Max-Nederlands 3 - Module 3 - Proefmodule - inkijk

3 Pxermopelaafr e

Modules Max-Nederlands 3 Module 3 van 6

MODULE 3 A-finaliteit

Verhalen in woord en beeld

Inhoud MODULE 3

Verhalen in woord en beeld 3

3

RE

1 Ontdek ......................................................................................................................

1.1 Boekenwurm of filmverslaafd? ......................................................................

AA R

D IE

KE U

2 Routeplanner .........................................................................................................

2.1 Trailertime ........................................................................................................

Het communicatiemodel 2.2 Ver-BEELD-ing ..................................................................................................

Verwijswoorden Hoofdletters Het bijvoeglijk naamwoord 2.3 Flop of top? .......................................................................................................

De voltooide tijd 2.4 Spreken wij dezelfde taal? ..............................................................................

2.5 Door de ogen van … .........................................................................................

Soorten signaalwoorden 2.6 Happy end of niet? ...........................................................................................

2.7 Roadtrip ............................................................................................................

5

5 9

16 21 23 30 31

EM

PL

3 Panorama ................................................................................................................ 37 3.1 Een multi-review! ............................................................................................. 37

IN

KI

JK EX

4 Woordenlijst ........................................................................................................... 38

2

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

Ontdek

1

1.1 Boekenwurm of filmverslaafd?

1 Ben jij een boekenwurm of ben je filmverslaafd? Doe de test! a Omcirkel bij elke vraag het antwoord dat bij jou past.

RE

5 Hoe ziet jouw perfecte avond eruit?

A rustig lezen in bed tot ik vergeet hoe laat het is B met vrienden naar de bioscoop of een filmavond thuis C eerst wat lezen, daarna ontspannen met een film

D IE

2 Wat vind je het leukste aan een verhaal?

A de personages en de plaatsen die ik in mijn verbeelding mag bedenken fantasie B de beelden, muziek en spanning op het scherm C kunnen lezen en kijken om alles beter te begrijpen

4 Wat neem je mee op vakantie?

A een stapel boeken B een tablet of laptop vol films C een boek én wat gedownloade films

KE U

1 Wat doe je het liefst op een regenachtige dag?

A lekker op de bank kruipen met een goed boek B een film of serie kijken met popcorn erbij C eerst lezen, daarna de filmversie bekijken

AA R

6 Wat staat bovenaan je verlanglijstje?

A een boekenbon of een nieuw boek B een bioscoopticket of streamingabonnement C een boek waarvan ik ook de film kan bekijken perfect, precies 7 Hoe ziet jouw ideale dag eruit? zoals je het wil

JK EX

EM

PL

3 Hoe leer jij het liefst iets nieuws?

A door erover te lezen in boeken of artikels B door video’s te bekijken C door beide te doen: lezen én kijken helpt me het best

IN

KI

meestal A: BOEKENWURM

Jij hoort tussen de pagina’s. Jouw verbeelding kent geen grenzen.

A urenlang lezen zonder gestoord te worden B een filmmarathon met vrienden C een dag vol verhalen, op papier én op het scherm

meestal B: FILMMANIAK

meestal C: ALLROUND VERHALENLIEFHEBBER

Jij houdt van prachtige beelden en muziek. Het scherm is jouw beste vriend.

Jij houdt van boeken en films. Voor jou telt maar één ding: het verhaal.

b Lees de beschrijving die past bij jouw antwoorden. Herken je je erin?

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

3

2 Wat is beter? Boeken lezen of films kijken?

Ik vind Harry Potter en Sjakie en de chocoladefabriek geweldig!

KE U

Klopt, ik kijk naar de films!

RE

Jij houdt toch helemaal niet van lezen?

AA R

D IE

a Heb je al een film gezien waarvan je eerst het boek had gelezen? Wat vond je het best? De film of het boek? je verstand, b Bekijk de video. Wat is beter voor je brein? Markeer. je hersenen Een boek lezen – film kijken is beter voor je brein. c Vat de video samen in één zin.

PL

3 Lezen is …

EM

a Lees de quotes. Markeer de quote die jij het leukst vindt.

JK EX

Lezen is dromen met je ogen open.

IN

KI

Lezen is kijken in het hoofd van iemand anders.

Lezen is ieder jaar 1000 nieuwe woorden leren.

Lezen is in stilte op reis gaan.

Lezen is gaan en staan waar je wilt.

Lezen is nieuwe software installeren in je brein.

b Schrijf jouw favoriete quote in het kader. Maak er een eenvoudige, passende tekening bij.

4

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

Routeplanner

2

2.1 Trailertime

1 Kijk naar de trailer die je leerkracht toont. Wat hoorde je? Wat zag je?

RE

2 Wat doet een trailer? Kruis aan.

D IE

KE U

mensen nieuwsgierig maken mensen overtuigen om te kijken het volledige verhaal vertellen de titel geheimhouden de sfeer van een film of serie tonen tonen hoe het afloopt

AA R

Een trailer is een korte video die de aandacht trekt en kijkers enthousiast maakt voor een film, een serie, een game …

3 Scan de QR-codes. Vul telkens het kader over het communicatiemodel aan. a

ontvanger:

EM

boodschap:

PL

zender:

manier:

JK EX

bedoeling van de zender:

b

KI

zender:

IN

ontvanger: boodschap: manier: bedoeling van de zender:

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

5

Het communicatiemodel

ZENDER

ONTVANGER

BOODSCHAP

spreker schrijver tekenaar fotograaf

luisteraar lezer

tekst (verhaal, vraag, artikel, instructie …)

BEDOELING

MANIER

waar, wanneer, omstandigheden

RE

SITUATIE

Ik kies een tekst om te ontspannen, om informatie te vinden, om uitleg te krijgen …

D IE

Ik kies een tekst om te ontspannen, om informatie te verspreiden, om iets uit te leggen …

gesproken / geschreven beelden / gebaren

KE U

BEDOELING

QR ingesproken tekst

AA R

4 Maak een mondelinge trailer waarmee jullie de klas proberen te overtuigen om het boek te lezen of de film te bekijken.

Stap 1

Lees de samenvattingen en kies samen een boek of film. Kruis aan.

EM

PL

Fataal spel (boek) Nadat haar zusje Jessie is ontvoerd, stuurt de kidnapper allerlei opdrachten naar Carmen. Alleen als ze meespeelt en alle raadsels oplost, zien de twee zussen elkaar nog terug. Althans, dat is wat de dader beweert. Samen met haar vrienden voert Carmen de bevelen uit, maar de uitdagingen worden steeds extremer en gevaarlijker.

opdrachten die verplicht zijn

© CLAVIS, 2020

IN

KI

JK EX

zeggen dat iets zo is, zonder bewijs

Jurassic World Rebirth (film) Vijf jaar na de gebeurtenissen in Jurassic World Dominion is de ecologie van de planeet grotendeels onbewoonbaar voor dinosaurussen. Maar weinig dinosaurussen hebben het overleefd.

De drie meest kolossale wezens bezitten de oplossing voor een medicijn dat levensreddende voordelen voor de mensheid zal opleveren.

© UNIVERSAL PICTURES, 2025

Gebroken (boek) Fleur wordt uitgenodigd om oud en nieuw te vieren met twee andere meisjes en drie jongens van school. De groep is heel divers en al snel worden de eerste spanningen voelbaar. Maar dat is niet hun grootste probleem. Ergens buiten loopt een moordenaar rond die op ze jaagt.

© DE FONTEIN, 2024

6

meer dan de helft, voor het grootste deel

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

verschillend, van meerdere soorten

Smurfs (film) Wanneer Grote Smurf op mysterieuze wijze wordt meegenomen door de kwaadaardige tovenaars Razamel en Gargamel, leidt Smurfin de Smurfen op een missie naar de echte wereld om hem te redden.

© PARAMOUNT PICTURES, 2025

geheimzinnig met slechte bedoelingen

Stap 2

RE

opdracht met een doel

Maak een mindmap.

KE U

informatie die het verloop van een boek of film verklapt en het lees- of kijkplezier kan verpesten

Hoofdpersonage(s):

D IE

Verhaal (zonder spoilers!):

AA R

Plaats:

JK EX

EM

PL

Waarom lezen/kijken?

Titel:

Overtuigende zin: bv. Durf jij dit avontuur aan?

IN

KI

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

7

Spreek af wie wat gaat vertellen.

Stap 4

Lees de tips en oefen.

Stap 5

Gebruik korte, krachtige zinnen die overtuigen.

Hou het spannend. Geef geen samenvatting.

Een verhaal over vriendschap en een keuze die alles verandert.

Over een wereld waar niets is wat het lijkt.

Let op je tempo en je volume. hoe luid of stil het is Gebruik gebaren en let op je mimiek.

Praat duidelijk.

Extra: voeg eventueel geluidseffecten toe.

gezichtsuitdrukking

KE U

-

Beluister de trailers van je klasgenoten. Noteer steeds één sterk punt en één tip.

5 Verbind de woorden die samen passen. Maak logische combinaties. team

D IE

een kwaadaardige een mysterieus

geheim

misdadiger

AA R

een spannende

IN

KI

JK EX

EM

PL

een divers

8

RE

Stap 3

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

missie

2.2 Ver-BEELD-ing 1 Lees de achterflap van het boek.

QR ingesproken tekst

KE U

RE

Jochem voelt zich niet erg gelukkig in de klas. Hij wordt gepest door een aantal van zijn klasgenoten. David doet er niet aan mee, maar hij durft er ook niks van te zeggen. Hij is bovendien veel te druk bezig met Vera, aan wie hij maar niet durft te vertellen hoe verliefd hij op haar is. Hun klassenleraar, die gymnastiek geeft, doet ook niks om het gepest te laten stoppen.

Maar dan blijkt op de ochtend na het klassenfeest dat Jochem niet thuis is gekomen. David voelt zich schuldig. Er zal toch niets ergs met Jochem gebeurd zijn? a Waarover gaat het boek? b Wie speelt er mee in het verhaal?

D IE

c Laat je verbeelding werken. Hoe zien de personages eruit? Verzin hun haarkleur, lichaamsbouw, kledij …

AA R

d Vergelijk met je klasgenoten. Zien jullie personages er hetzelfde uit?

2 Lees het fragment uit het boek. Beantwoord de vragen.

QR ingesproken tekst

PL

David zet zijn fiets tegen een boom en steekt de straat over. Verscholen achter de

verstopt

EM

geparkeerde auto’s sluipt hij naar nummer zeventien. Hij kijkt door het groene hek. Er staat in ieder geval niemand in de tuin. Met het boek in zijn hand loopt hij het tuinpad op. Op het moment dat hij de klep van de brievenbus omhoog wil doen, gaat de deur open.

JK EX

Help, denkt David. Maar hij kan het boek toch moeilijk neergooien en wegrennen.

“Jij komt zeker voor Jochem.” Een dikke vrouw steekt haar hand naar hem uit. “Ik ben de moeder van Jochem.”

IN

KI

“Ik ben David”, zegt hij zachtjes. Hij durft zijn naam amper uit te spreken. In zijn gedachten hoort hij mevrouw Steenman al mopperen. “O David, daar heb ik wel eens van gehoord. Jij bent toch die pestkop die Jochem laatst voor niks op school heeft laten komen?”

Maar de moeder van Jochem vraagt helemaal niets.

“Kom erin, jongen.” Ze zwaait de deur uitnodigend open.

David komt er niet onderuit en moet binnenkomen.

“Jochem!” roept mevrouw Steenman onder aan de trap. “Er is bezoek voor je.” En tegen David zegt ze: “Ga maar lekker zitten, jongen. Wat wil je drinken?”

Als David niet onmiddellijk antwoordt, zegt ze: “Schaam je niet, ik heb van alles in huis.” meteen, heel snel “Cola, alstublieft”, zegt David.

Op dat moment komt Jochem de kamer in. Vlak achter hem loopt een hond. David is Doerak van zijn oma gewend. Als daar een vreemde binnenkomt, begint het beest vreselijk te blaffen. Maar deze hond drukt zich dicht tegen Jochem aan, alsof hij bang is.

SPIJT, CARRY SLEE © OVERAMSTEL UITGEVERS, 2015

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

9

a Hoe denk je dat het verhaal verder gaat? b Hoe ziet de hond eruit, volgens jou? c Markeer de verwijswoorden in het eerste deel van het fragment. Bespreek naar wie of wat ze verwijzen.

Verwijswoorden

RE

Verwijswoorden zijn woorden die verwijzen naar iets wat eerder in een tekst werd genoemd of naar iets wat nog genoemd zal worden. Ze worden gebruikt om herhaling te voorkomen en de tekst vlotter te laten klinken.

KE U

hij, zij, het, ze, hem, haar deze, die, dit, dat, er, daar

D IE

Mijn vriendin gaat elke zondag naar het zwembad. Zij kan goed zwemmen.

3 Vul de zinnen aan met het juiste verwijswoord.

a Ik zie een jongen.

AA R

hem – hij – daar – ze – dat

loopt heel snel.

PL

b We hebben nieuwe buren.

EM

c Dat is mijn tas. Ik neem

straks mee.

d In dat park spelen kinderen.

is het altijd druk. moet opgeknapt worden.

JK EX

e Het dak is oud.

zijn erg vriendelijk.

4 Schrijf een verwijswoord dat verwijst naar de hele zin.

KI

a De zon scheen de hele dag,

heel leuk was.

IN

b We moesten onverwacht een toets maken.

c Ik was mijn sleutels vergeten. d De klasgenoten werkten goed samen, e Mijn broer wil niet mee voetballen.

vond iedereen oneerlijk!

was erg onhandig. zorgde voor een mooi resultaat. vind ik heel spijtig.

Als je verwijst naar een hele zin, dan gebruik je vaak dat of wat.

10

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

5 Kopieer. Vervang de herhalingen door verwijswoorden. a Tom heeft een scooter. Tom gebruikt de scooter elke dag.

b Sara heeft een hond. Sara laat de hond elke ochtend uit.

c We gingen naar een museum. Het museum was groot en interessant.

KE U

RE

d Emma kocht nieuwe schoenen. Emma draagt de schoenen vaak.

D IE

e De toets was moeilijk. Dat de toets moeilijk was, maakte iedereen zenuwachtig.

Mijn broer heeft een baan. Mijn broer werkt in een winkel waar de vriend van mijn broer ook werkt.

AA R

f

PL

EM

6 Lees het vervolg. Waarom zou Jochem niet aan zijn ouders vertellen dat hij gepest wordt, denk je? bang voor “Hij is een beetje schuw”, zegt Jochem. Hij aait de hond over zijn kop. “Ruik maar even, onbekenden Simbad, David doet je niks.”

“Ik eh … Ik vond ineens jouw Franse boek in mijn tas”, zegt David. “Ik moest toch naar Niels, dus ik dacht: ik breng het wel even langs.”

Voordat Jochem iets kan vragen zet zijn moeder twee glazen cola en een potje chips voor hen neer.

“Bevalt het jou ook zo goed in de tweede klas, David?” vraagt ze.

“Ja mevrouw”, zegt David.

“Nou, met Jochem gaat het gelukkig ook goed. Ik ben er zo blij om. Op de basisschool werd hij heel erg gepest, hè Jochem? Hij is wel drie keer van school gewisseld. En vorig jaar was het ook een ramp. Maar dat is gelukkig voorbij. Ik hoor Jochem nooit meer klagen. En zo te zien heeft hij al een vriend.” Met een stralend gezicht verdwijnt ze de keuken in.

David weet niet zo goed wat hij moet zeggen. Aan de ene kant lucht het hem op dat Jochems moeder niks van het gepest afweet, maar aan de andere kant vindt hij het vreemd. Waarom zou Jochem dat voor zijn ouders verborgen houden? Hij vraagt er maar niet naar.

IN

KI

JK EX

QR ingesproken tekst

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

11

7 Lees verder. Beantwoord de vragen.

“Is dat jouw hond?” vraagt hij, om maar wat te zeggen.

“Half”, zegt Jochem. “Hij is ook van Nienke.”

“Nienke”, vraagt David. “Nienke de Leeuw uit 2C?” “Nee, Nienke de Graaf”, zegt Jochem. “Die ken je niet. Ze woont in Zandvoort.”

Grappig, denkt David. Een collega van zijn vader heet ook De Graaf maar die woont niet in Zandvoort.

“Ze is mijn vroegere buurmeisje”, zegt Jochem. “We gaan altijd met twee families op vakantie. Drie jaar geleden waren we in Italië en toen hebben Nienke en ik Simbad gered.

Hij lag ergens op een binnenplaats aan een ketting. Hij was broodmager en er stond niet eens een drinkbak bij hem. Het was zo’n zielig gezicht. Toen hebben we besloten hem te bevrijden. Dat was nog best moeilijk, hoor. Simbad was duidelijk niet aan mensen gewend.

Maar we zijn elke dag naar hem toe gegaan. De ene keer hadden we worst bij ons, dan weer een stuk kaas en dat gooiden we dan naar hem toe. Elke dag ging het een stukje beter. We mochten steeds dichterbij komen en na acht dagen hebben we de ketting losgemaakt en Simbad meegenomen.” Jochem aait Simbad over zijn rug. “We hebben je verstopt, hè, in een soort bunker buiten het dorp. Het zag er niet naar uit dat daar ooit iemand kwam.

Alleen moesten we hem wel voor onze ouders verborgen houden, anders hadden ze hem teruggebracht. Op de laatste dag, vlak voor we vertrokken, hebben we hem in een slaapzak gewikkeld en achter in de kofferbak gelegd.”

“Begon hij niet te blaffen?”

“Nee”, lacht Jochem, “We hadden hem een slaappil van mijn moeder gegeven. Nou, dat werkte wel, hij sliep diep. Pas toen we al een heel eind onderweg waren, hebben we het verteld.”

“En je ouders?”

“Mijn vader was woedend”, zegt Jochem. “Maar hij wou ook niet het hele stuk terugrijden.

En de ouders van Nienke hadden daar ook geen zin in. Toen mochten we hem meenemen.

Simbad woonde zo’n beetje bij ons alle twee, totdat ik ging verhuizen. Toen mocht hij bij Nienke blijven, want ze heeft een groot erf om het huis, zodat Simbad daar altijd buiten kan. En nou weer bij mij, hè?” Jochem geeft de hond een klopje op zijn rug.

“Ja”, zegt de moeder van Jochem die net met haar jas aan de kamer in komt. “Toen Jochem vorig jaar zo verdrietig was omdat hij werd gepest, heeft Nienke als troost Simbad bij hem achtergelaten. Lief hè? Nou, ik ga even een boodschap doen. Dag David, we zien elkaar vast nog wel eens.”

David voelt zich ongemakkelijk met Jochem alleen. Hij drinkt vlug zijn cola op zodat hij kan vertrekken.

“Sorry van dat Franse boek”, zegt hij als hij opstaat.

Jochem haalt zijn schouders op. “Ik weet wel hoe ze zijn. Maar mijn moeder mag het niet weten. Ik wil haar geen verdriet doen. Vorig jaar heeft ze een lichte hartaanval gehad. Ze trok het zich veel te erg aan dat ik werd gepest. Daarom vertel ik het niet meer. Ze weet ook niet dat ze mijn banden lek hebben gestoken. Ik heb gezegd dat ik door een spijker ben gereden. Het geld voor de nieuwe banden regel ik wel, daar merkt ze niks van.”

“Dus je kunt er met niemand over praten”, zegt David.

“Ik heb een dagboek”, zegt Jochem. “Daar schrijf ik alles in op, dat helpt ook. En af en toe laat ik het Nienke lezen.”

“Rot voor je”, zegt David. “Ik bedoel, dat ze je pesten …”

IN

KI

JK EX

EM

PL

AA R

D IE

KE U

RE

QR ingesproken tekst

12

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

a Zijn er woorden in de tekst die je niet begrijpt? Ga op zoek naar hun betekenis.

1 2 3 4

Kijk naar de hele zin. Begrijp je het woord dan?

Zit er een ander woord verstopt in het woord?

Gebruik een woordenboek.

Vraag aan iemand anders wat het betekent.

KE U

b Wat weet je na het lezen van dit fragment? Kruis aan wat klopt.

RE

Hoe kan je de betekenis van een woord achterhalen?

D IE

Jochem is tevreden in de tweede klas.

Jochem heeft een vriendin die Nienke heet.

Jochem wordt al lang gepest.

David is de beste vriend van Jochem.

De ouders van Jochem weten dat hij nu gepest wordt.

Jochem schrijft zijn problemen in zijn dagboek op.

De hond van Jochem komt uit een asiel.

AA R

c Wat zou er gebeurd zijn met het Franse boek van Jochem, denk je? d Wat zou jij doen als je merkt dat iemand in je klas gepest wordt?

f

PL

e Ben je benieuwd hoe het boek afloopt? Zou je het boek verder willen lezen? Vertel.

Lees de zin. Markeer de woorden die met een hoofdletter geschreven moeten worden.

EM

nienke, de vriendin van jochem, woont in zandvoort.

JK EX

Hoofdletters

Wanneer schrijven we een hoofdletter?

IN

KI

Aan het begin van een zin: Ik schrijf een korte zin.

Bij namen (voornamen en familienamen, we noemen dat eigennamen): Lander Mertens Bij aardrijkskundige namen en afleidingen daarvan: Frankrijk, Noordzee, Italiaanse …

Bij feestdagen (dagen die door veel mensen gevierd worden op dezelfde dag): Kerstmis, Werelddierendag, Valentijnsdag …

Let op! Een persoonlijk feest (op verschillende data gevierd), een langere feestperiode en samenstellingen of afleidingen schrijven we niet met een hoofdletter. verjaardag, ramadan, kerstversiering …

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

13

8 Markeer de woorden die een hoofdletter nodig hebben. a de zussen olsen gingen samen naar de filmpremière in hollywood. b voor valentijnsdag gaat mijn zus met haar vriendin een weekendje naar parijs. c noa, jules, lucas, arthur en sem zijn populaire jongensnamen. d onze leerkracht adopteerde een spaanse windhond.

RE

e vier jij kerstmis met de hele familie?

KE U

9 Hoofdletter of niet? Kruis aan. Schrijf het woord opnieuw als het met een hoofdletter moet. met hoofdletter

D IE

mama annabel

AA R

belg

lente

JK EX

EM

schoolstraat

PL

zee

februari

zonder hoofdletter

kerstcadeau

IN

KI

10 Het boek werd ook verfilmd. Bekijk de trailer. a Zijn er gelijkenissen tussen jouw verbeelding en wat je zag in de trailer? Vertel. b Zijn er verschillen tussen jouw verbeelding en wat je zag in de trailer? Vertel. c Wat vind je van de trailer? Kruis het bijvoeglijk naamwoord aan dat voor jou past, of bedenk er zelf een. spannend ontroerend saai romantisch avontuurlijk

14

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

mooi griezelig

Het bijvoeglijk naamwoord Een bijvoeglijk naamwoord geeft meer uitleg over een zelfstandig naamwoord. Het vertelt hoe het is.

11 Lees het fragment. Markeer de bijvoeglijke naamwoorden.

RE

mooi, groot, mannelijk, papieren

KE U

David kan niet zo snel op zijn oude bestelfiets. Niels racet voor hem uit en de afstand tussen hen wordt steeds groter.

“Gezellig dat ik mee ben, hè?” roept David.

Niels stapt af en gaat aan de kant staan. Ineens schrikken ze op van een auto die in volle

D IE

vaart de hoek om spuit. Op hetzelfde moment steekt er een kat de straat over. “Kijk uit!” schreeuwen de jongens.

De chauffeur trapt op zijn rem, maar de auto schiet een eindje door en rijdt de kat aan.

AA R

Het beest ligt kermend in de goot. David en Niels gaan ernaartoe. “Is het erg?” vraagt de bestuurder als hij naar de bloedende kat kijkt. De kat kijkt hem angstig aan.

b de

JK EX

c de

EM

a de

PL

12 Noteer een passend bijvoeglijk naamwoord. Denk aan het fragment uit de vorige oefening. bestuurder kat auto jongens

e de

fiets

IN

KI

d de

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

15

2.3 Flop of top?

1 Lees de reviews. Beantwoord de vragen.

Niels

QR ingesproken tekst

The Hunger Games vond ik supergoed. Vanaf het begin zit je in een spannende wereld waar iedereen moet vechten om te overleven. Katniss is een toppersonage. Ze is niet perfect, maar wel slim en dapper. Je begrijpt meteen waarom zoveel mensen haar cool vinden.

KE U

RE

De film bevat veel actie, maar ook rustige momenten, zodat je even kan ademen. De spanning blijft de hele tijd. Ik wilde zelfs verder kijken tijdens het eten (wat normaal niet mag bij ons thuis).

Het leukste vond ik hoe de film laat zien dat je soms moet doen wat juist is, ook al is het gevaarlijk. Dat maakte het verhaal sterker dan gewone actiefilms.

D IE

Maxime

Ik snap waarom The Hunger Games populair is, maar persoonlijk vond ik de film niet super.

De wereld en het idee zijn eigenlijk heel interessant, maar de film legt niet altijd goed uit wat er precies gebeurt. Soms had ik het gevoel dat ik dingen moest “raden”.

AA R

De vechtscènes zijn best chaotisch gefilmd. Ik kon soms niet eens volgen wie wie was.

Ook het gedoe met Katniss en Peeta vond ik een beetje nep. Het voelde alsof de film dat er gewoon even moest insteken om het romantischer te maken.

PL

Voor mij was het dus niet slecht, maar ook niet geweldig.

EM

a Markeer de naam bij de positieve review groen. Vertel wat de kijker goed vond. b Markeer de naam bij de negatieve review roze. Vertel wat de kijker niet goed vond.

JK EX

c Heb jij de film The Hunger Games gezien? Met welke review ben jij het eens?

2 Bekijk een kortfilm en schrijf een review.

KI

a Welk genre spreekt jou het meest aan? Kruis aan. een ontroerende film

een ‘magische’ film

een grappige film

een griezelfilm

IN

een actiefilm

b Scan de QR-code onder het genre dat jij gekozen hebt. Bekijk de kortfilm.

16

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

c Wat vond je van de film die je net bekeek? Noteer sleutelwoorden op de post-it’s.

Dit vond ik niet

Passende bijvoe glijke naamwoorden:

goed:

KE U

RE

Dit vond ik goed:

d Schrijf je review over de kortfilm. Gebruik de sleutelwoorden hierboven in je tekst.

☆☆☆☆☆

Titel:

D IE

Samenvatting:

AA R

PL

JK EX

EM

IN

KI

3 Lees de reviews van je klasgenoten die dezelfde film bekeken hebben. Hebben zij dezelfde mening? Waarover verschillen jullie van mening? Bespreek.

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

17

4 Lees de review. Bekijk de vetgedrukte werkwoorden.

Camille The Hunger Games gaat over Katniss Everdeen, een meisje dat leeft in een arm district en deelneemt aan de hongerspelen. Toen ik de film voor het eerst zag, vond ik het verhaal erg meeslepend. De spanning was bijna constant aanwezig en de personages kwamen

RE

geloofwaardig over. Katniss toonde veel moed toen zij zich vrijwillig opgaf om haar zus te

de hele tijd

redden. De regisseur heeft ervoor gezorgd dat je als kijker meeleeft met de hoofdpersonen.

KE U

Ook is er goed nagedacht over de kostuums en de muziek. Nu ik de film gezien heb, begrijp ik waarom The Hunger Games zo populair is.

D IE

a Markeer de werkwoorden in de tegenwoordige tijd in het roze en de werkwoorden in de verleden tijd in het groen.

De voltooide tijd QR naar instructievideo

Voltooid = De actie is afgerond.

AA R

b Bekijk de vetgedrukte werkwoorden die je nog niet gemarkeerd hebt. Ze staan in een nieuwe werkwoordstijd.

EM

PL

Je schrijft altijd een hulpwerkwoord (hebben of zijn) in de tegenwoordige tijd en een voltooid deelwoord. koken --> ik heb gekookt starten --> wij zijn gestart Zwakke werkwoorden Het voltooid deelwoord is ge + stam + d of ge + stam + t.

JK EX

Tip: stam (ik-vorm) eindigt op t, k, f, s, ch of p (’t kofschip) --> + t stam eindigt niet op t, k, f, s, ch of p --> + d stoppen – ik stop – ik ben gestopt voelen – ik voel – ik heb gevoeld

IN

KI

Als de stam eindigt op t of d, dan voeg je geen t of d meer toe. starten – ik start – ik ben gestart wachten – ik wacht – ik heb gewacht Als het werkwoord start met ge, ont, her, be of ver, dan voeg je geen ge meer toe. gebeuren – het is gebeurd ontdekken – ik heb ontdekt

Sterke werkwoorden Let op! Sterke werkwoorden veranderen van klank in de voltooide tijd. Deze moet je uit het hoofd leren. Hieronder zie je een aantal voorbeelden. zijn hebben helpen nemen

18

--> --> --> -->

ik ben geweest ik heb gehad ik heb geholpen ik heb genomen

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

wij zijn geweest wij hebben gehad wij hebben geholpen wij hebben genomen

5 Lees de zinnen. Markeer de voltooide tijd. Tip: je moet twee woorden markeren in elke zin. a Ik heb de oefening verbeterd. b De leerkracht heeft voor iedereen popcorn meegenomen. c We zijn niet lang op het filmfestival gebleven. d De jonge actrice heeft in die film bijna niet gepraat.

f

RE

e Na het bekijken van een waargebeurd verhaal hebben we de hele avond gehuild.

De klas heeft de film positief beoordeeld.

h Ik heb het filmticket van mijn broer verstopt.

Ik heb mijn lievelingsfilm al vijf keer bekeken.

j

Roos heeft een Netflix-abonnement gekregen.

D IE

i

KE U

g Na de griezelfilm ben ik helemaal alleen naar huis gefietst.

AA R

6 Herlees de zinnen uit de vorige oefening. Noteer de gemarkeerde werkwoorden in de juiste kolom. voltooid deelwoord eindigt op t

klankverandering

PL

voltooid deelwoord eindigt op d

EM

JK EX

7 Vul de zinnen aan met het voltooid deelwoord.

We hebben gisteren veel

b mengen

Heb je het beslag goed

c belonen

De leerkracht heeft ons

d lachen

Ik heb veel

e poetsen

Heb je je kamer

f

Dat ongeluk is gisteren

IN

KI

a repeteren

gebeuren

g printen

Ik heb die pagina per ongeluk tien keer

h plannen

Wat hebben jullie

. ? voor ons harde werk. tijdens de film. ? . ! ?

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

19

8 Kopieer. Zet de werkwoorden in de voltooide tijd. a De kinderen spelen in de tuin.

b Ik sta om 7 uur op.

RE

c Jullie missen de bus.

KE U

d De regisseur werkt hard.

e De rijke actrice betaalt de taxi niet.

De honden blaffen veel tijdens de opnames.

AA R

f

PL

g De stuntman opent zijn parachute.

We komen allemaal naar het feest.

JK EX

i

EM

h De vertaler vertaalt dat boek naar het Pools.

IN

KI

20

D IE

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

2.4 Spreken wij dezelfde taal?

1 Bekijk de video en luister goed. Beantwoord de vragen.

2 Bekijk de video en luister goed. Beantwoord de vragen.

RE

a Hoe heten de twee leeuwen? b Wie is er niet goedgezind? Waarom? c Waarom ging de ene leeuw niet naar de ceremonie?

KE U

a De trailers lijken sterk op elkaar. Wat was het verschil tussen deze video en de video uit de vorige oefening?

b Je hoort niet enkel andere woorden. Hoor je nog verschillen tussen de twee versies?

D IE

AA R

c Waarom zouden ze twee verschillende versies maken, denk je?

3 Bekijk de YouTube-video. Het Nederlandse woord staat al onder de afbeelding.

Noteer er steeds de Vlaamse variant bij.

2

PL

1

EM

tot 3:00

Nederlands: een pinpas

Vlaams:

Vlaams:

3

4

IN

KI

JK EX

Nederlands: een bank

Nederlands: een mok

Nederlands: een tosti

Vlaams:

Vlaams:

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

21

4 Bekijk het fragment uit ‘Geubels en de Hollanders’. Beantwoord de vragen. a Noteer twee woorden die Nederlanders anders zeggen.

tot 2:45

b Wat vindt Philippe Geubels het allergekste dat Nederlanders eten?

RE

c Waarom zegt Philippe Geubels dat er voor ‘trakteren’ geen Nederlands woord is?

Hij heeft de Nederlandse vertaling nog niet gevonden.

Het woord is identiek in het Nederlands en in het Vlaams.

Het is een grapje.

KE U

helemaal hetzelfde

Weet je het nog? Een stereotype is een overdreven beeld van iemand of een groep mensen. Dit kan een humoristisch effect hebben.

D IE

Let wel op! Stereotypen kunnen tot vooroordelen leiden. Dat zijn ideeën die je over iemand of over een groep mensen hebt, zonder te weten of het klopt.

AA R

d Vind je deze video grappig? Waarom wel of niet?

PL

5 Luister naar je leerkracht. Is het een Nederlands of een Vlaams woord?

JK EX

EM

6 Filmmakers geven personages niet zomaar een stem. Bekijk de trailer. Wat vertelt de stem van deze figuren volgens jou?

IN

KI

Sid, de luiaard

22

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

Manny, de mammoet

Diego, de sabeltandtijger © BLUE SKY STUDIOS/20TH CENTURY FOX

2.5 Door de ogen van …

1 Bekijk de cover en lees de achterflap.

QR naar ingesproken tekst

RE

niet normaal, vreemd

basis waarop een standbeeld staat

JK EX

EM

PL

AA R

D IE

KE U

doen alsof

IN

KI

a Markeer de bijvoeglijke naamwoorden die volgens jou bij het boek passen. informatief

saai

ontspannend

griezelig

ontroerend

waargebeurd

moeilijk

gewelddadig

realistisch

grappig

b Wie is de auteur van dit boek? c Spreekt de cover je aan om het boek te lezen? Leg uit.

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

23

2 Lees het fragment uit het boek. Beantwoord de vragen.

gesprekken om overeen te komen

D IE

KE U

macht over iemand

Als die buschauffeurs op de maandagmorgen van een proefwerkweek mogen staken, dan mag ik dat ook. En omdat mijn leraren, mijn trainer, mijn ma, haar liefste manager en zelfs mijn vader de oorlog aan mij hebben verklaard, staak ik totaal.

Alle onderhandelingen zijn vastgelopen. Er is geen hond die naar mij luistert, dus kroop ik onder mijn dekbed. De laatste keer dat ik naar mijn wekker keek, was het 15u23 – toen ma de deur dichtsmeet en ik bleef zwijgen. In deze wereld zijn er al roepers genoeg. Soms lijkt het alsof volwassenen alleen in slogans kunnen praten. Je moet dit. Pas op voor dat.

Vreemdelingen buiten. Wetenschappers liefst ook. En dan zeggen ze over mij dat ik geen gezag aanvaard.

Dus ik trek mijn dekbed over mijn hoofd en zwijg. Er valt toch niet met hen te discussiëren.

Meneertjes altijd-overtuigd-van-hun-eigen-gelijk. Mevrouwtjes luister-eens-naar-iemanddie-het-kan-weten. ideeën uitwisselen, Never do this again: overleggen - Ja-knikken als ik nee bedoel, - Op commando glimlachen - Het antwoord geven dat ze van mij verwachten, - Doen alsof het eten smaakt terwijl er eeuwig en altijd te weinig peper in zit.

RE

QR naar ingesproken tekst

AA R

PL

met goede bedoelingen

Eigenlijk begon alles veel eerder, toen ik twaalf was en ma het nodig vond om de dag voor de eindtoets van de basisschool de bubbel van ons leven te doorprikken. “Focus op je studie,” zegt ze altijd. “Hoe kun je wiskunde studeren als je voortdurend met je hoofd ergens anders zit?” Ik denk dat ze daarom besliste dat ze net op dat moment moest vertellen dat ze zou verhuizen omdat ze wilde scheiden. Dat was vast haar plan. Er is echt geen moeder zo nobel als die van mij.

KEERPUNT, GOEDELE GHIJSEN © SALTO, 2025

JK EX

EM

a Met wie heeft de ik-persoon ruzie? b Waardoor is het volgens hem begonnen? c Herlees de laatste alinea. Vindt de ik-persoon dat zijn moeder nobel is of net niet?

KI

Soms zegt iemand het omgekeerde van wat hij of zij bedoelt. Dit hoor je vaak aan de intonatie.

Wat een prachtig weer vandaag! (als het regent) Ironie is het omgekeerde zeggen van wat je bedoelt als grap. Sarcasme is het omgekeerde zeggen van wat je bedoelt om iemand te kwetsen.

IN

3 Lees de zinnen luidop voor. Let op je intonatie. Is het als grap bedoeld of niet? a Iemand die houdt van sport zegt: “Joepie! Weer turnles.” b Iemand die niet houdt van sport zegt: “Joepie! Weer turnles.” c Je beste vriend die continu cola drinkt, zegt dat hij zin heeft in een cola. Jij antwoordt: “Jij, een cola? Dat had ik nu nooit van jou verwacht.” d Je beste vriend die een hekel heeft aan wiskunde zegt dat hij de wiskundeles heel tof vond.

Jij antwoordt: “Jij, wiskunde? Dat had ik nu nooit van jou verwacht.”

4 Herlees het fragment in oefening 11 op pagina 15. Daarin zegt een van de personages ook het omgekeerde van wat hij bedoelt om te lachen. Markeer die zin.

24

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

5 Laat ons lachen! Bedenk per twee een grappige zin voor een van deze situaties. een extreem saaie film een vreselijk schoolfeest

een heel slechte dag

KE U

RE

Afspraken over humor: - Maak alleen grappen over situaties, voorwerpen of jezelf.

- Humor is geen goede humor als het anderen kwetst.

6 Lees het volgende fragment uit het boek. Beantwoord de vragen.

Beide troepen verschuilen zich op eigen terrein. Het is eindelijk weer stil in huis. Na eindeloos gesnotter en gehuil in de slaapkamer van ma en haar manager zijn ma’s batterijen leeg. Ze lijkt wel een Furby. Als ik het geweten had, was ik liever voor haar geweest. Maar oeps, dat is te laat. Nu zit ik met dat monster opgescheept. Gelukkig valt ze af en toe helemaal stil en heb ik even rust tot ze weer opgeladen is. Dit is het moment om uit de loopgraven te komen, dus sla ik mijn dekbed open, zet mijn blote voeten op de koude parketvloer, open de deur als een meester-inbreker en sluip de trap af om een voorraad in te slaan.

Ma’s huis kan zo in een woonmagazine. Alles design, kleurloos en strak in het gelid. Ik ben het enige dat uit de toon valt. Zodra ik onder aan de metalen trap met treden van ebbenhout sta, glip ik langs onze witte salon de open, zwarte keuken in. Ik moet muisstil zijn. Zo’n open huis geeft je geen schuilkansen, en als onze dwergpapegaai wakker wordt, dan is mijn missie totaal mislukt. Er ligt wel een doek over zijn smeedijzeren kooi, maar zo’n beest heeft ook oren, ook al zie je die niet. Dus ik maak op de toppen van mijn tenen een grote boog rond het spoor van zaadjes op de vloer om bij de voorraadkast met koeken te raken. Leeg. Fuck! Gisteren zaten er nog kilo’s lekkers in. Ik trek de kastdeur erboven open.

Shit! Ook geen chips of nacho’s meer. In de koelkast alleen nog gezond voer. Ze proberen me uit te hongeren. Ik graai naar een pot yoghurt en scoor een appel uit de fruitlade. De collectie ontbijtgranen is ook spoorloos verdwenen. In de broodtrommel liggen gelukkig nog een paar sneetjes. Er zit niets anders op, ik zal met deze magere oogst moeten terugtrekken naar mijn kamp. Ik gris de krant op de salontafel mee, want zonder telefoon en internet sterf ik van verveling.

De vollemaan verlicht ons buitenzwembad feestelijk. Ma besliste dat we dat absoluut nodig hadden. Een buitenzwembad. In de Lage Landen. Het regent hier al vier maanden. Ze kon even goed een ijsbad laten installeren. Eerst oververhit geraken door haar ellenlange eisenlijst en dan stoom aflaten. Misschien moet ik de regenwaterput eens opengooien.

Kan ze daar inspringen om haar eisenpakket af te laten koelen. Een zwembad. Eén zomer gebruikt en daarna alleen nog voor mijn verplichte zwembadparty op mijn verjaardag. Ik was veel liever met mijn vrienden naar de film gegaan.

D IE

QR naar ingesproken tekst

JK EX

EM

PL

AA R

elektronisch speelgoeddier

IN

KI

België, Nederland en Luxemburg

a Zijn er woorden in de tekst die je niet begrijpt, maar die belangrijk zijn om het verhaal te kunnen volgen? Zoek hun betekenis op. b Bekijk de gemarkeerde woorden. Deze signaalwoorden zeggen iets over … tijd oorzaak doel

opsomming uitleg

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

25

Soorten signaalwoorden Signaalwoorden zijn woorden die verbanden duidelijk maken tussen zinnen en alinea’s.

KE U

RE

Signaalwoorden kunnen iets zeggen over: - tijd (wanneer?) eerst, daarna, nadat …

- oorzaak en gevolg (waarom?) omdat, want, dus …

- doel (waarvoor?) zodat, om te, door middel van …

- opsomming (wat nog meer?) en, ook, verder …

- uitleg (wat bedoel je?) zoals, bijvoorbeeld, namelijk …

7 Vul de zinnen aan met het juiste signaalwoord uit de lijst.

bijvoorbeeld – eerst – dus – daarna – omdat – want

b Er valt toch niet met hen te discussiëren,

door te doen alsof het eten

vertelde ze dat ze zouden verhuizen, ze dat ze gingen scheiden.

PL

d

hij zwijgt.

AA R

c Sommige mensen spelen komedie, smaakt terwijl het niet te vreten is.

buschauffeurs mogen dat ook.

D IE

a Max vindt dat hij mag staken,

niemand naar hem luistert.

EM

e Max blijft op zijn kamer,

8 Maak van de twee zinnen één zin. Probeer in elke zin een ander signaalwoord te gebruiken.

JK EX

a De film was spannend. Ik bleef tot het einde kijken.

KI

b Lars werd nat. Hij had geen paraplu.

IN

c Ze was moe. Ze bleef toch wakker.

d Ze had hard getraind. Ze won de wedstrijd.

e We maakten de opdracht snel af. We hadden weinig tijd.

26

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

zei

9 Lees het volgende fragment uit het boek. Beantwoord de vragen.

ernstig ziek zijn in je hoofd

Op avond drie krijg ik stilaan allerlei symptomen van waanzin. Ik praat niet meer tegen mezelf, maar begin me in te beelden dat mijn vrienden naast me zitten. Shit, ik had nooit gedacht dat ik die gasten zo zou missen.

QR naar ingesproken tekst

stiekem kijken

KE U

RE

heel groot

In bed neem ik me voor om mijn kop weer boven de loopgraven uit te steken. De strijd moet gestreden worden. Mijn opdracht blijft dezelfde als de vorige keer: ondanks mijn fantastisch, immense lijf niet opvallen. Al goed dat ik daar een leven lang heb op geoefend.

Toch lukt het me niet om in slaap te vallen. Nadat ik bijna meester in de yoga ben door alle slaaphoudingen die ik heb uitgeprobeerd, geef ik het op en besluit ik een extra oefening in te lassen. Het is aardedonker, er rijden geen auto’s meer... Nu zal er toch geen hond op straat zijn? Ik gluur langs mijn gordijntje. Buiten lijkt het alsof er een avondklok heerst, dus hijs ik mezelf in mijn warmste kleren, schiet in mijn jas en schoenen en steek mijn kop voor het eerst in tweeënvijftig uur weer uit de kajuit.

AA R

D IE

a Begrijp je hoe Max zich voelt? b Wat zou je aan Max willen zeggen? Welke raad zou je hem geven? c Komt de inhoud van het boek overeen met wat je verwacht had na het lezen van de achterflap? Vind je het net leuker of minder leuk? Leg uit. d Hoe denk je dat het verhaal zal eindigen? Blijft Max boos op zijn ouders en zijn vrienden, denk je?

10 Vul de zinnen aan met het juiste woord uit de lijst.

PL

voordoen – immens – focussen – gezag – symptomen

EM

a Hoesten en niezen zijn

van een verkoudheid.

b Ik wil gewoon mezelf kunnen zijn. Ik wil me niet

JK EX

c De Zuidertoren in Brussel is 150 meter hoog. Dat is d Mijn kleine broer kan zich niet

! . Hij is de hele tijd afgeleid.

: iedereen luistert naar hem.

IN

KI

e Die leerkracht heeft veel

als iemand anders.

QR naar ingesproken tekst

11 Lees nu het einde van het boek. Ben je benieuwd naar de rest van het verhaal? Wil je graag het volledige boek lezen? Waarom wel of niet?

Ik hou geen scorebord meer bij in mijn hoofd. Het leven is geen spel om te winnen. Eerder een soort memory waarin je moet proberen om je de belangrijke momenten te herinneren.

Ik zal de weken op de boot met opa nooit vergeten. En de dagen erna ook niet.

Ik dacht dat ik op het einde van het spel zou sterven. Of zou oplossen in het niets. Dat ik gemarteld zou worden in het politiekantoor en dat mijn moeder en haar manager zout in de wonde zouden komen strooien. Ik was vergeten dat je op het einde van een spel weer van voren af aan mag beginnen.

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

27

Het verhoor bij de politie was geen lachertje, maar ze haalden geen marteltuigen boven en ik werd niet gevierendeeld. Voor de kosten van dat gebroken ruitje zal ik moeten werken, en daarna ook nog voor een nieuwe telefoon, maar er hangt me geen gevangenisstraf boven het hoofd. De enige rechter door wie ik verhoord werd, luisterde echt naar me. Voor het eerst. Samen kwamen we overeen dat ik voorlopig bij opa mag gaan wonen. Gelukkig dienden de ouders van Zaya geen aanklacht tegen me in. Ze zijn blij dat ze niet in foute handen is gevallen.

D IE

KE U

RE

Nu lig ik in bed in het huis van opa. Ik heb hier zelfs mijn eigen kajuit gekregen. “De kamers boven zijn voor jou, Maxim”, zei opa toen hij de deur voor me openzwaaide.

“Max,” zei ik.

Opa glimlachte.

“Max. Die trap kan ik toch niet meer aan.”

Dus nu heb ik een eigen slaapkamer, een badkamer en zelfs een logeerkamer. Allemaal gekregen van opa. Als ik iemand in de steek heb gelaten de laatste weken, dan was hij het wel. Mijn opa die zich tussen zijn behandelingen door moest afvragen of ik me wel redde, en ik stond daar nauwelijks bij stil toen ik wegliep om mezelf te kunnen zijn. Gelukkig slaat de immunotherapie aan, dat geeft ons extra tijd samen.

EM

PL

AA R

Opa leerde me dat je bij het zeilen altijd een keerpunt hebt, het punt waarop je terugkeert naar de haven. En zelfs als je in een wedstrijd als laatste de haven hebt bereikt, heb je helemaal niet verloren, je hebt gewoon heel wat geleerd onderweg.

Gek dat ik die hele omweg gemaakt heb om hier terecht te komen, maar soms moet je een omweg maken om jezelf te worden. Ik moet dringend eens bij Oma Vintage langsgaan om te vertellen dat ze gelijk had en dat ik dankzij die omweg Minne en Zaya heb leren kennen.

Ze waren er voor mij toen ik in de knoop zat. Minne, Zaya en opa eigenlijk ook. Na die kou in de kajuit en die lekkende caravan snap ik zelfs waarom mijn moeder en haar manager zich kapot hebben gewerkt voor hun idioot volmaakte huis. Maar hé, ik heb wel een beetje ruimte nodig om mezelf te zijn. Nu heb ik een plek waar dat kan zonder dat ik me moet schuilhouden. En wie weet, misschien komt er ooit weer een tijd waarin ik blij zal zijn dat ik in mijn eigen bed kan liggen.

IN

KI

JK EX

Als het vakantie is, mag Zaya komen logeren van haar ouders.

Ik sla mijn benen over de rand van het bed, want ik moet gaan leven.

Maar eerst moet ik nog een brief aan Minne schrijven. Ik zoek een pen en papier.

Minne Niet boos zijn.

Max Ik staar naar de woorden. Zo vraag ik haar om alles wat ik verkeerd heb gedaan gewoon te vergeten. Ik verfrommel het blad en gooit het naast me neer. Het is tijd om mijn leven anders aan te pakken, om mijn verantwoordelijkheid te nemen als ik iets fout heb aangepakt. Dus schrijf ik: Minne Sorry.

Max. Langzaam vouw ik het blad in tweeën. Opa zal vast nog ergens een envelop en een postzegel hebben, maar ik breng die brief straks wel zélf naar de postbus.

Ik heb ontdekt dat ik nooit meer klem wil zitten, maar wil blijven bewegen, met de wind mee. Mijn doel in het vorige spel was de vijandelijke troepen te vermijden. Ik dacht dat ik

28

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

alleen dan mezelf kon zijn, maar hoe kon ik mezelf worden zolang ik me in de boot van opa schuilhield? Het leek alsof ik grandioos verloor toen ik met Zaya tevoorschijn kwam, maar ik mag gewoon opnieuw beginnen. Ik zal dit keer wel mijn strategie moeten aanpassen.

Minne heeft me al voorgedaan dat je niet altijd moet spelen in de overlevingsmodus waarin je de vijand moet overwinnen, maar dat je kunt kiezen voor de creatieve modus waarin je je eigen leven probeert uit te bouwen.

Ik denk dat ik dat ook eens probeer.

RE

Ik wil REAL zijn in dit leven. REach for an Authentic Life. Daarvoor zal ik wel mijn kop uit de loopgraven moeten steken. Terug die verdomde wereld in. Niet als crimineel in wording, maar als Max in wording.

D IE

KE U

Wat moet ik onthouden van de laatste weken: - Ik mag de kapitein zijn van mijn eigen leven, maar ik heb wel scheepsmaatjes nodig.

- Dat ik de liefste mensen om me heen nooit meer in de steek mag laten.

- Hoe Minne in mijn team zat, zelfs toen ze ruzie met me maakte. Blijkbaar worden mensen soms boos op je ook als ze in je geloven.

- Dat je altijd wel weer de thuishaven vindt, ook al heb je even een foute koers gevaren.

JK EX

EM

PL

AA R

To do: - Vierhonderd excuses verzinnen en ze een voor een naar Minne sturen met een postduif.

Tot ze bezwijkt en weer in mijn team wil zitten. Ik vrees dat ik in dit nieuwe leven heel wat met haar goed te maken heb. Hopelijk wacht ze op me tot ik haar weer gevonden heb.

- Eens bij pa langsgaan.

- En bij ma en haar manager. De wapens zijn neergelegd, ik hoop dat de rook langzaam zal verdwijnen.

- Dringend afspreken met Ensar en Rauf, om eens een echt spel te spelen. Het maakt niet uit wie wint.

- Me tot aan mijn nek ingraven in de cursus van wiskunde om toch nog mijn jaar te redden?

- Zaya voor het eerst bezoeken en met haar naar de snackbar gaan. We kunnen allebei geen brood met chocopasta meer zien.

12 Herlees de vetgedrukte zin in het fragment hierboven. Beantwoord de vragen.

IN

KI

a Max zegt: “Ik mag de kapitein zijn van mijn eigen leven, maar ik heb wel scheepsmaatjes nodig.” Wat bedoelt hij hiermee? Bedoelt hij dit letterlijk of figuurlijk?

Weet je het nog? Beeldspraak is figuurlijk taalgebruik. Er wordt niet letterlijk gezegd wat er wordt bedoeld.

Ik open de deur als een meester-inbreker.

Ma heeft de bubbel van ons leven doorprikt.

b In het fragment hierboven wordt veel beeldspraak gebruikt. Markeer nog een voorbeeld in de tekst.

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

29

2.6 Happy end of niet?

1 Bekijk de kortfilm. Beantwoord de vragen. a Wie heeft een vals profiel op Facebook?

b Wat vinden de vriendinnen van Marie ervan dat Kevin foto’s vraagt? c Hoe beseft Marie dat er iets niet klopt? d Waarom vertelt Marie het aan niemand?

Ja.

2 Bespreek de kortfilm met je klasgenoten.

-

In de film gaat het over catfishing, waarbij iemand zich online voordoet als iemand anders.

Die persoon creëert een nieuwe identiteit. Denk je dat dit vaak voorkomt?

Welke bedoelingen zou iemand die zich online anders voordoet kunnen hebben?

Welke raad zou je aan je vrienden geven als zij online iemand nieuws leren kennen?

AA R

-

Nee.

D IE

e Heeft de film een happy end?

KE U

Marie schaamt zich en wil het zo snel mogelijk vergeten.

Anton zegt dat hij dan haar naaktfoto online zal zetten.

Marie is bang dat niemand haar zou geloven.

RE

PL

3 We spoelen de film terug tot het moment dat Marie beseft wie ‘Kevin’ is. Nu is het aan jou! Bedenk een ander einde voor de film.

EM

a Hoe eindigt jouw film? Noteer jouw antwoord op deze vragen.

Krijgt jouw verhaal een happy end?

-

Hoe reageert Marie als ze beseft wie Kevin is?

JK EX

-

Ja.

Nee.

Vertelt Marie het aan Chloë? Of vertelt ze het aan vriendinnen, ouders, politie … ?

KI

-

IN

-

Wat gebeurt er als Marie het vertelt?

-

Hoe loopt het met Kevin (Anton) af?

b Schrijf je scenario uit op een apart blad.

30

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

2.7 Roadtrip 1 Markeer de verwijswoorden in de zinnen. Trek een pijl naar wie of wat ze verwijzen.

10

a De regisseur gaf instructies, maar niemand begreep ze meteen.

KE U

c De camera viel om. Dat veroorzaakte veel gedoe achter de schermen.

RE

b De kostuums waren duur. Ze waren speciaal ontworpen voor de hoofdrolspelers.

d Camille en Maksim speelden samen een scène. Ze hadden veel plezier op de set.

D IE

e De animatiestudio had een nieuw project. Het zou volgend jaar uitkomen.

2 Vul de zinnen aan met een verwijswoord. Zorg dat het verwijswoord naar het onderstreepte woord verwijst.

AA R

10

a De roman was moeilijk, maar ik las

helemaal uit.

b De schrijfster signeerde vijf boeken. Ik kreeg

PL

c De scène was grappig, maar

gratis mee naar huis.

paste niet in het verhaal.

d De krant publiceerde een negatieve review,

EM

zorgde voor veel discussie.

e Die bekende actrice heeft ruzie met haar vriend. Ze wil

3 Kopieer de zinnen. Vervang de onderstreepte woorden door verwijswoorden.

JK EX

10

niet meer zien.

a De acteurs speelden overtuigend. De acteurs kregen veel applaus.

KI

IN

b Tom houdt van fantasyboeken. Tom leest de fantasyboeken graag ’s avonds.

c De scène moest opnieuw gefilmd worden. Het feit dat de scène opnieuw gefilmd moest worden, kwam door een technische fout.

d De hoofdrolspeelster won een award. De award betekende veel voor de hoofdrolspeelster.

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

31

13

4 Waarom schrijf je het onderstreepte woord met een hoofdletter? Kruis aan. begin van de zin

eigennaam

aardrijkskundige naam

feestdag

a De leerkracht Nederlands is verslaafd aan films.

RE

b Met Kerstmis kijken we met de hele familie een kerstfilm. c De schrijver heet Patrick Lagrou.

KE U

d We keken tijdens de les naar een kortfilm.

f

Met Pasen verschijnt het nieuwste boek in de reeks.

g Het verhaal speelt zich af in Indonesië.

5 Schrijf de zin opnieuw met hoofdletters.

PL

13

AA R

h Waarom kijk jij liever naar de film dan het boek te lezen?

D IE

e Die film was een succes in heel Europa.

EM

a we lazen spijt van carry slee.

b in de kerstvakantie gaan we naar duitsland op reis.

JK EX

c we zochten engelstalige boeken in de bibliotheek.

KI

IN

d de leraar frans gaf ons een moeilijke opdracht.

13

6 Bedenk een zin die vier hoofdletters bevat: aan het begin van de zin, een eigennaam, een aardrijkskundige naam en een feestdag.

32

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

7 Lees de reviews. Markeer alle bijvoeglijke naamwoorden.

15

☆☆☆☆☆ De nieuwste Smurfenfilm is kleurrijk en gericht op een jong publiek. Het verhaal is eenvoudig maar charmant: Gargamel wil weer eens alle Smurfen vangen. Voor oudere kijkers is het voorspelbaar, maar het blijft een gezellige familiefilm. Wie houdt er namelijk

RE

niet van die kleine, blauwe vriendjes?

☆☆☆☆☆

KE U

Jurassic Park blijft een van de sterkste avonturenfilms ooit gemaakt. Wetenschappers

klonen dinosaurussen en openen een pretpark, maar er gaat van alles mis. Een spannende

D IE

film met veel geloofwaardige elementen, gespeeld door uitstekende acteurs.

8 Vul de woorden aan met telkens een ander bijvoeglijk naamwoord. a een

film

b een

draak

c een d een

film

een

film

een

draak

een

draak

broodje

een

broodje

een

broodje

jongen

een

jongen

een

jongen

AA R

een

PL

15

2

IN

KI

JK EX

1

EM

9 Bekijk de afbeeldingen. Schrijf steeds een passende zin met een bijvoeglijk naamwoord.

15

3

4

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

33

RE

6

10 Markeer in elke zin het voltooid deelwoord in het groen en het hulpwerkwoord (hebben of zijn) in het geel.

KE U

18

5

a Ik heb de film gisteren gezien. b Zij heeft haar boek al uitgelezen.

D IE

c We hebben samen popcorn gegeten. d Heeft de actrice een award gewonnen?

e Jullie hebben hard gelachen tijdens de voorstelling.

Ben je al begonnen met filmen?

AA R

f

g Waarom heeft mijn vriend zijn camera meegenomen? h De schrijver heeft een nieuw boek uitgebracht in oktober.

j

De vrienden zijn naar de bioscoop gegaan.

PL

De kinderen hebben naar de trailer gekeken.

EM

18

i

11 Eindigt het voltooid deelwoord op d of t? Vul aan.

JK EX

a De acteur heeft in die scène slecht geacteer

b De opnames zijn vorige week gestar

.

.

c De regisseur heeft alles nauwkeurig geplan

KI

.

IN

d Die recensent heeft de film streng beoordeel

.

e De tekenaar heeft elk personage prachtig geteken f

.

De stuntman heeft de sprong moeiteloos uitgevoer

g De scenarist heeft het script volledig herwerk

. .

h Het publiek heeft de acteurs met luid applaus beloon

34

i

De producent heeft de opnames goed georganiseer

j

De cameraman heeft alles perfect gefilm

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

.

. .

12 Vul de tabel aan in de voltooide tijd.

18

infinitief

spreken sorteren kiezen

ik jij hij

RE

beginnen

voltooide tijd

blijven

KE U

wij jullie

vallen kijken

AA R

ik

D IE

jij

13 Is het onderstreepte woord een signaalwoord? Kleur de vakjes. signaalwoord

geen signaal­ woord

a Tegenwoordig kijkt iedereen films op Netflix.

E

F

b Een abonnement is niet zo duur.

G

I

c Eerst lazen we het boek, daarna bekeken we de verfilming.

L

H

d Sommige acteurs moeten op dieet om een bepaalde rol te spelen.

M

L

e Wil jij later schrijver worden?

J

L

Je kan ook heel wat gratis bekijken, bijvoorbeeld via de websites van tv-zenders.

I

K

g Mijn opa heeft in zijn leven al meer dan 20 000 boeken gelezen.

Z

E

h Films maken is niet eenvoudig, want het kost veel geld en tijd.

F

X

i

Het is een goed boek, maar het is niet mijn lievelingsboek.

H

M

j

Ik lees geen boeken die meer dan 100 bladzijden hebben.

N

E

k Het boek is verfilmd. Toch moeten we van de leerkracht het boek lezen.

B

O

l

P

B

m Veel BV’s schrijven een boek.

Q

E

n Ik lees boeken omdat je dan je fantasie de vrije loop kan laten.

R

K

JK EX

EM

PL

26

IN

KI

f

Ik kan niet tegen krakende chips in de filmzaal.

Zet alle gekleurde letters op een rij. Welk woord verschijnt er?

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

35

26

14 Vul aan met een passend signaalwoord. a

maakten we popcorn, daarna bekeken we de film.

b De film was een tegenvaller,

er niet goed geacteerd werd.

c De acteur oefende maanden,

hij zijn rol perfect kon spelen.

d De serie won een prijs,

RE

ze heel populair is in 12 landen.

e Ten eerste was het decor prachtig, indrukwekkend.

KE U

f

waren de acteerprestaties

De scène was heel eng,

hield iedereen zijn handen voor zijn ogen.

g Het verhaal was grappig,

soms ook saai.

h De film duurde lang,

Het verhaal was ingewikkeld,

bleef het interessant.

15 De signaalwoorden zijn onderstreept. Markeer ze in de juiste kleur.

-

tijd (wanneer?) oorzaak en gevolg (waarom?) doel (waarvoor?)

PL

26

de voorstelling moesten de telefoons uit.

AA R

j

D IE

i

vielen sommige leerlingen bijna in slaap.

-

opsomming (wat nog meer?) uitleg (wat bedoel je?)

EM

a Eerst las ik het boek, daarna gaf ik het door aan mijn mama. b De acteur oefende extra, zodat de scène perfect zou zijn.

JK EX

c De film was eng, want het speelde zich af in een griezelige stad. d De regisseur gebruikte muziek, bijvoorbeeld om emoties te versterken. e Tijdens de voorstelling mocht niemand praten. f

De mensen van licht en geluid controleren alles meermaals, omdat ze fouten willen

KI

vermijden.

IN

g Het decor was rommelig, dus de opnames verliepen chaotisch.

h De schrijver gebruikt humor, zoals ironie. i

Na de pauze begonnen de stunts.

j

De acteur maakte fouten, waardoor de opnames langer duurden.

k De muziek was fantastisch. Die paste namelijk heel goed bij de sfeer van de film. l

36

Mijn nonkel kwam langs om te helpen met schilderen. Hij hielp ook met het schoonmaken.

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

Panorama

3

3.1 Een multi-review!

RE

In deze module lazen jullie fragmenten uit het boek Keerpunt. Maak een multi-review. Die bestaat uit drie delen: - schrijf jouw mening; - voorzie visuele ondersteuning (tekening, collage, Canva …); - vertel in één minuut over het boek.

Noteer alles wat je weet over het boek op een kladblad.

Deze vragen kunnen je inspireren: - Wat gebeurt er in het boek?

- Wat vind jij van de hoofdpersoon? Begrijp je hem?

- Wat vind je goed aan het boek?

- Wat vind je niet goed aan het boek?

- Welke bijvoeglijke naamwoorden zou je gebruiken om het boek te beschrijven?

- Zou je het boek aanraden aan je vrienden of klasgenoten? Waarom (niet)?

Stap 2

Schrijf jouw mening neer. Maak eerst een kladversie.

- Vermijd herhalingen door signaalwoorden te gebruiken.

- Gebruik minstens vijf bijvoeglijke naamwoorden uit stap 1.

AA R

D IE

KE U

Stap 1

Lees je kladversie goed na en maak daarna een nette versie.

Maak een collage die bij het boek past.

Zorg ervoor dat jouw collage het thema van het boek toont en of het spannend, romantisch, saai … is. Je mag ook jouw mening laten zien in je collage.

Stap 4

Geef je mening. Vertel in enkele zinnen waarom je klasgenoten het boek wel of niet moeten lezen. Geef voorbeelden en wees concreet. duidelijk, specifiek Gebruik bijvoeglijke naamwoorden.

EM

PL

Stap 3

JK EX

Oefen op voorhand wat je wil zeggen. Neem dit op en stuur het naar je leerkracht.

Tijd voor een tentoonstelling in de klas!

Lees de reviews van je klasgenoten, bekijk de collages en luister naar hun meningen.

IN

KI

Stap 5

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

37

4

Woordenlijst Het is abnormaal warm voor deze tijd van het jaar.

niet normaal, vreemd

het bevel

De hond luisterde goed naar het bevel van zijn baasje.

de opdracht die verplicht is

beweren

Mijn papa beweert dat, maar ik weet niet of het klopt.

zeggen dat iets zo is, zonder bewijs

het brein

Het brein helpt je om te denken en te leren.

het verstand, de hersenen

concreet

Kun je een concreet voorbeeld geven?

constant

De kleuter stelt constant vragen aan zijn ouders.

de hele tijd

divers

We bieden diverse opties aan.

verschillend, van meerdere soorten

het gezag

De leerkracht heeft gezag in de klas.

de macht over iemand

gluren

De kinderen gluurden door het raam.

stiekem kijken

grotendeels

De zaal was grotendeels leeg.

meer dan de helft, voor het grootste deel

ideaal

Deze oefening is ideaal voor beginners.

perfect, precies zoals je het wil

identiek

De twee tassen zijn identiek.

helemaal hetzelfde

immens

Het stadion is immens.

kwaadaardig

De film gaat over een kwaadaardige heks.

met slechte bedoelingen

de mimiek

PL

heel groot

Aan haar mimiek zag je dat ze boos was.

de gezichtsuitdrukking

Hij is op missie om zijn vriend te helpen.

de opdracht met een doel

Er kwam een mysterieus geluid uit het bos.

geheimzinnig

Het is een nobel plan om anderen te helpen.

met goede bedoelingen

onmiddellijk

Hij ging onmiddellijk naar huis toen hij werd gebeld.

meteen, heel snel

schuw

Het schuwe dier vluchtte snel weg.

bang voor onbekenden

de spoiler

In het TikTok-filmpje zat een spoiler over die populaire serie.

informatie die het verloop van een boek of film verklapt en het lees- of kijkplezier kan verpesten

de verbeelding

Met een beetje verbeelding lijkt het oude huis een kasteel.

de fantasie

het volume

Zet het volume van de radio lager!

hoe luid of stil het is

zich voordoen als

De crimineel deed zich voor als een dokter.

doen alsof

mysterieus

38

KE U

duidelijk, specifiek

D IE

AA R

IN

KI

nobel

EM

de missie

RE

abnormaal

JK EX

Woordenschat

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

Schooltaalwoorden Ze beantwoordde de vraag van de leerkracht.

geef het antwoord

bedenk

We moesten een eigen verhaal bedenken voor de schrijfopdracht.

verzin

bekijk

We bekijken een video in de les.

kijk naar

beluister

We beluisterden een podcast voor de luisteropdracht.

luister naar

herlees

Ik herlees de tekst om de volgende vragen op te lossen.

lees nog een keer

kopieer

We kopieerden de moeilijke woorden op een extra oefenblad.

schrijf over

kruis aan

Ik kruiste aan welke hobby's ik leuk vind.

zet een kruisje in het vakje

markeer

Ik markeerde de belangrijkste woorden in de tekst in het geel.

kleur met je markeerstift

noteer

Ik noteer het juiste antwoord bij de vraag.

schrijf

omcirkel

Ze omcirkelde het juiste antwoord.

teken een cirkeltje rond

vat samen

We moesten de lange tekst samenvatten in een paar zinnen.

herhaal kort

vergelijk

Ik vergelijk mijn antwoorden met die van mijn buur.

kijk naar de gelijkenissen en de verschillen

vertel

Ik mocht aan de klas vertellen wat ik in het weekend gedaan heb.

zeg het aan de klas

Ik verving het woord door een synoniem.

gebruik in de plaats

Ik vulde de zin aan met het juiste woord.

schrijf wat ontbreekt

vervang door

IN

KI

JK EX

EM

vul aan

PL

AA R

D IE

KE U

RE

beantwoord

MODULE 3 Verhalen in woord en beeld

39

Ik kan

IN

KI

JK EX

EM

PL

AA R

D IE

KE U

RE

het onderwerp, de hoofdgedachte en relevante informatie uit narratieve teksten halen. een mondelinge trailer maken over een boek of film. verwijswoorden herkennen en gebruiken. hoofdletters herkennen en gebruiken. bijvoeglijke naamwoorden herkennen en gebruiken. een review schrijven over een kortfilm. werkwoorden in de voltooide tijd herkennen en gebruiken. de verschillen herkennen tussen het Nederlands dat gebruikt wordt in Vlaanderen en in Nederland. stereotypen herkennen en onderscheiden van de werkelijkheid. humor herkennen en op een gepaste manier gebruiken. signaalwoorden herkennen en gebruiken. beeldspraak herkennen en begrijpen. een ander einde schrijven bij een kortfilm. mijn mening geven over een boek op verschillende manieren (geschreven, gesproken, met beelden).

Colofon

Wil je meer weten over deze methode Niets uit deze uitgave mag verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden door midNederlands? del van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze ook zonder voorafgaande schrifte-

Auteur Eva Sarens lijke toestemming van de uitgever. No parts of this book may be reproduced in any form Surf naar max-nederlands.diekeure.be Eerste editie by print, photoprint, microfilm or any other means without written permission from ISBN 978 90 4865 272 3 - KB D/2026/0147/016 the publisher. De uitgever heeft naar best vermogen getracht de publicatierechten volBestelnummer 90 850 0202 (module 3 van 6) - NUR 117 - Thema YPCA gens de wettelijke bepalingen te regelen. Zij die niettemin menen nog aanspraken te Verantwoordelijke uitgever die Keure, Kleine Pathoekeweg 3, 8000 Brugge kunnen doen gelden, kunnen dat aan de uitgever kenbaar maken.

RPR 0405 108 325 - © Copyright by die Keure, Brugge

Heb je vragen of wens je een presentatie op school?

01 44 2

Contacteer jouw educatief adviseur.

Die Keure wil het milieu beschermen. Daarom kiezen wij bewust voor papier 0dat 0 het keurmerk van de Forest Stewardship Council® (FSC®) draagt. Dit product 85 is gemaakt van materiaal afkomstig uit goed beheerde, FSC®-gecertificeerde bossen en andere gecontroleerde bronnen.