Anne Sophie (35) uit Utrecht verspreidt liefdevolle boodschappen
bijdrageDoneerjijeenvoordezegratiskrant?
Coalitieakkoord: Dit zijn de plannen voor Utrecht
De Twijnstraat bloeit dankzij crowdfunding
Snackpan XL € 39,99
± 10 pers. 90 hapjes
30 balletjes, 30 mini-saté, 10 pittige kluifjes, 10 zoete kluifjes, 10 naturel kluifjes.
Mini-saté/
ballenpan € 46,99
± 10 pers. 100 hapjes
25 mini-saté indian mystery marinade, 25 mini-saté ketjapsaus, 25 balletjes ketjapsaus, 25 balletjes pindasaus.
Sparerib-pan € 39,
± 6 pers. ± 2500 gram
Keuze uit de smaken: ketjap of pittig.
Feestpan € 44,99
± 10 pers. ± 100 hapjes
20 balletjes ketjapsaus, 20 balletjes pindasaus, 20 mini-saté indian mystery marinade, 20 mini-saté ketjapsaus, ± 300 gram kippeling, 12 kluifjes naturel.
Kippieplank € 34,99
Familiepan € 44,99
± 10 pers. ± 120 hapjes
20 balletjes ketjapsaus, 20 balletjes pindasaus, 20 mini-saté indian mystery marinade, 20 mini-saté ketjapsaus, 20 plakjes grillworst naturel, 20 plakjes grillworst kaas.
± 10 pers. ± 1000 gram. ± 100 hapjes.
Inclusief kartonnen plank. Direct klaar voor gebruik.
Inhoud: gevulde olijven, kaasblokjes met dille, gevulde peppers met roomkaas, mini-saté, grillworst naturel, grillworst kaas, kipgehaktballetjes, salami blokjes, kipfilet roomkaas rolletjes, salami roomkaas rolletjes, serrano roomkaas rolletjes.
Maaltijdpan € 39,99
± 6-8 pers. ± 2400 gram Keuze uit: bami, nasi, mihoen, Chinese nasi of Chinese bami met 6 balletjes, 6 mini-saté.
Dippiebar € 4,99
3 x 100 ml speciaalsaus, knoflooksaus, piripirisaus.
INHOUD
Nieuws
4. DUIC in Beeld
Snikhete dagen
6. Afvalkosten
Problematiek in cijfers
6. Column
Vekansie
7. Nieuw coalitieakkoord
Wat staat Utrecht te wachten?
9. Twijnstraat bloeit
Vijf nieuwe zaken via crowdfunding
Cultuur
10. Uittips
Elke week de leukste tips
11. Prinses Máxima Centrum
Verpleegkundigen geven een inkijkje met boek
Stad en leven
13. Boodschappen vol liefde
Anne Sophie verspreidt ze overal
14. Verdwenen politieposten
Verkeerspost op de Smakkelaarsbrug
Sport
15. Puzzel
Zoek de verschillen
Terwijl veel Utrechters tijdens deze snikhete dagen vooral bezig zullen zijn met het hoofd koel houden, is er deze week een belangrijke stap gezet in de Utrechtse politiek: het nieuwe coalitieakkoord is gepresenteerd. DUIC dook in het akkoord en heeft de belangrijkste plannen op pagina 6 uitgelicht. Verder besteden we aandacht aan de oudste winkelstraat van Utrecht. Opvallend is namelijk dat de Twijnstraat er de laatste jaren namelijk vijf ondernemingen bij heeft gekregen door middel van crowdfunding. We spreken één van hen én een expert op dit gebied op pagina 9. Twee
DE
VERANDERENDE STAD IN BEELD
VIJVER PARK
Utrecht is constant in beweging. Er wordt gebouwd en gesloopt. Hierdoor ziet de stad er op sommige plekken heel anders uit dan vroeger, terwijl andere straten en pleinen juist al decennia hetzelfde blijven. In deze rubriek laten we dat zien.
pagina’s verderop vertellen twee verpleegkundigen van het Prinses Máxima Centrum over hun nieuwe boek, waarmee zij een inkijkje geven in hoe het er daar achter de schermen aan toegaat. “Er is ook veel plezier”, geven zij hoopvol aan. Wie niet anders doet dan hoopvolle boodschappen verkondigen, is Anne Sophie. Haar verhaal lees je op pagina 14. Sla je er nog één om dan kom je alles te weten over de voormalige kleinste politiepost van Utrecht. Veel leesplezier!
De DUIC-redactie
Colofon
AAN DIT NUMMER WERKTEN MEE
ART DIRECTION EN VORMGEVING ddk.nl en redactie DUIC
UITGEVERS
Joris Daalhuisen en Martijn Rademakers
CONTACT REDACTIE redactie@duic.nl 030 7600 226
VRAGEN OVER DISTRIBUTIE?
Lysanne Scheer via distributie@duic.nl, 030 7600 146
ADVERTEREN
Helling 13, 3523 CB Utrecht, adverteren@duic.nl Dave Vorstenbosch dave@duic.nl 030 7600 146
U bent altijd welkom voor een open gesprek.
Bel 0800 - 023 05 50 of ga naar monuta.nl/utrecht.
Ook als u niet of elders verzekerd bent.
Anuray Soedamah, Bas van Setten, Else Marie Vonk, Luuk Beckers, Max Weijtens, Robert Oosterbroek, Sam Pol, Sofie Jansen en Zoey van Wijhe.
Kirsten Sparnaaij
Utrecht
DUIC IN BEELD
Snikhete dagen
De meteorologische zomer is nog niet officieel begonnen, maar aan zonnige dagen geen gebrek. Het KNMI heeft van woensdag 24 tot ten minste vrijdag 27 juni code oranje afgegeven vanwege extreme hitte. In Utrecht komt de zogenoemde hittekracht dagenlang uit tussen de 8 en 10, wat betekent dat de warmte een verhoogd risico vormt voor de gezondheid. Volgens het weerinstituut zorgt de combinatie van hoge temperaturen en luchtvochtigheid voor benauwde omstandigheden. Daarom is ook het Nationaal Hitteplan van het RIVM van kracht. Het advies: drink voldoende water, beperk fysieke inspanning tijdens de warmste uren van de dag en zoek waar mogelijk de schaduw of een koele plek op. Voor Utrechters is de Haarrijnse Plas zo’n toevluchtsoord om even verkoeling te zoeken.a
Bas van Setten
AFVALPROBLEMATIEK IN CIJFERS
Van 1 naar 4 miljoen euro opruimkosten én
37.000 meldingen
De kosten lopen op, het aantal meldingen blijft hoog en een belangrijke doelstelling is inmiddels losgelaten. Uit een nieuwe beantwoording van schriftelijke vragen van verschillende Utrechtse partijen blijkt dat de gemeente steeds meer geld uitgeeft aan de aanpak van afval naast containers, terwijl de overlast in veel wijken hardnekkig blijft bestaan. Daarbij spreken zij over een situatie waarin bewoners ondanks miljoeneninvesteringen ‘’geen merkbare verbetering” ervaren.
De aanpak van afval naast containers wordt steeds duurder. In 2020 gaf Utrecht daar volgens de gemeente ongeveer 1,2 miljoen euro aan uit. In 2025 is dat opgelopen tot bijna 3,8 miljoen euro.
Vooral de kosten voor personeel en materieel stegen fors. De personeelskosten namen toe van ongeveer 750.000 euro naar ruim 2,1 miljoen euro in de afgelopen vijf jaar. Ook de uitgaven aan materieel verdrievoudigden in dezelfde periode bijna. Daarnaast werd vorig jaar ruim 680.000 euro besteed aan handhaving. Toch schrijft het college dat de hoeveelheid bijplaatsingen verder blijft toenemen. ‘’Meer inzet van materiaal of personeel heeft helaas de afgelopen jaren niet geleid tot minder meldingen en een schonere omgeving rond containers”, aldus het college.
Meer inzet, minder boetes De gemeente zet dit jaar ongeveer 6 fulltime handhavers in voor de aanpak van afvaldumpingen en bijplaatsingen. Die inzet gebeurt niet per wijk, maar op zogenoemde ‘hotspotlocaties’ waar veel afval naast containers wordt aangetroffen.
Opvallend is dat het aantal opgelegde boetes vorig jaar juist daalde. In 2024 werden nog 1.955 boetes uitgedeeld voor afval overtredingen. Een jaar later waren dat er 1.307.
Volgens de gemeente komt dat onder meer doordat steeds vaker onvoldoende bewijsmateriaal wordt gevonden om een overtreder aan te wijzen. Het aantal
overtredingen waarbij onvoldoende bewijs aanwezig was, steeg van 719 in 2024 naar 1.098 in 2025.
Doelstelling niet meer haalbaar Een opvallende conclusie uit de beantwoording is dat een belangrijke doelstelling uit het afvalbeleid niet langer haalbaar wordt geacht. De gemeente werkte jarenlang met een streefwaarde waarbij maximaal 5 procent van de gecontroleerde locaties mocht afwijken van het gewenste kwaliteitsniveau. Volgens het college is die doelstelling inmiddels losgelaten. Door de toename van afval naast containers blijkt het behalen van die norm volgens de gemeente niet realistisch meer. Utrecht houdt nu de landelijke norm aan waarbij maximaal 10 procent van de locaties mag afwijken.
Tienduizenden meldingen
Ondertussen blijft het aantal meldingen hoog. In 2023 ontving de gemeente ruim 21.700 meldingen over afval naast containers en illegaal gedumpt grofvuil. In 2024 steeg dat aantal naar bijna 39.000 meldingen. Vorig jaar kwamen opnieuw ruim 36.800 meldingen binnen. Volgens de gemeente worden alle meldingen opgepakt. Wel blijkt dat de aard van de meldingen verandert. Het aantal meldingen over afval naast containers daalde licht, terwijl meldingen over illegaal gedumpt grofvuil juist met ruim 17 procent toenamen.
Opvallend is verder dat de gemeente jarenlang geen inzicht had in de daadwer-
COLUMN Vekansie
D’r wor (terech) flink geklaog over hoe waordeloas de stadsbusse in Uterech rijje. ’t Blijf elleke dag weer de vraog of ze kome opdaoge en of jij nog op tijd op je werrek of op je schoal ken komme? ’t Is ’n schând hoe da gaot. Maor waor ‘k nou ‘ns over zou wille klaoge zijn de claxons van sommige van die nieuwe bussen waormee wor gereje. Wan ‘k wee nie of ’t u ook opgevalle is, maor die toeters toetere ’n geluid daj’ normaol in 020 hoor. En nou hoor ‘k ‘t dus ook in ons eige stadsjie. Da geluid is zo’n rinkelend belletsjie da die trams in Abcoude-noord afscheije as ze ’n fietser of ’n wandelaor an de kant wille hebbe. Nou rijje d’r hier in Uterech gin trams op ’t Vredeburreg en ’t is raor daj’ daor dan ineens zo’n 020-gerinkel hoor. Wie heb da bedâch om die busse te voorzien van zo’n 020-tramsignaol? Welleke zool von ’t noadig om ’n ech 020-geluid naor onze omgeving te verplaotse? Zit hier ’n complot âchter, daw’ klaorgestoomp worre om 020’ers te worre? Gaot de Baoliekluiver op de Gaordbrug vevange worde door ’t beeld van ’t Lieverdsjie? Krijge we voortaon de vliegtuige op weg naor Schiphol over ons hin mè de Domtore as anvliegpunt? Je mot d’r nie an denke. ’t Beeld van Herreman Berkien wor omgeruild voar die van André Haozes, die van Anton Geesink voor die van Johan Cruyff en de broadsjieskraom van Ben wor ’n zoveulste haoringkraom (mè die van die ranzige handdoekies). Burregemeester Sharon Dijksma was ooit wethouwer in 020 en die nieuwe trainer van FC Uterech, Anthony Correia, die heb ze halleve leve bij Telstar gespeuld, da’s toch ’n club vlak onder de rook van 020?! Ja, lette we nog op ons zaokie? Onze eigeste vollekszangers hebbe vedach veul meer liedsjies mè ’n Jordaonese tongval, luister maor ’ns goe. Ja mense, ’t begin mè ’n onschuldig lijkend trambelletsjie en voorda je ’t weet zijn we omgevollek. Of ben’k nu ech an vekansie toe? Ik denk da’k twee weke 020 boek, ken’k vas wenne.
Koos Marsman
kelijke afhandeltijd van meldingen. Pas sinds maart dit jaar wordt een melding pas afgesloten nadat het afval daadwerkelijk is verwijderd.
Steeds meer containeradoptanten Tegelijkertijd probeert Utrecht bewoners nadrukkelijker te betrekken bij de aanpak. Het aantal containeradoptanten groeide de afgelopen jaren sterk. Waren er in 2022 nog 64 bewoners die een container adopteerden, inmiddels zijn dat er 403. Containeradoptanten zijn vrijwilligers die de sleutel van de container hebben, een stamper voor verstoppingen, een schep en een bezem om het rond een container schoon te houden. Volgens de gemeente leveren deze vrijwilligers een waardevolle bijdrage aan het schoonhouden van de omgeving rond containers. Tegelijkertijd erkent het college dat containeradoptanten geen oplossing vormen voor de onderliggende oorzaken van het afvalprobleem. Voor bewoners die dagelijks langs volle containers, gedumpt grofvuil en rondslingerend afval lopen, verandert daarmee voorlopig weinig. Ondanks de miljoeneninvesteringen, extra handhaving en slimme sensoren concludeert de gemeente zelf dat bijplaatsingen een “complex en hardnekkig vraagstuk” blijven.a
Tekst: Max Weijtens Fotografie: Anuray Soedamah
Koos Marsman is ambesedeur vollekstaol en commetator. Hij schrijf tweewekelijks voor DUIC, natuurlijk in de Uterechse vollekstaol
Nieuw coalitieakkoord
Wat kan Utrecht de komende vier jaar verwachten?
Onder de titel ‘Voor uuu’ presenteerde de coalitie, bestaande uit PRO en D66, dinsdag 23 juni haar plannen voor de komende vier jaar. De rode draad: Utrecht moet blijven groeien, maar wel groener, duurzamer en eerlijker. Tegelijkertijd erkent het stadsbestuur dat het geen makkelijke periode wordt. Zo kampt de de gemeente met financiële onzekerheid en een overvol stroomnet. DUIC dook in het akkoord en zet de belangrijke plannen op een rij.
Tekst: Max Weijtens / Fotografie: Robert Oosterbroek
Woningbouw blijft absolute prioriteit Het grootste speerpunt is ook dit akkoord: woningbouw. Utrecht wil blijven bouwen in gebieden als Rijnenburg, Groot Merwede, Lunetten-Koningsweg en Overvecht. Daarbij kiest de coalitie voor een opvallende eis: bij nieuwe projecten van meer dan honderd woningen moet 80 procent van de woningen betaalbaar zijn. Daarvan moet 40 procent bestaan uit sociale huur en 40 procent uit middenhuur of middenkoop. Verder moet Utrecht een stad blijven waar ook leraren, verpleegkundigen en politieagenten een woning kunnen vinden. Daarom moeten deze beroepen voorrang krijgen. Ook bestaande woningen moeten beter worden benut. Woningen splitsen moet makkelijker worden, woningdelen wordt verruimd, garageboxen mogen vaker worden omgebouwd tot woningen en mantelzorgwoningen moeten eenvoudiger mogelijk worden. Betaald parkeren en minder plek Voor automobilisten verandert er de komende jaren veel. De gemeente zet door met de invoering van betaald parkeren in nieuwe wijken. Daarbij noemt de coalitie betaald parkeren nadrukkelijk een “principiële keuze” om het autogebruik terug te dringen. In Vleuten en De Meern wordt dat in 2034 ingevoerd. Daarnaast verdwijnen er jaarlijks parkeerplaatsen op straat. Die ruimte moet plaatsmaken voor groen, fietsers en voetgangers. Ook het Janskerkhof en de Oudegracht moeten verder autoluw worden.
Op de weg gaat Utrecht verder met verkeersmaatregelen zoals 30 kilometer per uur op veel wegen. Ook blijven zogenoemde verkeersknips, zoals die bij Hoog Catharijne, onderdeel van het beleid. In het akkoord worden onder meer Overvecht Station, de Draaiweg en de omgeving van de Monicabrug genoemd als plekken waar dergelijke maatregelen mogelijk worden ingezet.
Belastingen omhoog
De nieuwe plannen hebben ook gevolgen voor de portemonnee van Utrechters. Om de begroting rond te krijgen en investeringen mogelijk te maken, verhoogt de coalitie de onroerendezaakbelasting (OZB) voor woningen met 15 procent. Voor bedrijven gaat de OZB zelfs met 23 procent omhoog. Daarmee verwacht de gemeente jaarlijks zo’n 41,5 miljoen euro extra op te halen. Volgens de coalitie is dat nodig om te kunnen blijven investeren in woningbouw, duurzaamheid, veiligheid en voorzieningen in de stad. Tegelijkertijd zullen veel huiseigenaren de maatregel direct terugzien op hun belastingaanslag. Daar staat tegenover dat de hondenbelasting verdwijnt én de afvalheffing ‘‘ongemoeid’’ blijft. Ook de rioolheffing gaat omhoog: in 2027 en 2028 met ongeveer 7 euro per jaar. Daarnaast wordt ook binnen het stadskantoor naar besparingen gezocht. De coalitie wil de gemeentelijke organisatie afslanken en heeft vanaf 2029 een bezuiniging van 10,5 miljoen euro ingeboekt op beleidsambtenaren.
Windmolens blijven in beeld
Op duurzaamheidsgebied zet Utrecht de bestaande koers voort. De gemeente wil in 2050 klimaatneutraal zijn en kiest daarbij nadrukkelijk voor isolatie van woningen via het programma Utrecht Isoleert. Daarnaast blijft Utrecht inzetten op nieuwe locaties voor duurzame energieopwekking.
Voor windenergie worden expliciet drie gebieden genoemd: Rijnenburg, Lage Weide en de omgeving van de Nedereindse Plas. De huidige plannen worden doorgezet en er wordt ook gezocht naar nieuwe locaties. Ook ‘groen’, dat zo’n 66 keer in het akkoord staat, krijgt veel aandacht. Er moeten minimaal veertig nieuwe groenblauwe schoolpleinen komen, buurten moeten verder vergroenen en de gemeente wil op termijn van Rhijnauwen een stadsbos maken.
Emissiezone vertraagd
Opvallend is dat de coalitie een pas op de plaats maakt bij de uitbreiding van de milieuzone en de zero-emissiezone. In het najaar van 2026 wil het college met een nieuw voorstel en een nieuwe ingangsdatum komen. Voor ondernemers die zich voorbereidden op strengere regels betekent dat voorlopig uitstel van een dossier dat al jaren speelt.
Wat gebeurt er met de netcongestie?
Een van de grootste uitdagingen voor Utrecht blijft het volle elektriciteitsnet. De coalitie erkent dat netcongestie inmiddels gevolgen heeft voor woningbouw, laadpalen, zonne-energie en verduurzaming. Daarom komt er een speciaal gemeentelijk doorbraakteam dat zich volledig richt op het probleem.
Opvallend is dat de coalitie zelf ruimte laat voor tijdelijke inzet van gas- en dieselgeneratoren bij bouwprojecten als dat nodig is om woningbouw door te laten gaan. Daarnaast wil Utrecht investeren in buurtbatterijen, lokale energienetten en extra hoogspanningsstations.
Extra aandacht voor afval en zwerfvuil Afval blijft een hardnekkig probleem in verschillende Utrechtse wijken. Vooral de zogenoemde bijplaatsingen, afval dat naast
containers wordt gezet, moeten steviger worden aangepakt. Hiervoor wordt structureel 250.000 euro gereserveerd. Ook wordt de inzameling van groente-, fruit- en etensresten verder uitgebreid voor bewoners zonder eigen container. Dat moet helpen om de hoeveelheid restafval terug te dringen.
Veiligheid krijgt miljoenen extra De coalitie trekt bijna 4 miljoen euro extra uit voor de aanpak van criminaliteit, overlast en gevoelens van onveiligheid. Daarbij kiest het stadsbestuur nadrukkelijk voor zowel preventie als handhaving. In het akkoord staat dat de gemeente een balans zoekt tussen “perspectief bieden en grenzen stellen” en dat fout gedrag ook consequenties moet hebben. Een deel van het geld gaat naar het Eropaf-team, dat actief hulp biedt aan mensen die overlast veroorzaken op plekken als het Bollendak en de Van Sijpesteijnkade. Daarnaast komt er extra geld voor straatveiligheid en voor de aanpak van ondermijnende criminaliteit. Ook geweld tegen vrouwen, LHBTQIA+-personen en straatintimidatie krijgen nadrukkelijk aandacht. Verder wil de coalitie meer doen tegen overlast in de openbare ruimte en wordt gekeken naar strengere handhaving op opgevoerde elektrische fietsen.
Overvecht
Misschien wel de wijk waar inwoners de meeste veranderingen moeten gaan merken, is Overvecht. De coalitie schrijft zelf dat de planvorming er “(te) lang” duurt en dat het nu tijd is voor uitvoering. Er wordt ingezet op het stationsgebied, de eerste fases van het masterplan voor Overvecht Centrum, nieuwe woningen, meer horeca, nieuwe pleinen, vergroening en extra veiligheid. Ook moet Overvecht een wijk worden waar bewoners beter kunnen doorstromen naar een andere woning zonder de wijk te verlaten.
Fotobijschrift: kandidaat-wethouders (v.l.n.r.): Susanne Schilderman, Linda Voortman, Julia Kleinrensink, Brahim Abid, Dennis de Vries, Matthijs Sienot en Afke Groen.
Pak de regie terug op uw energierekening
De onrust in het Midden-Oosten zorgt ervoor dat de gasprijzen weer dagelijks stijgen. Net nu de markt enigszins hersteld was van de crisis in 2022, nemen de kosten opnieuw een vlucht. Vooral voor huishoudens met een flexibel contract brengt dit extra onzekerheid met zich mee. Wilt u minder afhankelijk worden van deze schommelingen? De overstap naar koken op inductie is een eenvoudige en effectieve eerste stap. Bij Vink Witgoed denken we graag met u mee hoe u vandaag nog kunt besparen op uw gasverbruik.
Voordelen
Naast grip op de gasrekening brengt inductie ook rust in de keuken. U kookt een stuk veiliger zonder open vuur of kans op gaslekken. Ook wordt bij koken op inductie, in tegenstelling tot andere elektrische kookplaten, de pan verwarmd in plaats van de plaat. Hierdoor blijft de plaat minder lang heet en verspilt u vrijwel geen energie, wat het de duurzaamste manier van koken maakt. Na het eten heeft u geen gedoe meer
met lastige gaspitten; u veegt de gladde glasplaat in één beweging schoon. En heeft u een groot gezelschap? Dankzij de bridge-functie koppelt u de zones moeiteloos voor uw grootste pannen.
Blijvende service
Bij Vink Witgoed helpen we u van het oriëntatiegesprek tot het installatiemoment daarna. Bij ons in de winkel zoekt u uw nieuwe afzuigkap of kookplaat uit. Wij leveren en installeren de nieuwe aankoop op een tijd die u het beste schikt. De oude voeren we gratis voor u af. Mocht u een vraag of een storing hebben, dan kunt u ook een beroep op ons doen.
Nieuwsgierig?
Kom gerust een kijkje nemen op onze website of in de winkel. Ons advies is altijd gericht op de juiste keuze voor uw situatie. En daarbij bieden wij u graag een heerlijk vers kopje koffie of thee…
Kijk voor de actuele winkelopeningstijden op onze website
Bio, sappig en vol smaak
Zó lekker, dat wil je toch elke dag?
courgette van Familie
Peeters-Mertens uit Neer per 500 g
Actieprijs per kg: 2.58
129
Natyra appels van Tim Moerman uit Oostkapelle per 500 g Actieprijs per kg: 3.98
NectariNes
199
Nu vier Ekoplaza’s in Utrecht
Spanje per 500 g
Actieprijs per kg: 6.98
349
ONDERNEMEN
Hoe crowdfunding nieuw leven blaast in de oudste winkelstraat van Utrecht
Terwijl winkels in Utrecht verdwijnen, bloeit de Twijnstraat
De bevolking van Utrecht groeit, net als het winkelaanbod. Toch groeit dat aanbod niet hard genoeg mee en neemt het op sommige vlakken zelfs af. Eén straat bloeit juist tegen deze trend in: aan het zuidelijke deel van de Oudegracht ligt de Twijnstraat. Op deze straat van zo’n tweehonderd meter zijn de afgelopen jaren vijf ondernemingen geopend die allemaal iets gemeen hebben: ze zijn gefinancierd via crowdfunding.
Tekst: Anuray Soedamah / Beeld: Bas van Setten
De winkels zijn Zero Zer0.0, een alcoholvrije slijterij die in mei haar deuren opende; KEEK, een biologische bakkerij en lunchroom; Papi’s Comfort Kitchen, een brunchcafé met comfort food uit verschillende wereldkeukens; Maats Cycling Culture, een kledingwinkel en ontmoetingsplek voor wielrenners; en Za’atar, een Midden-Oosterse broodjeszaak. Binnenkort opent de zesde onderneming aan de hand van crowdfunding: ijssalon La Piazza.
“Dat er in één straat zoveel ondernemingen zitten die via crowdfunding zijn gestart, terwijl de Twijnstraat ook niet eens zo lang is, is wel heel bijzonder”, zegt Mark Laagewaard, eigenaar van crowdfundingplatform CrowdAboutNow. “Ik zie vaker ondernemers verspreid over een stad zitten, maar dit hebben wij nergens anders in Nederland gezien.”
CrowdAboutNow is een platform dat ondernemers helpt bij het financieren van hun onderneming via crowdfunding. Ze ondersteunen onder meer bij het opzetten van een campagne en faciliteren de betalingen en overeenkomsten.
Crowdfunding vergroot klantenkring Volgens Laagewaard is de Twijnstraat een straat die veel Utrechters weten te vinden, maar vooral ook een straat met veel diversiteit. Mede door de vele kleine, onafhankelijke en lokale ondernemers die er zijn gevestigd. Volgens hem is dat ook een belangrijke reden waarom crowdfunding hier zo goed werkt. “Het zijn allemaal ondernemers met
een verhaal.” De investeerders zijn volgens hem vaak mensen die de ondernemers kennen, behoefte hebben aan een bepaalde winkel of ook investeren in andere ondernemingen in dezelfde straat. “Waarom zou je financiering van ver weg zoeken als je het ook kunt regelen met mensen uit de buurt?”
Die betrokkenheid herkent ook Nicolas Broos, eigenaar van alcoholvrije slijterij Zero Zer0.0. “Als je met crowdfunding werkt, zorg je er direct voor dat een grote groep mensen zich aan je onderneming verbindt”, zegt hij. Volgens hem levert crowdfunding al snel een klantenkring op: investeerders worden vaak klant, en via hen komen er weer nieuwe klanten bij. “Het is dus eigenlijk ook voor een deel meteen een marketingtool.”
Dorpskarakter
“In Utrecht kijken mensen nog naar elkaar om en doen we dingen samen. In een stad als Amsterdam heb je dat gevoel minder. Sommige mensen ervaren dat misschien als beknellend, maar ik vind dat dorpsgevoel juist een enorme kracht van Utrecht”, zegt Laagewaard.
Ook voor Broos speelde die lokale betrokkenheid een belangrijke rol bij de keuze voor de Twijnstraat. “De Twijnstraat is natuurlijk de leukste straat van Utrecht”, zegt hij lachend. Volgens hem is de straat de ideale plek voor een onderneming als Zero Zer0.0.
Dat komt doordat er veel kleine, lokale ondernemers zijn gevestigd in plaats van grote ketens. Ook de mix van buurtbewoners en bezoekers van buiten de stad is volgens hem ideaal. “Je hebt een combinatie van nieu-
we mensen die kennis maken met je bedrijf en lokale bewoners die terugkerende klanten worden.” Andere locaties die de slijterij overwoog, waren de Nachtegaalstraat en de Burgemeester Reigerstraat. ‘Verdomd spannend’ Het succes van crowdfunding komt volgens Broos niet vanzelf. “Het was wel verdomd spannend”, zegt hij over het vinden van investeerders. Tegelijkertijd vindt hij dat crowdfunding ondernemers dwingt om actief bezig te blijven met hun campagne. Bij deze vorm van financiering stel je namelijk een doelbedrag vast dat je binnen een bepaalde termijn moet ophalen. Lukt dat niet, dan ontvang je niets. “Als je op de traditionele manier naar de bank gaat, lever je papieren in en zegt de bank ja of nee. Hier is het een proces waarin je steeds moet blijven groeien totdat je het doel haalt.” Volgens Broos verloopt zo’n campagne vaak in fases. In het begin melden zich veel investeerders, omdat het idee nieuw is en mensen enthousiast zijn. Na verloop van tijd neemt die aandacht iets af, maar kan het richting het einde weer toenemen.
Hoge kosten & online winkelen Dat crowdfunding zo goed werkt voor kleine ondernemers, betekent volgens Laagewaard niet dat het ondernemerschap in Utrecht eenvoudig is. “Kleine bedrijven hebben het gewoon lastig: de kosten zijn hoog.” Volgens hem beschikken veel kleine ondernemers niet over grote marketingbudgetten en moet je als ondernemer echt iets bijzonders bieden. Dat is volgens hem een van de redenen waarom het aantal verkooppunten in Utrecht afneemt of niet meegroeit met de bevolkingsgroei. Daarbij ziet hij tegenwoordig steeds meer kleinere ondernemers naar locaties buiten de drukke winkelstraten verplaatsen. “Soms voelt het alsof alleen de grote spelers nog kunnen overleven.” Ook Broos ziet die uitdagingen. Hij ziet namelijk de opkomst van online winkelen als een reden voor minder fysieke winkels. Daarnaast sluit hij zich aan bij Laagewaard over de hoge huurprijzen en oplopende kosten bij kleine ondernemers.
Toch ziet Broos Zero Zer0.0 als een kansrijke onderneming waarbij een fysieke winkel juist van waarde is. “In de markt waarin wij actief zijn, speelt beleving een grote rol. Mensen kunnen producten proeven voordat ze iets aanschaffen. Dat is online natuurlijk niet mogelijk.” Daarnaast willen consumenten volgens hem vaak advies bij producten in deze relatief nieuwe markt, “omdat mensen nog regelmatig kritisch zijn over de kwaliteit van alcoholvrije dranken”.
Ambacht neemt toe Laagewaard valt het op dat tegenwoordig veel ambachtelijke ondernemers een plek innemen in het straatbeeld. Als voorbeeld noemt hij Bakkerij Kameel, die op een plek zit waar voorheen geen bakkerij zat. Volgens hem onderscheidt zo’n onderneming zich door vakmanschap en kwaliteit. Ook restaurant Muggen Worden Gegeten Door Vogels noemt hij als voorbeeld. “Het is echt een plek voor de buurt.” Volgens hem weet de eigenaar goed wat er leeft in de stad en waar behoefte aan is. Daarnaast kiest het restaurant er bewust voor om zoveel mogelijk in te kopen bij lokale makers.
Twijnstraat blijft haar karakter behouden Ondanks de uitdagingen verwacht Broos dat de Twijnstraat ook in de toekomst haar karakter van kleinschalige ondernemingen behoudt. “Het zijn allemaal relatief kleine panden. Daardoor is het een mooie plek om als ondernemer een bedrijf te starten.” Daarnaast zijn veel winkels lokaal en specialistisch. “Dat vinden mensen prettig om allemaal dicht bij elkaar te hebben.” De vijf, en straks zes ondernemingen in de Twijnstraat gebouwd op crowdfunding, bestaan bovendien nog niet zo lang. Het starten van een onderneming via crowdfunding is namelijk nog relatief nieuw en heeft pas de afgelopen jaren een grotere vlucht genomen. De toekomst van crowdfunding ziet Laagewaard vooral in de persoonlijke betrokkenheid die het creëert. Volgens hem draait het niet alleen om financiering, maar ook om het opbouwen van een gemeenschap rondom een onderneming. a
Open Tuinendag Utrecht
Waar: Vijftig tuinen door de stad
Wanneer: Zaterdag 27 juni, 10.00 tot 15.00 uur
Prijs: Passe-partout 15 euro
Op deze lustrumeditie van de Open Tuinendag Utrecht openen meer dan vijftig particuliere tuinen hun poorten voor het publiek, verborgen achter oude muren en poorten in en rond de middeleeuwse binnenstad. Nieuw dit jaar zijn onder meer een besloten stadstuin aan de Jacobsgasthuissteeg en een daktuin aan Lange Nieuwstraat met uitzicht op de Abraham Dolehof. In de pandhof van de Dom kan de Open Tuinenmarkt worden bezocht.
Muzikaal slotspektakel: De Schat van Utrecht
Waar: Domplein en Mariaplaats
Wanneer: Maandag 28 juni, 16.00 tot 18.00 uur Prijs: Gratis entree
HKU Utrechts Conservatorium bestaat 150 jaar en viert dit samen met zangers en amateurmusici uit heel Utrecht met een groot muzikaal spektakel. Het spektakel is de ‘grande finale’ van een feestelijk jubileumjaar. Studenten maakten nieuwe muziek op basis van bestaand werk van twee grote Utrechtse componisten: Jacob van Eyck en Louis Andriessen, samen met basisschoolleerlingen. Iedereen die zingt of een instrument speelt is van harte welkom om mee te doen.
Lepeltje Lepeltje in Lepelenburg
Waar: Park Lepelenburg
Wanneer: Donderdag 25 juni t/m zondag 28 juni Prijs: Gratis entree
Lepelenburg staat dit weekend traditiegetrouw in het teken van foodfestival Lepeltje Lepeltje. Vier dagen lang geniet je hier van culinaire lekkernijen, verfrissende brouwsels en ambachtelijke tonen. Het hele weekend vullen diverse bands en dj’s het park overdag met zomerse klanken en naarmate de avond zijn intrede doet, zwengelen zij het feest aan.
Summer Fair Nova
Waar: Winkelcentrum Nova
Wanneer: Zaterdag 27 juni, 11.00 tot 16.00 uur
Prijs: Gratis entree
Tijdens de Summer Fair in winkelcentrum Nova in Kanaleneiland presenteren Utrechtse ondernemers, verenigingen en organisaties zich met verschillende kraampjes. Daarnaast zijn er onder andere workshops, proeverijen, spellen en andere activiteiten te beleven voor jong en oud.
Gluren bij de Buren
Waar:
Wanneer: Zondag 28 juni, 13.00 tot 18.00 uur
Prijs: Gratis (vrijwillige bijdrage is gewenst)
Utrecht verandert zondag in één groot festivalterrein. Verspreid over alle wijken vinden meer dan 500 optredens plaats op bijzondere locaties: gewoon in de tuinen van buurtbewoners. Muzikanten, dansers, theatermakers en dichters presenteren hun talent tijdens dit laagdrempelige culturele evenement.
(Foto: Bronze Beaters)
The Wailers in Tivoli Vredenburg
Waar: TivoliVredenburg
Wanneer: Vrijdag 26 juni, 20.30 uur Prijs: 40 euro, U-pas 10 euro
The Wailers houden de spirit van de ‘King of Reggae’ levend. De band viert het 50-jarig jubileum van Rastaman Vibration (1976), het achtste album van Bob Marley & The Wailers, met klassiekers als Positive Vibration, War en Roots, Rock, Reggae. De verbindende boodschap van deze nummers is
Keti Koti in Griftpark
Waar: Griftpark Utrecht
Wanneer: 30 juni en 1 juli Prijs: Gratis entree
Op 30 juni en 1 juli transformeert het Griftpark in het kleurrijke podium voor Keti Koti. Tijdens de herdenking en viering van de afschaffing van het Trans-atlantische slavernijverleden staat dit jaar in Utrecht het thema ‘de kracht van jouw verhaal’ centraal. Op 30 juni komt men samen bij het monument ‘Vlucht en Verzet’. Op 1 juli wordt er gevierd met artiesten, lezingen, workshops en een makersmarkt. Met de ‘Generation area’ heeft Keti Koti er dit jaar bovendien een heel nieuw veld bij.
Waar verdriet én hoop naast elkaar bestaan
Verpleegkundigen schrijven over het leven achter de deuren van het Máxima Centrum
Van buiten oogt het Prinses Máxima Centrum in Utrecht als een modern en kleurrijk gebouw. Achter die muren wordt dagelijks gewerkt aan één van de moeilijkste opdrachten in de zorg: kinderen met kanker behandelen. Het is een plek waar verdriet en hoop voortdurend naast elkaar bestaan. Waar ouders het meest verwoestende nieuws van hun leven kunnen krijgen, maar waar ook wordt gelachen, gespeeld en gefeest. Over die wereld schreven verpleegkundigen Ellen Brom en Stephanie Blom het boek: ‘Een lach, een traan en een tondeuse’. Een eerlijk inkijkje in het leven op de afdeling, waar volgens hen veel meer gebeurt dan de buitenwereld vaak ziet. “Het is niet alleen verdriet. Er wordt ook heel veel gelachen.” BOEKEN
Het idee voor het schrijven van een boek ontstond tijdens een nachtdienst in het ziekenhuis. Ellen en Stephanie ontdekten dat ze allebei dezelfde wens hadden: ooit een boek schrijven. “Het bleek bij ons allebei op onze bucketlist te staan” vertelt Stephanie. Ze wilden laten zien wat verpleegkundigen werkelijk meemaken. “Je hebt veel boeken vanuit artsen of patiënten, maar het verpleegkundig perspectief zie je bijna nergens terug”, zegt Stephanie. “Wij staan 24 uur per dag aan het bed. We zijn er tijdens de nachten, feestdagen en moeilijke momenten.” Het boek was in eerste instantie bedoeld voor familie en vrienden. Mensen die wel hoorden dat het ‘een drukke dag’ was geweest, maar nooit echt zagen wat daarachter schuilgaat. “We wilden een inkijkje geven in wat we nu eigenlijk doen. Want het is veel meer dan alleen handelingen uitvoeren”, zegt Ellen.
Elke dag is anders
Wie nooit met kinderkanker te maken heeft gehad, weet vaak
weinig van het dagelijks leven op een kinderoncologieafdeling.
“Veel mensen denken alleen aan hoe zwaar en verdrietig het is”, zegt Stephanie. “Maar er is juist ook heel veel plezier op de afdeling.”
Dat begint al bij de kinderen zelf. Waar volwassenen vaak worstelen met de zwaarte van een diagnose, blijken kinderen verrassend veerkrachtig. “Als ze zich niet goed voelen, liggen ze in bed. Maar zodra ze zich weer een beetje beter voelen, springen ze op een fietsje of zijn ze in voor een grapje.”
Hun werkdagen zijn nauwelijks voorspelbaar. Een dienst begint met overdrachten, controles, medicijnen en gesprekken met artsen. Maar vervolgens kan alles veranderen. “Je loopt misschien net de gang op en dan hoor je dat er een nieuwe patiënt aankomt”, vertelt Stephanie. “Of er moet ineens een CT-scan komen. Geen dag is hetzelfde.”
Soms slaat een dag ook emotioneel volledig om. Ellen: “Je komt ’s ochtends binnen en denkt dat alles goed gaat. En dan gebeurt er ineens iets acuuts waardoor je met z’n allen rond een bed staat.”
Dat vraagt voortdurend schakelen. “Bij de ene kamer kun je heel vrolijk zijn omdat alles goed gaat”, zegt ze. “En vervolgens stap je een kamer binnen waar alleen maar verdriet is. Je stapt eigenlijk van emotie naar emotie.”
Eigen verleden
Voor Ellen is het werk nauw ver-
‘Veel mensen denken alleen aan hoe verdrietig het is, maar er is juist ook heel veel plezier’
bonden met haar eigen verleden. Het overlijden van haar zus aan een zeldzame tumor speelde een belangrijke rol in haar keuze voor de zorg. “Dat verlies heeft zeker meegespeeld in de keuze om hier te gaan werken”, vertelt ze. Inmiddels werkt ze sinds 2021 in het Prinses Máxima Centrum. Ook voor Stephanie heeft haar privéleven invloed op hoe ze naar haar werk kijkt. Sinds ze moeder werd, ervaart ze situaties anders dan daarvoor. “Ik denk dat ik nu beter kan invoelen hoe het voor ouders moet zijn”, zegt ze. “Vooral als een kind dezelfde leeftijd heeft als mijn dochters. Dan komt het toch dichterbij.” Hoewel beide verpleegkundigen benadrukken dat ze professioneel blijven, nemen ze sommige verhalen onvermijdelijk mee naar huis. Daarom zijn gesprekken met collega’s essentieel. “We evalueren iedere dag met elkaar”, vertelt Stephanie.
gezin slecht nieuws krijgt, kan even verderop een kind te horen krijgen dat de behandeling aanslaat.
Alles is echt
Het boek volgt grotendeels de fictieve patiënt Jens, een jongen met acute myeloïde leukemie. Hoewel Jens niet echt bestaat, zijn alle gebeurtenissen gebaseerd op ervaringen uit de praktijk. “Alles wat wij schrijven gebeurt echt”, legt Ellen uit. “Alleen hebben we verschillende patiënten en situaties samengevoegd tot één verhaal.”
Tussen genezing en verlies Het boek laat niet alleen de successen zien. Ook verlies krijgt een plek. “We hebben gewoon geschreven hoe het echt is”, zegt Ellen. “Er worden verdrietige momenten beschreven, zoals verlies of een nieuwe diagnose. Maar ook mooie dingen, zoals een goed gesprek of een spelletje.” Juist die combinatie maakt volgens hen het werk bijzonder. Op dezelfde afdeling waar een
De reacties op het boek zijn volgens de schrijfsters overweldigend. Collega’s die dagelijks hetzelfde werk doen, blijken alsnog geraakt door wat ze lezen. “Collega’s zeggen regelmatig dat ze hebben gehuild tijdens het lezen”, vertelt Stephanie. “Blijkbaar komt het toch anders binnen als je het leest.” Ook ouders reageren veelvuldig. Dat verraste de verpleegkundigen misschien nog wel het meest. “Ouders vinden het fijn om te lezen dat de zorg ons ook raakt”, zegt Stephanie. “Dat ze zien dat wij meeleven.”a
Tekst: Max Weijtens
SFEERVOL VERGADEREN
OP DE CAMPING
• 4 vergaderruimtes, van 2 tot 60 personen
• Op een unieke locatie in Utrechts nieuwste hotspot Rotsoord
• Altijd goed bereikbaar met trein, bus, boot, fiets of auto
• Flexibele catering, van drankjes tot diners
KOM KENNISMAKEN MET WDK op een van onze chauffeursbijeenkomsten! DO. 9 JUL van 17 tot 20 uur Standplaats Maarssen, Straatweg 7 Maarssen.
“m’n
zus wordt 90 en dat gaan we samen vieren! “ ” op de RegioTaxi!
Maak óók het verschil
• Contract tot 36 uur per week
• Minimaal 3 dagen per week beschikbaar
• Om het weekend beschikbaar
Meer informatie? www.wdkgroep.nl of scan de QR-code.
WERKENBIJWDK.NL Vragen? Stuur een bericht! 06 132 705 39
AL VANAF € 100,PER DAGDEEL
Alle ritten, dagen en passagiers zijn anders. zo leuk om samen opweg te zijn! ”
• Salaris vanaf: €15,52 tot €17,81 per uur, afhankelijk van ervaring
• Mail naar: vacature@wdkgroep.nl
• Of bel: 026 - 365 31 53
Geen Taxipas? GRATIS OPLEIDING Wel een Taxipas? € 250,- STARTBONUS
• Volledig gefaciliteerd met o.a. led-scherm, supersnelle WiFi en whiteboard
• Standaard gratis zwarte koffie, thee en water
• Mooi uitzicht op de Vaartsche Rijn
• 365 dagen per jaar, ook in de avond
DIRECT RESERVEREN?
Dat kan eenvoudig online met het contactformulier op onze website of mail je wensen naar vergaderen@ganspoort.nl
Liever bellen/appen?
Pierre is te bereiken via 06-14415656
Kijk voor een indruk van alle zalen en mogelijkheden op
WWW.CAMPINGGANSPOORT.NL
INTERVIEW
In
de trein, het ziekenhuis of de gevangenis
Anne Sophie verspreidt liefdevolle boodschappen
Wie vaak in het OV stapt, is mogelijk al eens de vinder geweest van een van de warme boodschappen van Anne Sophie Oudman. De Utrechtse verspreidt al jaren duizenden kaartjes en gedichten met één doel: onbekenden verrassen met liefde. Inmiddels werkt ze met haar bedrijf Happy Little Moment voor bedrijven, ziekenhuizen en zelfs de gevangenis.
Tekst: Else Marie Vonk / Foto: Zoey van Wijhe
Wat is Happy Little Moment?
“Het is een platform waarmee ik zoveel mogelijk onbekende mensen wil verrassen met een boodschap van liefde én anderen wil inspireren om hetzelfde te doen. Ongeveer elf jaar geleden ben ik ermee begonnen. Na mijn opleiding Illustratie aan de Kunstacademie vertrok ik met een enkeltje naar Bali. Ik vond het altijd al leuk om vrienden en familie blij te maken met zelfgemaakte kaartjes en teksten. Tijdens mijn reis kreeg ik ineens een ingeving: als ik kaartjes zou achterlaten voor vinders, zou ik veel meer mensen blij kunnen maken. Ik zag het als een soort roeping.”
“Ik kocht papier, enveloppen en zegellak en ben eindeloos gaan schrijven en knutselen. Er zat veel tijd, liefde en aandacht in, dus ik vond het spannend waar ze terecht zouden komen. Ik legde ze bijvoorbeeld op scooters of in stoelen. Een vrouw uit Brazilië stuurde me een half jaar later een bericht dat ze een van mijn kaartjes nog steeds bij zich droeg.”
“Sinds acht jaar leef ik ervan. Na mijn studie werkte ik een tijd bij Bol.com. In mijn vrije tijd was ik veel met de kaarten bezig en dit werd door Bol.com opgemerkt. Zij stelden voor om samen te werken. Daardoor is het balletje gaan rollen. Ik ging op zoek naar opdrachten. Inmiddels maak ik kaartjes op maat voor bedrijven, ben ik een paar jaar geleden ook gaan dichten - deze staan op mijn wenskaartenserieen geef ik als spreker lezingen over geluk en verbinding. Sinds een paar jaar werk ik ook samen met een sociale werkplaats in Tilburg, waar mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt de kaartjes maken.”
Waar komt je drive vandaan?
“Ik geloof dat we allemaal een eigen doel hebben, en dat van mij heb ik gevonden. In elf jaar heb ik geen seconde getwijfeld of dit het is. Voor mij is het het meest vervullend om mensen zonder verwachting te verrassen. Dat zijn vaak willekeurige voorbijgangers. Vooral bij het stoepkrijten ontstaat regelmatig een spontane interactie. Gisteren nog krijtte ik een gedicht op het Jaarbeursplein. Een vrouw stopte en vroeg of ze me een knuffel mocht geven. Dat gebeurt zó vaak: dat iemand een knuffel geeft of vertelt wat een eerder gedicht met hen heeft gedaan. Ik weet dat vaak wordt gezegd dat er tegenwoordig een gebrek is aan verbinding, maar dat ervaar ik niet zo.”
Hoe ga je te werk?
“Naast opdrachten voor bedrijven
‘Hoeveel écht blije volwassenen zie je nog?’
krijt ik boodschappen op openbare plekken en laat ik kaartjes achter. Dat kan in de trein zijn, op een plein of op een muur. De ideeën voor tekst of vormgeving komen vaak ’s nachts. Daardoor heb ik regelmatig korte nachten.”
“Een van mijn favoriete plekken om dit achter te laten, is de trein. Het is een plek waar veel mensen samen-
komen, waar je de tijd hebt om te lezen en waar iemand kan denken:
‘Die is voor mij’, als het op de stoel ligt. Een paar weken geleden zat ik in de trein en had ik het gevoel dat een jongen het moeilijk had. Ik gaf hem een kaartje en hij legde zijn hand op zijn hart als dankgebaar. Daarna barstte hij in huilen uit.”
“In Utrecht zie je mijn boodschappen vooral in Leidsche Rijn, waar ik woon. Bijvoorbeeld bij de Dafne Schippersbrug, de gele brug (Hogeweidebrug, red.) of ergens langs het kanaal. Er hangt er ook één in het ziekenhuis in Leidsche Rijn en ik maak regelmatig iets op het Jaarbeursplein of op de trappen naar Utrecht Centraal.”
Welke reacties krijg je?
“Het valt op dat sommige gedichten extra aanspreken. Het volgende gedicht ontplofte bijvoorbeeld compleet: ‘Wanneer ik je zie, groet ik je op straat, niet omdat ik je ken, maar omdat je bestaat’. Ik denk dat dit zo aanslaat, omdat het erkenning geeft dat je er mag zijn en straalt universele liefde uit.”
“Het blijft me verbazen hoe verrassend mensen kunnen zijn. Zo gaf ik een keer een kaartje aan een politieagent in Australië; een grote, sterke man. Hij bedankte me, maar ik zag verder geen reactie. De dag erna kwam hij dankbaar naar me toe en vertelde hij dat hij het kaartje zó nodig had. Dat herinnert me eraan hoe erg mensen op elkaar lijken. Uiteindelijk wil iedereen liefde en verbinding.”
Wat hoop je ermee te bereiken?
“De wereld liefdevoller maken. Ik werkte twee jaar geleden anderhalve dag in een mannengevangenis in Dordrecht aan een gedicht, met continu een bewaker aan mijn zijde. Er ontstonden veel gesprekken met gevangenen. Sommigen vertelden dat het hen door de komende jaren heen zou helpen. Daar doe ik het voor.” “Zoveel mensen zijn niet gelukkig of eenzaam. Hoeveel écht blije volwassenen zie je nog? Dat vind ik heel erg.” Zelf word ik heel blij van dit werk en ik krijg daardoor ook niet de kans om me eenzaam te voelen. Mijn boodschap is vooral dat iedereen de wereld mooier kan maken door vriendelijk te zijn.” a
Verkeerspost op de Smakkelaarsburg
De kleinste politiepost van Utrecht was ongetwijfeld die midden op de Smakkelaarsbrug (nu Vredenburgknoop). Daar stond van 1929 tot in de Tweede Wereldoorlog een verkeersagent in een ronde cabine het drukke verkeer te regelen. Hij kon zich net omdraaien en had een dakje boven z’n hoofd. Tegenwoordig is het nog steeds een zeer druk oversteekpunt voor fietsers, net als toen. Destijds kwam daar nog het doorgaande autoverkeer tussen o.a. Amsterdam en Arnhem bij, want snelwegen bestonden niet. Alles liep via het plein op de Smakkelaarsbrug, ‘Middelpunt van Nederland’. Een verkeersregelaar was dus hard nodig; verkeerslichten kwamen pas later.
Tekst: Arjan den Boer / Beeld: Het Utrechts Archief
‘Als een vuurtoren te midden der branding ziet men links den troon van den verkeersagent’, schreef ‘Utrecht in Woord en Beeld’ in april 1929. Het geïllustreerde weekblad deed in die jaren uitgebreid verslag van de verkeerssituatie. Niet alleen de foto’s, ook de korte teksten waren heel beeldend en daar maken we gebruik van. Zo stond er: ‘In navolging van andere wereldsteden heeft Utrecht ook iets nieuws op verkeersgebied gepresenteerd. Daar kan men nu den verkeersagent op de Smokkelaarsbrug in een ketel zien staan waar hij uit de
hoogte op het menschdom neerziet.’ Destijds schreef men Smokkelaarsbrug soms met een o. De open cabine van staal was beschilderd met zwart-witte blokken om goed op te vallen. Onderaan waren bestemmingen aangegeven met een pijl erbij, zoals ‘Amsterdam’ in de richting van de Amsterdamsestraatweg. Drie lampen onder het afdakje zorgden er voor dat de agent in het donker goed zichtbaar was. Voor de komst van het hokje stond op deze plek vaak een verkeersagent op een vluchtheuvel. Al in 1916 ontstond een versje
met daarin de tekst ‘Midden op de Smakk’laarsbrug (…) Daar bevindt zich nu een smeris’. Een agent op een vluchtheuvel viel echter niet goed op en was onveilig.
Machtige arm
De plaatsing van de vaste verkeerspost vormde het sluitstuk van de verbreding van de Smakkelaars- en Catharijnebrug en de aanleg van een soort verkeersplein in 1928. Daarop kwamen maar liefst zeven wegen samen en ook nog eens vier tramlijnen, volgens de aankondiging van de gemeente. Catharij-
nesingel, Vredenburg, Leidseweg en Vleutenseweg (Leidseveer) maken slechts vier wegen, maar beide richtingen van de singel werden meegerekend en vlakbij waren nog zijstraten als de Hoenderstraat en Rijnkade. De elektrische gemeentetram reed hier drie richtingen op, maar met vier lijnnummers.
Het geïllustreerde weekblad meldde in 1931: ‘De verkeersagent (in het huisje achter den trammast) heeft met zijn machtige arm het sein gegeven en een stroom van fietsers steekt de Smokkelaarsbrug over naar den Amsterdamschen straatweg. Rechts op den achtergrond wacht reeds een drom van weggebruikers, strak in toom gehouden door den man met de zwart-witte manchet! Ook rechts op den voorgrond begint zich weer een file te vormen.’
Zeven jaar na de aanleg van het verkeersplein moest het vanwege toenemende drukte weer op de schop. Er werden ‘oversteekbanen’ voor voetgangers toegevoegd en een brede opstelstrook voor fietsers, waar ze naast elkaar moesten wachten. ‘Utrecht in Woord en Beeld’ schreef toen: ‘Buitenlanders, die ons land bezoeken, staan altijd verbaasd over het groote aantal fietsers, en schertsend zeggen zij wel eens, dat de Hollanders op de fiets geboren worden. Dat is natuurlijk wat overdreven, maar als men dit plaatje bekijkt, dan krijgt men wel een indruk van de intensiteit van het rijwielverkeer in ons land.’ Precies zulke observaties over fietsdrukte worden op deze plek nog altijd gedaan voor en door buitenlandse bezoekers, maar dan als filmpjes op social media.
Naakte beelden
In de jaren dertig verschenen de eerste stoplichten. ‘Een verkeersagent die nooit ziek is, en nooit zijn
post behoeft te verlaten: dat zijn de automatische verkeersseinen, die langzamerhand over het geheele land hun toepassing hebben gevonden.’ Begin 1934 meldde het genoemde blad dat het eerste verkeerslicht was geïnstalleerd aan de Leidseweg, maar dat was iets verderop en maakte de verkeersagent nog niet overbodig.
De laatste agent die dienst deed in de ronde cabine was Jan Vernooij (1902-1992), tevens verzetsheld. Hij was een van de zes Utrechtse politiemannen die in 1943 weigerden om nog langer Joden en jongeren voor de Arbeidsinzet op te halen. Hij moest vervolgens onderduiken. Op een foto uit 1941 waarop Jan nog in het hokje staat, is te zien dat er Duitse bordjes aan waren gehangen naar onder andere het Quartier-Ambt.
De cabine is na de bevrijding niet meer gebruikt. In 1947 werd er op de Smakkelaarsbrug een nieuwe rotonde aangelegd met in het midden het Jubileummonument voor koningin Wilhelmina. Al na vijf jaar moesten de beelden van Joop Hekman, Loekie Metz, Pieter d’Hont en Jan van Luyn worden verwijderd omdat ze het zicht belemmerden. Volgens een andere lezing leidden ze de verkeersdeelnemers af omdat het naakten waren!
In 1970 werd het noordelijke deel van de Catahrijnesingel gedempt voor een verdiepte ‘autobaan’, de Catharijnebaan. Fietsers/voetgangers en het doorgaande autoverkeer werden zo gescheiden. Een echte doorgaandverkeersfunctie zoals voor de oorlog had deze route toen allang niet meer. Het water is sinds 2020 weer terug in de singel en het autoverkeer wordt tegenwoordig ontmoedigd. De drukte met overstekende fietsers blijft, in goede banen geleid door ‘automatische verkeersagenten’.a VERDWENEN
Verkeersagent in de halfopen cabine, 1929. Links rijdt tram 5.
