Skip to main content

DUIC_krant_365_21_mei

Page 1


Utrechtse huisarts verdacht van seksueel misbruik: ‘Ik heb me mee laten voeren’

De miljarden van Utrecht: Waar ging het geld

De Woonadviseur Ouderen helpt alle ouderen (55+) in Utrecht die nadenken over een passende woonsituatie, nu en in de toekomst. Onze hulp is gratis.

Verantwoording 2025 Investeren in een sterke en eerlijke stad

In de jaarstukken kijken we terug op onze financiën en uitvoering in 2025. Het was een jaar waarin Utrecht verder bouwde aan een stad waar iedereen prettig kan wonen, werken en leven. Tegelijk was de maatschappelijke en financiële druk voelbaar in de stad. Met de jaarstukken leggen we verantwoording af over de resultaten en financiën in 2025. We verwachten dat de financiële ruimte de komende jaren kleiner wordt. Voor 2025 was er een sluitende begroting. Het jaar is afgesloten met een overschot van 54,6 miljoen euro (inclusief veranderingen in reserves).

Inkomsten: € 2.140 miljoen

Waar is het geld vandaan gekomen?

€ 237 mln

€ 445 mln

€ 1.459 mln

Uitgaven: € 2.089 miljoen

Rijk, provincie en andere overheden

Lokale heffingen

Overige inkomsten

Waar heeft de gemeente het geld aan uitgegeven?

€ 78 mln

€ 267 mln

€ 297 mln

€ 291 mln

€ 122 mln

€ 21 mln

€ 75 mln

€ 262 mln

€ 255 mln

€ 344 mln

Betrouwbare overheid

Ontwikkelen en wonen voor iedereen

Klimaatvriendelijke stad

Duurzame bereikbaarheid

Aantrekkelijke groene

leefomgeving & erfgoed

Veilige stad

€ 76 mln

Passende ondersteuning en opvang

Werk, toekomstbestendige economie en bestaanszekerheid

Kansrijk opgroeien

Levendige en gezonde stad

Algemene Middelen en Overhead

Wat we in 2025 hebben bereikt In 2025 is veel bereikt op het gebied van kansengelijkheid, duurzaamheid, wonen en leefbaarheid. Hieronder staat een klein deel van wat we deden met het geld uit de begroting, in samenwerking met Utrechters.

Kansengelijkheid

Utrecht wil een stad zijn waar iedereen mee kan doen. Daarom investeerde de gemeente extra in buurten en groepen die dat het meest nodig hebben.

• De uitstroom naar werk en scholing steeg naar 1.071 inwoners, een groei van 14%.

• Voor jonge kinderen werd gratis voorschoolse educatie uitgebreid in Overvecht en voor U-pashouders. Jeugdgezondheidszorg bereikte 95% van alle kinderen en zette 508 extra vaccinaties bij 16- en 17-jarigen.

• Utrecht ontving de European Capitals of Inclusion and Diversity Award, een erkenning voor de inzet op sociale gelijkheid.

• Op het gebied van opvang waren er 1.805 asielopvangplekken, bleef de opvang voor Oekraïners behouden en waren er 335 plekken voor ongedocumenteerden.

Duurzaamheid

Utrecht zette belangrijke stappen richting een klimaatbestendige stad.

• De gemeente ontwikkelde zelf een zonneproject op de Nedereindse Plas en werkte aan aansluiting bij HVC als publiek warmtebedrijf.

• De milieuzone en nul-emissiezone werden ingevoerd en er kwamen meer snelladers en voorzieningen voor emissieloos vervoer.

• De stad won het NK Tegelwippen met 437.467 verwijderde tegels en koppelde 16,5 hectare regenwater af van het riool.

• Ook werd met behulp van Europese subsidie gewerkt aan twee nieuwe upcyclecentra, waar spullen en materialen een nieuw leven krijgen.

Woningnood aanpakken   Wonen is een grondrecht en tegelijkertijd is er tekort aan woonruimte. In 2025 richtten we ons op het aanjagen van nieuwbouw én het beschermen en beter benutten van de bestaande woonruimte.

• De nieuwe Beleidsnota Wonen 2025–2030 markeert een duidelijke stap richting volkshuisvesting.

• Met de Utrechtse Aanpak werden 3.900 nieuwe woningen in aanbouw genomen.

• Er zijn 3.103 woningen opgeleverd, 103 meer dan de doelstelling voor 2025. Met een nieuw verdeelbesluit werkten we aan het toewijzen aan de meest kwetsbare inwoners.

• Netcongestie blijft een grote belemmering voor nieuwbouw, waardoor ingrijpen door het Rijk en netbeheerders noodzakelijk is.

Leefbaarheid

Utrecht wil een levendige en leefbare stad zijn en blijven.

• In 2025 ging de Cultuurnotaregeling van start, waarmee 85 organisaties meerjarige steun kregen. Er kwamen 1.260 m² extra culturele broedplaatsen bij.

• Overlast en criminaliteit werden stevig aangepakt met extra politie-inzet en maatregelen zoals de nachtsluiting van Hoog Catharijne.

• De openbare ruimte werd goed onderhouden en verder vergroend. Er is meer groen bijgekomen dan dat het aantal huishoudens toenam, terwijl ook andere functies een plek kregen in de openbare ruimte.

• Onderzoek naar de haalbaarheid van grote evenementenlocaties is gehouden en aangeboden aan de raad.

INHOUD

Nieuws

4. DUIC in Beeld

Dineren op het Janskerkhof

6. Geldzaken

Waar ging het geld van Utrecht heen?

9. DUIC in de rechtbank

Huisarts verdacht van seksueel misbruik

10. Straten vol afval

Utrecht krijgt probleem niet onder controle

Cultuur / Uit

13. Uittips

Elke week de leukste tips

Stad / Leven

15. Tuintjes van Utrecht

Jan van Lingtuin trekt bekijks

18. Op pad met Oud-Utrecht

Een wandeling door de F.C. Dondersstraat

Sport

10. Puzzel

Zoek de verschillen

Deze week loopt de temperatuur flink op. Voor veel mensen volop genieten, tegelijkertijd brengen die oplopende temperaturen ook problemen met zich mee. In Kanaleneiland vrezen bewoners opnieuw voor overlast van stank en ratten zodra het warmer wordt. De oorzaak? Afval op straat.

Tegelijkertijd blijkt uit de financiële verantwoording over 2025 dat afvalverwerking opnieuw een van de grootste kostenposten van de stad is. Vanaf pagina 6 lees je waar de ruim 5.600 euro per inwoner verder aan wordt besteed. Verder waren we deze week aanwezig bij een rechtszaak die

DE VERANDERENDE STAD IN BEELD

VREDENBURG

Utrecht is constant in beweging. Er wordt gebouwd en gesloopt. Hierdoor ziet de stad er op sommige plekken heel anders uit dan vroeger, terwijl andere straten en pleinen juist al decennia hetzelfde blijven. In deze rubriek laten we dat zien.

de aandacht trok, en neemt Oud Utrecht ons mee voor een wandeling door de F.C. Dondersstraat, een straat met een bijzonder verhaal.

We gingen ook langs bij de Jan van Lingtuin, waar buurtbewoners al jaren samen een stuk groen onderhouden. Bewoner Gerard vertelt hoe de tuin ooit ontstond en hoe het gezamenlijke onderhoud inmiddels een vast onderdeel van de buurt is geworden.

De DUIC-Redactie

Colofon

Anuray Soedamah, Bas van Setten, Else Marie Vonk, Josje Janssen, Luuk Beckers, Max Weijtens, Robert Oosterbroek, So e Jansen en Zoey van Wijhe.

ART

UITGEVERS

Joris Daalhuisen en Martijn Rademakers

CONTACT REDACTIE redactie@duic.nl 030 7600 226

VRAGEN OVER DISTRIBUTIE? Lysanne Scheer via distributie@duic.nl, 030 7600 146

ADVERTEREN

Helling 13, 3523 CB Utrecht, adverteren@duic.nl Dave Vorstenbosch dave@duic.nl 030 7600 146

Bouw het Domplein

Gedetailleerd bouwmodel schaal 1:1000

» 742 blokjes in 18 kleuren

» Uitdagende bouwset 200+ instructiestappen

» Historische achtergronden bij gebouwen

DUIC IN BEELD

Diner op het Jans

Zo’n vijfhonderd Utrechters uit allerlei lagen van de samenleving schoven aan bij een gratis diner op het Janskerkhof. Het zogenoemde ‘Diner op het Jans’ werd georganiseerd door de christelijke studentenvereniging Navigators. “We willen graag iets teruggeven aan de stad”, aldus een van de organisatoren. Bij binnenkomst kregen de deelnemers een stempelkaart, waarmee ze langs verschil-

lende kraampjes gerechten konden ophalen, variërend van soep en rijst tot een toetje. Zoals het een christelijke organisatie betaamt, werd voorafgaand aan het diner een moment van stilte gehouden voor aanwezigen die hun dank wilden betuigen. Daarna vulde het Janskerkhof zich met geroezemoes en raakten studenten, buurtbewoners en andere Utrechters met elkaar in gesprek aan de lange tafels. a

Bas van Setten

Inkijkje in het huishoudboekje van de gemeente

Waar gaf de gemeente haar geld aan uit?

De gemeente Utrecht gaf in 2025 ruim €2,1 miljard uit. Oftewel €5.600 per inwoner. Het geld ging naar een breed palet aan uitgaven, van bijstand tot jeugdzorg en van afval tot klimaat. Veel uitgaven zijn verplicht, maar bij zaken als cultuur, sport en parkeren bepaalt de gemeente dat voor een groot deel zelf.

Het college van burgemeester en wethouders (B&W) stuurde onlangs de jaarrekening naar de gemeenteraad, waarmee het verantwoording aflegt over de uitgaven in 2025. De raad debatteert erover op 9 juli, waarna er een politiek oordeel volgt. Vooruitlopend hierop zetten we in dit artikel de uitgaven alvast op een rijtje.

Rijk en gemeente samen aan het stuur Wat opvalt aan de inkomsten van de gemeente is dat de meeste inkomsten afkomstig zijn van het ‘Rijk, de provincie en andere overheden’. De belastingen die de gemeente zelf heft, vormen nog geen kwart van de inkomsten. Mede door deze manier van financieren heeft het Rijk veel invloed op de gemeentelijke uitgaven. Een behoorlijk deel van de rijksgelden moet door de gemeente aan specifieke zaken worden uitgegeven. Daarnaast is er veel wet- en regelgeving die de keuzevrijheid van de gemeente beperkt. Dit is bijvoorbeeld terug te zien bij de bijstand. De gemeente ontvangt geld van het Rijk dat zij verplicht moet besteden aan het verstrekken van bijstandsuitkeringen. Daarnaast zijn er regels: de gemeente mag niet volledig zelf de hoogte van de uitkering bepalen, maar is gebonden aan een landelijke basisnorm. Dit moet voorkomen dat de uitkering

tussen gemeenten te veel verschilt. Om iets te kunnen zeggen over de mate waarin de gemeente keuzevrijheid heeft, moeten we in plaats van de jaarrekening kijken naar de begroting 2025. Hierin geeft de gemeente per categorie aan welk deel van het geld wél vrij besteed kan worden.

Verplicht veel geld voor sociale zekerheid

De gemeente geeft veel geld uit aan sociale zekerheid en gezondheidszorg. Denk aan de bijstand, de Wet maatschappelijke ondersteuning - waarmee bijvoorbeeld huishoudelijke ondersteuning is gefinancierd -, de GGD en jeugdzorg. Andere grote kostenposten zijn het onderhoud van groen en wegen, het ophalen en verwerken van afval en het subsidiëren van culturele en maatschappelijke instellingen. De gemeente heeft de verschillende kosten ondergebracht in zogeheten programma’s. Daarin is te zien hoeveel geld aan welk ‘programma’ is uitgegeven.

Het programma waar het meeste geld naar gaat, is het programma ‘Werk, toekomstbestendige economie en bestaanszekerheid’. In 2025 ging er €344 miljoen in om. Veruit het grootste deel van dit bedrag (€218 miljoen) ging naar bijstandsuitkeringen.

Andere grotere uitgavenposten zijn relatief veel kleiner: €36 miljoen ging naar extra uitkeringen voor mensen met een laag inkomen en er was €31 miljoen beschikbaar voor re-integratie. Voor het verbeteren van het investeringsklimaat werd €22 miljoen uitgegeven.

Rijk heeft flinke vinger in de pap

De gemeente heeft naar eigen zeggen weinig invloed op de uitgaven binnen dit programma. In de begroting schrijft ze dat slechts op 5 procent van de kosten voor inkomenszekerheid op termijn kunnen worden bijgestuurd.

Flinke subsidies sport en cultuur Meer ruimte om keuzes te maken heeft de stad bij het programma ‘Levendige en gezonde stad’. Onder dit programma

vallen de GGD, sport, cultuur en de kosten voor migranten. Aan het programma werd €297 miljoen besteed. Bijna de helft van dit bedrag (€122 miljoen) werd uitgegeven aan subsidies voor en de inkoop bij maatschappelijke en culturele partners. Van de oorspronkelijk begrote 63 miljoen euro voor cultureel aanbod kan de gemeente 90 procent aanpassen of wegbezuinigen. Bij sportvoorzieningen kan 40 procent eventueel anders worden uitgegeven. Als de gemeente sportaccommodaties sluit of verkoopt, komt er nog meer geld beschikbaar.

Veertig miljoen voor GGD

Waar de gemeente bij sport en cultuur relatief veel vrijheid heeft om te bepalen hoe zij het geld uitgeeft, ligt dat bij de GGD anders. Van de €40 miljoen die de gemeente voor de GGD begrootte, heeft zij op slechts 23 procent invloed. De uitgaven kunnen niet makkelijk worden veranderd, omdat de GGD in samenwerking met andere gemeenten is georganiseerd. Afspraken die Utrecht met deze gemeenten heeft gemaakt, kan het niet zomaar terzijde schuiven.

Extra hulp aan migranten Door onder andere de Spreidingswet en de Wet Inburgering 2021 is de gemeente verplicht geld uit te geven voor het in

Tekst: Luuk Beckers / Foto’s: Bas van Setten en Jasper Witte

goede banen leiden van migratie. De gemeente doet op dit terrein echter meer dan zij verplicht is. Zo biedt Utrecht opvang voor ongedocumenteerden. Dit is een keuze van de stad en dus kan de gemeente ook bepalen of en hoeveel geld ze eraan uitgeeft. Het beïnvloedbare deel van het budget voor migranten bedraagt 30 procent. In totaal gaf de gemeente in 2025 binnen dit programma €53 miljoen uit aan migranten.

Honderden miljoenen voor jeugd Het derde grote programma is ‘Kansrijk Opgroeien’. De gemeente gaf hieraan €291 miljoen uit. Hiervan ging ruim een derde, €106 miljoen, naar specialistische jeugdhulp. Bijna €70 miljoen werd besteed aan zaken als bibliotheken, voorschoolse educatie en leerlingenvervoer. Aan schoolgebouwen werd €59 miljoen besteed. En de buurtteams ontvingen 35 miljoen euro.

De gemeente kan de komende jaren naar eigen zeggen nauwelijks bezuinigen op deze uitgaven. Dit komt door landelijke regels, lopende contracten voor buurtzorg en al afgesloten leningen voor schoolgebouwen

Extra geld voor groen

Opvallend bij het programma ‘Aantrekkelijke, groene leefomgeving & erfgoed’ zijn niet alleen de kosten, maar ook de inkomsten. Waar bij andere programma’s het meeste geld van het Rijk komt, heeft de gemeente bij dit programma €160 miljoen aan eigen inkomsten. Dit geld komt van de afvalstoffenheffing en rioolheffing.

Toch kan de gemeente ook binnen dit programma niet makkelijk aan de knoppen draaien. De gemeente is namelijk verplicht de openbare ruimte goed te onderhouden, en de inkomsten uit de riool- en afvalstoffenheffing mag de gemeen-

te alleen uitgeven aan het riool en aan afval. Wel kan de gemeente flink wat invloed uitoefenen op de bestedingen aan het onderdeel groen waaraan ze enkele tientallen miljoenen uitgaf. Aan erfgoed gaf de gemeente €3,4 miljoen uit, wat mede vanwege wettelijke regels weer veel minder beïnvloedbaar is.

Ondersteuning en opvang Het vijfde programma met flink

De gemeente verdiende in 2025 80 miljoen aan bouwgrond

wat kosten (€255 miljoen) is ‘Passende ondersteuning en opvang’. €92 miljoen ging naar beschermd wonen om mensen te helpen die niet zonder hulp zelfstandig kunnen wonen. Bijna €90 miljoen ging naar de Wmo om hulpbehoevende inwoners langer zelfstandig thuis te kunnen laten wonen en mee te laten doen in de samenleving. Ook bij dit programma kan de gemeente de komende jaren nauwelijks kiezen waaraan zij het geld uitgeeft. Dat komt door verplichtingen vanuit het Rijk, samenwerkingsafspraken met gemeenten in de regio en meerjarige afspraken met zorgaanbieders.

Honderden miljoenen voor gemeentelijke apparaat

Het programma ‘Algemene middelen en overhead’ was goed voor

€267 miljoen aan uitgaven. Het geld ging naar kosten voor personeel bij onder andere de afdelingen inkoop en juridische zaken.

OZB goed voor 10 procent van inkomsten

Ook de veel bediscussieerde onroerendezaakbelasting (OZB), die mensen betalen over hun huis, valt onder dit programma. Deze belasting leverde de gemeente €228,6 miljoen op, waarmee zij iets meer dan 10 procent van de gemeentelijke uitgaven kon betalen. De opbrengst van de OZB vloeit naar de algemene middelen.

Tachtig miljoen opbrengst uit bouwgrond

Voor het programma ‘Ontwikkelen en wonen voor iedereen’ gaf de gemeente €122 miljoen uit. Er kwam €143 miljoen binnen. Zo verdiende de gemeente €80 miljoen aan bouwgrond. Erfpacht leverde de gemeente €26 miljoen op. Hoewel de gemeente een belangrijke speler is op de woningmarkt, kan de gemeente volgens de begroting 2025 ook binnen dit programma financieel niet makkelijk bijsturen. Veel afspraken zijn langjarig vastgelegd en ook op het gebied van wonen zijn er wettelijke verplichtingen. Ook leiden sommige bezuinigingen automatisch tot minder inkomsten, waardoor snijden in de kosten niet automatisch leidt tot betere financiën.

Onder de streep Als laatste kijken we naar het financiële totaalresultaat: heeft B&W te veel of te weinig uitgegeven? Het college gaf 54,6 miljoen minder uit dan was begroot. Daarmee kleurde het college netjes binnen de lijntjes: er was geen tekort, maar ook geen groot overschot. a

Benieuwd hoeveel de gemeente Utrecht heeft uitgegeven aan parkeren, klimaat en veiligheid? Lees het hele artikel op www.DUIC.nl.

MET DUIC NAAR DE RECHTBANK

Een goed bedoelde daad of misbruik van vertrouwen?

Utrechtse huisarts verdacht van seksueel misbruik

“Ik wilde gewoon een lach op haar gezicht brengen”, zegt de 34-jarige Utrechtse huisarts tijdens een zitting op dinsdag 19 mei. Na een nachtdienst bij de huisartsenpost besloot hij nog een bezoek te brengen aan een patiënte die dezelfde ochtend vroeg in paniek had gebeld. Hij had die maand een ‘challenge’ om iets goeds te doen voor een ander, en onthield daarom haar telefoonnummer en adres.

Tekst: Josje Janssen / Fotografie: Bas van Setten

Het slachtoffer had in de nacht van 9 op 10 februari 2025 last van spanning en benauwdheid. Toen zij rond vijf uur ’s ochtends naar de huisartsenpost in Utrecht belde, kreeg zij uiteindelijk de verdachte aan de lijn. Hij probeerde haar gerust te stellen en adviseerde haar om die ochtend haar eigen huisarts te bellen. Volgens de verdachte had hij samen met zijn ex-partner het voornemen om die maand iets goeds te doen voor een ander. Tijdens zijn dienst bleef de vrouw volgens hem in zijn gedachten hangen, omdat zij behoefte zou hebben aan “een lach op haar gezicht”. Daarom zou hij onbewust haar telefoonnummer en adres hebben onthouden, om haar na zijn dienst onder een andere naam te bezoeken en “een goed gesprek te hebben”.

Na meerdere anonieme telefoontjes nam de vrouw op. De verdachte bracht vervolgens onder de naam Sjoerd van Beter Zorg een bezoek aan haar woning. Hij deed zich naar eigen zeggen niet voor als huisarts, maar als hulpverlener. “Ik wilde los van mijn rol als huisarts er als mens voor haar zijn”, verklaart hij. “Ik kreeg het gevoel dat ik iets goeds deed voor haar.”

Wilsbekwaam?

Volgens de verdachte wilde de vrouw graag op bed zitten en gaf hij haar een bekertje cola dat hij had meegenomen. Ze spraken over haar problemen en de stress die zij ervoer. Daarna zou de vrouw hem hebben gevraagd haar rug te masseren, om-

dat haar fysiotherapeut die week niet was langsgekomen.

De verdachte zegt dat de vrouw tijdens de massage aangaf behoefte te hebben aan intimiteit, omdat zij al lange tijd geen contact meer had gehad met een man. Volgens hem leidde dat tot seksuele handelingen met wederzijdse instemming. “Is dit wat je wil?”, zou hij haar tijdens die handelingen hebben gevraagd. “Ja, ga nooit meer weg”, zou zij hebben geantwoord.

Op een gegeven moment, zo verklaart hij, drong tot hem door wat er gebeurde en vertrok hij snel. “Ik heb me laten meevoeren”, zegt hij tijdens de zitting. Volgens hem kwam de vrouw nog achter hem aan, omdat zij niet wilde dat hij wegging. Later zou hij haar daarom opnieuw hebben gebeld.

“Ik heb heel veel vragen”, zegt de voorzitter van de rechtbank. “Had je het idee dat zij in staat was haar wil te bepalen?” Volgens de verdachte was dat het geval. Het slachtoffer heeft echter een totaal andere lezing van die ochtend.

“Steeds suffer”

De vrouw verklaart dat zij zich grote delen van die ochtend niet meer kan herinneren. Volgens haar kwam dat door het drankje dat de verdachte haar had gegeven. Tijdens de massage werd zij naar eigen zeggen steeds suffer. Toen zij weer bijkwam, zou de verdachte naast haar hebben gestaan met zijn broek op zijn knieën en een erectie. Daarna zou hij zijn broek

weer hebben opgetrokken, het bekertje in zijn tas hebben gestopt en zijn vertrokken. “Het klopt niet. Echt niet”, reageert de verdachte in de rechtbank.

Over de grens De rechter schetst hoe de vrouw het incident volgens het dossier heeft beleefd. Kort daarna belde zij haar huisarts om te vertellen over de paniek van die nacht en over een man van de huisartsenpost die die ochtend was langsgekomen. Ook vertelde zij over de massage die volgens haar te ver ging. “Ik blijf maar met die man en met wat er gebeurd is in mijn hoofd zitten”, zou zij later tegen haar zus en zoon hebben gezegd. “Dat klinkt inderdaad ontzettend vervelend”, reageert de verdachte. “Ik ben er niet met een verkeerde intentie heen gegaan en ik heb hier helemaal niks uitgehaald.”

“Ik heb nog een gaatje vrij” Vier dagen later belde de verdachte de vrouw opnieuw. “Ik heb vandaag nog een gaatje vrij om langs te komen”, zei hij tegen haar. In de rechtbank verklaart hij echter dat hij liever niet opnieuw langs wilde gaan. “Ik wilde polshoogte nemen hoe het met haar ging”, vertelt hij. “Toen was het ineens 180 graden gedraaid.” Volgens hem mocht hij daarna nooit meer contact opnemen.

De nasleep De advocaat van het slachtoffer eist een schadevergoeding van 15.000 euro voor immateriële schade. Omdat de vrouw de zitting niet bij wilde wonen, leest haar advocaat een brief voor. “Ik ben niet meer dezelfde persoon als eerst”, staat daarin. Na jarenlang afhankelijk te zijn geweest van zorgverlening, zegt zij het vertrouwen in het zorgsysteem volledig kwijt te zijn geraakt. Ook de verklaring van de verdachte, dat er sprake zou zijn geweest van wederzijdse instemming, doet haar pijn. “Ik hoop dat er recht wordt gedaan aan wat mij is aangedaan.” Omdat de verdachte nog altijd als huisarts

werkt, vraagt de advocaat naast een contactverbod ook om een beroepsverbod. De verdachte vertelt ook over de impact van de zaak op zijn eigen leven. “De afgelopen anderhalf jaar waren een hel”, zegt hij. “Wat zou een gevangenisstraf voor jou betekenen?”, vraagt de rechter. “Ik wil dit gewoon niet”, antwoordt hij geëmotioneerd. “Ik zou het verschrikkelijk vinden.”

Gebroken vertrouwen

“Vertrouwen in zorgverleners is cruciaal voor patiënten én zorgverleners zelf”, zegt de officier van justitie. Volgens haar heeft de verdachte dat vertrouwen ernstig geschonden.

Zij stelt dat er voldoende bewijs is dat er geen sprake was van vrijwillige seks. Daarbij verwijst zij onder meer naar verklaringen die het slachtoffer direct na het incident aflegde tegenover haar huisarts, zus en zoon.

“Hij heeft zich laten leiden door eigen seksuele lusten”, aldus de officier. Volgens haar is het slachtoffer daardoor het vertrouwen in de medische wereld kwijtgeraakt.

Normaal gesproken ligt de strafeis voor dit soort feiten tussen de twee en drie jaar gevangenisstraf. Omdat de verdachte zorgverlener is, vindt het Openbaar Ministerie dat er sprake is van een strafverzwarende omstandigheid. Daarom eist de officier een gevangenisstraf van 3,5 jaar, toewijzing van de schadevergoeding, een beroepsverbod en een contactverbod.

“Verschil in ervaring” De advocaat van de verdachte pleit voor vrijspraak. Volgens hem is de verklaring van zijn cliënt consistent en betrouwbaar. Ook wijst hij op gebrek aan bewijs rond het drankje waarvan de vrouw denkt dat zij daardoor gedrogeerd is. Daarnaast benadrukt hij dat de verdachte zich volgens hem niet als arts heeft voorgedaan tijdens het bezoek. “Er is sprake van een fundamenteel verschil in ervaring van wat er binnen is gebeurd”, aldus de advocaat.

De rechtbank doet op 2 juni uitspraak. a

Tekst/Fotografie: Max Weijtens

‘Niemand heeft het nog onder controle’

Afval blijft óók Kanaleneiland achtervolgen

Utrecht investeert miljoenen in slimme afvalcontainers, sensoren en extra schoonmaakteams. Toch groeit in Kanaleneiland juist het gevoel dat niemand het afvalprobleem nog écht onder controle heeft. Bewoners spreken over kapotte kleppen, volle containers, gedumpt grofvuil en vuilniszakken die worden opengescheurd door vogels, katten en ratten. “Als ik vrienden of familie uitnodig, herkennen ze het soms niet eens terug als Utrecht.”

Rond winkelcentrum Kanaleneiland, de Vasco da Gamalaan en de Marco Pololaan is het elke week raak: opengescheurde vuilniszakken, karton dat over straat waait, grofvuil dat dagen blijft staan en op warme dagen een penetrante geur rondom containers. Een rondje door de wijk op een zondagmiddag, maakt dat duidelijk. Bewoners vragen zich af hoe het toch mogelijk is dat het probleem al jaren blijft bestaan en een echte oplossing uit zicht lijkt. DUIC schreef eerder over het afvalprobleem in Utrecht, maar volgens bewoners lijkt de situatie in sommige delen van de stad nu hardnekkiger dan ooit. Sommigen spreken inmiddels openlijk over een groeiend wantrouwen in het huidige afvalbeleid en de gemeente. Met de zomer in aantocht vrezen bewoners opnieuw overlast van stank en ratten.

Altijd maar weer melden

Bewoner Jaap ziet vrijwel dagelijks afval naast containers liggen. “Kanaleneiland kan een hele mooie wijk zijn, maar afval bepaalt steeds meer hoe mensen naar de buurt kijken”, zegt hij. “Als ik vrienden of familie uitnodig en door de wijk laat komen, zien ze zoveel afval en herkennen ze het niet terug als Utrecht.”

Volgens hem duurt het erg lang voordat er iets wordt gedaan met meldingen. “Er

wordt soms iets gedaan, maar het voelt vaak alsof het probleem niet echt wordt opgelost. Soms heb je het idee dat een melding pas serieus wordt genomen als je erbij zet: ‘In Wittevrouwen of Vogelenbuurt zouden jullie het wel meteen opruimen.’”

Ook bewoner én containeradoptant Razi Quadir ziet dat containers stelselmatig vol raken. “Mensen zetten hun vuilniszakken ernaast en niemand neemt die natuurlijk weer mee naar boven als je vier hoog woont en de container vol zit”, vertelt hij. “Ook ik heb heel vaak meldingen gedaan, maar voordat het wordt opgehaald ben je dagen verder.”

‘Mensen raken murw. Het probleem blijft terugkomen’

Volgens de gemeente spelen meldingen van bewoners juist een belangrijke rol in de aanpak. Dagelijks rijden teams door de stad om bijplaatsingen op te ruimen en meldingen worden toegevoegd aan bestaande routes. “Een inwoner krijgt daardoor soms al de melding dat zijn melding is afgehandeld, terwijl het afval

nog niet zichtbaar is opgehaald”, laat een woordvoerder weten. “Dat staat dan wel al in de planning.” Gemiddeld worden bijplaatsingen volgens de gemeente binnen twee tot drie dagen verwijderd. Tegelijkertijd erkent de gemeente dat afval zich op sommige plekken vrijwel direct opnieuw opstapelt. “We zien nu dat bijplaatsingen worden opgeruimd, we de straat uitrijden, en in sommige gevallen, vrijwel meteen een nieuwe bijplaatsing ontstaat.”

Slim systeem, vieze straat

De gemeente Utrecht presenteert het afvalbeleid al jaren als steeds slimmer en efficiënter. Ondergrondse containers zijn uitgerust met vulgraadsensoren die meerdere keren per dag meten hoe vol een container is. Op basis van die gegevens wordt voorspeld wanneer een container ongeveer 80 procent gevuld is. Maar juist dat systeem roept bij bewoners vragen op.

Razi diende zelf een verzoek in bij de gemeente om duidelijkheid te krijgen over die sensoren. In de reactie van de gemeente stond dat “in principe” alle containers in Kanaleneiland zijn uitgerust met sensoren. “Dat vond ik nogal vaag”, zegt hij. “Want wat betekent ‘in principe’? Zijn er dan ook containers zonder sensor?”

Volgens de gemeente doelt die formulering op tijdelijke storingen of onderhoud. “De ondergrondse containers zijn voorzien van vulgraadsensoren. In de praktijk kan het gebeuren dat er tijdelijk sprake is van uitval door storing of onderhoud.”

Ook blijkt het systeem minder individueel gestuurd te werken dan sommige bewoners dachten. Containers worden niet automatisch geleegd zodra één container de grens van 80 procent bereikt. “We sturen niet uitsluitend op individuele containers, maar maken steeds een afweging op gebiedsniveau”, laat de gemeente weten. “Containers die een hoge vulgraad bereiken worden meegenomen in de eerstvolgende passende inzamelronde.”

Voor bewoners verandert dat weinig aan het straatbeeld. “Het klinkt allemaal slim met sensoren en algoritmes”, zegt Razi. “Maar als bewoners vooral volle containers en afval op straat zien, gaan men-

sen zich afvragen of dat systeem in de praktijk wel echt werkt.”

Bedrijfsafval

Toch benadrukken meerdere bewoners dat ook bedrijven en aannemers een rol spelen. Jaap zegt regelmatig aannemersbusjes afval te zien dumpen. “Busjes die ’s avonds aankomen rijden en puinzakken naast containers neerzetten.”

Ook Coen Mobach, lid van de klankbordgroep Schone Stad, ziet bouwafval terug rondom containerlocaties. “Bij winkelcentrum Kanaleneiland en rond de markt gaat het vaak mis. Daar zie je veel afval van ondernemers en marktkooplui. Daarnaast zie je rondom flats waar veel verhuizingen zijn dat grofvuil zich opstapelt.”

Razi ziet vergelijkbare situaties. “Je ziet de laatste jaren op heel veel plekken bijvoorbeeld autobanden liggen”, zegt hij. “Dat komt echt niet alleen van bewoners.” Volgens hem zouden ook garages en bedrijven beter gecontroleerd moeten worden op afvaldumpingen.

De gemeente herkent die signalen. “We herkennen ook signalen dat niet alleen bewoners, maar ook andere partijen afval verkeerd aanbieden. Dit is niet toegestaan en wanneer dit wordt vastgesteld, kan hierop worden gehandhaafd.”

Waar blijft de handhaving?

Juist daar wringt het volgens veel bewoners.

Edward pleit voor strengere handhaving en hogere pakkans. “Als camerabeelden echt bekeken zouden worden, kun je veel meer vaststellen dan nu gebeurt”, zegt hij. Ook Coen ziet weinig handhaving in de wijk. “Ik zie wel mensen die containers legen en afval ophalen, maar ik zie eigenlijk nooit boa’s of politieagenten die mensen aanspreken.” Hoewel de gemeente zegt extra

in te zetten op handhaving, werden vorig jaar juist minder boetes uitgedeeld voor afvaldumpingen naast containers. In 2025 ging het om 1307 boetes, tegenover 1955 een jaar eerder. Volgens de gemeente kwam dat door minder middelen voor handhaving. Ook erkent de gemeente dat handhaving niet altijd zichtbaar is. “Handhaving vindt deels plaats op wisselende momenten en locaties, juist om effectief te

‘Het voelt alsof het gewoon niet wordt opgelost’

kunnen optreden.”

Vanaf 2027 wil Utrecht starten met “datagestuurd reinigen”, waarbij camerabeelden helpen bepalen waar extra schoonmaak nodig is.

Toch denken bewoners dat handhaving alleen het probleem niet oplost. “Je kunt niet overal camera’s ophangen”, zegt Coen. “Uiteindelijk moet er ook iets veranderen in hoe mensen met hun buurt omgaan.”

“Dat hoor ik al zes jaar”

Voor Jaap zit de frustratie niet alleen in het afval zelf, maar ook in het gevoel dat oplossingen telkens vooruit worden geschoven.

“Als je voorstelt om extra containers te plaatsen, krijg je terug dat de openbare ruimte opnieuw ingericht gaat worden”, vertelt hij.

“Maar dat hoor ik al zes jaar.’’

Volgens hem begint het vertrou-

wen daardoor langzaam weg te zakken. “Mensen raken murw. Het probleem blijft terugkomen en ondertussen voelt het alsof bewoners vooral moeten wachten op plannen.”

De gemeente zegt juist veel extra inzet te leveren in Kanaleneiland. Dagelijks rijden speciale teams door de wijk om bekende probleemlocaties schoon te maken. Daarnaast worden extra zware voertuigen ingezet en werkt de gemeente samen met bewonersinitiatieven, containeradoptanten en Schone Stad-coaches.

“We begrijpen dat aanhoudende overlast invloed kan hebben op het vertrouwen van bewoners”, laat een woordvoerder weten. “Tegelijkertijd zien we dat veel inwoners zich actief inzetten voor een schone buurt.”

Systeem dat leunt op goed gedrag Uit de gesprekken met bewoners komt uiteindelijk steeds dezelfde spanning naar voren: Utrecht heeft een afvalsysteem gebouwd dat sterk afhankelijk is van goed gedrag van bewoners. Tegelijkertijd lijkt ook de capaciteit voor handhaving en onderhoud onvoldoende om de problemen structureel aan te pakken.

Containeradoptant Edward ziet regelmatig dat bewoners afval verkeerd aanbieden. “De bron van het probleem is uiteindelijk de bewoner”, zegt hij. “Als mensen hun karton niet klein maken of grofvuil gewoon naast de container zetten, blijft het dweilen met de kraan open. De gemeente doet echt wel haar best”, zegt Edward. “Maar zolang bewoners hun gedrag niet veranderen, blijft het dweilen met de kraan open.” “Afval trekt afval aan”, zegt ook de gemeente zelf. Coen organiseert iedere maand opruimacties in de wijk. Hij ziet hoe

groot de frustratie onder bewoners is, maar ook hoe lastig het blijkt om mensen structureel te betrekken.

“Mensen praten er veel over en ergeren zich enorm aan de situatie”, zegt hij. “Maar tegelijkertijd blijft de opkomst bij opruimacties die ik organiseer heel laag.”

Juist daarom probeert de gemeente steeds vaker in te zetten op gedragsverandering. Via Schone Stad-coaches, gastlessen op scholen, containeradoptanten en zelfs containertuintjes probeert Utrecht

bewoners bewuster met afval om te laten gaan. Voor bewoners voelt het ondertussen alsof het afvalprobleem langzaam onderdeel van het straatbeeld is geworden. De gemeente zet extra teams, sensoren, meldapps en handhaving in, maar tegelijkertijd blijven meldingen en bijplaatsingen stijgen. En juist daarin zit volgens bewoners de frustratie: ondanks alle technologie, plannen en inzet lijkt niemand het probleem echt onder controle te krijgen.a

Snackpan XL € 39,99

± 10 pers. 90 hapjes

30 balletjes, 30 mini-saté, 10 pittige kluifjes, 10 zoete kluifjes, 10 naturel kluifjes.

Anti Kluifpan

deluxe € 49,99

± 8 pers. ± 80 hapjes

20 mini-saté, 20 balletjes, 20 Kippie pops, ± 750 gram kippeling.

Satépan € 44,99

± 12 pers. 35 stokken

Keuze uit de smaken: pittig, ketjap- of pindasaus.

Kippieplank € 34,99

Feestpan € 44,99

± 10 pers. ± 100 hapjes

20 balletjes ketjapsaus, 20 balletjes pindasaus, 20 mini-saté indian mystery marinade, 20 mini-saté ketjapsaus, ± 300 gram kippeling, 12 kluifjes naturel.

Familiepan € 44,99

± 10 pers. ± 120 hapjes

20 balletjes ketjapsaus, 20 balletjes pindasaus, 20 mini-saté indian mystery marinade, 20 mini-saté ketjapsaus, 20 plakjes grillworst naturel, 20 plakjes grillworst kaas.

Maaltijdpan € 39,99

± 6-8 pers. ± 2400 gram

Keuze uit: bami, nasi, mihoen, Chinese nasi of Chinese bami met 6 balletjes, 6 mini-saté.

Alle pannen zijn ook in XXL variant verkrijgbaar. Inhoud x 3. Prijs x 3. Borg elektrische Kippiepan € 15,00. Borg elektrische Kippiepan XXL € 50,00.

Dippiebar € 4,99

± 10 pers. ± 1000 gram. ± 100 hapjes.

Inclusief kartonnen plank. Direct klaar voor gebruik.

Inhoud: gevulde olijven, kaasblokjes met dille, gevulde peppers met roomkaas, mini-saté, grillworst naturel, grillworst kaas, kipgehaktballetjes, salami blokjes, kipfilet roomkaas rolletjes, salami roomkaas rolletjes, serrano roomkaas rolletjes.

3 x 100 ml speciaalsaus, knoflooksaus, piripirisaus.

‘Lichaamstaal’ in Lichtstraat

Waar: Galerie Lichtstraat, Donkerstraat 13

Wanneer: Woensdag 20 mei t/m maandag 25 mei

Prijs: Gratis

De kunsttentoonstelling ‘Lichaamstaal’ toont schilderijen van Maritza Marbus en stenen beelden van Nicolette Biessels. De tentoonstelling brengt schilderkunst en beeldhouwkunst samen rond één centraal thema: de expressie van het menselijk lichaam. Beide kunstenaars zijn tijdens de expositie aanwezig om hun werk toe te lichten en in gesprek te gaan met bezoekers. Iedere dag, inclusief de Pinksterdagen, zijn bezoekers welkom tussen 10.00 uur en 18.00 uur.

Cultuurfestival SOUK

Waar: Berlijnplein

Wanneer: Zaterdag 23 mei, 13.00 tot 21.00 uur Prijs: Gratis toegang

SOUK Utrecht is een cultuurfestival voor de stad waar muziek, eten en erfgoed uit de WANA-regio (West-Azië en Noord-Afrika) samenkomen. Ter ere van het 5-jarig jubileum pakt het festival uit met een uitgebreid programma voor een breed publiek. Bezoekers kunnen de hele dag terecht voor live muziek, een ambachtelijke markt, een foodcourt en workshops voor jong en oud.

Zeg maar dag (4+)

Waar: Podium Sprits, Prinses Christinalaan

Wanneer: Zondag 24 mei, 11.00 uur

Prijs: Vanaf 10 euro

Of het nu gaat om de peuterspeelzaal, je lievelingspotlood, dat ene vriendje, je oma of die vertrouwde plek waar je alles kent; vroeg of laat moeten we allemaal afscheid nemen. Maar hoe doe je dat eigenlijk? En wat als jij degene bent die achterblijft? In doen drie performers allerlei pogingen tot afscheid nemen en achterblijven.

Waar: Griftpark

Wanneer: Donderdag 21 mei t/m maandag 25 mei

Prijs: Gratis toegang

Festival TREK komt voor de 12e keer terug naar het Utrechtse Griftpark, met een ruim aanbod streetfood en foodtrucks. Van sushi tot Surinaams, van vega tot burgers: alle smaken zijn te vinden. Naast eten en drinken krijgen ook jonge theatermakers, muzikanten en kleinkunstenaars een podium op het festival.

Toevallig alles goed

Waar: Centraal Museum Utrecht

Wanneer: Vanaf zaterdag 23 mei

Prijs: 18 euro, U-pas gratis

In Toevallig alles goed presenteert het Centraal Museum een overzicht van 25 jaar werk en experiment van Atelier Remy & Veenhuizen. De tentoonstelling zet het ontwerpproces en het materiaalonderzoek van de Nederlandse ontwerpers Tejo Remy en René Veenhuizen centraal. Toevallig alles goed is vormgegeven als atelier: bezoekers lopen door een ruimte waarin collectiestukken, vormstudies en materiaalexperimenten samen het maakproces van het duo zichtbaar maken.

Rollerdisco in Beton-T

Waar: Beton-T, Europalaan 2B

Wanneer: Vrijdag 22 mei, 18.00 tot 23.00 uur Prijs: 8,41 euro, met skates 18,41 euro

Bij de rollerdisco op Beton-T komen de 70’s weer helemaal tot leven! Met foodtrucks en 1700 m² aan glad beton is het de perfecte plek om rollend te dansen. Skates kun je bij je tickets bestellen, als je ze zelf niet hebt. En ben je nog niet zo’n kei op de skates? Je kunt het eerste uur voor 5 euro een lesje volgen.

Waar: Park Lepelenburg

Wanneer: Zaterdag 23 mei, 13.00 uur tot 21.00 uur Prijs: Gratis toegang

Op zaterdag 23 mei organiseert studentenvereniging C.S. Veritas een dag vol muziek, gezelligheid en impact in het Lepelenburg. Het benefietconcert is toegankelijk voor iedereen en biedt foodtrucks, barretjes en live-muziek. Dit jaar richt Veritas haar aandacht op Parkinson Nederland. Tijdens het concert zal geld opgehaald worden, en de gehele opbrengst gaat naar het goede doel.

Dé BSO voor wereldontdekkers

In welke wereld stap jij?

Ontdek de BSO & kinderdagverblijf locaties bij jou in de buurt! basker.nl Kunstkoninkrijk

TUINTJES VAN UTRECHT

De tuin van Jan van Ling trekt veel bekijks

Nu de lente is aangebroken, is ook het hoogseizoen gestart voor een specifieke groep Utrechters: de tuiniers. Wie goed oplet, komt door de hele stad de mooiste bloemen en de meest diverse groenten tegen. Soms op openbaar terrein, soms verscholen achter een hek. Maar wie zijn de mensen die Utrecht een stukje groener maken? DUIC neemt een kijkje.

Midden in de buurt Lauwerecht, grenzend aan de binnenstad, ligt aan de Bemuurde Weerd O.Z. een klein stukje groen dat regelmatig de aandacht trekt van voorbijgangers: de Jan van Lingtuin. Gerard Kooijman (71, op foto) woont er al zijn hele leven en is een van de buurtbewoners die de tuin onderhoudt. In de zomer komt hij daar elke vrijdag met Tineke, Helinda, José, Loes, Henny en Sousan bijeen.

Samen met oproepbare hulptroepen Ankie, Coby en Frans vormen de tien buurtbewoners tijdens het tuinseizoen de onderhoudsploeg van de Jan van Lingtuin. Op het vaste tijdstip 16.00 uur maken ze een rondje. Ook het stuk groen aan de overkant van de weg nemen ze mee. Ze doen wat vlug onderhoud, zoals blaadjes en takjes opruimen, en rapen een ‘nieuwe oogst’ aan bierblikjes en peuken op. “Een paar jaar geleden vulden we nog een hele emmer met sigarettenpeuken per week. Twee jaar geleden hebben we een rookvrij-bord geplaatst. Sindsdien is het nog maar een kopje”, vertelt Gerard. Al zo’n tien jaar helpt hij wekelijks mee in de Jan van Lingtuin. Van bloemen en planten weet hij naar eigen zeggen nog steeds weinig. “Daarvoor moet je bij buurvrouw Tineke zijn”, vertelt hij lachend. Zij bedenkt welke bloemen er komen en kent ook allerlei Latijnse namen. Ik ben meer van het onderhoud: snoeien, harken en opruimen.”

Tussen het netjes onderhouden groen staan twee beelden. Gerard: “Eén daarvan, ‘Domverbonden’, is gemaakt van oude onderdelen van de Domtoren. Het is een kunstwerk van de Utrechtse kunstenaar Wendy van Zanten, in samenwerking met kinderen uit de buurt. Het andere beeld is gemaakt door een andere Utrechter: kunstenaar Pieter d’Hont. Het heet ‘De ochtend’, maar eigen-

lijk is het beeld het mooist in de avond. Dan schijnt de zon er precies goed op.”

Jan van Ling

De tuin is vernoemd naar de oprichter Jan van Ling. “Hij woonde hier in de straat en had een groothandel in meel en een kruidenierszaak”, vertelt Gerard. Verderop aan de Vecht, bij de Kaatstraat, zat vroeger meelbedrijf De Korenschoof. Daar werd graan opgeslagen en gemalen. Van Ling was een van de groothandels aan wie dat werd verkocht.” De Korenschoof stond er vanaf het begin van de negentiende eeuw en is rond 1980 gesloopt. Een aantal jaar eerder al, in 1974, werd ook aan de Lauwerecht een groot pand afgebroken. Dit gebouw stond op het punt waar het Zwarte Water de Vecht in stroomt. Zo ontstond een braakliggend stuk grond. Buurtbewoner Jan van Ling besloot daar bloemen en planten te zaaien. De Jan van Ling-tuin was geboren. Al heette de tuin pas officieel zo na zijn dood in 1984.

Gerard: “Jan heeft de tuin jarenlang samen met andere buurtbewoners onderhouden. Ook kapper Buch Agterberg hielp veel mee. Toen Jan van Ling in 1984 overleed, nam Buch de leiding over. Ook Buch is inmiddels overleden, maar als buurt onderhouden we de tuintjes nog altijd.” Elke avond om 20.00 uur sluit buurvrouw

Corinne het hek van de tuin. “Vroeger werd hier veel geblowd en gedronken door de jeugd. Daarom besloten we de tuin op een gegeven moment ‘s nachts op slot te doen. Elke ochtend om 08.00 uur gaat het hek weer open.”

Een dag in het jaar

“De grond is officieel nog altijd van de gemeente Utrecht, maar als buurt hebben we een beheerovereenkomst. Via het Initiatievenfonds vragen we al jaren subsidie aan om de tuin te onderhouden. Bijvoorbeeld voor nieuwe bloembollen of onderhoud aan de pomp. Daarmee halen we water uit de Vecht.”

De gemeente heeft in principe geen werk aan de tuin. Op één dag in het jaar na: “Jaarlijks is er één grote najaarsopruimbeurt. Dan maken we de tuin winterklaar. We plannen samen met de gemeente een dag waarop zij met grote snoeiapparatuur komen. Wij ruimen dan vooral het tuinafval op. Vaak helpen dan ook wat extra buurtbewoners mee. Tussen de middag schaften we met z’n allen, er staat dan een grote pan met soep en brood klaar.”

Borrels

“Ik ben nu zo’n zeven jaar met pensioen”, zegt Gerard. “Hiervoor werkte ik in het vastgoedonderhoud en -beheer van win-

kelcentra. Dat werk ben ik na de middelbare technische school altijd blijven doen. Daardoor was ik veel onderweg. Je sprak de mensen uit de buurt nauwelijks. Door de tuin heb ik juist veel contact met buurtbewoners gekregen. Als we op vrijdag samenkomen, wordt ook zeker de helft van de tijd gekletst.” De tuinclub is ook buiten de vaste dag om actief. “We organiseren een midzomerfeest, een buurtfeest en een nieuwjaarsborrel. En dit jaar bestaan we vijftig jaar, dus dat wordt ook gevierd. We krijgen dan ook een nieuw bordje, waarop eindelijk Buch Agterberg wordt vermeld.”

Industrie en reuring

Gerard woont al zijn hele leven aan de Bemuurde Weerd. Samen met zijn vrouw en kinderen trok hij in het huis waar hij met zijn ouders opgroeide. Hij heeft nog veel herinneringen aan zijn jeugd: “De Lauwerecht was vroeger heel anders. Het was een buurt met veel industrie en reuring. Je had De Korenschoof, houthandels van Jongeneel en Koker en er zaten veel winkels, zoals de visboer, melkhandels, drogisterijen, een slijterij en een schoenmaker.”

Nu is het een rustige straat en staan er Tesla’s en bakfietsen voor de deur. Aan de ene kant is het wel verbeterd: het is veel gezonder wonen en er is minder lawaai, maar vroeger had het wel z’n charmes.” Utrecht gaat hij nooit meer uit. “Het ligt centraal en we hebben het hier goed.” Nu hij sinds een aantal jaar met pensioen is, heeft hij ook veel nieuwe delen in de stad ontdekt. “Ik wandel veel en loop overal heen: Hoograven, Zuilen, Lombok, noem maar op. Maar ik ben nog steeds niet overal in de stad geweest.” a

Tekst: Else Marie Vonk Foto: Zoey van Wijhe

Van Espresso Tot Teamspirit

Waar: Cupp Kanaalweg (Kanaalweg 59, Utrecht)

Cupp Burgemeester Reigerstraat (Burgemeester Reigerstraat 63, Utrecht)

Leren, ervaren en proeven! Ontdek samen de wereld van specialty coffee tijdens een interactieve Barista Workshop bij Cupp. Onder begeleiding van een ervaren barista leren jullie espresso zetten, melk opschuimen en latte art schenken alsof jullie dagelijks achter de koffiemachine staan. Een origineel teamuitje vol gezelligheid, competitie en natuurlijk héél veel goede koffie.

www.cupp.nl/workshops-trainingen/prive-koffie-workshop

Groepsuitjes

Het spannendste groepsuitje van Utrecht

Waar: Eendrachtlaan 260, Utrecht

Zoek je een actief en verrassend uitje voor jullie groep? Escaperoom TIME biedt unieke ervaringen vol spanning, samenwerking en plezier. Ideaal voor bedrijfsuitjes, verjaardagen, families en vriendengroepen. Werk samen, kraak codes en win binnen de gestelde tijd. Een combinatie met lunch of diner mogelijk! Boek eenvoudig online en beleef samen een avontuur dat nog lang wordt nabesproken.

www.escaperoomtime.nl/utrecht/grotegroepen/

Fort de Batterijen: een prachtige locatie dichtbij Utrecht

Waar: Overeindseweg 25, Nieuwegein

Ken je Fort de Batterijen al? Deze bijzondere plek midden in de natuur, op fietsafstand van Utrecht wil je zeker ontdekken. In de zomervakantie is het gezellige terras iedere woensdag en zondag geopend van 12.00 tot 18.00 uur. Buiten de zomer om vormt het fort een sfeervolle locatie voor bruiloften, borrels, activiteiten, feestjes en zakelijke evenementen. Een verborgen parel waar natuur, historie en gezelligheid samenkomen.

Leer houtbewerken bij de Bovenkamer in Utrecht

Waar: Nijverheidsweg 6, Utrecht

Wil je minder in je hoofd zitten en meer met je handen doen? Kom dan naar de Bovenkamer in Utrecht. In onze houtwerkplaats volg je cursussen en workshops als individu, met vrienden of met je bedrijf. Wij laten je kennismaken met houtbewerking en delen onze passie voor het ambacht. Van korte workshops tot verdiepende trajecten, wij dagen je uit om te leren, te ontdekken en de mooiste dingen te maken van hout. Nieuwsgierig? Kijk voor ons aanbod op bovenkamerutrecht.nl of kom eens langs in onze werkplaats aan de Nijverheidsweg in Utrecht.

Teamuitjes met impact: maak het samen bij Buurman!

Waar: Vlampijpstraat 84, Utrecht

Bouw samen aan je team bij Buurman Utrecht, dé circulaire hub voor creatieve teamuitjes. Ontwerp en bouw samen een meubel, je logo of kunstwerk en geef materiaal uit de stad weer waarde. Zo ga je naar huis met een tof resultaat én een sterker groepsgevoel! Daag elkaar uit tijdens een Circulaire Zeepkistenstrijd of in onze Ontwerp & Maak Challenge. Steek de handen uit de mouwen en ervaar de kracht van samen maken!

www.buurmanutrecht.nl/collections/teambuilding

Hele kroeg voor jullie in hartje Utrecht

Waar: Cafe Joost: Achter Sint Pieter 3, Utrecht & Bar Josefien: Voorstraat 96, Utrecht

Op zoek naar een borrel of uitje in hartje Utrecht? Huur Café Joost (tot 50 personen) of Bar Josefien (tot 120 personen) exclusief af en geniet van je eigen borrel. Of je nu komt voor een verjaardag, bedrijfsuitje of vrijgezellenfeest: wij zorgen voor de sfeer. Maak het extra leuk met onze eigen muziekquiz of pubquiz.

www.joost-utrecht.nl & www.barjosefien.nl

Eindelijk zomer: op Polaroid-avontuur met Urban Klik!

Ook genoeg binnen gezeten deze winter? Ga samen de stad in, zonder smartphones! Gewapend met een Polaroidcamera en een plattegrond werken jullie in teams samen om de voorbeeldfoto’s zo precies mogelijk na te maken. Al spelend ontdekken jullie Utrecht op een nieuwe manier, zelfs als locals! Het winnende team krijgt een prijs, maar de grootste beloning is het aandenken van jullie Polaroidfoto’s. Hét actieve zomeruitje voor bedrijven, vriendengroepen en vrijgezellenfeestjes, van 5 tot 300 personen.

www.urbanklik.com/nl

Groepsuitjes

De raad komt buurten Maak kennis met jouw gemeenteraad!

In gesprek met de raadsleden die jou vertegenwoordigen?

Kom ’s avonds langs in Overvecht op 23 juni. Voor meer info en aanmelden, ga naar de website.

VACATURE

Restaurant Sushi Today Utrecht B.V.

Zelfstandig Werkend Kok Niveau I gezocht

Restaurant Sushi Today Utrecht B.V. in Utrecht is op zoek naar

4x Zelfstandig Werkend Kok Niveau I.

Werk jij graag met verse ingredienten en wil je doorgroeien in de horeca? Solliciteer direct en word onderdeel van ons team.

Interesse? Neem contact op:

De heer Ajong Hu

Tel: +31 030 251 1618

Tel: +31302511618

E: sushitodayutr@gmail.com

Buiten spelen, spetteren en ontspannen bij BatensteinBuiten

Waar: Van Helvoortlaan 40, Woerden

Op zoek naar een gezellig en betaalbaar dagje uit? Bij BatensteinBuiten in Woerden is de entree gratis! Kinderen kunnen lekker spetteren in de waterspeeltuin, springen op de airtrampoline, midgetgolfen en eindeloos spelen. Terwijl de kinderen zich uitleven, genieten ouders ontspannen op het terras. Het terrein is veilig omheind en dagelijks geopend van april t/m september van 09.00 tot 18.00 uur.

www.woerdensport.nl/batensteinbuiten

Utrecht.nl/ raadkomtbuurten

SFEERVOL VERGADEREN OP DE CAMPING

AL VANAF € 100,PER DAGDEEL

• 4 vergaderruimtes, van 2 tot 60 personen

• Op een unieke locatie in Utrechts nieuwste hotspot Rotsoord

• Altijd goed bereikbaar met trein, bus, boot, fiets of auto

• Flexibele catering, van drankjes tot diners

• Volledig gefaciliteerd met o.a. led-scherm, supersnelle WiFi en whiteboard

• Standaard gratis zwarte koffie, thee en water

• Mooi uitzicht op de Vaartsche Rijn

• 365 dagen per jaar, ook in de avond

DIRECT RESERVEREN?

Dat kan eenvoudig online met het contactformulier op onze website of mail je wensen naar vergaderen@ganspoort.nl. Liever bellen/appen? Pierre is te bereiken via 06-14415656. Kijk voor een indruk van alle zalen en mogelijkheden op WWW.CAMPINGGANSPOORT.NL

OP PAD MET OUD-UTRECHT

Een wandeling door de F.C. Dondersstraat

De F.C. Dondersstraat in Utrecht-Oost, een zijstraat van de Biltstraat, is een bijzondere straat met een groot aantal bijzondere gebouwen. Vier ervan staan op de Rijksmonumentenlijst en 22 zijn aangewezen als Gemeentelijk Monument. Bij de aanleg van de straat in 1890 kreeg de straat de naam Bleijenburgstraat, naar het oude gerecht hier aan de oostzijde van Utrecht. Na de opening van het Ooglijdersgasthuis dat met een van de torens prominent in de zichtlijn aan het einde van de straat staat, werd de straat vernoemd naar de wereldberoemde Utrechtse oogheelkundige en hoogleraar F.C. Donders, aan wie de hoge vlucht die de oogheelkunde genomen had te danken was.

Halte Biltstraat

We beginnen onze wandeling op het pleintje aan het begin van de straat aan de kant van de Biltstraat. Het was lange tijd het voorplein van de halte Biltstraat van de Oosterspoorweg die in 1874 werd aangelegd en die Utrecht, via Hilversum met Amsterdam verbond.

Het Utrechtse hoofdstation van die lijn was het imposante Maliebaanstation, maar de halte die in 1885 aan de drukke Biltstraat werd geopend trok al snel meer reizigers dan het grote Maliebaanstation. De halte bood een gemakkelijke aansluiting op de in 1879 geopende paardentram naar Zeist, die vanaf 1907 een elektrische tram werd. Het werd al gauw zo druk dat de halte moest worden vergroot: de sporen werden ter plaatse uit elkaar geschoven, zodat er een eilandperron

kon worden aangelegd met enkele stationsgebouwen.

In 1939 werd zowel het Maliebaanstation als de Halte Biltstraat voor het reizigersvervoer gesloten. De meeste treinen reden inmiddels naar het Centraal Station via de verbindingsboog die in 1921 bij Blauwkapel was aangelegd. In de jaren zestig zijn de spoorweggebouwen gesloopt, maar nog steeds is aan de uiteen wijkende spoorrails te zien waar de halte Biltstraat lag.

Ornamenten Het voorplein aan de F.C. Donderstraat werd begrensd door de zijmuur van de eerste woning aan de straat. Een voornaam huis met veel bijzondere architectonische details. Net als het buurhuis met zo mogelijk nog meer details. Dit was het domein van stukadoor en beeldhouwer Theo Lutters (1854-1938). Lutters was gespecialiseerd in gevelversieringen zoals zuiltjes, pilaren, klassieke koppen, raambekroningen en figuren ter ondersteuning van balkons. Dit soort ornamenten waren aan het eind van de 19e eeuw zeer gewild en Lutters kon ze in zijn werkplaats gieten waardoor ze veel goedkoper waren dan het uit natuursteen gehakte beeldhouwwerk. De ornamenten aan de eerste twee huizen van de F.C. Dondersstraat waren voor Lutters een soort staalkaart van wat hij kon leveren en ongetwijfeld zijn veel van de versieringen van andere huizen in de straat eveneens afkomstig uit zijn werkplaats. In de tuinen achter de huizen had Lutters tevens beelden en fonteinen tentoongesteld, goed zichtbaar

Wil je lid worden van Oud-Utrecht? Kijk dan op oud-utrecht.nl/ lid-worden

F.C. Donderstraat 9, het kantoor van de Utrechtse Verzekerings Bank in de jaren dertig.

De historische vereniging Oud-Utrecht maakt voor DUIC wandelingen door de stad, op zoek naar bijzonder erfgoed.  Dit keer wandelen we door de F.C. Dondersstraat.

voor reizigers op het perron van halte Biltstraat.

De Utrechtse Verzekerings Bank Het pleintje aan de Biltstraat wordt nu gedomineerd door het Wijkbureau Oost. Het is gevestigd in het gebouw dat de Utrechtse Verzekerings Bank (UVB) in 1953 liet neerzetten met als architecten F. Reitsma en W.C. van Rossum. Het gebouw, een gemeentelijk monument, is een fraai voorbeeld van jaren vijftig architectuur met een afwisseling van baksteen en betonelementen. Binnen is een, nu helaas verscholen, fraaie spiraalvormige trap te zien die de verdiepingen met elkaar verbindt. Halverwege deze trap is een glas-inloodraam aangebracht, vervaardigd door de Utrechtse kunstschilder en grafisch ontwerper Fedde Weidema, dat nu, door het aanbrengen van een wand direct achter het glas, zijn kracht heeft verloren. Met moeite zijn twee vrouwenfiguren, de Domtoren en het wapen van Utrecht zichtbaar. Waarschijnlijk is die wand aangebracht bij de vergroting van het gebouw in 1973 waarbij er aan de achterzijde een deel werd aangebouwd. Voor die aanbouw moest wel een woonhuis wijken, waardoor van de twee eerste woningen met fraaie ornamenten nu alleen Dondersstraat 5, een Rijksmonument, nog bestaat. Een paar huizen verder, op nummer 9, treffen we een huis aan dat door de moderne voorgevel uit de toon valt in deze straat die verder vooral uit 19e-eeuwse huizen bestaat. Het huis op nummer 9 was ook zo’n woning, maar werd in de jaren dertig verbouwd tot

een modern kantoor, in een stijl verwant aan het Nieuwe Bouwen. Hier was de UVB gevestigd voordat deze in 1953 het nieuwe gebouw aan de kop van de F.C. Dondersstraat zou betrekken.

Monumenten

Schuin aan de overkant treffen we nog een Rijksmonument aan: de twee woningen op nummer 24 en 26. Ook deze huizen, gebouwd in 1892, wijken af van de meeste woningen in de straat onder meer door het grote zadeldak evenwijdig aan de straat, de lage balkons en de ingangen aan de zijkant van de huizen die overkapt zijn door een glazen luifel. Alle volgende huizen aan de linkerkant van de straat staan op de gemeentelijke monumentenlijst. Het al genoemde gebouw aan het eind van de straat, het Ooglijdersgasthuis, is weer een Rijksmonument. Het werd door architect Dirk Kruijf gebouwd in de stijl van Hollandse Renaissance uit de 17e eeuw. Hij is ongetwijfeld beïnvloed door de beroemde architect Pierre Cuypers en zijn een paar jaar eerder gebouwde Centraal Station in Amsterdam, waar het Ooglijdersgasthuis veel op lijkt. Het gebouw uit 1894 is rijk gedecoreerd met ornamentendie niet gegoten zijn in de werkplaats van Theo Lutters, maar voor dit prestigieuze gebouw uiteraard uit natuursteen gehakt. a

F.C. Donderstraat 1, vroeger de Utrechtse Verzekerings Bank, nu Wijkbureau Oost.
De spoorweghalte Biltstraat in de jaren dertig. Foto’s: Het Utrechts Archief

Montèl compleet vernieuwd

WE ZITTEN WEER LEKKER IN UTRECHT

ZOEKPLAAT

Zoek de zeven verschillen

OPLOSSING VORIGE WEEK. LOCATIE: TOLSTEEGSINGEL

Hoekbank. In stof vanaf € 2999.NU MET 10% KORTING 2699.-

Montèl Bloom 3-zitsbank. In stof vanaf € 2099.NU MET 10% KORTING 1889.*Vraag naar de voorwaarden TWEEDE PINKSTERDAG GEOPEND

Montèl Furious Hoekbank. In stof vanaf € 1899.NU MET 10% KORTING 1699.-

Hollantlaan 8, 3526 AM Utrecht, montel.nl

Hoekbank. Zoals getoond € 2699.NU MET 10% KORTING 2429.-

Turn static files into dynamic content formats.

Create a flipbook
DUIC_krant_365_21_mei by DUIC - Issuu