ucatieve uitgaven
BIEB
Coole kids! Inge Bergh
Kijker educatieve uitgaven
Verrekijker 4
6
Coole kids!
Je hebt vast wel eens gedacht: later als ik groot ben, dan ... Maar waarom zou je wachten met het waarmaken van je dromen? Waarom begin je er nu niet aan? De kinderen in dit boek wachtten niet tot ze groot waren. Wat ze wilden bereiken, pakten ze onmiddellijk aan. En dat deden ze met glans. Ze verdienen allemaal de titel ‘Coole Kid.’ Benieuwd? Lees in dit boek zes waargebeurde verhalen die de wereld met verstomming sloegen.
1
Kinderen winnen het van ontvoerder Waar:
Sprague/Washington (Amerika)
Wie:
Delicia Wright, Brendan Wright, Andrew Crane, Isaac Yow
Leeftijd: Delicia: 8 jaar Brendan: 10 jaar Andrew en Isaac: 15 jaar Verdienen de titel Coole Kids omdat: ze onbevreesd een peuter redden uit de handen van een ontvoerder. Dit is hun verhaal: De ouders van Delicia, Brendan en Owen moesten werken. Dus lieten ze hun kinderen bij een oppas. Die vond het goed dat de kinderen alleen gingen spelen in een speeltuin niet ver van huis. Delicia en Brendan zetten hun kleine broertje van nog net geen twee jaar oud veilig in zijn buggy. Zo kon hij niet zomaar aan hun aandacht ontsnappen. Maar toch ging het mis.
2
3
Terwijl Delicia en Brendan wat verderop speelden, sloop een ontvoerder naar de buggy van hun kleine broertje. Zo snel hij kon, rukte hij het jongetje los en ging er toen als een speer met de peuter vandoor. Delicia zag wat er gebeurde en liep achter de ontvoerder aan. Ze rende, schreeuwde en brulde zo hard ze maar kon. Ook haar broer, Brendan, aarzelde niet. Hij greep de buggy en volgde zijn zus.
4
Andrew en Isaac hoorden het geschreeuw. Ze zagen hoe Delicia en Brendan een man met een kleine peuter in zijn armen achtervolgden. Ze begrepen onmiddellijk wat er gebeurde en ook zij zetten zonder aarzelen de achtervolging in. De ontvoerder werd bang. Hij liep een steegje in en liet Owen daar achter. En zo redden een dappere broer en zus en twee even heldhaftige jongens het leven van een kleine peuter.
5
Tiener heeft een droom Waar:
Aleppo (Syrië)
Wie:
Muhammed Qutaish
Leeftijd: 13 jaar Verdient de titel Coole Kid omdat: hij levend tussen ruïnes1 blijft geloven dat zijn stad ooit uit het puin zal herrijzen, mooier en groter dan ooit. En daarom bouwt hij eigenhandig een maquette2 met niets anders dan lijm, schaar en papier. Dit is zijn verhaal: Muhammed woont in Syrië. De stad waarin hij woont, Aleppo, wordt bijna dagelijks gebombardeerd. Hele wijken liggen er in puin. Gebouwen die je vandaag nog recht ziet staan, kunnen morgen opeens verdwenen zijn. Men noemt Aleppo ook wel de ‘gevaarlijkste stad van Syrië’. De ouders van Muhammed willen niet meer dat hun zoon nog door de stad dwaalt. Het is er niet veilig. Voor de oorlog leefden er ongeveer 4 miljoen mensen in Aleppo. Nu blijft nog amper de helft daarvan over.
6
Al wie kan, vlucht weg uit Syrië. Mensen riskeren hun leven om uit het door oorlog vernietigde land naar Europa te vluchten. En toch wil Muhammed blijven. Want de jongen heeft een droom: hij wil architect worden. Ooit, wanneer deze vreselijke oorlog voorbij is, wil hij zijn geliefde stad terug opbouwen. De tiener droomt van een nieuw Aleppo met mooie brede lanen, moderne gebouwen, een mooi meer en veel groen en licht.
7
En dat nieuwe Aleppo ontwerpt hij nu al. Met verf, lijm, schaar, karton en papier bouwt hij verwoeste gebouwen weer op. Mooier en groter dan ze ooit waren. Hij herstelt kapotte straten en maakt ze breder. Vult parken met gras en bomen. Bouwt restaurants langs de waterkant. Uit zijn vaardige handen ontstaat langzaam maar zeker de stad van zijn dromen: een aantrekkelijk, en vredig Aleppo. Een papieren stad waar het goed wonen en leven is. Maar daar eindigt het niet voor hem. Want op een dag zal de oorlog stoppen. Daar blijft hij in geloven. Dan gaat hij weer naar school. En wanneer hij afgestudeerd is, wil hij ervoor zorgen dat zijn papieren gebouwen echt gebouwd worden. Dat is zijn droom. En daarom blijft hij.
8
Jongen wordt zwemkampioen Waar:
Elsloo (Friesland)
Wie:
Olivier van de Voort
Leeftijd: 11 jaar Verdient de titel Coole Kid omdat: hij na een vreselijk ongeluk waarbij hij een onderbeen verliest, niet bij de pakken blijft neerzitten. Olivier hield altijd al van sporten en zeker van zwemmen. Dus besluit hij om weer te gaan zwemmen. En ongelofelijk maar waar: hij wordt kampioen. Dit is zijn verhaal: In mei 2009 verandert het leven van de elfjarige Olivier compleet. Olivier verzorgt zijn pony Monty in de weide vlak bij zijn huis. Maar dan raakt zijn linkerbeen verstrikt in het halstertouw3 van het dier. Wanneer Monty plots zijn hoofd opheft, verliest Olivier zijn evenwicht. Hij valt achterover. Daar schrikt de pony zo erg van dat hij er vandoor draaft en de jonge Olivier met zich meesleurt.
9
De moeder van Olivier ziet alles gebeuren, maar ze is machteloos. Het dier rent er in galop vandoor: door het hek, over de straat, en door een maïsveld, tot in het Canadameer. Drieënhalf kilometer lang wordt Olivier meegesleurd terwijl zijn been knapt en breekt. De pijn is ongelofelijk maar Olivier blijft de hele tijd bij bewustzijn. Pas diep in het Canadameer blijft de pony stilstaan. Daar kunnen enkele campinggasten de jongen redden. Helaas is zijn onderbeen er zo erg aan toe dat het geamputeerd moet worden.
10
Even ziet de sportieve jongen al zijn dromen uit elkaar spatten. Maar al snel herpakt hij zich. Hij besluit dat dit niet het einde van zijn leven en zijn dromen mag zijn. Na zijn ongeluk doorstaat hij wel negen operaties. Maar hij blijft doorgaan. Olivier heeft het karakter en het doorzettingsvermogen van een echte kampioen. En dat loont. Reeds op zijn veertiende zwom hij al meer dan honderd medailles bij elkaar, vooral goud en zilver.Ondertussen versloeg Olivier al volwassen zwemmers met twee goede benen en werd hij wereldrecordhouder op de 200 en 100 meter rugslag. Een straffe kerel die Olivier. Hij heeft dan ook een bijzonder levensmotto: Ook al denk je dat je iets niet kan, ook al ligt het, denk je, buiten je bereik, dan kan het nog steeds.
11
Jongen bedenkt slim systeem om koeien te redden Waar:
Kenia
Wie:
Richard Turere
Leeftijd: 13 jaar Verdient de titel Coole Kid omdat: hij als prille tiener een slim systeem bedacht om de leeuwen weg te houden van zijn vaders koeien. Zijn systeem werkt zo goed dat het nu overal in zijn land wordt geïnstalleerd. Richard zelf kreeg een studiebeurs. Het is zijn droom om ingenieur te worden. Dit is zijn verhaal: Richard groeit op bij de Masai4. Daar is het de gewoonte dat jongens tussen zes en negen jaar voor de koeien van hun vader zorgen. Ook Richard wordt op een dag koeienherder en dat is geen makkelijke taak. De koeien van Richards vader grazen namelijk vlak bij het Nairobi National Park waar leeuwen, olifanten, zebra’s en nog een heel pak andere wilde dieren leven.
12
Omdat het National Park op sommige plaatsen geen hek heeft, komen de zebra’s ook op het land van Richards vader grazen. En de leeuwen, die wel een zebra lusten, volgen hen. Daar ontdekken ze de koeien. Koeien kunnen niet zo hard rennen als zebra’s en zijn voor leeuwen dan ook een makkelijke prooi. En dat is een probleem. Want een leeuw die weet waar hij slome koeien kan vinden, die komt terug. Richard probeert de leeuwen weg te houden van zijn vaders koeien. Dat doet hij door een groot vuur te branden. Leeuwen reageren namelijk angstig op vuur. Maar de leeuwen laten zich niet lang bang maken door een kampvuur. Bovendien zien ze door het licht van het vuur de koeien nog beter staan.
13
Richard moet dus iets anders verzinnen. Hij bouwt een vogelverschrikker. Dat werkt één nacht. Leeuwen zijn namelijk slimme dieren. Ze hebben vlug door dat de vogelverschrikker niet beweegt. Er zit voor Richard niks anders op dan de hele nacht wakker te blijven en rond te lopen met een fakkel. De leeuwen die het licht zien bewegen, durven dit keer niet dichterbij te komen. Eindelijk heeft hij een manier gevonden om de koeien van de vraatzucht van de leeuwen te redden. Nacht na nacht wandelt Richard met een fakkel rond de slaapplaats van de koeien. Dat is natuurlijk erg vermoeiend. Er zou een systeem moeten bestaan dat automatisch voor bewegend licht zorgt, bedenkt Richard. Een systeem dat zichzelf oplaadt via zonlicht, want dat heb je in Kenia in overvloed. Richard weet niet meteen hoe hij zoiets moet maken, maar hij laat het idee niet los.Toen hij nog jonger was, sloopte hij eens de radio van zijn moeder. Richards moeder was woedend toen ze dat ontdekte. Maar Richard denkt met een glimlach terug aan het voorval, want terwijl hij probeerde de radio van zijn moeder te herstellen, bracht hij zichzelf de beginselen van elektronica5 bij. En nu komt die kennis hem goed van pas!
14
Richard bedenkt een systeem waarbij een zonnepanneel stroom geeft aan een batterij. Die batterij is op zijn beurt weer aangesloten op enkele knipperlichten die ooit in auto’s zaten. Net wat Richard nodig heeft! De leeuwen zien het licht bewegen en blijven weg. Het systeem is bovendien makkelijk te installeren. Overdag is er zon genoeg. En ‘s nachts kan Richard lekker in zijn bed blijven liggen terwijl de knipperlichten hun werk doen. Het duurt niet lang voor zijn buren hem vragen om bij hen ook zo’n systeem te installeren. Al snel wordt Richards systeem in het hele land gebruikt. Pas dertien en nu al uitvinder. Straf!
15
Jongen uit India bouwt bamboebrug over riool Waar:
Sathe Nagar (Indië)
Wie:
Eshan Balbale
Leeftijd: 17 jaar Verdient de titel Coole Kid omdat: door hem tientallen jonge kinderen hun leven niet meer moeten wagen om naar school te kunnen gaan. Dit is zijn verhaal: De ouders van Eshan hebben een school voor kansarme kinderen in India. De meeste kinderen die bij zijn ouders op school zitten, wonen in sloppenwijken. Om naar school te kunnen gaan, moeten ze elke dag door een breed kanaal waden. Eigenlijk is dat kanaal gewoon een open riool van wel dertig meter breed. Het water is er niet erg diep, maar wel heel erg vies en ongezond. Veel kinderen worden dan ook erg ziek door het rioolwater dat vol bacteriën zit. Soms krijgen ze hoge koorts of ze lopen dodelijke ziektes op zoals bv. malaria. De voorbije jaren zijn al heel wat kinderen gestorven.
16
Geen wonder dat veel ouders hun kinderen niet meer naar school willen sturen. Eshan hoort de verhalen en gaat zelf een kijkje nemen in de sloppenwijk. Hij gelooft zijn ogen niet wanneer hij het stinkende kanaal ziet waar de leerlingen elke dag door moeten om naar school te gaan.
17
Ouders uit de sloppenwijk vertellen dat ze al verschillende verzoekschriften hebben verstuurd naar de regering. Maar die reageert niet. Eshan blijft niet bij de pakken zitten. Hij besluit om dan maar zelf een brug te bouwen. Voor een brug van beton heeft hij heel veel papieren nodig: een toestemming en verschillende vergunningen6.
18
En die moeten van de regering komen. Het zou dus wel eens erg lang kunnen duren voor dat allemaal in orde komt. En al die tijd zouden de kinderen nog steeds door de vieze brij moeten waden. Daarom besluit Eshan om een brug uit bamboe te bouwen. Daar heeft hij geen vergunning voor nodig. Eshan gaat snel aan de slag en bouwt in amper 8 dagen tijd een bamboebrug over het kanaal. De kinderen kunnen nu veilig naar school. En daarom verdient Eshan de titel Coole Kid!
19
Meisje uit Amerika bouwt huisjes en kweekt groenten voor daklozen Waar:
Washington (Amerika)
Wie:
Hailey Ford
Leeftijd: 9 jaar Verdient de titel Coole Kid omdat: ze van aanpakken weet. Ze laat zich niet afschrikken door de omvang van het probleem dat ze wil aanpakken. Ze zet door daar waar veel volwassenen afhaken. En dat is indrukwekkend. Zeker voor een negenjarige. Dit is haar verhaal: Vijf jaar was Hailey toen ze met haar moeder boodschappen ging doen en de dakloze Edward op straat zag zitten. Ze gaf de man een broodje. Maar thuis bleef ze maar aan Edward denken. Of hij de volgende dag wel eten genoeg zou hebben. En waar zou hij slapen? Hailey begon een moestuintje en schonk haar oogst aan de daklozen.
20
21
Dat deed ze jaar na jaar opnieuw. Ondertussen is Hailey negen. En ze is Edward niet vergeten. Ze wil dat hij een veilige plaats krijgt om te slapen. En niet alleen Edward. Iedereen verdient een thuis, vindt ze. Daarom begint ze met het bouwen van huisjes voor daklozen. Ze heeft lang nagedacht over hoe die eruit moeten zien. Groot genoeg om een volwassen mens te slapen te leggen. Sterker dan een tent en goed geïsoleerd tegen de winterkou. De huisjes moeten een raam hebben en een deur die veilig afgesloten kan worden. Een hele klus. Maar Hailey zet er zonder aarzelen haar schouders onder. Hameren, zagen, isoleren ... alles doet ze zelf.
22
De liefdadigheidsorganisatie ‘Together Rising’ is erg onder de indruk van Haileys project en zamelt geld in zodat Hailey kan blijven bouwen. Voorlopig staan er al elf huisjes op de planning. De stad waar Hailey woont heeft ondertussen ook een terrein beschikbaar gesteld waar de huisjes mogen geplaatst worden. Het ziet er dus naar uit dat, dankzij Hailey, de eerste elf daklozen binnenkort droog en warm zullen slapen! Indrukwekkend, vind je niet?
23
Woorduitleg 1 2 3 4 5
ruïne = wat overblijft van een vernield gebouw maquette = model in het klein halstertouw = touw om een paard vast te houden Masai = Afrikaans volk elektronica = wetenschap die bestudeert hoe apparaten als telefoons, televisies … werken 6 vergunning = officiële toestemming
24
Waarom zou je wachten met het waarmaken van je dromen? Waarom begin je er nu niet aan? De kinderen in dit boek wachtten niet tot ze groot waren. Ze verdienen allemaal de titel ‘Coole Kid.’ Benieuwd? Lees in dit boek zes waargebeurde verhalen die de wereld met verstomming sloegen.
Dit boekje maakt deel uit van de Verrekijkerbieb 4. ISBN 978 90 486 2283 2 Bestelnummer 60 1021 397 KB D/2015/0147/339 NUR 191 Foto’s: Shutterstock Verantwoordelijke uitgever die Keure Kleine Pathoekeweg 3, 8000 Brugge RPR 0405 108 325 © Copyright die Keure, Brugge
9 789048 622832
Niets uit deze uitgave mag verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt worden door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke wijze ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. No part of this book may be reproduced in any form by print, microfilm or any other means without written permission from the publisher.