia Swijtink

CONTACT REDACTIE redactie@duic.nl 06 86 80 32 22

ADVERTEREN Helling 13, 3523 CB Utrecht, adverteren@duic.nl Dave Vorstenbosch dave@duic.nl 06 43 03 58 73

ART DIRECTION EN VORMGEVING ddk.nl en redactie DUIC

VRAGEN OVER DISTRIBUTIE? Pierre Schoonhoven via pierre@duic.nl, 06 - 14 41 56 56

UITGEVERS Joris Daalhuisen en Martijn Rademakers

Website DUIC.nl

Facebook DUICNL

Twitter @duicnl

Instagram duic.nl

Advertentie

Soworker maakt delen op Social media makkelijk!

Boost je content en benut de kracht van je collega’s als ambassadeurs; 8 x meer bereik, 7 x hogere conversie en aanzienlijk meer sollicitanten.

Test gratis ons platform!

een vertrouwd gezicht voor al uw vragen

U bent altijd welkom voor een open gesprek.

Bel 0800 - 023 05 50 of ga naar monuta.nl/ utrecht.

Bianca Versteeg

Utrecht

4

NR. 241 | 29 SEPTEMBER 2023 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

DUIC IN BEELD

B

eukende beats en zwierige lichamen vulden afgelopen weekend de arena in TivoliVredenburg.

Het evenement daar was het slotstuk van het Freedom City Festival. In de Pandora namen teams met drie dansers het op tegen elkaar, waarbij alle dansbare genres gebruikt werden zo-

Fotografie: Robert Oosterbroek als hiphop, funk, house, afro en electro. De sfeer was energiek, het juichende publiek maakte de sfeer compleet.

De jury bepaalde welk team de zogenoemde battles won. Aan het eind van de avond bleek de internationale groep Madrootz de beste en ging er met de winst vandoor. a

29 SEPTEMBER 2023 | NR. 241 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

5

6

NR. 241 | 29 SEPTEMBER 2023 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

COLUMN

Koos Marsman is ambesedeur vollekstaol en commetator. Hij schrijf tweewekelijks voor DUIC, natuurlijk in de Uterechse vollekstaol

De Flits As jochie speulde we vroeger op de zandvlaktes van Overvech da toen nog in opbouw was. Daorom wee’k da onder de kruising van de Einsteindreef en Brailledreef ’n waoterweg loop. Aj’ lef heb kej’ mè ’n vlot daor onder door. En da lef had me groatere broer natuurlijk! Hij was ‘n lefgozer. Dus van de Demkabrug afspringe in ’t AmsterdamRijnkanaol en daorna nog eve da kanaol overzwemme.

Nie zomaor overzwemme, dan wachte ie er op da d’r ’n vrachschip ankwam en zwom ie er onderdoor of zwom naor die boot en greep de zijkant en liet zich dan meeslepe. En in ’t Noorderbad dook ie mè ’n salto van de hoge duikplank. ‘t Kon nie uitblijve da die ook goed in voetballe was. De Flits was ze bijnaom. De Flits kon dus ook goed zwemme en da’s me redding gewees in Overvech. We speulde daor en me broer ging mè ’n paor jochies op ’n houte vlot onder die kruising door. Ik was achtergebleve wan ‘k, vier jaor jonger dan hij, kon helemaol nie zwemme en ‘k was nog veuls te jong voor lefgozer te zijn. Me broer had me er liever helemaol nie gezien maor me moeder had ‘m opdrach gegeve die dag da’k mee moch waor die ook heen ging. En daor ston ‘k langs de kant en besloot da’k wel effe kon kijke waor da vlot heen was gegaon. Daorna lag ‘k in ’t waoter en ik ken ’t nog steeds voor me oge zien da’k ’n paor keer in da groene waoter naor bove en naor onder ging. Ik was an ’t verdrinke.

Maor bij de derde keer da’k naor bove kwam wer ‘k gegrepe.

Da was me broer die van ’t vlot was gespronge en as ’n gek naor me toe was gezwomme. Me held dus. En nu gaot die broer overlije. Hij is ziek en ken nie meer. Ik heb geen idee hoe’k naor ‘m toe ken zwemme om ‘m veilig an de kant te krijge. Ik zal ‘m moete laote gaon wan hij zoek rus. De Flits is uitgedoof en da doe pijn.

Advertentie

UTRECHT OPEN 7 DAYS A WEEK NACHTEGAALSTRAAT 9 HJ, 3581 AA UTRECHT

YOUR FAVOURITE ONE-STOP BRITISH & AMERICAN GROCERY STORE AMSTERDAM • DEN HAAG • UTRECHT • ROTTERDAM • WASSENAAR WWW.KELLYS-EXPAT-SHOPPING.NL

7

29 SEPTEMBER 2023 | NR. 241 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

WELZIJN VAN JONGEREN

Hoe jongeren dealen met sociale media, prestatiedruk en somberheid

“Het is oké, om je soms kut te voelen”, vertelt Lieve (18) terwijl ze in de drukke aula van het Bonifatius college zit. Tientallen leerlingen met rugzakken lopen door het gebouw op weg naar een nieuwe les. Lieve heeft net samen met andere leerlingen geluisterd naar een presentatie over het mentale welzijn van jongeren. Uit onderzoek blijkt dat steeds meer jongeren te maken hebben met somberheidsgevoelens, prestatiedruk en stress. Lieve, Joosje (18), Syb (17) en Sjoerd (17) herkennen deze geluiden. De vier zitten in de leerlingenraad en krijgen op deze manier veel mee van wat er speelt op school. We spreken ze over roddels op sociale media, pesterijen in de gang en de druk die gepaard gaat met het jonge leven.

'Natuurlijk ga je geen foto van jezelf posten waarvan je vindt dat je er lelijk opstaat, maar nu is het zo dat er bepaalde maatstaven zijn van hoe je er minstens uit moet zien op een foto'

Tekst: Emily Hengeveld / Fotografie: Robert Oosterbroek

I

nstagram, Tiktok en Snapchat; bijna alle jongeren zitten wel op deze sociale media.

Ook Lieve, Joosje, Syb en Sjoerd maken er gebruik van. Recent kregen nog honderden ouders van leerlingen uit Utrecht een brief op de mat waarin gewaarschuwd werd voor online kanalen, vaak gelinkt aan een specifieke school, waar ruimte is voor roddels en cyberpesten. Zo’n kanaal is er niet over het Bonifatius, maar de leerlingen kennen het bestaan ervan.

Ook los van de roddelkanalen kunnen jongeren druk ervaren door sociale media, zegt Lieve. ‘’Er is een heel groot stigma van het perfecte plaatje rondom sociale media gekomen. Natuurlijk ga je geen foto van jezelf posten waarvan je vindt dat je er lelijk opstaat, maar nu is het zo dat er bepaalde maatstaven zijn van hoe je er minstens uit moet zien op een foto: slank, dun en met veel make-up. Dat sociale media invloed heeft op hoe jongeren zich voelen is dus logisch.’’ Populaire apps als BeReal helpen overigens wel

tegen de drang om het perfecte plaatje te laten zien, volgens Joosje.

Onderzoeken Dat de mentale gezondheid van jongeren onder druk staat is duidelijk. In onderzoeken in Nederland en in Utrecht geeft een vijfde van de jongeren tussen de 16 en 25 jaar aan last te hebben van somberheid en angst en meer dan de helft van de jongeren last van prestatiedruk en stress. Vooral corona lijkt van grote invloed te zijn geweest op de cijfers. Reden voor de gemeente Utrecht om het onderwerp op de agenda te zetten. Daarom trappen zij vandaag de campagne ‘Unbox jezelf’ af op het Bonifatius college, een initiatief van de Gemeente Utrecht om mentale gezondheid van jongeren meer bespreekbaar te maken.

Dat er nog winst te behalen valt in het bespreekbaar maken van mentale problematiek blijkt uit de cijfers die Ilse Olde Hanhoft en Sara Grutere van MIND Young Academy deze middag delen. Meer dan de helft van de jon-

geren ervaart een taboe op het spreken over mentale gezondheid. Daar herkennen de leerlingen zich in: ‘’Veel jongeren weten niet naar wie ze een vriend of een vriend die het moeilijk heeft moeten doorsturen’’, zegt Syb. “Soms moet je ook gewoon over een drempel stappen om hulp te vragen of aan te bieden.

En soms rust er ook nog een taboe op door zo iets in het openbaar te zeggen.” Dat wordt ook mooi geïllustreerd door een vraag die wethouder Eelco Eerenberg, ook aanwezig bij de aftrap van de campagne, stelt aan de leerlingen: ‘’Wie twijfelt er wel eens aan zichzelf?’’ Slechts drie leerlingen steken hun hand op. Eerenberg steekt de jongeren een hart onder de riem: ‘’We hebben een maatschappij gecreëerd waarin we alles goed moeten doen. Het is dus niet zo gek als je wel eens aan jezelf twijfelt in een wereld waarin alles goed moet zijn.”

Corona wake-up call Het St. Bonifatiuscollege probeert leerlin-

gen steeds meer te stimuleren om te praten over de problemen waar zij tegenaan lopen. ‘’Sinds twee jaar zijn er coaches aangesteld op school, waar iedere leerling om de drie weken een gesprek mee heeft’’, vertelt Joosje.

Ook campagnes als deze helpen bij het bespreekbaar maken, zegt Sjoerd.

De leerlingen merken op dat er al een groot verschil is tussen de bespreekbaarheid van mentaal welzijn nu en vijf jaar geleden. Volgens Sjoerd heeft vooral corona hier invloed op gehad: ‘’Door corona is het veel meer opgevallen hoe jongeren zich echt voelen, dat was echt een wake-up call.’’ Op het Boni lijkt het onderwerp ook goed op de voorgrond te staan, ook bij thema’s als pesten. Lieve vertelt: “Op alle scholen wordt natuurlijk wel gepest, maar gelukkig is het hier niet heel erg. Hier op school is er ook echt wel sociale controle onder de leerlingen. Als ik iets in de gang zie gebeuren durf ik er ook echt wel op af te stappen om er iets van te zeggen.” a

8

NR. 241 | 29 SEPTEMBER 2023 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

NEDERLANDS FILM FESTIVAL

Utrecht door de ogen van filmmakers Wie aan de filmhoofdstad van Nederland denkt, denkt aan Amsterdam. Maar wat heeft Utrecht eigenlijk te bieden voor de film- en beeldcultuur in Nederland? Tijdens de Utrechtdag van het Nederlands Film Festival dat deze week in Utrecht plaatsvindt, gaan onder meer producenten, regisseurs en cinematografen met elkaar in gesprek over hoe zij Utrecht beleven. Wat hebben zij nodig op de plek waar zij werken en in hoeverre voorziet Utrecht daarin?

Tekst: Emily Hengeveld

I

n een klein zaaltje in het Slachtstraat Filmtheater opent Fay Breeman (oprichter van Studio Camera) de avond. “Wie is hier een maker?” De helft van de handen in het publiek gaan omhoog. Tegenover Breeman zitten in een knusse huiskamersetting Hasse van Nunen (documentaireproducent) en Jefta Varwijk (kunstenaar en cinematograaf) naast elkaar op een bank. “Om maar meteen met de deur in huis te vallen: hoe ervaren jullie Utrecht als maker?”

“Ik houd heel veel van Utrecht”, zegt van Nunen, “maar als producent heb ik hier weinig te zoeken.” Dat heeft volgens haar vooral te maken met het feit dat bijna iedereen in de filmwereld in Amsterdam zit. “Veel Amsterdammers komen niet graag buiten hun stad, dus ik ben met mijn productiehuis vrijwel direct naar Amsterdam verhuisd. Daarnaast voelde ik me als Utrechtse producent ook een stuk minder serieus genomen door Amsterdammers, het werd ook altijd op een bepaald toontje gezegd als je uit Utrecht kwam.”

Dat laatste is een welbekend probleem voor mij, lacht Breeman.

Varwijk heeft als individuele filmmaker minder te maken met Amsterdam. Volgens hem is Utrecht een fijne stad om te wonen en

werken, maar mist het wel een aantal belangrijke voorzieningen: “Er zijn weinig studio’s beschikbaar om te huren. De studio’s die er zijn, zijn allemaal klein en het licht is vaak niet goed. Ook zijn er weinig plekken waar kunstenaars elkaar kunnen ontmoeten en kunnen experimenteren.” Verder vertelt hij: “Ik ben wel bezig met alternatieven, aanstaande woensdag, donderdag en vrijdag draait mijn film Mechanics Of Tranquillity bijvoorbeeld bij Club Basis. Maar ik moest veel moeite doen om bij deze locatie terecht te komen.”

Breeman vindt het vreemd dat Utrecht zo weinig faciliteiten te bieden heeft voor makers, terwijl de grootste kunstacademie van Nederland (HKU) hier gevestigd is. Volgens Varwijk zit er wel degelijk veel artistiek talent in Utrecht. “Kijk maar naar de films die vandaag vertoond zijn tijdens Utrechtdag.

Het probleem is alleen dat zij elkaar niet goed weten te vinden.”

Tijdens de Utrechtdag zijn er in het Slachtstraat Filmtheater de hele dag lange en korte films te zien van beginnende en gevestigde filmmakers die in Utrecht wonen, werken of afgestudeerd zijn aan de HKU. Een van deze films ‘Mijn vader, Nour en ik’, onder andere geproduceerd door Van Nunen, is ge-

nomineerd voor een Gouden Kalf.

“Misschien moeten we ook stoppen met Utrecht zien als het ondergeschoven kindje van Amsterdam”, klinkt het vanuit de zaal. Ja, stemt een andere zaalgenoot in. “Dat ‘Calimerogevoel’, daar ben ik het heel erg mee eens. Alleen volgens mij bestaat dat ook een beetje bij de gratie van dat we het gevoel hebben dat we dat aan iemand anders moeten uitleggen. Als we daar nou eens mee stoppen en in een soort vanzelfsprekendheid beginnen te praten over Utrecht als makersstad, dan zijn we er volgens mij.”

Dat er veel filmmakers in Utrecht wonen is duidelijk, maar er zijn dus beperkte mogelijkheden voor deze mensen om elkaar te ontmoeten. Breeman probeert dit gat op te vullen: “Met Studio Camera probeer ik makers bij elkaar te brengen. We hebben nu twee keer een Beeldborrel georganiseerd

en daaruit zijn al een aantal samenwerkingen ontstaan.” Studio Camera lanceert begin 2024 ook een nieuw programma: het Lab. “Daarmee willen we beginnende makers die net afgestudeerd zijn of autodidacten helpen hun carrière op te starten.”

Ook Van Nunen probeert in dit gat te springen. Zij organiseert De Vertellers: een kroegavond waarin Utrechtse non-fictie mediamakers met elkaar kunnen praten over het vakgebied. “Ik heb dit initiatief samen met mijn mede-organisatoren op LinkedIn gegooid en het was vrijwel meteen uitverkocht. Dat laat wel zien dat er een behoefte is bij makers om elkaar te ontmoeten.”

De eerstvolgende editie vindt plaats op 11 oktober. Misschien groeit Utrecht de komende jaren wel uit tot grote zus van Amsterdam op het gebied van film. De wil is er in ieder geval. a

'Misschien moeten we ook stoppen met Utrecht zien als het ondergeschoven kindje van Amsterdam' In de rubriek Utrecht Volgens

UTRECHT VOLGENS MEDEOPRICHTER VAN HOUSE OF HIP HOP DARIN GUERMONPREZ

spreken we een bekende of

‘Als je hier komt, helpen we je verder’ Wat gaat er hier allemaal gebeuren?

“Je moet House of Hip Hop zien als een homebase voor mensen met een hiphop-mindstate, -culture en -attitude. Ik zie het als een thuishaven voor de community. Je zal hier waarschijnlijk vooral mensen zien uit de muziekscene, de graffitiscene en de dansscene.

De hiphopcultuur is natuurlijk wijdvertakt.

Je ziet het ook terug in kunst en in kleding.

Al die mensen proberen we hier een basis te bieden waar ze gelijkgestemden kunnen vinden.”

Wat kunnen we verwachten?

“Je moet hier geen grote concerten verwachten, maar bijvoorbeeld wel kleine showcases of een albumpresentatie, luistersessie en filmavonden. Maar er kunnen hier ook plannen voor evenementen worden gemaakt of je komt gewoon even binnenwandelen. Bijvoorbeeld als je op zoek bent naar een goede videomaker voor bij jouw track. Als je hier komt, helpen we je verder. Het is nog niet vastomlijnd. En iedereen die zich aan House of Hip Hop wil verbinden, kan dat door middel van inzet doen.”

Utrecht heeft er sinds eind september het House of Hip Hop bij.

Aan de Kanaalweg zit sinds kort een plek ‘waar de geschiedenis en de cultuur van hiphop zichtbaar te vinden zijn’. Darin Guermonprez en Hanna Jansen zijn de initiatiefnemers. Vorig jaar richtten ze op verzoek van de provincie al platform VUUUR op om makers, community’s en plekken in de provincie Utrecht met elkaar te verbinden. Nu volgt er dus ook een tijdelijke locatie: House of Hip Hop. We vroegen Darin wat er allemaal staat te gebeuren.

Tekst: Bo Steehouwer / Fotografie: Bas van Setten

Met welk hiphopdiscipline hou jij je vooral bezig?

“Mijn achtergrond is vooral muziek. Hanna komt vanuit de dans- en theaterkant. We vullen elkaar goed aan. Ik ben ooit begonnen als pianist en producer bij een corporatie in Amersfoort en ben nog steeds actief in de muziekscene. Ik ken de Nederlandse hiphopscene aardig goed. Ik werk onder andere samen met rapper Diggy Dex. Hij heeft zijn studio in Utrecht. Met hem doe ik liveshows, maar ik componeer en produceer soms ook voor hem. Ook gaf ik jarenlang les op de Nederlandse Pop Academie hier in de stad. Nu geef ik les aan de Herman Brood Academie op de hiphopafdeling. Ik zit behoorlijk diep in de talenten die in Utrecht rondlopen.”

onbekende Utrechter. Vaak met een actuele aanleiding en altijd met een paar standaardvragen over het leven in Utrecht.

Wat hopen jullie dat House of Hip Hop teweegbrengt in Utrecht?

“We hopen vooral heel erg dat mensen weer gaan voelen dat ze één community zijn. En dat ze elkaar weer gaan herkennen en erkennen. Ik hoop dat mensen hier samengebracht worden en met z’n allen het idee krijgen: met deze groep mensen kunnen we echt wat bereiken. Doordat mensen elkaar hier ontmoeten, voelen ze hopelijk de bereidheid om meer te gaan organiseren en te gaan bouwen met elkaar. Ik wil dat mensen gewoon weer gaan bonden met elkaar. Er gebeurt veel in de stad op verschillende plekken. Er zijn veel crews en kleine groepjes actief, maar het zijn eilandjes en bubbels. Daar zit nog heel veel potentie in. Ik hoop dat wij dat vlammetje kunnen aanwakkeren.”

Waar kan je culinair genieten in Utrecht?

“Ik heb laatst superlekker gegeten bij Fico. Ik hou van sterrenrestaurants en hoewel Fico dat niet is, had ik wel het idee dat ze er eentje hadden. De sfeer is er relaxt, alles krijgt zoveel aandacht en er zijn lekkere wijnen. Het klopte gewoon helemaal. We werden helemaal in de watten gelegd toen we er waren.

Ik vond het echt top. Daar wil ik nog wel een keer eten.”

Wat is je mooiste herinnering aan Utrecht?

“Wat ik me nog goed kan herinneren is Roffest in 2009 in Leidsche Rijn. Dat was een hiphopfestival buiten. Ik vond het gewoon tof dat er een keer echt een hiphopfestival in Utrecht was. Dat gebeurt niet zo vaak.”

Utrecht is… “…een verborgen parel in Nederland, bijna net zo mooi als Amersfoort. Veel mensen trekken naar Amsterdam en Rotterdam, maar Utrecht blijft me nog steeds verbazen. Als ik zie wat hier allemaal is... Volgens mij hebben Utrechters dat zelf soms ook niet helemaal door.” a

9

29 SEPTEMBER 2023 | NR. 241 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

Het Ziekenhuis van de toekomst – Utrecht Science Week ‘23

Driegangendiner met theatervoorstelling

Waar: UMC Utrecht Wanneer: maandag 2 oktober 18.00 tot 21.30 uur Prijs: gratis (wel aanmelden)

Waar: Indekerngezond, Leidsche Rijn Wanneer: vrijdag 29 september 18.00 tot 20.35 uur Prijs: 7 euro (korting voor kinderen tot 12 jaar en met vertoon van U-pas)

Het UMC Utrecht opent deze week de deuren voor iedereen die kennis wil maken met het ziekenhuis van de toekomst. Door middel van een rondleiding, presentaties en demonstraties van artsen en onderzoekers maak je kennis met verschillende (digitale) innovaties in de medische wereld. En voor wie zich nou liever niet tussen de operatiekamers en ziekenhuisbedden bevindt, is er nog veel meer te beleven tijdens de Utrecht Science Week.

Zo trapt de Hogeschool Utrecht op vrijdag al af met een symposium over de toekomst van ons water, vindt die avond het Betweter festival plaats en staat aanstaande dinsdag in het teken van de Dag van de Duurzaamheid. Genoeg mogelijkheden dus om een kijkje achter de schermen te nemen op het Utrecht Science Park.

Gezellig eten met buurtgenoten en tegelijkertijd vermaakt worden door een voorstelling met veel muziek? In samenwerking met The Sunshine Society, Indekerngezond en Albert Heijn organiseert Resto VanHarte vrijdagavond een theaterdiner. Speciaal voor de Week tegen Eenzaamheid nodigen ze iedereen die het leuk vindt samen met buurtgenoten te eten uit om aan te sluiten. Tijdens het nuttigen van een driegangendiner, kun je hier genieten van de voorstelling ‘Er kwamen twee soldaatjes aan’.

Vrouwen die muren afbreken Waar: Tuindorpkerk Wanneer: woensdag 4 oktober 20.00 uur Prijs: gratis

Dutch Burlesque Festival Waar: Het Huis Utrecht Wanneer: vrijdag 29 en zaterdag 30 september Prijs: 30 tot 65 euro Het Huis Utrecht wordt dit weekend omgetoverd tot een ware Moulin Rouge voor het Dutch Burlesque Festival. Meer dan 25 burlesquesterren uit 12 verschillende landen komen naar dit theater voor twee avonden vol glitter en glamour, circus, komedie, striptease en drag. Bij deze uitbundige viering van de sensualiteit verschijnen vrouwen in alle vormen en maten op het podium.

Maar daarnaast zijn ook dragqueens, -kings, genderbenders en boylesqueartiesten aanwezig. En ook als publiek hoef je niet stil te zitten. Naast het bekijken van de shows, zijn er ook verschillende workshops om bij te wonen.

Zo kun je werken aan theatrale acts, leren hoe je je eigen kostuum in elkaar zet en natuurlijk oefenen op burlesque dansmoves.

Maar liefst 22 vrouwen die op een bepaalde manier ‘muren afbreken’ portretteerde Véronique Konings in haar gelijknamige boek en tentoonstelling. Vrouwen die vooroordelen en taboes doorbreken en bijvoorbeeld een beroep uitoefenen dat we vaak nog als mannenberoep zien of mensen verbinden die elkaar niet zo snel opzoeken, zijn te bewonderen in de Tuindorpkerk in Utrecht. Op woensdagavond gebruikt projectleider en auteur Véronique Konings haar ervaring als actrice om een theatrale vertelling van dit project uit te brengen.

Hierbij neemt ze het publiek mee in het ontstaan van haar project en vertelt ze drie verhalen uit haar boek.

‘Mijn huis is jouw huis’ – opening Kinderboekenweek Waar: Bibliotheek Neude Wanneer: woensdag 4 oktober 15.30 tot 16.10 uur Prijs: 6 euro voor leden / 12 euro voor niet-leden Het thema van de Kinderboekenweek dit jaar is ‘Bij mij thuis’ en om die week af te trappen vindt er bij Bibliotheek Neude een theatervoorstelling plaats voor kinderen vanaf 4 jaar oud. ‘Mijn huis is jouw huis’ is gebaseerd op het prentenboek van Yvonne Jagtenberg en gaat over de moeder van Pats die alleen in een huisje woonde. Steeds komen er meer mensen bij waardoor het huis alsmaar groter wordt. Ga op woensdagmiddag naar de première van deze voorstelling om te zien hoe dit afloopt.

Camini: de kleinste pelgrimstocht van Nederland Waar: Sint Jacobsgenootschap Wanneer: zaterdag 30 september Prijs: 20 euro voor een dagticket, 35 euro inclusief overnachting Altijd al eens willen ervaren hoe het is om een pelgrimstocht te lopen, maar is de route naar Santiago de Compostela in Spanje je net iets te ver? Probeer dit weekend dan de ‘Camini’: de kleinste pelgrimstocht van Nederland, door hartje Utrecht. Je kunt zelf kiezen of je een route van 15 of 24 kilometer loopt langs verschillende mooie plekjes van de stad die zijn aangemerkt door Utrechters zelf. Beide routes eindigen bij de Jacobikerk waar alle wandelaars samen zullen eten, van een avondprogramma met muziek kunnen genieten en net zoals bij een echte pelgrimstocht in de kerk kunnen blijven slapen.

Eerste voorronde Comedy Talent Award Waar: De Kargadoor Wanneer: maandag 2 oktober 22.45 uur Prijs: 11,50 euro De zoektocht naar het grootste stand-up comedy talent van de Benelux gaat weer van start! Op 22 februari 2024 zal de grote finale plaatsvinden in TivoliVredenburg, maar zo ver is het nog niet. Aanstaande maandag start de eerste voorronde en zullen de eerste talenten alles uit de kast halen om het publiek zoveel mogelijk aan het lachen te krijgen. Een avond ‘vol lachen, verrassingen en puur talent’.

10

september 2023

Nacht van de Utrechtse Geschiedenis Zaterdag 14 oktober 2023 Dit jaar brengen we een ode aan de makers van de vooruitgang. Aan de alfa’s en de bèta’s, de boekenwurmen en de avonturiers. Wie riepen er ‘Eureka!’ in onze stad en met welke reden? Een ding is zeker: er valt ontzettend veel te ontdekken tijdens de Nacht van de Utrechtse Geschiedenis.

Ga op ontdekkingstocht met de gidsen van het Gilde, neem een historisch lekker drankje en mis vooral de Grote Archeologieshow niet. Het Academiegebouw, het Utrechts Archief, de Domtoren, het Universiteitsmuseum en het Museum Catharijneconvent heten je welkom met onder andere tentoonstellingen, flitslezingen en workshops. Bij de muzikale ontdekkingen in de magische Domkerk mag je de ogen wel even sluiten. Maar daarna is het weer opletten geblazen tijdens de afsluitende Groate Utreg Kwis onder leiding van Koos Marsman!

Programma en tickets: www.nachtvandeutrechtsegeschiedenis.nl Het Nachthart

Muziek in de Domkerk

Het Academiegebouw is ons Nachthart waar iedereen start. Haal hier je polsbandje op en stel jouw eigen programma samen. In het Nachthart kun je meteen goed van start bij de Grote Archeologieshow met korte presentaties over spraakmakende ontdekkingen in stad en regio Utrecht. Over goud, barnsteen en poep van de nonnen: experts vertellen in geuren en kleuren over de betekenis van bijzondere vondsten. Ook voor de afsluiter van de Nacht moet je in het Nachthart zijn.

Quizmaster Koos Marsman test je kennis van de geschiedenis van ons stadsie tijdens de Groate Utreg Kwis.

Als je moe bent kun je hier even de ogen sluiten. Maar in slaap vallen doe je zeker niet, want oude en nieuwe Utrechtse ontdekkingen – geselecteerd door 3voor12 - brengen hun muziek ten gehore op deze magische locatie. Zo verwelkomen we onder andere Roodnoot, Dayo en A. Johanson.

Domtoren Neem plaats in de restauratiebioscoop in de Domtoren. Hier worden video’s over de restauratie vertoond. Of ontdek je liever de geschiedenis van de torenklokken? Onze verhalenvertellers nemen je mee door de tijd van 1505 tot nu. Wat gebeurde er bijvoorbeeld met de klokken in de Tweede Wereldoorlog?

Hoe worden de klokken geluid en waarvoor?

Ontdek ruimtes die normaal voor publiek gesloten blijven en luister naar nooit eerder vertelde verhalen.

Ontdekkingstochten Met de gidsen van het Gilde speur je naar sporen van wetenschappers en ontdekkingen. Utrechtse eurekamomenten worden zichtbaar in het heden: leuke weetjes en boeiende verhalen zullen hierbij niet ontbreken. Wat hebben de werfkelders met wetenschap te maken? Ken jij het verhaal van de stadsrechten? En ga mee met de tocht over de verschrikkelijke storm, als je durft.

Het Utrechts Archief

Museum Catharijneconvent

Ook Het Utrechts Archief sluit aan met een rijk programma, geheel in het teken van de Utrechtse tekenkunst. Volg een flitslezing, bezoek de tentoonstellingen 'De getekende stad' en '100 jaar (Oud-)Utrecht', spijker je eigen tekenkunsten bij met de tekenaars van de Inktpot, of strijk gewoon even rustig neer voor een drankje.

Als een van de eersten kun jij de fonkelnieuwe tentoonstelling ‘Fashion for God’ bewonderen. Laat je vervolgens inspireren tijdens de flitslezingen van Herman Pleij en Ronald Giphart en praat samen na in het gezellige museumcafé.

Louise Fresco schreef dit jaar het essay ‘Kruiden, kokkels en kippen. Wetenschap als ontdekkingsreis’ voor de Maand van de Geschiedenis. Ze komt hier persoonlijk meer over vertellen tijdens de Nacht en doet dat op een bijzondere locatie: de Michaëlskapel in de Domtoren.

Magazijn de Zon Theatergezelschap Stadsavonturen verzorgt tijdens de Nacht van de Utrechtse Geschiedenis drie theaterwandelingen door Magazijn De Zon. In de Middeleeuwen was dit al een bruisende handelsplek met werfkelders als magazijn. Veel Utrechters kennen dit gebouw als de voormalige vestiging van de bibliotheek en boekhandel Broese, maar van omstreeks 1900 tot 1973 was het een warenhuis van V&D. Deze sfeer kun je opsnuiven tijdens StoryTrail Magazijn De Zon.

Universiteitsmuseum Het Universiteitsmuseum is na een grondige verbouwing net heropend. Je krijgt hier een voorproefje op de tentoonstelling en conservator Paul Lambers neemt je tijdens een minicollege mee in de geschiedenis van het Natuurkundig gezelschap. Zin in iets lekkers? Je bent welkom in het museumcafé.

11

september 2023

Word nu lid en krijg de eerste drie maanden cadeau Interesse in de geschiedenis van stad en regio Utrecht? Word dan lid van de historische vereniging Oud-Utrecht. We hebben veel te bieden:

Dit jaar vieren we uitgebreid dat de historische vereniging Oud-Utrecht 100 jaar bestaat. Met jubileumboeken, een rondreizende tentoonstelling en wijkentours met excursies en activiteiten voor jong en oud. Hoogtepunt is de Nacht van de Utrechtse Geschiedenis op 14 oktober waar we jou ook hopen te ontmoeten! Wil jij op een leuke, (ont)spannende manier meer te weten komen over de geschiedenis van Utrecht? Dan wordt dit een nacht om nooit te vergeten. Neem vooral ook een kijkje in onze online agenda voor alle (jubileum-)activiteiten, historische wandelingen, publicaties en meer.

- elke twee maanden het rijk geïllustreerde Tijdschrift Oud-Utrecht - regelmatig een digitale Nieuwsbrief over de historische actualiteit - jaarlijks het diepgravende Jaarboek Oud-Utrecht - elk jaar de prestigieuze Van der Monde-lezing - elke tweede vrijdag van de maand Historisch Café in Bibliotheek Neude - zes keer per jaar een lezing in het Bartholomeus Gasthuis - korting in de webshop van Oud-Utrecht - korting op de Nacht van de Utrechtse Geschiedenis - exclusieve excursies, waaronder de Grote Excursie - de Oud-Utrecht Podcast - de mogelijkheid om actief te worden in één van de commissies

Meer weten over onze (jubileum-)

Wie zich nu aanmeldt als lid betaalt tot 1 januari 2025 slechts € 42,50 (jongeren tot 26 jaar en U-pashouders

activiteiten en publicaties?

€ 20,-). Als extra's ontvang je dan in 2023 nog twee nummers van het Tijdschrift OudUtrecht en het Jaarboek 2023.

Aanmelden kan op de website www. oud-utrecht.nl

Kijk dan op:

www.oud-utrecht.nl 230921-OU-Symposium-liggend.pdf

Symposium Op zaterdagmiddag 14 oktober, direct voorafgaand aan de Nacht voor de Utrechtse Geschiedenis, organiseert Oud-Utrecht een symposium over erfgoedparticipatie. Het wordt een boeiende middag over wat erfgoed en mensen voor elkaar kunnen betekenen, over wat erfgoed ‘doet’ met onze eigen (Utrechtse) samenleving en hoe we ons erfgoed kunnen koesteren én doorgeven.

Erfgoed verbindt en maakt het leven mooier! De leiding van de middag is in handen van professor Leen Dorsman, voormalig hoogleraar universiteitsgeschiedenis aan de Universiteit van Utrecht.

Kijk voor meer informatie in de agenda op onze website www.oud-utrecht.nl.

1

21-09-2023

14:58

12

NR. 241 | 29 SEPTEMBER 2023 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

KOMEN EN GAAN

In de rubriek ‘Komen en gaan’ zijn mensen aan het woord die net in Utrecht zijn komen wonen of juist vertrokken zijn. Waarom verlieten ze de stad of wat trekt ze aan? Wat

Van klein dorp naar grote stad én weer

missen ze aan Utrecht of waar kijken ze naar uit? Ben je of ken je zelf nog iemand die binnenkort uit Utrecht vertrekt of juist naar de stad toe verhuist? Stuur dan een

terug: Manon vertrok uit Utrecht om

berichtje naar redactie@duic.nl. We horen graag van je!

terug te keren naar haar roots in Zeeland Nog wekelijks is ze in Utrecht te vinden, toch woont ze er al bijna een jaar niet meer. Manon Dreessen (28) woonde enkele jaren met veel plezier in Utrecht, maar is voor een eventuele overname van het familiebedrijf terug naar Zeeland verhuisd. Voor de rubriek ‘Komen en gaan’ vertelt ze aan DUIC hoe haar leven in Zeeland is en hoe dit van Utrecht verschilt.

Tekst en fotografie: Nadia Swijtink

T

oen Manon haar studentenhuis in Wageningen moest verlaten, kon ze bij een vriendin in Utrecht intrekken. “Ik moest er nog wel even over nadenken, aangezien ik mezelf niet echt een stadspersoon vond”, vertelt ze. Oorspronkelijk komt ze uit het dorpje Koudekerke in Zeeland, waar haar ouders een melkveebedrijf hebben. Ook al is het dorp met 3.440 inwoners de grootste uit de gemeente Veere, de overgang naar een ‘echte’ grote stad was best spannend.

Bootcampbubbel En zo vertrok Manon in januari 2020 vol spanning en goede moed naar Utrecht, om binnen drie maanden in haar nieuwe huis in lockdown te zitten. “Dat was wel een andere voorstelling dan die ik er in eerste instantie bij had”, vertelt ze. Gelukkig pakte het uiteindelijk wel goed uit. “Ik had hier een groepje vriendinnen met wie we elke week gingen bootcampen en waar ik dus mee in een soort bubbel zat.”

Manon laat weten dat de mensen Utrecht voor haar wel echt als thuis hebben gemaakt.

“Thuis kan overal zijn, als je maar de juiste

mensen om je heen hebt”, zegt ze. In Utrecht heeft ze dan ook nooit echt dat grootse stadsgevoel ervaren, het voelde altijd wel heel comfortabel. “Ondanks dat er veel mensen in Utrecht wonen, heb ik nooit echt het gevoel gehad zomaar iemand uit de grote groep te worden. Ik kon me echt onderdeel van de stad voelen.”

Dorpsgevoel Toch besloot Manon na enkele (corona)jaren weer terug te verhuizen naar Zeeland. Met als voornaamste reden dicht bij haar ouders te gaan wonen om eventueel later het bedrijf over te nemen. Dit keer kiest ze voor het kleine dorpje Biggekerke – met slechts 950 inwoners – en ook dat is wel echt weer wennen.

“Ik ben echt heel blij met m’n huisje, maar ik woon ook voor het eerst echt alleen en dan kan het hier wel heel stil zijn als je thuiskomt.”

Echt veel thuis is ze dan ook niet, want via de lokale ringrijdersvereniging – een traditie waarbij je te paard probeert een lans door een ring te steken – en de volleybalvereniging verderop heeft ze al veel dorpsgenoten leren kennen. Ook vindt ze in haar nieuwe woon-

Naam: Manon Dreessen Leeftijd: 28 jaar Vertrekt naar: Biggekerke, Zeeland

plaats het echte dorpsgevoel weer terug.

“Het is zo’n klassiek dorp, echt fantastisch!”

En hoewel de weinige voorzieningen dit fijne dorpsgevoel naar boven halen, mist Manon het gemak van uiteten gaan en alle verschillende keukens uit Utrecht wel. “En m’n vrienden natuurlijk, die niet meer zo dichtbij wonen”, voegt ze daaraan toe. De bootcamptraditie uit coronatijd zet Manon dan ook nog

Advertentie

Alle monturen €1 Bij besteding van €100 aan glazen

Voor deze actie kunt u uw brillenvergoeding gebruiken.

Bespaar tot wel €238!

Maak gelijk een afspraak

Specsavers Utrecht Overvecht Roelantdreef 261 tel. 030 261 3772

Deze aanbieding geldt t/m 26 oktober 2023 en alleen bij Specsavers Utrecht Overvecht en Utrecht Centrum. Bij aankoop van glazen met een waarde vanaf €100 betaalt u voor het montuur €1. Niet geldig in i.c.m andere acties. ©Specsavers 2023

'Thuis kan overal zijn, als je maar de juiste mensen om je heen hebt' steeds voort en hiervoor keert ze bijna elke maandagavond terug naar Utrecht. Inmiddels voelt ze zich niet meer per se een stadsof een dorpsmens. Of juist allebei een beetje.

“Ik denk dat als ik zou kunnen kiezen ik uiteindelijk het liefst aan de rand van een stad zou wonen. Zodat ik op de fiets naar het centrum kan, maar ook niet alle drukte van de stad heb.” a

13

29 SEPTEMBER 2023 | NR. 241 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

WAT VINDEN DE LEZERS?

Elke week reageren DUIClezers honderden keren

DUIC-lezers aan het woord

op de artikelen die op de website verschijnen. Wat vinden de lezers van DUIC van onderwerpen die spelen in de stad? Je leest het in deze rubriek.

Antoon en Davina Michelle treden op bij Hoog Catharijne Vanwege het 50-jarig bestaan van winkelcentrum Hoog Catharijne waren er zondagavond een aantal gratis optredens in Utrecht. Onder meer Rosa van Bommel, Antoon en Davina Michelle bestegen het podium in de singel ter hoogte van TivoliVredenburg.

“ “ Raad stemt in met noodhulp aan Marokko, maar is kritisch De Utrechtse gemeenteraad heeft ingestemd met het doen van een financiële bijdrage voor noodhulp na de aardbeving in Marokko. Een raadsvoorstel voor een donatie van 368.000 euro – voor elke Utrechter 1 euro – werd gesteund door alle partijen, behalve Stadsbelang Utrecht.

Wel zijn veel raadspartijen kritisch over de manier waarop de bijdrage gecommuniceerd is.

Ze pleiten dan ook voor duidelijkere regels.

“ “ “

Nina: “Goed initiatief, maar geen taak van een gemeente. Dit is voor de landelijke politiek. Gemeente Utrecht heeft 6-7 miljoen tekort op de begroting. Geen positie om nog extra geld uit te geven.”

Luuk: “Tja, denk je iets goeds te doen, blijkt dat je niet goed hebt nagedacht. Bij iedere volgende ramp zal de terechte vraag rondgaan of die ramp wel een donatie verdient en wie dat dan gaat bepalen? Volgens mij is dit gewoon een politiek gebaar van de regerende partijen in Utrecht om hun Marokkaanse burgers (ik bedoel dus burgers van Marokkaanse afkomst) te paaien.”

Berend: “Goed gebaar, hopelijk komt het bij de mensen terecht die het nodig hebben.”

“

Paul: “HC The Mall is de grootste van Nederland en heeft internationale kwaliteit vind ik, daar mogen we trots op zijn ! En hoort na een halve eeuw evenzeer bij Utrecht als de Jaarbeurs etc. Mensen die alleen maar terug kijken hebben niet de toekomst."

GeeWee: “Het winkelcentrum is zeker mooi geworden en het heeft de allure van een sjieke luchthaven. Ik vraag me wel af hoe de winkelruimte duurzaam gevuld gaat worden. Er is behoorlijk wat leegstand. Gaat HC de 75 jaar nog halen?”

Claudia: “Vreselijk. Gelukkig heb ik de happening gemist. Ik mag sowieso alleen maar incognito met een action tas op m’n kop in het ‘nieuwe Hoog Catharijne’ komen. Daar wil je als echte Utrechter toch niet gezien worden!? Kom op zeg..”

Elektrische auto's ingezet tegen netcongestie Meer dan 300 elektrische deelauto’s van MyWheels worden voor het eind van het jaar in Utrecht aangesloten op de laadpalen van We Drive Solar. Hierdoor kunnen deze voertuigen energie terugleveren aan het elektriciteitsnet, wat helpt tegen netcongestie.

“ “ “

Tanja: “Dat lijkt me best handig maar gaan er dan ook 300 auto’s weg en zo ja, welke? Want we willen toch niet nog meer auto’s in de stad? Het lijkt me ook een heel mooi verdienmodel voor WeDriveSolar, die volgens mij ook nog eens subsidie krijgt van de gemeente, in elk geval eerdere jaren.”

Marten: “Een groot nadeel van die elektrische deelauto’s is dat ze na laden niet bij de laadpaal mogen blijven staan. Zodat je de auto na een paar uur weer moet verzetten. Begrijp ik goed dat dit verleden tijd is als de accu’s stroom terug gaan leveren?”

Lombokker: “Op zich een prima idee om energie die je overdag tijdens zonuren opwekt tijdelijk op te slaan in autobatterijen, en dit ‘s avonds weer beschikbaar te stellen op het lokale stroomnet.

Wat ik mij wel afvraag, is wat voor invloed dit heeft op de levensduur van de gebruikte batterijen. Die kunnen slechts een paar honderd keer op- en ontladen worden, en zullen door dit gebruik eerder aan het einde van hun levensduur komen.”

Advertentie Bloomlighting groeit en zoekt per oktober een collega, die samen met ons het reilen en zeilen van het bedrijf oppakt.

Bloomlighting wil haar kleine team uitbreiden met een:

Nieuw

bij Pearle

Alles -in-1service incl. 2 brillen

Pearle Bril Plan

Altijd goed zicht al vanaf 7.50 per maand.

Altijd 2 brillen die bij je passen, daarom mag je beide brillen na 2 jaar vernieuwen Gratis vervangende glazen als je sterkte verandert Bril Plan garantie bij schade, verlies of diefstal* 50% korting op de 2e bril

Pearle Utrecht - Overvecht | Roelantdreef 258 | Tel. (030) 266 07 76 Scan de QR-code voor meer informatie en ga naar Pearle.nl/ afspraak-maken om eenvoudig online een afspraak te maken. *

OFFICE MANAGER MET ADMIN SKILLS Een enthousiaste, zelfstandige aanpakker, die van dynamiek en afwisseling houdt.

Alles begint met licht. Bloomlighting verzorgt verlichting voor projecten in de retail, horeca, kantoren en residentiële markt. Mooie, uitdagende projecten met een high end uitstraling. In de ontwerpstudio tekenen, rekenen en stemmen we af voor het beste lichtplan.

Als office manager ben je een spin in het web. In ons bijzondere kantoor, hartje Utrecht in de Watertoren, zorg jij er voor dat de communicatie en administratie goed gestroomlijnd is. Je onderhoudt contact met onze klanten, leveranciers en ons externe warehouse.

Wat bieden wij jou?

• Een marktconform salaris passend bij 30-32 uur per week.

• Een uitdagende en afwisselende functie in een bruisend bedrijf.

• Een informele werksfeer met enthousiaste collega’s.

• Een langdurige relatie waarin we in elkaar investeren.

• In overleg wordt er afwisselend op kantoor en thuis gewerkt.

Herken jij jezelf in wie wij zoeken, stuur dan een korte motivatie naar: info@bloomlighting.nl t.a.v. Corry Huurdeman (06-10944791). Herintreders/zij-instromers, worden nadrukkelijk gevraagd te solliciteren.

Eigen risico van toepassing, bekijk de voorwaarden op Pearle.nl

WORD GIDS BIJ DOMUNDER! ENTHOUSIASTE VRIJWILLIGERS GEZOCHT

LAAT BEZOEKERS ARCHEOLOGIE ONDER HET DOMPLEIN ONTDEKKEN

MEER WETEN? DOMUNDER.NL/ VRIJWILLIGERS

BORRELS, LEZINGEN, EEN LEUK TEAM

15

29 SEPTEMBER 2023 | NR. 241 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

OP PAD MET OUD-UTRECHT

Rondkijken op het Herderplein

Wil je li Oud-U d worden va trecht n ? Kij op o u d -utrec k dan lid-wo ht .nl/ r de n

Het Herderplein in de zomer van 1957 met op de achtergrond de maisonnettes van Groosman

Het Herderplein anno 2023 met het beeld 'De oprijzende vrouwenfiguur' van Jan van Luijn

Het Herderplein in 1959 met een doorkijkje naar de Pniëlkerk De historische vereniging Oud-Utrecht maakt voor DUIC wandelingen door de stad, op zoek naar bijzonder erfgoed. Deze keer nemen we een kijkje bij het Herderplein in Utrecht- West.

Tekst: Anna Wits / Fotografie: Het Utrechts Archief, Anna Wits

H

et Herderplein in de naoorlogse wijk Halve Maan dateert uit 1955. Net zoals de omliggende straten kreeg het plein de naam van een letterkundige. In dit geval van de 18-e eeuwse Duitse schrijver Johann Gottfried von Herder. De wijk is vernoemd naar boerderij de Halve Maan die destijds op de plek van het voormalige Militair Hospitaal -nu onder meer AZC - aan de huidige Joseph Haydnlaan stond. Oorspronkelijk was de wijk Halve Maan bedoeld als uitbreiding van de wijk Oog in Al met vooral eengezinswoningen, maar na de oorlog kwam er als gevolg van de woningnood ook hoogbouw met drie of vier bouwlagen.

Utrecht was trots op dit moderne plein en de omliggende architectuur. Koningin Juliana kwam al in 1954 kijken en velen na haar, zoals Kamerleden en architecten. Het plein was het resultaat van een unieke samenwerking tussen stadsarchitect Antonio Salvatore en kunstenaar Jan Boon. Beiden woonden ‘om de hoek’ op de Johan Wagenaarkade. Het plein moest geschikt zijn voor allerlei activiteiten en kinderen moesten er goed kunnen spelen. Salvatore ontwierp het plein met bassin met daaromheen bankjes, plantenbakken, bolvormige lantarenpalen en bomen, met doorkijkjes naar alle kanten. Jan Boon maakte een uniek zwart-wit asfaltkunstwerk met plant- en dierfiguren. In 1959 kwam er nog een enorm bronzen beeld van kunstenaar Jan van Luijn bij. Deze naakte ‘oprijzende vrouwenfiguur’ moest de nieuwe woonwijk symboliseren. Volgens de wijkvereniging werden met dit naakt de fatsoensnormen overschreden, maar dit mocht niet baten.

‘voor al uw dagelijkse boodschappen’. Wonderwit brood en spoorpunten bij de Lubro, woensdag gehaktdag bij slagerij Boereboom en ondergoed ’van de bovenste plank’ bij Cor Stamhuis. De dertien winkels deden goede zaken. Tegenover de winkelgalerij aan de andere kant van het plein kwamen bejaardenwoningen met ronde daken van het Utrechtse architectenbureau De Jongh, Taen en Nix. Nu worden de woningen geroemd als ‘woningen die qua architectuur uniek zijn in de stad’ maar destijds waren de meningen verdeeld. Zo schreef het Utrechts Nieuwsblad: ‘Jammer dat de woningen zoveel hebben van een fabriekshal met hun bolle daken’. Ook de flats aan het oostelijk deel van het plein, van gele baksteen met pergola’s, zijn van De Jongh en partners.

Vanaf het plein is er een doorkijkje naar de moderne zeshoekige, oorspronkelijk gereformeerde, Pniëlkerk (1955) van de Utrechtse architecten Piet Dingemans en Sjoerd Wouda. Door de tentvorm van de kerk kreeg deze al gauw de bijnaam Circus Kremer, naar de eerste dominee Jan Kremer. Nu zetelt hier sinds 2013 de Christelijke Chinese Gemeente.

Loop je voorbij de kerk nog even verder de Lessinglaan in naar links, dan zie je op de buitenmuur van een flat nog een vier verdiepingen hoog mozaïek ‘De Utrecht’ van Jan Boon uit 1957. De flat was gebouwd in opdracht van de gelijknamige levensverzekeringsmaatschappij , waarvan het hoofdkantoor in het gesloopte Jugendstil gebouw aan Leidseweg 2 zat. Op het mozaïek zien we een man die een boom plant waarvan vrouw en kinderen later de vruchten zullen plukken.

Winkelgalerij en woningen Aan de noordkant kwamen maisonnettes van de Rotterdamse architect Ernest Groosman met daaronder een moderne winkelgalerij,

Bruisend hart van de wijk Het plein werd het beoogde middelpunt van de wijk. Er was vaak wat te beleven. Er kwamen kunstmarkten, muzikale optredens en

Herderplein met asfaltkunstwerk van Jan Boon (nog zonder beeld) in 1956 met de oorspronkelijke bejaardenwoningen met rond dak rolschaatsshows, om maar wat te noemen.

Ook was het dé plek om te spelen, te voetballen en te rolschaatsen. De jonge Marco van Basten kwam hier vaak een balletje trappen.

Ook straten in de wijk werden aangewezen als rolschaatsstraat. Jan Boon ontwierp daarvoor in 1955 een speciale tegel die nog steeds op meerdere plekken in de wijk te vinden is.

In koude winters werd het plein een schaatsbaan en na enkele dramatische verdrinkingsongelukken met dodelijke afloop in het Amsterdam-Rijnkanaal besloot de gemeenteraad in 1957 dat het bassin op het Herderplein ‘s zomers ook kon dienen als veilige zwemplek voor de jeugd. Het was hier op warme dagen een drukte van belang!

Sjorsklanten en Vetkuiven In mei 1965 stond het Herderplein even landelijk op de kaart. Het plein was een verzamelplek geworden voor ‘nozems’, met de Sjorsklanten aan de ene kant en de Vetkuiven aan de andere kant. Sjorsklanten uit de betere, hoger opgeleide wijken waren te herkennen aan hun broeken met wijde pijpen, suède schoenen (bordeelsluipers) en lang haar net als de Beatles en ze reden op een Puch met hoog stuur. Vetkuiven, uit de arbeidersklasse, werden ook wel Jaffa’s genoemd naar de Jaffa fabriek en waren te herkennen aan hun vetkuif (brylcreem!) net als Elvis Presley, leren jacks en ‘buikschuivers’ van Kreidler en Zündapp. De opstootjes tussen beide groepen werden uiteindelijk heuse rel-

len en vechtpartijen. Het Utrechts Nieuwsblad sprak van ’een bendenoorlog en rimboe in Oog in Al’ en ‘wie het sterkst is die wint’.

Trouw kopte : ’Jongelui zetten boel op stelten’ en De Tijd schreef: ‘Utrechtse nozems uiteen gedreven’.

Verval én opknapbeurt Het Herderplein raakte uiteindelijk in verval en winkels verdwenen. Gelukkig kwam er weer aandacht toen de wijk Halve Maan in 2015 aangemerkt werd als één van de dertig wederopbouwgebieden in Nederland van nationaal belang. De maisonnettes van Groosman zijn in dat jaar door woningbouwvereniging Mitros opgeknapt. Op de zijgevel van de winkelgalerij kwam een mozaïek van Jan Boon. Die zat oorspronkelijk op de gevel van de Valeriusschool -later Wim Sonneveldschool en inmiddels gesloopt - in de Franz Schubertstraat in Oog in Al. In 2017 werd het Herderplein gemeentelijk monument. Vorig jaar is het asfaltkunstwerk van Jan Boon prachtig gereconstrueerd en de rolschaatstegels liggen ook weer op hun plek. Kinderen kunnen er weer spelen en er is een speelfontein met sproeiers aangelegd. Het plein is nu het eerste waterplein van Utrecht waar het water tijdens extreme buien goed kan worden afgevoerd. Wat nog mist is de levendige en bruisende sfeer uit vroeger tijden. a

Advertentie

Alle Utrechters hebben recht op hulp bij het betalen van rekeningen Maak er gebruik van!

Je hebt recht op gratis hulp bij geldzorgen Bezorgd over rekeningen die je moet betalen? Je bent niet de enige. De gemeente en andere organisaties helpen je gratis. Kijk op utrecht.nl/rondkomen en lees je wat voor hulp je kunt krijgen.

Nieuw: sneller van al je schulden af Sinds 1 juli 2023 helpt de gemeente je sneller van je schulden af. De tijd waarin je schulden afbetaalt is verkort: van 36 maanden naar 18 maanden.

Wil je je aanmelden voor hulp? Dat kan zo: • Bel naar 030 286 52 11.

• Stuur een e-mail naar hulpbijschulden@utrecht.nl.

• Kom langs bij het servicepunt in het Stadskantoor.

Open op maandag, woensdag en vrijdag tussen 10.00 en 14.00 uur. Het adres is Stadsplateau 1.

• Meld je aan voor een gesprek via utrecht.nl/geldzorgen.

• Ga naar jouw buurtteam. Jouw buurtteam vind je via buurtteamsutrecht.nl.

Heel veel Utrechters kunnen hulp en geld krijgen van de gemeente. Lang niet iedereen maakt er gebruik van. Jammer toch? Weet jij waar je recht op hebt? Kijk op utrecht.nl/rondkomen.

utrecht.nl/ rondkomen

17

29 SEPTEMBER 2023 | NR. 241 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

Straatnamen Willem van Noortstraat

D

e Willem van Noortstraat is een drukbezochte en bekende straat in Utrecht.

Het ligt aan een brede laan in Tuinwijk en grenst aan de Draaiweg en de Adelaarstraat. De Willem van Noortstraat is vernoemd naar Willem van Noort. Wie was deze man?

Willem van Noort was een bekende Utrechtse stadsarchitect die leefde in de zestiende eeuw. Hij werd geboren als zoon van Hendrik van Noort, vermoedelijk in Utrecht.

Zijn broer, Hendrik van Noort, was ook een architect in Utrecht. Van het stadsbestuur kreeg Van Noort veel opdrachten, die voornamelijk gericht waren op het versterken van de stad. Zo verbreedde hij stadsgrachten, verdikte hij stadsmuren en werd hem opgedragen nieuwe bolwerken aan te leggen.

Een van zijn belangrijkste werken was het

In deze rubriek vertellen we het verhaal achter de straatnamen in de stad. Sommige namen zijn voor iedereen bekend, andere juist helemaal niet. Voor alle namen geldt dat ze niet zomaar gekozen zijn. Maar wat is eigenlijk de herkomst van de namen? Dat proberen we te achterhalen.

ontwerp van het stadhuis. Toen keizer Karel V in 1528 de macht overnam in Utrecht, wilde hij een modern stadsbestuur dat op één plek was gevestigd. Hiervoor werden aan de stadhuisbrug de huizen Klein en Groot Lichtenberg aangekocht, die samen met huis Hasenberg moesten worden verbouwd tot één groot nieuw stadhuis. Van Noort mocht het ontwerp maken. Hij ontwierp een stadhuis in de toen zeer moderne renaissancestijl, maar vanwege geld- en ruimtegebrek kreeg alleen huis Hasenberg een prachtige renaissancegevel.

Uiteindelijk overleed Van Noort in 1556 in Utrecht. Ook het renaissance stadhuis staat niet meer overeind. Dat moest in 1830 plaats maken voor het huidige neoclassicistische stadhuis. a

De Willem van Noortstraat in +/- 1978. Foto: Het Utrechts Archief

De stad in cijfers #

In de rubriek Stad in Cijfers gaan we in op data over de stad. De gemeente

Utrecht houdt van honderden onderwerpen bij hoe het er in de stad voorstaat, van aantal Utrechters dat een fiets heeft tot hoeveel procent van de Utrechters last heeft van lawaai door verkeer of bedrijven in de stad. Elke week lichten we een van de onderwerpen uit.

D

e politie waarschuwde onlangs dat er de afgelopen tijd vaak wordt ingebroken in geparkeerde auto’s in de buurt Oog in Al. In Utrecht zijn wel vaker periodes dat er relatief vaak in dezelfde omgeving inbraken of autokraken worden gepleegd. Maar hoe vaak gebeurde dat afgelopen jaren nou eigenlijk precies?

In Oog in Al hebben de daders van de autokraken het volgens de politie momenteel gemunt op onderdelen van de auto, waaronder informatieschermen die in veel nieuwe modellen zitten. Ook is het advies om geen waardevolle spullen achter te laten in het voertuig.

Hoe vaak een autokraak voorkomt, ver-

In other news ‘Large-Scale Neighborhood Batteries’

M

yWheels en We Drive Solar slaan de handen ineen om netcongestie tegen te gaan.

Meer dan 300 elektrische deelauto’s van MyWheels in Utrecht worden nog dit jaar aangesloten op laadpalen van We Drive Solar.

Het Amerikaanse Cision schreef er een artikel over.

Cision, een dienstverlener op het gebied van public relations en mediasoftware, schrijft dat Utrecht hiermee de volgende stap neemt in de energietranisitie.

“The We Drive Solar technology to charge as well as discharge cars bidirectionally will become available to MyWheels' large fleet of shared cars. This means that Utrecht residents will be the first in the world to experience on a large scale what a 'neighbor-

hood battery on wheels' can do.”

De voertuigen van MyWheels kunnen dus energie terugleveren aan het elektriciteitsnet, wat moet gaan bijdragen aan het voorkomen dat het energienet steeds voller raakt.

“The MyWheels electric sharing cars will become part of the We Drive Solar energy system. The available solar and wind energy is used to charge the shared cars and can be fed back at times when there is a higher demand for sustainable electricity. Shared cars as neighborhood batteries on wheels can play an important role in countering grid congestion and thereby accelerating the energy transition”, schrijft Cision.

Voor het eind van het jaar moeten de 300 auto’s van MyWheels zijn aangesloten op de laadpalen van We Drive Solar. a

schilt nogal per wijk. Afgelopen jaar was het vooral raak in de wijken Zuidwest (389 keer), Leidsche Rijn (388 keer) en Overvecht (349 keer).

Over het algemeen neemt het aantal autokraken de laatste jaren af. In de Binnenstad werden in 2019 nog 772 autokraken gepleegd, terwijl dat in 2022 ‘slechts’ 295 waren. Ook in Zuidwest en Noordwest nam het aantal autokraken af. In Zuidwest waren er in 2019 622, tegenover 389 in 2022 en in Noordwest 606 in 2019, tegenover 346 in 2022.

Bij de cijfers moet worden aangetekend dat de cijfers voor 2022 nog niet definitief zijn. Wel is in de grafiek te zien dat het aantal autokraken in 2020 en 2021 ook al afnam. a

18

NR. 241 | 29 SEPTEMBER 2023 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

SPORTUTRECHT VOOR DE DATALIEFHEBBERS

Geschiedenis Utrechts voetbalverenigingen 1880-2023

Wat bezielt een mens om zo’n kleine 80 uur te besteden aan het uitzoeken van het ontstaan en bestaan van het Utrechtse voetbal? Dan moet je toch echt een liefhebber en in ieder geval een beetje prettig gestoord zijn over dat onderwerp. Gerard Houterman blijkt dat te zijn. Hij dook in het Nationale Archief en raadpleegde tal van andere informatiebronnen. Marina van Huissteden sprak namens DUIC en SportUtrecht met deze liefhebber die het zelf als volgt uitlegt.

“Tja ik heb ooit een boek geschreven over Sporting ’70, de club waar ik zelf lid

In 2023 spelen 32 voetbalverenigingen, inclusief de betaald voetbalorganisatie FC Utrecht, binnen de grenzen van de gemeente Utrecht. De meeste van deze verenigingen kennen een rijke historie. Een historie die teruggaat naar het ontstaan van het voetbal in de stad, zo tussen 1880 en 1890. Vanaf deze periode tot heden zijn veel voetbalverenigingen opgericht, gefuseerd, geroyeerd of gewoonweg gestopt. Dit artikel geeft een beknopte weergave van de ontwikkeling van voetbalverenigingen van 1880 tot 2023. Opgemerkt dient te worden dat archieven niet altijd een compleet beeld geven waardoor verklaringen moeilijk sluitend te geven zijn.

Tekst en visualisatie: Gerard Houterman

V

oetbal komt voort uit de sporten cricket en rugby. In 1889 werd de eerste voetbalvereniging opgericht. De naam van de vereniging werd toen veranderd van Utrechtsche Cricketclub (U.C.C.) “Hercules” in Utrechtsche Cricket- & Voetbalvereniging (U.C. & V.V.) “Hercules”. Dat is nu USC Hercules.

D.O.S. (Door Oefening Sterk) zag in 1901 het levenslicht. Zoals bekend is D.O.S. opgegaan in FC Utrecht (1970) en in D.H.S.C. (2004).

UVV is opgericht in 1902 maar heeft een bijzondere ontstaansgeschiedenis. Voorwaarts (1893) en Jemka (Jeugd en Moed Kunnen Alles, 1894) fuseerden in 1895 tot Jemka-Voorwaarts. Vervolgens werd met U.N.I. gefuseerd tot Jong Vitesse. Jong Vitesse werd Vitesse en fuseerde met Victoria in 1902 tot de Utrechtse Voetbal Vereniging (U.V.V.), dat tot op de dag van vandaag nog bestaat.

Celeritas (1899), D.O.O. (1896), Velox (1901), Korps Genietroepen T.H.O.R. (1902) en Kampong (1902) behoren verder tot de eerste verenigingen in Utrecht. Velox is opgegaan in FC Utrecht en uiteindelijk V.S.C. Kampong bestaat nog en is op dit moment de grootste voetbalvereniging van Utrecht.

De naamgeving In de beginperiode bestond er geen regelgeving over de naamgeving van voetbalverenigingen met als gevolg dat veel voetbalverenigingen dezelfde naam voerden. D.O.S., D.W.S., Voorwaarts, Quick waren namen die veelvuldig voorkwamen. Het is voorgekomen dat men bij de verkeerde verenigingen op bezoek ging, omdat men zich had vergist in de plaats. In 1911 werd de registratieplicht voor voetbalverenigingen ingevoerd waardoor een naam maar één keer verstrekt kon worden.

Er waren veel voetbalverenigingen genaamd Quick. De oplossing hiervoor bleek vrij eenvoudig. Het jaar van oprichting of de plaatsnaam plakte men eraan vast. Dat kun je nu in het land nog zien.

Echter, door het bestaan van twee bonden bleef de naamgeving een agendapunt.

De Rooms Katholieke Federatie (R.K.F.) liet vanaf 1917 de registratie van clubnamen over aan de Nederlandse Voetbalbond (N.V.B.) Dit leidde tot wrevel bij de katholieke clubs, want zij moesten hun oude vertrouwde clubnaam vervangen omdat die allang aan een neutrale club was vergeven. In de officiële bondsberichten en wedstrijdverslagen werden de oude en nieuwe namen ook wel naast elkaar gebruikt. In het overzicht van de Utrechtse voetbalverenigingen wordt regelmatig vanaf een bepaald jaar naar een andere naam verwezen.

Na de breuk met de N.V.B. nam de R.K.F. in 1925 de registratie van clubnamen zelf ter hand. De clubs van het diocees Utrecht, werden in 1926 geregistreerd door middel van publicatie in de Sport illustratie. Tal van katholieke clubs gingen bij deze nieuwe registratie terug naar de clubnamen die zij vóór de registratie van de N.V.B. hadden. Deze nieuwe, katholieke registratie werd echter niet volgehouden, zodat er na verloop van tijd toch weer tal van clubs met dezelfde namen in de competities opdoken. Uit het overzicht van voetbalverenigingen blijkt vaak dat voetbalverenigingen de eerste jaren een andere naam droegen. Uit het overzicht blijkt ook dat voetbalverenigingen na opheffing een paar jaar later weer tevoorschijn kwamen. Bijvoor-

beeld De Stichtenaren, Presto en U.F.C. De groei en daling van verenigingen Na het passeren van de eeuwwisseling (1900) groeide het aantal voetbalverenigingen snel.

De bijgevoegde grafiek laat zien dat in de jaren 1920 tot 1940 185 voetbalverenigingen het levenslicht zagen.

Tijdens de Tweede Wereldoorlog nam tot 1970 het aantal voetbalverenigingen sterk af.

Die daling zet na 1970 minder snel door. Het aantal voetbalverenigingen blijft de afgelopen jaren zo rond de 30 hangen.

De grafiek laat 282 oprichtingsjaren van voetbalverenigingen zien. 243 keer een jaar waarin een voetclubs ophouden te bestaan.

Op dit moment (2023) zijn er 32 voetbalverenigingen in Utrecht. Het ontbrekende aantal, 282-243-32, is te verklaren door het ontbreken van het jaar waarin de voetbalverenigingen zijn gestopt. De registraties van de bonden blijken niet altijd compleet. Uit het overzicht blijkt ook dat een voetbalvereniging ophoudt te bestaan en een paar jaar later weer tevoorschijn komt. Of dat dezelfde groep mensen zijn of anderen die (wederom)

de naam hebben gebruikt, was helaas niet te achterhalen.

De Tweede Wereldoorlog zal ongetwijfeld een belangrijke factor zijn geweest voor een daling van het aantal voetbalverenigingen.

Zo was er in de stad Utrecht ook een Joodse club (U.J.S.) die slechts een korte periode (1931-1936) heeft bestaan. In dat tijdsbestek begrijpelijk.

Kleine en vele voetbalverenigingen bleken niet bestaansbestendig. Fusies deden hun werk, kennelijk om meer bestaansrecht te krijgen. Opvallend is dat faillissement en royering in die periode door de KNVB vaak aan de opheffing ten grondslag lagen. Voetbalverenigingen konden het organisatorisch en financieel niet bolwerken.

De afgelopen periode is door wet- en regelgeving het eisenpakket waaraan bestuurders moeten voldoen sterk toegenomen. Dat is ook een verklaring van het dalend aantal voetbalverenigingen.

De maatschappelijke inbedding In het begin van de twintigste eeuw zorgde de verzuiling ervoor dat je je als katholiek aansloot bij een katholieke vereniging (Sint Maarten). De protestanten (D.E.S.T.O.) en de socialisten (Voorwaarts) deden dat ook.

Voetbalverenigingen ontstonden in wij-

van ben. Daarnaast word je een dagje ouder en dan spreek je tal van Utrechters die zich afvragen wat er toch allemaal met die clubs is gebeurd. Nou dat heb ik dus opgezocht. Ik ben niet helemaal compleet, maar kom toch een heel eind.” Het resultaat mag gezien worden! ken zoals Wittevrouwen, Boys en Grift Boys.

Het bedrijf waar je werkte zorgde ervoor dat je met je collega’s ging voetballen. De Post, de spoorwegen, de ambtenaren, de fabrieken en diverse kantoren in de stad hadden hun eigen voetbalvereniging. In jaren soms kort, soms wat langer. Deze bedrijven en kantoren organiseerden zich apart, zoals ook katholieken, de protestanten en de socialisten deden.

Vanaf de jaren zestig kwamen veel gastarbeiders naar Utrecht die bij een bestaande vereniging gingen spelen. Zo voetbalde een Spaans team als Celeritudo 7 en werd ‘Klein Real Madrid’ genoemd. HMS 8 was 100 procent Grieks. Surinamers richten Faja Lobi (1963) en Kismet op (1980). Decennia later ontstonden met name Marokkaanse en Turkse clubs, bijvoorbeeld Ardanhanspor (1996) en UTS (1988). De studenten in Utrecht konden vanaf 1991 voetballen bij hun eigen vereniging; Odysseus’91 genaamd. Na het student-af worden, voetballen (ex)studententeams bij diverse verenigingen in Utrecht, met name in het oosten en noordoosten van de stad.

In de eenentwintigste eeuw is het beeld volkomen veranderd. De maatschappelijke achtergrond speelt geen belangrijke rol meer. Of je nu gelovig bent of niet, werkzaam bent bij de spoorwegen of elders, het maakt niet meer uit bij welke voetbalvereniging je je aansluit. Afstand in de stad, ligging in de wijk en waar je onderwijs (jeugd) volgt bepalen meer waar je gaat voetballen. Voor de selectieteams is de stadsgrens al lang niet meer van belang. Het jaarlijkse overzicht in het Algemeen Dagblad van komende en vertrekkende spelers per voetbalvereniging in

Utrecht is daar het bewijs van.

De organisatie De grote verscheidenheid aan voetbalverenigingen manifesteerde zich ook in de landelijke en lokale organisatie. De vele bonden die ontstonden organiseerden ieder hun eigen competities. Het gevolg hiervan was dat voetbalverenigingen overstapten van de ene bond naar de andere. Met alle consequenties (naamgeving, competitie, rechtspraak) van dien.

Op 30 september 1883 werd de Nederlandsche Cricket Bond opgericht. Deze organiseerde in de zomermaanden een competitie, waarna er in de overige maanden kon worden gevoetbald. Cricket en voetbal gingen uit elkaar en op 8 december 1889 werd de Nederlandsche Voetbal- en Atletische Bond opgericht. De naam werd in 1895 veranderd in de Nederlandse Voetbal Bond (N.V.B). Maar de N.V.B. werd niet door iedereen erkend en dat leidde tot barsten en scheuren in de voetbalorganisatie. In 1924 barstte de bom.

Het heeft tot 1940 geduurd voordat er één landelijke bond kwam, De K.N.V.B. Daar gingen de hierboven genoemde N.V.B, de R.K.F., de Christelijke Nationale Voetbalbond (C.N.V.B.), de Nederlandse Arbeiders Sportbond (N.A.S.B.) en de Kantoorvoetbalbond

(N.K.V.B.) in op. De Duitse bezetter heeft een belangrijke aanzet gegeven om tot deze fusie te komen.

Onderafdelingen, ook in Utrecht, bleven er vanaf 1940. De Utrechtse afdeling verdween in 1997. Hiermee kwam er een einde aan verschillende competities, geschillen, rechtszaken en dergelijke.

De organisatie van het voetbal in Utrecht was totdat de K.N.V.B. in 1940 het levenslicht zag als volgt. In 1898 ontstond de Utrechtse Voetbalbond en in 1899 de Utrechtse Gooische Voetbalbond. Beiden gingen in 1901 op in de Utrechtse Provinciale voetbalbond, die was aangesloten bij de N.V.B. De Rooms Katholieke Utrechtse Voetbalbond (RKUVB) werd in 1916 opgericht en opereerde naast de Utrechtse Provinciale Voetbalbond. Eerder waren de R.K. clubs uit Amsterdam hier ook bij aangesloten, totdat zij op 27 februari 1919 hun eigen R.K. Amsterdamsche Voetbalbond stichtten. Later (1932) ontstond de Interdiocesane Voetbal Competitie Bond (I.V.C.B) die competities regelde voor drie niveaus. Zwaluwen Vooruit was hierbij aangesloten.

De N.C.V.B. is opgericht in 1929 en had in 1934-1936 15 afdelingen onder haar hoede.

Afdeling 1 vormde Utrecht. De N.A.S.B., opgericht in 1926, bereikte in de periode 19341936 met 11 districten ook haar hoogtepunt.

Utrecht was in district 7 ingedeeld. Na 1936 liep het aantal districten sterk terug. De Utrechtse Kantoor Voetbalbond (U.K.V.B.) ontstond in 1920 en organiseerde competities voor de aangesloten verenigingen. Ook zij gingen op in de K.N.V.B. Het lukte de N.V.B niet om voor alle voetbalverenigingen competities te organiseren.

Dat was niet mogelijk vanwege de intrede van de hierboven genoemde voetbalbonden.

Deze bonden zochten geen erkenning bij de N.V.B. en werden zogenaamde ‘wilde bonden’ genoemd. Op 4 april 1908 werd de Federatie van Erkende Voetbalbonden opgericht. Deze organisatie was bedoeld om onderlinge geschillen tussen de aangesloten bonden op te lossen, zoals de af bakening van de grenzen van de rechtsgebieden.

Tot slot Het voetbalverleden in Utrecht kent een rijke historie. Het was een komen en gaan van voetbalverenigingen die allemaal in meer of mindere mate een maatschappelijke functie hebben vervuld. Ontwikkelingen die de maatschappij in de afgelopen eeuw sterk hebben veranderd. Dat heeft ook zijn weerslag gehad op de voetbalverenigingen. Een sterke herverkaveling bleek nodig om de voetbalsport en de maatschappelijke betekenis daarvan in de stad Utrecht te kunnen blijven vervullen In de negentiende eeuw was er geen duidelijke overkoepelende voetbalorganisatie. De ontwikkeling naar een duidelijke, omlijnde voetbalorganisatie in Nederland en dus ook in Utrecht heeft tot 1940 geduurd. Er ontstond één nationale en één lokale bond. Vele zaken werden duidelijk en een dispuut tussen de bonden behoorde tot het verleden. Dat is de sterkte en de professionalisering van de voetbalverenigingen ten goede gekomen.

Er zijn grote kansen. Het maatschappelijk belang van de sport prijkt bovenaan de agenda.

Denk daarbij onder andere aan preventie, bestrijden van eenzaamheid, sociale binding en dergelijke. En natuurlijk, bedreigingen zijn er ook. Om er enkele te noemen: het afnemende aantal vrijwilligers en de toenemende vereiste professionaliteit van bestuurders.

De toekomst zal uitwijzen hoe het de Utrechtse voetbalverenigingen vergaat. Zo onstuimig als in het verleden, zie de grafiek, zal het waarschijnlijk nooit meer worden.

De essentie is en moet blijven dat voetbal in Utrecht met plezier wordt beoefend en een sterke sociale functie blijft vervullen. Of die functie door 32 voetbalverenigingen wordt vervuld, of een paar minder of meer, blijft van secundair belang.

19

29 SEPTEMBER 2023 | NR. 241 Kijk voor het laatste Utrechtse nieuws op DUIC.nl

DUIC PUZZEL

ZOEKPLAAT Zoek de zeven verschillen

OPLOSSING ZOEK DE VERSCHILLEN LOCATIE VISMARKT

PEP EN FRANS OVER FC UTRECHT

Pep en Frans over N.E.C. – FC Utrecht: ‘Als twee pupillen stonden Van der Maarel en Flamingo erbij’

Pep en Frans, twee broers die al sinds jaar en dag iedere wedstrijd van FC Utrecht volgen, maken een column voor DUIC. In de column wordt de week van FC Utrecht doorgenomen. Martijn Kramer schrijft het verhaal op.

FC Utrecht heeft de eerste competitieoverwinning van vorige week geen vervolg kunnen geven. Deze week verloor de ploeg van Ron Jans met 3-0 van N.E.C. Pep en Frans balen van de nederlaag, maken zich zorgen over de defensieve kwaliteiten en denken dat de Galgenwaard een redlight district krijgt.

“E

en 3-0 nederlaag klinkt vrij kansloos, maar er had meer ingezeten”, zo begint Frans. “De debuterende keeper Robin Roefs van N.E.C. verrichte een aantal prima reddingen en scheidsrechter Dennis Higler heeft ons een strafschop door de neus geboord. In de eerste helft werd Othmane Boussaid overduidelijk aan zijn schouder getrokken. Er was nog niet gescoord en door middel van een strafschop was er een hele andere wedstrijd ontstaan.”

De confrontatie tussen FC Utrecht en N.E.C. was vooral voor Bas Dost speciaal. Hij maakte bij de Nijmegenaren zijn basisdebuut en scoorde uitgerekend tegen zijn vorige werkgever een goal. Pep verbaasde zich hierbij vooral over het verdedigende strijdplan van zijn club. “Mark Van der Maarel mocht wederom in de basis beginnen. Hij heeft vorig seizoen een jaar lang samengespeeld met Dost. Dan moet hij toch weten hoe de boomlange spits in elkaar zit. N.E.C. heeft de hele wedstrijd de lange bal op Dost gespeeld. Hij mocht alle ballen vervolgens op zijn gemak terugleggen op zijn teamgenoten. Als twee pupillen stonden Van der Maarel en Flamingo erbij en keken ernaar.”

De mannen willen verder inzoomen op het centrale duo dat Jans sinds zijn aanstelling opstelt. Pep heeft namelijk zijn vraagte-

kens bij de keuze van de nieuwe trainer. “Flamingo is een beer van een gozer en in een volgend leven zal hij reïncarneren als IKEAkast. Toch is hij door de lucht erg kwetsbaar.”

Frans is het hiermee eens en vult aan. “Het is niet gek dat Flamingo onzeker en wantrouwend is. Mark van der Maarel is sinds afgelopen weekend de eerste speler ooit die met zijn poepgaatje een tackle inzet. De tackle was zo slecht uitgevoerd dat hij een strafschop veroorzaakte. Als je dat van een teamgenoot ziet is het toch logisch dat Flamingo zich niet comfortabel voelt.”

Ron Jans-effect Door de nederlaag wordt in Utrecht al op cynische wijze geroepen dat het Ron Jans-effect voorbij is. Frans vindt dat veel te overdreven. “De club komt uit een enorm diep dal. Het is daarom logisch dat Jans niet meteen iedere wedstrijd kan winnen. Desondanks lijkt de sfeer binnen het team goed te zijn. Het voetbal was in de eerste helft echt niet best, maar alle spelers bleven doorgaan en bij niemand ging het koppie hangen. Dat is wel eens anders geweest bij een achterstand.”

Dat er een positieve sfeer bij FC Utrecht hangt werd na de wedstrijd nog duidelijker, volgens Pep. “Na het laatste fluitsignaal liepen alle spelers naar het uitvak. Daar werden

ze door de supporters massaal toegezongen.

We hebben een horrorstart beleefd, trainer Michael Silberbauer is de laan uitgestuurd en technisch directeur Jordy Zuidam ligt onder vuur. Toch gaan de supporters massaal achter de club staan. Dat is pas echt het Ron Jans-effect.”

Naaien in de Galgenwaard Na zes gespeelde competitiewedstrijden staat FC Utrecht nog altijd op de zestiende plaats. Frans vindt dan ook dat het in de aankomende wedstrijden moet gaan gebeuren voor Ron Jans en FC Utrecht.

“Almere City, FC Volendam en Ajax zijn de eerstvolgende degradatiekandidaten die we

treffen. Die moeten we allemaal met huid en haar opvreten.”

Pep is tot slot iets sceptischer over de aankomende wedstrijden. “Frans van Seumeren heeft bekendgemaakt binnenkort het stadion en alle bijbehorende winkels op te kopen. De geruchten gaan rond dat ook de dames van de lichte zeden met hun rode lichtjes en gordijnen een plek bij het stadion krijgen. De supporters zijn de afgelopen weken namelijk heel hard genaaid tijdens de thuiswedstrijden en dus is dat een gouden combinatie. Het is nu tijd voor Jans om de negatieve resultaten achter ons te laten en door middel van een doelpuntenfestijn alles om te draaien.” a

Utrecht ons schone stadsie!

M’n glas in de glasbak gooien Ben ik niet vies van

utrecht.nl/ afval