Thema 3
Het gouden ei
Naam:
Klas:
Uur
Datum
Waar kom ik in aanraking met reclame?
Logboek Nr. 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
Waarvoor wordt reclame gemaakt?
Hoe wordt reclame gemaakt?
Mijn mening
Les 1
2
Les
1
Een gouden eitje pellen
November 2052 – Stinkend rijk na de ontdekking van een gouden ei De 13–jarige Siem uit Ninove deed een bijzondere ontdekking in de oude chocoladefabriek van zijn pas overleden opa. Bij het opruimen van het bureau ontdekte hij iets geks in een lade ...
Aan de slag met het logboek 1
Kies een tabel uit. Sorteer de reclameboodschappen die je gedurende één dag hebt verzameld. Geef de categorieën een naam. W elke vormen van reclame heb je gedurende één dag opgemerkt? Hoe zou je deze reclame verdelen in groepen? Tabel 1
Tabel 2
Les 1
3
Hoi, ik ben Siem! In het bureau van opa ontdekte ik een gouden ei. Van zodra het zonlicht erop scheen begon het te fonkelen, dat vond ik zeer mooi, maar toch ook een beetje eng. Toen ik het wat beter bekeek, zag ik kleine, handgeschreven boodschappen in het ei zitten. Wat zouden die krabbels betekenen? Opa verkocht vroeger bekende chocoladeproducten in de supermarkten. Hadden de boodschappen iets te maken met opa's fabriek? Ik durfde het ei nog niet te openen … Help jij me? Samen lukt het ons vast wel!
Reclame op papier hier! 2
Onderzoek eerst de reclameboodschap met behulp van het communicatieschema op pagina 37. Los daarna de vragen op. Wat vind jij? Hoe herken je dat dit reclame is?
Kruis aan. Dit is reclame uit de sector:
Supers nel g naar sc ezond hool! promop rijs
€ 0,99
❍ PROFIT ❍ NON–PROFIT
De reclamemaker wil je overtuigen om het product te kopen. Waarom is dit een interessante aanbieding?
Bovendien wordt een extra boodschap gegeven. Welke?
4
Les 1
Hoe populair is jouw brievenbus? 3
Bekijk de afbeelding en beantwoord de vragen.
Deze sticker maakt duidelijk dat …
Geef een voordeel van zo’n sticker op je brievenbus:
Op jouw brievenbus hangt WEL / GEEN sticker met deze boodschap. Hou de brievenbus van je buren in de gaten. Wie heeft een sticker?
Geef een nadeel van zo’n sticker op je brievenbus:
Reclamedrukwerk vermijden Ongeveer 15 % van het ingezamelde huishoudelijk afval bestaat uit papier– en kartonafval. Wil je de papierberg helpen verkleinen? Onze overheid biedt verschillende manieren aan om te vermijden dat je ongevraagd papier in je brievenbus krijgt. Je kan met een sticker duidelijk maken aan de reclamebedelers dat jij geen reclame wilt in je brievenbus. Je ouders kunnen zo’n sticker gratis aanvragen bij je gemeente of stad of de afvalintercommunale*. Heb je al een anti-reclame-sticker, maar krijg je toch nog drukwerk in de bus? Dan kan je een klacht indienen bij de gemeente of de stad. Soms ontvang je geadresseerde reclame. Dit is reclame met je naam en adres erop. Je ouders kunnen zich aanmelden op de Robinsonlijst om deze reclame niet langer in de brievenbus te ontvangen.
Markeer in de tekst twee manieren om reclamedrukwerk in je brievenbus te vermijden.
In deze tekst gaat het over twee soorten reclame op papier die je in je brievenbus kan ontvangen, namelijk:
*De afvalintercommunale is een bedrijf dat verantwoordelijk is voor de afvalinzameling in de gemeente / stad.
Les 1
5
1 op 5 loopt school in de buitenbaan 4
Onderzoek eerst de folder met behulp van het communicatieschema op pagina 37. Los daarna deze vragen op.
Kruis aan. Dit is reclame uit de sector:
Wat vind jij? Is dit echte reclame? Waarom wel / niet? Hoe zie je dit? Bespreek.
❍ PROFIT ❍ NON–PROFIT
‘1 op 5 loopt school in de buitenbaan’ is niet letterlijk bedoeld. Lees verder en leid de betekenis af uit de tekst. Vul aan. Ik denk dat dit betekent …
Wie maakt de reclame? Omcirkel.
Een reeks cijfers. Wat is dit?
Wat is de bedoeling?
Meer weten? Zoek even op wat deze organisatie precies doet. Welke organisaties ken je nog die zich inzetten voor een goed doel? Noteer er twee.
6
Les 1
Goed smeren, … 5
Onderzoek eerst de reclameboodschap met behulp van het communicatieschema op pagina 37. Los daarna deze vragen op.
Goed smeren, …
Welk product wordt aangeboden in de reclameboodschap?
Hoe maakt de reclamemaker de boodschap aantrekkelijk?
Oeps! Er liep iets fout … Er ontbreekt een deel van de slogan. Bedenk een passende zin met een duidelijke boodschap.
Kruis aan. Dit is reclame uit de sector: ❍ PROFIT
Luister naar de slogans van de anderen. Welke klinkt het best? Welke kan jou overtuigen?
❍ NON–PROFIT
Formuleer twee vragen over het product die je niet kan oplossen met de informatie in deze boodschap.
Is dit reclame? 6
Maak rond deze tekst een reclameboodschap.
Waar vind je deze boodschap terug?
Les 1
7
Manneken Pis 7
Onderzoek eerst het artikel met behulp van het communicatieschema. Los daarna deze vragen op.
© Libelle 32/3789, 09/08/2018 - Illustraties Stad Brussel
Over wie gaat dit artikel?
Kruis aan. Dit is reclame uit de sector: ❍ PROFIT ❍ NON–PROFIT
Vergelijk het artikel met jouw reclameboodschap bij opdracht 6. Wat vind jij? Zijn dat voorbeelden van echte reclame? Waarom wel / niet?
Is zo’n artikel echt nodig? Waarom wel / niet?
8
Les 1
Advertorial 8
Onderzoek eerst het artikel met behulp van het communicatieschema. Los daarna de vragen op. © Nina (HLN) JG 13/485, 15/09/2018
ADVERTORIAL
Een beugel die je niet ziet? Ontdek Smilers! Staan je tanden niet perfect recht? Dan is de kans groot dat je weleens een blokjesbeugel hebt overwogen. De kans is echter minstens even groot dat je dat idee meteen weer in de koelkast hebt gestopt: ‘Een blokjesbeugel? Dat ziet er niet uit!’ Hoog tijd om kennis te maken met Smilers, de onzichtbare beugel. Een onzichtbare beugel? Dat bestaat écht GlamSmile heeft de lelijke blokjesbeugel vervangen door een transparante en uitneembare beugel die de positie van je tanden even efficiënt corrigeert. Maar dat is lang niet het enige positieve punt. Dit zijn de belangrijkste voordelen van de revolutionaire Smilers op een rijtje: Transparant en bijna onzichtbaar Op maat gemaakt Geschikt vanaf 16 jaar Comfortabel Pijnloos Uitneembaar (dus netjes eten is geen probleem)
Hoe werkt Smilers? Smilers bestaat uit een reeks op maat gemaakte schildjes die bestaan uit kunsthars en die je over je tanden schuift. Je draagt deze transparante beugel de hele dag door en je neemt ze alleen uit om te eten. Om de twee weken krijg je van de tandarts of orthodontist een nieuw schildje met de juiste correctie en zo krijg je geleidelijk aan mooie, rechte tanden. Hoe lang duurt de behandeling? De behandeling duurt ongeveer 4 à 5 maand tot een jaar, afhankelijk van de positie van jouw tanden en dus de mate van correctie die je
nodig hebt. De voorwaarde voor een geslaagde behandeling is natuurlijk wel dat je je Smilers-beugel consequent draagt. Op het eind van de behandeling is jouw glimlach mooi recht en perfect zoals jij het wilt. Smilers: niet alleen voor scheve tanden Smilers is niet alleen geschikt om scheve tanden te corrigeren. Je kan de transparante beugel ook gebruiken als: • Je tanden overlappen (crowding) • Je een spleetje hebt tussen je tanden Het resultaat? Mooie, rechte tanden die je maar al te graag bloot lacht. Heb je last van een slechte adem? Wist je dat er zelfs een antibacteriële beugel tegen halitose (slecht ruikende adem) bestaat? GRATIS SMILE ADVIES Wil je ook graag mooie, rechte tanden zonder de nadelen van een traditionele blokjesbeugel? Heb je vragen of wil je graag advies over je glimlach? Ga naar www.glamsmile.be en boek jouw gratis & vrijblijvend Smile Advies.
In een tijdschrift verschijnt soms een artikel dat lijkt op een gewoon informatief artikel. De consument krijgt de indruk dat het artikel leerrijk is. Ondertussen wordt reclame gemaakt voor bijvoorbeeld gezonde producten. Het is voor de lezer niet altijd meteen duidelijk wie het artikel aanbiedt: de producent of de redactie van het tijdschrift. Wat vind jij de interessantste informatie? Markeer. Waaraan merk je dat het eigenlijk om reclame gaat? Zet een kruisje bij minstens twee kenmerken. Les 1
9
Reclame op TV 9
Bekijk de afbeelding en beantwoord de vragen. Herken je dit symbool? Waar zag je het eerder? Wat zie je op het symbool afgebeeld?
De Europese Unie verplicht alle tv–zenders om de kijkers duidelijk te maken wanneer er reclame verborgen zit in een programma. In ons land worden we gewaarschuwd door het PP–symbool. Het betekent Product Placement of productplaatsing. Dan komt bv. het logo van een product even duidelijk in beeld. Dit symbool verschijnt in de rechterbovenhoek van het scherm zodra het televisieprogramma begint en eindigt. Nog niet opgemerkt? Dat kan. Doe de test bij je ouders, want studies wijzen uit dat zelfs volwassenen nauwelijks het symbool opmerken. Nu je dit symbool kent is de eerste stap gezet. Je bent voortaan aandachtiger voor reclame tijdens televisieprogramma’s. Maar let op! In andere landen gelden andere afspraken om de kijker duidelijk te maken wanneer er reclame op komst is. Wanneer je een tekenfilm uit het buitenland bekijkt, sluipt reclame op een andere manier jouw wereld binnen.
Wist je dat? Product placement is niet toegestaan in kinderprogramma’s. Wist je dat? Product placement is niet toegestaan voor sigaretten en andere tabaksproducten. Ook geneesmiddelen die je dokter voorschrijft, mogen niet worden getoond.
Doorspoelen of niet? 10
Bepaal jouw profiel. Welke soort televisiekijker ben jij? Duid aan. Bedenk met je klasgenoten een naam voor dit soort televisiekijkers. ❍ Ik ben een , want reclame kijken is oersaai en bovendien tijdverlies. Ik spoel reclame door. ❍ Ik ben een , want ik kijk reclame. Het is leuk en het hoort bij televisiekijken. ❍ Andere. Ik ben een want
,
.
10
Les 1
Verbod op reclame doorspoelen Zo meteen bekijk je de reportage ‘Minister wil verbod op reclame doorspoelen’. Hij wil dat we reclame niet meer kunnen doorspoelen. 11
Wat is jouw mening vóór het bekijken van de reportage? ❍ De minister heeft gelijk, want ik vind dat
❍ De minister heeft ongelijk, want ik vind dat
12
Bekijk de reportage en beantwoord de vragen. Reclamemakers en televisiemakers hebben elkaar nodig. Leg dit uit met je eigen woorden.
Waarvoor hebben de reclamemakers de televisiemakers nodig?
Waarvoor hebben de televisiemakers de reclamemakers nodig?
13
Noteer. Welk probleem ontstaat er wanneer wij voortdurend reclame doorspoelen?
14
Beschrijf in een zin. Wat stelt de onderzoeker voor om het probleem misschien op te lossen? Wat vind jij van die oplossing?
Les 1
11
Reclameboodschappen uit de oude doos Reclamespots van vroeger werken waarschijnlijk op je lachspieren. Reclame bestaat al eeuwenlang. Zelfs de Romeinen prezen hun producten al met veel overtuiging aan op de markt. Reclamefilmpjes ontwikkelden zij natuurlijk nog niet, maar er bestaan wel reclamefilmpjes uit de jongere jaren van je ouders en grootouders.
15
Onderzoek eerst de reclameboodschap over deze chips met behulp van het communicatieschema. Los na het bekijken van de reclamespot de vragen op.
Kruis aan. Dit is reclame uit de sector: ❍ PROFIT ❍ NON–PROFIT Hoe maakt de reclamemaker de boodschap aantrekkelijk?
Formuleer twee vragen die je niet kan oplossen met de informatie in deze boodschap.
16
Een slogan werkt goed in reclame. Lees hiernaast de slogans van vroeger. Voorspel welke slogan bij welk product hieronder hoort. Vul het nummer in de tweede kolom in.
17
Bekijk nu de reclamespots. Noteer de nummers van de vroegere slogans bij de juiste producten in de derde kolom.
18
Enkele producten bestaan nog steeds. Plaats de slogans van nu bij het juiste product in de vierde kolom. E nkele producten of merken bestaan niet meer. Daarbij noteer je nummer 5, 6 of 7. Merk Heinz Ketchup Page Yogho Yogho Bourbon Dash Becel Glorix
12
Les 1
Mijn voorspelling is ...
De slogan van vroeger is ...
De slogan van nu is ...
Slogan van vroeger
Slogan van nu
1
Da’s pas schoon
1
… is al bijna 100 jaar een expert op het gebied van hygiëne
2
De frisse yoghurtdrank van Campina
2
57 variëteiten
3
Het meest absorberende keukenpapier
3
Goed voor het hart
4
Iets lekkers, iets luchtigs
4
Zo wit, schoner kan het niet
5
Leef bewust
5
Sorry, dit is een verdwenen merk
6
Lekker dik, dus werkt beter
6
Sorry, dit is een verdwenen merk
7
De echte en dat proef je
7
Sorry, dit is een verdwenen merk
19
Vergelijk de reclamespots van vroeger met hoe je nu reclamespots kent. Welke producten of merken herkende je? Som ze op.
20
Noteer twee gelijkenissen en twee verschillen met de reclamespots van vandaag. Gelijkenissen
21
Welke slogans vind jij het beste klinken?
Verschillen
Bereken je leeftijd in het jaar 2052: Voorspel even: waaraan zal je reclame nog steeds herkennen?
Wat zal je niet meer zien of horen in reclamespots?
Les 1
13
Online reclame Heb jij in de gaten hoeveel reclame je onder ogen krijgt wanneer je op het internet surft? 22
Surf vijf minuten op het internet. Tel hoeveel reclameboodschappen je te zien krijgt. Vergelijk je antwoorden met je klasgenoten. S urf naar de website van een populaire krant, zoals Het Nieuwsblad, Het Laatste Nieuws … Of surf naar een zoekmachine, zoals Google. Tik een zoekterm in die je leidt naar je favoriete sportploeg, muziekgroep, speelgoed, het recept van je lievelingsgerecht, een cadeau voor je beste vriend(in). Ik zag reclameboodschappen.
“Over de hoeveelheid reclame die een mens tijdens zijn leven voor zijn kiezen krijgt, is nogal wat discussie. De schattingen van verschillende (Amerikaanse) onderzoeken lopen uiteen van 247 tot ruim 3000 advertenties per dag.”
Dit vind ik: ❍ weinig ❍ gemiddeld ❍ veel
Bron: https://www.quest.nl/artikel/ hoeveel-reclame-zien-we-in-ons-leven
Bereken hoeveel advertenties je te zien krijgt in één jaar. “Naar schatting zien we tot ruim advertenties per jaar.” Bereken hoeveel advertenties jij hebt gezien wanneer je zo oud bent als je leerkracht. “Naar schatting zal ik advertenties gezien hebben als ik
23
tot ruim jaar zal zijn.”
Reclamemakers doen hun best om je te waarschuwen wanneer er reclame in aantocht is terwijl je aan het surfen bent op het internet. Herken je dit wanneer je een video op YouTube wil bekijken? Wat doe jij? Duid aan. Bedenk met je klasgenoten een naam voor deze soort internetsurfers. ❍ Ik ben een Het filmpje duurt amper enkele seconden. Ik kijk.
, want de reclame stoort me niet.
❍ I k ben een Ik klik zo snel mogelijk op ‘Advertentie overslaan’.
, want de reclame is vervelend.
❍ I k ben een , want ik heb nauwelijks in de gaten dat er een reclamefilmpje wordt getoond. Het filmpje komt voorbij zonder dat ik erop reageer.
14
Les 1
Waarom staan deze duimpjes bij de advertentie? Wat gebeurt er wanneer je erop klikt?
24
Zoek informatie via Google. Wat is het verschil tussen deze twee zoekresultaten? Omcirkel hoe Google waarschuwt dat je aan reclame wordt blootgesteld.
Resultaat 1
Resultaat 2
Deze kaartjes heb je nodig op pagina's 20 en 21. Knip ze pas uit als je ze nodig hebt!
✂ Beste concept!
het reclamebureau
productiemaatschappij
het reclamebureau
de fabrikant
tv – zenders
creativiteit en vorm van de reclame
concepten
Les 1
15
Advergames en in–game advertising 25
Lees de betekenis van de twee begrippen. Benoem de twee reclamevormen.
Advergame: een producent laat een gratis, eenvoudig spelletje ontwikkelen waarin het product en het merk centraal staan. In–game advertising: reclame in videogames, game–apps en andere online spelletjes. Speel je het spel, dan kun je de reclame niet omzeilen. Vaak speel je meerdere keren en zie je telkens opnieuw de advertentie.
Dit is een ❍ advergame ❍ in–game advertising
Dit is een ❍ advergame ❍ in–game advertising
Influencers Dit zijn jonge mensen die via sociale media reclame maken voor producten. De producent stuurt hen een product toe. Zij maken reclame voor dat product en worden daarvoor betaald.
Influ… wat?
16
Les 1
Reclame in een VLOG
Volg jij een influencer of vlogger? Wie vind je echt een krak in zijn of haar vak?
26
Nee. Een vlog is een soort video waarin iemand zijn dagboek vertelt. Een vlogger / vlogster maakt ook reclame in zijn / haar filmpjes. Een VLOG? Kan je daarmee vliegen?
Bekijk het fragment van Zita Wauters. Onderzoek haar boodschap met behulp van het communicatieschema. Los daarna deze vragen op. Hoe herken je dat dit reclame is? Bespreek.
De echte reclameboodschap onthult Zita op het einde van haar filmpje. Waarvoor maakt ze uiteindelijk reclame?
Waarom is het slim van HEMA om Zita deze video te laten maken?
Zita vindt het vast leuk om deze boodschap te presenteren. Waarom?
27
De overheid wil regels opleggen voor influencers. Waarvoor zijn die regels nodig volgens jou?
Bekijk de reportage. Welke soort regels vindt de overheid nodig? Geef een voorbeeld.
Les 1
17
Ik deel informatie met mijn klasgenoten Na deze les: ✓ gebruik ik het communicatieschema om een reclameboodschap te onderzoeken. ✓ weet ik dat een goede reclameboodschap informeert over het product, de prijs en de plaats waar het verkrijgbaar is. Ik weet dat de producent op allerlei manieren de boodschap aantrekkelijk maakt om me te overtuigen en te ontspannen. ✓ leg ik met voorbeelden uit wat een reclameboodschap uit de profit en non–profit sector is. ✓ weet ik welke soorten reclame in de brievenbus belanden. ✓ kan ik uitleggen waarom reclamemakers en televisiemakers elkaar nodig hebben. ✓ kan ik voorbeelden geven hoe op televisie en online reclame wordt aangekondigd (PP, adv., advertentie overslaan …) ✓ kan ik verschillen en gelijkenissen benoemen bij reclame van vroeger en nu. ✓ weet ik dat ik dagelijks aan een grote hoeveelheid reclame wordt blootgesteld en geef een voorbeeld. ✓ leg ik het verschil uit tussen een advergame en in–game advertising. ✓ weet ik wat een influencer en een VLOG is.
18
Les 1
Dit vond ik een leuke oefening:
Hoe beleefde je de les? ❍
want
❍
Dit vond ik een moeilijke oefening:
❍ ❍
want
❍
Dit snap ik nog niet helemaal:
Les 1
19
Les
2
Van idee tot tv
Hoe wordt reclame gemaakt? 1
Bouw de weg op die een reclamespot aflegt, van het eerste idee tot het product dat verschijnt op tv. Knip de kaartjes uit op pagina 15. Vul het schema aan. B ekijk vooraf aandachtig het schema en de betekenis van de pijlen. Bedenk eerst waar de knipkaartjes thuishoren. Kleef ze daarna op.
De weg van een reclamespot
brainstormen samen over
stapt naar en betaalt
fabrikant kiest Aan het werk!
20
Les 2
Wist je dat sommige fabrikanten één miljoen euro betalen om hun reclamespot uit te zenden tussen de meest bekeken tv–programma’s in?
Wist je dat de opnames voor een reclamespot van 20 seconden soms twee dagen duren?
Nadenken over
Bedoeling van reclame: - verkopen - ontspannen - overtuigen - informeren
De prijs? Wat maakt het product speciaal? Hoe maken we de reclame leuk? Waar is het product te koop? …
Organiseert met
Onderhandelt met
Acteurs kiezen, locatie uitzoeken, filmopnames organiseren …
Zendtijd kopen: hoelang en hoeveel keer komt het spotje op tv? Op welk tijdstip wordt het uitgezonden?
Les 2
21
Match de reclamemix Hoe herken je een reclameboodschap? Een reclameboodschap is een mix van ingrediënten waarmee de producent je wil overtuigen. Vul je winkelkar om binnenkort zelf een reclameboodschap te maken!
2
Vul de fiches aan met het ingrediënt, het nummer van de uitleg en een voorbeeld of weetje. Teken waar nodig zelf de afbeeldingen.
Kies uit: - Ingrediënten: logo – reclamesoort – plaats - Uitleg: 1. Hoeveel het werkelijk kost. 2. Goederen of diensten waarvoor reclame wordt gemaakt. 3. Of slagzin. Een korte zin vat samen wat typisch is voor het product. 4. Muziek op de achtergrond bij reclame op tv, radio of een online filmpje. 5. Een woord of teken waaraan de producent, dienst, vereniging wordt herkend. - Voorbeelden: een bekende figuur in de boodschap – supermarkt – vleugel van Nike
Ingredië
nt: MER
Uitleg n
K
ummer
:
Voorbe eld: Pamper s, Duracell , Qmusic …
DUCT
t: PRO Ingrediën
mer:
Uitleg num
© MIA st
udio / S
huttersto
ck.com
: Voorbeeld l e ik rt a een l in de winke
Ingrediënt: SLOGAN rstock.com
on / Shutte
© Rose Cars
t:
Ingrediën
product of dat bij een ld e e B : g rt. Uitle / merk hoo producent : Voorbeeld
22
Les 2
Uitleg num
© Emka74 /
mer:
Shutterstock
Voorbeeld : Je kan het! – Alles voor een glimlach Even helem – aal weg
.com
t: Ingrediën TRUC RECLAME
Ingrediënt: PRIJS
clame of arop de re a w r ie n a m gemaakt. Uitleg: De lijk wordt e k k e tr n a ga aanbiedin :
Voorbeeld
Uitleg num
mer:
Voorbeeld :
50% korting
, 2 halen 1 be
talen
Ingrediënt: Uitleg: waar het product verkrijgbaar is of te koop is. Voorbeeld:
Ingred
iënt:
Uitleg :d gemaa e vorm waa rin rec kt. lam Voorb e
e word
eld: op
t
papier , onlin
e, op t v
:
iënt Ingred E JINGL
Uitleg
er:
numm
tje
r deun
aa erkenb : een h
eld
e Voorb
Les 2
23
Slogans 3
Herken jij deze slogans? Maak ze volledig met de aanvulzinnen. Kies uit: je vindt – wij maken – hoe maak je
Wij maken úw keuken!®
Hoe maak je het? Samen met GAMMA. 4
Siem vertelt over de kenmerken van een goede slogan. Neem de twee slogans onder de loep met zijn checklist. Welke slogan vind jij de beste? Kruis aan. De zonnigste vakanties naar je hart zijn vanaf volgende week op de reismarkt! Nu bij bakkerij Dhondt: broodje extra gezond!
Een slogan is kort en bondig. Kies voor maximum tien woorden of twee zinnen. Er wordt vaak een rijmpje in verwerkt. In sommige slogans wordt de merknaam genoemd.
5
24
Ga in papieren reclame op zoek naar een slogan die jou mooi in de oren klinkt. Kleef hem hieronder.
Les 2
Logo’s Producenten, diensten, organisaties en verenigingen hebben hun eigen logo. Ze willen in een oogopslag worden herkend.
6
Omcirkel de logo’s op de afbeeldingen.
7
Welke logo’s herken jij? Noteer het nummer:
De RoDe D 1 uivels tende po rtrette teks ten:
n en pakke nde
pierr e danv oye
interviews
Toby Alde rwei reld Mich y bATs huAy chris TiAn yAnn ick
i
vince nT koMp Any
benT eke
sven kuMs
cArr Asco
nicol As
nAce r chAd li ThibAuT cour Tois
dries MerT ens
MousA deMb élé
kevin MirA llAs
depo iTre
JeAn -FrAn
rAdJA nAinG GolA
FellA ini
divoc k oriG i ThoM As verM Aele
çois Gille T eden hAzA rd
JAn verT onGh
Leer alles over
boek vAn
n
n
en
de rode duiv
els jouw favor iete speler en pakkende in allesomvat interviews. tende portr Het ideale etten geïllustree boek voor rd met twee elke supporter honderd recen , te kleurfoto’s .
9 7894 92
Het offic iële
spelersbo ek
boek voor elke sup porte
Axel wiTs el
heT ulTieMe
De RoDe D uivels
Het officië le
ThoM As Meun ier siMo n MiGn oleT
JAso n denA yer MAro uAne
s
roMe lu lukA ku
kevin de bruy ne
lAur enT
loMbAerT
2
De RoDe Du ivels
Allesomvat
081629
r
uitgeverij kannibaal www.uitgever ijkannibaal.be
KANNIBAAL
Beleef 3 uitstappen in 1 dag 3
4
bellewaerde.be
Haal méér uit je lidkaart 6
V.U. Jeroen Sleurs, Troonstraat
125, 1050 Brussel
5
Hier spaar je korting envoordelen
www.gezinsbond.be/led
9/11/18 17:14 indd 1
184190_affiche_algemeen_A4.
Les 2
25
8
Waaraan herken je een logo? Som twee kenmerken op.
9
Heeft jouw school een logo? Hoe ontstond het logo? Welke betekenis heeft het? Ga op onderzoek in een schoolbrochure of vraag het na. Merkte je op dat in een logo soms de naam van een product of producent zit?
Even oefenen 10
Wat zie je? Kruis aan. Er zijn meerdere antwoorden mogelijk. www.weekvandezee.be © Provincie West-Vlaanderen
p
plasticsoe
ei 2019
4 tot 12 m
TROEP ! WAT E E N
26
Les 2
❍ logo ❍ merknaam ❍ productnaam
❍ slogan ❍ productuitleg
❍ logo ❍ merknaam ❍ productnaam
❍ slogan ❍ productuitleg
❍ logo ❍ merknaam ❍ productnaam
❍ slogan ❍ productuitleg
❍ logo ❍ merknaam ❍ productnaam
❍ slogan ❍ productuitleg
Les
3
Eerlijke, heerlijke reclame
Waarom werd Nathan berispt door de JEP? Markeer het antwoord in de tekst.
© HLN
Eerlijke reclame, wat is dat? 1
Bekijk het fragment over de JEP. Vul vervolgens de zin aan. De JEP wil van elke reclameboodschap in België een correcte en verantwoorde boodschap maken. Want als er geen regels, normen of richtlijnen zijn, dan denken sommigen dat het oké is om …
Les 3
27
2
Hoe moeten alle correcte reclameboodschappen volgens de JEP zijn? Markeer de woorden die in het fragment voorkomen.
OPRECHT
ONETHISCH VERANTWOORD
WETTELIJK
DUIDELIJK
HIP
FATSOENLIJK
ONDUIDELIJK
De JEP is er voor iedereen. Daarom werken bij de JEP ...
❍ ministers -
❍ enkel mannen
❍ verschillende mensen
❍ reclamemakers
Ze beschermen de consument zodat we met een gerust hart reclame kunnen kijken en luisteren. En ze helpen reclamemakers ...
❍ om hun reclame te maken.
❍ door goede raad te geven.
Vul onderstaande zin aan.
Kan een boodschap echt niet door de beugel, dan zorgt de JEP ervoor dat …
5
Vul aan. De JEP beoordeelt verschillende reclamesoorten, namelijk:
JEP
28
GRAPPIG
Duid het juiste antwoord aan. -
4
EERLIJK
CHOQUEREND
AANTREKKELIJK
STRENG
3
BELEEFD
Les 3
Betrouwbare reclame Meestal zijn reclames betrouwbaar. Bij boodschappen van de overheid of van non–profitorganisaties hoef je nauwelijks te twijfelen. De overheid helpt de consument te beschermen door regels op te leggen voor reclame van geneesmiddelen, tabak, alcohol en gokken. Voor sommige producten mag je slechts reclame maken als je bepaalde regels respecteert.
6
Bespreek de voorbeelden. Markeer in de voorbeelden hoe de producent je wil beschermen.
Het FAGG geeft je enkele tips om je te helpen bij een goed gebruik van geneesmiddelen bij kinderen. Raadpleeg de website www.geneesmiddelenenkinderen.be of de brochures beschikbaar bij je arts of apotheker.
Uw geneesmiddelen en gezondheidsproducten, onze zorg
© FAGG
Wat is de bedoeling van deze boodschap bij de reclame? Bespreek.
BIJSLUITER: INFORMATIE VOOR DE GEBRUIKER Neusspray voor volwassenen en kinderen vanaf 12 jaar Lees altijd de bijsluiter voor een goed gebruik en vraag raad aan uw apotheker.
Les 3
29
7
Bespreek de foute reclamevoorbeelden. Wat liep er mis? Hoe zou jij de boodschap aanpassen?
OUTLET! Duizenden boeken voor slechts € 2!
Mijn aangepaste boodschap:
Mijn aangepaste boodschap:
2 halen, 4 betalen
Mijn aangepaste boodschap:
Raap uw eigen vers gelegde eieren!
Oma’s gehakt op de BBQ Nu in voordeelverpakking € 3,50
30
Les 3
Mijn aangepaste boodschap:
8
Ontwerp een eigen collage. Wat maakt jou gelukkig?
Les 3
31
Gevoelswaaier
Reclamewijzer worden ... Dit vond ik een leuke oefening:
Hoe beleefde je de les? ❍
want
❍
Dit vond ik een moeilijke oefening:
❍ ❍
want Dit snap ik nog niet helemaal:
32
Les 3
❍
Les
4
You’re lucky!
Hoe vatbaar ben jij voor reclame? 1
Hoe denk jij over reclame? Kleur de balk in. Ik laat me niet verleiden door reclame.
Ik koop alles wat in reclame wordt aangeboden. Ik geloof alles wat reclame vertelt.
Gratis gamen! Of toch niet? Je zit samen met enkele familieleden in de woonkamer. Je speelt een gratis computerspel op het internet. Je beleeft het spel heel enthousiast en hoort zelfs niet wat de volwassenen vertellen. Plots verschijnt een schermpje, een pop–up venster. Er worden allerlei gegevens gevraagd. Je vult in en klikt verder. Je ziet een tweede scherm verschijnen. Als je wilt verder spelen, dan moet er worden betaald.
Hoezo? Toch niet gratis? Vertel. Hier vraagt de producent je gegevens. Waarvoor vindt hij die nuttig?
2
Hoe reageer jij? Hoe zou je graag hebben dat de volwassene reageert? Vul de kaders aan.
Les 4
33
Jouw fanboek voor 10 euro! Of toch niet? Na een schooldag kom je thuis. Je toont aan mama of papa een reeks stickers die je van een vriend(in) kreeg. De stickers horen bij een verzamelactie van de supermarkt. Per aankoopschijf van 20 euro krijg je een sticker. Heb je 10 stickers én betaal je 10 euro extra, dan krijg je een uniek fanboek van een populaire popgroep. Er zijn vier verschillende fanboeken. Als jij en enkele vrienden samen sparen, kunnen jullie alle boeken verzamelen.
Reclame beïnvloedt de relatie met je vrienden. Je wilt erbij horen en doet mee. Praten jullie over reclame? Waarover?
Deze reclame verleidt je door producten met beroemde personen aan te bieden. Ken jij zulke producten?
3
Welk argument gebruik je om je ouders te overhalen? Noteer.
4
Hoe haalt de supermarkt voordeel uit deze actie? Beschrijf in een zin.
Samen uit of samen thuis Binnenkort gaat er in jouw gemeente een workshop door, bijvoorbeeld programmeren, slijm maken … Je sprak met enkele vrienden / vriendinnen af dat jullie vanavond jullie ouders overhalen om in te schrijven. Vlak voor je naar bed gaat, kom je bij je ouders aandraven met een aantrekkelijke folder. Je gebruikt als argument dat iedereen zich mag inschrijven, ook al weet je dat er die avond eigenlijk al iets anders staat gepland op de familiekalender. Het gesprek met je ouders kan op verschillende manieren eindigen: - je legt je bij hun beslissing neer, - je zoekt een compromis waar iedereen blij van wordt, - ondanks de ruzie zeur je tot je mag gaan.
5
’s Anderendaags ontmoet je opnieuw je vrienden / vriendinnen. Jullie delen de beslissing van je ouders mee. Noteer: wat zeg je?
In een reclamefolder worden de producten of evenementen mooier, aantrekkelijker gemaakt dan ze in werkelijkheid zijn. Bekijk een folder. Hoe wordt de folder aantrekkelijk gemaakt? Vertel.
34
Les 4
Dat wil ik ook! Je communiceert met een vriend(in) via een smartphone. Hij/zij stuurt een foto door van een keileuk nieuw product. Hij/zij stuurt ook een afbeelding door van waar je het product online kan kopen. Uiteraard overdrijft hij/zij over hoe fantastisch dit is! Daarna spreek je je ouders aan om hen te overtuigen dat je dit ook wilt.
6
Wat zeg je aan je ouders? Noteer. J e kan eventueel je zakgeld erbij betrekken als argument.
Iedereen wordt beïnvloed door reclame. Nieuwe producten zijn aantrekkelijk. Ook vrienden en familie kunnen je overtuigen om ‘JA’ te zeggen tegen de reclame, want je wilt erbij horen.
Breek het record! De jeugdbeweging verkoopt koekenpakketten voor het goede doel. De leiding maakt jullie warm om zoveel mogelijk te verkopen. Met de opbrengst maken jullie een uitstap tijdens het volgende kamp. Breken jullie het record van de vorige verkoop, dan gaan jullie naar een pretpark. Maar jouw maag krimpt echter al een beetje in elkaar omdat je thuis en bij je familie de pakketten niet verkocht krijgt. Zij vinden dat er genoeg geld wordt betaald voor het kamp. Toch voel je de druk van de leiding en de andere kinderen om samen het record te breken.
7
Vul aan hoe je deze situatie beleeft. Ik weet dat Ik voel me Ik wil
Ook in jouw omgeving wordt op allerlei manieren reclame gemaakt, bijvoorbeeld via de school. Soms word je verleid door de groepsdruk om meer geld uit te geven dan je eigenlijk kan of wilt.
Les 4
35
Les
6
Foto’s shoppen
Interview met een reclame-expert Voor het interview 1
Wat wil jij weten om binnenkort zelf een aantrekkelijke foto te nemen? Op welke vragen wil je tijdens het interview een antwoord krijgen? Stel telkens één vraag over: De job ❍ De bedoeling van een foto bij een reclameboodschap ❍ Doelgroep van de reclame ❍ Het maken van een foto ❍ Extra informatie bij een foto ❍
Na het interview 2
Duid aan op welke vragen je een antwoord kreeg. Vat het antwoord samen en bespreek.
Go for it–ticket 3
Ben jij er klaar voor om binnenkort zelf een foto te maken? Vul de zinnen aan met jouw eigen mening of bemerking. Knip het ticket uit en bezorg het aan je leerkracht.
✂ Ik leerde uit het interview … Ik heb er zin in om binnenkort zelf een foto te maken. ❍ Iets wat ik nog niet helemaal snap is … ❍ ❍ Ik koos voor deze smiley, omdat ...
❍
Naam:
❍
36
Les 6
Reclamewijzer
Wie maakt de reclame?
Zender
Waarvoor wordt reclame gemaakt? Wat wordt aangeboden? Wat is het thema?*
Boodschap
Ontvanger
Bedoeling
Reclamesoort
Bedoeling
Overtuigen Informeren Verkopen Ontspannen
Op papier Online Op televisie of radio
Situatie
Waar? Wanneer? Waarom?
Kijker Luisteraar Lezer
Is overtuigd Is geïnformeerd Wil iets kopen Is ontspannen Hij/zij beleeft gevoelens**
* Thema's: gezondheid, veiligheid, goede doelen, belevenissen en avonturen, makkelijker leven, perfect leven, vriendschap, liefde, familie, beroemdheid, spelen en ontspanning. ** Gevoelswaaier: zie werkboek pagina 39.
De bedoeling van reclame Reclame heeft verschillende bedoelingen. Vaak zijn er meerdere bedoelingen tegelijkertijd. Noteer het nummer van de bedoeling bij de uitleg. 1 verkopen
2 overtuigen
3 ontspannen
4 informeren
Leuk om naar te kijken en te luisteren. Winst maken, aanzetten om iets te doen. Aantonen dat het product van goede kwaliteit is, bruikbaar is. Nuttige informatie over de kenmerken van het product.
Waarschuwingen De reclamemaker waarschuwt je wanneer je wordt blootgesteld aan reclame. Noteer het nummer van de waarschuwing bij de afbeelding.
✂
1 Bij het begin van een televisieprogramma 2 Bij online video’s 3 Bij zoekresultaten op het internet
37
De reclamemaker overtuigt je door reclametrucs te gebruiken.
DROMEN VAN EEN PERFECT LEVEN LEUKE GRAPPIGE RIJMENDE TAAL
SLIMME WERELD
KLEUREN GEBRUIKEN MAKKELIJKER LEVEN
SLOGANS
PERSOONLIJKE GEGEVENS VRAGEN
BEROEMDE PERSONEN IN DE RECLAMEBOODSCHAP
VERZAMELACTIES
Een reclameboodschap opbouwen
1 s ij Pr
Pl 2 aa ts
3 otie om Pr
Pr 4 od uc t
De producent houdt bij het maken van een reclameboodschap rekening met vier onderdelen. Noteer het nummer van het onderdeel bij de uitleg.
Informatie over de verpakking, de kwaliteit, de merknaam, de gebruiksaanwijzing … Hoeveel wordt er voor het product of de dienst gevraagd. Ook bijvoorbeeld korting. De manier waarop het product bij de consument terecht kan komen. De manier waarop het product in de kijker wordt gezet, hoe de consument wordt overtuigd.
Reclamewijsheid van Siem Ik leer onderzoeken hoe betrouwbaar reclameboodschappen zijn. Noteer vier kritische vragen die je hebt wanneer je met reclame in aanraking komt. 1 2 3
38
✂
4
39
Studiewijzer Lees, markeer en kruis aan.
OK. Dit ken ik. Dit begrijp ik.
1 Ik ken deze begrippen en kan ze verklaren: profit en non-profit, product, productnaam, overheid, merk, logo, slogan, reclametruc , jingle, vlog, influencer, advergame, in-gameadvertising, productplaatsing (PP). Tip: zoek waar je de woorden vindt in je werkboek en ga na of je ze begrijpt. Leg ze uit aan je ma, pa …
❑
2 Ik ken drie reclamesoorten: op papier, op televisie, op het internet (= online) en kan bij elke reclamesoort één of meerdere voorbeelden geven van reclamevormen. Tip: bekijk bij les 1 de verschillende voorbeelden die je bij elke reclamesoort vindt. Ga op zoek naar reclame in je omgeving en zorg dat je kan zeggen welke soort dit is.
❑
3 Ik ken de doelen van reclame. Ik kan voor- en nadelen van reclame opsommen. Tip: herbekijk les 3 en 4 in je werkboek. Leg uit aan je ma, pa …
❑
4 Ik kan redenen opsommen waarom de overheid regels wil voor de reclamemakers en de consument. Tip: herbekijk les 3 in je werkboek. Zorg dat je kan zeggen wat een eerlijke en een betrouwbare reclame is. Lees opnieuw voor welke producten regels opgelegd zijn.
❑
5 Ik kan verschillen en gelijkenissen benoemen bij reclamefilmpjes vroeger en nu. Tip: herbekijk pagina 12 en 13 in je werkboek.
❑
6 Ik kan in voorbeelden een slogan, een productuitleg, een logo, een merk en een productnaam onderscheiden en benoemen. Tip: herbekijk les 2 in je werkboek pagina 20 - 26. Ga op zoek naar voorbeelden om te oefenen en vergelijk met de voorbeelden in je werkboek.
❑
7 Ik kan reclame kritisch beoordelen: - Ik herken trucs om de reclameboodschap aantrekkelijk te maken. - I k kan informatie uit de reclame halen over de prijs, het product en de plaats waar het verkrijgbaar is. Ik stel hierbij kritische vragen en kan goede raad formuleren. Tip: gebruik de reclamewijzer in je werkboek op pagina 37 - 38 en herbekijk de lessen.
❑
8 Ik kan verklaren waarom reclamemakers en televisiemakers elkaar nodig hebben. Tip: herbekijk les 2 in je werkboek pagina 20 - 26.
❑
9 Ik kan enkele voorbeelden geven hoe televisie en internetfilmpjes waarschuwen dat er reclame op komst is. Tip: gebruik de reclamewijzer in je werkboek op pagina 37 - 38 en herbekijk de lessen. Zorg dat je het symbool PP kan uitleggen.
❑
10 Ik kan met een voorbeeld uitleggen hoe reclame invloed heeft: - op de relatie met vrienden en mijn ouders - op mijn privacy - op financiële zaken, zoals mijn zakgeld Tip: herbekijk les 4 in je werkboek pagina 33 - 35.
❑
Wat ik moet kennen, moet ik eerst begrijpen en dan enkele keren opzeggen, opschrijven, tekenen … tot ik het uit mijn hoofd ken. Dat wil zeggen dat ik het kan opschrijven, zeggen of uitleggen zonder hulp. Dat is zo voor 1 tot 3. Wat ik moet kunnen, moet ik vooral begrijpen. Dat wil zeggen: stel dat juf of meester iets vraagt dat daarop lijkt, dan kan ik dat oplossen. Dat is zo voor 4 tot 10. Ik noteer wat ik nog niet begrijp en vraag het straks in de klas.
40
Herdruk 2021/511 Bestelnummer 60 1010 603 ISBN 978 90 4863 801 7 KB D/2020/0147/143 NUR 193 Verantwoordelijke uitgever die Keure, Kleine Pathoekeweg 3, 8000 Brugge, België © Copyright die Keure, Brugge - RPR 0405 108 325
9 789048 638017