འཛིིན་རིིིམ་གཉིིས་པའིི་ཆེེེད་
ཞ་སྨྱུག་
ཤེེས་རིིིག་ལས་ཁུངས་ནས་དཔར་འགྲེེམས་ཞུས་
ཤེེས་རིིག་ལས་ཁུངས་
Department of Education Central Tibetan Administration
Phone : 01892-222572/222721 Email : education@tibet.net Web : sherig.org bodyiglobjong.com Gangchen Kyishong, Dharamsala-176215, Distt Kangra, H.P. India
སྔོོན་གླེེང་།
༄༅། །ཤེེས་རིིག་ལས་ཁུངས་ནས་བོོད་པའིི་མ་འོོངས་སོོན་རྩ་རྣམས་ཀྱིི་ལུས་ངག་ཡིིད་གསུམ་བདེེ་ཐང་ངང་འཚར་
ལོོངས་ཡོོང་བར་བརྙན་དེེབ་དང་། འགུལ་བརྙན། བྱིིས་པའིི་གླུ་གཞས། སྒྲུང་དེེབ། སྒྲ་དེེབ་སོོགས་གང་ཐུབ་ཅིི་ཐུབ་
ཀྱིིས་རྩོོམ་སྒྲིིག་དང་འགྲེེམས་སྤེེལ་ཞུས་དང་ཞུ་བཞིིན་པ་མ་ཟད། དུས་ཀྱིི་དགོོས་མཁོོ་ལ་དཔག་པའིི་གསར་གཏོོད་ གང་ཡོོང་ཞུ་བཞིིན་ཡོོད།
སྤྱིིར་སྒྲུང་དེེབ་ཁག་བཟང་སྤྱོོད་དང་། ཀློོག་རྩལ་ཡར་རྒྱས། ཤེེས་བྱ་གོོང་འཕེེལ། དྲན་རྒྱུ་རྒོོད་པོོ། བཀའ་མོོལ་
གནང་སྟངས་སོོགས་ལ་དམིིགས་ཡོོད་ཀྱང་། གཤམ་འཁོོད་བྱིིས་པའིི་སྒྲུང་དེེབ་ཁག་ནིི་དམའ་རིིམ་སློོབ་ཕྲུག་ཚོོས་
ཨང་རྩིིས་ལ་དོོ་དབྱིིངས་དང་། ཡིིག་ཐོོག་རྩིིས་གཞིིའིི་གོོ་བ་ལེེན་པའིི་ནུས་པ་སྐྲུན་ཐབས། རྒྱུན་ལྡན་འཚོོ་བའིི་ནང་
ཨང་རྩིིས་དང་འབྲེེལ་བའིི་གནས་ཚུལ་མང་པོོ་ཡོོད་པ་ངོོ་འཕྲོོད་ཆེེད་བཅས་ལ་དམིིགས་ཏེེ་འཛིིན་རིིམ་སོོ་སོོའི ི་
བསླབ་གཞིི་དང་མཐུན་པར་གསར་རྩོོམ་ཞུས་པ་ཡིིན།
དེེབ་འདིིའིི་སྒྲུང་ <<ཕྱག་རོོགས་ཞུས་པ།>> ཞེེས་པ་ ༡༠ ཚན་བེེད་སྤྱད་ནས་ཁོོག་རྩིིས་རྒྱག་སྟངས་ཤེེས་
ཐབས་སུ་དམིིགས་པ་དང་། <<ཚལ་འཚོོང་བ།>> ཞེེས་པ་ཉོོ་འཚོོང་གིི་འཛིིན་བཟོོ་སྟངས་ཤེེས་ཐབས་སུུ་དམིིགས་པ་
ཡིིན། དེེ་བཞིིན་ <<ཞ་སྨྱུག>> ཅེེས་པ་གྲངས་ཆ་ངོོ་སྤྲོོད་བྱེེད་པར་དམིིགས་ཡོོད་པས། དགེེ་རྒན་རྣམ་པས་སློོབ་ཕྲུག་ གིི་རྩིིས་ཀྱིི་ནུས་པ་དང་ལྷན་དུ་ཉན་རྩལ་དང་། བཤད་རྩལ། ཀློོག་རྩལ། འབྲིི་རྩལ་བཅས་ཡར་རྒྱས་ཡོོང་སླད་སྒྲུང་
དེེབ་འདིི་དག་ངེེས་པར་དུ་ཀློོག་དགོོས་པའིི་སྐུལ་ལྕག་གནང་དགོོས་པ་དང་། ཕ་མ་རྣམ་པས་ཀྱང་ཕྲུ་གུས་ཤེེས་བྱ་
སྣ་མང་ཤེེས་རྟོོགས་དང་། བོོད་ཚིིག་ཕྱུག་པོོ། མིི་ཚེེ་གང་པོོ་ཀློོག་པ་པོོ་ཆགས་ཐབས་གཞོོགས་འདེེགས་ཀྱིིས་ཉིིན་ལྟར་ ཕྲུ་གུའིི་ལྷན་དུ་སྐད་ཤུགས་ཆེེན་པོོས་དཔེེ་ཀློོག་གནང་རྒྱུ་དང་། བོོད་སྐད་གཙང་མ་བསྐྱོོན་པའིི་རེེ་སྐུལ་དང་བཅས།
ཤེེས་རིིག་ལས་ཁུངས་ནས། ཕྱིི་ལོོ་ ༢༠༢༤ ཟླ་ ༡༢ ཚེེས་ ༢༧ ཉིིན།
ཕྱག་རོོགས་ཞུུས་པ་
༄༅། ། དབྱར་ཁའིི་ཉིིིན་བཅུུ་ཡིི་གུུང་སེེང་སྐབས་ ཕྲུུ་གུུ་གཉིིས་ལ་ཡང་བསྐྱར་པ་ལགས་ ལ་རོོགས་པ་བྱེེད་རྒྱུུའིི་གོོོ་སྐབས་ཐོོབ་པ་རེེད་
1
ད་ལན་ཀུུ་ཤུུའིི་གྲངས་འབོོར་མང་བ་བྱུུང་འདུུག་
དེེ་སྔོོོན་ཁྱེེེད་གཉིིས་ཀྱིིིས་
ང་ལ་རོོགས་པ་བྱས་པ་བཞིིན་ད་ལན་ཡང་དེེ་ལྟར་བྱེེད་རོོོགས་གྱིིས་
ཡིིན་དང་ཡིིན་
པ་ལགས་
ཉེེ་ཆར་ང་ཚོོས་དཀར་ཡོོལ་
༡༢༠
ཉོོས་པ་དེེའིིི་ཤོོོོག་སྒམ་རྣམས་བེེད་སྤྱོོོད་བྱས་ན་ཡག་པོོ་ཡོོོད་རེེེད་
2
འོོ་ཏག་ཏག་རེེད་
ཤོོག་སྒམ་རེེ་རེེེའིིིི་ནང་དཀར་ཡོོལ་
༡༠
རེེ་འདུུག་
ང་ཚོོའིིིི་ཀུུ་ཤུུ་དང་དཀར་ཡོོལ་ཆེེ་ཆུུང་ཧ་ལམ་གཅིིག་པ་རེེད་ བྱས་ན་ ཤོོག་ སྒམ་རེེ་རེེེའིིིི་ནང་ཀུུ་ཤུུ་ ༡༠ རེེ་ཤོོོང་ཐུུབ་ཀྱིི་རེེེེད་
3
ཁ་སང་ཁྱིིམ་མཚེེས་ཨ་ཅག་སྒྲོོལ་མ་ལགས་ཀྱིིས་ཀུུ་ཤུུ་ ༢༥ དགོོས་གསུུངས་སོོོང་ ཁྱེེད་གཉིིས་ཀྱིིིས་ཨ་ཅག་སྒྲོོལ་མ་ལགས་ལ་ཀུུ་ཤུུ་གྲ་སྒྲིིག་བྱོོོས་ཨང་
4
ཀུུ་ཤུུ་ ༢༥ ལ་ཤོོག་སྒམ་གསུུམ་དགོོས་ཀྱིི་འདུུག་
ཤོོག་སྒམ་གཉིིས་ཀྱིིི་ནང་
ལ་ཀུུ་ཤུུ་ ༡༠ རེེ་བླུགས་ན་ཀུུ་ཤུུ་ ༢༠ རེེད་ ཀུུ་ཤུུ་ ༥
ཤོོག་སྒམ་
གཞན་ཞིིག་གིི་ནང་བླུགས་ན་ཁྱོོན་བསྡོོམས་ཀུུ་ཤུུ་ ༢༥ ཏག་ཏག་རེེད་
5
སང་ཉིིན་ཚོོང་པ་བཀྲ་ཤིིས་ལགས་ལ་ཀུུ་ཤུུ་གྲངས་ ༩༦ བཙོོང་དགོོས་ཀྱིི་ཡོོོད་ ཁྱེེད་གཉིིས་ཀྱིིིས་ཤོོོག་སྒམ་གྲ་སྒྲིིག་བྱོོོས་ཨང་
ལགས་སོོ་ པ་ལགས་ ང་ཚོོས་ཤོོོག་སྒམ་གྲ་སྒྲིིག་ཞུུ་ཆོོག་
6
ཉིིན་རྗེེེས་མའིི་ཞོོོགས་པར་ ཕྲུུ་གུུ་གཉིིས་ཀྱིིིས་ཤོོོག་སྒམ་ ༡༠ གྲ་སྒྲིིག་བྱས་པ་རེེད་
7
ཕྲུ་གུུ་གཉིིས་ཀྱིིིས་ཤོོོོག་སྒམ་ ༩ ཡིི་ནང་ཀུུ་ཤུུ་ ༡༠ རེེ་བླུགས་རྗེེས་ ༡༠ ༢༠ ༣༠ ༤༠ ༥༠ ༦༠ ༧༠ ༨༠ ༩༠ ཞེེས་གྲངས་ཀ་རྩིི་པ་དང་ གཅིིག་གིིི་ནང་ཀུུ་ཤུུ་ ༦ བླུགས་པ་རེེད་
8
ཤོོག་སྒམ་
གལ་ཏེེ་ཀུུ་ཤུུ་གྲངས་ ༤༢ དང་ ༥༧ བཙོོང་དགོོོས་ན་ གང་འདྲ་བྱེེད་དགོོས་རེེད་
ཁྱེེད་གཉིིས་ཀྱིིིས་མགྱོོགས་རྩིིས་རྒྱོོོབ་དང་
9
ཀུ་ཤུ་ ༤༢ ནིི་
ཤོོག་སྒམ་ ༤ ཡིི་ནང་ཀུུ་ཤུུ་ ༡༠ རེེ་
བླུགས་ན་ཀུུ་ཤུུ་ ༤༠ དང་ དེེའིིི་ཁར་ཀུུ་ཤུུ་ ༢ སྣོོན་དགོོས་རེེད་
༡༠ + ༡༠ + ༡༠ + ༡༠ + ༢ = ༤༢
10
ཀུུ་ཤུུ་ ༥༧ ནིི་
༥༠ དང་
ཤོོག་སྒམ་ ༥ ཡིི་ནང་ཀུུ་ཤུུ་ ༡༠ རེེ་བླུགས་ན་ཀུུ་ཤུུ་
ཀུུ་ཤུུ་ ༧
ཏག་ཏག་ཆགས་ཀྱིི་རེེེེད་
ཤོོག་སྒམ་གཞན་ཞིིག་གིིི་ནང་བླུགས་ན་ཀུུ་ཤུུ་ ༥༧
༡༠ + ༡༠ + ༡༠ + ༡༠ + ༡༠ + ༧ = ༥༧
11
ངའིི་ཕྲུུ་གུུ་གཉིིས་མགྱོོགས་རྩིིས་རྒྱག་མཁས་པ་ལ་ ང་རང་དགའ་པོོ་ཞེེེ་དྲག་བྱུུང་
ཁྱེེད་གཉིིས་ཀྱིིིས་ང་ལ་རོོགས་མང་པོོ་བྱས་སོོང་ ཡག་བྱུང་ མགྱོོགས་རྩིིས་རྒྱག་པར་
མུུ་མཐུུད་དོོ་སྣང་བྱོོས་ཨང་
ལགས་སོོ་
པ་ལགས་
ཕྱག་རོོགས་དགོོས་དུུས་གསུུང་གནང་ཨང་
12
ཉིིན་རྗེེེས་མའིི་ཞོོོགས་པ་སྔ་པོོར་པ་ལགས་ཀྱིིས་ཀུུ་ཤུུ་མང་པོོ་བཙོོངས་པ་རེེད་
པ་ལགས་ཀྱིིས་ ཁྱེེད་གཉིིས་མ་ལངས་གོོང་ཨ་ཅག་སྐལ་བཟང་ལགས་དང་
ཨ་ཅག་དཔལ་
སྒྲོོོན་ལགས་ ཅོོ་དཔལ་ལྡན་ལགས་བཅས་མིི་གསུུམ་ཀུུ་ཤུུ་ཉོོ་རུུ་ཕེེབས་སོོང་ ཞེེས་བཤད་
13
ཨ་ལས་
པ་ལགས་
ཏོོག་ཙམ་སྒུག་གནང་ཨང་
ངས་འབྲིི་དེེེེབ་དང་སྨྱུ་གུུ་ཞིིག་འཁྱེེར་ཡོོང་ཆོོག་
འོོ་ཡ་ཡ་ ཏག་ཏག་རེེད་ རྩིིས་ལས་སླ་པོོ་རྒྱག་ཐུབ་ཀྱིི་རེེེེད་
14
པ་ལགས་ ཁོོང་ཚོོ་གསུམ་ལ་ཀུ་ཤུ་ག་ཚོོད་བཙོོངས་པ་ཡིིན་
ཨ་ཅག་སྐལ་བཟང་ལགས་ལ་ཤོོག་སྒམ་ ༢ དང་དེེའིིི་ཁར་ཀུ་ཤུ་ ༢ ཕུལ་བ་ཡིིན་ ཨ་ཅག་དཔལ་སྒྲོོན་ལགས་ལ་ཤོོག་སྒམ་
༣
དང་དེེའིིི་ཁར་ཀུུ་ཤུུ་
༤
ཕུལ་བ་
ཡིིན་ ཅོོ་དཔལ་ལྡན་ལགས་ལ་ཤོོག་སྒམ་ ༨ དང་དེེའིིི་ཁར་ཀུུ་ཤུུ་ ༦ ཕུལ་
བ་ཡིིན་ བྱས་ན་ཁོོང་ཚོོོ་རེེེེ་རེེེེས་ཀུུ་ཤུུ་ག་ཚོོད་ཉོོོས་འདུུག་གམ་
15
ཨ་ཅག་སྐལ་བཟང་ལགས་ལ་ཀུུ་ཤུུ་ ༢༢ ཕུུལ་བ་ ངས་ད་གིིན་ནས་མགྱོོགས་རྩིིས་བརྒྱབ་ཚར་བ་ཡིིན་
ཧ་ཧ་ཧ་
དེེ་འདྲའིི་མགྱོོོགས་པ་ལ་
ཨ་ཅག་དཔལ་སྒྲོོན་ལགས་
དང་ཅོོ་དཔལ་ལྡན་ལགས་ལ་ཀུ་ཤུུ་ག་ཚོོད་ཕུལ་འདུག་གམ་
16
ཨ་ཅག་དཔལ་སྒྲོོན་ལགས་ལ་ཀུུ་ཤུུ་ ༣༤ ཕུལ་འདུག་
པ་ལགས་ ཅོོ་དཔལ་ལྡན་ལགས་ལ་ཀུུ་ཤུུ་ ༨༦ ཕུལ་བ་རེེད་དམ་
17
འགྲིིགས་སོོོང་
ཁྱེེད་གཉིིས་ཀའིི་རྩིིིས་འགྲིིགས་སོོོང་
བྱས་ན་
དེེ་རིིིང་ཞོོོགས་པ་ཀུུ་ཤུུ་ཁྱོོོན་བསྡོོོམས་ག་ཚོོད་བཙོོངས་འདུུག་
པ་ལགས་ དེེ་རིིིང་པ་ལགས་ཀྱིིས་ཀུུ་ཤུུ་ཁྱོོན་བསྡོོམས་ ༡༤༢ བཙོོངས་གནང་འདུུག་
18
འོོ་ཡ་ཡ་
བྱས་ན་ངས་དེེ་རིིིང་ཀུུ་ཤུུ་མང་པོོ་བཙོོངས་འདུུག་
ཁྱེེད་གཉིིས་ཀྱིིིས་ཀྱང་རྩིིས་ཡག་པོོ་བརྒྱབ་སོོང་
པ་ལགས་ ནང་གིི་ཕྱག་ལས་ཡིིན་ན་
ཡག་བྱུང་
ང་ཚོོ་ཚང་མས་མཉམ་རུུབ་གནང་རྒྱུ་གལ་ཆེེན་པོོོ་རེེེད་པ་
19
རེེད་རེེེད་
ཁྱེེད་གཉིིས་ཀྱིིིས་བསམ་བློོ་གཏོོང་སྟངས་ཡག་པོོ་འདུུག་
སློོབ་གྲྭའིི་ནང་ལའང་དེེ་འདྲ་གནང་དགོོས་ཀྱིི་རེེེེད་
ལགས་སོོ་ པ་ལགས་ རྒན་ལགས་ཀྱིིས་
དཔེེ་ཡག་པོོ་
གསུུངས་ན་ཕྱག་རོོགས་ཞུུ་རྐྱང་ཡིིན་
ངའིི་ཕྲུུ་གུུ་
དེེ་འདྲའིི་ཡག་ག་ལ་
20
ཚལ་འཚོོང་བ་ ༄༅། ། སྔོོན་གྲོོང་སྡེེ་ཆུུང་ཆུུང་ཞིིག་ཏུུ་མིི་ཞིིིག་གིིིས་ཐེེེར་གེེེའིིིི་སྟེེེེང་ཚལ་འདྲ་མིིན་འཚོོང་བཞིིན་
ཡོོོད་
ནམ་རྒྱུུན་ཡིིན་ན་ཚལ་ཉོོ་མཁན་གང་འཚམ་ཡོོོད་ཀྱང་
གཅིིག་ཀྱང་མ་སླེེབས་
ཉིིན་དེེེར་ཚལ་ཉོོ་མཁན་
དུུས་ཡུན་གང་འཚམ་སོོང་རྗེེས་ཁོོོང་རྨོོོ་ལགས་ཤིིག་དང་འཕྲད་པ་རེེེད་
ཚལ་སོོས་པ་སླེེབས་ཡོོད་ ཚལ་གཟིིགས་ག་ཕེེབས་ཤོོག་
21
རྨོོ་ལགས་ སྔོོ་ཚལ་སོོས་པ་དང་ཡག་པོོ་ཡོོོད་
འོོ་འདུག་ ཡིིན་ནའང་ མིི་གཞན་པ་ཞིིག་གིིིས་ཚལ་སོོས་པ་དང་
གོོང་ཁེེེ་པོོོོ་འཚོོང་གིིི་འདུུག་ ངས་ཁོོའིིི་ལག་ནས་ཚལ་ཉོོས་ཚར་བ་ཡིིན་
22
རྨོོ་ལགས་ ངའིི་ཚལ་ཡང་ཡག་པོོ་ཡོོད་
ཁྱེེད་རང་ལ་ལྗིིད་ཚད་འཇལ་བྱེེད་ཏག་ཏག་མེེད་པ་ཐོོས་བྱུུང་ དེེ་དངོོོས་གནས་ཡིིན་ནམ་
23
རྨོོ་ལགས་
ངས་དྲང་པོོ་དྲང་གཞག་ངང་ཚལ་འཚོོང་གིིི་ཡོོོོད་
ཚད་ལྡན་ཞིིག་མེེད་ཙང་
སྐབས་རེེར་ཉོོོ་མཁན་ལ་ཚལ་མང་ཉུུང་ཤོོར་གྱིི་ཡོོོོད་པ་འདྲ་
རྨོོ་ལགས་ཀྱིིས་གནས་ཚུུལ་འདིི་གསུུངས་པས་
རྒྱུུ་མཚན་ཤེེས་སོོོང་
ང་ལ་ལྗིིད་ཚད་འཇལ་བྱེེད་
ངས་གཞིི་ནས་ཚལ་ཉོོ་མཁན་མེེད་པའིི་
རྨོོ་ལགས་ ཐུུགས་རྗེེ་ཆེེེ་གནང་
24
དེེ་ཉིིིན་ཁོོོང་གིིི་ཚལ་མ་བྲིིན་སྟབས་
སེེམས་ཧ་ཅང་སྐྱོོ་བཞིིན་ནང་ལ་ལོོག་ ལམ་དུུ་ཤིིང་
ཏོོོག་ཚོོང་ཁང་ཞིིག་གིིི་མདུུན་ལ་མིི་འཚང་ག་ཤིིག་ཤིིིག་བྱས་ནས་ཤིིང་ཏོོོག་ཉོོོ་བཞིིན་པ་མཐོོང་ ཁོོ་དེེེ་ལ་ལྟ་རུུ་འགྲོོ་སྐབས་
ཚོོང་དཔོོོན་གྱིིིས་ལྗིིིད་ཚད་འཇལ་ཆས་བེེད་སྤྱོོོད་བྱེེད་ཀྱིིི་ཡོོོོད་པ་
དང་ འཛིིན་ཡང་རང་བཞིིན་གྱིིིས་ཐོོོན་ཡོོང་བ་མཐོོང་
25
ཨ་ལས་ ངས་ཀྱང་ལྗིིད་ཚད་འཇལ་ཆས་དེེ་འདྲ་ཞིིག་ཉོོོ་ཡིིི་ཡིིིན་
དེེ་ནས་འཛིིན་
ཡང་ཐོོན་ཡོོང་དུུས་མིི་ཚོོོས་ང་ལ་ཡིིད་ཆེེེས་བྱེེེད་མདོོོག་ཁ་པོོ་རེེེད་བསམས་པ་རེེད་
26
ཉིིན་འགའ་ཤས་རྗེེས་ ཚལ་འཚོོང་མཁན་གྱིིས་ལྗིིིད་ཚད་འཇལ་ཆས་ཤིིག་ཉོོོས་པ་རེེད་
ཁོོས་དེེེ་ཁྱེེེར་ཏེེེ་ཉེེེེ་འགྲམ་གྱིི་གྲོོོང་སྡེེེ་ནང་ཚལ་འཚོོང་དུུ་ཕྱིིན་ཏེེེ་ འཕྲད་པ་རེེད་
27
ཨ་ཅག་ལགས་ཤིིག་དང་
ཨ་ཅག་ལགས་ ཚལ་གཟིིགས་རོོགས་གནང་ ཚལ་སོོས་པ་དང་ཡག་པོོ་ཡོོོད་
ང་ལ་ཙོོང་ཀིིི་ལོོོོ་ ༡ དང་ ཞོོག་ཁོོག་ཀིི་ལོོོོ་
༡ དགོོས་
ཁྱེེད་རང་གིིས་ལྗིིིད་ཚད་ཡག་པོོ་
འཇལ་རོོགས་གནང་
28
ལགས་སོོ་
ཨ་ཅག་ལགས་
སྣང་དག་མེེད་
ཚལ་འཚོོང་མཁན་གྱིིས་ལྗིིིད་ཚད་འཇལ་ཆས་སྤྱད་ནས་ མ་ཟད་ མཉམ་དུུ་འཛིིན་ཡང་སྤྲད་པ་རེེད་
29
ཚལ་གྱིི་ལྗིིིད་ཚད་ཏག་ཏག་འཇལ་བ་
ཨ་ཅག་ལགས་ཀྱིི་ཙོོོང་ཀིིི་ལོོོོ་ ༡ ལ་སྒོོོར་ ༤༠ དང་ ཞོོོག་ཁོོོག་ ཀིི་ལོོོོ་ ༡ ལ་སྒོོོར་ ༣༠ བཅས་ཁྱོོོན་བསྡོོོམས་སྒོོོར་ ༧༠ རེེེད་
ཚོོང་པ་ལགས་ སྒོོར་ ༧༠ འདིིར་ཡོོོད་
ཨང་
འཛིིན་ གྲངས་ དངོོོོས་པོོོོ་
༢
ཞོོོོག་ཁོོོོག་ ཀིིི་ལོོོོ་ ༡ སྒོོོོར་ ༣༠
༡
ཙོོོོང་
ཁྱོོོོན་བསྡོོོོམས་
གོོོོང་ཚད་
ཀིིི་ལོོོོ་ ༡ སྒོོོོར་ ༤༠ སྒོོོོར་ ༧༠
ལགས་སོོ་ ཨ་ཅག་ལགས་ ཚལ་གཟིིགས་གནང་བར་ཐུུགས་རྗེེ་ཆེེེ་
30
ཚལ་ཡག་པོོ་འདུུག་ ང་ལ་པད་ཚལ་ཆག་པ་ ༢ དང་ མཛུུབ་ ཚལ་ཀིི་ལོོོོ་ ༡ གུུང་ལ་ཕུུག་ཀིི་ལོོོོ་ ༡ བཅས་འཚོོང་རོོོགས་
ཨང་ ༡
༢ ༣
ཡིིན་དང་ཡིིན་
འཛིིན་ གྲངས་ དངོོོོས་པོོོོ་
པད་ཚལ་
མཛུུབ་ཚལ་
གོོོོང་ཚད་
ཆག་པ་ ༢ སྒོོོོར་ ༣༠
ཀིིི་ལོོོོ་ ༡ སྒོོོོར་ ༤༠
གུུང་ལ་ཕུུག་ ཀིིི་ལོོོོ་ ༡ སྒོོོོར་ ༣༠ ཁྱོོོོན་བསྡོོོོམས་ སྒོོོོར་ ༡༠༠
སྤོོ་ལགས་ཀྱིི་པད་ཚལ་ཆག་པ་ ༢ ལ་སྒོོར་ ༣༠ དང་
མཛུུབ་ཚལ་ཀིི་ལོོོོ་ ༡ ལ་སྒོོར་ ༤༠ གུུང་ལ་ཕུུག་ཀིི་ལོོོོ་ ༡ ལ་སྒོོར་
༣༠ བཅས་ཁྱོོན་བསྡོོམས་སྒོོར་ ༡༠༠ ཏག་ཏག་ཆགས་སོོང་
31
དེེ་ནས་རིིམ་པས་ཚལ་ཉོོ་མཁན་ཧ་ཅང་མང་དུུ་ཕྱིིན་པས་ ཁོོས་མོོ་ཊ་ཆུུང་ཆུུང་ཞིིག་ཉོོོས་
པ་རེེད་
ཚལ་འཚོོང་མཁན་གྱིིས་དུུས་རྟག་ཏུུ་ལས་ཀ་དྲང་པོོ་དང་
མུུ་མཐུུད་དེེ་ཧུུར་ཐག་
བྱས་སྟབས་ ཚལ་གྱིི་ཚོོོང་རྒྱུུག་པོོ་བྱུུང་བ་དང་ མངགས་ཉོོ་བྱེེེད་མཁན་ཉིིན་རེེེ་ལས་ཉིིན་ རེེེར་མང་དུུ་ཕྱིིན་
32
ཉིིན་ཞིིིག་
ཁོོང་གྲོོང་སྡེེེ་གཞན་ལ་ཚལ་འཚོོང་དུུ་འགྲོོ་སྐབས་
ཚལ་འཚོོང་མཁན་གཞན་པ་དེེ་ཐུུག་པ་རེེད་
33
དེེ་སྔོོོོན་གྲོོོང་སྡེེེ་གཅིིག་པའིི་
དགོོངས་དག་
ངས་སྔོོན་མ་གྲོོང་སྡེེེའིིིི་མིིིི་ལ་ཁྱེེེད་རང་གིི་ཚལ་གོོང་ཆེེན་པོོོ་ཡིིིན་
རབས་དང་ ལྗིིད་ཚད་ཡག་པོོ་འཇལ་གྱིི་མེེེད་སྐོོོར་རྫུན་བཤད་ནས་མགོོ་སྐོོོར་བཏང་ བ་ཡིིན་ སྐབས་དེེར་ང་ལ་ཁེེ་སང་བྱུུང་ཡོོད་ཀྱང་ ད་ཆ་ངའིི་ཚལ་ཡག་པོོ་བྲིིིན་གྱིིི་
མིི་འདུུག་ མིི་ཚོོོས་ངས་མགོོ་སྐོོོར་བཏང་བ་ཤེེས་འདུུག་
ངས་ཀྱང་ཤེེས་སོོོང་ གལ་གནང་གིི་མ་རེེད་
34
ད་ནས་བཟུུང་ངས་ཁྱེེད་རང་ནང་བཞིིན་དྲང་པོོ་བྱེེེད་ཀྱིིི་ཡིིིིན་
དྲང་པོོ་བྱས་ན་
ལས་ཀ་ལམ་འགྲོོ་ཡོོང་བ་དང་ སེེམས་ཤུུགས་མ་ཆག་པར་མུུ་མཐུུད་དེེ་ཧུུར་ ཐག་བྱེེད་རྒྱུུ་གལ་ཆེེན་པོོོ་ཡིིིན་པ་ཤེེས་བྱུུང་
ཁྱེེད་རང་གིིས་གསུུངས་པ་དེེ་བདེེེན་པ་རེེད་
ང་ཚོོས་ནོོོར་འཁྲུུལ་ཧ་གོོ་བ་བྱེེད་རྒྱུུ་གལ་
ཆེེན་པོོོ་རེེེེད་ ནོོར་འཁྲུུལ་ཧ་གོོ་ནས་ཡོོ་བསྲང་བྱས་ན་ གྲུུབ་འབྲས་ཡག་པོོ་ཡོོོང་གིིི་
རེེད་ ད་དུུང་འཕྱིི་དྲགས་ཡོོད་མ་རེེད་
35
མུུ་མཐུུད་དེེ་ཧུུར་ཐག་བྱོོས་ཨང་
ཐུུགས་རྗེེ་ཆེེེ་ གྲོོགས་པོོ་ ཁྱེེད་རང་ཐུུགས་སེེམས་བཟང་བ་ལ་
ད་ང་རང་བློོ་བདེེེ་པོོོོ་བྱུུང་སོོང་
ངས་ལུུས་རྙིིང་པར་སེེམས་གསར་པ་
བཅུུག་སྟེེ་ ཁྱེེད་ལ་མིིག་དཔེེེ་བལྟས་ནས་ཡག་པོོ་བྱེེེད་ཀྱིིི་ཡིིིིན་
རེེད་རེེེད་ གྲོོགས་པོོ་ དགའ་པོོ་བྱུུང་ ང་གཉིིས་ཀྱིིི་འཚོོོ་བ་དང་ལས་ཀ་གཅིིག་པ་ཡིིན་ ཙང་ གཅིིག་ཕན་གཅིིག་གྲོོོགས་བྱས་ན་ རང་གཞན་ཀུུན་ལ་ཕན་ཐོོགས་ཀྱིི་རེེེེད་
36
ཚལ་འཚོོང་མཁན་གཞན་པ་དེེས་ཁ་མིིག་ཡར་ལྟ་བྱས་ཏེེ་ རིིམ་པ་བརྒྱབ་མཐར་
དྲང་པོོ་དྲང་གཞག་ཐོོག་དཀའ་ལས་
ཁོོ་ཡང་གྲོོང་སྡེེའིིིི་ནང་ཚལ་འཚོོང་མཁན་ཡག་པོོ་ཞིིིག་ཆགས་པ་རེེད་
ཡར་རྒྱས་དེེ་ཉིིིན་གཅིིག་ནང་བྱུུང་བ་མ་ཡིིན་པར་ ཉིིན་ནས་ཉིིན་དང་ ཟླ་ནས་ཟླ་ ལོོ་ནས་
ལོོ་བསྟུུད་དེེ་དཀའ་ལས་བརྒྱབ་པའིི་འབྲས་བུུ་ཡིིན་
37
ཞ་སྨྱུུག་
༄༅། ། ཉིིན་ཞིིིག་ རང་ལོོ་ ༧ ཡིིན་པའིི་བུུ་བསྟན་འཛིིན་རྩེེེད་ཐང་དུུ་རྐང་རྩེེད་ སྤོོོ་ལོོོ་རྩེེེ་སྐབས་
ཕྱེེད་ཀ་སའིི་འོོོོག་ལ་ཡོོད་པའིི་དངོོོོས་པོོོ་ཆུུང་ཆུུང་ཞིིག་མཐོོང་བ་རེེད་
ཁོོ་དེེེའིིིི་འགྲམ་དུུ་ཕྱིིན་ཏེེེ་ཡག་པོོ་བལྟས་ཀྱང་ དངོོས་པོོ་དེེེ་ཅིིི་ཡིིིན་ཤེེེས་མ་ཐུུབ་པ་རེེད་
38
དེེ་ནས་ཁོོས་ས་ཏོོག་ཙམ་བྲུུས་པ་ན་
དེེ་ནིིི་མཐོོོ་གང་ཙམ་ཡོོད་པའིི་ཞ་སྨྱུུག་རྙིིང་པ་ཞིིག་
འོོན་ཀྱང་ཁོོང་སེེེམས་པ་བཟང་བས་
ཞ་སྨྱུུག་རྙིིང་པ་དེེེ་ཞ་སྨྱུུག་མེེད་པའིི་འཛིིིན་གྲོོོགས་
ཡིིན་པ་རེེད་ བསྟན་འཛིིན་ཅུུང་ཉོོབ་སྣང་སྐྱེེ་བཞིིན་ཞ་སྨྱུུག་རྙིིང་པ་ཞིིག་རེེེད་འདུུག་བསམས་
ཤིིག་ལ་སྤྲོོད་དགོོས་བསམས་ནས་
དེེ་ཁྱེེེར་ཏེེེ་ནང་དུུ་ལོོག་པ་རེེད་
39
བསྟན་འཛིིན་གྱིིིས་ཞ་སྨྱུུག་དེེ་དམིིིགས་བསལ་ཅན་ཞིིག་ཡིིིན་པ་ཤེེས་ཀྱིིི་མེེེེད་ སྨྱུུག་དེེ་ཁྱེེེར་ཏེེེ་སློོོོབ་གྲྭ་རུུ་ཕྱིིན་
ཕྱིི་ཉིིིིན་ཞ་
དེེ་ཉིིིན་རྒན་ལགས་ཀྱིིས་ཕྲུུ་གུུ་ཚོོས་རང་སྦྱོོང་ཡག་པོོ་བྱས་
ཡོོད་མེེད་ལྟ་ཆེེད་ཡིིིག་ཚད་ཅིིག་གཏོོང་གིི་ཡིིིན་ཞེེེས་གསུུངས་པ་དང་
བསྟན་འཛིིན་གྱིིིས་
སྨྱུུག་སྒམ་ཁྱེེར་མེེད་པ་ཤེེས་ འོོན་ཀྱང་ཞ་སྨྱུུག་རྙིིང་པ་དེེེ་ཡོོོོད་པས་བློོ་བདེེེ་པོོོོ་བྱུུང་
40
བསྟན་འཛིིན་ནིིི་དུུས་རྒྱུུན་དུུ་རང་སྦྱོོང་ཏག་ཏག་བྱེེད་མཁན་ཞིིག་མིིིན་པས་
ཡིིག་ཚད་
༡ ཕལ་ཆེེ་བར་སྐར་གྲངས་ ༡༠ ནས་ ༡ ( དེེ་ནིིི་ ༡༠ ) དང་ སྐར་གྲངས་ ༡༠ ནས་
༢ ) ཙམ་ལས་ཐོོབ་ཀྱིི་མེེེད་པས་ ༢ ( དེེ་ནིིི་ ༡༠
ཐེེངས་འདིིར་ཡིིིག་ཚད་ནང་ཡ་མཚན་ཞིིག་བྱུུང་བ་རེེད་
41
གྲུུབ་འབྲས་ཡག་པོོ་མེེེད་ ཡིིན་ནའང་
ཁོོས་ཡིིག་ཚད་ནང་གིི་དྲིིིི་བ་ཕལ་ཆེེ་བའིིི་ལན་ཤེེས་ཀྱིིི་མེེེེད་ནའང་
ཁོོས་ཤོོོག་བུུའིི་སྟེེེེང་
མ་ ༥ ནང་བྲིིས་པ་རེེད་ བསྟན་འཛིིན་ཧང་སང་ནས་
དེེ་འདྲ་དཔེེ་སྲིིིད་དྭོོོོགས་
ཞ་སྨྱུུག་རྙིི ང ་པ་བཞག་མ་ཐག་དེེ ས ་རང་འགུུལ་གྱིི ས ་དྲིིི ་ བ་ཚང་མའིི ་ ལན་དུུས་ཡུུན་སྐར་ མེེད་ ཅེེས་སྐད་ཆེེན་པོོོས་ཆིིག་ལབ་བརྒྱབ་པ་རེེད་
42
འོོ་ཙིིི་
བསྟན་འཛིིན་
ཡིིག་ཚད་སྐབས་སྐད་ཆེེན་པོོོ་རྒྱག་
ཆོོག་གིིི་རེེེེད་དམ་ རྗེེས་ལ་དེེ་འདྲ་མ་གནང་ཨང་
ལགས་སོོོ་ རྒན་ལགས་ དགོོངས་དག་
43
དུུས་ཡུུན་གང་འཚམ་རྗེེས་
བསྟན་འཛིིན་གྱིིིས་ཡིིིག་ཚད་བྲིིས་ཚར་ཏེེ་
ལན་ཤོོག་རྒན་
ལགས་ལ་ཕུུལ་བ་དང་ ཞ་སྨྱུུག་དེེ་ཁྱེེེར་ནས་རྩེེད་ཐང་དུུ་རྩེེད་མོོོ་རྩེེེ་རུུ་ཕྱིིན་པ་རེེད་
44
ཉིིན་རྗེེེས་མར་རྒན་ལགས་ཀྱིིས་སློོོབ་ཕྲུུག་ཚོོར་ཡིིིག་ཚད་ཀྱིི་གྲུུབ་འབྲས་གནང་སྐབས་ སློོབ་ ༨ ) དང་ ཕྲུུག་ཁ་ཤས་ལ་སྐར་གྲངས་ ༡༠ ནས་ ༨ (དེེ་ནིིི་ ༡༠
སློོབ་ཕྲུུག་ཁ་ཤས་ལ་སྐར་
༧ ) ཁ་ཤས་ལ་སྐར་གྲངས་ ༡༠ ནས་ ༥ (དེེ་ནིིི་ ༥ ) གྲངས་ ༡༠ ནས་ ༧ (དེེ་ནིིི་ ༡༠ ༡༠
ཐོོོབ་ཡོོོད་ བསྟན་འཛིིན་ལ་སྐར་གྲངས་ ༡༠ ནས ༡༠ (དེེ་ནིིི་ ༡༠ ༡༠ ) ཐོོོབ་ཡོོོད་སྟབས་
རྒན་ལགས་དང་སློོབ་ཕྲུུག་ཚང་མ་ཧང་སང་བ་རེེད་
45
བསྟན་འཛིིན་
དེེ་རིིིང་རྒན་ལགས་དགའ་པོོ་ཞེེེ་དྲག་བྱུུང་
ཁྱེེད་ཀྱིིིས་རང་སྦྱོོང་ཡག་
པོོ་གནང་འདུུག་ མདང་དགོོང་ཁྱེེད་ཀྱིིི་ལན་ཤོོག་མཐོོང་ནས་ང་མིིག་ཆུུ་ཤོོར་སོོང་
ལགས་ རྒན་ལགས་ ག་རེེ་བྱས་ནས་བཤུུམ་ཡིིན་
46
ཁྱེེད་རང་སེེམས་པ་བཟང་པོོ་ཡོོོད་པ་ངས་ཤེེས་ཀྱིིི་ཡོོོོད་
འོོན་ཀྱང་སློོབ་སྦྱོོང་ཏོོོག་
ཙམ་སྐྱོོ་པོོོ་འདུག་ག་ ད་ཁྱེེད་རང་སློོབ་སྦྱོོང་ཡར་རྒྱས་ཕྱིིན་འདུུག་པས་ ང་རང་
དགའ་ནས་མིིག་ཆུུ་ཤོོར་བྱུུང་
མུུ་མཐུུད་འབད་བརྩོོན་གནང་ཨང་
ལགས་སོོ་ རྒན་ལགས་ ཐུུགས་རྗེེ་ཆེེེ་
47
བསྟན་འཛིིན་རང་ཉིིད་ཀྱིིི་གྲུུབ་འབྲས་ལ་ཐོོག་མར་དགའ་པོོ་བྱུུང་ནའང་ ལས་བརྒྱབ་མེེད་སྟབས་
རང་ཉིིད་ཀྱིིིས་དཀའ་
བསམ་བློོ་ག་ཚོོད་བཏང་ཡང་སེེམས་པ་སྐྱིིད་པོོོོ་མ་བྱུུང་
48
གལ་ཏེེ་ཞ་སྨྱུུག་དེེ་མུུ་མཐུུད་བེེད་སྤྱོོོད་བྱས་ན་གཞན་ལ་རྫུན་བཤད་པ་དང་
རང་གིིས་རང་ལ་
མགོོ་སྐོོོར་བཏང་ཏེེ་སློོོོབ་སྦྱོོོང་ལ་འབད་བརྩོོན་བྱེེེད་ཀྱིིི་མ་རེེེད་བསམས་ནས་ རང་ངོོས་ནས་སློོབ་ སྦྱོོང་ལ་འབད་བརྩོོན་བྱེེེད་རྒྱུུ་བློོ་ཐག་བཅད་པ་དང་ པ་རེེད་
49
རྫུ་འཕྲུུལ་ཅན་གྱིི་ཞ་སྨྱུུག་དེེ་ཡལ་ཕྱིིན་
དེེ་ ནས་བཟུུང་བསྟན་འཛིིན ་གྱིིས ་སློོོ བ ་སྦྱོོོ ང ་ལ་བརྩོོན ་འགྲུུས་ཆེེན ་པོོོ ་ བྱས་ནས་དགེེ་ རྒན་དང་
ཕ་མ་
འཛིིན་གྲོོོགས་ཚང་མས་བསྔགས་བརྗོོད་བྱས་པ་དང་
དེེ་ལྟར་རྒྱུུན་བསྲིིང་ནས་
བརྩོོན་འགྲུུས་བྱས་པར་བརྟེེན་སློོོབ་སྦྱོོོང་དང་སྤྱོོད་ལམ་གཉིིས་འཛོོམས་ཀྱིི་མིིིག་དཔེེེ་འོོོོས་པའིི་ སློོོབ་ཕྲུུག་ཅིིག་ཆགས་པ་རེེད་
50