Τεύχος 275

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΡΗΤΗΣ Κ υκλ οφ ορεί σε

3η

έ κ δ ο ση

Γιώ ρ γο υ Γραμ μ ατικάκη

Η Κόμη της Βερενίκης

“Το βιβλίο αυτό αφορά σ' ένα πείραμα πο ν έγινε πριν από 15 δισεκατομ­ μύρια χρ ό νια Ο επιστήμονας πο ν το σχεδίασε δεν είναι πια τριγι'ιρω για να μα ς εξηγήσει τι ακριβάις έκανε και, κυρίως, τι σκοπό εξυπηρετούσε. ΊΙσα ν δε τέτοιες οι συνθήκες και η θερμοκρασία το υ πειράματος, π ο ν καθιστούν ανέφικτη την επανάληψή τον στα γήινα εργαστήρια. Το πείραμα αυτό ήταν η δημιουργία το ν Σ ύμπαντος”. “Η Κ όμη τη ς Β ερενίκη ς” ξεδ ιπ λ ώ νε ι στα μ ά τια το υ ανα γνώ στη όσα η επιστήμη κα τόρθω σε μέχρι σήμερα ν α ξ εδ ια λ ύ νει γ ια το Σ ύμ π α ν π ο υ μ α ς περ ικ λείει, μ α ς φ ο β ίζει α λ λά κ α ι μ α ς συ να ρ πά ζει. Β ιβ λίο με φ ιλο σ ο φ ικ ές π ρ ο εκτά σ εις κ α ι με έντο νο λ ο γο τεχν ικό χαρα κ τή ρα , α νο ίγει νέο υς δρ ό μ ο υς στη θεώρηση τη ς επιστήμης: Κ α θώ ς ο 2 0ός α ιώ να ς π λ η σιά ζει στο τέλο ς το υ κ α ι ο ά νθρ ω π ο ς μένει ολοένα μετέω ρος σ' έναν πλα νή τη π ο υ κινδ υνεύ ει να κα τα στρα φ εί, μ ή πω ς ε ίν α ι κ α ιρ ό ς ν α α να ζη ­ τήσουμε μ ια νέα α ντίλ ηψ η τη ς Ε πιστή μ η ς κ α ι το υ Α νθρω πισμ ού;

ΜΟΛΕ ΚΥΚΛΟΦΟΡΗΣΕ ΚΑΙ ΣΤΑ ΕΛΛΗΝΙΚΑ!

G. Η. Hardy Η απολογία ενός μαθηματικού Πρόλογος: C.P. Snow Μ ετάφραση— Σχόλια: Λημήτρης Καραγιαννάκης, Μιχάλης Λάμπρου Έ ν α ς εκκεντρ ικ ό ς κ ο ρ υ φ α ίο ς μ α θη μ α τικ ό ς, κ λ εισ μ ένο ς δ ια β ίο υ στο ν πε ρ ίγ υ ρ ο το υ Cam bridge, α ισ θά νετα ι την ανάγκη να “απο λ ο γη θ εί”. Έ ν α ς φ υ σ ικ ός, φ ίλ ο ς το υ πρ ώ το υ , πρ ο σ π α θεί να φω τίσει τη ν ιδιόρρυθμη π ρ ο ­ σ ω π ικ ό τη τα το υ “α π ο λ ο γ ο ύ μ ε ν ο υ ”. Χ ω ρ ίς ίχ ν ο ς σ ε μ ν ο τυ φ ία ς — σ τα 1940, με τη δύση τη ς κ α ρ ιέρ α ς το υ — ο καθηγητής G .H . H ardy υ π ε ρ α σ π ίζ ετα ι με π ά θ ο ς α λ λά χ ω ρ ίς φ α να τισ μ ό τη μ α θηματική δη μιο υ ργία . Έ ν α βιβλίο π ο υ μυεί μυημένους κ α ι α μ ύη τους, φ ίλ ο υ ς κ α ι μη τη ς επιστήμης, στο ν πα ρ ά ξ εν ο κόσμ ο τω ν κα θ α ρ ό α ιμ ω ν μ α θη μ α τικ ώ ν κα ι στις α ξίες κ α ι α ν τ ι­ λήψεις μ ια ς ε ποχή ς π ο υ φ α ίνεται ό τι σβήνει. ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΡΗΤΗΣ Τ.θ. 1527,711 10 ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Κεντρική διάθεση: ΤΡΟΧΑΛΙΑ, Γριββαίων 6, (πάροδος Σκουφά 64) ΑΘΗΝΑ, τηλ. 3646426. Για την Κρήτη: Βιβλιοπωλείο ΚΥΡΙΑΚΗ, Έβανς 67, ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ, τηλ. 285119

τα βιβλία της «γνώσης»

ΡΟΜΠΕΡΤΟ ΚΑΛΑΣΣΟ

ΟΙ ΓΑΜΟΙ ΤΟΥ ΚΑΔΜΟΥ ΚΑΙ ΤΗΣ ΑΡΜΟΝΙΑΣ ΒΡΑΒΕΙΟ CHARLES VEILLON 1991

Στους γάμους του Κάδμου και της Αρμονίας ήταν η τελευταία φο­ ρά, όπου οι θεοί του Ολύμπου, με την ευκαιρία εκείνης της γιορτής, κάθισαν στο ίδιο τραπέζι με τους θνητούς. ' Οσα συνέβησαν πριν από τότε, στη διάρκεια πανάρχαιων χρόνων, και μετά από τότε, στη διάρκεια λίγων γενεών, διαμορφώνουν το τεράστιο δέντρο της Ελ­ ληνικής Μυθολογίας.

εκδόσεις «γνώση» Ιπ π ο κ ρ ά τ ο υ ς 31, 1 0 6 8 0 Α θή να Τηλ.: 3 6 2 0 941 - 3621 194 Για τ ο υ ς Β ιβ λ ιο π ώ λ ες: Α πο κ λ εισ τικ ή δ ιά θ ε σ η ΔΑ ΝΑΟΣ Α.Ε. Μ α υ ρ ο μ ιχ ά λ η 64, 1 0 6 8 0 Α θή να , Τηλ.: 3 6 0 4 1 6 1 ,3 6 3 1 9 7 5 , 3 611 0 5 4

—

Ε κ δ ό σ ε ις Κ α ς τ α ν ιω τ η Η σύγχρονη εκδοτική παρουσία στα ελληνικά γράμματα ___

ΠΡΟΣΕΧΩΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΕΙ ΣΤΑ ΓΑΛΛΙΚΑ στις Εκδόσεις Gallimard

Ε κ δ ό σ ε ις Κ α ς τ α ν ιω τ η Η σύγχρονη εκδοτική παρουσία στα ελληνικά γράμματα

Z [I]

Ε Α

Β Ι Β Λ Ι Α

Ε Ν Η —

1 9 9 1

Λ Ο Γ Ο Τ Ε Χ Ν Ι Α

--------------------------------------------------—

—

------------------------------------------------—

Τ σουν-Τ οαν Γε

Στέφανο Μ πένι

ΤΡΙΛΟΓΙΑ · ΗΣΥΧΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΒΟΥΝΑ Το χωριό στο βουνό Α'

Ο μάγος Μπαόλ - Μια ήσυχη νύχτα της δικτατορίας

(Μυδιστόρημα)

(Μυδιστόρημα)

Τα απέραντα λιβάδια Β'

(Μυδιστόρημα)

9

Το μακρινό ταξίδι Γ'

Έ κτορ M m avKiou

(Μυδιστόρημα)

Μόνο τα δάκρυα μετράνε

(Μυδιστόρημα)

9

Μαξ Γκαλό

9

Μια δημόσια υπόδεση

(Μυδιστόρημα)

Στεν Ν αντόλνυ Η ανακάλυμη της βραδύτητας

9

(Μυδιστόρημα)

Κ ίνγκσλεϊ Ειμις

9

Ο τυχερός Τζιμ 9

Χ άρολντ Πίντερ

Γιαν Κ εφ ελέκ Η γυναίκα κάτω από τον ορίζοντα

Οι νάνοι

(Μυδιστόρημα)

(Μυδιστόρημα)

9

Τ ζόναδαν Σουίφχ Νχόρις Λ έσινγκ

Η μάχη των βιβλίων

Το καλοκαίρι πριν από το σκοτάδι

(Μυδιστόρημα)

(Μυδιστόρημα) 9 9

Νχ. X . Λώρενς Η ράβδος του Ααρών

Ε.Μ. Φόρσχερ Εκεί όπου οι άγγελοι φοβούνται να διαβούν

(Μυδιστόρημα)

(Μυδιστόρημα)

Έ λσα Μ οράντε

Σχέφαν Χ ερμλίν

Αραδέλι

Λυκόφως

(Μυδιστόρημα)

(Μυδιστόρημα)

Εκδόσεις Καςτανιωτη Η σύγχρονη εκδοτική παρουσία στα ελληνικά γράμματα

Β

Ν Ε Α

I Β

Λ

Ι Α

1 9

9

1

ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ - ΠΟΙΗΣΗ ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ

Τάοος Ρούσσος

Κυριάκος Αδαναοιάδης

Ο τευλευταίος της συντεχνίας

Δώδεκα

(Νουβέλα)

(Μυθιστόρημα )

Γιώργος Σκούρτης

Τάκης Ελευδεριάδης

Τ ο συμπόσιο της Σ ελήνης

Ο πετεινός ή Π ερί αντικειμένου

(Νουβέλα) *

Γιώργος Κακουλίδης

Αυτά κι άλλα πολλά

Τ ο σύνδρομο του ΠαρΘένη

Αντώνης Σουρούνης

(Αφήγημα)

Π άσχα στο χωριό

Ιωάννα Καρατζαφέρη

(Νουβέλα)

Έ σδερ

Ευγενία Φακίνου

(Μυθιστόρημα )

Ζάχαρη στην άκρη

Γιώργος Κάτος

(Μυθιστόρημα)

Ιστορίες της νύχτας

Διονυσης Χαριτόπουλος

(Διηγήματα)

Εναντίον του M arlboro

Τατιάνα Γκρίτση-Μιλλιέξ

(Μυθιστόρημα)

Ο νειρικό

A. Κ. Χριστοδούλου

(Διηγήματα) *

Τ ο αγκάθι ή Ο Π αντελής Βλαστός

(Νουβέλα)

Η Τρίπολη του Π όντου

Γιώργος Μιχαηλίδης Τ α φονικά

(Μυθιστόρημα) Γιάννης Ξανδούλης Τ ο ροζ που δ εν ξέχασα

(Μυθιστόρημα) Βάνα Παπαδανασίου Τ ο σενάριο

ΠΟΙΗΣΗ Δημήτρης Αλεξίου Π ρος Ασωπίαν

Νάντια Βαλαβάνη Τ έλος εποχής

Γιώργος Μοράρης Σ υναναστροφές της σιωπής

(Μυθιστόρημα)

Νικόδημος (μοναχός)

Μαρία Πολενάκη

Τα άπαντα της στιγμής

Μ η... είμαι ακόμα ζωντανή!

Δήμητρα X. Χριστοδούλου

(Μυθιστόρημα)

Η προσευχή του αναιδούς

Εκδόσεις Καςτανιωτη ---- 7 ^ ------- Η πιτγχρηνη εκδοτική πηροιιπιη πτη ελληνική γρήμμητη

. D. H. Lawrence, Ο Ανθρωπος που αγαπούσε τα Νησιά Honor£ de Balzac, Η Γρεναδιέρο (Το Σπίτι με τις Ροδιές) Μετάφραση Έφη Κορόμηλό 3. Herman Bang, Οι Τέσσεροι Διάβολοι J ames Joyce, Η Πανσιόν ι Giovanni Verga, Περιπλάνηση 7. Herman Melville, Η Ιστορία του Τάουν-Χο ΜετάφρασηΑ.Κ. Χριστοδούλου Lafcadio Hearn, Όλεθρος και Αλλα Διηγήματα Μετάφραση Πέτρος Π. Καλσνάρος ίο. Gabriele O'nftm&Sj^feioxono & Σ<° Μετάφραση ιι. Heinrich BOll, Ισ τ ο ρ ^ ^ ε Τσιγάρα Μετάφραση,/Γιώργος Κεντρωτής is. Gabriele P ’Annunzio, Η Γυναικαδέλφη .ΜετάφρασηΠέτρος Πικρός β. Gustaf Geuerstam, Το Αγόρι της Κυρά-Λένης ΜετάφρασηΛέων Κουκούλας ίο Voltaire, Ζαντίγκ, ή Το Πεπρωμένο ΜετάφρασηΜανόλης Γιαλουράκης ίο Robert Musil, Εικόνες 20. Charles Baudelaire, Ο Μικρός Γητευτής ιι. J an Neruda, Ιστορίες από τη Μάλα-Στράνα ΜετάφρασηSofta DomakoCa-Στάμου Gustaf Geuerstam, Ο Πέτρος με το Ένα Μάτι

ΕΟΡΤΑΣΤΙΚΗ ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΔΙΗΓΗΜΑΤΟΣ Χριστουγεννιάτικα Διηγήματα ελληνων συγγραφέων (Α'-Β') 1 Πρωτοχρονιάτικα Διηγήματα ελληνων συγγραφέων 1 Διηγήματα ελληνων συγγραφέων για τα Φώτα & Διηγήματα εενων συγγραφέων για τα Χριστούγεννα και την Πρωτοχρονιά 8. Χριστουγεννιάτικες Ιστορίες του Φιοντορ Μιχλϊλοβιτς Ντοςτογιεφςκι

lit «Κ ι ό Θ εός

έπλασε μεγάλες

φάλαινες». ΓΕΝΕΣΙΣ J

«Κ ι α κό μ α ο τιδ ή π ο τε κ ι α ν μ π α ίνει σ τό

χ ά ο ς τοΰ σ τό μ α το ς α ΰτοΰ του τέ ρ α το ς, έστω κι α ν είνα ι ζώ ο, βά ρ κα ή π έτρ α , κα τε β α ίνε ι α μ έσ ω ς σέ α ύ τό τ ο ν α κ ά θ α ρ το τε ρ ά σ τιο ο ισ ο φ ά γ ο το υ κ α ί χ ά ν ε τα ι σ τ η ν ά πα τη ά β υ σ σ ο τ ή ς κ ο ιλ ιά ς του». Τ α

Η θ ικ ά

του

Π λο υτάρχου απ ο το Χ ο λαντ

J

«Κι ένώ ό λ α τά ά λ λ α πρ ά γ μ α τα , ζώ α ή π λ ο ία ,

πού μ π α ίν ο υ ν μ ες σ τη ν τρ ο μ ε ρ ή ά β υ σ σ ο το ΰ σ τό μ α το ς αΰ το ΰ το ΰ τέ ρ α το ς {τής φ ά λ α ινα ς}, άμέσω ς χ ά ν ο ν τ α ι κ α ί κ α τα β ρ ο χθ ίζο ν τα ι, ό μ α ΰρ ο ς γ ω β ιό ς ά π ο σ ύ ρ ε τα ι με μ εγ ά λ η σ ιγ ο υ ρ ιά α ύτοΰ-μ έσ α, όπο υ κ α ί κοιμ ά τα ι». Μ ο ν τ α ι ν ι ο ς , Α π ο λ ο γ ία γ ια τ ο Ρ ε μ ο ν Σ ε μ π ο ν

J

« Τ ερ ά στιες σ ά φ ά ­

λ α ινες, πο ύ ή κ ίν η σ η τώ ν κ ο λ ο σ σ ια ίω ν κο ρ μ ιώ ν το υ ς μ π ο ρ εί, σ έ ώ ρ α ε ιρ η ν ικ ή ς νη νε μ ία ς, νά τα ρ ά ­ ξ ει τό ν ω κεαν ό ώ σ που νά βράσει». ΣΕΡ-ΓΟΥΙΛΙΑΜ Ν τ α β ε ν α ν τ , ΠΡΟΛΟΓΟΣ ΣΤΟΝ ΓΚΟΝΤΙμ περ

J

«Α υτό τό θ α λ α σ σ ιν ό ζώ ο , / ό Λ εβ ιά θα ν, πο ύ ό Θ εό ς ά π ό ό λ α τά π λ ά σ μ α τά το υ / τ ό έπ λ α σ ε

πιο μ εγ ά λ ο γ ιά νά κ ο λ υ μ πά ει σ τό ν ω κεανό». ΧΑΜΕΝΟΣ ΠΑΡΑΔΕΙΣΟΣ

J

«Ο ί μ εγ ά λ ες φ ά λ α ινες

πού κο λ υ μ π ο ΰ ν σ έ μ ιά θ ά λ α σ σ α ά πό νερ ό κ ι έχ ο υ ν μ ιά θά λ α σ σ α ά π ό λ ά δ ι πού κο λ υ μ π ά ει μ έσ α τους». Β έ βη λο κ α ι Ι ερό Κ ρ ά τ ο ς τ ο υ Φ ο υ α ε ρ j

«’ Α ν τύ χ ε ι κ α ί γρ ά ψ ε ις ένα π α ρ α μ ύ θι γ ιά

μ ικ ρ ά ψ ά ρ ια , νά τά κά νεις νά μ ιλ ο ΰ ν σά μ εγά λ ες φά λα ινες». Ο Γ κ ο λ ν τ ς μ ι © ΣΤΟΝ Τ ζ ο ν ς ο ν J «Τά π λ η ρ ώ μ α τα ρ ίχ ν ο ν τα ι γ ο ρ γ ά σ τό π α ιχ ν ίδ ι τοΰ θανάτου: / ό ά λ ά θευτο ς Ρ ό ν τμ ο ντ κρ εμ ά ει πάνω ά π ό τό κ ε φ ά λ ι του / τό ά κιδω τό ά τσ ά λ ι κ α ί π ρ ο σ έ χ ει συνέχεια ».

Το Ν α ΥΑΓΙΟ ΤΟΥ Φ ο λ κ ε ν ε ρ

J

« Έ χ τ ισ α μ ιά κα λ ύ βα γιά τή Σ ο ύζα ν κ α ί μένα κ ι έφ τια ξ α μ ιά π ό ρ τα σ έ μ ο ρ φ ή Γ ο τθ ικ ή ς Κ α μ άρα ς, σ υ να ρ μ ο λο γ ώ ν τα ς κό κ α λα ά π ό τά σ α γό ν ια μ ιά ς φά λα ινα ς». Δ ιπ λ ο ε ιπ ω μ ε ν ε ς Ιστορίες τ ο υ ΧΟΘΟΡΝ

J

« Ή Φ ά λ α ιν α έπε σ ε ά μ έσ ω ς πάνω το υ κ ι ώ ς φ α ίν ετ α ι τό ν σ κ ό τ ω σ ε σ τή στιγμ ή » .

ΦΑΛΑΙΝΑ ΚΑΙ ΟΙ Α ιχ μ α λ ω τ ις τ ε ς ΤΗΣ [...]. Α ι δ . Χ ε ν ρ ι Τ . Τ ς ιβ ε ρ J

Η

« Ε ίναι π α σ ίγνω σ το

πώ ς, ε κ τό ς ά πό τά π λ η ρ ώ μ α τα τώ ν {ά μερικάνικω ν} Φ α λ α ινο θ η ρ ικ ώ ν , ε λ ά χ ισ τ ο ι ξα να γυ ρ ίζο υ ν πο τέ σ τά π λ ο ία ά π ό ό π ο υ έφυγαν». ΠΕΡΙΠΛΟΥΣ μ ε ΜΙΑ ΦΑΛΑΙΝΟΘΗΡΙΚΗ ΒΑΡΚΑ

J

«’Α σ φ α λ ώ ς

κα ί κ α μ α κ ίζετα ι ή Φ ά λ α ιν α - σκέψ ο υ ό πω ς πώ ς θά δά μ αζες ένα δυνα τό, ά γρ ιο π ο υ λ ά ρ ι, χ ρ η σ ιμ ο ­ ποιώ ντα ς μ ό νο ένα σ κ ο ινί δεμ ένο σ τή ρ ίζα τ ή ς ο ύ ρ άς του». ΕΝΑ ΚΕΦΑΛΑΙΟ ΓΙΑ ΤΗ ΦΑΛΑΙΝΟ­ ΘΗΡΙΑ σ τ ο Β ιβ λ ί ο Π ό στε ς κ α ι Π ο μ ο λ α j

«“ Σ ία ό λ ο ι τά κ ο υ πιά !” κ ρ α ύ γα σ ε ό ύ π ο π λ ο ία ρ χο ς

μ ό λ ις ε ίδ ε, σ τρ ίβ ο ν τα ς τό κ εφ ά λ ι του, τά ά νο ιγμ έν α σ α γ ό ν ια μ ιά ς μ εγ ά λ η ς σ π ερ μ ο φ ά λ α ινα ς, κο ντά σ τ ή ν π λ ώ ρ η τ ή ς β ά ρ κ α ς, νά τ ή ν ά π ε ιλ ο ΰ ν μέ ά μ εσ η κ α τα σ τρ ο φ ή . “ Σ ία ό λ ο ι τά κο υ π ιά , ά ν θέτε τή ζω ή σ α ς!” ». Χ ο υ ο ρ τ ο ν ,

ο Φο ν ιά ς

των

Φα λ α ιν ώ ν J

Μ Ο Μ Π Ι-Ν Τ ΙΚ . G U T E N B E R G

ϊ

Το βιβλίο παρουσιάζει με τολ­ μηρό και πρωτότυπο τρόπο μια σειρά άρθρων που αυαφέρονται στη σχέση της πολιτικής με τον ψυχισμό των πολιτών.'Προσεγ­ γίζονται ψυχαναλυτικά οι έν­ νοιες του Μ. Weber, του Ν.· Machiavelli, της Η. Arendt, του C. Schmitt. Επίσης τα φαινόμενα του λαϊκισμού, του ρατσισμού και του ανησημιτισμού, καθώς και η πολιτική ψυχοπαθολογία και η ταυτότητα των Ελλήνων.

ρώπης, οι δύο ημίσειες Ευρώπες, η εξωφρενική απειλή μιας πυρηνικής σύγκρουσης που επωάστηκε στα χρόνια του ψυ­ χρού πολέμου, ο ρόλος των διανοουμένων, οι συνέπειες του αραβόίσραηλινού πολέμου και η σημασία των αποφάσεων των πετρελαιοπαραγωγών χωρών στη Μ. Ανατολή για την ευημε­ ρία ή την ενεργειακή ασφυξία της Ευρώπης είναι μερικά από τα θέματα που θίγονται στο δο­ κίμιο αυτό και που απασχολούν τη σκέψη κάθε Ευρωπαίου.

Το σύνολο των μαρτυριών και διεσωσμένων αποσπασμάτων από το έργο τεσσάρων μεγάλων φιλοσόφων, του Επίκουρου και των Θαλή - Αναξίμανδρου Αναξιμένη, για πρώτη φορά στα νέα ελληνικά μαζί με το αρχαίο κείμενο. Σειρά Αρχαίοι Έλλη­ νες Συγγραφείς, τόμοι 1 και 2.

ΕΞΑΝΤΑΣ / ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΔΟΚΙΜΙΟ

ΕΞΑΝΤΑΣ / 21ος ΑΙΩΝΑΣ

ΑΡΧΑΙΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΣΥΓΓΡΑΦΕΙΣ

Διδότου 59 - ΑΘΗΝΑ 106 81 - Τηλ. 3604885, Fax. 3613065

ΜΟΛΙΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΗΣΕ ΘΡΗΣΚΕΙΑ ΚΑΙ ΕΡΩΣ Βάλτερ Σούμπαρτ Μτφρ.: Μ. Ζ. Κοττιδάκης ■Αικ. Σκλήρη

6 ο ^ ν0 καν W

α

^άθον3ς

^

ΕΚΔΟΣΕΙΣ

J

QAXQC Βουκουρεστίου 3- 105 64 Αθήνα Τηλ. 32.54.538 - 32.53.172

Η α π έ ρ α ν τ η α γ α λ λ ία σ η το υ να δ ια λ έ γ ε ις τ α β ιβ λ ία σ ο υ ...

...σ το υ γ κ ο β ό σ τ η

Ζωοδόχου Πηγής 21 Τηλ.: 3615433

ΔΙΑΒΑΖΩ Π Ε Ρ Ι Ε Χ Ο Μ Ε Ν Α Α. Μεταξύ 26, Αθήνα - 106 81 Σύνταξη: 36.40.487 Λογιστήριο: 36.40.488 Διαφημίσεις: 36.42.789 Συνδρομές: 36.42.765

Τεύχος 275

ΧΡΟΝΙΚΑ Η ΑΤΖΕΝΤΑ ΤΟΥ ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΟΥ (Επιμ. Πόνος Μπαλτάς) . ΜΟΛΙΣ ΚΥΚΛΟΦΟΡΗΣΑΝ: Γράφει ο Ηρακλής Παπαλέξης Η ΑΓΟΡΑ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ ΤΟ ΠΡΟΦΙΛ ΤΩΝ ΕΚΔΟΤΩΝ: 9 ερωτήματα στις εκδόσεις «ΕΣΤΙΑ»

12 14 16 17

27 Νοεμβρίου 1991 Τιμή: Αρχ. 500

ΑΦΙΕΡΩΜΑ

Ιδρυτής: Περικλής Αθανασόπουλος

Ελένη Κούκκου: Ιωάννης Καποδίστριας, ο Ά γιο ς της πολιτικής Μαρία Πανανίδου: Ο Ιωάννης Καποδίστριας και η εποχή του Γεώργιος Τερτσέτης: Η πιο αποθεωτική υποδοχή που έγινε ποτέ σε άνθρωπο Μαρία Ζαχαρία: Η οργανωτική μεγαλοφυΐα του Ιωάννου Καποδίστρια Σωτήρης Ραπτόπουλος: Η δράση του κυβερνήτου στο διπλωματικό πεδίο Ζωή Φραγκοπούλου - Νίκος Πάσσαρης: Ο διαμεσολαβητής Επιθυμιών και Νόμου Αδαμάντιος Κοραής: Επίκρισις Καποδιστρίου Βασίλης I. Λαζανάς: Κρίσιμες Αλήθειες του Γκαίτε για την τύχη του Καποδίστρια Σωκράτης Κονιόρδος: Εκτιμήσεις του Μαρξ για τον Καποδίστρια Σεραφείμ Ράντζος: Η «βλάσφημη αμαρτία εναντίον του πνεύματος» Βασίλης Κ. Δωροβίνης: Ο Καποδίστριας, τα μεγάλα δημόσια κτίρια και οι απαρχές σχεδιασμού των ελληνικών πόλεων Γιάννης Τσιπράς: Ομόνοια και Ελληνική διχόνοια Σπόρος Οικονομίδης: Οι δύο δολοφονίες που είχαν στόχο την αρπαγή της γης Δημήτρης Σαραντάκος: Αναπαριστώντας το θείο δράμα

Διευθυντής: Γιώργος Γαλάντης Αρχισυντάκτης: Ηρακλής Παπαλέξης Σύνταξη: Κατερίνα Γρυπονησιώτου, Βα­ σίλης Καλαμαράς, Ηρακλής Παπαλέ­ ξης, Βάσω Σπάθή Οικονομικός υπεύθυνος: Βάσω Σπάθή Συνδρομές: Κατερίνα Γρυπονησιώτου Διαφημίσεις: Ηρακλής Παπαλέξης Σελιδοποίηση-Μοντάζ: Νένη Ράις Γλωσσική επιμέλεια-Διορθώσεις: Βίκυ. Κωτσοβέλου Στοιχειοθεσία: Φωτοκύτταρο Ε.Π.Ε., Υμηττού 219, τηλ. 75.16.333 Φωτογραφίσεις-Μοντάζ: 1. Χριστοδουλάκος - I. Κοργιαλάς Ο.Ε., Α. Μεταξά 26, τηλ. 36.41.134 Εκτύπωση: Αφοί Τσαλδάρη Ο.Ε., Φυλής 35, Καματερό, τηλ. 23.18.444 Βιβλιοδεσία: Νικ. Κατριβάνος και Σία Ο.Ε., Στ. Γόνατά 48, τηλ. 57.49.951 Διανομή: Νέο Πρακτορείο Τύπου Ιδιοκτήτης-Εκδότης: Γιώργος Γαβαλάς & ΣΙΑ Ε.Ε. . Κεντρική διάθεση: Αθήνα: «Διαβάζω» Θεσσαλονίκη: Βιβλιοπωλείο «Κέντρο του βιβλίου» Λασσάνη 9 τηλ. 237.463 Εξώφυλλο: Γιώργος Γαλάντης

22 24 31 33 42 48 50 52 55 57 59 63 64 67

ΕΠΙΛΟΓΗ ΛΑΟΓΡΑΦΙΑ: Γράφει ο Ηλίας Κεφάλας ΙΣΤΟΡΙΑ: Γράφει ο Νικ. Λυκ. Φορόπουλος

69 71

ΔΕΛΤΙΟ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΟ ΔΕΛΤΙΟ

73

ΚΡ1Τ1ΚΟΓΡΑΦΙΑ

79

στο επόμενο «Διαβάζω»

αφιέρωμα: Ηγεσία και Κοινωνία

Μέχρι 11/12 «Ποίηση ’91»: Σεμινάριο του Τμήματος Αγγλικής Γλώσσας και Φι­ λολογίας του Πανεπιστημίου για τη σύγ­

χρονη ελληνική και αμερικανική ποίη­ ση, με στρογγυλά τραπέζια, απαγγελίες ποιημάτων και ομιλίες και με τη συμμε­ τοχή 39 Ελλήνων ποιητών. Πληρ.: 3629886. * 27/11, Τε. 12 μ., Οι εκδόσεις «Θεμέλιο» παρουσιάζουν το βιβλίο του καθ. Κ. Τσουκαλά «Είδωλα πολιτισμού». Στην Ένωση Ανταποκριτών Ξένου Τύπου (Α­ καδημίας 23, τηλ. 3637318). * 28/11, Τε., 6.30 μ.μ. Η Ένωση Συγγραφέων-Εικονογράφων Παιδικού Βιβλίου τιμά τη μνήμη του Γρηγόρη Ξενόπουλον και οι Άννα ΚατσίκηΓκίβαλου, Χάρης Σακελλαρίου και Κώ­ στας Δ. Μαλαφάντης μιλούν και συζη­ τούν για το έργο του. Στο Σύλλογο προς Διάδοση Ωφελίμων Βιβλίων (Ακαδη­ μίας 54 και Ιπποκράτους). * Αρχές Δεκεμβρίου. Η Κύπρια βουλευτίς Ρήνα Κατσελή παρουσιάζει το βι­ βλίο της «Κερύνεια εκ στόματος γερόντων-3η ενότητα» και το βιβλίο του Π. Νακούλη «Το ιστορικό τσιφλίκι Φουντζί και οι ιδρυτές του». Στο «Σπίτι της Κύπρου» (Ηρακλείτου ΙΟ,Κολωνάκι, τηλ. 3641217-8) *.

2/12, Δε., 8.30 μ.μ. Ο ανηπρύτανης του Πανεπιστημίου Αθηνών Κώστας Ευαγγελίδης μιλάει, στα αγγλικά, για τους μετα­ φρασμένους Κύπριους ποιητές. Στην Ελληνοαμερικανική Ένωση (Μασσαλίας 22, Ακαδημία, τηλ. 3629886) *.

3/12, Τρ., 6.30 μ.μ. Ο ομ. καθηγητής στο Πανεπιστήμιο της Γενεύης Olivier Reverdin μας μεταφέρει τον ενθουσια­ σμό που επικρατούσε για τα ελληνικά

γράμματα στη Γενεύη και την Ελβετία την εποχή της Μεταρρύθμισης. Στην Ε­ θνική Πινακοθήκη. * 3/12, Τρ. «Κύκλος ποίηση και μουσι­ κή»: Βραδιά αφιερωμένη στον Καρυωτάκη και τον Σκαλκώτα. Η καλλιτεχνική διεύθυνση είναι του Θάνου Μικρούτσικου. Στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών (Βασ. Σοφίας, τηλ. 7290837 και 7290180). * 3-4/12, Τρ.-Τε., 7 μ.μ. Η «Βιβλιοφιλία» και ο Κ. Σπανός διοργανώνουν την «25η δημοπρασία σπάνιων βιβλίων». Στην Ε.Σ.Η.Ε.Α. (Ακαδημίας 20, Βουλή). Πληρ.: τηλ. 3614332. * 4/12, Τε., 8.30 μ.μ. «Πρώτη ανάγνωση»: Ο Κώστας Μουρσελάς διαβάζει από α­ νέκδοτα έργα του. Στο Αετοπούλειο Πο­ λιτιστικό Κέντρο του δήμου Χαλανδρίου (Τομπάζη 18 και Φιλικής Εταιρείας, τηλ.

6820464) ·.

2/12-12/1. «Ελληνικές εκδόσεις στην Ελβετία του 16ου και Που αιώνα»: Έκ­

6/12, Πα., 7 μ.μ. Ο Δημήτριος Κουκουλομμάτης, αν. καθ. στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, αποκαλύπτει τον χριστιανισμό

θεση βιβλίου επετείου της Στην Εθνική σταντίνου 50,

Γιάννη Ρήσου. Στο Πνευματικό Κέντρο του δήμου Αθηναίων (Ακαδημίας 50, τηλ. 3640910). *

με την ευκαιρία της 700ής Ελβετικής Ομοσπονδίας. Πινακοθήκη (Βασ. Κων­ τηλ. 7235937-8).

και τον κομμουνισμό στην ποίηση του

9/12, Δε., 6.30 μ.μ. Ο Νικόλαος Παναγιωτάκης (καθ., διευθ. του Ελληνικού Ιν­ στιτούτου Βυζανηνών και μεταβυζαντι­ νών Σπουδών στη Βενετία) μας γνωρίζει τον Έλληνα Φραγκίσκο Πόρτο, καθ. του Πανεπιστημίου της Γενεύης και φίλο του Καλβίνου. Στην Εθνική Πινακοθήκη.'

9/12, Δε., 7.30 μ.μ. Ο Δημήτρης Σοφια­ νός (διευθυντής του Κέντρου Έρευνας του Μεσαιωνικού και Νέου Ελληνισμού της Ακαδημίας Αθηνών) μελετά τους βυ­

ζαντινούς άγιους του ελλαδικού χώρου μέσα από τις πηγές και τα κείμενα. Στο Ίδρυμα Γουλανδρή-Χορν (Μάρκου Αυρηλίου 5, Πλάκα, τηλ. 3219196). *

9/12, Δε., 7-9 μ.μ. Η Ευαγγελία Μαραγγιανού (δρ. φιλοσοφίας) ρωτά και απα­ ντά στο αν υπάρχει, κρίση του θεωρητι­ κού στοχασμού στην εποχή μας. Στο Κέντρο Πολιτισμού «Δημήτρης Γληνός» (3ης Σεπτεμβρίου 66, πλατεία Βικτω­ ρίας, τηλ. 82241289). *

9/12, Δε., 8.30 μ.μ. Ο Θόδωρος Γράμ­ ματός, αν. καθ. θεατρολογίας στο Πανε­ πιστήμιο Αθηνών, αναλύει τον κόσμο ως «βούληση» και ως «παράσταση» και μας μυεί στη διαδικασία μεταλλαγής του θε­ ατρικού λόγου. Στην Ελληνοαμερικανική Ένωση. *

/

11/12, Τε., 8.30 μ.μ. «Πρώτη ανάγνω­ ση»: Ο Τίτος Πατρίκιος διαβάζει από α­ νέκδοτα έργα του. Στο Αετοπούλειο Πο­ λιτιστικό Κέντρο. *

9/12, Δε., 8.30 μ.μ. Βραδιά Κώστα Μουρσελά. Στο βιβλιοπωλείο «Οδός Πανός». * 9/12, Δε., 9 μ.μ. Ο Βασίλης Παπαβασιλείου μιλάει για το δέατρο και το έργο του. Οργάνωση «Νέο Θέατρο» (τηλ.

3214232). Στο Κολλέγιο Αθηνών (Ψυχι­ κό, τηλ. 6717523). * 9/12, Δε.. 7.30 μ.μ. Ο Παν Κνοπφ (σκη­ νοθέτης, καθ. Γραμματολογίας στο Πα­ νεπιστήμιο της Καρλσρούης), ο Πέτρος Μάρκαρης (συγγραφέας, μεταφραστής), η Ελένη Βαροπούλου (θεατρολόγος) και ο Κλάους Φέλκερ (δραματουργός) συζη­ τούν με θέμα: «Το θέατρο του Μπ. Μπρεχτ μετά το τέλος του σοσιαλισμού». Στο Ινστιτούτο Γκαίτε Αθηνών (Ομήρου 14-16, τηλ. 3608111). * 10/12, Τρ., 7 μ.μ. Αφιέρωμα στο Μπ. Μπρεχτ με προβολή των ταινιών «Κούλε Βάμπε» (παραγωγή 1932, σενάριο Μπρεχτ) και «Το όνομά μου είναι Μπ. Μπρεχτ» (ντοκυμαντέρ). Στο Ινστιτούτο Γκαίτε Αθηνών. * 10/12, Τρ., 7.30 μ.μ. Ο Παναγιώτης Νικολόπουλος (αν. καθ. στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, διευθ. της Εθνικής Βιβλιοθή­ κης) μιλάει για τις Βιβλιοθήκες, τους

βιβλιογράφους και τους βιβλιοθηκά­ ριους στο Βυζάντιο. Στο Ίδρυμα Γουλανδρή-Χορν. * 10/12, Τρ., 8.30 μ.μ. Η Μαρίκα Θωμαδάκη, επ. καθ. θεατρολογίας στο Πανε­ πιστήμιο Αθηνών, αποκαλύπτει τη λει­

τουργία του σκηνοθέτη στη σκηνική α­ πόδοση του θεατρικού λόγου. Στην Ελ-

11-20/12, Δε.-Πα.. 10 πμ.-l μ.μ. και 6-9.30 μ.μ. «Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης»: Έκθεση με φωτογραφίες, προσω­ πικά αντικείμενα και σπάνια χειρόγρα­ φα. Στην Ελληνοαμερικανική Ένωση. * 16/12, Δε., 8.30 μ.μ. Βραδιά Μένη Κουμανταρέα. Στο βιβλιοπωλείο «Οδός Πα­ νός». *

ληνοαμερικανική Ένωση. *

11/12, Τε., 6.45 μ.μ. «Συγγραφείςκείμενο. Συγκλίσεις και διαστάσεις»: Ομιλία του Ν. Ευθυμιάδη, στο πλαίσιο των μαθημάτων του. Δ. Τσατσούλη «Ση­ μειολογία της λογοτεχνίας». Στο Κολλέγιο Αθηνών (Ψυχικό, τηλ. 6478160). * 11/12, Τε., 8 μ.μ. Ο Άκης ΔασκαλόποΟλος, ο Δημ. Κόρσος, η Θεανώ Κυριάκη, ο Μέντης Μποσταντζόγλου και η Μαρία Νεοφώτιστου μιλούν και συζητούν για το Δημήτρη Χριστοδούλου. Στο Κέντρο Πολιτισμού «Δημήτρης Γληνός». *

11/12, Τε., 8.30 μ.μ. «Παπαδιαμάντης 1991 - Δούναι και λαβείν»: Αφιέρωμα στον Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη με ομι­ λία του Ν.Δ. Τριανταφυλλόηουλου και μουσική από τον εγγονό Αλέξανδρο Παπαδιαμάντη (βιολί) και την Τάνια Κακάκη (πιάνο). Στην Ελληνοαμερικανική Έ­ νωση. *

15/12, Κυ., 6 μ.μ. Ο Σόλων Νινίκας πα­ ρουσιάζει, προς συζήτηση, το βιβλίο του

«Η εκκλησία της Ρωσίας και η περε­ στρόικα». Στην Ελληνική Λέσχη του Βι­ βλίου (Α. Τσόχα 3, Αμπελόκηποι, τηλ.

6463888). * 30/12, Λήγει η προθεσμία υποβολής συμμετοχών στο «λογοτεχνικό διαγωνι­ σμό πεζογραφίας και ποίησης» που προκήρυξε ο Φιλολογικός Σύλλογος «Παρνασσός» (πλατεία Καρύτση 8, Αθή­ να, τηλ. 3221917).

30/12. Λήγει η προθεσμία υποβολής συμμετοχών στο «Λογοτεχνικό Διαγωνι­ σμό Πεζογραφίας και Ποίησης» που προκήρυξε ο Φιλολογικός Σύλλογος «Παρνασσός». Πληρ.: Σαμίου, τηλ.

3221917. * είσοδος ελεύθερη Επιμέλεια: Πόνος Μπαλτάς

«Προεκτάσεις της τρέχουσας καθημερινότητας» Φ α ίδ ω ν

Έρση, κι εγώ στους παραλογισμούς έβρισκα το μέτρο κι ας υποκρίνομαι για τ ’ αντίθετο. Στην παλίρροια της τρέλας και της λογικής από πά­ ντα. Προς τα έξω έσεια κι εγώ για παντιέρα μου τη λογική. Κι ας με φοβίζει ο Άρης, περισσότε­ ρο τρέμω όταν η ζωή μου γίνει απόλυτα πρα γ­ ματική. Τι άλλο από την τρέλα για να ισορ­ ροπούμε;...

Η

Σ τ έ λ λ α Β ο γ ια τ ζ ό γ λ ο υ ε μ φ α ν ίσ τ η κ ε σ τ η ν π ε ζ ο γ ρ α φ ί α με «Το μ α γ γ α ν ο π ή γ α δ ο » , έ ν τ ε κ α χ ρ ό ν ια π ρ ι ν , ν ο υ β έ λ α γ ρ α μ μ έ ν η με ε υ α ισ θ η σ ία και με τ η ν α τ ο λ μ ία π ο υ χ α ρ α κ τ η ρ ίζ ε ι σ υ ν ή θ ω ς τ ο υ ς σ υ γ γ ρ α φ ε ί ς σ τ α π ρ ώ τ α τ ο υ ς β ή μ α τα . Ε π ρ ό κ ε ιτ ο γ ια μ ια ν ο ρ α τ ή ή α δ ιό ρ α τ η κ α τ’ ά λ λ ο υ ς υ π ό σ χ ε σ η ό τι δ ε ν θ α ή τα ν ε υ κ α ιρ ια κ ή π α ρ ο υ σ ία σ τ η ν π ε ζ ο γ ρ α φ ί α μ α ς. «Το μ α γ γ α ν ο π ή γ α δ ο » ή τ α ν έ­ ν α κ α λ ό β ιβ λ ίο με α ρ ε τ έ ς και με τ α ε λ α τ τ ώ μ α τ α τ η ς π ρ ω τ ό π ε ι ­ ρης σ υγγρ α φ έω ς. Τ ρ ία χ ρ ό ν ια α ρ γ ό τ ε ρ α και μ ε τ ά τ η ν ε π ι τ υ χ ία τ ο υ « Μ α γ γ α ν ο ­ π ή γ α δ ο υ » , κ υ κ λ ο φ ο ρ ε ί τ ο μ υ θ ισ τ ό ρ η μ ά τ η ς μ ε τ ο ν π ρ ω τ ό τ υ π ο τ ίτ λ ο «Σ κόνη κ ό λ λ η σ ε σ τ ' α υ τ ιά μας». Ε κτό ς ό μ ω ς α π ό τ η ν π ρ ω ­ τ ο τ υ π ί α τ ο υ τ ίτ λ ο υ , οι α ρ ε τ έ ς τ ο υ π ρ ώ τ ο υ τ η ς β ιβ λ ίο υ δ ε ν αξιοπ ο ιή θ η κ α ν σ τ ο ε π ό μ ε ν ο , έτσι π ο υ τ ο τε λ ικ ό α π ο τ έ λ ε σ μ α ν α εί­ να ι σ χ ε δ ό ν α π ο γ ο η τ ε υ τ ικ ό . Χ ω ρίς κ α μ ιά δ ό σ η υ π ε ρ β ο λ ή ς τ ο «Σ κόνη κ ό λ λ η σ ε σ τ ' α υ τ ιά μας» α π ο τ ε λ ε ί π α ρ ά δ ε ι γ μ α γ ι α τ ο π ώ ς έ ν α ς σ υ γ γ ρ α φ έ α ς π α ρ ο ρ μ η τ ικ ό ς , ε υ α ίσ θ η τ ο ς και ικ α ν ό ς μ π ο ρ ε ί ν α γ ρ ά ψ ε ι έ ν α χ ω ρ ίς ε ν δ ια φ έ ρ ο ν β ιβ λ ίο . «Το τσ ιφ τε τέλ ι» , η ε π ό μ ε ν η ν ο υ β έ λ α τ η ς Σ .Β ., ή τ α ν μ ια ισ το ρ ία κ α λ ο γ ρ α μ μ έ ν η . Α κ ο λ ο υ θ ε ί «Η σ υ γ κ ά το ικ ο ς » , τ ο δ ε ύ τ ε ρ ο μ υ θ ι­ σ τ ό ρ η μ ά τ η ς . Σ ' α υ τ ό είνα ι ε μ φ α ν έ ς ό τι η Σ.Β. μ π ο ρ ε ί ν α ελέγξ ει τ ο υ λ ικ ό τη ς , έχει ε ξ ο ικ ε ιω θ ε ί με τ ο υ ς κ α ν ό ν ε ς το υ μ υ θ ισ τ ο ρ ή μ α ­ τ ο ς π ο υ β έβ α ια η ε ιδ ο π ο ι ό ς δ ια φ ο ρ ά τ ο υ μ ε τη ν ο υ β έ λ α δ ε ν εί­ να ι, κ υ ρ ίω ς , ο α ρ ιθ μ ό ς τ ω ν σ ε λ ίδ ω ν , α λ λ ά η ο ικ ο ν ο μ ία και ο χ ε ι­ ρ ισ μ ό ς τ ο υ μ ύ θ ο υ . Έ τσ ι δ ε ν είνα ι δ ιό λ ο υ τ υ χ α ίο ό τι τ ο κ α ιν ο ύ ρ ιο τ η ς β ιβ λ ίο είνα ι ε π ί σ η ς μ υ θ ισ τ ό ρ η μ α . Η δ ιή γ η σ η σ τ ο «Και ο Φ α ίδ ω ν ... ή μ ο υ ν ε γώ » α ρ χ ίζε ι μ ια σ υ γ κ ε ­ κ ρ ιμ ένη ν ύ χ τ α τ ο υ Δ ε κ έ μ β ρ η , λ ίγ ε ς μ έ ρ ε ς π ρ ι ν τ α Χ ρ ισ το ύ γ ε ν ν α . Τ ό τε π ο υ ό λ α ε τ ο ιμ ά ζ ο ν τ α ι γ ια τη μ εγ ά λ η γ ιο ρ τ ή . Κ ά π ο ια χ ρ ο ­ νιά μ ετ α ξ ύ 1 9 8 0 και '9 0 , σ ε κ ά π ο ια π ό λ η π ο υ δ ε ν α π ο κ α λ ύ π τ ε ­ τα ι α λ λ ά υ π ο ν ο ε ίτ α ι (είναι η Θ ε σ σ α λ ο ν ίκ η ). Α υτή η α σ ά φ ε ια τ ό ­ π ο υ και χ ρ ό ν ο υ υ π ο δ η λ ώ ν ε ι ό τι α υ τ ά π ο υ α κ ο λ ο υ θ ο ύ ν δ ε ν εί­ να ι α π α ρ α ί τ η τ ο ν α έ χ ο υ ν σ υ μ β ε ί σ ε κ ά π ο ιο σ υ γ κ ε κ ρ ιμ έ ν ο τ ό π ο , α λ λ ά π α ν τ ο ύ · σ ε κ ά π ο ιο σ υ γ κ ε κ ρ ιμ έ ν ο χ ρ ό ν ο , α λ λ ά μ π ο ρ ε ί και σή μ ερα . Τ α π ρ ό σ ω π α τ ο υ μ υ θ ισ τ ο ρ ή μ α τ ο ς : ο Φ α ίδ ω ν , η Ά ν ν α , ο Γ., ο ν ε α ρ ό ς X., η Έ ρ σ η , η Φ ιλ α ρ έ τη , ξ ε χ ω ρ ισ τ ά τ ο κ α θ έ ν α , δ ια γ ρ ά ­ φ ο υ ν τη δ ικ ή τ ο υ ς π ο ρ ε ία . Κ άθε μ ικ ρ ό κ ε φ ά λ α ιο κι έ ν α π ρ ό σ ω ­ π ο . Μ ο ν α χ ικ ο ί ά ν θ ρ ω π ο ι , μ ο ν α χ ικ έ ς κι οι ισ τ ο ρ ίε ς τ ο υ ς . Έ τσ ι π ο ρ ε ύ ο ν τ α ι δ ια γ ρ ά φ ο ν τ α ς τη δ ικ ή τ ο υ ς τ ρ ο χ ιά . Α π ό τ ο Β' ό μ ω ς μ έ ρ ο ς και μ ετά , σ υ μ π λ έ κ ο ν τ α ι οι ισ το ρ ίε ς τ ο υ ς και τ ο μ υ θ ισ τ ό ­ ρ η μ α , τ ό τ ε , π α ίρ ν ε ι τ η ν ο ρ ισ τικ ή τ ο υ μ ο ρ φ ή . Η ζω ή τ ο υ ε ν ό ς π ρ ο σ ώ π ο υ α ν τ ικ α τ ο π τ ρ ίζ ε τ α ι σ τη ζω ή τ ο υ ά λ λ ο υ , ζ ω έ ς π α ρ ά λ ­ λ η λ ε ς α λ λ ά και δ ια π λ ε κ ό μ ε ν ε ς . Τ α π ρ ο σ ω π ι κ ά α δ ιέ ξ ο δ α μ ε γ ε ­

χρονικα/15 θ ύ ν ο ν τ α ι, οι σ χ έ σ ε ις σ τ ο μ ώ ν ο υ ν ή α κ ο λ ο υ θ ο ύ ν έ ν α ν μ ο ιρ α ίο δ ρ ό μ ο , τ ο π α ρ ε λ θ ό ν και οι ε μ π ε ιρ ίε ς κ α θ ο ρ ίζ ο υ ν ω ς έ ν α β α θ μ ό τ η ν π ο ρ ε ία τ ω ν η ρ ώ ω ν , η ε π ικ ο ιν ω ν ία γ ίν ε τ α ι ό λ ο και π ι ο π ρ ο ­ β λ η μ α τικ ή . Ο π α ρ ε λ θ ώ ν χ ρ ό ν ο ς ο ο π ο ί ο ς α π α σ χ ο λ ε ί τ η σ υ γ γ ρ α φ έ α είνα ι ο β α σ ικ ό ς σ υ ν τ ε λ ε σ τ ή ς , ο κ ο ιν ό ς π α ρ ο ν ο μ α σ τ ή ς σ ε ό ,τι σ υ μ β α ί­ νει σ τ ο υ ς ή ρ ω ε ς τ ο υ μ υ θ ισ τ ο ρ ή μ α τ ο ς . Ο χ ρ ό ν ο ς λ ο γ ιζ ό μ ε ν ο ς ω ς χ α μ έ ν ο ς ή κ ε ρ δ ισ μ έ ν ο ς δ ια θ έ τ ε ι μ ια ν α ν α τ ρ ε π τ ικ ή δ ύ ν α μ η εξί­ σ ο υ ισ χ υ ρ ή με τ ις ε π ιθ υ μ ίε ς τ ω ν π ρ ο σ ώ π ω ν τ ο υ μ υ θ ισ τ ο ρ ή μ α ­ το ς. Ο σ υ ν ω μ ό τ η ς χ ρ ό ν ο ς μ π ο ρ ε ί ε π ίσ η ς να α να σ ύ ρ ει α π ό το υ π ο σ υ ν ε ίδ η τ ο ό λ ε ς ε κ ε ίν ε ς τ ις α σ α φ ε ίς , γ ι ’ α υ τ ό και α δ ιό ρ α τ ε ς π τ υ χ έ ς - σ τ ιγ μ έ ς τ ο υ π α ρ ε λ θ ό ν τ ο ς , ν α τ ις π α ρ α π ο ιή σ ε ι, ν α τ ο υ ς ε π ιφ υ λ ά ξ ε ι ρ ό λ ο π ρ ω τ α γ ω ν ισ τ ικ ό , κ α θ ο ρ ισ τ ικ ό ά ρ α και δ ε ­ σ μ ε υ τικ ό . Έ ν α π α ιχ ν ίδ ι λ ο ιπ ό ν μ ε τ ο π α ρ ε λ θ ό ν , τ ο π α ρ ό ν και τ ο δ ια γ ρ α φ ό μ ε ν ο μ έ λ λ ο ν - σ τ η ν ίδ ια ε υ θ ε ία - είνα ι τ ο μ υ θ ισ τ ό ρ η μ α τ η ς Σ τ έ λ λ α ς Β ο γ ια τ ζ ό γ λ ο υ . Κ α θ η μ ερ ιν ο ί ά ν θ ρ ω π ο ι οι ή ρ ω έ ς τη ς , με δ υ ο π ρ ό σ ω π α , τ ο π ρ α γ μ α τ ικ ό και τ ο κ ο ιν ώ ν ικ ό - σ υ χ ν ά α λ λ η λ ο σ υ γ κ ρ ο υ ό μ ε ν α π ρ ο σ π α θ ο ύ ν ν α σ υ μ φ ιλ ιω θ ο ύ ν μ ε τ ο π α ρ ε λ θ ό ν τ ο υ ς , α λ λ ά ό λ η α υ τ ή η π ρ ο σ π ά θ ε ιά τ ο υ ς είνα ι μ ια δ ίν η π ο υ τ ο υ ς ο δ η γ ε ί σ τ η ν ο δ υ ν η ρ ή α υ τ ο γ ν ω σ ία . Έ τσ ι α υ τ ή η ε μ π λ ο κ ή τ ω ν π ρ ο σ ώ π ω ν τ α ο δ η γ ε ί σ τη μ ο ν α ξ ιά . Σ ε μ ο ν α χ ικ έ ς π ο ρ ε ίε ς μ ο ν α χ ικ ώ ν α ν ­ θρώ πω ν. Η Σ τ έ λ λ α Β ο γ ια τ ζ ό γ λ ο υ ε κ μ ε τ α λ λ ε ύ ε τ α ι ό λ α τ α σ τ ο ιχ ε ία τ ο υ φ υ σ ικ ο ύ και μ ε τ α φ υ σ ικ ο ύ κ ό σ μ ο υ π ο υ α π α ιτ ο ύ ν τ α ι γ ι α ν α δ ώ ­ σει π ν ο ή σ τ α π ρ ό σ ω π α τ ο υ μ υ θ ισ τ ο ρ ή μ α τ ο ς και ν α κ ο ρ υ φ ώ σ ε ι τ η μ υ θ ισ τ ο ρ η μ α τ ικ ή π λ ο κ ή , α λ λ ά τ ο μ υ θ ισ τ ο ρ η μ α τ ικ ό υ λ ικ ό τ η ς δ ε ν α ξ ιο π ο ιε ίτ α ι σ τ ο έ π α κ ρ ο . Έ ν α ς α δ ιό ρ α τ ο ς φ ό β ο ς σ τη χ ρ ή σ η τ ο υ ε μ π ο δ ίζ ε ι, σ ε κ ά π ο ια σ η μ εία , τη φ υ σ ικ ή ρ ο ή τ ω ν δ ρ ώ μ ε ν ω ν . Ω σ τ ό σ ο τ ο «Και ο Φ α ίδ ω ν ... ή μ ο υ ν εγώ » δ ια β ά ζ ε τ α ι μ ε α μ ε ίω τ ο ε ν δ ια φ έ ρ ο ν α π ό τ η ν π ρ ώ τ η ω ς τ η ν τ ε λ ε υ τ α ία τ ο υ σ ε λ ίδ α . Η ζ ο φ ε ρ ή τ ο υ α τ μ ό σ φ α ιρ α δ ια θ έ τ ε ι μ ια ν ε λ κ τικ ή δύναμη. ΣΤΕΛΛΑ ΒΟΓΙΑΤΖΟΓΛΟΥ. «Και ο Φαίδων... ήμουν εγώ»! Α θήνα , Κέ­ δρος, 1991. Σελ. 176.

ΚΥΚΛΟΦ ΟΡΕΙ

ΦΩ ΤΗΣ Κ Α ΓΓΕΛ Α ΡΗ Σ

ΤΟ ΒΑΡΟΣ ΤΟ Υ ΣΩΜΑΤΟΣ μυθιστόρημα Ε Κ Δ Ο Σ Ε ΙΣ Η Ρ ΙΔ Α Ν Ο Σ

...μια υπαρξιακή αναζήτηση στα σύνορα της φαντασίω σης με την πραγματικότητα

η ΑΓΟΡΑ του

ΒΙΒΑΙΟΥ α π ό 14 Ο κ τ ω β ρ ίο υ έ ω ς 27 Ο κ τ ω β ρ ίο υ 1991

Γκο6όστης-ΑΘ.; Γκρίτσης-Γεωργιάδης-Καλλιθέα Ειρμός-Δράμα, Ελευθερουδάκης-Αθ„ Ενδοχώρα-ΑΘ. Εξαρχόττρυλος-ΑΘ., Εστία-ΑΘ., Ιανός-Θεσσ. Καρα6ίας-Ρουσσόπουλος-Αθ., Κατώι του Βιβλίου Θεσσ., Κρομμΰδας-Χίος, Λέσχη του Βιβλίου-Αθ. Μ εθενίτης-Πάτρα, Μένανδρος-Κηφισιά, Ό μηρος Βόλος, Π ειραϊκή Φ ωλιά-Πειραιάς, Πιτσιλός-ΑΘ. Πλέθρον-Αθ., Ραγιάς-Θεσσ., Σάκης-Νέα Σμύρνη. Ο πίνακας παρουσιάζει τα εμπορικότερα βιβλία ενός δεκαπενθημέρου, σύμφωνα με τα στοιχεία που μας παραχώρη­ σαν 20 βιβλιοπώλες α π ’ όλη την Ελλάδα, δηλώνοντας ο κάθενας τους τέοοερα βιβλία που είχαν τις περισσότερες πωλήσεις στο βιβλιοπωλείο του κατά το διάστημα αυτό. Έτσι κάθε βιβλιοπωλείο δίνει τέσσερις βαθμούς στο βιβλίο που είχε τις περισσότερες πωλήσεις, τρεις βαθμούς στο αμέσως επόμενο, δύο βαθμούς στο τρίτο κατά σειρά βιβλίο, ενώ ένα βαθμό παίρνει το τέταρτο.

Β

Β

ifr-M sg- Ι Β

Ξ Α Ν Θ Ο Υ Λ Η Σ Γ .: Τ ο ρ ο ζ π ο υ δ ε ν ξ έ χ α σ α Μ Α Τ Ε Σ ΙΣ Π .: Η μ η τέρ α το υ σ κ ύ λ ο υ

Μ Ο Υ Ρ Σ Ε Λ Α Σ Κ .: Β α μ μ ένα κ ό κ κ ιν α μ α λ λ ιά Π Α Ν Σ Ε Λ Η Ν Ο Σ Α .: Β ρ α δ υ ές μ π α λ έ το υ

1SE11

Κ Α ΣΤΑ Ν 1Ω ΤΗ Σ

Κ Α Σ Τ Α Ν ΙΩ Τ Η Σ

Ε Α Υ Τ Η Σ Ο .: Ε λ ε γ ε ία τ η ς Ο ξ ώ π ο ρ τ α ς

ΚΕΔΡΟΣ

ΚΕΔΡΟΣ ΙΚ Α Ρ Ο Σ

Μ Π Ο Υ Σ Κ Α Λ ΙΑ Λ .: Ν α ζ ε ις , ν ’ α γ α π ά ς , ν α μ α θ α ίν εις Φ Α Κ ΙΝ Ο Υ Ε .: Ζ ά χ α ρ η σ τη ν ά κ ρ η Η Η Β

Γ Κ Ο Ρ Μ Π Α Τ Σ Ο Β Α Ρ .: Ε λ π ίζ ω

a m

Σ Τ Ο Ο Υ Ν I.: Β α ν Γ κ ο γ κ

m m

Χ Α Ρ Η Σ Π .: Η μ έ ρ ε ς Ο ρ γ ή ς

Ω Κ Ε Α Ν ΙΔ Α

ΓΚ Ο ΒΟ ΣΤΗ Σ Ε Σ Τ ΙΑ

Μ Π Ο Λ Τ Μ Π .: Μ α θ η μ α τ ικ έ ς Σ π α ζ ο κ ε φ α λ ιέ ς «30Β

Ρ ΙΜ Π Α Κ Ο Φ Α .: Ο Φ ό β ο ς

ΓΛΑΡΟΣ

Κ Α Σ Τ Α Ν ΙΩ Τ Η Σ

ΓΝ Ω ΣΗ

Κ Α ΤΟ Π ΤΡΟ

το Προφίλ των Εκδοτών Πριν 10 χρόνια, όταν το «Διαβάζω» άρχισε να παρουσιάζει σε κάθε τεύχος του κι από έναν εκδότη, αυτή η παρουσίαση είχε ιδιαίτερο ενδιαφέρον επειδή χαρτογραφούσε συνολικά το έργο, την ιστορία, τα προβλήματα και τις ιδιαιτερότητες του εκδοτικού κόσμου. Σήμερα η εικόνα έχει αλλάξει. Πολλοί από τους, τότε, εκδοτικούς οίκους δεν υπάρχουν πια, άλλοι συνεχίζουν τις δραστηριότητές τους στο χώρο, ενώ άλλοι έχουν δυναμικά, στο μεταξύ, εμφανιστεί. Θεωρώντας λοιπόν απαραίτητο να επαναπροσδιορίσουμε τον εκδοτικό μας χάρτη εγκαινιάσαμε το «ΠΡΟΦΙΛ ΤΩΝ ΕΚΔΟΤΩΝ». Σ’ αυ*τή τη νέα στήλη οι εκδότες θ’ απαντούν σε 9 κοινά σε όλους - ερωτήματα που έχουν στόχο να διαφανεί η φυσιογνωμία κάθε εκδοτικού οίκου, αλλά και η σχέση του με τους άλλους εκδότες.

Φ

Φ

0 Φ 0

Φ

φ

φ φ

φ

φ

Φ

φ

Φ

Φ

· Φ

· »

sun· etkjriOl· φ

φ

φ

φ

18/χρονικα

9

ε κδίδετε α κ ο λ ο υ θ ο ύ ν το υ ς ν ό μ ο υ ς ζ ή τ η σ η ς και π ρ ο ­ σφ οράς;

ε ρ ω τ ή μ α τ α σ τ ι ς ε κ δ ό σ ε ις

«Εστίας» Π

Π οια είνα ι η ε κ δ ο τικ ή σ α ς π ο λ ιτ ικ ή και π ο ιο υ ς χ ώ ­ ρ ο υ ς κ α λ ύ π τ ε ι η ε κ δ ο τικ ή σ α ς δ ρ α σ τη ρ ιό τη τα ;

Τ

I η ν ε κ δ ο τ ικ ή μ α ς π ο λ ι τ ικ ή τ η ν κατ ε υ θ ύ ν ε ι έ ν α δ ι π λ ό μ έλ η μ α : Α φ ε ­ νό ς, η ε π ιθ υ μ ία μ α ς ν α υ π η ρ ετ ή σ ο υ μ ε ό σ ο κ α λ ύ τ ε ρ α γ ίν ε τ α ι τ η ν π α ρ ά δ ο σ η τ ο υ « Β ιβ λ ιο π ω λ ε ίο υ τ η ς Ε σ τία ς» , η ο ­ π ο ία ό π ω ς γν ω ρ ίζ ε τε , έχει σ υ μ π λ η ρ ώ ­ σ ει π ε ρ ισ σ ό τ ε ρ ο α π ό 1 0 0 χ ρ ό ν ια α δ ιά ­ λ ε ι π τ η ς ε κ δ ο τ ικ ή ς π α ρ α γ ω γ ή ς . Α φ ε τ έ ­ ρου, π ρ ο σ π α θ ο ύ μ ε να αναλάβουμε π ρ ω τ ο β ο υ λ ί ε ς σ τ ο ν ε κ δ ο τ ικ ό χ ώ ρ ο , ν α δ η μ ι ο υ ρ γ ή σ ο υ μ ε α ν ο ί γ μ α τ α μ ε κ α ιν ο ύ ­ ρ ιε ς σ ε ιρ έ ς (μ ε β ιβ λ ία φ ι λ ο σ ο φ ία ς , θ ε ω ­ ρ ία ς τ η ς λ ο γ ο τ ε χ ν ία ς , ψ υ χ α ν ά λ υ σ η ς χ .ά .) κα ι ά γ ν ω σ τ ο υ ς σ υ γ γ ρ α φ ε ί ς , α ­ ν ο ί γ μ α τ α τ α ο π ο ί α μ ο ιά ζ ε ι ν α α π ε υ θ ύ ­ ν ο ν τ α ι σ ε κ ά π ω ς π ι ο ε ιδ ικ ε υ μ έ ν ο κ ο ιν ό και ν α υ π ε ρ β α ί ν ο υ ν α υ τ ό π ο υ σ υ ν ή θ ω ς α π ο κ α λ ο ύ μ ε « μ έσ ο α ν α γ ν ώ σ τ η » . Π ι­ σ τε ύ ο υ μ ε ω σ τό σ ο ό τι ο « μ έσ ο ς α ν α γ ν ώ ­ σ τη ς » β ρ ίσ κ ε τ α ι π ο λ ύ υ ψ η λ ό τ ε ρ α , α ι­ σ θ η τ ι κ ά και π ν ε υ μ α τ ικ ά , α π ό ε κ ε ί ό ­ π ο υ σ υ ν ή θ ω ς τ ο ν τ ο π ο θ ε τ ο ύ ν (τ ο ν υ ­ π ο β ι β ά ζ ο υ ν ) οι μ ο ιρ ο λ ά τ ρ ε ς τ ο υ ν έ ο υ ε λ λ η ν ισ μ ο ύ . Π ρ ο σ π α θ ο ύ μ ε σ υ ν ε π ώ ς ν α κ α λ ύ π τ ο υ μ ε ό λ ο υ ς τ ο υ ς χ ώ ρ ο υ ς με τ ο υ ς ο π ο ίο υ ς κα τά π α ρ ά δ ο σ η α σ χ ο λ ή ­ θ η κ ε τ ο « Β ιβ λ ιο π ω λ ε ίο ν τ η ς Ε στία ς» ( λ ο γ ο τ ε χ ν ία , φ ι λ ο λ ο γ ία , μ ε λ έ τ η , δ ο κ ί­ μ ιο , ι σ τ ο ρ ία , φ ι λ ο σ ο φ ία , π α ι δ ικ ό β ιβ λ ίο κ .ά .) π α ρ ά τ ο γ ε γ ο ν ό ς ό τ ι α ν α γ κ α σ τ ή ­ κ α μ ε ε κ τ ω ν π ρ α γ μ ά τ ω ν ν α ε γ κ α τ α λ ε ίψ ο υ μ ε ο ρ ισ μ έ ν ο υ ς ά λ λ ο υ ς τ ο μ ε ίς ( π .χ . τ ο ε κ π α ι δ ε υ τ ικ ό β ιβ λ ίο ).

.V

Είστε π ισ τ ο ί σ τ ο υ ς α ρ χ ι­ κούς σας σ τόχους; Οι ε­ π ι λ ο γ έ ς τ ω ν β ιβ λ ίω ν π ο υ

■ I ν α ρ χ ικ ο ί σ τό χ ο ι τ ω ν π ρ ο γ ό ν ω ν \ ^ W μ α ς ή τα ν ν α α ν ο ίξ ο υ ν νέ ες π ρ ο ο π τ ι κ έ ς σ τ η ν π ο λ ιτ ισ μ ικ ή π ρ α γ μ α ­ τ ικ ό τ η τ α , τ ό τ ε π ι σ τ ε ύ ο υ μ ε ό τ ι π ρ ο ­ σ π α θ ο ύ μ ε ακόμη να το υ ς υ π η ρ ετή σ ο υ ­ μ ε. Ε π ο μ έ ν ω ς ο ι « ν ό μ ο ι ζ ή τ η σ η ς και π ρ ο σ φ ο ρ ά ς » δ ε ν ε ίν α ι π ρ ω τ α ρ χ ι κ ό κ ρ ι­ τ ή ρ ιο σ τ η ν ε π ι λ ο γ ή τ ω ν τ ί τ λ ω ν μ α ς, χ ω ρ ί ς α υ τ ό ν α σ η μ α ίν ε ι ό τι μ έ ν ο υ μ ε α ­ ν ε π η ρ έ α σ τ ο ι και ά θ ικ τ ο ι α π ό τ ις ε π ι λ ο ­ γ έ ς τ ο υ ς . Ά λ λ ω σ τ ε , ο ι « νό μ ο ι π ρ ο σ φ ο ­ ρ ά ς κα ι ζ ή τ η σ η ς » α π ο δ ε ικ ν ύ ο ν τ ά ι κ α τ ά κ α ν ό ν α ε ξ α ιρ ε τ ικ ά α σ α φ ε ίς ό σ ο ν α φ ο ­ ρ ά σ ε έ ν α ιδ ιό τ υ π ο ε μ π ό ρ ε υ μ α ό π ω ς τ ο β ιβ λ ίο . Γι' α υ τ ό ε ίν α ι σ υ ν ή θ ω ς δ ύ ­ σ κ ο λ ο α ν όχι α δ ύ ν α το ν α π ρ ο β λ έψ ε ι κ α ν ε ίς τ η ν ε μ π ο ρ ικ ή τ ύ χ η ε ν ό ς β ιβ λ ίο υ . Ο ε κ δ ό τ η ς ο φ ε ίλ ε ι ν α π α ρ α κ ο λ ο υ θ ε ί α υ τ ό π ο υ ο ι ι σ τ ο ρ ικ ο ί α π ο κ α λ ο ύ ν « σ υ λ λ ο γ ικ έ ς σ υ μ π ε ρ ιφ ο ρ έ ς » , ο ι ο π ο ί ε ς δ ε ν ε ίν α ι β ε β α ίω ς π ο τ έ α π λ ώ ς ε μ π ο ρ ε υ μ α τ ικ έ ς .

Π ώ ς ε π ιλ έ γ ε τ ε τ α β ιβ λ ία π ο υ π ρ ό κ ε ιτ α ι ν α ε κ δ ώ σ ετε; Υ πά ρ χει κ ά π ο ια ε π ι ­ τ ρ ο π ή ; Ε ν η μ ερ ώ νε σ τε α ­ π ό τ ο ν ξ έν ο Τ ύ π ο γ ια το τι σ υ μ β α ίνε ι π α γ κ ό σ μ ια σ το χ ώ ρ ο τ ο υ β ιβ λ ίο υ ;

π ά ρ χ ε ι ε π ιτ ρ ο π ή α ν α γ ν ω σ τώ ν π ο υ ε ίν α ι και ε π ι μ ε λ η τ έ ς ε κ δ ό σ ε ω ς και ε ξ ω τ ε ρ ικ ο ί σ υ ν ε ρ γ ά τ ε ς , οι ο ­ π ο ί ο ι α ν α λ α μ β ά ν ο υ ν ν α κ ρ ίν ο υ ν τ α π ι ο ε ιδ ικ ε υ μ έ ν α β ιβ λ ία . Ε ν η μ ε ρ ω ν ό μ α σ τ ε σ υ σ τ η μ α τ ικ ά α π ό τ ο ν ξ έ ν ο τ ύ π ο και τα π ε ρ ιο δ ι κ ά .

υ

Π ρ ο ω θ είτε , σ τα θ ε ρ ά , ν έ ­ ο υ ς σ υ γ γ ρ α φ ε ίς ή π ε ρ ισ ­ σ ό τε ρ ο σ α ς ε ν δ ια φ έ ρ ο υ ν οι ή δ η κ α τα ξ ιω μ έ ν ο ι;

χρονικά/19

δ ια ι τ έ ρ ω ς ε ν δ ι α φ ε ρ ό μ α σ τ ε ν α α ν α ­ δ ε ίξ ο υ μ ε ν έ ο υ ς ή π α ρ α γ ν ω ρ ι σ μ έ ­ ν ο υ ς σ υ γ γ ρ α φ ε ί ς α κ ο λ ο υ θ ώ ν τ α ς και κ α τ ά τ ο ύ τ ο τ η β α ρ ιά π α ρ ά δ ο σ η τ ο υ « Β ιβ λ ιο π ω λ ε ίο υ τ η ς Ε στία ς» .

Ι

Θ ε ω ρ ε ίτ ε ό τι ε π ιτ ε λ ε ίτ ε π ο λ ιτ ισ τ ικ ό έ ρ γ ο ; Αν να ι, π ώ ς α ν τιλ α μ β ά ν ε σ τε α υ ­ τή τη λ ε ιτ ο υ ρ γ ία ;

C

g

ξ ο ρ ισ μ ο ύ έ ν α ς ε κ δ ο τ ικ ό ς ο ί κ ο ς επ ι τ ε λ ε ί π ο λ ι τ ισ τ ικ ό έ ρ γ ο μ ε θ ε τ ι ­ κ ά ε ίτε μ ε α ρ ν η τ ικ ά α π ο τ ε λ έ σ μ α τ α .

Π οια β ιβ λ ία ά λ λ ω ν ε κ δ ο ­ τ ικ ώ ν ο ίκ ω ν θ α θ έ λ α τε να ε ίχ α τε ε κ δ ώ σ ε ι εσ είς;

Τ

I α « Α υ τ ό γ ρ α φ α » τ ο υ Δ ι ο ν υ σ ίο υ Σ ο λ ω μ ο ύ , τ η ν «Α λ εξ ιά δ α » τ η ς Α. Κ ομ νη νή ς, τα « Ά π α ν τ α » τ ο υ Κ α βά φ η , τ α « Ε λ εγ εία τ η ς Ο ξ ώ π ε τ ρ α ς » τ ο υ Ο δ υ σ σ έ α Ε λ ύ τη , τ η ν ε γ κ υ κ λ ο π α ί δ ε ι α τ ο υ Π υ ρ σ ο ύ και τ ο « Α ν α ζ η τ ώ ν τ α ς τ ο ν χ α μ έ ­ νο χρόνο» το υ Μ αρσέλ Π ρουσ τ.

V

Π οιον α π ό τ ο υ ς ε κ δ ο τ ι­ κ ο ύ ς ο ίκ ο υ ς ε κ τιμ ά τ ε π ε ­ ρ ισ σ ό τερ ο γ ια τ η ν π ρ ο ­ σ φ ο ρ ά τ ο υ και γ ια τ ί;

I ο ν ε κ δ ο τ ικ ό ο ίκ ο « Κ ρ ύ σ τ α λ λ ο » γ ι α τ ο ή θ ο ς , τ η σ α φ ή ν ε ια τ ω ν ε π ι ­ λ ο γ ώ ν κα ι τ η σ ε μ ν ό τ η τ ά τ ο υ .

V

Π οιου ς θ ε ω ρείτε φ υ σ ικ ο ύ ς σ α ς σ υ μ μ ά χ ο υ ς (εφημ ερί­ δες , περ ιο δ ικ ά , T.V., ρ α ­ δ ιό φ ω ν ο , π ο λ ιτεία κ.ά);

V

Π ο ια β ιβ λ ία σ κ ο π ε ύ ε τ ε να εκδώ σ ετε π ρ ο σ εχ ώ ς;

α β ιβ λ ία π ο υ θ α ε κ δ ώ σ ο υ μ ε ε ίν α ι:

Ε Λ Λ Η Ν ΙΚ Η Π Ε Ζ Ο Γ Ρ Α Φ ΙΑ / Θ Ε Α Τ Ρ Ο -Π Ο ΙΗ Σ Η ΧΡΗΣΤΟΣ ΒΑΚΑΛΟΠΟΥΛΟΣ, Η γραμμή του ορίζοντος ΤΑΚΗΣ ΘΕΟΔΩΡΟΠΟΥΛΟΣ, Το αδιανόητο τοπίο ΗΛΙΑΣ ΛΑΓΙΟΣ, Η ιστορία της Λαίδης Οθέλλος ΣΤΡΑΤΗΣ ΜΥΡΙΒΗΛΗΣ, Η ζωή εν τάφω (Α 'και Β' έκδοση) ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΗΣ ΝΙΚΟΛΑΪΔΗΣ, Ο ανιχνευτής (Β' έκδοση, αναθεωρημένη) ΔΗΜΗΤΡΗΣ ΡΙΚΑΚΗΣ, Επίτομο Προσωπικό Εγκυκλοπαιδικό Λεξικό ΑΝΔΡΕΑΣ ΣΤΑΪΚΟΣ, 1843/Καρακορούμ ΦΑΙΔΩΝ ΤΑΜΒΑΚΑΚΗΣ, Η υοτάτη και τέσσε­ ρις σπουδές ΝΙΚΟΣ ΦΩΚΑΣ, Η παρτούζα ή ένα κλείσιμο ματιού ΝΙΚΟΣ ΦΩΚΑΣ, Το κάλεσμα της αλεπούς ΚΛΗΤΟΣ ΧΑΤΖΗΘΕΟΚΛΗΤΟΣ, Ο σαραντάχρονος άνδρας

Ξ Ε Ν Η Λ Ο ΓΟ Τ Ε Χ Ν ΙΑ ΦΡΑΝΤΣ ΒΕΡΦΕΛ, Οι σαράντα μέρες του Μουζά Νταγκ, (Β’ τόμος), μτφ. Αγ. Παρθένης

Τ

Τ I

και μ ε λ ίγ η π ε ρ ισ σ ό τ ε ρ η π α ι δ ε ί α θ α μ π ο ρ ο ύ σ α ν ν α γ ί ν ο υ ν και ο ι φ υ σ ικ ο ί τ ο υ σ ύ μ μ α χ ο ι. Ε λ π ίζ ο υ μ ε ό τ ι και η π ο ­ λ ιτ ε ία θ α γ ίν ε ι, ό τ α ν μ ε τ ο κ α λ ό α ν τ ιλ η φ θ ε ί π ό σ ο ο υ σ ια σ τ ι κ ό ς σ ύ μ μ α χ ό ς τ η ς ε ίν α ι τ ο β ιβ λ ίο .

α μ έ σ α μ α ζ ικ ή ς ε ν η μ έ ρ ω σ η ς ε ίν α ι οι θ έ σ ε ι δ ια φ η μ ι σ τ έ ς τ ο υ β ιβ λ ίο υ

ΤΖΩΡΤΖ ΕΛΙΟΤ, Ανασηκωμένο πέπλο, μτφ. Αλίνα Πασχαλίδου ΜΙΛΑΝ ΚΟΥΝΤΕΡΑ, Αθανασία, μτφ. Κατερίνα Δασκαλάκη ΤΖΩΝ ΜΠΑΝΒΙΛ, Μεψίατο, μτφ. Ελένη Αντωνιάδη ΟΥΙΛΙΑΜ ΣΑΙΞΠΗΡ, Οθέλλος, μτφ. Δημήτρης Δημητριάδης ΡΕΝΕ ΣΑΡ, Αδέσποτο σφυρί, μτφ. Σωκράτης Ζερβός ΤΖΩΝ ΦΩΟΥΛΣ, Εβένινος πύργος, μτφ. Φαί­ δων Ταμβακάκης

20/χρονικα

Ν Ε Ο Ε Λ Λ Η Ν ΙΚ Η Π Α Ρ Α Δ Ο Σ Η / Ν Ε Ο Ε Λ Λ Η Ν ΙΚ Ε Σ ΜΕΛΕΤΕΣ ΑΝΝΑ ΑΓΓΕΛΟΠΟΥΛΟΥ, Ελληνικά παραμύ­ θια, Λ Ο ι παραμυθοκόρες ΒΑΣΟΣ ΚΑΠΑΝΤΑΗΣ, Η ειρηνική παλινόστηση των Ελλήνων στη Μικρασία ΕΡ. ΚΑΨΩΜΕΝΟΣ, «Καλή ν’ η μαύρη πέτρα σου...» Ερμηνευτικά κλειδιά στον Σολωμό ΣΤΕΦΑΝΟΣ ΡΟΖΑΝΗΣ, Τέλλος Άγρας

ΨΥ Χ ΑΝ Α ΛΥ ΣΗ ΚΩΣΤΑΣ ΓΕΜΕΝΕΤΖΗΣ, Επανεισαγωγή στην ψυχανάλυση ΕΝΤΜΟΝ ΖΙΓΙΕΡΟΝ, Βραχείες ψυχοθεραπείες και ψυχανάλυση (εττιμ. Γρ. Βασλαματζής) ΙΧΝΗ, Κείμενα Ελλήνων και Γάλλων ψυχανα­ λυτών (εττιμ. Α. Αλεξανδρίδης, Ε. Ζαχαρακοττούλου)

ΠΑ ΙΔΙΚ Α ΟΔΥΣΣΕΑΣ ΕΛΥΤΗΣ, Η ποδηλάτισσα (εικόνες Ελένης και Δημήτρη Καλοκύρη) ΕΛΙΖΑΜΠΕΘ ΜΠΟΛΜΑΝ-ΧΕΡΡΙΝΓΚ, Ομορφη σαν τον ουρανό, μτφ. Αλόη Σιδέρη ΧΡΙΣΤΙΝΑ ΧΩΡΑΦΑ, Αγκινάρα με ζαχαρόψωμο (μτφ. από τα γαλλικά: Νίκος Φωκάς)

Μ Α ΡΤΥ ΡΙΕΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΣ ΧΑΡΑΛΑΜΠΟΠΟΥΛΟΣ, Περιμένοντας τον «Αττίλα» ΖΑΝ ΦΗΛΝΤΙΝΓΚ, Το κρυφτό: Η μάχη της Κρήτης (μτφ. Αλεξάνδρα Φειάδα) ΦΑΤΙΜΑ ΜΕΕΡ, Πιο ψηλά κι απ’ την ελπίδα. Η βιογραφία του Νέλσον Μαντίλα (μτφ. Αλ. Πατταθανασοττούλου).

Φ ΙΛ Ο Σ Ο Φ ΙΑ -ΙΣ Τ Ο Ρ ΙΑ / Θ Ε Ω Ρ ΙΑ Λ Ο ΓΟ Τ Ε Χ Ν ΙΑ Σ ΡΟΜΑΝ ΓΙΑΚΟΜΠΣΟΝ, Κείμενα για την ποιη­ τική, τη λογοτεχνία, τη μετάφραση (επιμ. Δ. Καψάλης, Π. Μπασάκος, μτφ. Α. Μπερλής) ΝΤΕΝΙ ΝΤΙΝΤΕΡΟ, Γραπτά για τις καλές τέ­ χνες και την αισθητική και Επιστολή για τους κωφαλάλους προς χρήσιν των ακουόντων και των ομιλούντων (μτφ. Κλαίρη Μιτσοτάκη) ΒΕΛΜΙΡ ΧΛΕΜΠΝΙΚΟΦ, Ζάουν: Διακηρύξεις, Στοχασμοί, Οράματα (μτφ. επιμ. εισ. Μίλτος Φραγκόπουλος)

Η ΕΛ Λ Η Ν ΙΚ Η Π Ο ΙΗ Σ Η ΖΗΣΗ ΔΑΟΥΤΗ, Διάφορα ηθικά και αστεία στιχουργήματα (φαναριώτικη ποίηση). (Εισ. επιμ. σχόλια Ά ντεια Φραντζή) ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ ΜΕΛΑΧΡΙΝΟΥ, Ποιήματα (εισ. Αγορή Γκρέκου) ΚΩΣΤΑ ΟΥΡΑΝΗ, Ποιήματα (εισ. Αλόη Σιδέρη)

^ Δ ΙΑ Β Α Ζ Ω Πληροφορούμε, το αναγνωστικό μας κοινό ότι

από 29 Νοεμβρίου τα τηλέφωνα του περιοδικού 8α αλλάξουν, ^τιως μας κοινοποιήθηκε από τις αρμόδιες υπηρεσίες του ΟΤΕ.

Τα νέα μας τηλέφωνα θα είναι: Σύνταξης: 3301239 (αντί του 3640487) Λογιστηρίου: 3301241 (αντί του 3640488) Διαφημίσεων: 3301313 (αντί του 3642789) Συνδρομών: 3301315 (αντί του 3642765)

T a k ύ_βε_β_ν ο __ Ιωάννης Καποδίστριαΐ* «Κ ύβερνο» το ν α π εκ ά λ εσ ε ο Κ ω σ τή ς Π α λα μά ς: Κ έρβερο και Τύραννο. Κ έρβε­ ρο τω ν Ν όμω ν και του Χ ρέους. Τ ύραννο σ α ν το ν Ο ιδίποδα, λύ τη τω ν αινιγμά­ των, σ τα μ α τη τή τω ν συμφορώ ν, ευεργέτη τω ν απ λώ ν ανθρώπων, η γεμ όνα α γ α ­ πητό, α λ λά σ υνάμα και ήρω α-βασάνη, που θα στα υρω θεί σ το ν δικό του Κρανίου Τόπο, νέος Π ρομηθέας ή Χ ρ ισ τό ς . Κι ο ένα ς κι ο ά λ λο ς απ ό τη ν π ο λλ ή ν αγάπη τους για τους ανθρώ πους α λυ σσοδ ένοντα ι σ ’ ένα β ρ ά χο σ το ν Κ α ύ κα σο ή κ α ρ ­ φώ νονται σ ’ έν α ν στα υρό σ τη ν Ιουδαία. Κι α ν ο Μ ώ μος (σύμβολο του «λαού») του Κ. Β άρναλη α μ φ ισβ η τεί και σ το υ ς δύο το δικαίω μα ή τη ν α ρμ οδιότητα να θυσιάζονται για χάρη του, σή μερα η β εβήλω ση τω ν οσίω ν και τω ν ιερώ ν δεν α­ π ο τελ εί κριτική α λ λά καθεστώ ς. «Οι ανδριά ντες τω ν μ εγά λ ω ν ανθρώ πω ν χτίζοντα ι μ ε πέτρ ες που τους έριξαν ενώ α κό μ α ζούσαν», δια πίστω νε ο Κ οκτώ . Σ τη σημερινή Ε λλ ά δ α π α ρατηρείτα ι ένα ανώ τερο στά διο εξέλιξης: να ρίχνουμε, ανάθεμα σ το μν ή μ α του μεγά λ ο υ άνδρα, πέτρ ες που π ή ρα μ ε από το ν α νδριά ντα του. Το αφιέρω μα αυτό σ το ν Π ρώ το Κ υβερνήτη τη ς Ε λλ ά δ α ς θέλει να δώσει ένα ρά π ισ μ α σε εκείνους που β εβηλώ νουν τις υπο θή κες τω ν μεγά λ ω ν ανθρώπων. Π ρά ξη ηθικού μ η δενισμού σ υχνότερη α π ’ όσο κανείς προσέχει. Θα θέλαμε να αρθρώ σουμε κι εμ είς π ρος το ν δικό μ α ς Κ υβερνήτη τη ν ό λο θα υμασμό και αφο­ σίω ση αναφώ νηση του Γ ουώ λτ Ο υΐτμαν προς το ν Α β ρα ά μ Λ ίνκο λν: «Captain m y Captain», προσφ ώ νηση που έγινε θρυλική σ τη ν Ε λλ ά δ α από τη ν ταινία «Ο κ ύ κ λο ς τω ν χα μ ένω ν ποιητώ ν» ή «Εταιρεία Κ εκοιμη μένω ν Π οιητώ ν». Σ τις Α κ υ β έρ ν η τες Ε ποχές που ζούμε, γε μ ά τε ς από Α κ υ β έρ ν η τες Π ολιτείες, οι άνθρωποι αποζη τούν δίκα ια τη θαλπω ρή που γεννάει η εγγύ η ση τη ς αγνή ς κ α ρ ­ διάς ενός ισχυρού ανδρός. Έ σ τω κι α ν έχει ε κ λ ε γ ε ί για μια και μόνο μέρα (όπως ή τα ν ο Σ ω κρά τη ς επ ικ εφ α λή ς τω ν Π ρυτάνεω ν, δη λα δή σ το ύπ α το αξίω μα της Α ρ χ α ία ς Α θή να ς ό τα ν έσ ω σ ε τους δέκ α σ τρ α τη γο ύ ς από μια άδικη εκτέλεσ η). Ό σ ο ι νομίζουν ότι μό ν ο ν ο ό χλο ς α π οζη τά μια στιβ αρή βούλη ση , α ρ κ ε ί να ανα λογισθούν ότι ένα ς β αθύς γν ώ σ τη ς τη ς ανθρώ πινης ψυχής σ α ν τον Φ ρόυντ θαύμαζε α π εριόριστα « δικ τά το ρ ες» σ α ν το Ό λ ιβ ε ρ Κ ρόμγουελ εά ν και εφ όσον είχα ν αγνά και ανιδιοτελή κίνητρα. Η πεφω τισμένη δεσπ ο τεία όπω ς π.χ. εκ δ η ­ λώ θηκε μ ε τη ν επιβολή του Μ ονοθεϊσμού από τον Φαραώ Α μ ε ν χ υ τέπ ή Α κ εν α τόν, ο οποίος δολοφονήθηκε από το ιερατείο τω ν π α λιώ ν ξοάνων, πο λλ ο ύ ς αιώ­ νες πριν τον Ιησού, α π ο κ τά συχνά σ τη ν ιστορία ένα επ α ν α σ τα τικ ό περιεχόμενο. Ο Ιω άννης Κ α ποδ ίστρια ς είχε μάθει να λ ειτο υ ρ γεί χω ρίς το μικρόβ ιο της νο­ σηρής α μ φ ισβ ή τη ση ς τω ν κα λώ ν προθέσεώ ν του. Α π ένα ν τι στο υ ς κα χύ π ο π το υ ς νεοέλληνες δεν κατόρθω σε να αποδείξει ότι δεν ή τα ν ελέφ α ντα ς. Ζ ώ ντα ς πάμ π τω χα , έπ ρεπ ε να αποδεικνύει σ το υ ς ανόητους ότι δεν είναι πλούσιος. Ζ ώ ντας δ η μ ο κ ρ α τικ ό τα τα έπ ρ επ ε να α π οδεικνύει σ το υ ς ο σ φ υ ο κ ά μ π τες ότι δεν είναι «α­ π ολυ τα ρχικός». Και χρ ειά σ τη κ ε να πεθάνει για να τους αποδείξει ότι ήξερε π ά ­ ρα π ολύ κα λ ά για τί έζησε. Επιμέλεια αφιερώματος: Διονύσης Λιάρος Το ΔΙΑΒΑΖΩ νιώθει την υποχρέωση να ευχαριστήσει ιδιαίτερα την Καθηγήτρια Κα Ελένη Κούκου, διότι πολλά από τα άρθρα που σήμερα, εδώ, δημοσιεύονται αποτελούν απόρροιες εμπνεύσεων που εκείνη προκάλεσε με την άοκνη πολυετή της προσπάθεια για την ανάδειξη της σημασίας του έργου του Ιωάννη Καποδίστρια ΣΗΜΕΡΑ, ΓΙΑ ΜΑΣ.

22/αφιερωμα

Ιωάννης Καποδίστριας

Ελένη Ε. Κούκκου

Ιωάννης Καποδίστριας, ο Άγιος της Πολιτικής κ α τ ό ν ε ξ ή ν τ α ο λ ό κ λ η ρ α χ ρ ό ν ια σ υ μ π λ η ρ ώ θ η κ α ν φ έ τ ο ς α π ό τ η ν τ ρ α γ ικ ή κ α ι α π ο φ ρ ά δ α η ­ μ έρ α (27 Σ επ τε μ β ρ ίο υ 1831) - γ ια τ η ν Ε λ λ ά δ α ξ ε χ ω ρ ισ τ ά κ α ι τη ν Ε υ ρ ώ π η γ ε ν ικ ό τ ε ρ α τ η ς δ ο λ ο φ ο ν ία ς το υ π ρ ώ τ ο υ Κ υ β ερ νή τη το υ ν ε ο σ ύ σ τ α τ ο υ ε λ λ η ν ικ ο ύ κ ρ ά τ ο υ ς Ιω ά ν ν η Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια . Σ τ α τ ε λ ε υ τ α ία ε υ τ υ χ ώ ς χ ρ ό ν ια η σ υ σ τ η μ α τ ικ ή έ ρ ευ ν α σ τ α α ρ χ ε ία ό λ ο υ το υ κ ό σ μ ο υ , π ο υ έ φ ε ­ ρ α ν σ τ ο φ ω ς ν έ α κ α ι σ υ γ κ λ ο ν ισ τ ικ ά σ τ ο ιχ ε ία , α ν α ζ ω π ύ ρ ω σ α ν τ ο δ ιε θ ν έ ς ε ν δ ια φ έ ρ ο ν γ ια τη ζω ή κ α ι τ ο τ ε ρ ά σ τ ιο έ ρ γ ο - τ ο δ ιπ λ ω μ α τ ικ ό , τ ο π ο λ ιτ ικ ό κ α ι κ υ ρ ίω ς το α ν θ ρ ώ π ιν ο - το υ Μ ε γά λ ο υ α υ το ύ Έ λ λ η ν α κ α ι Ε υ ρ ω π α ίο υ α ν θ ρ ώ π ο υ . Κ α ι μ ό ν ο τ ο γ ε γ ο ν ό ς ό τ ι ο π ρ ώ τ ο ς τ ό μ ο ς το υ ο γ κ ώ ­ δ ο υ ς σ υ γ γ ρ ά μ μ α τ ο ς μ ο υ « Ι ω ά ν ν η ς Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς , ο ά ν θ ρ ω π ο ς , ο δ ιπ λ ω μ ά τ η ς » κ υ κ λ ο φ ό ρ η σ ε σ ε π ο λ λ έ ς χ ιλ ιά δ ε ς α ν τ ίτ υ π α κ α ι φ έ τ ο ς ε π α ν ε κ τ υ π ώ θ η κ ε γ ια 7η φ ο ρ ά , φ α ν ε ρ ώ ν ει τ ο έ μ π ρ α κ τ ο ε ν δ ια φ έ ρ ο ν τω ν σ ύ γ χ ρ ο ν ω ν Ε λ λ ή ν ω ν . Τ ο ίδ ιο ε ν δ ια φ έ ρ ο ν ε κ δ η λ ώ ν ε τ α ι κ α ι σ τ ο ν δ ιε θ νή χ ώ ρ ο , τ ό σ ο μ ε τη δ η μ ο σ ίε υ σ η ν έ ω ν β ιο γ ρ α φ ιώ ν τ ο υ , ό σ ο κ α ι μ ε τ ι ς π ρ ο σ κ λ ή σ ε ις ε υ ρ ω π α ϊκ ώ ν κ α ι α μ ε ­ ρ ικ α ν ικ ώ ν Π α ν ε π ισ τ η μ ίω ν κ α ι μ ο ρ φ ω τ ικ ώ ν σ υ λ λ ό γ ω ν , π ρ ο κ ε ιμ έ ν ο υ ν α δ ώ σ ω δ ια λ έ ξ ε ις μ ε α π ο ­ κ λ ε ισ τ ικ ό θ έ μ α τ ο ν Μ ε γ ά λ ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς - κ α τ ά γ ε ν ικ ή α π ο δ ο χ ή - υ π ή ρ ξ ε ο π ρ ώ τ ο ς δ ιπ λ ω μ ά τ η ς κ α ι π ο λ ιτ ικ ό ς , ο ο π ο ίο ς δ ιε κ ή ρ υ ξ ε , ή δ η α π ό τ ις π ρ ώ τ ε ς δ ε κ α ε τ ίε ς τ ο υ 19ου α ι. - το υ α ιώ ν α τ η ς α π ό λ υ τ η ς δ ε σ π ο ­ τ ε ία ς κ α ι το υ α υ τ α ρ χ ισ μ ο ύ τ ώ ν ισ χ υ ρ ώ ν Δ υ ν ά μ ε ω ν - τ η ν ε π ε ίγ ο υ σ α α ν ά γ κ η τ η ς ε ν ω μ έ ν η ς Ε υ ­ ρ ώ π η ς , ό π ο υ κ α ι τ α μ ικ ρ ά κ α ι α ν ίσ χ υ ρ α κ ρ ά τ η θ α ε ίχ α ν τη δ υ ν α τ ό τ η τ α ν α υ ψ ώ ν ο υ ν τη φ ω νή τ ο υ ς , ν α δ ιε κ δ ικ ο ύ ν τ α π ο λ ιτ ικ ά κ α ι α ν θ ρ ώ π ιν α δ ικ α ιώ μ α τ ά τ ο υ ς κ α ι ν α σ υ ν ε ρ γ ά ζ ο ν τ α ι ε π ί ίσ ο ις ό ρ ο ις μ ε τ α μ ε γ ά λ α κ ρ ά τ η γ ια τ η ν α ν τ ιμ ε τ ώ π ισ η κ α ι ε π ίλ υ σ η τ ω ν π ρ ο β λ η μ ά τ ω ν τ ο υ ς . Ε ίν α ι κ α ιρ ό ς ν α γ ν ω σ τ ο π ο ιή σ ο υ μ ε π α ν τ ο ύ ό τ ι η ό ν τ ω ς μ εγ ά λ η ιδ έ α το υ σ υ γ χ ρ ό ν ο υ μ α ς σ ο φ ο ύ R o b e rt S c h u m a n , γ ια τ η ν α ν ά γ κ η τ η ς ε ν ο π ο ιή σ ε ω ς τ η ς Ε υ ρ ώ π η ς , ε ίχ ε δ ια κ η ρ υ χ τ ε ί ε ν τ ο ν ό τ α τ α σ ε ό λ α τ α ε υ ρ ω π α ϊκ ά σ υ ν έ δ ρ ια τ η ς π ρ ώ τ η ς π ε ν τ η κ ο ν τ α ε τ ία ς το υ π ε ρ α σ μ έ ν ο υ α ιώ ν α α π ό τ ο ν Έ λ λ η ν α Ε υ ρ ω π α ίο δ ιπ λ ω μ ά τ η Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια , 175 π ε ρ ίπ ο υ χ ρ ό ν ια ν ω ρ ίτ ε ρ α . Κ α ι ε ίν α ι β έβ α ιο , π ω ς α ν η φ ω νή το υ γ ιν ό τ α ν α κ ο υ σ τ ή α π ό τ ο υ ς σ ύ γ χ ρ ο ν ο ύ ς τ ο υ « γ η ρ α σ μ έ ν ο υ ς » κ α ι β α ρ ή κ ο ο υ ς π ο λ ιτ ι­ κ ο ύ ς , α ν τ ο υ ς α π ε γ ν ω σ μ έ ν ο υ ς α γ ώ ν ε ς το υ π ρ ο ς α υ τή τ η ν κ α τε ύ θ υ ν σ η δ ε ν τ ο υ ς το ρ π ίλ ιζ α ν η Α υ ­ σ τ ρ ια κ ή κ α ι Α γ γ λ ικ ή π ο λ ιτ ικ ή , α σ φ α λ ώ ς η μ ο ίρ α τ η ς Ε υ ρ ώ π η ς , γ ια τ ί ό χ ι κ α ι το υ κ ό σ μ ο υ , θα ή τ α ν δ ια φ ο ρ ε τ ικ ή . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς έ δ ω σ ε μ ια ε ν τ ε λ ώ ς ά λ λ η δ ιά σ τ α σ η σ τ η ν ά σ κ η σ η τ η ς π ο λ ιτ ικ ή ς . Μ ια ς π ο λ ι­ τ ικ ή ς μ ε Π κ ε φ α λ α ίο . Έ π ρ ε π ε ν α α π ο β λ έ π ε ι κ α τ ά π ρ ώ τ ισ τ ο κ α ι κ ύ ρ ιο λ ό γ ο σ τη μ ό ρ φ ω σ η κ α ι α ν ύ ψ ω σ η τω ν λ α ώ ν , σ τ η ν π α ρ α χ ώ ρ η σ η σ υ ν τ α γ μ α τ ικ ώ ν κ α ι δ η μ ο κ ρ α τ ικ ώ ν ε λ ε υ θ ε ρ ιώ ν σ ε ό ­ λ ο υ ς το υ ς λ α ο ύ ς κ α ι σ τη δ υ ν α τ ό τ η τ α δ ιε κ δ ικ ή σ ε ω ς τ ω ν α ν θ ρ ω π ίν ω ν κ α ι π ο λ ιτ ικ ώ ν δ ικ α ιω μ ά ­ τω ν . Μ ό ν ο ν έ τ σ ι θ α κ α τ α π ο λ ε μ ο ύ σ α ν τ ις ε π α ν α σ τ ά σ ε ις κ α ι τ ο υ ς π ο λ έ μ ο υ ς , π ο υ κ α τ ά κ α ν ό ν α ή τ α ν α π ο τ έ λ ε σ μ α τ η ς τ υ ρ α ν ν ικ ή ς κ α τ α π ίε σ η ς κ α ι το υ δ ε σ π ο τ ισ μ ο ύ τ ω ν ισ χ υ ρ ώ ν π ρ ο ς τ ο υ ς α ­ δύνα τους. Σ τ α χ ρ ό ν ια π ο υ ή τ α ν ο π α ν ίσ χ υ ρ ο ς υ π ο υ ρ γ ό ς τ ω ν Ε ξ ω τ ε ρ ικ ώ ν τ η ς μ εγ α λ ύ τ ε ρ η ς τ ό τ ε α υ τ ο ­ κ ρ α τ ο ρ ία ς , τ η ς Ρ ω σ ία ς , μ ε τ η ν π ίσ τη ό τ ι ο Α λ έ ξ α ν δ ρ ο ς θ α β ο η θ ο ύ σ ε σ τ η ν α π ε λ ευ θ έ ρ ω σ η τ η ς Ε λ λ ά δ α ς γ ια τ ί α ν ή κ ε σ τ η ν κ α τ η γ ο ρ ία τ ω ν « π ε φ ω τ ισ μ έ ν ω ν » α ρ χ η γ ώ ν , έ δ ω σ ε σ κ λ η ρ έ ς κ α ι α π ο ­

Ε

αφιερωμα/23 φ α σ ισ τ ικ έ ς μ ά χ ε ς γ ια ό λ α τ α μ ε γ ά λ α π ο λ ιτ ικ ά κ α ι α ν θ ρ ώ π ιν α « π ισ τ ε ύ ω » το υ : Γ ια τ η ν α π ε λ ε υ θ έ ­ ρ ω σ η τ ω ν μ ικ ρ ώ ν λ α ώ ν α π ό τ ο ν τ υ ρ α ν ν ικ ό τ ο υ ρ κ ικ ό ζυ γ ό - κ α ι ο ι α γ ώ ν ε ς το υ έ λ α β α ν π α ν ε υ ­ ρ ω π α ϊκ ό κ α ι β ιβ λ ικ ό χ α ρ α κ τ ή ρ α γ ια τ η ν α π ε λ ε υ θ έ ρ ω σ η τ η ς π α τ ρ ί δ α ς τ ο υ , τ η ς Ε λ λ ά δ α ς - γ ια τ η ν κ α τ ά ρ γ η σ η το υ « ε π α ίσ χ υ ν τ ο υ θ ε σ μ ο ύ το υ δ ο υ λ ε μ π ο ρ ίο υ τ ω ν Μ α ύ ρ ω ν , π ο υ α π ο τ ε λ ο ύ σ ε ό ­ ν ε ιδ ο ς γ ια τ α ε υ ρ ω π α ϊκ ά κ ρ ά τ η π ο υ τ ο α σ κ ο ύ σ α ν » , ό π ω ς έ γ ρ α φ ε , γ ια τ η ν α ν ύ ψ ω σ η κ α ι μ ό ρ φ ω ­ ση τ ω ν ν έ ω ν κ α ι τ ω ν λ α ώ ν , γ ια τ η ν κ α τ α π ο λ έ μ η σ η τ η ς φ τ ώ χ ε ια ς , γ ια τ η ν ε ν ο π ο ίη σ η , τ ω ν δ ια σ π α σ μ έ ν ω ν κ ρ α τ ώ ν - Ε λ β ε τ ία , Γ ε ρ μ α ν ία , Π ο λ ω ν ία - γ ια τ η ν π α ρ α χ ώ ρ η σ η ε λ ε υ θ ε ρ ιώ ν κ α ι α υ ­ τ ο ν ο μ ία ς σ τ ι ς α π ο ικ ίε ς ε υ ρ ω π α ϊκ ώ ν κ ρ α τ ώ ν τ η ς Ν ο τ ίο υ Α μ ε ρ ικ ή ς , γ ια τ η ν ε ιρ η ν ικ ή π ρ ό λ η ψ η τ ω ν ε π α ν α σ τ ά σ ε ω ν κ α ι γ ια τ η ν α π α γ ό ρ ε υ σ η τ η ς ε π ιβ ο λ ή ς β ία ς μ ε τ α ό π λ α κ α ι γ ε ν ικ ά γ ια τ η ν π α ν α ν θ ρ ώ π ιν η ε π ικ ρ ά τ η σ η τ η ς ε ιρ ή ν η ς , π ο υ θ α έ δ ιν ε τη δ υ ν α τ ό τ η τ α σ τ ο υ ς λ α ο ύ ς ν α ζ ή σ ο υ ν α ­ π ε λ ε υ θ ε ρ ω μ έ ν ο ι α π ό τ ο φ ό β ο τ η ς φ τ ώ χ ε ια ς , το υ ξ ε ρ ιζ ω μ ο ύ κ α ι το υ θ α ν ά τ ο υ . Κ ο ρ ύ φ ω μ α μ ο ν α δ ικ ό , ε φ α ρ μ ο γ ή ς ό λ ω ν τ ω ν « π ισ τ ε ύ ω » το υ υ π ή ρ ξ α ν τ α λ ίγ α χ ρ ό ν ια π ο υ η α γ γ λ ικ ή κ α ι γ α λ λ ικ ή α ν τ ίδ ρ α σ η - τ ο ν ά φ η σ α ν ν α κ υ β ε ρ ν ή σ ε ι τ η ν κ α τ ε ρ ε ιπ ω μ έ ν η κ α ι α ιμ ά σ σ ο υ σ α α κ ό μ α Ε λ λ ά δ α . Θ υ σ ία σ ε δ ό ξ α , α ν έ σ ε ις , π ε ρ ιο υ σ ία κ α ι τ ο ν ε α υ τ ό το υ ο λ ό κ λ η ρ ο γ ια ν α δ η μ ιο υ ρ γ ή σ ε ι έ ν α κ ρ ά τ ο ς ισ χ υ ρ ό κ α ι ε λ ε ύ θ ε ρ ο α π ό τ ο ν θ α ν ά σ ιμ ο ε ν α γ κ α λ ισ μ ό τ η ς ξ ε ν ικ ή ς « π ρ ο σ τ α σ ία ς » . Δ ε ν δ έ χ τ η κ ε ν α π ά ρ ε ι π ο τ έ μ ισ θ ό α π ό τ ο κ α τ α χ ρ ε ω μ έ ν ο ε λ λ η ν ικ ό κ ρ ά τ ο ς , δ ή ­ μ ευ σ ε σ ε Έ λ λ η ν ε ς π λ ο υ σ ίο υ ς ό λ η τ η ν π α τ ρ ικ ή το υ α κ ίν η τ η π ε ρ ιο υ σ ία γ ια ν α σ ώ σ ε ι τ ο υ ς κ α τ ο ί ­ κ ο υ ς τ ο υ Ν α υ π λ ίο υ α π ό τ η ν π ε ίν α , γ έ μ ισ ε τ η ν γ κ ρ ε μ ισ μ έ ν η χ ώ ρ α μ ε σ χ ο λ ε ία κ α ι ε ρ γ α σ τ ή ρ ια ε π α γ γ ε λ μ α τ ικ ά , έ δ ιν ε σ κ λ η ρ έ ς δ ιπ λ ω μ α τ ικ έ ς μ ά χ ε ς γ ια τ η ν ε π έ κ τ α σ η τ ω ν σ υ ν ό ρ ω ν το υ μ ικ ρ ο ύ κ ρ ά τ ο υ ς , σ υ ν έ χ ιζ ε τ ο ν α π ε λ ε υ θ ε ρ ω τ ικ ό α γ ώ ν α κ α ι τ ο ν π ό > χ μ ο ε ν α ν τ ίο ν τ η ς Τ ο υ ρ κ ία ς , ο ρ γ ά ν ω ­ σ ε τ ο σ τ ρ α τ ό , τ η ν ε κ κ λ η σ ία κ α ι τ η δ ιο ίκ η σ η , τη δ ικ α ιο σ ύ ν η κ α ι τ η ν κ α λ λ ιέ ρ γ ε ια τ η ς γ η ς , ε ξ ίσ ω ­ σ ε τ ο ν τ ρ ό π ο τ η ς ζω ή ς το υ μ ε α υ τ ό ν τ ο υ φ τ ω χ ο ύ τ ε λ ε υ τ α ίο υ Έ λ λ η ν α . Ο ι π λ ο ύ σ ιο ι κ α ι ο ι α ρ χ ο ­ μ α ν ε ίς τ ο ν μ ίσ η σ α ν . Ο γ ν ή σ ιο ς ε λ λ η ν ικ ό ς λ α ό ς τ ο ν λ ά τ ρ ε ψ ε , μ ε τ ρ ό π ο μ ο ν α δ ικ ό , α ν ε π α ν ά λ η ­ π τ ο , π η γ α ίο , ό σ ο ίσ ω ς κ α ν έ ν α ς ά λ λ ο ς π ο λ ιτ ικ ό ς δ ε ν α γ α π ή θ η κ ε τ ό σ ο β α θ ιά κ α ι ε ιλ ικ ρ ιν ά . Κ α ι ό τ α ν τ ο ν δ ο λ ο φ ό ν η σ α ν , ο λ α ό ς τ η ς Ε λ λ ά δ α ς τ ο ν θ ρ ή ν η σ ε μ ε α υ θ ό ρ μ η τ ε ς ε κ δ η λ ώ σ ε ις κ α ι σ π α ­ ρ α γ μ ό α ρ χ α ί α ς τ ρ α γ ω δ ία ς . Τ ο Ν α ύ π λ ιο , ό π ο υ ά φ η σ ε τ η ν τ ε λ ε υ τ α ία τ ο υ π ν ο ή , μ π ρ ο σ τ ά σ τ η ν ε κ κ λ η σ ία το υ α γίο υ νΣ π υ ρ ίδ ω ν ο ς , τ ίμ η σ ε μ ε κ ά θ ε τ ρ ό π ο τ η ν ε π έ τ ε ιο τ ο υ τ ρ α γ ικ ο ύ θ α ν ά τ ο υ τ ο υ , φ έτος. Κ α ι α υ τ ό ς ο α ν τ ι κ α π ο δ ι σ τ ρ ια κ ό ς Γ ε ρ μ α ν ό ς ι σ τ ο ρ ικ ό ς M e n d e ls so h n -B a rth o ld y , ό τ α ν τ ο ν ε π ισ κ έ φ τ η κ ε σ τ ο φ τ ω χ ό κ α ι α π έ ρ ιτ τ ο « κ υ β ε ρ ν ε ίο » α ν α γ κ ά σ τ η κ ε ν α ο μ ο λ ο γ ή σ ε ι ε π ι γ ρ α μ μ α τ ικ ά : « Ο μ ό ν ο ς σ τ ο λ ισ μ ό ς τ ο υ κ υ β ε ρ ν η τ ικ ο ύ " μ ε γ ά ρ ο υ ” ή τ α ν ο λ α μ π ρ ό ς ή λ ιο ς τ η ς Ε λ λ ά δ α ς κ α ι η π ρ ο ς α υ τ ό ν α π έ ρ α ν τ η λ α τ ρ ε ία τ ω ν Ε λ λ ή ν ω ν » ! ...

J f ΔΙΑΒΑΖΩ % ΔΕΚΑΠΕΝΘΗΜΕΡΗ ΕΠΙΘΕΩΡΗΣΗ ΤΟΥ ΒΙΒΛΙΟΥ

#

Παρακαταθήκη παλαιών τευχών ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ ΣΟΛΩΝΟΣ 116 - ΑΘΗΝΑ 106 81 - ΤΗΛ.: 36.10.366, FAX: 36.28.938

24/αφιερωμα

Μ αρία Π ανανίδου

Ο Ιωάννης Καποδΐστριας και η εποχή του* * (με βάση τον Κ. Δαφνή)

Η ιστορία

Η ζωή του 1776

1781

Φεβρουάριον 10:

Γ έννη σ η Κ απ ο δ ίσ τ ρ ια σ τ η ν Κ έ ρ κ υ ρ α . Π α ­ τ έ ρ α ς το υ ο Α ν τ ώ ν ιο ς Μ α ρ ία ς Κ α π ο δ ΐσ τ ρ ια ς . Μ η τ έ ρ α το υ : Η Λ ια μ α ν τ ίν α Γ ο λ έ μ η . Ή τ α ν τ ο έ κ τ ο π α ιδ ί τ ο υ ς .

Ο Κ α π ο δ ΐσ τ ρ ια ς α ρ χ ίζ ε ι ν α δ ι­ δά σ κετα ι τα πρώ τα γρ ά μ μ α τα α π ό Λ α τ ιν ο δ ιδ ά σ κ α λ ο υ ς τ η ς ε ­ π ο χ ή ς . Π έ ρ α α π ό τ η ν σ υ νή θη ξ ε ν ο μ α ν ία κ α ι Ι τ α λ ο μ α ν ία τ η ς ε π ο χ ή ς κ α ι τ η ς π ε ρ ιο χ ή ς ο κ ό ­ μ η ς Λ ν τ ω ν ο μ ά ρ ια φ α ίν ε τ α ι ν α φ ρ ο ν ε ί ό τι ο γ ι ο ς τ ο υ κ α λ ό ε ίν α ι ν α μ η ν α ν α κ α τ ε υ τ ε ί μ ε τ α π ί­ το υ ρ α τ ω ν Ε λ λ ή ν ω ν δ ιό τ ι θ α το ν φ ά νε οι κ ό τε ς. Π εν ήν τα χ ρ ό ν ια α ρ γ ό τ ε ρ α θ α δ ικ α ιω θ ε ί κ α τ ά τ ρ ό π ο τ ρ α γ ικ ό .

-

Σ ε η λ ικ ία δ ώ δ ε κ α χ ρ ό ν ω ν α ν α ­ π τύσ σ ετα ι έντονα το θρησ κ ευ ­ τ ι κ ό σ υ ν α ίσ θ η μ α σ τ ο ν ν ε α ρ ό Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια . Σ υχνά ζει σ τη Μ ο νή Π λ α τ υ τ έ ρ α ς , ό π ο υ ο μ ο ­ ν α χ ό ς Σ υμ εώ ν το ν κ α τη χ εί με π ά θ ο ς σ τ η ν ο ρ θ ό δ ο ξ η π ίσ τ η .

Α μ ε ρ ικ α ν ικ ή δ ια κ ή ρ υ ξ η α ν ε ξ α ρ ­

τ η σ ία ς .

1777

Νοέμβριος:

Γέννηση

Α λέξα νδ ρου

Α'

Ρ ω σ ία ς .

Μάιος 30: Θ ά ν α τ ο ς Μάρτιος 10: Ρ ω σ ία

1778 1780

τ ο υ V o lta ire . κηρύσσει ένοπλη ουδε­ τ ε ρ ό τ η τ α σ τ ο ν π ό λ ε μ ο α ν ά μ ε σ α Α γ γ λ ία ς κ α ι τ ι ς 13 π ο λ ιτ ε ίε ς ( Η Π Α ) σ τ η ν ο π ο ία π ρ ο ­ σ χ ώ ρ η σ ε η Ο λ λ α ν δ ία . · Νοέμ. 20: Η Α γ γ λ ία κ η ρ ύ σ σ ε ι τ ο ν π ό λ ε μ ο σ τ η ν Ο λ λ α ν δ ία . 29: Π ε θ α ίν ε ι η Μ α ρ ία Θ η ρ ε σ ία .

1783

Σεπτ. 3: Υ π ο γ ρ ά φ ε τ α ι σ τ ι ς Β ε ρ σ α λ λ ίε ς σ υ ν ­ θ ή κ η ε ιρ ή ν η ς α ν ά μ ε σ α σ τ η ν Α γ γ λ ία , Γ α λ ­ λ ία , Ι σ π α ν ία κ α ι τ ις 13 π ο λ ιτ ε ίε ς . Η Α γ γ λ ία α ν α γ ν ω ρ ίζ ε ι τ ι ς 13 ω ς Η ν ω μ . Π ο λ ιτ ε ίε ς τ η ς Α μ ε ρ ικ ή ς . Π έ τ α ξ ε τ ο π ρ ώ τ ο α ε ρ ό σ τ α τ ο , π ο υ ε ίχ α ν ε ­ φ ε ύ ρ ε ι ο ι α δ ε λ φ ο ί M o n tg o lfie r. Αυγ. 17: Π ε θ α ίν ε ι ο Φ ρ ε ιδ ε ρ ίκ ο ς ο μ ε γ ά λ ο ς . Α υ σ τ ρ ια κ ο ί κ α ι Ρ ώ σ ο ι α ρ χ ίζ ο υ ν π ό λ ε μ ο κ α ­ τ ά τ η ς Ο θ ω μ α ν ικ ή ς Α υ τ ο κ ρ α τ ο ρ ία ς . Ο P a tr ic k M iller ε φ ε υ ρ ίσ κ ε ι τ ο α τ μ ό π λ ο ιο . Α ρ χ ίζ ε ι ρ ω σ ο σ ο υ η δ ικ ό ς π ό λ ε μ ο ς .

1786 1787

1788

Ιούλιος 4:

1788

αφιερωμα/25 1789

1790

1791

1792

Κ ά ν ο ν τ α ς ι π π α σ ία ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς π έ φ τ ε ι α π ό τ ο ά λ ο γ ο , το ο π ο ίο τ ο ν π α ρ α σ ύ ρ ε ι α ρ κ ε τ ό δ ιά σ τ η μ α σ τ ο χ α λ ικ ο σ τ ρ ω μ έ ν ο δ ρ ό μ ο . Η δ ιά σ ω σ ή το υ α π ο δ ί­ δ ε τ α ι σ ε θ α ύ μ α τ η ς Π α ν α γ ία ς τ η ς Π λ α τ υ τ έ ρ α ς . Η θ ρ η σ κ ευ τικ ό τ η τ ά το υ γ ίν ε τ α ι π ιο έ ν το ν η κ ι α π ό τ ό τ ε χ ρ ο ν ο λ ο γ ε ίτ α ι το ε ν δ ια φ έ ρ ο ν τ ο υ γ ια τ ο ο μ ώ ν υ μ ο μ ο ν α σ τ ή ρ ι, τ ο ο π ο ίο π ρ ο ίκ ισ ε μ ε π ο λ λ έ ς δ ω ρ ε έ ς κ α τ ά τ ο δ ιά ­ σ τ η μ α τ η ς σ τ α δ ιο δ ρ ο μ ία ς τ ο υ . Σ ώ ζετα ι α κ ό μ η σ το μ ο να σ τή ρ ι ζ ω γ ρ α φ ιά λ α ϊκ ο ύ κ α λ λ ιτ έ χ ν η , π ο υ α ν α π α ρ ισ τ ά ν ε ι τη σ κ η ν ή το υ α τ υ χ ή μ α τ ο ς .

1793

Σ υ σ τ η μ α τ ο π ο ιε ί τη σ π ο υ δ ή τ η ς γ α λ λ ικ ή ς κ α ι τ η ς ιτ α λ ικ ή ς γ λ ώ σ σ α ς . Έ κ τ ο τ ε π ρ ο τ ιμ ά ε ι ν α γ ρ ά φ ε ι τ α σ η μ α ν τ ικ ά έ γ γ ρ α φ α κ ά θ ε Ε π ικ ρ ά τ ε ια ς π ο υ υ π η ρ ε τ ε ί γ α λ λ ισ τ ί.

1794

Φθινόπωρο: Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς π η γ α ίν ε ι σ τ η Β ε ν ε τία γ ια ν α σ π ο υ δ ά σ ε ι σ τ η ν P a d o v a . Σ τη Β ε νε τία δ ιδ ά σ κ ε τ α ι λ α τ ιν ικ ά .

1792

Απρ. 7; Ο Σ ε λ ίμ Γ ' α ν ε β α ίν ε ι σ τ ο θ ρ ό ν ο . 30: Ο Ο υ ά σ ιγ κ τ ω ν γ ίν ε τ α ι π ρ ώ τ ο ς π ρ ό ε δ ρ ο ς τω ν Η Π Α . Μάιος 5: L es E ta ts G e n e ra u x σ υ γ κ ε ν τ ρ ώ ν ο ­ ν τ α ι σ τ ις Β ε ρ σ α λ λ ίε ς . Ιούλιος 14: Π έ φ τ ε ι η Β α σ τ ίλ λ η . Αυγ. 4: Η δ ια κ ή ρ υ ξ η τ ω ν δ ικ α ιω μ ά τ ω ν το υ ανθρώ που. Φεβ. 20: Π ε θ α ίν ε ι ο Ιω σ ή φ Β '. Δεκ. 2: Ο ι Α υ σ τ ρ ια κ ο ί κ α τ α σ τ έ λ λ ο υ ν τη β ε λ γ ικ ή ε π α ν ά σ τ α σ η . Αυγ. 30: Σ υ ν θ ή κ η ε ιρ ή ν η ς τ η ς S isto v a α ν ά μ ε ­ σ α σ τ η ν Α υ σ τ ρ ία κ α ι τ η ν Ο θ ω μ . Α υ τ ο ­ κ ρ α τ ο ρ ία . Σεπτ. 3: Τ ο π ρ ώ τ ο γ α λ λ ικ ό σ ύ ν τ α γ μ α α ρ χ ί ­ ζει ν α ισ χ ύ ε ι. Ιαν. 9: Σ υ ν θ ή κ η ε ιρ ή ν η ς σ τ ο Ι ά σ ιο α ν ά μ ε σ α σ τη Ρ ω σ ία κ α ι τ η ν Ο θ ω μ . Α υ τ ο κ ρ α τ ο ρ ία . Η Ρ ω σ ία κ ε ρ δ ίζ ε ι τη β ό ρ εια α κ τ ή τ η ς Μ α ύ ρ η ς Θ ά λα σ σ α ς. Μάιος 19: Η Ρ ω σ ία ε ισ β ά λ λ ε ι σ τ η ν Π ο λ ω ν ία . Αυγ. 10: Τ ο π λ ή θ ο ς μ π α ίν ε ι σ τ ο α ν ά κ τ ο ρ ο τ ω ν T u illeries κ α ι σ κ ο τ ώ ν ε ι τ ο υ ς Ε λ β ε τ ο ύ ς φρουρούς. Σεπτ. 2: Ο ι σ φ α γ έ ς σ τ ι ς γ α λ λ ικ έ ς φ υ λ α κ έ ς . Σεπτ. 20: Ο ι Γ ά λ λ ο ι ν ικ ο ύ ν τ ο υ ς Α υ σ τ ρ ια ­ κ ο ύ ς κ α ι τ ο υ ς Π ρ ώ σ ο υ ς σ τ ο V alm y . Σεπτ. 22: Η Γ α λ λ ία α ν α κ η ρ ύ σ σ ε τ α ι Δ η μ ο ­ κ ρ α τ ία .

Ιαν. 21: Ε κ τ έ λ ε σ η το υ Λ ο υ δ ο β ίκ ο υ 1 Σ Τ '. Φεβ.: Σ υ γ κ ρ ο τ ή θ η κ ε ο π ρ ώ τ ο ς ε ν α ν τ ίο ν τ η ς Γ α λ λ ία ς σ υ ν α σ π ισ μ ό ς α π ό τ η ν Α γ γ λ ία , Α υ ­ σ τ ρ ία , Π ρ ω σ ία , Ο λ λ α ν δ ία , Ι σ π α ν ία , Σ α ρ δ η ­ ν ία , Τ ο σ κ ά ν η κ α ι Ν ε ά π ο λ η . Απρ. 6: Σ υ γ κ ρ ο τ ε ίτ α ι σ τ η Γ α λ λ ία η Ε π ιτ ρ ο ­ π ή Ε θ ν ικ ή ς Σ ω τ η ρ ία ς κ α ι α ρ χ ίζ ε ι η τ ρ ο μ ο ­ κ ρ α τ ία . Ιούλιος 13: Η C h a r lo tte C o rd a y σ κ ο τ ώ ν ε ι τ ο ν M a ra t. Οκτ. 16: Ε κ τ έ λ ε σ η τ η ς Μ α ρ ία ς Α ντο υ α νέτα ς. Ο π ρ ώ τ ο ς ο π τ ικ ό ς τ η λ έ γ ρ α φ ο ς μ ε τ ο σ ύ σ τ η ­ μ α Σ α π λ ε ιτ ο υ ρ γ ε ί μ ε τ α ξ ύ Π α ρ ισ ίω ν κ α ι L ille. Απρ. 5: Ε κ τ έ λ ε σ η το υ D a n to n κ α ι τ ω ν φ ίλ ω ν το υ . Ιούλιος 28: Ε κ τ έ λ ε σ η R o b e sp ie rre κ α ι S a in t-Ju st. Σεπτ. 28: Υ π ο γ ρ ά φ ε τ α ι σ τ η ν Π ε τ ρ ο ύ π ο λ η σ υ μ μ α χ ία Α γ γ λ ία ς - Ρ ω σ ία ς - Α υ σ τ ρ ία ς .

26/αφιερωμα

1795

Φθινόπωρο: Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ε γ γ ρ ά φ ε τ α ι σ τ ο Π α ν ε π ισ τ ή μ ιο τ η ς P a d o v a . Σ ε χ ρ ό ν ο -ρ ε κ ό ρ π α ίρ ν ε ι π τ υ χ ίο Ια τ ρ ικ ή ς -Ν ο μ ικ ή ς κ α ι Φ ιλ ο σ ο φ ία ς. Π α ρ ά λ λ η ­ λ α έ ρ χ ε τ α ι σ ’ ε π α φ ή μ ε ό λ ε ς τ ις ιδ έ ε ς τ η ς ε π ο χ ή ς το υ , δ υ σ π ισ τ ώ ν τ α ς σ τ ο υ ς ο υ τ ο π ικ ο ύ ς υ περ δ ημ ο κ ρ άτες κ α ι απεχθανόμ ε ν ο ς τη ν δ ε σ π ο τ ε ία .

1795

1796 1797

Νοεμ. 3: Α ρ χ ίζ ε ι ν α λ ειτο υ ρ γ ε ί σ τη Γ α λ λ ία τ ο Π α ν ε π ισ τ ή μ ιο . Νοεμ. 16: Π εθ α ίν ε ι η Α ικ α τ ε ρ ίν η Β ' η μ εγά λ η.

Ο Β ο ν α π ά ρ τ η ς κ α τ α κ τ ά τη Β ο ρ . Ιτ α λ ία . Μάιος 16: Η Β ε νε τία π α ρ α δ ίδ ε τ α ι σ τ ο Βοναπά ρτη .

1797

1798

1799

1801

Ιούνιος 10: Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς γ ί­ ν ε τ α ι δ ιδ ά κ τ ο ρ α ς σ τ ο Π α ν ε π ι­ σ τ ή μ ιο τ η ς P a d o v a . Α μ έ σ ω ς έ­ π ε ιτ α γυ ρ ίζ ει σ τ η ν Κ έρ κ υ ρ α . Α ­ σ κ ε ί το ε π ά γ γ ε λ μ α το υ χ ειρ ο ύ ρ γο υ , δ ια π ρ έ π ω ν ( μ ε τα ξ ύ ά λ λ ω ν ξ εγ εν ν ά κ ά π ο ια Ε σ θ ή ρ μ ε ... πεντά δ υ μ α !). Α ρ γό τερ α θα σ ώ ­ σ ε ι τ ο ν Ε λ λ η ν ισ μ ό α π ό τ η ν π α ­ ν ο ύ κ λ α , ε φ α ρ μ ό ζ ω ν σ ω σ τή α ­ π ο μ ό ν ω σ η ( « κ α ρ α ν τ ίν α » ). Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς , μ α ζί μ ε ο λ ό ­ κ λ η ρ η τη ν ο ικ ο γ έ ν ε ιά τ ο υ , δ ια ­ φ εύγ ει α π ό τ η ν π ο λ ιο ρ κ η μ έ ν η πό λ η κ α ι κ α τα φ εύ γει σ τη ν κερκ υ ρ α ϊκ ή ύ π α ιθ ρ ο , ό π ο υ α γ ω ν ί­ ζ ε τ α ι π α ρ ά το π λ ε υ ρ ό τ ω ν Ρ ώ ­ σ ω ν , μ ε α ν ο χ ή τω ν Τ ο ύ ρ κ ω ν , ε­ ν α ν τ ίο ν τω ν « Δ η μ ο κ ρ α τ ικ ώ ν » ή Α υ τ ο κ ρ α τ ο ρ ικ ώ ν Γ ά λ λ ω ν .

Ιούνιος 28: Οκτωβ. 17:

δ ιο ίκ η σ η τ η ς Κ εφ α λ λ ο ν ιά ς σ ύ μ -

Γάλλοι

φ τάνουν

στη ν

Η σ υ ν θ ή κ η το υ C a m p o F o rm io .

Μάιος 19: Ο Β ο ν α π ά ρ τ η ς ε κ σ τ ρ α τ ε ύ ε ι σ τη ν Α ίγ υ π τ ο κ α ι τ η ν κ α τ α κ τ ά . Αυγ. 1: 0 Ν έ λ σ ω ν κ α τ α σ τ ρ έ φ ε ι τ ο ν γ α λ λ ικ ό σ τ ό λ ο σ τ ο Α μ π ο υ κ ίρ . Ο ι σ υ μ μ α χ ίε ς ά λ λ α ­ ζ α ν μ έ σ α σ ε μ ια ν ύ χ τ α ! Ή τ α ν σ ύ ν η θ ε ς φ α ι­ ν ό μ ε ν ο τό τε ! Σεπτ. 7: Η Π ύ λ η κ η ρ ύ σ σ ε ι τ ο ν π ό λ ε μ ο σ τη Γ α λ λ ία . Οκτ-Νοεμ.: Ο ι σ τ ό λ ο ι τ η ς Ρ ω σ ία ς κ α ι τ η ς Ο θ ω μ . Α υ τ ο κ ρ . κ α τ α λ α μ β ά ν ο υ ν τ α ν η σ ιά το υ Ιο νίο υ , ε κ τ ό ς α π ό τ η ν Κ έρ κ υ ρ α , π ο υ τ η ν π ο λ ιο ρ κ ο ύ ν . Αεκ. 29: Σ υ μ μ α χ ία Α γ γ λ ία ς κ α ι Ρ ω σ ία ς .

Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς (Απρ. 12) δ ιο ­ ρ ίζ ετα ι δ ιε υ θ υ ν τή ς το υ ο θ ω μ α ν ι­ κού νο σ ο κ ο μ είο υ σ τη ν Κ έρ κ υρ α .

Από 9 Μαΐου ώς 27 Αυγούστου ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ο ρ γ α ν ώ ν ε ι τη

Οι

Κ έρ κ υ ρ α .

Ιαν. 3: Σ υ μ μ α χ ία Ρ ω σ ία ς κ α ι Ο θ ω μ . Α υ τ ο ­ κ ρ α τ ο ρ ία ς . Μάρτιος 3: Η Γ α λ λ ι φ ρ ο υ ρ ά σ τ η ν Κ έρ κ υ ­ ρ α σ υ ν θ η κ ο λ ο γ ε ί κ α ι π α ρ α δ ίδ ε ι τ η ν π ό λ η σ τους Ρ ω σ οτούρκους. Σεπτ. 25-27: Ο ι Γ ά λ λ ο ι ν ικ ο ύ ν τ ο υ ς Ρ ώ σ ο υ ς σ τη Ζ υ ρ ίχ η . Οκτ. 9: Ο Β ο ν α π ά ρ τ η ς γ υ ρ ίζ ει σ τη Γ α λ λ ία . Σεπτ. 5: Ο ι Β ρ ε τα ν ν ο ί κ α τ α λ α μ β ά ν ο υ ν τη Μ ά λ τ α . Μ ε τη σ υ ν θ ή κ η τ η ς 2 1 η ς Μ α ρ τίο υ α­ νάμεσα σ τη Ρ ω σ ία κ α ι σ τ η ν Π ύ λ η , ιδ ρ ύ ετα ι το κ ρ ά το ς τω ν «Ε πτά Η νω μένω ν Ν ήσω ν», κ α ι ο ρ ίζ ε τ α ι τ ο σ υ ν τ α γ μ α τ ικ ό κ α θ ε σ τ ώ ς το υ .

1801

Μάρτιος 23: Ο Π α ύ λ ο ς Α ' δ ο λ ο φ ο ν ε ίτ α ι. Α ­ ν έ ρ χ ε τ α ι σ τ ο ρ ω σ ικ ό θ ρ ό ν ο ο Α λ έ ξ α ν δ ρ ο ς Αλ

αφιερωμα/27

φ ω να με το σ ύ ντα γμ α που κ α ­ τ α ρ τ ίσ τ η κ ε ύ σ τ ε ρ α α π ό τη Σ υ ν ­ θ ή κ η το υ 1800. Φθινόπωρο: Κ ίνη σ η γ ια α υ τ ο ­ δ ιο ίκ η σ η τ η ς Κ έ ρ κ υ ρ α ς .

1802 Ιούνιος 4: Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ι­ δ ρ ύ ε ι τ η ν ια τ ρ ικ ή ε τ α ιρ ε ία Κ ερκ ύρα ς. Οκτ. 2-4: Κ α τ α σ τ έ λ λ ε ι σ τ η ν Κεφ α λ ο ν ιά τ η ν α ν τ ίδ ρ α σ η κ α τ ά τ η ς υ π ο τ έ λ ε ια ς σ τ η ν Π ύ λ η κ α ι τη δ ια κ υ β έ ρ ν η σ η τ ω ν α ρ ίσ τ ω ν . Α π ο κ τ ά τ η ν ε κ τ ίμ η σ η το υ Μ ο τ σ ε ν ίγ κ ο υ , ε κ π ρ ό σ ω π ο υ το υ Τ σάρου.

1803 Απρίλιος: Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ο ρ ί­ ζ ε τ α ι γ ρ α μ μ α τ έ α ς τ ο υ Κ ρ ά το υ ς (τ η ς Ιο νίο υ Π ο λ ιτ ε ία ς ) , π ε ρ ίπ ο υ Π ρ ω θ υ π ο υ ρ γ ό ς.

1804

Μάρτιος 15: Ο Α λ έ ξ α ν δ ρ ο ς Α ' δ ίν ε ι σ τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια , π ο υ ε ί­ χ ε γίν ε ι ε ν τω μ ε τ α ξ ύ γ ρ α μ μ α τ έ ­ α ς γ ια τ ις ε ξ ω τ ε ρ ικ έ ς υ π ο θ έ σ ε ις κ α ι τη ν α υ τ ιλ ία , τ ο β α θ μ ό το υ κ ο λ λ ε γ ια κ ο ύ σ υ μ β ο ύ λ ο υ .

1807

Ιούνιος 2: Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς δ ιο ­ ρ ίζ ετα ι σ τη Λ ε υ κ ά δ α έ κ τ α κ τ ο ς ε π ίτ ρ ο π ο ς κ α ι σ υ ν τ ο ν ισ τ ή ς τω ν σ τ ρ α τ ιω τ ικ ώ ν ε π ιχ ε ιρ ή σ ε ω ν σ τ η ν π ε ρ ιο χ ή ε ν α ν τ ίο ν τ η ς Π ύλη ς. Σεπτ. 12:0 Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς γ υ ρ ί­ ζει σ τ η ν Κ έρ κ υ ρ α . Φ εύ γει γ ια τ η ν Π ε τ ρ ο ύ π ο λ η ύ­ σ τ ε ρ α α π ό π ρ ό σ κ λ η σ η π ο υ το υ έ σ τ ε ιλ ε ο Ρ ώ σ ο ς Υ π ο υ ρ γ ό ς Ε ­ ξ ω τ ε ρ ικ ώ ν .

1808

Αυγ. 28:0

Γ . Μ ο τ σ ε ν ίγ κ ο ς φ τ ά ν ε ι σ τ η ν Κ έρ ­ κ υ ρ α ω ς π λ η ρ ε ξ ο ύ σ ιο ς το υ Τ σ ά ρ ο υ .

Μάιος 18: Τ ο Η ν ω μ . Β α σ ίλ ειο κ η ρ ύ σ σ ε ι το ν π ό λ ε μ ο σ τη Γ α λ λ ία . Ο Β ο ν α π ά ρ τ η ς α μ έ σ ω ς κ α τ α λ α μ β ά ν ε ι τ ο Α ν ν ό β ερ ο . Τ η χ ρ ο ν ιά α υ τή ο R o b e rt F o u lto n έ κ α ν ε π ε ι­ ρ ά μ α τ α μ ε α τ μ ό π λ ο ιο σ τ ο Σ η κ ο υ ά ν α . Δεκ. 5: Ψ η φ ίσ τ η κ ε κ α ιν ο ύ ρ ιο σ ύ ν τ α γ μ α γ ια τα Ε π τά νη σ α . Δεκ. 2 : 0 Β ο ν α π ά ρ τ η ς σ τ έ φ ε τ α ι α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ α ς τ ω ν Γ ά λ λ ω ν ω ς Ν α π ο λ έ ω ν Α '. Οκτ. 19: Ν ίκ η το υ Ν α π ο λ έ ο ν τ α σ τ ο U lm . Οκτ. 21: Ν ίκ η το υ Ν έ λ σ ο ν α σ τ ο T ra fa lg a r. Δεκ. 2: Ν ίκ η το υ Ν α π ο λ έ ο ν τ α σ τ ο A u ste rlitz. Οκτ. 19: Ν ίκ η το υ Ν α π ο λ έ ο ν τ α σ τ ο U lm . Οκτ. 21: Ν ίκ η το υ Ν έ λ σ ο ν α σ τ ο T ra fa lg a r. Δεκ. 2: Ν ίκ η το υ Ν α π ο λ έ ο ν τ α σ τ ο A u ste rlitz. lav. 23: Θ ά ν α τ ο ς P itt το υ ν ε ό τε ρ ο υ . Τ ο Η ν ω ­ μ έν ο Β α σ ίλ ειο κ η ρ ύ σ σ ε ι τ ο ν α π ο κ λ ε ισ μ ό τω ν γ α λ λ ικ ώ ν α κ τ ώ ν . Οκτ. 14: Ν ίκ η το υ Ν α π ο λ έ ο ν τ α σ τ η ν Ιέν α κ α ι σ τ η ν A u e rsta d t. Νοέμ. 21: Τ ο δ ιά τ α γ μ α το υ Β ε ρ ο λ ίνο υ . Ο Ν α π ο λ έ ω ν κ λ ε ίν ε ι τ α λ ιμ ά ν ια τ η ς Ε υ ρ ώ π η ς σ τ ο υ ς Β ρ ε τα ν ο ύ ς. Δεκ. 27: Η Π ύ λ η κ υ ρ ύ σ σ ει τ ο ν π ό λ ε μ ο σ τη Ρ ω σ ία , γ ια τ ί τ α ρ ω σ ικ ά σ τ ρ α τ ε ύ μ α τ α μ π ή ­ κ α ν σ τ ι ς Η γ ε μ ο ν ίε ς . Δεκ. 28: Ψ η φ ίζετα ι νέ ο σ ύ ν τ α γ μ α γ ια τ α Ε ­ πτάνησα. Φεβ. 7-8: Ν ίκ η το υ Ν α π ο λ έ ο ν τ α σ τ ο Ε ϋ λ ώ . Μάιος 29: Α ν α τ ρ έ π ε τ α ι ο Σ ελ ίμ Γ '. Ιούνιος 14: Ν ίκ η το υ Ν α π ο λ έ ο ν τ α σ τ ο F rie d la n d . Ιούλιος 9: Σ υ ν θ ή κ η σ τ ο Τ ιλ σ ίτ α ν ά μ ε σ α σ τ ο Ν α π ο λ έ ο ν τ α κ α ι τ ο ν Α λ έ ξ α ν δ ρ ο Α '. Οκτ.: Σ υ ν ά ν τ η σ η Ν α π ο λ έ ο ν τ α κ α ι Α λ έ ξ α ν ­ δ ρ ο υ σ τ η ν E r fu r t.

28/αφιερωμα

1809

lav. 28:

Φ τ ά ν ε ι σ τ η ν Π έτ ρ ο υ -

1809

1812

Ιούλιος 5-6:

Οκτ.: Σ τ έ λ ν ε τ α ι σ τη Β ιέννη ω ς α κ ό λ ο υ θ ο ς τ η ς ρ ω σ ικ ή ς π ρ ε ­ σ β ε ία ς . Κ α ιν ο τ ο μ ε ί, ο ρ γ α ν ώ ­ ν ο ν τ α ς δ ίκ τ υ ο π λ η ρ ο φ ο ρ ιο δ ο ­ τ ώ ν κ α ι α ν τ ιτ ά σ σ ε τ α ι ο υ σ ια σ τ ι­ κά σ τον επελα ύ νοντα Βονα πά ρτη . Ιούνιος I: Δ ιε υ θ υ ν τή ς το υ δ ιπ λ ω μ α τ ικ ο ύ γρ α φ ε ίο υ τ η ς ρ ω ­ σ ικ ή ς σ τ ρ α τ ιά ς σ τ ο Δ ο ύ ν α β η . Νοέμ. 21: Π ρ ο β ιβ ά ζ ε τ α ι σ ε ε­ ν ε ρ γ ό κ ρ α τ ικ ό σ ύ μ β ο υ λ ο , α π ό τ ο ν ίδ ιο τ ο ν Τ σ ά ρ ο , ο ο π ο ίο ς ε ­ κ τ ίμ η σ ε τη δ ιο ρ α τ ικ ό τ η τ ά το υ .

Νοέμ. 15: Α ρ χ ίζ ε ι η α π ο σ τ ο λ ή το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια σ τ η ν Ε λ β ε τ ία . Χ ειρ ίζε τα ι μ ε ε κ π λ η κ τ ικ ή δεξ ιο τ ε χ ν ία τ ι ς σ υ ν ο μ ω σ ίε ς τω ν ά λ λ ω ν , π α γ ιδ ε ύ ο ν τ ά ς τ ο υ ς μ έ ­ σ α σ τ ις ίδ ιε ς τ ο υ ς τ ις ε ν έ ρ γ ε ιε ς .

1814 Οκτ. αρχές: Φ τ ά ν ε ι σ τη Β ιέν νη ω ς μ έ λ ο ς τ η ς ρ ω σ ικ ή ς α ν τ ιπ ρ ο ­ σ ω π ε ία ς . Α π ο φ ε ύ γ ει ν α κ ά ν ε ι τ ο λ ά θ ο ς π ο υ έ κ α ν α ν , έ ν α ν α ιώ ­ ν α α ρ γ ό τ ε ρ α , ο ι ν ικ η τ έ ς το υ Α ' Π α γ κ ο σ μ ίο υ Π ο λ έ μ ο υ , δ η λ α δ ή το ό τ ι ε τ ο ίμ α σ α ν τ ο ν Β ', μ ε τ ις α ν ε δ α φ ικ έ ς α π α ιτ ή σ ε ις τ ο υ ς α ­ π ό τ ο υ ς η ττη μ έ ν ο υ ς μ ε α π ο τ έ ­ λ ε σ μ α τ η ν τ ε λ ικ ή δ ια γ ρ α φ ή τ ω ν α π ο ζ η μ ιώ σ ε ω ν ω ς α σ τ ρ ο ν ο μ ι­ κ ώ ν . Η σ υ μ π α ρ ά σ τ α σ η το υ Κ. σ τ η ν η τ τ η μ έ ν η Γ α λ λ ία έ κ α ν ε τ ο ν π ρ ω θ υ π ο υ ρ γ ό Ρ ισ ε λ ιέ ν α το υ π ρ ο σ φ έ ρ ε ι μ ε γ ά λ ο χ ρ η μ α τ ι­ κ ό δ ώ ρ ο (σ υ ν ή θ η ς π ρ α κ τ ικ ή τ ό ­ τε ). Ο Κ. ζ ή τη σ ε , α ν τ ’ α υ το ύ , τ α δ ιπ λ ά α ν τ ίτ υ π α τ ω ν β ιβ λ ίω ν τ η ς Β ιβ λ ιο θ ή κ η ς τ ω ν Π α ρ ισ ίω ν . Η π α ρ ά κ λ η σ ή το υ δ ε ν ε κ π λ η ρ ώ ­ θ η κ ε δ ιό τ ι π α ρ α ιτ ή θ η κ ε η κ υ ­ β έρ ν η σ η Ρ ισ ε λ ιέ .

1815 Σεπτ. 11: Ο Α λ έ ξ α ν δ ρ ο ς ο νο μ ά ζε ι τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ,Γ ρ α μ ­ μ α τ έ α το υ Κ ρ ά το υ ς γ ια τ ις Ε ξ ω -

1813

Ν α πο λ έω ν σ υ λ λα μ β ά νει το ν π ά ­

π α Π ίο Ζ '. Ν ίκ η τ ο υ Ν α π ο λ έ ο ν τ α σ τ ο W ag ra m . Σεπτ. 17: Ε ιρ ή νη α ν ά μ ε σ α σ τη Ρ ω σ ία κ α ι τ η Σ ο υ η δ ία . Η Ρ ω σ ία π α ίρ ν ε ι τη Φ ιν λ α ν δ ία . Οκτ. 8: Ο M e tte rn ic h δ ιο ρ ίζ ε τ α ι υ π ο υ ρ γ ό ς ε ­ ξ ω τ ε ρ ικ ώ ν τ η ς Α υ σ τ ρ ία ς .

σ το ρω ­ σ ικ ό υ π ο υ ρ γ ε ίο ε ξ ω τ ε ρ ικ ώ ν κ α ι π ρ ο β ιβ ά ζ ε τ α ι σ τ ο β α θ μ ό το υ σ υ μ β ο ύ λ ο υ το υ κ ρ ά τ ο υ ς .

1811

Μάιος 1: Ο

πόλη.

Μάιος 2: Τ ο π ο θ ε τ ε ίτ α ι

1812

Μάιος 28:

1813

Φεβ. 28: Αυγ. 12:

1814

lav. 1: Ο ι σ ύ μ μ α χ ο ι π ε ρ ν ο ύ ν τ ο Ρ ή ν ο κ α ι ει­ σ β ά λ λ ο υ ν σ τη Γ α λ λ ία . Απρ. 11: Ο Ν α π ο λ έ ω ν π α ρ α ιτ ε ίτ α ι α π ό αυτ ο κ ρ ά τ ο ρ α ς τ η ς Γ α λ λ ία ς . Ιούλιος 25: Ο S tep h e n so n χ ρ η σ ιμ ο π ο ιε ί α ­ τ μ ο μ η χ α ν ή γ ια έ λ ξ η . Σεπτ. τέλη: Α ρ χ ίζ ε ι τ ο σ υ ν έ δ ρ ιο σ τη Β ιέννη .

1815

Μάρτιος 1:

Σ υ ν θ ή κ η ε ιρ ή ν η ς σ τ ο Β ο υ κ ο υ ρ έ ­ σ τ ι α ν ά μ ε σ α Ρ ω σ ία ς κ α ι Π ύ λ η ς . Ιούνιος 18: Ο ι Η Π Α κ η ρ ύ σ σ ο υ ν τ ο ν π ό λ ε μ ο σ τ ο Η ν . Β α σ ίλ ειο . Ιούνιος 24: Ο Ν α π ο λ έ ω ν ε ισ β ά λ λ ε ι σ τη Ρ ω σ ία . Αυγ. 12: Ο Ο υ έ λ ιγ κ τ ο ν κ α τ α λ α μ β ά ν ε ι τη Μ α δ ρ ίτ η . Σεπτ. 14: Ο Ν α π ο λ έ ω ν μ π α ίν ε ι σ τη Μ ό σ χ α . Οκτ. 18:0 Ν α π ο λ έ ω ν φ εύ γ ει α π ό τη Μ ό σ χ α . Σ υ μ μ α χ ία Ρ ω σ ία ς - Π ρ ω σ ία ς . Η Α υ σ τ ρ ία κ η ρ ύ σ σ σ ε ι τ ο ν π ό λ ε μ ο σ τη Γ α λ λ ία .

Ο Ν α π ο λ έ ω ν ξ α ν α γ υ ρ ίζ ε ι σ τη

Γ α λ λ ία .

Ιούνιος 18:

Β α τε ρ λ ώ .

αφιερωμα/29 Ιούνιος 22:

τ ε ρ ικ έ υ π ο θ έ σ ε ις , χ ω ρ ίς ν α το υ ζ η τ ή σ ε ι ν α γ ίν ε ι Ρ ώ σ ο ς π ο λ ί­ τ η ς . Μ έ ν ει Έ λ λ η ν α ς .

1816

1819

Μάρτιος 10 - Μάιος 18:

Σ τη ν

Ιούλιος-Αυγ.:

Σ τ ο Π α ρ ίσ ι κ α ι

σ τ ο Λ ο ν δ ίν ο .

1822

Ιούλιος

7; Ο ι σ ύ μ μ α χ ο ι μ π α ίν ο υ ν σ τ ο Π α ρ ίσ ι κ α ι ξ α ν α φ έ ρ ν ο υ ν σ τ ο θ ρ ό ν ο τ ο Λ ο υ δ ο β ίκ ο Ι Η '. Αύγ. 8: Ο Ν α π ο λ έ ω ν π α ρ α δ ίδ ε τ α ι σ τ ο υ ς Β ρ ε τ α ν ο ύ ς π ο υ τ ο ν ε ξ ο ρ ίζ ο υ ν σ τ η ν Α γ ία Ε λένη . Σεπτ. 26: Ο Α λ έ ξ α ν δ ρ ο ς Λ ', ο Φ ρ α γ κ ίσ κ ο ς τ η ς Α υ σ τ ρ ία ς κ α ι ο Φ ρ ε ιδ ε ρ ίκ ο ς - Γ ο υ λ ιέ λ μ ο ς τ η ς Π ρ ω σ ία ς υ π ο γ ρ ά φ ο υ ν τ η ν Ιερ ή Σ υ μ μ α χ ία . Τ ο Η ν . Β α σ ίλ ε ιο α ρ ν ιέ τ α ι ν α τ η ν π ρ ο σ υ ­ π ο γ ρ ά ψ ε ι. Νοέμ. 5: Υ π ο γ ρ ά φ ε τ α ι σ υ ν θ ή κ η σ τ ο Π α ρ ίσ ι π ο υ α ν α γ ν ω ρ ίζ ε ι τ ο Η ν . Β α σ ίλ ε ιο ω ς π ρ ο σ τ ά τ ιδ α δ ύ ν α μ η γ ια τ α Ε π τ ά ν η σ α .

Ιαν. 31: Π ρ ο β ιβ ά ζ ε τ α ι σ ε μ υ σ τ ι­ κ ό σ ύ μ β ο υ λ ο (3 ο ς β α θ μ ό ς σ τη ρ ω σ ικ ή ιε ρ α ρ χ ία ). Κ α τ ά τ ο σ ύ ­ σ τη μ α του Μ εγά λ ο υ Π έτρο υ π ο υ δ ιέ λ υ σ ε τη δ ιά κ ρ ισ η σ ε « κ ά σ τ ε ς » κ α ι έ φ τ ια ξ ε έ ν α σ ύ γ ­ χ ρ ο ν ο μ η χ α ν ισ μ ό . Κ έρκ υρα .

Αυγ. 19: Φ ε ύ γε ι α π ό τ η ν Π ε ­ τ ρ ο ύ π ο λ η , α φ ο ύ π α ρ α ιτ ή θ η κ ε α π ό γ ρ α μ μ α τ έ α ς το υ κ ρ ά τ ο υ ς . Αεκ. τέλη: Ε γ κ α θ ίσ τ α τ α ι σ τη Γ ενεύη κ α ι α ν α π τ ύ σ σ ε ι ε κ τ ε ν ή δ ρ ά σ η - ε ν π ο λ λ ο ίς μ υ σ τ ικ ή σ υ ν τ ο ν ισ μ ο ύ τ ω ν Φ ιλ ε λ λ η ν ικ ώ ν Ε π ιτ ρ ο π ώ ν σ ε ό λ ο τ ο ν κ ό σ μ ο . Σ τ ο Λ ο ν δ ίν ο ο β α σ ιλ ιά ς το υ φ έ ­ ρ ε τ α ι τ α π ε ιν ω τ ικ ά , θ ε ω ρ ώ ν τ α ς τον «Ρώ σ ο πρ ά κ το ρ α » .

Δ ε ύ τε ρ η π α ρ α ίτ η σ η το υ Ν α π ο -

λ έοντα .

Οκτ.-Νοέμ.: Σ υ ν έ δ ρ ιο το υ A a c h e n . Σεπτ. 20: Τ α δ ια τ ά γ μ α τ α τ ο υ K a rlsb a d . Α υ τή τη χ ρ ο ν ιά κ α θ ιε ρ ώ ν ε τ α ι σ τ η ν Α γ γ λ ία η δ ω δ ε κ ά ω ρ η ε ρ γ α σ ία γ ια τ α π α ιδ ιά κ α ι τ ο υ ς έ ­ φ η β ους.

1820 lav. 1: Α ρ χ ίζ ε ι η ε π α ν ά σ τ α σ η σ τ η ν Ι σ π α ν ία . Ιούλιος 2: Ε π α ν ά σ τ α σ η σ τη Ν ά π ο λ η . Αυγ. 24: Ε π α ν ά σ τ α σ η σ τ η ν Π ο ρ τ ο γ α λ ία . Οκτ.-Δεκ.: Τ ο σ υ ν έ δ ρ ιο τ ο υ T r o p p a u . Ν α υ ­ π η γ ε ίτ α ι σ τ η ν Α γ γ λ ία τ ο π ρ ώ τ ο α τ μ ό π λ ο ιο α π ό σ ίδ ε ρ ο .

1821 Ιαν. αρχή: Τ ο σ υ ν έ δ ρ ιο τ ο υ T r o p p a u μ ε τ α φ έ ρ ε τ α ι σ τ η Λ ο υ μ π λ ιά ν α (L eib a ch ). Μαρτ. 6: Ο Α λ έ ξ α ν δ ρ ο ς Υ ψ η λ ά ν τ η ς κ η ρ ύ σ • σ ε ι τ η ν Ε λ λ η ν ικ ή Ε π α ν ά σ τ α σ η . Π ε ρ ν ά ε ι τ ο ν Π ρούθο. Μάρτιος 7; Ο ι Α υ σ τ ρ ια κ ο ί ν ικ ο ύ ν σ τ ο R ieti το υ ς ε π α ν α σ τά τε ς τη ς Ν εά π ολη ς. Μάρτιος 10: Ε π α ν ά σ τ α σ η σ τ ο Π ε δ ε μ ό ν τ ιο . Ο ι Α υ σ τ ρ ια κ ο ί τ η ν κ α τ α σ τ έ λ λ ο υ ν . Μάρτιος 25-Απρ. 6: Ε π α ν ά σ τ α σ η σ τ η ν Ε λ ­ λ ά δ α , σ τ ο ν Μ ό ρ ιά . Μάιος 5: Ο Ν α π ο λ έ ω ν π ε θ α ίν ε ι σ τ η ν Α γ ία Ε λένη .

1822 Ιαν. 1-13: Η Ε λ λ ά δ α κ η ρ ύ σ σ ε τ α ι α ν ε ξ ά ρ τ η ­ τη . Ψ η φ ίζ ε τ α ι κ α ι δ η μ ο σ ιε ύ ε τ α ι τ ο π ρ ώ τ ο σ ύντα γμ α . Αυγ. 12: Ο Β ρ ε τ α ν ν ό ς υ π ο υ ρ γ ό ς τ ω ν ε ξ ω τ ε ­ ρ ικ ώ ν ( α π ό τ ο 1812) C a stle reg h α υ τ ο κ τ ο ν ε ί. Τ ο ν δ ια δ έ χ ε τ α ι 6 G eo rg e C a n n in g .

1818 1819

30/αφιερωμα Απρ. 7: Ο ι Γ ά λ λ ο ι ε ισ β ά λ λ ο υ ν σ τ η ν Ι σ π α ν ία γ ια ν α α π ο κ α τ α σ τ ή σ ο υ ν τ η ν α π ό λ υ τ η μ ο ­ ν α ρ χ ία . Δεκ. 2: Ο Α μ ε ρ ικ α ν ό ς Π ρ ό ε δ ρ ο ς M o n ro e ε ­ ξ α γ γ έ λ λ ε ι ό τ ι ο ι Η Π Α δ ε ν ε π ιτ ρ έ π ο υ ν σ τ ις ε υ ρ ω π α ϊκ έ ς δ υ ν ά μ ε ις ν α π α ρ ε μ β α ίν ο υ ν σ τ ις π ο λ ι τ ικ έ ς υ π ο θ έ σ ε ις τ ω ν α μ ε ρ ικ α ν ικ ώ ν δ η ­ μ ο κ ρ α τ ιώ ν . Σ υ γ χ ρ ό ν ω ς α ν α γ ν ώ ρ ισ ε τ ο ν α ­ γ ώ ν α τ ω ν Ε λ λ ή ν ω ν γ ια τ η ν α ν ε ξ α ρ τ η σ ία το υ ς.

1825 Φεβ. 23: Ο Ιμ π ρ α ή μ π α σ ά ς α π ο β ιβ ά ζ ε τ α ι σ τη Μ ε θ ώ νη . Δεκ. 1: Ο Α λ έ ξ α ν δ ρ ο ς Α ' π ε θ α ίν ε ι. Δεκ. 26: Σ τ ρ α τ ιω τ ικ ή ε π α ν α σ τ α τ ικ ή ε ξ έ γ ε ρ ­ σ η σ τ η ν Π ε τ ρ ο ύ π ο λ η ( Δ ε κ ε μ β ρ ισ τ ώ ν ) κ α τ α σ τ έ λ λ ε τ α ι. Τ η χ ρ ο ν ιά α υ τή α ν α γ ν ω ρ ίσ τ η κ α ν σ τ η ν Α γ γ λ ία τ α T ra d e U n io n s.

1826 Απρ.: Υ π ο γ ρ ά φ ε τ α ι ρ ω σ ο α γ γ λ ικ ό π ρ ω τ ό ­ κ ο λ λ ο σ τ η ν Π ε τ ρ ο ύ π ο λ η γ ια τ η ν π α ρ ο χ ή α υ ­ τ ο ν ο μ ία ς σ τ η ν Ε λ λ ά δ α . Απρ. 22: Έ ξ ο δ ο ς α π ό τ ο Μ ε σ ο λ ό γ γ ι.

1827 Ιούλιος 6: Σ υ ν θ ή κ η σ τ ο Λ ο ν δ ίν ο α ν ά μ ε σ α σ τ ο Η ν . Β α σ ίλ ε ιο , τη Γ α λ λ ία κ α ι τη Ρ ω σ ία γ ια τ η ν α ν α γ ν ώ ρ ισ η ε λ λ η ν ικ ο ύ κ ρ ά τ ο υ ς π ο υ θ α π λ ή ρ ω ν ε φ ό ρ ο υ π ο τ έ λ ε ια ς σ τ η ν Π ύ λ η Αυγ. 8: Θ ά ν α τ ο ς G . C a n n in g . Οκτ. 20: Ν α υ μ α χ ία Ν α υ α ρ ίν ο υ .

1823

1827

Απρ. 14: Ε κ λ έ γ ε τ α ι

κυ β ερ νή τη ς τ η ς Ε λ λ ά δ α ς γ ια ε φ τ ά χ ρ ό ν ια . Ιούλιος 12: Π α ρ α ιτ ε ίτ α ι α π ό τη ρ ω σ ικ ή υ π η ρ ε σ ία .

1830

Ιούλιος 26-Αύγ. 13: Α ν τ α ρ σ ία το υ Μ ια ο ύ λ η κ α τ ά τ ο υ Κ υβ ερ ­ νή τη φ έ ρ ν ει τ η ν κ α τ α σ τ ρ ο φ ή το υ κ α λ ύ τ ε ρ ο υ ε λ λ η ν ικ ο ύ π ο λ ε ­ μ ικ ο ύ , τ η ς φ ρ ε γ ά τ α ς « Ε λ λ ά ς » ! Ο Κ α νά ρ η ς ανα φ ω νεί ό τι οι σ τ α σ ια σ τ έ ς (Κ ρ ιεζ ή ς , Μ ια ο ύ λ η ς , Μ α υ ρ ο κ ο ρ δ ά τ ο ς ) θ α ’π ρ ε π ε ν α μ είν ο υ ν α ιώ ν ια κ α τ α ρ α ­ μ έν ο ι σ τη σ υ ν ε ίδ η σ η τω ν Ε λ λ ή ν ω ν ... Ο κ γ . 9 : 0 Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς π έ φ τ ε ι . ν ε κ ρ ό ς υ π ό τ α δ ο λ ο φ ο ν ικ ά π λ ή γ μ α τ α α ν τ ιπ ά λ ω ν το υ κ α ι συνομω τώ ν, έν α ς εκ τω ν ο­ π ο ίω ν υ π ή ρ ξ ε ο ιο ν εί Π ρ ω θ υ ­ πουργός τη ς χώ ρ α ς, προ τη ς ε κ κ λ η σ ία ς τ ο υ Α γίο υ Σ π υ ρ ίδ ω ­ ν ο ς σ τ ο Ν α ύ π λ ιο .

Φεβ. 3: Η δ ιά σ κ ε ψ η το υ Λ ο ν δ ίν ο υ (Η ν . Β α ­ σ ίλ ε ιο , Γ α λ λ ία , Ρ ω σ ία ) α ν α γ ν ω ρ ίζ ε ι τ η ν Ε λ ­ λ ά δ α α ν ε ξ ά ρ τ η τ ο κ ρ ά τ ο ς κ α ι τ η ς ο ρ ίζ ει ω ς η γ ε μ ό ν α τ ο ν π ρ ίγ κ ιπ α Λ εο π ό λ δο του S a c h sen -C o b u rg . Μάιος 21: 0 Λ ε ο π ό λ δ ο ς , σ υ ν ε ιδ η τ ο π ο ιώ ν τη χ α ώ δ η κ α τ ά σ τ α σ η τ η ς Ε λ λ ά δ α ς κ α ι α ν τιλ α μ β α ν ό μ ε ν ο ς ό τ ι θ α π έ σ ε ι σ ε λ ά κ ο μ ε έ χ ιδ ν ε ς , ε ισ α κ ο ύ ε ι τ η ν ε ιλ ικ ρ ιν ή γ ν ώ μ η το υ Κ απ ο δ ίσ τ ρ ια κ α ι α ρ ν ιέ τ α ι ν α δ ε χ θ ε ί τ ο ε λ λ η ν ι­ κ ό σ τέμ μ α . Ιούλιος 27-29: Ε π α ν ά σ τ α σ η σ τη Γ α λ λ ία . Ο Κ ά ρ ο λ ο ς Γ π α ρ α ιτ ε ίτ α ι υ π έ ρ τ ο υ ε γ γ ο ν ο ύ το υ . Ιούν. 4: 0 Λ ε ο π ό λ δ ο ς το υ S a c h se n -C o b u rg ε­ κ λ έ γ ε τ α ι β α σ ιλ ιά ς το υ Β ε λ γίο υ . Δ ια β ίο υ , ό ­ μ ω ς, ν ο σ τα λ γ εί τη ν Ε λ λ ά δ α .

αφιερωμα/31 Ο κόμης I. Καποδίστριας (σχεδιάγραμμα εκ τον φυσικού από τον L. Letronne το ' 1829)

Γεώργιος Τερτσέτης

Η πιο αποθεωτική υποδοχή που έγινε ποτέ σε άνθρωπο [ ν '* τ ο β ιβ λ ίο το υ κ . Χ ρ ή σ το υ Γ. Κ ω ν σ τ α ν τ ιν ό π ο υ λ ο υ « Η Α ίγ ιν α σ τ α χ ρ ό ν ια το υ Κ α π ο δ ίΖ-ι σ τ ρ ια » , Α θ ή ν α , 1968, π α ρ α τ ίθ ε τ α ι, ό π ω ς κ α ι σ ε ό λ α σ χ ε δ ό ν τ α β ιβ λ ία τ α σ χ ε τ ικ ά μ ε τ ο ν Κ υ β ε ρ νή τη , τ ο π ε ρ ίφ η μ ο χ ω ρ ίο το υ Τ ε ρ τ σ έ τ η π ο υ ο ίδ ιο ς ο Κ υ β ε ρ ν ή τη ς δ ιη γ ή θ η κ ε σ τ ο ν κ α τ ο π ιν ό το υ φ ο ν έ α , τ ο ν Μ α υ ρ ο μ ιχ ά λ η (!), κ ι α υ τ ό ς , μ ε τη σ ε ιρ ά το υ , σ τ ο ν Γ ε ώ ρ γ ιο Τ ε ρ τ σ έ τ η , τ ο ν μ ε γ ά λ ο α υ τ ό ν π ν ε υ μ α τ ικ ό ν ά ν δ ρ α , π ο υ α ν ε κ τ ίμ η τ ε ς υ π η ρ ε σ ίε ς π ρ ο σ έ φ ε ρ ε σ τ η ν Π α τ ρ ίδ α , κ α τ α γ ρ ά φ ο ν τ α ς α π ο μ ν η μ ο ν ε ύ μ α τ α α γ ω ν ισ τ ώ ν , ω θ ώ ν τ α ς ά λ λ ο υ ς ν α το υ τ α δ ιη γη θ ο ύ ν , δ ίν ο ν τ α ς μ ά χ ε ς γ ια τ ο υ ς π ρ ω τ α γ ω ν ισ τ έ ς τ ι ς π α λ ιγ γ ε ν ε σ ία ς κ α ι δ ίν ο ν τ α ς , τ έ λ ο ς , τ η ν τ ιμ η τ ικ ή μ ά χ η ο π ισ θ ο φ υ λ α κ ώ ν σ τ ις Θ ε ρ μ ο π ύ λ ε ς τ η ς ε θ ν ικ ή ς σ υ ν ε ίδ η σ η ς ε­ ν ά ν τ ια σ τ η ν ε π ιδ ρ ο μ ή τ ω ν ν ε ο β α ρ β ά ρ ω ν το υ λ ο γ ιω τ α τ ισ μ ο ύ . Α ς έ ρ θ ο υ μ ε τ ώ ρ α σ τ η ν Α ίγ ιν α το υ 1828, 12 το υ Γ ε ν ά ρ η : Ε κ α τ ό χ ιλ ιά δ ε ς ψ υ χ έ ς , κ υ ρ ίω ς π ρ ό σ φ υ γ ε ς , σ υ ν ω σ τ ίζ ο ν τ α ι σ τ ο μ ικ ρ ό κ α ι π α ν έ μ ο ρ φ ο ν η σ ί το υ Σ α ρ ω ν ικ ο ύ . Έ ν α μ ω σ α ϊκ ό α π ό α ν θ ρ ώ π ο υ ς - σ ω σ τή β α β υ λ ω ν ία - ή τ α ν η Α ίγ ιν α τ ό τ ε , ν τ ό π ιο ι κ ά ι ξ έν ο ι, Μ ω ρ α ίτ ε ς , Ρ ο υ μ ε λ ιώ τ ε ς , Ν η σ ιώ τ ε ς , Μ ικ ρ α σ ιά τ ε ς , Μ α κ ε δ ό ν ε ς , κ λ η ρ ικ ο ί κ α ι δ α σ κ ά λ ο ι, ο ρ φ α ν ά κ α ι χ ή ρ ε ς , ά ν θ ρ ω π ο ι κ α τ α τ ρ ε γ μ έ ν ο ι, σ τ ρ α τ ιω τ ικ ο ί κ α ι π ο λ ιτ ικ ο ί, φ τ ω χ ο ί κ α ι π λ ο ύ σ ιο ι, α σ ή ­ μ α ν τ ο ι ά ν θ ρ ω π ο ι π ο υ π ά σ κ ιζ α ν γ ια έ ν α κ ο μ μ ά τ ι ψ ω μ ί, κ α ι π ρ ο σ ω π ικ ό τ η τ ε ς το υ Α γ ώ ν α ε ίχ α ν σ υ γ κ ε ν τ ρ ω θ ε ί σ τ ο ν η σ ί. Κ ο ν τ ο λ ο γ ίς , ο λ ό κ λ η ρ η η Ε λ λ ά δ α σ ε μ ικ ρ ο γ ρ α φ ία . Ό λ ο ι α υ το ί τ ώ ρ α - σ τ ις 12 Γ ε ν ά ρ η 1828 - π ε ρ ίμ ε ν α ν ν α υ π ο δ ε χ τ ο ύ ν τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια . Ε κ ε ίν ο ν π ο υ η « θ ε ία π ρ ό ν ο ια » ε ίχ ε σ τε ίλ ε ι ν α σ ώ σ ε ι τ η ν Ε λ λ ά δ α . Δ ε ν ή τ α ν ά γ ν ω ­ σ τ ο ς . Ε ν ν ιά μ ή ν ε ς τ ο ν π ε ρ ίμ ε ν α ν ν α ’ρ θει. Κ ι ό λ ο ι κ ά τ ι ε ίχ α ν α κ ο ύ σ ε ι γ ι α υ τ ό ν . Ο ι μ ο ρ φ ω ­ μ έν ο ι β έβ α ια ή ξ ε ρ α ν π ε ρ ισ σ ό τ ε ρ α γ ια τ ο ν ά λ λ ο τ ε υ π ο υ ρ γ ό τ ω ν ε ξ ω τ ε ρ ικ ώ ν το υ Τ σ ά ρ ο υ . Ή τ α ν μ ε γ ά λ ο ς δ ιπ λ ω μ ά τ η ς κ α ι π ο λ ιτ ικ ό ς , ή τ α ν α κ ό μ α - π ρ έ π ε ι ν α ’τ α ν - α δ ιά φ θ ο ρ ο ς , α γ ν ό ς , μ ε τ ίμ ιε ς π ρ ο θ έ σ ε ις . Μ ’ έ ν α ν λ ό γ ο ή τ α ν ο α ν α μ ε ν ό μ ε ν ο ς Μ ε σ α ία ς . Έ τ σ ι τ ο ν έ β λ ε ­ π α ν , έ τ σ ι ή θ ε λ α ν ν α τ ο ν β λ έ π ο υ ν . Κ ο ν τά τ έ σ σ ε ρ ο υ ς α ιώ ν ε ς ο υ π ό δ ο υ λ ο ς Ε λ λ η ν ισ μ ό ς ο ρ α ­ μ α τ ιζ ό τ α ν τ η ν α υ γή π ο υ θ α ’δ ιώ χ ν ε μ α κ ρ ιά τ α σ κ ο τ ά δ ια τ η ς σ κ λ α β ιά ς . Τ έ σ σ ε ρ ο υ ς α ιώ ­ ν ε ς α γ ω ν ίζ ο ν τ α ν ο ι ρ ω μ ιο ί γ ι α υ τή τη μ έ ρ α . Κ α ι η γ ια γ ιά , π ο υ γ α λ ο υ χ ο ύ σ ε τ α Ε λ λ η ν ό π ο υ ­ λ α μ ε τ α π α ρ α μ ύ θ ια το υ « μ α ρ μ α ρ ω μ έ ν ο υ β α σ ιλ ιά » , κ α ι ο λ α ϊκ ό ς π ο ιη τ ή ς μ ε το « π ά λ ε μ ε χ ρ ό ν ια μ ε κ α ιρ ο ύ ς π ά λ ε δ ικ ά μ α ς θ α ’ν α ι» , κ ι ο φ ω τ ισ μ έ ν ο ς Έ λ λ η ν α ς , π ο υ δ ο ύ λ ε υ ε μ ε τ ο « π έ ν ν α » , κ α ι τ ’ ά ξ ιο π α λ ικ ά ρ ι, π ο υ κ ρ α τ ο ύ σ ε α ιώ ν ε ς τ ώ ρ α τ ο « π ά λ λ α » σ τ ο χ έρ ι, α υ τή τη μ έ ρ α τη λ α μ π ρ ή ε υ α γ γ ε λ ίζ ο ν τ α ν . Η π ο θ η τή μ έ ρ α ε ίχ ε φ τ ά σ ε ι. Ο λ ό κ λ η ρ η η Ε λ λ ά δ α ε ίχ ε σ τ ρ έ ψ ε ι το β λ έ μ μ α τ η ς σ τ ο ν Κ απ ο δ ίσ τ ρ ια . Ο ι π ρ ο σ δ ο κ ίε ς ε ν ό ς λ α ο ύ σ τ η ρ ίζ ο ν τ α ν σ ’ έ ν α ν ά ν θ ρ ω π ο . Τ ο δ ια π ίσ τ ω σ ε κ ι ο ίδ ιο ς ο Κ υ β ε ρ ν ή τη ς, ό τ α ν α ν τ ίκ ρ υ σ ε τ ο ε ξ α θ λ ιω μ έ ν ο π λ ή θ ο ς π ο υ π ή γ ε ν α τ ο ν υ π ο δ ε χ τ ε ί. Τ ο ’ν ιώ σ ε β α θ ιά , ό τ α ν ε ίδ ε τ α κ ο υ ρ ε λ ια σ μ έ ν α ο ρ φ α ν ά κ α ι τ ις α ν α μ α λ λ ιά ρ ε ς γ υ ν α ίκ ε ς ν α π ρ ο σ μ έ ν ο υ ν α π ’ α υ τ ό ν τ η ν π ρ ο σ ω π ικ ή τ ο υ ς σ ω τη ρ ία :]

32/αφιερωμα «... Είδα πολλά εις την ζωήν μου, αλλά σαν το θέαμα όταν έφθασα εδώ εις την Αίγινα, δεν είδα τι παρόμοιο ποτέ, και άλλος να μην το ειδεί... " Ζήτω ο Κυβερνή­ της, ο σω τήρας μας, ο ελευθερω τής μα ς ”, εφώναζαν γυναίκες αναμαλλιάρες, άνδρες με λαβωματιές πολέμου, ορφανά γδυτά, κατεβασμένα από τες σπηλιές. Α εν ήταν το συναπάντημά μου φωνή χαράς, αλλά θρήνος: Η γη εβρέχετο από δάκρυα· εβρέχετο η μερτιά και η δάφνη του στολισμένου δρόμου από το γιαλό εις την Εκ­ κλησία. Ανατρίχιαζα, μου έτρεμαν τα γόνατα, η φωνή του λαού έσχιζε την καρδιά μ ο ν ΜαυρΟψορεμένες, γέροντες, μου εζητούσαν να αναστήσω τους αποθαμένους τους, μανάδες μου έδειχναν εις το βυζί τα παιδιά τους, και μον έλεγαν να τα ζήσω και ότι δεν τους απέμειναν παρά εκείνα και εγώ. Και με δίκαιο μου εζητούσαν όλα αυτά, διότι εγώ ήλθα και εσείς με προσκαλέσατε να οικοδομήσω, να θε­ μελιώ σω ...» [ Α ν α ρ ω τ ιό μ α σ τ ε α ν έ γιν ε π ο τ έ - σ τ η ν π α γ κ ό σ μ ια Ισ το ρ ία - α π ο θ ε ω τ ικ ό τ ε ρ η υ π ο δ ο ­ χ ή π ο τ έ σ ε κ α ν έ ν α ν ά λ λ ο ν α ρ χ η γ ό έ θ νο υ ς. Υ π ο π τ ε υ ό μ α σ τ ε π ω ς ό χ ι. Κ α ι ο ι π ιο κ ο σ μ α γ ά ­ π η το ι η γ έ τ ε ς ( Ό λ ιβ ε ρ Κ ρ ό μ γο υ ελ , Μ έ γ α ς Α λ έ ξ α ν δ ρ ο ς , Κ α ίσ α ρ α ς , κ .ά .) σ ίγο υ ρ α δ ε ν ανέ\ α β α ν π ο τ έ έ να τ έ τ ο ια ς έ κ τ α σ η ς έ ρ γ ο , ε ν ά ν τ ια σ ε ό λ ε ς τ ις α ν τ ιξ ο ό τ η τ ε ς το υ κ ό σ μ ο υ , να β ά λ ο υ ν π ά σ τ ρ α σ τη ν κ ο υ ζίν α , ό τ α ν π ρ ώ τ α ε ίχ α ν β ά λ ε ι τ ά ξ η σ τ α σ α λ ό ν ια . Η π ο ρ ε ία το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ε ίν α ι μ ο ν α δ ικ ή σ τη ν π α γ κ ό σ μ ια ι σ το ρ ία . Δ ε ν υ π ά ρ χ ε ι κ α μ ιά α μ φ ιβ ο λ ία π ω ς το π α ρ α π ά ν ω α π ό σ π α σ μ α το υ Γ . Τ ερ τ σ έτη ε ίν α ι θ ε ό π ν ε υ σ το , ένθ ε ο , ιερ ό , α κ ό μ η γ ια το υ ς σ ε μ ν ό τε ρ ο υ ς α θ έ ο υ ς . Π ο τ έ π ρ ιν , ή μ ετ ά , δ ε ν ζ ή τη σ α ν ο ι χ α ρ ο κ α μ έ ν ο ι ά ν θ ρ ω π ο ι κ α ν ε ν ό ς τό π ο υ α π ό έ ν α ν η γέ τη το υ ς να τους αναστήσει τους αποθαμένους τους. Α ν ζ ή τη σ α ν α π ό το ν Ιησ ού το ν Λ ά ζα ρ ο , ε ίν α ι ε π ε ιδ ή ή τ α ν ο Μ ε σ α ία ς . Ο Π α ρ ά κ λ η τ ο ς . Ο ε ιδ ικ ό ς α π ε σ τ α λ ­ μ έν ο ς το υ Θ εού ή κ ι ο μ ο ν ά κ ρ ιβ ό ς το υ γ υ ιο ς α κ ό μ η , γ ια ν α το υ ς Λ υ τρ ώ σ ε ι. Ε ίν α ι ο Λυ­ τρωτής. Κ α ι σ α ν τέ το ιο ν υ π ο δ έ χ θ η κ α ν ο ι Έ λ λ η ν ε ς τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια . Και δ ικ α ίω ς . Α ν τί­ θ ε τα π ρ ο ς τ ις ι α χ έ ς σ τη ν υ π ο δ ο χ ή το υ Ό θ ω ν α . π ο υ δ εν ή σ α ν κ α θ ό λ ο υ εξίσ ο υ δ ικ α ιο λ ο γ η ­ μ έν ες. Δ ιό τι, ά σ χ ε τ α α π ό το ΚΟϊνό, τ ο π λ ή θ ο ς , το υ ς υ π η κ ό ο υ ς , ο Ό θ ω ν , κ α ι τ α ευγενέσ τ ε ρ α α ισ θ ή μ α τα ν α 'χ ε , δ ε ν θ α μ π ο ρ ο ύ σ ε μ ε τ ίπ ο τ α ν α ν ιώ σ ε ι το ν ψ υ χ ικ ό σ υ γ κ λ ο ν ισ μ ό πο υ ένιω σ ε ο « μ π α ρ μ π α -Γ ιά ν ν η ς » (ό π ω ς τ ο ν α π ο κ α λ ο ύ σ ε , μ ε α φ ο σ ίω σ η , ο α π λ ό ς λ α ό ς) ό τ α ν είδ ε π ό σ ε ς ν ό μ ιμ ε ς ε λ π ίδ ε ς α λ λ ά κ α ι α π έ ρ α ν τ ε ς π ρ ο σ δ ο κ ίε ς ε ίχ α ν κ ρ ε μ ά σ ε ι π ά ν ω το υ ε κ ε ίν ο ι οι κ α κ ό μ ο ιρ ο ι σ υ μ π α τ ρ ιώ τ ε ς το υ . Κ α ι ε ίν α ι φ α ν ε ρ ό ό τ ι η μ ετρ ιο φ ρ ο σ ύ νη το υ τ ο ν κ ά ν ε ι ν α « σ υ ντο μ ε ύ ε ι» μ ια α φ ή γη σ η -που θ α θ έ λ α μ ε ν α δ ια ρ κ ε ί σ ε λ ίδ ε ς ε π ί σ ε λ ίδ ω ν . Κ αι η ε ν τ ιμ ό τ η ς το υ Τ ερ τ σ έτη α π ο κ λ ε ίε τ α ι ν α ε ξ ω ρ ά ισ ε τ η ν π ε ρ ιγ ρ α φ ή . Έ τ σ ι η ε κ φ ο ρ ά το υ λ ό γο υ γ ίν ε τ α ι α φ ά ν τ α σ τ α π υ κ ν ή . Θ α π ρ ο κ α λ ο ύ σ α μ ε ο ιο ν δ ή π ο τ ε ν α μ α ς υ π ο δ είξ ε ι ά λ ­ λ ο τέ τ ο ιο δ είγ μ α λ ό γο υ σ τη ν ε λ λ η ν ικ ή α λ λ ά κ α ι τ η ν π α γ κ ό σ μ ια κ ε ιμ ε ν ο λ ο γ ία . Φ ο β ο ύ μ εθ α ό τ ι δ ε ν θα υ π ά ρ χ ε ι. Ε κ τ ό ς , ίσ ω ς , α π ό κ ά π ο ια α π ο σ π ά σ μ α τ α λ ό γ ω ν το υ Σ α ιν Ζ υσ τ, το υ Κ ρ ό μ γο υ ελ ή το υ Λ ίν κ ο λ ν - π ρ ο ς τ ο ν ο π ο ίο ν έ χ ε ι π ά ρ α π ο λ λ έ ς ο μ ο ιό τ η τ ε ς ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς . ( Έ ν α ς σ η μ ερ ιν ό ς Π λ ο ύ τ α ρ χ ο ς σ ίγο υ ρ α θα έ γ ρ α φ ε το υ ς π α ρ ά λ λ η λ ο υ ς β ίο υ ς τω ν δ ύ ο α υ τώ ν Μ ε γ ά λ ω ν Α ν δ ρ ώ ν , α π ο δ ίδ ο ν τ α ς μ ά λ ισ τ α κ α ίρ ια σ η μ α σ ία κ α ι σ τη χ ε ιρ α φ έ τη ­ σ η τω ν Μ α ύ ρ ω ν γ ια τ η ν ο π ο ία α γ ω ν ίσ τ η κ ε τό σ ο π ρ ώ ιμ α ο Έ λ λ η ν α ς δ ιπ λ ω μ ά τ η ς , μ ισ ό ν α ιώ ν α π ρ ιν α π ό τ ο ν Α μ ε ρ ικ α ν ό π ο υ κ α ι δ ο λ ο φ ο ν ή θ η κ ε γ ι’ α υ τό ). Έ χ ο ν τ α ς ζή σει μ ια ν τέ τ ο ια ν σ τιγμ ή Αποθέωσης (τη ν ο π ο ία , σ τη ν ε ιλ ικ ρ ίν ε ια κ α ι τη ν α γ ν ό τ η τ ά τ η ς έ ν α ς α π ό το υ ς Ρ ω μ α ίο υ ς Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ ε ς π ο υ γύ ρ ιζ α ν ν ικ η τ έ ς κ α ι ζο ύ σ ε τη ν τε λ ετή το υ θρ ιά μ β ο υ ο ύ τε ν α ο νε ιρ ε υ τεί δ ε ν θ α τ ο λ μ ο ύ σ ε) ε ίν α ι δ υ ν α τ ό ν π ο τ έ ο Π ρ ώ τ ο ς Κ υ β ε ρ νή τη ς τ η ς Ε λ λ ά δ α ς ν α ’χ ε ι ά λ λ η ν έ γ ν ο ια σ το μ υ α λ ό το υ , ν ύ χ τ α μ έρ α , π ά ρ ε ξ ε λευ θε­ ρ ίά κ α ι π ρ ο κ ο π ή ; Ο Σ ο λ ω μ ό ς , ζ ώ ν τ α ς ε ύ π ο ρ α σ ’ έ ν α ν π ρ ο κ ο μ μ έ ν ο τ ό π ο , ε ύ λ ο γ α έ β α ζε τη γ λ ώ σ σ α , μ ετ ά τη ν ε λ ευ θερ ία . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς δ ε ν μ π ο ρ ο ύ σ ε π α ρ ά ν α β ά λ ε ι τ η ν π ρ ο ­ κ ο π ή . Δ ε ν το ν ά φ η σ α ν ν α π ε τύ χ ε ι. Τ ο ν π ο λ έ μ η σ α ν λ υ σ σ α λ έ α , τυ φ λ ά , μ α ν ια σ μ έ ν α , π α ρ ά ­ λ ο γ α . Κ ά ν ο ν τα ς έ τ σ ι τ ο ν Α ν δ ρ έ α Ε μ π ε ιρ ικ ό , έ ν α ν α ιώ ν α α ρ γ ό τ ε ρ α , ν α σ υ νο ψ ίζει μ έσ α σε έ ξι μ ό ν ο ν λ έξ ε ις -όλην τ η ν μ ε τ α κ α π ο δ ισ τ ρ ια κ ή π ε ρ ίο δ ο : Κ α μ ιά π ρ ο κ ο π ή . Π α ν το ύ φ ό νο ι. Π α ν τ ο ύ σ τ ά χ τ η . Τ ο π ο ίη μ α έ χ ε ι το ν τ ίτ λ ο « Φ ε ν ά κ η » . Α π ά τ η . Α ς ε λ π ίσ ο υ μ ε ό τ ι θ α α π ο φ ε ν α κ ίσ ο υ μ ε τη ν Ι σ το ρ ία μ α ς. Β γ ά ζ ο ν τ α ς τ ις π ε ρ ο ύ κ ε ς ( φ εν ά κ ες ) π ο υ έ χ ο υ ν φ ο ρ έ σ ει σ ε κ ο μ π ά ρ σ ο υ ς κ α ι β λ έ π ο ν τ α ς π ο ιο ι ή σ α ν , σ τη ν π ρ α γ μ α τ ικ ό τ η τ α , ο ι π ρ ω τ α γ ω ν ισ τ έ ς , ο ι Μ π εά το ι, ο ι 'Α γ ιο ι κ α ι ο ι Μ α κ α ρ ισ το ί.]

□

αφιερωμα/33

Σφραγίδα του Κυβερνήτη της Ελλάδας

Μαρία Ζαχαρία

Η οργανωτική μεγαλοφυία του ϊωάννου Καποδίστριοτ Ο Ιωάννης Καποδίστριας υπήρξε ένας απίστευτα οργανωτικός νους. Κάθε θρίαμβός του «εξεμαίευε» ένα ν νέον και ανώτερον, ενώ είχε βασιστεί σ ’ένα ν προηγούμενον και «κατώτερον». Δ εν ευσταθεί καθόλου η (λανθάνουσα, ίσως και ανομολόγητη) εντύπωση που έχ ο υ ν π ολλοί Ν εοέληνες πως όσοι όμοιο τους πετυχαίνουν να φτάσουν, να γίνουν επιτυχημένοι και «φτασμένοι», το κατορθώνουν επειδή ήσαν εξαρχής αναρριχηματίες («αρριβίστες») και δουλι­ κοί στους ανώτερους χω ρίς ιδιαίτερα προσόντα. Λίγο η τύχη, λίγο οι συγκυ ρίες νά πώς γίνονται οι περιουσίες, τα ονόματα, η φήμη. ο σ κ ε π τ ικ ό α υ τό , κ α ι α ν α κ ό μ η π ε ρ ιέ χ ε ι ψ ή γ μ α τ α α λ ή θ ε ια ς , δ ε ν ε φ α ρ μ ό ζ ε τ α ι κ α ­ θό λ ο υ σ τη μ ε τ ε ω ρ ικ ή ά ν ο δ ο κ α ι σ τ α δ ιο δ ρ ο μ ία τ ο υ I. Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια . Ό λ α τ α έ χ τ ισ ε μ ό ν ο ς το υ . Π ά ν ω σ τη βαθύτητα τ η ς σ κ έ ψ η ς το υ , τη μεθοδικότητα σε ό λ ε ς τ ι ς ε ν έ ρ γ ε ιέ ς το υ , τ η ν ταχύτητα ε­ κτέλεσης ό λ ω ν τ ω ν α π ο φ ά σ ε ώ ν τ ο υ , τ η ν π α ν τ ε λ ή απουσία τ ω ν ( ν ο σ η ρ ώ ν ) ταλαντεύσεων κ α ι κ α ρ κ ιν ο β α σ ιώ ν π ο υ τ ό σ ο υ ς κ α ι τό σ ο υ ς ά λ λ ο υ ς α ν ­ θ ρ ώ π ο υ ς τ η ς δ ρ ά σ η ς α μ α υ ρ ώ ν ε ι, τη διεξοδικότητα τ ω ν σ κ ε π τ ικ ώ ν το υ , τ η συμφιλιωτικότητα τ ω ν σ κ ο π ώ ν το υ , κ α ι ά λ λ α π ο λ λ ά . Δ εν β ρ έθηκ ε δ η ­ λ α δ ή ν α ’ν α ι Υ π ο υ ρ γ ό ς Ε ξ ω τ ε ρ ικ ώ ν τ η ς μ ε γ α λ ύ ­ τε ρ η ς , ίσ ω ς , Υ π ε ρ δ ύ ν α μ η ς τ η ς ε π ο χ ή ς το υ ο υ ρ α ­ ν ο κ α τ έ β α τ α , α π ό τ ο μ η δ έ ν . Ε ίχ ε ν ικ ή σ ε ι σ ε π ά μ π ο λ λ ε ς δ ύ σ κ ο λ ε ς α ν α μ ε τ ρ ή σ ε ις π ρ ιν . Α ν π . χ . δ ε ν ε ίχ ε δ ια π ρ έ ψ ε ι σ α ν γ ρ α μ μ α τ ε ύ ς τ η ς Ιο νίο υ Π ο λ ι­ τ ε ία ς δ ε ν θ α ε ίχ ε ε π ιλ ε γ ε ί α π ό τ ο ν Τ σ ά ρ ο γ ια δ ι­ π λ ω μ ά τ η ς . Κ α ι δ ε ν θ α ’χ ε σ τ α λ ε ί σ τη δ υ σ κ ο λ ό τ α ­ τη ε π ιχ ε ίρ η σ η ε ν ο π ο ίη σ η ς τ η ς Ε λ β ε τ ία ς ( τη ν ο ­ π ο ία έ φ ερ ε ε ις α ίσ ιο ν τ έ λ ο ς κ α τ ά λ α μ π ρ ό ν τ ρ ό ­ π ον ω ν, έ κ το τε, μ έγ α ς ευεργέτης τη ς ο μ ό σ π ο ν­

Τ

δ η ς φ ιλ ε ιρ η ν ικ ή ς χ ώ ρ α ς ) α ν δ ε ν ε ίχ ε π ρ ώ τ α δ ι σ π ρ έ ψ ε ι σ ε ά λ λ ε ς λ ε π τ έ ς δ ιπ λ ω μ α τ ικ έ ς απ<_. σ το λ ές.

Ο βασικός Αρχιτέκτων της ειρήνης στην Ευρώπη των 99 ετών (1915-1914) Η μ α κ ρ ά π ε ρ ίο δ ο ς ε ιρ ή ν η ς σ τ η ν Ε υ ρ ώ π η π< ν τ ε λ ε ίω σ ε μ ε τ ο ν Α ' Π α γ κ ό σ μ ιο Π ό λ ε μ ο ο φ ε ιλ τ α ν , κ α τ ά κ ύ ρ ιο λ ό γ ο , σ τ η ν ε υ φ υ έ σ τα τη π ο λ ιτικ ά το υ Ι.Κ . π ο υ δ ιέ σ π α σ ε τ η ν α ν τ ιρ ω σ ικ ή Τ ρ ιπ , σ υ μ μ α χ ία ( Α υ σ τ ρ ία ς , Α γ γ λ ία ς , Γ α λ λ ία ς ) μ ε τ ο \ υ π ε ρ α σ π ισ τ ε ί τ η ν η τ τ η μ έ ν η Ν α π ο λ ε ό ν τ ε ια Γ γ λ ία . Τ η δ ιο ρ α τ ικ ό τ α τ η α υ τή π ο λ ιτ ικ ή δ ε ν μ ιμ ή ύ -- ~ κ α ν ( σ τ ις Β ε ρ σ α λ λ ίε ς τ ο 1919) ο ι ν ικ η τ έ ς το υ Μ εγά λου Π ο λ έμ ο υ κ α ι ο δ ή γη σ α ν σ το ν Β ! Σ τ α χ ρ ό ν ια 1815 ώ ς 1822 α π ό τ η θέ σ η τ ο ν ■*· π ο υ ρ γ ο ύ τ ω ν ε ξ ω τ ε ρ ικ ώ ν τ η ς Ρ ω σ ία ς , ά σ κ η ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς μ ε γ ά λ η ε π ιρ ρ ο ή σ τ η ν Ε υ ρ ώ π η κ - ' * Το κείμενο αυτό έχει βασιστεί, σε μεγάλο μέρος, σε ένα θ „„ λιώδες κείμενο του καθηγητή κ. Αλέξανδρου Δεσποτόπο. .*ς.· για την Ελληνική Πολιτική του Κυβερνήτη.

34/αφιερωμα α γ ω ν ίσ τ η κ ε γ ια τ η ν π ρ ο σ τ α σ ία τ ω ν κ α τ α π ιε ζ ό μ ε ν ω ν λ α ώ ν , μ ε κ ύ ρ ιο α ν τ ίπ α λ ο τ ο ν κ α γ κ ε λ ά ρ ιο τ η ς Α υ σ τ ρ ία ς Μ έ τ τ ε ρ ν ιχ . Σ υ γ κ ε κ ρ ιμ έ ν α , α μ φ ι­ σ β ή τη σ ε τ ο « δ ικ α ίω μ α » π α ρ έ μ β α σ η ς τ ω ν μ ε γ ά ­ λ ω ν δ υ ν ά μ ε ω ν σ τ ις ε ξ ω τ ε ρ ικ έ ς υ π ο θ έ σ ε ις τ ω ν μ ι­ κ ρ ώ ν (τι ο μ ο ιό τ η ς μ ε τ ο δ ό γ μ α Μ π ρ έ ζν ιεφ ή τ α α ν τ ίσ τ ο ιχ α α μ ε ρ ικ α ν ικ ά δ ό γ μ α τ α ) κ α ι γ ι’ α υ τό ν α κ ρ ιβ ώ ς τ ο λ ό γ ο ε ξ α ν α γ κ ά σ τ η κ ε σ ε π α ρ α ίτ η σ η α π ό το ρ ω σ ικ ό Υ π ο υ ρ γ ε ίο Ε ξ ω τ ε ρ ικ ώ ν τ ο 1822. (Σ τ ο ο π ο ίο , ό π ω ς ε ίν α ι π α σ ίγ ν ω σ τ ο , ή τ α ν ε π ικ ε ­ φ α λ ή ς ω ς Έ λλην π ο λ ίτ η ς , ό χ ι ω ς Ρ ώ σ ο ς υ ­ π ή κ ο ο ς ...) .

Έλλην, σε θέση Ρώσου Μ ε τ η ν ε υ θ ύ τη τα π ο υ τ ο ν χ α ρ α κ τ ή ρ ιζ ε ε ίχ ε π ε ι σ το Ρ ώ σ ο Α υ το κ ρ ά το ρ α π ω ς δεν μ πο ρ ο ύ σ ε να δ ε χ τ ε ί τ η ν τ ιμ η τ ικ ή θέση π ο υ το υ π ρ ό σ φ ε ρ ε , το υ Υ π ο υ ρ γο ύ το υ τ ω ν Ε ξ ω τ ε ρ ικ ώ ν , γ ια τ ί δ ε ν ή θ ε λ ε ν α γ ίν ε ι Ρ ώ σ ο ς υ π ή κ ο ο ς κ α ι ν α π ά ψ ε ι ν α ’ν α ι Έ λ ­ λ η ν α ς . «Κ α ι π ο ιο ς σ α ς ζ ή τη σ ε κ ά τ ι τ έ τ ο ιο ;» σ τ ά ­ θ η κ ε η ε ν τ ε λ ώ ς α ιφ ν ιδ ια σ τ ικ ή κ α ι α π ο σ τ ο μ ω τ ικ ή α π ά ν τ η σ η το υ Τ σ ά ρ ο υ . Γ ι’ α υ τό κ α ι π ε ρ ιε ίχ ε π ο λ >·ή mnri π ο υ ο σ κ λ η η ό Γ κ α ι κΰ'Λ Κ ός Μ έ τ­ τ ε ρ ν ιχ ε ίπ ε γ ι ’ α υ τό ν : « Ο κ ό μ η ς Κ (Ι" Ο υ [υ τρ ια ς ήτ ο ο ε κ π ρ ό σ ω π ο ς μ ια ς σ χ ο λ ή ς π α ρ α δ ό ξ ο υ · π ρ ο σ ω π ικ ώ ς δ ε ν ε ίχ ε π ρ ο ο φ α θ λ μ ώ ν ειμ ή τ ο ε λ λ η ν ι­ κ ό ν ζ ή τ η μ α ... α υ τ ό ς ο υ π ο υ ρ γ ό ς , ο π ε ρ ισ σ ό τ ε ρ ο ν Έ λλ η ν ή Ρώ σσος». Η ό λ η α υ τή κ α τ ά σ τ α σ η π ρ ο δ ίδ ε ι π ό σ ο α ν α ν τικ α τ ά τ α τ η θ ε ω ρ ο ύ σ ε ο Τ σ ά ρ ο ς τη δ ια λ λ α κ τ ικ ή μ εγ α λ ο φ υ ία το υ ν ε α ρ ο ύ Έ λ λ η ν α ε υ γ εν ο ύ ς κ α ι ευ ­ π α τ ρ ίδ η .

Η (κρυφή) σχέση του με τη Φιλική Εταιρεία Α υτή τ α ύ τη η ύ π α ρ ξ η το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια σ τ η ν Τ σ α ρ ικ ή α υ λ ή έ π α ιξ ε α π ο φ α σ ισ τ ικ ό ρ ό λ ο σ τη σ ύ λ λ η ψ η α π ό τ ο ν Σ κ ο υ φ ά τ η ς ιδ έ α ς τ η ς σ υ ν ο μ ω τ ικ ή ς ε τ α ιρ ε ία ς π ο υ , β α σ ισ μ έ ν η σ τ ις Τ ε κ τ ο ν ικ έ ς ή κ α ι Κ α ρ μ π ο ν α ρ ικ έ ς σ τ ο έ ς τ η ς Ι τ α λ ία ς , θ α ο ρ ­ γ ά ν ω ν ε τ η ν ε ξέ γ ε ρ σ η κ α ι τ η ν π α λ ιγ γ ε ν ε σ ία . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς β ρ έ θ η κ ε σ ε μ ια ε ξ α ιρ ε τ ικ ά λ ε π τή θέσ η ό τ α ν τ ο υ π ρ ο σ φ έ ρ θ η κ ε η α ν ώ τ α τ η α ρ χ ή τ η ς ! Α π ’ τη μ ια φ λ ε γ ό τ α ν ν α β ο η θ ή σ ει, α π ’ τ η ν ά λ λ η ή ξ ε ρ ε κ α λ ύ τ ε ρ α α π ’ ο π ο ιο ν δ ή π ο τ ε ά λ λ ο ν ά ν θ ρ ω π ο σ ’ ό λ η τ η ν Ε υ ρ ώ π η τ ο μ έ γ ε θ ο ς τ ω ν δυσ χ ε ρ ε ιώ ν το υ ε γ χ ε ιρ ή μ α τ ο ς . Ό π ω ς ’κ α ι ά λ λ ο τ ε σ τη ζω ή το υ , α π ο φ ά σ ισ ε ν α δ ρ ά σ ε ι ό π ω ς α π α ι­ τ ο ύ σ α ν ο ι π ε ρ ισ τ ά σ ε ις , δ η λ α δ ή μ ε δ ύ ο π ρ ό σ ω π α , ω ς Ι α ν ό ς , ε ν τ ε λ ώ ς κ α λ ό π ισ τ α , χ ω ρ ίς κ α μ ιά ν έ ν ο ­ χ η σ υ ν ε ίδ η σ η : α π ’ τη μ ια έ μ ε ν ε ο ά ψ ο γ ο ς υ π ά λ λ η ­ λ ο ς το υ Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ α κ ι α π ’ τ η ν ά λ λ η χ ω ρ ίς κ α ­ θ ό λ ο υ ν α ζη μ ιώ ν ε ι τ ο ν Τ σ ά ρ ο , π α ρ έ β α ιν ε τ ις ε ν­ τ ο λ έ ς το υ . Ή τ α ν έ ν α π ο λ ύ π λ ο κ ο π α ιχ ν ίδ ι π ο υ π α ιζ ό τ α ν σ ε π ο λ λ ά ε π ίπ ε δ α κ α ι μ ε π ο λ λ ά « δ ή θ εν » σ τ α χ έ ­

ρ ια . Α π ό τ ο ν Μ α ρ ξ (β λ . τ α κ ε ίμ ε ν α γ ια τ ο « Α ν α ­ τ ο λ ικ ό ζή τ η μ α , τ η ν Τ ο υ ρ κ ία κ α ι τ η ν Ε λ λ ά δ α » π ο υ ε ξ έ δ ω σ ε π ρ ό σ φ α τ α ο Τ ά κ η ς Κ ο ν δ ύ λ η ς σ τ ις ε κ δ ό σ ε ις « Γ ν ώ σ η » ) γ ίν ε τ α ι φ α ν ε ρ ό π ω ς κ α ι ο Τ σ ά ρ ο ς γν ώ ρ ιζ ε π ο λ λ ά , α ν ό χ ι τ α π ά ν τ α , κ α ι π ω ς οι α π ο σ τ ά σ ε ις π ο υ κ ρ ά τ η σ ε ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς α π ό το υ ς Φ ιλ ικ ο ύ ς ή τ α ν , π ιθ α ν ό τ α τ α , γ ια τ ο θ ε α θ ή ­ ν α ι. (Γ ι’ α υ τ ό κ α ι α ρ ν ή θ η κ ε μ εν ν α α ν α λ ά β ε ι ο ί­ δ ιο ς τ η ν Υ π ε ρ τά τη Α ρ χ ή α λ λ ά δ ε ν το υ ς α π έ τ ρ ε ψ ε ν α τ η ν α ν α θ έ σ ο υ ν σ τ ο ν Α λ έ ξ α ν δ ρ ο Υ ψ η λ ά ν τη ). Ε υνοούσε, κα ι σ ω σ τά , ένα ν α ντα ρ το π ό λ ε μ ο στο Σ ο ύ λ ι. Ε ίχ ε ζή σ ε ι τ ο π ώ ς ο Κ ο υ το ύ ζω φ σ υ ν έ τρ ιψ ε το Ν α π ο λ έ ο ν τ α . Κ α ι μ έ χ ρ ι το τ έ λ ο ς τ η ς ζω ή ς το υ θ ε ω ρ ο ύ σ ε ό τ ι η Φ ιλ ικ ή ε ίχ ε δ ρ ά σ ε ι π ρ ό ω ρ α , π ο λ ύ π ρ ό ω ρ α « ε κ τ ρ ώ ν ο ν τ α ς » κ α λ ύ τ ε ρ ε ς π ρ ο ο π τ ικ έ ς . Η σ τ ά σ η το υ ό μ ω ς α π έ ν α ν τ ι τ η ς έ π ρ ε π ε ν α μ είνει σ κ ε π α σ μ έ ν η α π ό α υ σ τη ρ ή μ υ σ τ ικ ό τ η τ α . Α ν, σ ύ μ φ ω ν α μ ε τ ο ν Μ έ τ τ ε ρ ν ιχ , η Ρ ω σ ία χ ρ η σ ιμ ο ­ π ο ιο ύ σ ε τ ο υ ς Κ α ρ μ π ο ν ά ρ ο υ ς τ η ς Ι τ α λ ία ς (γ ν ω ρ ί­ ζο υ μ ε ό τ ι μ έ λ ο ς τ ο υ ς σ τ ά θ η κ ε κ α ι ο Κ ά λ β ο ς κ ο ; ο Φ ώ σ κ ο λ ο ς , ά ν θ ρ ω π ο ς το υ Κ α Γ ,ύ ο ίσ τρ ια σ το Λ ο ν δ ίν ο ) γ ια τ ί ν α u p - ή τ α ν κ α ι σε π λ ή ρη ε ν η μ έ _ ρ ω σ η γι~ -ή φ νχ ι κ ή, ό π ω ς τ η ν κ α τ η γ ο ρ ο ύ σ α ν οι Α γ γ λ ο ι; Κ α τ ά τ ο ν ισ τ ο ρ ικ ό κ . Σ π ύ ρ ο Κ α β β α δ ία λ ό γ ιο τ η ς Ζ α κ ύ ν θ ο υ , β α θύ γ ν ώ σ τ η τ ω ν δ ο λ ο π λ ο ­ κ ιώ ν ε κ ε ίν η ς τ η ς ε π ο χ ή ς , θ α μ π ο ρ ο ύ σ ε κ α ν ε ίς να π ε ι π ω ς « ό λ ο ι γ ν ώ ρ ιζ α ν τ α π ά ν τ α » . Ό λ ο τ ο π α ι­ χ ν ίδ ι π α ιζ ό τ α ν σ ε π α ρ α λ λ α γ έ ς τ ω ν δ ε δ ο μ έ ν ω ν , σ ε π α ρ α -π λ η ρ ο ιρ ό ρ η σ η . Η Φ ιλ ικ ή σ ’ α υ τ ό δ ιέ π ρ ε ψ ε. Κ α ι π έ τ υ χ ε τ ο σ κ ο π ό τ η ς . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς γν ώ ρ ιζ ε α ρ κ ε τ ά γ ια τη Φ ιλ ικ ή Ε τ α ιρ ε ία κ α ι ε π α ­ ν ε ιλ η μ μ έ ν α σ υ γ κ ά λ υ ψ ε τ η ν ύ π α ρ ξ ή τ η ς κ α ι π ρ ο ­ σ τ ά τ ε ψ ε κ ο ρ υ φ α ία μ έλ η τ η ς κ α ι τ η ν ό λ η ο ρ γ ά ν ω ­ σή τ η ς μ ε π ρ ο σ ω π ικ έ ς π α ρ ε μ β ά σ ε ις π ρ ο ς το ν Ρώ σ ο Α υτοκρά τορα . Π α ρ ά τ η ν π ο λ ύ π λ ε υ ρ η β ο ή θ εια π ο υ τ ύ γ χ α ν α ν ο ι Φ ιλ ικ ο ί α π ό τ ις Ρ ω σ ικ έ ς α ρ χ έ ς (α σ τ υ ν ο μ ία , π ρ ο ξ ε ν ε ία , κ . λ π . , σ τ η ν Ο δ η σ σ ό έ χ ε ι γίν ε ι μ ο υ σ είο τ ο σ π ίτ ι α π ’ ό π ο υ ξ ε κ ίν η σ α ν ), ο Τ σ ά ρ ο ς μ ισ ο ύ σ ε κ ά θ ε ε π α ν ά σ τ α σ η . Κ α ι ή τ α ν δ ύ σ κ ο λ ο ν α δ ια φ ο ρ ίζει μ ε τ α ξ ύ τ ω ν καθεστωτικών ε π α ν α σ τ ά σ ε ω ν ( τ ις ο π ο ίε ς έ τρ ε μ ε κ α ι δ ικ α ίω ς ) κ α ι τ η ς εθνικοαπελευθερωτικής τ ω ν Ε λ λ ή ν ω ν . Α ρ ν η τ ικ ή ή τ α ν , λ ο ιπ ό ν , η σ τ ά σ η το υ π ρ ο ς κ α ­ θ ε τί π ο υ θ α μ π ο ρ ο ύ σ ε ν α β ά λ ε ι - ξ α ν ά μ ε τ ά τη Ν α π ο λ ε ό ν τ ε ια λ α ίλ α π α - σ ε κ ίν δ υ ν ο τ η ν η σ υ χ ία τ η ς Ε υ ρ ώ π η ς . Α υτή ή τ α ν η σ τ ά σ η το υ Α υ τ ο κ ρ ά ­ τ ο ρ α τ ο Δ ε κ έ μ β ρ ιο το υ 1818. Κ α τ ά τ ο ν Ι α ν ο υ ά ρ ιο κ α ι τ ο Φ ε β ρ ο υ ά ρ ιο το υ 1820 ε ίχ ε γίν ε ι π ε ρ ισ σ ό τ ε ­ ρ ο σ υ ν τ η ρ η τ ικ ή , ύ σ τ ε ρ α α π ό τ α γ ε γ ο ν ό τ α π ο υ ε ί­ χ α ν σ υμβεί εν τω μ ετα ξύ σ τη ν Ε υρώ πη. Π α ρ ’ ό λ ’ α υ τ ά , ό τ α ν ο Ξ ά ν θ ο ς ε π έ μ ε ιν ε σ τ η ν π ρότα σ ή του, εξη γώ ντα ς, ότι ή τα ν αδύνατη η α ­ ν α β ο λ ή τ η ς Ε π α ν ά σ τ α σ η ς (...) Ο ι λ ό γ ο ι γ ια τ ο υ ς ο π ο ίο υ ς δ ε ν α ν α μ ίχ θ η κ ε α μ έ ­ σ ω ς π ρ ο σ ω π ικ ά δ ε ν ή τ α ν μ ό ν ο ν « δ ιό τ ι δ ε ν ή θελ ε ν α ε κ θ έ σ ε ι ή β ά λ ε ι σ ε κ ίν δ υ ν ο - κ ο μ π ρ ο μ ε τ ά ρ ε ι - τ ο ν Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ α » , ο ύ τε τ ο ό τ ι « υ π ο υ ρ γ ό ς το υ

αφιερωμα/35 ω ν , δ ε ν η δ ύ ν α τ ο » , ό π ω ς ε ίπ ε σ τ ο ν Ξ ά ν θ ο . Ο κ ύ ­ ρ ιο ς λ ό γ ο ς ή τ α ν η δ ιο ρ α τ ικ ό τ α τ η π ρ ο μ ά ν τ ε υ σ ή το υ π ω ς α ν α π ο δ ε χ ό τ α ν τ η ν Α ρ χ η γ ία τ η ς Ε π α ν α σ τ ά σ ε ω ς θ α κ α τ α δ ίκ α ζ ε ε κ τ ω ν π ρ ο τ έ ρ ω ν σ ε α ­ π ο τ υ χ ία τ ο ν ε λ λ η ν ικ ό ν Α γ ώ ν α π ο υ θ α ε μ φ α ν ιζ ό ­ τ α ν ω ς ρ ω σ ικ ή ε π ιχ ε ίρ η σ η κ α ι θ α π ρ ο κ α λ ο ύ σ ε έ­ τ σ ι α μ έ σ ω ς τ η ν ε χ θ ρ ό τ η τ α κ α ι τ η ν α ν τ ίδ ρ α σ η τ ω ν α ν τ ίζ η λ ω ν τ η ς Ρ ω σ ία ς Ε υ ρ ω π α ϊκ ώ ν Δ υ ν ά μ ε ­ ω ν , ε νώ κ α ι θ α α π ο κ λ ε ιό τ α ν ο λ ω σ δ ιό λ ο υ τ ό τ ε η ρ ω σ ικ ή ε π έ μ β α σ η υ π έ ρ τ ω ν Ε λ λ ή ν ω ν . Ε ξ ά λ λ ο υ π ίσ τε υ ε , ό τ ι ε π ιβ α λ λ ό τ α ν ό σ ο π ο τ έ ν α δ ια τ η ρ ή σ ε ι τ η ν υ ψ η λ ή θέ σ η το υ σ τη ρ ω σ ικ ή κ υ β έ ρ ν η σ η , ώ ­ σ τ ε α π ό α υ τή ν α υ π η ρ ε τ ή σ ε ι τ ο Έ θ ν ο ς , π ο υ θ α ει­ σ ε ρ χ ό τ α ν σ ε α γ ώ ν α κ ρ ίσ ιμ ο γ ια τ η ν ισ τ ο ρ ικ ή το υ ύπαρξη. Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς , ω ς Έ λ λ η ν π α τ ρ ιώ τ η ς κ α ι έ ­ μ π ε ιρ ο ς π ο λ ιτ ικ ό ς , έ δ ω σ ε τ η ν ο ρ θ ό τε ρ η λ ύσ η σ τ ο δ ίλ η μ μ α π ο υ α ν τ ιμ ε τ ώ π ισ ε . Α π ο δ ο χ ή τ η ς η γ ε ­ σ ία ς τ η ς Ε τ α ιρ ε ία ς κ ρ υ φ ά α π ό τ ο ν Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ α (π ο υ θ α ε ίχ ε τ ε λ ικ ά α π ο τ έ λ ε σ μ α ν α χ ά σ ε ι τη θέσ η το υ σ τη ρ ω σ ικ ή κ υ β έρ ν η σ η ) θ α α π ο τ ε λ ο ύ σ ε β α ­ ρ ύ τ α τ ο π ο λ ιτ ικ ό σ φ ά λ μ α κ α ι ο λ έ θ ρ ια λ ιπ ο τ α ξ ία α π έ ν α ν τ ι σ τ ο κ α θ ή κ ο ν το υ α κ ρ ιβ ώ ς π ρ ο ς το Έ θνος. Ο Ξ ά ν θ ο ς α π ε υ θ ύ ν θ η κ ε τ ό τ ε μ ε υ π ό δ ε ιξ η το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια πιθανότατα π ρ ο ς τ ο ν Α λ έ ξ α ν δ ρ ο Υ ψ ηλάντη, που α π ο δ έχ τη κ ε τη ν προ σ φ ο ρ ά τη ς η ­ γ ε σ ία ς κ α ι υ π ό γ ρ α ψ ε σ τ ις 12 Α π ρ ιλ ίο υ 1820 το σ χ ε τ ικ ό Π ρ α κ τ ικ ό . Ο Υ ψ η λ ά ν τ η ς σ υ ν α ν τ ή θ η κ ε ε π α ν ε ιλ η μ μ έ ν α μ ε τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια κ α ι ε ίχ ε μ α ζί το υ μ υ σ τ ικ έ ς σ υ σ κ έ ψ ε ις . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς τ ο ν ενθάρρυνε. Μ ε σ χ η μ α τ ισ μ έ ν η γ ν ώ μ η α π ό τ ο Φ ε ­ β ρ ο υ ά ρ ιο , ό τ ι η α ν α β ο λ ή τ η ς Ε π α ν ά σ τ α σ η ς θ α ή ­ τ α ν ε π ικ ίν δ υ ν η , κ α ι μ ε τ ο ν έ ο ή δ η ε υ ν ο ϊκ ό σ τ ο ι­ χ ε ίο , τ ο ν π ό λ ε μ ο Σ ο υ λ τ ά ν ο υ -Α λ η π α σ ά , π α ρ ο υ ­ σ ία σ ε κ α ι τ ο ζ ή τ η μ α τ η ς σ τ ά σ ε ω ς τ η ς Ρ ω σ ία ς μ ε α ισ ιό δ ο ξ ο π ρ ίσ μ α ε κ φ ρ ά ζ ο ν τ α ς τ η ν ε λ π ίδ α ό τ ι θ α ή τα ν δυνατό να π α ρα σ χεθ εί στου ς Έ λ λ η ν ε ς ε π α ­ ν α σ τ ά τ ε ς ρ ω σ ικ ή β ο ή θ εια « ε κ τ ω ν ε ν ό ν τ ω ν » .

Η Ελληνική επανάσταση σώζεται «αρνητικά» Ε λ λ η ν ικ ή Ε π α ν ά σ τ α σ η , ύ σ τ ε ρ α α π ό α λ λ ε ­ π ά λ λ η λ ε ς α π ο φ ά σ ε ις , κ η ρ ύ χ θ η κ ε ε σ π ε υ ­ σ μ έ ν α σ τ ο Ιά σ ιο τ η ς Μ ο λ δ α β ία ς σ τ ις 24 Φ ε ­ β ρ ο υ ά ρ ιο υ 1821, α π ό τ ο ν Α λ έ ξ α ν δ ρ ο Υ ψ η λ ά ν τ η π ο υ κ α ι τ η ν α ν ή γ γ ε ιλ ε μ ε σ υ γ κ ιν η τ ικ ό τ α τ η ε π ι­ σ τ ο λ ή το υ σ τ ο ν Ρ ώ σ ο Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ α κ α ι ζή τη σ ε τη β ο ή θ ειά τ ο υ . Έ ν α μ ή ν α α ρ γ ό τ ε ρ α ά ρ χ ισ ε η Ε ­ π α νά σ τα σ η κ α ι σ τη ν Ε λ λά δ α . Ε ν τ ω μ ε τ α ξ ύ τ ο ν Ιο ύ λ ιο τ ο υ 1820 ε ίχ ε ε κ σ π ά σ ε ι σ τ η ν Ι τ α λ ία η ε π α ν ά σ τ α σ η τ η ς Ν ε α π ό λ ε ω ς κ α ι α π ό τ ο ν Ο κ τ ώ β ρ ιο ε ίχ ε α ρ χ ίσ ε ι σ τη σ η μ ερ ιν ή Ο ρ ά ν α τ η ς Τ σ ε χ ο σ λ ο β α κ ικ ή ς Σ ιλ ε σ ία ς ( Τ ρ ο π π ά ου) Σ υ ν έ δ ρ ιο τ η ς Π ε ν τ α π λ ή ς Σ υ μ μ α χ ία ς , μ ε τη ν π α ρ ο υ σ ία κ α ι τ ω ν Α υ τ ο κ ρ α τ ό ρ ω ν τ η ς Α υ σ τ ρ ία ς

Η

Κωνσταντίνου Σάθα: «Τουρκοκρατούμενη Ελλάς» ( 1868)

Αποσπάσματα περί Καποδιστρίου Μ ετά την αναχώρησιν του ρωσικού στόλου ο θηριώδης τω ν Ιω αννίνων σατράπης Αλής πασάς, διεγειρόμενος και υπό του Ναπολέοντος ήρχισε τας κατά της Ιονίου π ολιτείας εχθροπραξίας. Ό θεν περί τας αρχάς Μάίου 1807 ένδεκα χιλιάδες Αλβανών πεζών και ιππέων υπό την αρχηγίαν του Βελή πασά επιπεσόντες κατά της Πρεβέζης και Βονίτσης διήρπασαν και κατέφθειραν παν το ελληνικόν, και μετά τούτο ακράτητοι εφώρμησαν κατά της Λευκάδος. Αλλ’ οι κάτοικοι της νήσου μετά τω ν π αρατυχόντων Ρώσων και αρματωλών, επ ί κεφαλής έχοντες τον αείμνηστον Ιωάννην Καποδίστριαν, ηρωϊκώς απέκρουσαν τα αλβανικά στρατεύματα.01. Συνεπεία τούτου η Γερουσία της Επτάνησου επισήμως κηρύξασα (17 Ιουνίου) τον κατά του Ναπολέοντος και του σουλτάνου πόλε­ μον, προσεκάλεσεν εν ονόματι της ελληνικής φι­ λοτιμίας τους Ιονίους πλοιάρχους ίνα κατατρέχωσι τα υπό την γαλλικήν σημαίαν πλοία. Συγχρό­ νως δε, προτροπή και ενεργεία του Καποδιστρίου, (υπογράμμ. σ.) οι εν Λευκάδι τέω ς υπο­ θαλπόμενοι αρματωλοί εξελθόντες εις την Στερε­ όν και ενωθέντες μετ’ άλλω ν κλεπτών, επί κεφ α­ λής του Κατσαντώνη και του Κίτσου Μπότσαρη διέτρεχον την Ή πειρον, Ακαρνανίαν, και Θεσσα­ λίαν, και εις συνεχείς μάχας κατέφθειραν τους στρατούς του Αλή πασά.2. Κατά τον Φεβρουάριον του 1807 ο υπό τον Σινιάβιν ρωσικός στόλος ελθών εις την Ύδραν προσεκάλεσε τους κατοίκους εις επανάστασιν [...] Ο ύτω οι Υδραίοι επαναστατήσαντες ανεπέτασαν εν μέσω πανδήμου χαράς την ρωσικήν ση­ μαίαν επί τω ν πλοίω ν των· [Όταν, όμως, ο Σινιάβιν «πουλάει» τον ελληνικό στόλο, ένα χρόνο αργότερα, το 1808, που ’χε σχηματισθεί στο βόρειο Αιγαίο με έδρα στη Σκιάθο, αποτελούμενον από 70 μαύρα καράβια - το χρώμα της απελπισίας - ο Γιάννης Σταθάς, στόλαρχος, διατάζει να κατεβαστεί αμέσως η ρωσική σημαία και στη θέση της να ανεβαστεί η σημαία του ελληνισμού - η οποία... δεν υπάρχει! Και, μέσα στην απόγνωσή του, διατάζει να ραφτεί ένα... μπλε πεδίο γύρω από έναν κατάλευκο σταυρό!.. Ακόμη και το 1821, δεκα­ τρία χρόνια μετά, ο Αλέξανδρος Υψηλάντης, κυρήσσοντας την ελληνική επανάσταση στο γενικό στρα­ τόπεδο του Ιάσιου, στις 24 Φεβρουάριου, έχει ως σημαία μια γαλλοφανή: μπλε, κόκκινη, άσπρη...] Σημειώσεις 1. Αρ. Βαλαωρίτου, Αθανάση Διάκος, σελ. 204-209.

2. Π. Χιώτης, Γ, σελ. 878.

36/αφιερωμα κ α ι τ η ς Ρ ω σ ία ς , ό π ω ς κ α ι το υ β α σ ιλ έ ω ς τ η ς Π ρ ω σ ία ς , κ α ι μ ε κ υ ρ ιό τ ε ρ ο θ έ μ α τ η ν α ν τ ιμ ε τ ώ π ι­ ση τ η ς Ε π α ν α σ τ ά σ ε ω ς τ η ς Ν ε α π ό λ ε ω ς κ α ι το υ ε­ π α ν α σ τ α τ ικ ο ύ π ν ε ύ μ α τ ο ς γ ε ν ικ ό τ ε ρ α . Τ ο Σ υ ν έ δ ρ ιο , π ο υ ε π η ρ ε α ζ ό τ α ν κ υ ρ ίω ς α π ό τ ο ν Μ έ τ τ ε ρ ν ιχ , σ υ ν έ χ ιζε τ ις ε ρ γ α σ ίε ς τ ο υ α π ό τ ο ν Ι α ­ ν ο υ ά ρ ιο 1821 σ τ ο Λ ά ιμ π α χ (σ η μ ε ρ ιν ή Λ ο υ μ π λ ιά ν α τ η ς Κ ρ ο α τ ία ς ). Ο Α υ σ τ ρ ια κ ό ς σ τ ρ α τ ό ς δ ια τ ά χ θ η κ ε ν α κ α τ α σ τ ε ίλ ε ι τ η ν Ε π α ν ά σ τ α σ η τ η ς Ν ε α ­ π ό λ ε ω ς α λ λ ά β ρ ή κ ε α ρ χ ικ ά ισ χ υ ρ ή α ν τ ίσ τ α σ η κ α ι τ ο γ ε γ ο ν ό ς α υ τό π ρ ο κ ά λ ε σ ε μ εγ α λ ύ τε ρ η α ν η ­ σ υ χ ία . Έ τ σ ι σ τ ο υ ς π ρ ώ τ ο υ ς μ ή ν ε ς το υ 1821, ο ι α ­ ν τ ιδ ρ α σ τ ικ έ ς δ υ ν ά μ ε ις τ η ς Ε υ ρ ώ π η ς β ρ ίσ κ ο ν τ α ν σ ε σ υ ν α γ ε ρ μ ό . Τ ο Σ υ ν έ δ ρ ιο το υ Λ ά ιμ π α χ μ π ο ­ ρ ο ύ σ ε ν α θε ω ρ η θ εί ω ς ε ίδ ο ς δ ιε θ ν ο ύ ς δ ικ α σ τ η ­ ρ ίου σ ε λ ε ιτο υ ρ γ ία γ ια ν α δ ικ ά ζ ε ι κ α ι ν α κ α τ α δ ι ­ κ ά ζ ε ι τ ο υ ς λ α ο ύ ς π ο υ δ ια τ ά ρ α σ σ α ν τ η ν η σ υ χ ία τη ς Ε υρώ πης. Η Ε λ λ η ν ικ ή Ε π α ν ά σ τ α σ η ε ίχ ε α ρ χ ίσ ε ι σ τη χ ε ι­ ρ ό τε ρ η γ ι ’ α υ τή ν σ τιγ μ ή τ η ς Ε υ ρ ω π α ϊκ ή ς π ο λ ιτ ι­ κ ή ς . Μ ά λ ισ τ α , ό τ α ν έ φ τ α σ ε σ τ ο Λ ά ιμ π α χ η ε ίδ η ­ ση γ ια τ η ν ε ίσ ο δ ο το υ Υ ψ η λ ά ν τη σ τη Μ ο λ δ α β ία , α να γγέλ θη κ ε κ α ι άλλη ε π α νά σ τα σ η , η Ε π α ν ά ­ σ τ α σ η το υ Π ε δ ε μ ο ν τ ίο υ . Ε ίχ ε π ρ ο η γ η θ ε ί ε ξ ά λ λ ο υ η σ τ ά σ η το υ σ υ ν τ ά γ μ α τ ο ς Σ υ μ ε ω ν ό φ σ κ η σ τ η ν Π ε τ ρ ο ύ π ο λ η , π ο υ ε ίχ ε σ υ ν τ α ρ ά ξ ε ι τ ο ν Ρ ώ σ ο Α υτ ο κ ρ ά τ ο ρ α ! Ή τ α ν έ τ σ ι ε ύ κ ο λ ο σ τ ο ν Μ έ τ τ ε ρ ν ιχ , ν α ε π ιβ ά λ ε ι τη γ ν ώ μ η , ό τ ι η ε π α ν ά σ τ α σ η το υ Υ ­ ψ η λ ά ν τ η ή τ α ν τ μ ή μ α ε ν ια ία ς κ α ι σ υ ν τ ο ν ισ μ έ ν η ς ε π α ν α σ τ α τ ικ ή ς κ ιν ή σ ε ω ς , π ο υ έ θ ε τε σ ε κ ίν δ υ ν ο τ η ν η σ υ χ ία ο λ ό κ λ η ρ η ς τ η ς Ε υ ρ ώ π η ς . Δ ε ν υ π ή ρ χ ε ά ρ α π ε ρ ιθ ώ ρ ιο ε φ α ρ μ ο γ ή ς τ η ς α ν α τ ο λ ικ ή ς π ο λ ι­ τι κ ή ς τ η ς Ρ ω σ ία ς , ό π ω ς υ π ο λ ό γ ιζ ε η Φ ιλ ικ ή Ε τ α ι­ ρ ε ία κ α ι ο Υ ψ η λ ά ν τ η ς κ α ι ό π ω ς ε ίχ ε ε λ π ίσ ε ι ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς , ό τ α ν ε ν θ ά ρ ρ υ ν ε τ ο ν Υ ψ η λ ά ν τη . Φ υ σ ικ ά ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς α ν τ ιδ ιέ σ τ ε ιλ ε ε μ φ α τ ικ ά τ α δ ύ ο είδ η τ ω ν ε π α ν α σ τ ά σ ε ω ν , δ ια μ α ρ τ υ ρ ό μ ε ν ο ς ε ν τ ό ν ω ς γ ια τη σ κ ό π ιμ η σ ύ γ χ υ σ ή τ ο υ ς α π ό τ ο υ ς Α υ σ τ ρ ια κ ο ύ ς , τ ις κ ο ιν ω ν ικ έ ς - κ α θ ε σ τ ω τ ικ έ ς κ α ι τ η ν ε θ ν ικ ο -α π ε λ ε υ θ ε ρ ω τ ικ ή τ ω ν Ε λ λ ή ν ω ν . Π α ρ ά τη σ υ μ π α ρ ά σ τ α σ η ό λ η ς τ η ς Ε υ ρ ω π α ϊκ ή ς κ ο ιν ή ς γ ν ώ μ η ς , η θέσ η τ η ς Ρ ω σ ικ ή ς α ν τ ιπ ρ ο σ ω ­ π ε ία ς ή τ α ν ιδ ια ίτ ε ρ α δ ύ σ κ ο λ η ε φ ό σ ο ν α ρ χ η γ ό ς τ η ς ε π α ν α σ τ ά σ ε ω ς σ τη Μ ο λ δ α β ία ή τ α ν ο Υ ψ η ­ λ ά ν τ η ς , σ τ ρ α τ η γ ό ς το υ Ρ ω σ ικ ο ύ σ τ ρ α τ ο ύ κ α ι ο ι­ κ ε ίο ς το υ Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ ο ς , ό π ω ς κ α ι το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια , κ α ι ε ίχ ε μ ά λ ισ τ α ξ ε κ ιν ή σ ε ι α π ό το Ρ ω σ ικ ό έ δ α φ ο ς κ α ι ε ίχ ε υ π α ιν ιχ θ ε ί σ τ η ν π ρ ο κ ή ρ υ ξ ή το υ ε ν ίσ χ υ σ η τ η ς ε π α ν ά σ τ α σ η ς α π ό τη Ρ ω σ ία . Έ π ρ ε ­ π ε ν α δ ια σ κ ε δ α σ θ ε ί κ ά θ ε υ π ό ν ο ια τ ω ν σ υ μ μ ά χ ω ν τη ς Ρ ω σ ία ς ό τ ι ο Ρ ώ σ ο ς Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ α ς ε νώ σ υ ­ ν ε ρ γ α ζ ό τ α ν μ α ζί τ ο υ ς γ ια τ η ν κ α τ α σ τ ο λ ή τ ω ν ε ­ π α ν α σ τ ά σ ε ω ν σ τη Δ ύ σ η , υ π έ θ α λ π ε μ υ σ τ ικ ά ε π α ­ νά σ τ α σ η σ τη ν Α ν α τ ο λ ή , κ α ι μ ά λ ισ τ α σ ε π ε ρ ιο χ ή ό π ο υ ε ίχ ε ιδ ια ίτ ε ρ α σ υ μ φ έρ ο ν τ α . Π ρ ο ς τ ο σ κ ο π ό α υ τ ό ο Ρ ώ σ ο ς Α υ τ ο κ ρ ά τ ω ρ έσ π ε υ σ ε ν α σ υ ν α ν τή σ ε ι τ ο ν Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ α τ η ς Α υ ­ σ τ ρ ία ς . Σ τη σ υ ν ά ν τη σ η , ε κ τ ό ς α π ό τ ο υ ς δ ύ ο Α υ-

τ ο κ ρ ά τ ο ρ ε ς , π α ρ α β ρ ίσ κ ο ν τ α ν μ ό ν ο ο Μ έ τ τ ε ρ ν ιχ κ α ι ο Β έ ν σ τρ ο φ . Ο Ρ ώ σ ο ς Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ α ς δ ια β ε ­ β α ίω σ ε ό τ ι ή τ α ν ξ έ ν ο ς π ρ ο ς τ ο κ ίν η μ α τ ο υ Υ ψ η ­ λ ά ν τ η κ α ι υ π ο σ χ έ θ η κ ε ν α τ ο ν α π ο δ ο κ ιμ ά σ ε ι κ α ι ν α π α ρ α μ ε ίν ε ι σ τ α θ ε ρ ό ς π ο λ έ μ ιο ς τ ω ν Ε π α ν α ­ στά σ εω ν. Έ τ σ ι η α π ό φ α σ η το υ Ρ ώ σ ο υ Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ ο ς γ ια τη σ τ ά σ η τ η ς Ρ ω σ ία ς α π έ ν α ν τ ι σ τ η ν Ε π α ν ά ­ σ τ α σ η π ο υ ε ίχ ε α ρ χ ίσ ε ι ο Υ ψ η λ ά ν τ η ς , δ ια μ ο ρ φ ώ ­ θ η κ ε υ π ό τ η ν ε π ίδ ρ α σ η τ η ς α τ μ ό σ φ α ιρ α ς τ ο υ Λ ά ιμ π α χ , ε κ ε ίν ω ν τ ω ν η μ ε ρ ώ ν μ ά λ ισ τ α . Τ α σ υ γ κ ε κ ρ ιμ έ ν α μ έ τ ρ α , π ο υ θ α ε ξ έ φ ρ α ζ α ν τ η ν α π ό φ α σ η τ ο υ Ρ ώ σ ο υ Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ ο ς , τ έ θ η κ α ν υ­ π ό ψ η τ ω ν Α υ σ τ ρ ια κ ώ ν κ α ι θ ε ω ρ ή θ η κ α ν α π ό α υ ­ τ ο ύ ς ω ς μ εγ ά λ η ε π ιτ υ χ ία τ η ς π ο λ ιτ ικ ή ς τ ο υ ς ε­ ν α ν τ ίο ν τ ω ν ε π α ν α σ τ ά σ ε ω ν . Ε ν τ ο ύ τ ο ις τ α μ έ τ ρ α α υ τ ά σ τ η ν τ ε λ ικ ή δ ια μ ό ρ ­ φ ω σ ή τ ο υ ς δ ε ν ή τ α ν ε ν τ ε λ ώ ς κ α τ α δ ι κ α σ τ ι κ ά γ ια τ η ν ε π α ν ά σ τ α σ η π ο υ ε ίχ ε α ν α γ γ ε ίλ ε ι ο Υ ψ η λ ά ­ ν τ η ς , ό π ω ς έ δ ε ιχ ν ε η π ρ ώ τ η ε ν τ ύ π ω σ η . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς κ α τ ό ρ θ ω σ ε ν α ε π η ρ ε ά σ ε ι τ ι ς α π ο φ ά σ ε ις το υ Ρ ώ σ ο υ Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ α σ τ η ν τ ε λ ικ ή δ ια μ ό ρ φ ω ­ ση κ α ι δ ια τ ύ π ω σ ή τ ο υ ς κ α τ ά τ ρ ό π ο ουσιαστικό (αν και όχι εμφανή) κ α ι έ τ σ ι ν α α π ο τ ρ έ ψ ε ι τ ο χ ε ι­ ρ ό τε ρ ο γ ια τ η ν Ε λ λ η ν ικ ή Ε π α ν ά σ τ α σ η κ α ι ν α ε ­ ξ α σ φ α λ ίσ ε ι τ ις π ρ ο ϋ π ο θ έ σ ε ις γ ια ε υ ν ο ϊκ έ ς ε ξ ε λ ί­ ξ ε ις α π έ ν α ν τ ι τ η ς α ρ γ ό τ ε ρ α σ τ ο δ ιπ λ ω μ α τ ικ ό π ε δ ίο . Τ α σ υ γ κ ε κ ρ ιμ έ ν α μ έ τ ρ α ε κ φ ρ ά σ τ η κ α ν κ υ ρ ίω ς μ ε δ ιά τ α γ μ α , π ο υ α π ο δ ο κ ίμ α ζ ε τ η ν ε π ιχ ε ίρ η σ η τ ο υ Υ ψ η λ ά ν τη κ α ι τ ο ν δ ιέ γ ρ α φ ε α π ό τ ις τ ά ξ ε ις τ ο υ ρ ω σ ικ ο ύ σ τ ρ α τ ο ύ , κ α ι π ο υ δ ιέ τ α σ σ ε σ υ γ χ ρ ό ­ ν ω ς ο υ δ ε τ ε ρ ό τ η τ α το υ ρ ω σ ικ ο ύ σ τ ρ α τ ο ύ σ τη Μ ο λ δ ο β λ α χ ία . Η α π ο δ ο κ ιμ α σ ία το υ Υ ψ η λ ά ν τη δ ε ν ή τ α ν δ υ ν α ­ τ ό ν ν α α π ο τ ρ α π ε ί. Α π ο τ ε λ ο ύ σ ε , ε ξ ά λ λ ο υ , τ η ν α ­ π α ρ α ίτ η τ η υ π ο χ ώ ρ η σ η τ η ς ρ ω σ ικ ή ς α ν τ ιπ ρ ο σ ω ­ π ε ία ς , ώ σ τ ε ν α ε ξ α τ μ ισ τ ε ί το μ έ ν ο ς το υ Σ υ ­ νεδ ρ ίο υ . Η δ ια τ α γ ή ό μ ω ς γ ια ο υ δ ε τ ε ρ ό τ η τ α το υ ρ ω σ ι­ κ ο ύ σ τ ρ α τ ο ύ σ τη Μ ο λ δ ο β λ α χ ία , ε νώ α π ο τ ε λ ο ύ σ ε ο π ω σ δ ή π ο τ ε π α ρ α χ ώ ρ η σ η π ρ ο ς τ ις ά λ λ ε ς Δ υ νά μ ε α ις κ α ι π ρ ο ς τ η ν Τ ο υ ρ κ ία , υ π ή ρ ξ ε πολύτιμη γ ια τ η ν Ε λ λ η ν ικ ή ε π α ν ά σ τ α σ η ω ς β ά σ η γ ια τ η ν κ α θ ιέ ρ ω σ η ο υ δ ε τ ε ρ ό τ η τ α ς τ ω ν Ε υ ρ ω π α ϊκ ώ ν Δ υ ­ ν ά μ ε ω ν α π έ ν α ν τ ι τ η ς . Π ρ ά γ μ α τ ι, ό τ α ν γ ν ώ σ θ η κ ε α ρ γ ό τ ε ρ α σ τ ο Λ ά ιμ π α χ η Ε π α ν ά σ τ α σ η σ τ η ν Π ε ­ λοπ ό νν ησ ο κ α ι τη ν ά λλη Ε λ λά δ α , κ α τα γ γέλθ η κ ε κ α ι α υ τή φ ρ α σ τ ικ ά μ α ζί μ ε τ ις ά λ λ ε ς ε υ ρ ω π α ϊκ έ ς ε π α ν α σ τ ά σ ε ις (α ν κ α ι μ ε κ ά π ο ια δ ια σ τ ο λ ή ) αλλά χωρίς να ληφθεί κανένα μέτρο εναντίον της. Η π α ρ ο υ σ ία κ α ι η δ ρ ά σ η το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια σ το Λ ά ιμ π α χ ε ίχ ε α π ο τ έ λ ε σ μ α ν α δ ια φ ύ γ ε ι η Ε λ λ η ν ι­ κ ή Ε π α ν ά σ τ α σ η τ ο ν πρώτο και μέγιστο κίνδυνο καταστολής της. Ό τ α ν η Π ε ν τ α π λ ή Σ υ μ μ α χ ία α ­ π ο φ ά σ ιζ ε τ η ν ε π έ μ β α σ η τ ω ν σ τ ρ α τ ε υ μ ά τ ω ν τ η ς γ ια τ η ν κ α τ α σ τ ο λ ή τ ω ν ά λ λ ω ν ε υ ρ ω π α ϊκ ώ ν ε π α ­ ν α σ τ ά σ ε ω ν , ή τ α ν « σ ω τ ή ρ ιο ς » , ό π ω ς γ ρ ά φ ε ι ο Φι-

αφιερωμα/37 λ ή μ ω ν , γ ια τ η ν Ε λ λ η ν ικ ή Ε π α ν ά σ τ α σ η η τή ρ η σ η ο υ δ ε τ ε ρ ό τ η τ α ς α π έ ν α ν τ ι τ η ς . « Σ τ ό Λ ά ϊμ π α χ ε π έ ­ τ υ χ ε ό Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς » , ό π ω ς γ ρ ά φ ε ι ο Σ π η λ ιά δ η ς « ν ά σ ώ σ η τ ή ν π α τ ρ ίδ α έ π α ν α σ τ ά σ α ν δ ιά τ ή ς αύτ ο κ ρ α τ ο ρ ικ ή ς ψ ή φ ο υ » .

Ο Καποδίστριας προετοιμάζει σύγκρουση Ρωσίας-Τουρκίας α τ ά τ ο τ α ξ ίδ ι τ η ς ε π ισ τ ρ ο φ ή ς σ τη Ρ ω σ ία ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς , π ο υ ε ίχ ε δ ια τ η ρ ή σ ε ι τ η ν π λ ή ρ η ε μ π ισ τ ο σ ύ ν η το υ Ρ ώ σ ο υ Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ α , κ α τ ό ρ θ ω σ ε .να τ ο ν ε π η ρ ε ά σ ε ι κ α ι ν α μ ε τ α σ τ ρ έ ψ ε ι τ ις δ ια θ έ σ ε ις κ α ι γ ν ώ μ ε ς τ ο υ γ ια τ η ν Ε λ λ η ν ικ ή Ε ­ π α νά σ τα σ η . Τ ον βοήθησε η α π ο μ ά κ ρ υ νσ η α πό τ η ν α τ μ ό σ φ α ιρ α το υ Λ ά ιμ π α χ κ α ι τ η ν ε π ιρ ρ ο ή το υ Μ έ τ τ ε ρ ν ιχ , π ρ ο π α ν τ ό ς ό μ ω ς ο ι ω μ ό τ η τ ε ς τ ω ν Τ ο ύ ρ κ ω ν ε ν α ν τ ίο ν τ ω ν χ ρ ισ τ ια ν ικ ώ ν π λ η θ υ ­ σ μ ώ ν π ο υ τ ις π ε ρ ιέ γ ρ α φ α ν ζω η ρ ά ο ι ε κ θ έ σ ε ις το υ Ρ ώ σ ο υ Π ρ εσ β ε υ τή σ τ η ν Κ ω ν σ τ α ν τ ιν ο ύ π ο λ η Σ τρ ό γ α ν ω φ κ α ι μ ά λ ισ τ α η σ υ γ κ λ ο ν ισ τ ικ ή είδ η σ η γ ια τ ο ν α π α γ χ ο ν ισ μ ό το υ Π α τ ρ ιά ρ χ η Γ ρ η γο ρ ίο υ το υ Γ . Π ρ ά γ μ α τ ι, σ τ η ν Π ε τ ρ ο ύ π ο λ η ε ισ η γ ή θ η κ ε ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς κ α ι π έ τ υ χ ε τ η ν έ γ κ ρ ισ η σ θ ε ν α ρ ή ς π ο ­ λ ιτ ικ ή ς π ο υ κ ο ρ υ φ α ία ε κ δ ή λ ω σ ή τ η ς ή τ α ν τ ο ρ ω ­ σ ικ ό π ρ ο ς τ η ν Ο θ ω μ α ν ικ ή Π ύ λ η τ ε λ ε σ ίγ ρ α φ ο τ η ς 6 η ς Ιο υ λ ίο υ 1821 κ α ι η α ν α χ ώ ρ η σ η α π ό τ η ν Κ ω ν­ σ τ α ν τ ιν ο ύ π ο λ η το υ Ρ ώ σ ο υ Π ρ εσ β ε υ τή σ τ ο τ έ λ ο ς Ιο υ λ ίο υ . Μ ε τ ο τ ε λ ε σ ίγ ρ α φ ο κ α ι τ α δ ια β ή μ α τ α π ο υ εί­ χ α ν π ρ ο η γ η θ ε ί κ α τ ο ρ θ ώ θ η κ ε ο π ε ρ ιο ρ ισ μ ό ς σε β α θ μ ό σ η μ α ν τ ικ ό τ ω ν α ιμ α τ η ρ ώ ν δ ιω γ μ ώ ν ε ν α ­ ν τ ίο ν τ ω ν ε λ λ η ν ικ ώ ν π λ η θ υ σ μ ώ ν π ο υ β ρ ίσ κ ο ν τ α ν σ τη δ ιά θ ε σ η τ ω ν Τ ο ύ ρ κ ω ν , κ α ι η δ ιά σ ω σ ή τ ο υ ς έ­ τ σ ι, ώ ς τ ο τ έ λ ο ς τ η ς Ε π α ν α σ τ ά σ ε ω ς , κ ά τ ι π ο υ α ­ π ο τ ε λ ο ύ σ ε ά μ ε σ ο ε ν α γ ώ ν ιο μ έ λ η μ α το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια . Τ ο ν Α ύ γ ο υ σ τ ο , ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς π ρ ο ώ θ η σ ε α ­ κ ό μ η π ε ρ ισ σ ό τ ε ρ ο τ η ν ε λ λ η ν ικ ή π ο λ ιτ ικ ή τ ο υ . Ε ισ η γ ή θ η κ ε ά μ εσ η σ τ ρ α τ ιω τ ικ ή δ ρ ά σ η ε ν α ν τ ίο ν τ η ς Τ ο υ ρ κ ία ς μ ε ε π α ρ κ ή δ ιπ λ ω μ α τ ικ ή κ ά λ υ ψ ή τ η ς , ώ σ τ ε ν α κ α θ η σ υ χ ά σ ε ι τ ο υ ς φ ό β ο υ ς τ ο υ Α υτ ο κ ρ ά τ ο ρ ο ς γ ια τ ι ς α ν τ ιδ ρ ά σ ε ις τ ω ν Ε υ ρ ω π α ϊ­ κ ώ ν Δ υ ν ά μ ε ω ν κ α ι κ α τ ό ρ θ ω σ ε ν α γ ίν ε ι δ ε κ τ ή η ε ισ ή γ η σ ή τ ο υ . Γ ια ο ρ ισ μ έ ν ο χ ρ ό ν ο φ ά ν η κ ε ό τ ι επ ίκ ε ιτ α ι π ό λ ε μ ο ς Ρ ω σ ία ς - Τ ο υ ρ κ ία ς . « Τ ά π ρ ά γ ­ μ α τ α έ δ ε ιν ώ θ η σ α ν κ α ί ό Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς έ π ικ ρ α τ ε ϊ» , α ν έ φ ερ ε σ τ η ν Κ υβ έρ νη σ ή το υ ο Α υ σ τ ρ ια κ ό ς Π ρ ε σ β ε υ τ ή ς σ τ η ν Π ε τ ρ ο ύ π ο λ η . Ο ρ ω σ ο τ ο υ ρ κ ικ ό ς π ό λ ε μ ο ς ό μ ω ς δ ε ν έ γ ιν ε π ο τ έ . ( Έ γ ιν ε 7 χ ρ ό ­ ν ια α ρ γ ό τ ε ρ α , ο δ η γ ώ ν τ α ς σ ε σ υ ν τρ ιβ ή τ ο υ ς Τ ο ύ ρ ­ κ ο υ ς κ α ι δ ικ α ιώ ν ο ν τ α ς π λ ή ρ ω ς τ ο ν Κ α π ο δ ΐσ τ ρ ια ). Ο σ α τ α ν ικ ό ς Μ έ τ τ ε ρ ν ιχ π έ τ υ χ ε ν α τ ρ ο μ ά ­ ξ ει ο Ρ ώ σ ο ς Α υ τ ο κ ρ ά τ ω ρ (ο ο π ο ίο ς , ίσ ω ς , δ εν σ τ ε κ ό τ α ν κ α ι τ έ λ ε ια σ τ α κ α λ ά το υ π ν ε υ μ α τ ικ ά ) μ έ σ α α π ό τ ι ς σ υ ν ή θ ε ις το υ ρ α δ ιο υ ρ γ ίε ς κ α ι δ ο λ ο ­ π λ ο κ ίε ς . Έ τ σ ι ο Τ σ ά ρ ο ς υ π α ν α χ ώ ρ η σ ε κ α ι μ π ή -

Κ

Ο Αλέξανδρος Υψηλάντης περνά τον Προύθο. Πίνακας του Ρ. von Hess κ ε ξ α ν ά σ τ ο ά γ ο ν ο « λ ο ύ κ ι» τ ω ν α τ έ ρ μ ο ν ω ν δ ια ­ πρ α γ μα τεύ σ εω ν με το υ ς «Σ υμ μ ά χο υ ς» του, οι ο ­ π ο ίο ι, φ υ σ ικ ά , δ ε ν ή θ ε λ α ν μ ε τ ίπ ο τ ε ν α τ ο ν δ ο υ ν ν α φ τ ά ν ε ι σ τ α Δ α ρ δ α ν έ λ λ ια κ ι α π ό κ ε ι σ τη Μ ε ­ σ ό γ ε ιο ο λ ό κ λ η ρ η . Ε ν τ ο ύ τ ο ις κ α ι χ ω ρ ίς τ η ν έ κ ρ η ξ η το υ Ρ ω σ ο τ ο υ ρ κ ικ ο ύ π ο λ έ μ ο υ , μ ε μ ό νη τ η ν έ ν τ α σ η κ α ι το φ ό β ο το υ π ο λ έ μ ο υ , ε ίχ ε α ν α γ κ α σ τ ε ί ο Σ ο υ λ τ ά ν ο ς ν α κ ρ α τ ά τ ο ν ό γ κ ο το υ σ τ ρ α τ ο ύ το υ δ ια θ έ σ ιμ ο γ ια τ η ν ά μ υ ν α ε ν α ν τ ίο ν τ ω ν Ρ ώ σ ω ν μ ε α π ο τ έ λ ε ­ σ μ α ν α μ η σ τ ε ίλ ε ι σ ο β α ρ έ ς δ υ ν ά μ ε ις ε ν α ν τ ίο ν τ ω ν Ε λ λ ή ν ω ν ε π α ν α σ τ α τ ώ ν , κ α τ ά τ ο 1821, ό τ α ν ο ι ι δ ικ έ ς τ ο υ ς δ υ ν ά μ ε ις ή τ α ν α κ ό μ η ο λ ιγ ά ρ ιθ μ ε ς κ α ι α ν ίσ χ υ ρ ε ς . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς , μ ε τ η ν π ο λ ιτ ικ ή το υ δ η μ ιο υ ρ γ ία ς δ ιπ λ ω μ α τ ικ ή ς ε ν τ ά σ ε ω ς α ν ά μ ε ­ σ α σ τη Ρ ω σ ία κ α ι σ τ η ν Τ ο υ ρ κ ία , ε ίχ ε π ρ ο σ φ έ ρ ε ι

κολοσσιαία υπηρεσία στους Έλληνες επαναστά­ τες. Είχε σώσει για δεύτερη φορά την επα­ νάσταση. Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς π α ρ α ιτ ε ίτ α ι, δ ια φ ω ν ώ ν μ ε τ ο ν Τ σ ά ρ ο . Β λ έ π ο ν τ α ς τ η ν κ α τ ά π τ ω σ η τ η ς Ρ ω σ ικ ή ς π ο λ ιτ ικ ή ς κ α ι τ ο ν υ π ο β ιβ α σ μ ό τ η ς σ ε υ π ο κ α τ ά ­

38/αφιερωμα σ τ η μ α τ η ς Α υ σ τ ρ ια κ ή ς -α ν τ ιδ ρ α σ τ ικ ή ς , ο Ιω ά ν ­ ν η ς Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς α π ο φ ά σ ισ ε ν α π α ρ α ιτ η θ ε ί. Γ ρ ά φ ε ι ο ίδ ιο ς γ ια τ η ν ιδ ια ίτ ε ρ η α κ ρ ό α σ η π ο υ ζή ­ τ η σ ε α π ό τ ο ν Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ α κ α ι ε ίχ ε λ ίγ ε ς ε β δ ο ­ μ ά δ ε ς α ρ γ ό τ ε ρ α : « ... Κ α τ έ δ ε ιξ α ε ίς Α ύ τ ό ν , ό τ ι τό σ ύ σ τ η μ α , ό π ε ρ νυ ν ή σ π ά ζ ε τ ο . μ έ έ θ ε τε ε ίς τό δ ί­ λ η μ μ α ή ν ά π α ρ α β ιά σ ω τ ά α ίσ θ ή μ α τ ά μ ου κ α ί π ά ν τ α τ ά κ α θ ή κ ο ν τ α τ α έ π ιβ α λ λ ό μ ε ν α ύ π ό τ ή ς π α τ ρ ίδ ο ς ε ίς ή ν ο ύ δ έ π ο τ ε έ π α υ σ α ν ά ά ν ή κ ω , ή ν ά άθετήσ ω τά κ α θ ή κ ο ντά τή ς π ρ ό ς τό ν Α ύτοκρά τ ο ρ α ύ π η ρ ε σ ία ς μ ο υ ...» « Ε ίς τ ή ν θ έ σ ιν σ α ς θ ά έλ ε γ ο ν κ α ί θ ά έ π ρ α τ τ ο ν ώ ς ύ μ ε ϊς, ά λ λ ’ ε ίς τ ή ν θέ­ σ ιν Μ ου ά δ υ ν α τ ώ ν ά μ ε τ α β ά λ λ ω ά π ό φ α σ ιν » , α ­ π ά ντη σ ε ο Α υτο κ ρ ά τω ρ κ α ι πρ ο σ π ά θη σ ε ν α με­ τ α π ε ίθ ε ι τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια , α λ λ ά χ ω ρ ίς α π ο ­ τέ λ ε σ μ α . Τ ό τ ε ο Α υ τ ο κ ρ ά τ ω ρ σ υ μ φ ώ ν η σ ε γ ια τ η ν α π ο ­ μ ά κ ρ υ ν σ η το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια α π ό τ η ν υ π η ρ ε σ ία . Θ έ λ ο ν τ α ς ό π ω ς ν α μη χ ά σ ε ι ο ρ ισ τ ικ ά τ ο ν ά ξ ιο υ ­ π ο υ ρ γ ό το υ α λ λ ά κ α ι ν α λ ύ σ ει τ ο π ρ ο σ ω π ικ ό π ρ ό β λ η μ α κ α τ ά τ ο ν π ιο α ν ώ δ υ ν ο δ υ ν α τ ό τ ρ ό π ο

έ δ ω σ ε σ τ η ν α π ο μ ά κ ρ υ ν σ η τη μ ο ρ φ ή α ν α ρ ρ ω τ ικής ά δ ε ια ς γ ια το Ε ξ ω τ ε ρ ικ ό α ό ρ ισ τ η ς δ ιά ρ κ ε ια ς . Η α π ο μ ά κ ρ υ ν σ η το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια α π ό τη Ρ ω ­ σ ικ ή κ υ β έ ρ ν η σ η π α ν η γ υ ρ ίσ θ η κ ε α π ό τ ο υ ς α ν τ ι­ δ ρ α σ τ ικ ο ύ ς π ο λ ιτ ικ ο ύ ς τ η ς Ε υ ρ ώ π η ς κ α ι χ α ιρ ε τ ίσ θ η κ ε ω ς ν ίκ η τ ω ν σ υ ν τ η ρ η τ ικ ώ ν ιδ ε ώ ν ε ν α ν τ ίο ν τ ω ν φ ιλ ε λ εύ θ ε ρ ω ν τ ά σ ε ω ν σ τη ρ ω σ ικ ή π ο λ ιτ ικ ή π ο υ ε κ π ρ ο σ ω π ο ύ σ ε ε κ ε ίν ο ς . Ο Μ έ τ τ ε ρ ν ιχ ε ίπ ε σ τ ο ν Ύ π α τ ο Α ρ μ ο σ τ ή τ η ς Α γ γ λ ία ς σ τ η ν Ιό ν ιο Π ο λ ιτ ε ία Μ α ίτ λ α ν τ : « Λ ο ιπ ό ν σ τ ρ α τ η γ έ μ ο υ , ή ά ρ χ ή το ΰ κ α κ ο ύ έ ξ ε ρ ρ ιζώ θ η , ό κ ό μ η ς Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς έ τά φ η δ ιά τ ό ύ π ό λ ο ιπ ο ν τ ή ς ζω ή ς τ ο υ . Θ ά ζή σ ε τε ή σ ύ χ ω ς έ ν Έ π τ α ν ή σ ω κ α ί ή Ε ύ ρ ώ π η θ ά έχ η ά π α λ λ α γ ή τ ω ν μ ε γ ά λ ω ν κ ιν δ ύ ν ω ν , δ ι’ ώ ν τ ή ν ή π ε ίλ ε ι ή έ π ιρ ρ ο ή το ΰ ά ν δ ρ ό ς τ ο ύ το υ » .

Η αφανής ήττα του Μέττερνιχ Ό τ α ν ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς α ν α γ κ α ζ ό τ α ν ν α α π ο ­ χ ω ρ ή σ ε ι α π ό τ η ν π ο λ ιτ ικ ή σ κ η ν ή τ η ς Ε υ ρ ώ π η ς ,

Η Κόμησσα L. Thiirheim για τον Καποδίστρια Η ανύψωσή του ως τα ανώτατα αξιώματα της ρω­ σικής αυτοκρατορίας δεν οφειλόταν μόνο στη δι­ πλωματική του δεξιότητα, αλλά και στο ήθος, στις πνευματικές του ικανότητες, ακόμη και στην ακτινο­ βολία της ευγενικής του μορφής. Ομόφωνα οι σύγ­ χρονοί του, οι συνεργάτες και οι φίλοι του, μιλούν για την έξαρση της ψυχής και του πνεύματός του, για την απλότητα, για την ακεραιότητα και την αφι­ λοκέρδειά του που έφτανε ως την αδιαφορία για τον εαυτό του, καθώς και για τη γοητεία του προ­ σώπου του, των τρόπων και του τόνου της φωνής του. Η κόμησσα L. Thiirheim, που τον είχε γνωρίσει α­ πό κοντά πολύ και η οποία μιλεί σε πολλά μέρη των απομνημονευμάτων της γ ι’ αυτόν, μας δίνει εύστοχύ, βρίσ εις για την προσωπικότητά του. «Θαύμαζα, λέγει, τη βαθύτητα των σκέψεων του, την καθαρότητα, με την οποία τις εξωτερίκευε, την πειστική ευγλω ττία του, που την στόλι­ ζε με απροσδόκητες και εύστοχες εικόνες, την ή­ πια τέχνη της πειθούς του, που μας συνάρπαζε και μας έφερνε σχεδόν ως το ύψος του [...] Αυτός ο τόσο εξαιρετικός, ο τόσο ευαίσθητος και ανώτερος άνδρας, δεν είναι ευτυχισμένος. Γεννημένος κάτω από τον εξαίσιο ελληνικό ουρα­ νό, μέσα στους κόλπους μιας πατριαρχικής οικο­ γένειας που αγαπούσε, και προικισμένος με βα­ θιά κατανόηση, με μια φλογερή αγάπη για την πατρίδα του, για την ανεξαρτησία των συμπα­ τριω τώ ν του, για τη δόξα τω ν προγόνων του, ζει

μόνος, ένας ανεξάρτητος ξένος, χωρίς αληθινό φίλο, περιτριγυρισμένος από δειλούς δούλους, σε μια αυλή, όπου όλα είναι μόνο ραδιουργία, μί­ σος και ψυχρός εγωισμός, σε μια διεφθαρμένη πόλη και κάτω από ένα βόρειο κλίμα, όπου η ίδια η φύση απαρνιέται στον δυστυχισμένο άνθρωπο την παρηγοριά της. Η εύνοια που απολάμβανε δεν τον αποζημίωνε για τις στερήσεις του, αλλά αγαπούσε προσωπικά τον τσάρο Αλέξανδρο, στον οποίο είχε ανακαλύψει μια γνήσια αγάπη για τον λαό, που του εμπιστεύθηκε η θεία Πρόνοια. Ο φλογερός πόθος να τον δια φω τίσει και να τον κά­ νει ευτυχισμένο εμψύχωνε τον κόμη. Η εμπιστο­ σύνη ενός τόσου ευμενούς κυριάρχου του φάνηκε πολύτιμη και ακριβή· θεωρούσε σαν ένα ωραίο καθήκον να καθοδηγεί τον άρχοντά του στους ευ­ γενικούς του σκοπούς, να τον βοηθεί και να τον οδηγεί στο μεγάλο του επιχείρημα. Ίσω ς πολύ περισσότερο τον κέντριζε η ελπίδα να μπορέσει να ωφελήσει την Ελλάδα, όπως τη Ρωσία, αλλά ψυχή σαν τη δική του είχε ανάγκη από μια γνήσια συμπάθεια. Οι τιμές, ο σεβασμός, οι κολακείες και αυτή ακόμη η δύναμη μόνο δεν μπορούσαν να κα­ κοποιήσουν την ψυχή του· περιτριγυρισμένος α­ πό δούλους, φθονερούς και τσανακογλείφ τες, ή­ ταν αναγκασμένος να αισθάνεται τον εαυτό του μόνο και την καρδιά του να σπαράζει». [Από άρθρο του καθηγητού του Νεωτέρου Ελληνισμού Α­ πόστολου Βακαλόπουλου στο περιοδικό ΕΥΘΥΝΗ, 1976, «Δάφνη στον Κυβερνήτη I. Καποδίστρια»].

αψιερωμα/39 φ α ιν ό τ α ν ο Μ έ τ τ ε ρ ν ιχ ω ς τ ε λ ικ ό ς ν ικ η τ ή ς σ τ ο ν δ ιπ λ ω μ α τ ικ ό α γ ώ ν α γ ύ ρ ω α π ό τ ο ε λ λ η ν ικ ό ζ ή τ η ­ μ α . Υ π ό τ η ν α π α τ η λ ή ό μ ω ς α υ τή ε π ίφ α σ η π ρ α γ ­ μ α τ ικ ό ς ν ικ η τ ή ς π α ρ έ μ ε ν ε ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς . Ε ίχ ε π ρ ο φ τ ά σ ε ι ν α σ υ μ β ά λ ε ι κ α ίρ ια γ ια τ η ν π ε ρ ίσ ω σ η κ α ι τη σ τε ρ έω σ η τ η ς Ε λ λ η ν ικ ή ς Ε π α ν α σ τ ά σ ε ω ς π ο υ ε ίχ ε α π ο κ τ ή σ ε ι έ τ σ ι σ τ ε ρ ε έ ς β ά σ ε ις ε δ ά φ ο υ ς κ α ι σ τ ρ α τ ιω τ ικ ή ς ισ χ ύ ο ς κ α ι α π ο τ ε λ ο ύ σ ε σ τ ο ε ­ ξ ή ς ισ τ ο ρ ικ ή ν ο ν τ ό τ η τ α ικ α ν ή ν α α ν θ έ ξ ε ι σ ε β α ­ ρ ιέ ς δ ο κ ιμ α σ ίε ς . Ο Μ έ τ τ ε ρ ν ιχ ε ίχ ε χ ά σ ε ι τη μ ε γ ά ­ λη ε υ κ α ιρ ία ν α τ η ν κ α τ α σ τ ε ίλ ε ι σ τ α π ρ ώ τ α τ η ς β ή μα τα . Ε ξ ά λ λ ο υ , α π ο χ ω ρ ώ ν τ α ς α π ό τ ο Υ π ο υ ρ γ ε ίο τ ω ν Ε ξ ω τ ε ρ ικ ώ ν τ η ς Ρ ω σ ία ς , ά φ η νε ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς σ υ γ κ ε κ ρ ιμ έ ν ε ς κ α τ ε υ θ ύ ν σ ε ις π ο υ έ μ ε λ λ α ν να κ α ρ π ο φ ο ρ ή σ ο υ ν α ρ γ ό τ ε ρ α . Ι δ ια ίτ ε ρ α , τ ο Π ρ ω τ ό ­ κ ο λ λ ο τ η ς Π ε τ ρ ο ύ π ο λ η ς το υ 1826 κ α ι η Σ υ νθ ή κ η το υ Λ ο ν δ ίν ο υ το υ 1827, π ο υ σ ή μ α ν α ν σ π ο υ δ α ιό ­ τ α τ η π ρ ό ο δ ο το υ ε λ λ η ν ικ ο ύ ζ η τ ή μ α τ ο ς , π ρ ο δ ια ­ γ ρ ά φ ο ν τ α ι σ τ η ν ε ισ ή γ η σ η το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια π ρ ο ς τ ο ν Α υ τ ο κ ρ ά τ ο ρ α Α λ έ ξ α ν δ ρ ο κ α τ ά τ η ν ά νο ιξη το υ 1822.

Συντονιστής των Φιλελληνικών οργανώσεων της Ευρώπης και Μυστική δράση Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς έ φ υγ ε α π ό τ η ν Π ε τ ρ ο ύ π ο λ η τ ο ν Α ύ γ ο υ σ τ ο 1822. Π ή γ ε π ρ ώ τ α σ τ ο Ε μ ς κ α ι α ­ π ό ε κ ε ί κ α τ ε υ θ ύ ν θ η κ ε τ ο φ θ ιν ό π ω ρ ο σ τ η ν Ε λ β ε ­ τ ία κ α ι ε γ κ α τ α σ τ ά θ η κ ε σ τη Γ ενεύη . Ε κ ε ί σ υ ν α ν α ­ σ τ ρ ε φ ό τ α ν τ α κ τ ικ ά ( κ α ι, π ιθ α ν ό τ α τ α , κ α θ ο δ η ­ γ ο ύ σ ε π ο λ ιτ ικ ά κ α ι ε π ιμ ό ρ φ ω ν ε ιδ ε ο λ ο γ ικ ά ) π ο λ ­ λ ο ύ ς σ ή μ ε ρ α δ ιά σ η μ ο υ ς ά ν τ ρ ε ς ( π .χ . τ ο ν π ο ινικ ο λ ό γ ο D u m o n t κ .ά .) ε π ί μ ία π ε ν τ α ε τ ία . Μ έ σ ω τ ο υ τ ρ α π ε ζ ίτ η φ ίλ ο υ το υ Ε ϋ ν ά ρ δ ο υ (ο ο π ο ίο ς κ α ι χ ά ρ ισ ε , τ ε λ ικ ά , μ ια τ ε ρ ά σ τ ια π ε ρ ιο υ σ ία σ τ ο ν ε ο ­ σ ύ σ τ α τ ο ε λ λ η ν ικ ό έ θ ν ο ς ) σ υ ν τό ν ιζε τη δ ρ ά σ η τ ω ν φ ιλ ε λ λ η ν ικ ώ ν ο ρ γ α ν ώ σ ε ω ν τ η ς Ε υ ρ ώ π η ς π ο υ τ ό ­ σ ο μ ε γ ά λ ο ρ ό λ ο έ π α ιξ α ν σ τη σ χ ε τ ικ ή μ ε τ α σ τ ρ ο ­ φή τ η ς σ τ ά σ η ς τ ω ν κ υ β ε ρ ν ή σ ε ώ ν τ ο υ ς , α π ό α ­ π ρ ο κ ά λ υ π τ α ε χ θ ρ ικ ή σ ε ψ ε υ δ ο ο υ δ έ τε ρ η κ α ι σ π ο ­ ρ α δ ικ ά ε υ ν ο ϊκ ή ( π .χ . μ ε τη ν α υ μ α χ ία σ τ ο ν κ ό λ π ο το υ Ν α υ α ρ ίν ο υ ό π ο υ ο C o d rin g to n , ο D erig n y κ ι ο H ey d e n έ σ ω σ α ν τ ο ν Μ ω ρ η ά α π ό τ ο ν Ιμ π ρ α ή μ ) . Ο ι π ρ ο σ ω π ικ έ ς τ ο υ ε π α φ έ ς μ ε Ε υ ρ ω π α ίο υ ς π ο ­ λ ιτ ικ ο ύ ς υ π έ ρ τ η ς Ε λ λ η ν ικ ή ς Ε π α ν α σ τ ά σ ε ω ς ,

σκεπασμένες αναγκαστικά από μυστικότητα, δεν είναι γνωστές. Ό π ω ς , ό μ ω ς , μ α θ α ίν ο υ μ ε α π ό μ ια α ν α φ ο ρ ά το υ α σ τ υ ν ο μ ικ ο ύ δ ιε υ θ υ ν τή το υ Π α ­ ρ ισ ιο ύ π ρ ο ς τ ο ν π ρ ο ϊσ τ ά μ ε ν ό τ ο υ υ π ο υ ρ γ ό τ ω ν ε ­ σ ω τ ε ρ ικ ώ ν κ α τ ά τ ο τ α ξ ίδ ι το υ σ τ ο Π α ρ ίσ ι μ ε τ ά τ η ν π τ ώ σ η το υ Μ ε σ ο λ ο γ γ ίο υ κ α ι τ η ν υ π ο γ ρ α φ ή το υ Π ρ ω τ ο κ ό λ λ ο υ τ η ς Π ε τ ρ ο υ π ό λ ε ω ς , ο ι σ υ ν ο μ ι­ λ ίε ς το υ μ ε Γ ά λ λ ο υ ς υ π ο υ ρ γ ο ύ ς κ α ι τ ο ν ε κ ε ί π ρ ε ­ σ β ευ τή τ η ς Ρ ω σ ία ς Π ό τ σ ο ν τ ι Μ π ό ρ γ κ ο , φ ίλ ο κ α ι π α λ ιό σ υ ν ε ρ γ ά τη το υ , α φ ο ρ ο ύ σ α ν τ ο ελληνι­ κό ζήτημα. Ε ξ ά λ λ ο υ τ ο ε κ τ ε ν έ ς υ π ό μ ν η μ α το υ

Ο εμφανής ηγέτης τον Φιλελληνισμού στην Ευρώπη, Ελβετός τραπεζίτης Jean Gabriel Eynard Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια (π ο υ , κ α κ ώ ς , έ χ ε ι ε π ικ ρ α τ ή σ ε ι ν α α π ο κ α λ ε ίτ α ι α π ό ο ρ ισ μ έ ν ο υ ς ε κ δ ό τ ε ς τ ο υ « Α υ τ ο ­ β ιο γ ρ α φ ία » ) τ η ς 12 η ς Δ ε κ ε μ β ρ ίο υ 1826 π ρ ο ς τ ο ν Τ σ ά ρ ο Ν ικ ό λ α ο υ π ό τ ο ν τ ίτ λ ο « Ε π ισ κ ό π η σ η τ η ς δ η μ ό σ ια ς σ τ α δ ιο δ ρ ο μ ία ς μ ο υ α π ό τ ο 1798 ώ ς το 1822», ή τ α ν κ α ι ισ χ υ ρ ή σ υ ν η γ ο ρ ία γ ια ε ν ε ρ γ ό ε ­ π έ μ β α σ η τ η ς Ρ ω σ ία ς υ π έ ρ τ ω ν α γ ω ν ιζ ο μ έ ν ω ν Ε λ ­ λ ή ν ω ν . Σ τ ις σ ε λ ίδ ε ς το υ α σ κ ο ύ σ ε ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς προσφυέστατη κ ρ ιτ ικ ή γ ια τη ρ ω σ ικ ή σ τ ά σ η α π έ ν α ν τ ι σ τ η ν Ε λ λ η ν ικ ή Ε π α ν ά σ τ α σ η κ α ι τό ν ιζε τ ο ν κ ίν δ υ ν ο τ ω ν ρ ω σ ικ ώ ν σ υ μ φ ε ρ ό ν τ ω ν α ­ π ό τ η ν α μ φ ιρ ρ έ π ο υ σ α α υ τή σ τ ά σ η . ( Π ό σ ο φ ρ ό ν τιζε κ α ι γ ν ώ ρ ιζ ε ά μ ε σ α ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς τ ο Ε λ λ η ν ικ ό ζ ή τ η μ α φ α ίν ε τ α ι κ α ι α π ό το γ ε γ ο ν ό ς ό τ ι σ ε ε π ισ τ ο λ ή τ ο υ α π ό τ ο Π α ρ ίσ ι π ρ ο ς τ ο ν Ε ϋ ν ά ρ δ ο , μ ε η μ ε ρ ο μ η ν ία 8 Α π ρ ιλ ίο υ 1827, α ­ ν ή γ γ ε ιλ ε τη σ ύ μ π ρ α ξ η Α γ γ λ ία ς , Γ α λ λ ία ς κ α ι Ρ ω ­ σ ία ς γ ια τη ρ ύ θμ ισ η το υ ε λ λ η ν ικ ο ύ ζ η τ ή μ α τ ο ς τ ρ ε ις μ ή ν ε ς π ρ ιν α π ό τ η ν υ π ο γ ρ α φ ή τ η ς Σ υ νθ ή ­ κ η ς τ η ς 6 η ς Ιο υ λ ίο υ 1827!). Σ τ α χ ρ ό ν ια α π ό τ ο 1822 ώ ς τ ο 1827 π ο υ έ ζη σ ε ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς σ τη Γ ενεύη ω ς η μ ιε ξ ό ρ ισ τ ο ς μ ε « τ ό ν ν ο ύ ν κ α ί τ ή ν κ α ρ δ ία ν » σ τ ο ν Α γ ώ ν α κ α ι με κ α θ η μ ε ρ ιν ή μ έ ρ ιμ ν α γ ι ’ α υ τ ό ν , ή τ α ν , κ α τ ε ξ ο χ ή ν τ ό τ ε , η άγρυπνη συνείδηση του Έθνους.

40/αφιερωμα Δέχεται τον Σταυρό του Μαρτυρίου να γίνει Κυβερνήτης ανυπάρκτου Κράτους τ α ν η Ε θ ν ικ ή Σ υ νέ λ ευ σ η τ η ς Τ ρ ο ιζ ή ν α ς ε ξ έ ­ λ ε ξ ε τ ο ν Α π ρ ίλ ιο 1827 τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια Κ υ­ β ερ ν ή τη τ η ς Ε λ λ ά δ α ς γ ια μ ια ε π τ α ε τ ία , η χ ώ ρ α β ρ ισ κ ό τ α ν σ ε κ α τ ά σ τ α σ η ε ρ η μ ώ σ ε ω ς . Ο ι α λ λ ε ­ π ά λ λ η λ ο ι ε μ φ ύ λ ιο ι π ό λ ε μ ο ι ε ίχ α ν σ τ ρ έ ψ ε ι τ ο υ ς π ά ν τ ε ς κ α τ ά π ά ν τ ω ν . Τ ο μ έ λ λ ο ν δ ια γ ρ α φ ό τ α ν ζ ο φ ε ρ ό . Δ ε ν ε ίχ ε γίν ε ι ο ύ τε η σ υ ν θ ή κ η το υ 1827 το υ Λ ο ν δ ίν ο υ (για τη ρ ύ θ μ ισ η το υ ε λ λ η ν ικ ο ύ ζη ­ τ ή μ α τ ο ς α π ό τ ις τ ρ ε ις δ υ ν ά μ ε ις : Α γ γ λ ία , Γ α λ λ ία , Ρ ω σ ία ) ο ύ τε κ α ι η (σ ω τ ή ρ ια γ ια τ ο έ θ ν ο ς ) Ν α υ μ α ­ χ ία το υ Ν α υ α ρ ίν ο υ . Ό μ ω ς ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς α π ο ­ φ ά σ ισ ε α μ έ σ ω ς ν α δ ε χ τ ε ί, χ ω ρ ίς κ α ν έ ν α ν δ ισ τ α γ ­ μ ό . Εγνώριζε ό τ ι ά ρ χ ιζ ε ν ’ α ν ε β α ίν ε ι έ ν α ν Γ ο λ γ ο ­ θ ά . Ο ι φ ρ ά σ ε ις το υ τ η ς α λ λ η λ ο γ ρ α φ ία ς το υ το κ α τ α δ ε ίχ ν ο υ ν : « ά π ε κ δ έ χ ο μ α ι ά τ ρ έ μ ω ς κ α ί πεπ ο ιθ ό τ ω ς ά π ό φ α σ ιν ... ό π ο ιο ς κ α ί α ν ε ίν α ι ό σ τ α υ ρ ό ς ό π α ρ ά τ ή ς Π ρ ο ν ο ία ς ε ις έ μ έ α π ο τ α ­ μ ιε υ μ έ ν ο ς ...» . Έ φ τ α σ ε σ τ η ν Ε λ λ ά δ α τ ο ν Ια ν ο υ ά ρ ιο το υ 1828. Δ ιά χ υ τ η α κ ό μ α κ α ι σ ή μ ε ρ α ε ίν α ι η γ ν ώ μ η ό τ ι σ τ ο τέ λ ο ς το υ 1827, δ η λ α δ ή μ ε τ ά τη ν α υ μ α χ ία το υ Ν α υ α ρ ίν ο υ , ο Α γ ώ ν ε ίχ ε λ ή ξ ε ι, ό τ ι η ε π ιτ υ χ ία τ η ς Ε π α ν α σ τ ά σ ε ω ς ή τ α ν ε ξ α σ φ α λ ισ μ έ ν η κ α ι ό τ ι ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς δ ε ν ε ίχ ε π α ρ ά ν α ο ρ γ α ν ώ σ ε ι το κ ρ ά τ ο ς . Π ρ ό κ ε ιτ α ι γ ια β α ρ ύ τ α τ ο σ φ ά λ μ α . Η Ε π α ν ά σ τ α σ η ό χ ι μ ό ν ο δ ε ν ε ίχ ε τε λ ε ιώ σ ε ι τ ό ­ τ ε , α λ λ ά κ α ι β ρ ισ κ ό τ α ν σ ε έ σ χ α τ ο σ η μ είο ε ξ α ν τ λ ή σ ε ω ς . Ε ίχ ε μ εν υ π ο γ ρ α φ ε ί τ ο ν Ιο ύ λ ιο το υ 1827 α π ό τ ις τ ρ ε ις δ υ ν ά μ ε ις Α γ γ λ ία , Γ α λ λ ία , Ρ ω ­ σ ία , η Σ υ ν θ ή κ η το υ Λ ο ν δ ίν ο υ γ ια τη ρ ύ θ μ ισ η το υ Ε λ λ η ν ικ ο ύ Ζ η τ ή μ α τ ο ς , αλλά ο Σουλτάνος δεν την είχε αποδεχθεί, ο ύ τε β έ β α ια κ α ι μ ε τ ά τη ν α υ ­ μ α χ ία το υ Ν α υ α ρ ίν ο υ . Ε ξ ά λ λ ο υ κ α ι ε ίχ ε α τ ο ν ή σ ε ι τ ο ε ν δ ια φ έ ρ ο ν τ η ς Α γ γ λ ία ς γ ια το ε λ λ η ν ικ ό ζή τη ­ μ α ύ σ τ ε ρ α α π ό τ ο θ ά ν α τ ο το υ σ χ ε τ ι κ ώ ς φ ιλ έ λ λ η ν ο ς π ρ ω θ υ π ο υ ρ γ ο ύ Κ ά ν ν ιγ κ . Χ ρ ε ια ζ ό τ α ν ά ρ α μ ε ­ γ ά λ η π ρ ο σ π ά θ ε ια γ ια ν α σ υ ν τη ρ η θ ε ί τ ο ε ν δ ια φ έ ­ ρ ο ν τ ω ν τ ρ ιώ ν Δ υ ν ά μ ε ω ν κ α ι ν α φ τ ά σ ε ι σ ε τ ε λ ικ ό α π ο τέ λ εσ μ α . Ε ν τω μ ετα ξύ ό μ ω ς έπ ρ επ ε να α ντέ­ χ ε ι η Ε π α ν ά σ τ α σ η . Α υ τ ό τ ο μ ε γ ά λ ο έ ρ γ ο ε ίχ ε ν α ε π ιτ ε λ έ σ ε ι π ρ ώ τ ισ τ α ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς . Χ ρ ε ια ζ ό ­ τ α ν σ ύ ν το ν η π ρ ο σ π ά θ ε ια σ τ ο π ο λ ε μ ικ ό π ε δ ίο , γ ια ν α α π ε λ ε υ θ ε ρ ω θ ο ύ ν κ α ι π ά λ ι τ α δ ιε κ δ ικ ο ύ μ ε ν α ε ­ δ άφη που κ α τέ χ ο ν τα ν τό τε α π ό το ν εχθρό. Και π α ρ ά λ λ η λ η π ρ ο σ π ά θ ε ια , ίσ ω ς δ υ σ κ ο λ ό τ ε ρ η , γ ια τ η ν ο ρ γ ά ν ω σ η τ η ς χ ώ ρ α ς σ τ ο ε σ ω τ ε ρ ικ ό .

Ο

Η τραγική κατάσταση που βρήκε την Ελλάδα κ α τ ά σ τ α σ η π ο υ β ρ ή κ ε ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς σ τ η ν Ε λ λ ά δ α , ή τ α ν δ ειν ή . Ο Κ ιο υ τ α χ ή ς κ α ­ τ ε ίχ ε σ τ α θ ε ρ ά ο λ ό κ λ η ρ η σ χ ε δ ό ν τη Σ τ ε ρ ε ά Ε λ λ ά ­ δ α , π ο υ κ ιν δ ύ ν ε υ ε έ τ σ ι ν α π α ρ α μ ε ίν ε ι σ τ η ν κ υ ­

Η

ρ ια ρ χ ία τ ω ν Τ ο ύ ρ κ ω ν . Ο Ι μ π ρ α ή μ , μ ε τ η ν κ α τ ο ­ χ ή τ ω ν φ ρ ο υ ρ ίω ν τ η ς δ υ τ ικ ή ς α κ τ ή ς τ η ς Π ελ ο π ο ν ν ή σ ο υ κ α ι ισ χ υ ρ ώ ν θ έ σ ε ω ν σ τ ο ε σ ω τ ε ρ ικ ό τ η ς , ε ίχ ε υ π ό τ ο ν έ λ ε γ χ ό το υ τ ο μ ε γ α λ ύ τ ε ρ ο τ μ ή ­ μ α τ η ς . Ε ξ ά λ λ ο υ , α π ό τ ις ε λ ε ύ θ ε ρ ε ς π ε ρ ιο χ έ ς μ ό ­ ν ο σ τ η ν Α ίγ ιν α , σ τ ο ν Π ό ρ ο , σ τ η ν Ε λ ε υ σ ίν α , σ τ α Μ έ γ α ρ α κ α ι σ ε λ ίγ α ν η σ ιά π ε ρ ιο ρ ιζ ό τ α ν η ε ξ ο υ ­ σ ία τ η ς Κ υ β ε ρ ν ή σ εω ς . Ο ι υ π ό λ ο ιπ ε ς ε λ ε ύ θ ε ρ ε ς π ε ρ ιο χ έ ς ε ξ ο υ σ ιά ζ ο ν τ α ν α π ό τ ο υ ς τ ο π ικ ά ισ χ υ ­ ρ ο ύ ς, ε ν ώ σ τ ο Α ιγ α ίο κ υ ρ ια ρ χ ο ύ σ α ν ο ι π ε ιρ α τ έ ς , Έ λ λ η ν ε ς π ε ιρ α τ έ ς . Τ ρ ο μ α κ τ ι κ έ ς ή τ α ν ο ι α π ώ λ ε ιε ς σ ε α ν θ ρ ώ π ιν ε ς υ π ά ρ ξ ε ις α π ό τ ο ν α π ε γ ν ω σ μ έ ν ο ω ς τ ό τ ε Α γ ώ ν α π ο υ ε ίχ ε π α ρ α τ α θ ε ί π έ ρ α α π ό κ ά θ ε π ρ ό β λ ε ψ η , κ α ι α ν υ π ο λ ό γ ισ τ ε ς ο ι υ λ ικ έ ς κ α τ α σ τ ρ ο φ έ ς . Ε π ι­ π λ έ ο ν ο ι ε μ φ ύ λ ιο ι π ό λ ε μ ο ι κ α ι ο ι σ υ ν ε χ ιζ ό μ ε ν ε ς ε ­ σ ω τ ε ρ ικ έ ς σ υ γ κ ρ ο ύ σ ε ις ε ίχ α ν ε π ιφ έ ρ ε ι π α ρ ά λ υ σ η τ η ς δ ιο ίκ η σ η ς κ α ι ε ξ ο υ θ έ ν ω σ η τ η ς κ υ β έ ρ ν η σ η ς . Σ κ ιά μ ό λ ις κ ρ α τ ικ ή ς ε ξ ο υ σ ία ς κ α ι ο ρ γ ά ν ω σ η ς α ­ πέμ ενε. Ο ι ε κ θ έ σ ε ις π ο υ υ π έ β α λ α ν σ τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ο ι Γ ρ α μ μ α τ ε ίς (Υ π ο υ ρ γ ο ί) τ η ς π ρ ο σ ω ρ ιν ή ς Κ υ­ β ε ρ ν ή σ ε ω ς π α ρ έ χ ο υ ν σ α φ ή ε ικ ό ν α τ ω ν ε ρ ε ιπ ίω ν σ ε ό λ ο υ ς τ ο υ ς τ ο μ ε ίς τ η ς δ η μ ό σ ια ς κ α ι ι δ ιω τ ικ ή ς ζω ή ς: Α π ο δ ιο ρ γ ά ν ω σ η τ η ς Κ υ β ε ρ ν ή σ εω ς α λ λ ά κ α ι ε ξ ά ρ τ η σ ή τ η ς α π ό το Β ο υ λ ε υ τικ ό π ο υ κ α ι α υ ­ τ ό , σ ε α δ υ ν α μ ία γ ια π ο λ λ ο ύ ς λ ό γ ο υ ς ν α ε ρ γ ά ζ ε ­ τ α ι κ α ν ο ν ικ ά , τ ε λ μ ά τ ω ν ε κ α τ ά κ α ν ό ν α τ ις π ρ ω ­ τ ο β ο υ λ ίε ς τ ω ν υ π ο υ ρ γ ώ ν . Α ν υ π α ρ ξ ία δ ιο ικ η τ ι­ κ ώ ν Α ρ χ ώ ν σ τ ι ς ε π α ρ χ ίε ς . Α υ θ α ιρ ε σ ίε ς τω ν σ τ ρ α τ ιω τ ικ ώ ν , π ο υ π ιέ ζ ο ν τ α ν α π ό τ η ν α ν ά γ κ η να ε ξ α σ φ α λ ίσ ο υ ν τ η ν τ ρ ο φ ο δ ο σ ία τ ο υ ς . Ε γ κ α τ ά λ ε ι­ ψ η τ ω ν γ ε ω ρ γ ικ ώ ν ε ρ γ α σ ιώ ν α π ό φ ό β ο , ό τ ι δ εν θ α μ π ο ρ ο ύ σ ε ν α γίν ε ι σ υ γ κ ο μ ιδ ή ε ίτε θ α α ρ π ά ζ ο ­ ν τ α ν τ α π ρ ο ϊό ν τ α α π ό τ ο υ ς σ τ ρ α τ ιω τ ικ ο ύ ς ή τ ο ν ε χ θ ρ ό . Τ ο ε μ π ό ρ ιο α δ ύ ν α τ ο ε ξ α ιτ ία ς τ η ς π ε ιρ α ­ τ ε ία ς κ α ι τ η ς λ η σ τ ε ία ς . Α μ φ ίβ ο λ η η α μ ο ιβ ή τ η ς ε ρ γ α σ ία ς κ α ι σ τ ις π ό λ ε ις , ε π ε ιδ ή ε π ικ ρ α τ ο ύ σ ε το δ ίκ α ιο το υ ισ χ υ ρ ο τ έ ρ ο υ . Τ ο λ α θ ρ ε μ π ό ρ ιο κ α ι η κ ιβ δ η λ ία σ ε α κ μ ή , ιδ ια ίτ ε ρ α σ τ α ν η σ ιά . Δ υ σ χ έ ­ ρ ε ια ε ισ π ρ ά ξ ε ω ς φ ό ρ ω ν , α π ό έ λ λ ε ιψ η υ π α λ λ ή λ ω ν τ η ς Κ υ β ε ρ ν ή σ εω ς , α λ λ ά κ α ι α π ό α δ υ ν α μ ία τ η ς α ­ π έ ν α ν τ ι σ τ ο υ ς τ ο π ικ ά ισ χ υ ρ ο ύ ς . Ο σ τ ό λ ο ς σ ε α ­ κ ιν η σ ία α π ό έ λ λ ε ιψ η ο ικ ο ν ο μ ικ ώ ν μ έ σ ω ν . Τ α σ τ ρ α τ ιω τ ικ ά τ μ ή μ α τ α σ ε α τ α ξ ία , α ν ε φ ο δ ία σ τ α . Ε κ τ ό ς α π ό τ ις υ λ ικ έ ς κ α τ α σ τ ρ ο φ έ ς , ο ι μ ε τ α κ ι­ ν ή σ ε ις π λ η θ υ σ μ ώ ν α π ό τ ις α γ ρ ο τ ικ έ ς π ε ρ ιο χ έ ς π ρ ο ς τ ις λ ίγ ε ς ε λ ε ύ θ ε ρ ε ς π ό λ ε ις κ α ι τ α ν η σ ιά συν έ τ ε ιν α ν σ τ η ν ε ρ ή μ ω σ η τ η ς υ π α ίθ ρ ο υ κ α ι δ η ­ μ ιο υ ρ γ ο ύ σ α ν τ ε ρ ά σ τ ιο γ ια τ η ν ε π ο χ ή π ρ ο σ φ υ γ ικ ό ζή τ η μ α . Κ α ι τ ο χ ε ιρ ό τ ε ρ ο , ό λ α α υ τ ά , π ρ ο π ά ν τ ω ν η α ν α ρ χ ία , η α κ α τ α σ τ α σ ία , η λ η σ τ ε ία κ α ι η π ε ι­ ρ α τ ε ία έ δ ιν α ν ισ χ υ ρ ά ε π ιχ ε ιρ ή μ α τ α σ ε ε κ ε ίν ο υ ς π ο υ υ π ο σ τ ή ρ ιζ α ν , ό τ ι ο ι Έ λ λ η ν ε ς δ ε ν ή τ α ν ώ ρ ι­ μ ο ι γ ια ν α α υ το κ υ β ε ρ ν η θ ο ύ ν κ α ι σ υ ν ε π ώ ς δ ε ν ή ­ τ α ν δ υ ν α τ ό ν ν α δ η μ ιο υ ρ γ η θ ε ί α ν ε ξ ά ρ τ η τ ο Ε λ λ η ­ ν ικ ό κ ρ ά τ ο ς . Γ ια ν α α ν τ ιμ ε τ ω π ισ τ ε ί η δ εινή κ α τ ά σ τ α σ η τ η ς

αφιερωμα/41 χ ώ ρ α ς κ α ι τη ς Ε π α να σ τάσ εω ς έπ ρ επ ε να υπάρξει κ ρ ά το ς που να ενώ σ ει σε ένα κ έ ντρ ο τη ν κερ μ α τισ μ έ ν η κ α τ ά π ε ρ ιο χ έ ς ε ξ ο υ σ ία . Έ π ρ ε π ε ν α υ ­ π ά ρ ξ ε ι α σ φ ά λ ε ια τ η ς ζω ή ς κ α ι τ η ς π ε ρ ιο υ σ ία ς σ τη θ ά λ α σ σ α , τ η ν ύ π α ιθ ρ ο κ α ι τ ις π ό λ ε ις , π ρ ο ϋ ­ π ό θ εσ η γ ια ν α α ν α γ ε ν ν η θ ε ί η ο ικ ο ν ο μ ία κ α ι ν α ε­ ξ α σ φ α λ ισ τ ο ύ ν έ τ σ ι μ ό ν ιμ α τ α μ έ σ α σ υ ν τ ή ρ η σ η ς το υ π λ η θ υ σ μ ο ύ . Έ π ρ ε π ε ν α α ν ο ικ ο δ ο μ η θ ο ύ ν ο ι π ό λ ε ις κ α ι τ α χ ω ρ ιά κ α ι ν α ε κ τ ε λ ε σ τ ο ύ ν ο ρ ισ μ έ ­ ν α α π α ρ α ίτ η τ α δ η μ ό σ ια έ ρ γ α . Έ π ρ ε π ε π ρ ο π ά ­ ν τ ω ν ν α π ρ α γ μ α τ ο π ο ιη θ ε ί τ ά χ ισ τ α η α ν α δ ιο ρ γ ά ­ ν ω σ η τ ω ν σ τ ρ α τ ιω τ ικ ώ ν κ α ι ν α υ τ ικ ώ ν δ υ ν ά μ ε ω ν , ώ σ τ ε ν α ε ίν α ι δ υ ν α τ ή η α π ο τ ε λ ε σ μ α τ ικ ή δ ιε ξ α γ ω ­ γή το υ π ο λ έ μ ο υ . Π α ρ ά λ λ η λ α υ π ή ρ χ ε το π λ ή θ ο ς τ ω ν μ ε ρ ικ ό τε ρ ω ν π ρ ο β λ η μ ά τ ω ν , α γ ω ν ιω δ ώ ν κ α τ ά τ ο π λ ε ίσ τ ο ν , ό π ω ς η π ε ρ ίθ α λ ψ η τ ω ν π ρ ο σ φ ύ γ ω ν κ α ι τ ω ν θ υ μ ά τ ω ν π ο λ έ μ ο υ , η ε ξ α γ ο ρ ά τ ω ν α ιχ μ α λ ώ τ ω ν κ α ι άλλα.

Το Μεγάλο Έργο που διεκόπη βάναυσα Ι σ ά ξ ιο υ π ή ρ ξ ε τ ο έ ρ γ ο το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια σ τ ο ν τ ο μ έ α τ η ς ε σ ω τ ε ρ ικ ή ς π ο λ ιτ ικ ή ς κ α ι ε ιδ ικ ό τ ε ρ α γ ια τ η ν κ ρ α τ ικ ή ο ρ γ ά ν ω σ η , τ η ν π α ιδ ε ία , τη δ ι­ κ α ιο σ ύ ν η , τ η ν ο ικ ο ν ο μ ία , τ α δ η μ ό σ ια έ ρ γ α , τ η ν κ ο ιν ω ν ικ ή π ρ ό ν ο ια . Τ ο έ ρ γ ο το υ σ τ ά θ η κ ε α π ί­ σ τ ε υ τ α π ρ ω τ ο π ο ρ ια κ ό γ ια τ η ν ε π ο χ ή το υ : π ε ρ ιέ ­ χ ε ι σ τ ο ιχ ε ία ο ικ ο ν ο μ ικ ο ύ σ χ ε δ ια σ μ ο ύ , χ α ρ α κ τ η ­ ρ ίζ ε τα ι α π ό τ η ν ιδ ια ίτ ε ρ η μ έ ρ ιμ ν α γ ια τ η ν π α ιδ ε ία κ α ι δ ιέ π ε τ α ι α π ό τ η ν ιδ έ α τ η ς ο ικ ο ν ο μ ικ ή ς αναπτύξεως (υ π ό τ η ν σ ύ γ χ ρ ο ν η έ ν ν ο ια ) κ α ι α π ό τ η ν α ισ ιό δ ο ξ η π ίσ τ η σ τ ο ο ι κ ο ν ο μ ικ ό μ έ λ λ ο ν τ η ς Χ ώ ­ ρ α ς , β α σ ισ μ έ ν η , ό π ω ς γ ρ ά φ ε ι ο ίδ ιο ς σ τ ο « ε ύ π ρ ο β ίβ α σ τ ο ν το ΰ λ α ο ϋ » κ α ι σ τ ο ν « κ ρ υ π τ ό ν κ α ί μ έγ α ν π λ ο ύ τ ο ν τ ή ς Ε λ λ ά δ ο ς » . Ο Κ υ β ε ρ ν ή τη ς π ο τ έ δ ε ν σ υ μ μ ε ρ ίσ τ η κ ε τ ο ν μ ύ θο το υ « Ψ ω ρ ο κ ω σ τ ισ μ ο ύ » . Τ ο τ ρ α γ ικ ό τ έ λ ο ς το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια δ ιέ κ ο ψ ε α ­ π ό τ ο μ α τ ις π ρ ο σ π ά θ ε ιέ ς το υ γ ια ο ι κ ο ν ο μ ικ ή , κ ο ι­ ν ω ν ικ ή κ α ι π ο λ ιτ ισ τ ικ ή α ν ά π λ α σ η τ η ς χ ώ ρ α ς κ α ι μ α τ α ίω σ ε β α σ ικ ό σ τ ο ιχ ε ίο τ ο υ ο ικ ο ν ο μ ικ ο ύ κ α ι κ ο ιν ω ν ικ ο ύ το υ π ρ ο γ ρ ά μ μ α τ ο ς , π ο υ ή τ α ν τ ο σ χ έ ­ δ ιο α ν α π τ ύ ξ ε ω ς τ η ς γ ε ω ρ γ ία ς μ ε τη δ ια ν ο μ ή ε θ ν ι­ κώ ν κ τη μ ά τω ν σ τους α κ τή μ ο νες γεω ργούς και σ τ ο υ ς α π ο λ υ ό μ ε ν ο υ ς α γ ω ν ισ τ έ ς το υ α τ ά κ τ ο υ σ τ ρ α τ ο ύ μ ε τ α υ τ ό χ ρ ο ν η π α ρ α χ ώ ρ η σ η ο ικ ο ν ο μ ι­ κ ή ς ε ν ισ χ ύ σ ε ώ ς τ ω ν , ώ σ τ ε ν α δ ια τ η ρ ή σ ο υ ν τ α κ τή μ α τα . Ό λ α τ α α ν ω τ έ ρ ω , ό μ ω ς , α π α ιτ ο ύ ν π ο λ ύ τ ιμ ε ς μ ε λ έ τ ε ς γ ια ν α α π ο δ ώ σ ο υ ν δ ικ α ιο σ ύ ν η σ τ ο ν Μ έγ α Κ υ β ε ρ ν ή τη , σ τ ο ν Μ έ γ α Ν ε κ ρ ό . □

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΕΣ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΡΗΤΗΣ Κυκλοφορούν αηό τη πείρά εηκηψονικής εκλαχκενσης

G. Η. H ardy II αηολογή ενός μαθηματικού Πρόλογος^.Ρ. Snow Μετάφραση—επιμέλεια: Λημ. Καραγιαννάκης, Μ. Λάμπρου

Γ. ΓΡΑΜΜΛΤΙΚΛΚΙΙ

II Κόμη της Βερενίκης 3η έκδοση R ic h a r d F e y n m a n

0 Χαρακτήρας τον Φνοικού Νόμον 2η έκδοση, Μετάφραση: Ελένη Πιπίνη.

G.B. F ield και E.J. C iiaisson Το Αθέατο Σύμιιαν 2η έκδοση, Μετάφραση: Κανάρης Τσίγκανος Β ασίλη ξ λ ν θ ο π ο υ λ ο υ

Περί αστέραν και ονμπΛνταν 3η έκδοση

Ε.Ν. Ο ικ ον όμ ο υ Πυρηνικά όπλα και ανθρώπινος πολιτισμός 2η έκδοση

ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΑΚΕΣ ΕΚΛΟΣΕΙΣ ΚΡΗΤΗΣ Τ.Θ. 1527,711 10 ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ Κεντρική διάθεση: ΤΡΟΧΑΛΙΑ, Γριββαίων 6, (πάροδος Σκουφά Μ) ΑΘΗΝΑ, τηλ. 3616426. Για την Κρήτη: Βιβλιοπωλείο Κ Υ ΡΙΛΚ ΙΙ, Έβανς 67, ΗΡΑΚΛΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ,τηλ. 285119

42/αφιερωμα

Σωτήρης Ραπτόπουλος

Η δράση του Κυβερνήτου στο διπλωματικό πεδίο*

Η αναγκαιότητα «αναστολής» του Συντάγματος της Τροιζήνας και η «Προεδρική Δημοκρατία» με ενισχυμένες εξουσίες ς κ α θ ή κ ο ν , λ ε ιτ ο υ ρ γ ικ ά π ρ ώ τ ο , ή τ α ν γ ια τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια η ρ ύ θ μ ισ η το υ κ υ β ε ­ ρ ν η τ ικ ο ύ ζ η τ ή μ α τ ο ς . Σ ύ μ φ ω ν α μ ε τ ι ς α ν τ ιλ ή ψ ε ις τ ο υ , έ π ρ ε π ε , ό σ ο θ α δ ια ρ κ ο ύ σ ε ο π ό λ ε μ ο ς κ α ι τ ο Ε λ λ η ν ικ ό ζ ή τ η μ α θ α π α ρ έ μ ε ν ε α κ ό μ η ε κ κ ρ ε μ έ ς , ν α υ π ά ρ ξ ε ι κ υ β ε ρ ν η τ ικ ό σ ύ σ τ η μ α π ο υ ν α π α ρ έ χ ε ι σ τ ο ν Κ υ β ε ρ νή τη α π ο φ α σ ισ τ ικ ή α ρ μ ο δ ιό τ η τ α χ ω ­ ρ ίς π ο λ λ α π λ έ ς δ ε σ μ ε ύ σ ε ις α π ό τ α ά λ λ α π ο λ ιτ ικ ά ό ρ γ α ν α , ώ σ τ ε ν α ε ίν α ι δ υ ν α τ ή η ά σ κ η σ η τ η ς κ υ ­

Ω

β ε ρ ν η τ ικ ή ς ε ξ ο υ σ ία ς κ α ι η α ν τ ιμ ε τ ώ π ισ η τ ω ν ε π ε ιγ ό ν τ ω ν π ρ ο β λ η μ ά τ ω ν α π ρ ό σ κ ο π τ α κ α ι μ ε τ α χ ύ τ η τ α , ό π ω ς ε π έ β α λ α ν « α ί δ ε ιν α ί τ ή ς π α τ ρ ίδ ο ς π ε ρ ισ τ ά σ ε ις » . Τ η μ ε τ α β ο λ ή α υ τή το υ κ υ β ε ρ ν η τ ικ ο ύ σ υ σ τ ή μ α ­ τ ο ς υ π α γ ό ρ ε υ α ν , κ α τ ά τ η ν ε κ τ ίμ η σ η το υ Κ α π ο δ ί-

σ τ ρ ια , κ α ι ά λ λ ο ι σ ο β α ρ ό τ α τ ο ι λ ό γ ο ι: Η μ εγ ά λ η α ν τ ίδ ρ α σ η π ο υ γ ν ώ ρ ιζ ε ό τ ι θ α σ υ ν α ν τ ο ύ σ ε α π ό ι­ σ χ υ ρ έ ς κ ο ιν ω ν ικ έ ς κ α ι ο ικ ο ν ο μ ικ έ ς ο μ ά δ ε ς , ι­ δ ίω ς α π ό τ ο υ ς γ α ιο κ τ ή μ ο ν ε ς τ η ς Π ε λ ο π ο ν ν ή σ ο υ κ α ι α π ό τ ο υ ς π λ ο ύ σ ιο υ ς π λ ο ιο κ τ ή τ ε ς τ η ς Ύ ­ δ ρ α ς , ό τ α ν τ α μ έ τ ρ α υ π έ ρ τ η ς χ ώ ρ α ς κ α ι το υ λ α ­ ο ύ θ α έ θ ιγ α ν κ α τ ’ α ν ά γ κ η ν τ α ο ικ ο ν ο μ ικ ά κ α ι κ ο ιν ω ν ικ ά σ υ μ φ έ ρ ο ν τ α κ α ι π ρ ο ν ό μ ιά τ ο υ ς . Π ρ ο π ά ν τ ω ν , ό μ ω ς , ε π έ β α λ λ ε τη μ ε τ α β ο λ ή , η α ν ά γ κ η ν α ε μ φ α ν ισ τ ε ί π ρ ο ς τ ο ε ξ ω τ ε ρ ικ ό τ ο ε λ ­ λ η ν ικ ό π ο λ ίτ ε υ μ α σ υ ν τ η ρ η τ ικ ό τ ε ρ ο , ε φ ό σ ο ν τ ο Ε λ λ η ν ικ ό ζ ή τ η μ α β ρ ισ κ ό τ α ν α κ ό μ η υ π ό δ ια ­ π ρ α γ μ ά τ ε υ σ η μ ε τ α ξ ύ τ ω ν Τ ρ ιώ ν Δ υ ν ά μ ε ω ν π ο υ ε ίχ α ν υ π ο γ ρ ά ψ ε ι τη Σ υ ν θ ή κ η τ η ς 6 η ς Ιο υλ ίο υ 1827, κ α ι ο ι κ υ β ε ρ ν ή σ ε ις τ ο υ ς τ ό τ ε , τ ο 1828, ή τ α ν σ υ ν τ η ρ η τ ικ έ ς . Τ ις π ρ ώ τ ε ς π έ ν τ ε μ έ ρ ε ς α π ό τ η ν ά φ ιξ ή το υ * Το κείμενο αυτό έχει βασιστεί σε μεγάλο βαθμό στη συλλογι­ κή επεξεργασία πληροφοριών που προέρχονται από εργασίες του καθηγητή κ. Αλέξανδρου Δεσποτόπουλου.

αφιερωμα/43 σ τ η ν Α ίγ ιν α τ ις δ ιέ θ ε σ ε ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς γ ια σ υ ­ ν ε ν ν ο ή σ ε ις . Δ έ χ τ η κ ε δ ια δ ο χ ι κ ά τ ο υ ς π ο λ ιτ ικ ο ύ ς π α ρ ά γο ν τες τη ς χ ώ ρ α ς ό π ω ς κ α ι ά λλου ς εξέχον τ ε ς ά ν τ ρ ε ς , κ α ι ά κ ο υ σ ε τ ι ς γ ν ώ μ ε ς τ ο υ ς . Σ ε Ε π ι­ τ ρ ο π ή τ η ς Β ο υ λ ή ς α ν α κ ο ίν ω σ ε τ ις α π ο φ ά σ ε ις τ ο υ , π ο υ τ ε λ ικ ά έ γ ιν α ν δ ε κ τ έ ς , υ π ό τ η ν π ίε σ η τ η ς κ ο ιν ή ς γ ν ώ μ η ς . Η μ ε τ α β ο λ ή π ρ α γ μ α τ ο π ο ιή θ η κ ε β α σ ικ ά μ ε το ψ ή φ ισ μ α τ η ς Β ο υ λ ή ς Ν Η ' τ η ς 18η ς Ι α ν ο υ ά ρ ιο υ 1828. Μ ε α υ τό π ρ ο κ η ρ ύ χ θ η κ ε σ ύ γ κ λ η σ η Ε θ ν ικ ή ς Σ υ ν ε λ ε ύ σ ε ω ς κ α τ ά τ ο ν Α π ρ ίλ ιο 1828, κ α θ ο ρ ίσ τ η ­ κ ε η « π ρ ο σ ω ρ ιν ή Δ ιο ίκ η σ η τ η ς Ε π ικ ρ ά τ ε ια ς » κ α ι α υ τ ο δ ια λ ύ θ η κ ε η Β ο υ λ ή . Κ υ ρ ιό τε ρ ο σ τ ο ιχ ε ίο τ η ς μ ε τ α β ο λ ή ς , ό π ω ς σ υ μ ­ π λ η ρ ώ θ η κ ε κ α ι μ ε τ ο Ψ ή φ ισ μ α Α ' το υ Κ υ β ε ρ νή τη τη ς 2 0 ή ς Ια ν ο υ ά ρ ιο υ , ή τ α ν η σ υ γ κ έ ν τ ρ ω σ η τ η ς νο μ ο θ ε τ ικ ή ς ε ξ ο υ σ ία ς σ τ ο π ρ ό σ ω π ο το υ Κ υβ ερ ­ νή τ η , π ο υ θ α τ η ν α σ κ ο ύ σ ε μ ε τη β ο ή θ εια ε ιδ ικ ο ύ 2 7 μ ελ ο ύ ς Σ υ μ β ο υ λ ίο υ , τ ο υ « Π α ν ε λ λ η ν ίο υ » . Έ ­ ν α ς Γ ε ν ικ ό ς Γ ρ α μ μ α τ ε ύ ς μ ε τ ο ν τ ίτ λ ο Γ ρ α μ μ α τ ε ύ ς τ η ς Ε π ικ ρ ά τ ε ια ς θ α π ρ ο σ υ π έ γ ρ α φ ε μ α ζ ί μ ε τ ο ν Κ υ β ε ρ νή τη τ α Ψ η φ ίσ μ α τ α κ α ι τ η ν α λ λ η λ ο ­ γ ρ α φ ία . Τ ο κ υ β ε ρ ν η τ ικ ό α υ τ ό σ ύ σ τ η μ α ή τ α ν ε ίδ ο ς Π ρ ο ε δ ρ ικ ή ς Δ η μ ο κ ρ α τ ία ς , μ ε τ η ν ε ξ ο υ σ ία το υ Π ρ ο έ δ ρ ο υ ε ν ισ χ υ μ έ ν η π ρ ο σ ω ρ ιν ά ε ξ α ιτ ία ς τ ω ν π ε ρ ισ τ ά σ ε ω ν . Η δ η μ ιο υ ρ γ ία τ ο υ Π α ν ε λ λ η ν ίο υ κ α ι η δ ιά λ υ σ η τ η ς Β ο υ λ ή ς, ό χ ι α π ό τ ο ν Κ υ β ε ρ νή τη (ό π ω ς θα σ υ γ χ ω ρ ο ύ σ α ν ο ι π ε ρ ισ τ ά σ ε ις ) α λ λ ά με απόφαση της ίδιας της Βουλής, α π ο τ ε λ ο ύ σ α ν σ τ ο ιχ ε ία δ η ­ μ ο κ ρ α τ ικ ή ς ν ο μ ιμ ό τ η τ α ς κ α ι ε ύ γ λ ω τ τ η ε κ δ ή λ ω ­ ση τ η ς β α θ ιά ς π ρ ο σ ή λ ω σ η ς το υ Κ υ β ε ρ νή τη π ρ ο ς τ ο β α θ ύ τε ρ ο π ν ε ύ μ α τ ω ν Ν ό μ ω ν κ α ι π ρ ο ς τη σ υ ­ ν τ α γ μ α τ ικ ή π α ρ ά δ ο σ η τ η ς Χ ώ ρ α ς . Σ υ ν ε π ώ ς , δ εν ε υ σ τ α θ ε ί κ α θ ό λ ο υ η ψ ιθ υ ρ ο λ ο γ ία ό τ ι ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς σ υ ν ε γ κ έ ν τ ρ ω σ ε σ τ ο π ρ ό σ ω π ό τ ο υ έ κ τ α ­ κ τ ε ς ε ξ ο υ σ ίε ς λ ό γ ω α υ τ α ρ χ ισ μ ο ύ ή κ α ι α π ο λ υ τ α ρ χ ισ μ ο ύ (λ α ν θ ά ν ο ν τ ο ς ή υ π ο σ υ ν ε ιδ ή τ ο υ , α φ ή ­ ν ε τ α ι ε ν ίο τ ε ν α ν ο η θ ε ί). Δ ιό τ ι, α ν τ ίθ ε τ α , α ρ νή θ η κ ε κ α τ η γ ο ρ η μ α τ ικ ά ν α α π ο τ ε λ ε ί α ρ γ ό τ ε ρ α τ ο ν μ ο ν α δ ικ ό ε κ π ρ ό σ ω π ο σ α ρ ά ν τ α ε κ λ ο γ ικ ώ ν π ε ρ ι­ φ ε ρ ειώ ν π ο υ τ ο υ τ ο ζ ή τ η σ α ν . Ή θ ε λ ε τη μ ε γ α λ ύ τ ε ­ ρη δ υ ν α τ ή α π ο κ έ ν τ ρ ω σ η τ η ς ε ξ ο υ σ ία ς . Τ α υ τ ό ­ χ ρ ο ν α έ β λ ε π ε τ η ν π ο λ λ α π λ ή α δ ή ρ ιτ η α ν α γ κ α ιό ­ τ η τ α ν α ε ν -σ α ρ κ ώ ν ε ι τ ο κ ύ ρ ο ς τ η ς Ε ξ ο υ σ ία ς κ α ι τ η ς Ε π ικ ρ ά τ ε ια ς σ τ ο ίδ ιο τ ο ύ τ ο π ρ ό σ ω π ο . Η τ ε ­ ρ ά σ τ ια π ο λ ιτ ικ ή το υ π ε ίρ α τ ο ν ε ίχ ε δ ιδ ά ξ ε ι α υ τό π ο υ έ ν α ν α ιώ ν α α ρ γ ό τ ε ρ α δ ια τ ύ π ω σ ε ο Φ ρ ό υ ν τ: η α φ ο σ ίω σ η ε ν ό ς κ ο ιν ω ν ικ ο ύ σ υ ν ό λ ο υ π ρ ο ς κ ά ­ π ο ια ιδ ε ώ δ η π ε ρ ν ά ε ι π ά ν τ ο τ ε κ α ι χ ω ρ ίς ε ξ α ίρ ε σ η μ έ σ α α π ό τ η ν α φ ο σ ίω σ η π ρ ο ς έ ν α σ υ γ κ ε κ ρ ιμ έ ν ο φ υ σ ικ ό π ρ ό σ ω π ο π ο υ τ α ε ν -σ α ρ κ ώ ν ε ι (έ σ τ ω κ α ι π λ α σ μ α τ ικ ά κ α ι φ α ν τ α σ ιω σ ια κ ά ) . Τ ο π ρ ό σ ω π ο α υ τ ό ε ίν α ι π ά ν τ α έ ν α ς Ι σ χ υ ρ ό ς Ά ν δ ρ α ς . Μ ε π α ­ τ ρ ικ ή ό ψ η : π ρ ο β λ ε π τ ικ ό ς τ ω ν δ υ σ χ ε ρ ε ιώ ν τ ο υ μ έ λ λ ο ν τ ο ς , τ ιμ ω ρ ό ς τ ω ν λ ιπ ο ψ υ χ ιώ ν κ α ι π α ρ α ­ π τ ω μ ά τ ω ν , α π ο ν ε μ η τ ή ς ε π α ίν ω ν γ ια τ η ν ε κ τ έ λ ε ­

ση το υ κ α θ ή κ ο ν τ ο ς , α π ο ν ε μ η τ ή ς κ ρ ίσ ε ω ν κ α ι δ ι­ κ α ίο υ , φ ύ λ α κ α ς τ ω ν α ξ ιώ ν , Κ έ ρ β ε ρ ο ς τ ω ν ιε ρ ώ ν υ π ο θ η κ ώ ν . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς γ ν ώ ρ ιζ ε ά ρ ισ τ α ό τι τ ο π ε π ρ ω μ έ ν ο ε ίχ ε β ά λ ε ι Αυτόν κ α ι κ α ν έ ν α ν ά λ ­ λ ο ν , σ τη δ ύ σ κ ο λ η κ α ι κ α κ ο τ ρ ά χ α λ η α υ τή θέσ η τ η ς ο π ο ία ς τ ο μ ε γ α λ ε ίο μ π ο ρ ε ί ν α τ ρ ν π α ρ η γ ο ­ ρούσε α λ λά κ α τά κα νένα τρ ό π ο δεν το ν «πα ρα μ υ θ ία ζε » . Ο ι τ ίτ λ ο ι δ ε ν σ ή μ α ιν α ν τ ίπ ο τ ε γ ια έ ν α ν ά ν θ ρ ω π ο π ο υ ε ίχ ε δ ε ι π ό σ ο μ ά τ α ια ε ίν α ι τ α ε γ κ ό ­ σ μ ια . Κ α ι, τ α υ τ ό χ ρ ο ν α , π ω ς ε ίν α ι τ α μ ό ν α π ά ν ω

V04 Ό/Jo U/JnO t i

Φ

·

,r

uru<Cl>7/r.Zi 7 u jr

~l

I

ύ'

Ζ

'

i w y /U \,< f u r y

; T p i*

y 7 v?

(Jv/uhtPAS yV

A'

/ 'V

'OL· o J S o i a

r j c / /? ,

^

/ ,zr-

a'.f/ootucu! J Z i

2

S Z

Z '7

ic u ocu^ojAd/urf a j i U A +/uno· /

J)<

ffc u n 4 & i//u ry

/

ς,

/V

'

7/

.

'

I

Χειρόγραφο I. Καποδίστρια σ τ α ο π ο ία μ π ο ρ ο ύ μ ε ν ’ α φ ή σ ο υ μ ε χ ν ά ρ ια το υ π ε ­ ρ ά σ μ α τ ο ς μ α ς α π ’ α υ τ ή ν τ η γη . Β έ β α ια η δ η μ ο κ ρ α τ ικ ό τ η τ ά τ ο υ δ ε ν τ ο ν έ σ π ρ ω ­ ξε μ έ χ ρ ι το υ σ η μ είο υ ν α ν ιώ θ ει έ ν ο χ ο ς γ ια τ ις ε ­ ξ ο υ σ ίε ς τ ο υ κ α ι, έ τ σ ι, ν α ε ν δ ώ σ ε ι σ ε κ α τ α σ τ ρ ο φ ι­ κ έ ς π ιέ σ ε ις τ ρ ίτ ω ν γ ια « π ε ρ ισ σ ό τ ε ρ η δ η μ ο κ ρ α ­ τ ία » ό π ω ς έ κ α ν ε , μ ο ιρ α ία ,ο Β ε ν ιζ έ λ ο ς έ ν α ν α ιώ ­ ν α α ρ γ ό τ ε ρ α , κ η ρ ύ σ σ ο ν τ α ς ε κ λ ο γ έ ς ... ε ν κ α ιρ ώ πολέμου! Η Μ ικ ρ α σ ια τ ικ ή Κ α τ α σ τ ρ ο φ ή έ γ ιν ε ( ό π ω ς ε ξ ο ­ μ ο λ ο γ ή θ η κ ε μ ε τ ά ο Ε λ . Β ε ν ιζ έ λ ο ς σ τ ο ν Β ε ντή ρ η ) ε π ε ιδ ή η Ε λ λ ά ς ε ίχ ε χ ά σ ε ι μ ια μ ά χ η κ ι ο ίδ ιο ς ε ίχ ε χ ά σ ε ι π ο λ ύ α ίμ α α π ό τη δ ο λ ο φ ο ν ικ ή α π ό π ε ιρ α ε ­ ν α ν τ ίο ν τ ο υ . Γ ια τ ο υ ς δ ύ ο α υ τ ο ύ ς λ ό γ ο υ ς « δ έ ν ή ­ μ ο υ ν ό Β ε ν ιζ έ λ ο ς τ ή ν ή μ έ ρ α π ο ύ έ ν έ δ ω σ α σ τ ίς π ιέ σ ε ις γ ιά ε κ λ ο γ έ ς » . Ο I. Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς π έ θ α ν ε έ χ ο ν τ α ς υ π έ ρ α υ το ύ τ ο ό τ ι π ο τ έ δ ε ν έ ν ιω σ ε ν α μ η ν ε ίν α ι ο Ι ω ά ν ν η ς Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς , ο Π ρ ώ τ ο ς Κ υ β ε ρ ν ή τη ς τ η ς Ε λ λ ά δ ο ς ...

44/αφιερωμα Α π ό πατριωτισμό λ ο ιπ ό ν α ρ ν ή θ η κ ε ν α ο δ η γ ή ­ σει τη χ ώ ρ α σ το γ κ ρ ε μ ν ό τ ω ν ε κ λ ο γ ώ ν εν κ α ιρ ώ πολέμου! Ή ξ ε ρ ε κα λ ύ τερ α α π ό κά θε ά λ λο ν πω ς κ ά τ ι τέ τ ο ιο θα σ ή μ α ιν ε ό λ εθ ρ ο γ ια τ ο α ρ τ ισ ύ σ τ α ­ το ε λ λ η ν ικ ό κ ρ ά τ ο ς τ ο ο π ο ίο β ρ ισ κ ό τ α ν α κ ό μ η ε ν τω γ ε ν ν ά σ θ α ι (in sta tu n ascen d i). Θ α α π ο τε λ ο ύ ­ σ ε π α ρ α φ ρ ο σ ύ ν η η α ν α ζω π ύ ρ ω σ η τω ν κ ο μ μ α τ ι­ κ ώ ν έ ρ ιδ ω ν τω ν Ε λ λ ή ν ω ν , ε νώ η Τ ο υ ρ κ ία περ ιέσφ ιγγ ε α κ ό μ η ω ς Π ύ θ ω ν Σ υ σ φ ιγ κ τή ρ το γ ε ννώ μ εν ο β ρ έφ ο ς τ η ς Ε λ λ ά δ ο ς ...

Σ οφ ός Ισορροπιστής και Συμφιλιωτής α τ ά τ η ν ε π ιλ ο γ ή τω ν π ρ ο σ ώ π ω ν πο υ θα ο ρ ί­ ζο ν τ α ν μ έλ η το υ Π α ν ελ λ η ν ίο υ ή θ α δ ιο ρ ί­ ζο ν τ α ν σ τ ις ά λ λ ε ς α ν ώ τ ε ρ ε ς κ υ β ε ρ ν η τικ έ ς θέ­ σ ε ις , α ν έ κ υ π τ ε ο ξ ύ το π ο λ ιτ ικ ό π ρ ό β λ η μ α τ η ς Χ ώ ρ α ς . Ε π ιβ α λ λ ό τ α ν π ρ ο σ ε κ τ ικ ό ς χ ειρ ισ μ ό ς τω ν δ ια φ ό ρ ω ν π ο λ ιτ ικ ώ ν π ρ ο σ ώ π ω ν κ α ι ο μ ά ­ δ ω ν , ώ σ τ ε να ε ξ α σ φ α λ ισ τ ε ί η σ υ μ μ ετο χ ή το υ ς σ τη ν ε ξ ο υ σ ία κ α ι σ τ ις ευ θ ύ νε ς τ η ς κ υ β ερ ν ή σ ε ω ς α λ λ ά κ α ι ν α α π ο τ ρ α π ε ί έ τ σ ι η α ν τίδ ρ α σ ή το υ ς σ τ ο έ ρ γ ο τη ς . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς π ρ ο χ ώ ρ η σ ε μ εθ ο δ ικ ά . Η ε ­ κ λ ο γ ή έγιν ε α π ό κ α τ ά λ ο γ ο π ρ ο σ ώ π ω ν πο υ ε ίχ α ν π ρ ο τε ίν ει μ υ σ τικ ά σ τ ο ν Κ υβ ερ νή τη ύ σ τε ρ α α π ό α ίτ η σ ή το υ , τ α μ έλη τ η ς Α ν τ ικ υ β ε ρ ν η τ ικ ή ς Ε π ι­ τ ρ ο π ή ς κ α ι η Β ουλή , με β ά σ η ά ρ α κ α ι τη γ ν ώ μ η τω ν σ ω μ ά τ ω ν α υ τώ ν π ο υ ε κ π ρ ο σ ω π ο ύ σ α ν τη ν π ο λ ιτικ ή π α ρ ά δ ο σ η τ η ς χ ώ ρ α ς κ α ι ή τ α ν φ ο ρ ε ίς α ν τ ίσ τ ο ιχ η ς π ε ίρ α ς , κ α ι ε π ίσ η ς α π ό κ α τ α λ ό γ ο υ ς ικ α ν ώ ν α ν δ ρ ώ ν τω ν ε π α ρ χ ιώ ν , π ο υ ε ίχ α ν δ ώ σ ε ι οι Α ρ χ ιερ ε ίς σ τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ύ σ τε ρ α α π ό α ίτη σ ή το υ . Η κ α τ α ν ο μ ή τω ν α ν ώ τε ρ ω ν κ υ β ερ ν η τικ ώ ν θέ σ ε ω ν π ρ α γ μ α τ ο π ο ιή θ η κ ε κ α τ ά τ ρ ό π ο , ώ σ τε να ικ α ν ο π ο ιε ί τ ις δ ίκ α ιε ς π ρ ο σ ω π ικ έ ς φ ιλ ο δ ο ξ ίε ς , τ ις δ ιά φ ο ρ ε ς π ο λ ιτ ικ έ ς ο μ ά δ ε ς κ α ι τ ις π ε ρ ιο χ έ ς τη ς χώ ρα ς. Π έ τ υ χ ε έ τ σ ι ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ν α σ χ η μ α τ ίσ ε ι εί­ δ ο ς κ υ β έρ ν η σ η ς εθνικής ενότητας, α π α ρ α ίτ η τ η ς τ ό τ ε γ ια λ ό γ ο υ ς ε σ ω τ ε ρ ικ ο ύ ς α λ λ ά κ α ι γ ια τη ν ε μ φ ά ν ισ η τ η ς Χ ώ ρ α ς π ρ ο ς το Ε ξ ω τ ε ρ ικ ό . Δ ε ν εί­ χ ε τη ν α υ τ α π ά τ η ό τ ι η δ ιευθ έτη σ η α υ τή θα δ ια ρ κ ο ύ σ ε π ο λ ύ , α λ λ ά π ίσ τε υ ε ό τ ι κ α ι ω ς π ρ ο σ ω ρ ιν ή , ω ς α π λ ή ε κ ε χ ε ιρ ία τ ω ν ε σ ω τ ε ρ ικ ώ ν σ υ γ κ ρ ο ύ σ ε ­ ω ν ή τ α ν ε ξ α ιρ ε τ ικ ά π ο λ ύ τιμ η , ω σ ό το υ ξ επ ερ ά σ ε ι τ ο υ λ ά χ ισ τ ο ν η ε π α ν ά σ τ α σ η , κ α ι γ ια ν α ξ επ ερ ά σ ει, τη ν κ ρ ίσ ιμ η θέση τ η ς . Ε π α κ ο λ ο ύ θ η σ ε μ έγ α κ υ β ε ρ ν η τικ ό έ ρ γο μ ε τ α ­ χ ύ τ α τ ο ρ υ θμ ό, σ χ ε δ ό ν ρ α γ δ α ίο : Σ υ μ π λ ή ρ ω σ η τω ν κ υ β ε ρ ν η τικ ώ ν υ π η ρ εσ ιώ ν κ α ι ο ρ γ ά ν ω σ η τ η ς ε π α ρ χ ια κ ή ς δ ιο ίκ η σ η ς κ α τ ά τ ρ ό π ο λ ιτό κ α ι ο λιγο δ ά π α ν ο . Α ν α σ ύ ν τα ξ η το υ σ τ ρ α το ύ κ α ι το υ σ τό λ ο υ . Ε ξ ά λ ε ιψ η τ η ς π ε ιρ α τ ε ία ς κ α ι τ η ς λ η ­ σ τ ε ία ς . Α π ο κ α τ ά σ τ α σ ή τ η ς α σ φ ά λ ε ια ς κ α ι τ η ς ε υ ν ο μ ία ς σ τ ις π ό λ ε ις κ α ι σ τη ν ύ π α ιθ ρ ο ό π ω ς κ α ι σ τ ις θ ά λ α σ σ ε ς . Ε π α ν α λ ε ιτ ο υ ρ γ ία τ η ς ο ικ ο ν ο μ ία ς τ η ς Χ ώ ρ α ς . Π ά ρ ά λ λ η λ α , ε ξ α σ φ ά λ ισ η μ ε π ο ικ ί­

Κ

λ ο υ ς σ υ ν δ υ α σ μ ο ύ ς τ ω ν α π α ιτ ο ύ μ ε ν ω ν ο ικ ο ν ο μ ι­ κ ώ ν μ έσ ω ν γ ια τη ν α ν τιμ ε τώ π ισ η τω ν δ α π α ν ώ ν το υ Κ ρ ά το υ ς κ α ι τω ν ά λ λ ω ν ε π ιτ α κ τ ικ ώ ν α ν α ­ γ κ ώ ν , μ ό χ θ ο ς κ α ι ά θ λ ο ς κ α θ η μ ε ρ ιν ό ς το υ Κ α π ο δ ίσ τρ ια . Η ε ξά λ ε ιψ η ιδ ίω ς α π ό τ ο Α ιγ α ίο τ η ς π ε ιρ α ­ τ ε ία ς , πο υ ε ίχ ε ε ν ο χ λ ή σ ε ι σ ο β α ρ ά τη ν ε υ ρ ω π α ϊκ ή ν α υ τιλ ία κ α ι ε ίχ ε δ υσ φ η μ ίσ ε ι τ ο ν Ε λ λ η ν ικ ό ν Α ­ γ ώ ν α , ενώ κ α ι θ ε ω ρ ο ύ ν τα ν η κ α τ α σ τ ο λ ή τ η ς α ­ κ α τ ό ρ θ ω τ η , α π ο τέ λ ε σ ε λ α μ π ρ ή ε π ιτ υ χ ία το υ Κ απ ο δ ίσ τ ρ ια κ α ι α νύ ψ ω σ ε τ ο κ ύ ρ ο ς τ η ς Ε λ λ η ν ικ ή ς Κ υ β ε ρ νή σ εω ς. Ο ι μ α ρ τυ ρ ίε ς τ η ς ε π ο χ ή ς ε ξα ίρ ο υ ν τη ν α π ό τ ο μ η α π ο κ α τ ά σ τ α σ η τ η ς α σ φ ά λ ε ια ς σ το ε σ ω τ ε ρ ικ ό τ η ς Χ ώ ρ α ς . Σ π ο υ δ α ιό τ α τ ο ό μ ω ς κ α τ ό ρ θ ω μ α το υ Κ α π ο δ ίσ τρ ια ή τ α ν η α ν α σ υ γ κ ρ ό τη σ η τω ν ε ν ό π λ ω ν δ υ ν ά ­ μ εω ν τ η ς Ε π α ν α σ τ ά σ ε ω ς , η σ υ νέ χισ η μ ε α υ τές το υ π ο λ έ μ ο υ κ α τ ά το 1828 κ α ι 1829 κ α ι η νικ η φ ό ­ ρ α έ κ β α σ ή του· ιδ ίω ς η έγκαιρη ανακατάληψη

της Στερεάς Ελλάδος και δημιουργία έτσι τετελε­ σμένου γεγονότος. (Ο Δ η μ ή τ ρ ιο ς Υ ψ η λ ά ν τη ς στη μ ά χ η τ η ς Π έ τ ρ α ς , σ τη Σ τερ ε ά Ε λ λ ά δ α κ α ι ο σ τ ρ α τ η γ ό ς Λ α σ σ ά ν η ς ε π ίσ η ς σ τη Σ τε ρ ε ά , ω ς τη Λ α μ ία , έ φ ερ α ν ρ α γ δ α ία τ η ν Ε λ λ ά δ α σ τη ν τ ρ ά π ε ­ ζα τ ω ν δ ια π ρ α γ μ α τ ε ύ σ ε ω ν , την τελευταία στιγμή, ν α ’χ ε ι μ ε ρ ικ ά π ο λ ύ τ ιμ α « α το ύ » ). Η τύχη της Ε πα ναστά σεω ς της Ε λλά δος κρίνεται στο διπλω ματικό πεδίο. Η άκρα επιμέλεια, έμπνευση και αποτελεσματικότητα του Καποδίστρια σ υ νθή κ η τ η ς 6 η ς Ιο υλ ίο υ 1827 π ε ρ ί « ειρη ν ε ύ σ εω ς τ η ς Α ν α τ ο λ ή ς» ή τ α ν α ρ κ ε τ ά ε π ι­ σ φ α λ ή ς γ ια το υ ς Έ λ λ η ν ε ς ε π α ν α σ τ ά τ ε ς . Π ρ ο έβ λ ε π ε « μ εσ ο λ ά β η σ η » τω ν τρ ιώ ν δ υ ν ά μ ε ω ν . Α λ λ ά α υ τές ο ι ίδ ιε ς β ρ ισ κ ό ν το υ σ α ν σ ε δ ια ρ κ ή κ α ι υ π ό ­ γ ε ια , α ν ό χ ι κ α ι α ν ο ιχ τή , σ ύ γ κ ρ ο υ σ η τω ν σ υ μ φ ε­ ρ ό ν τω ν το υ ς. Π ρ ά γ μ α δ ε α κ ό μ η ε ν ο χ λ η τ ικ ό τ ε ρ ο γ ια τ η ν Ε λ λ ά δ α , η σ υ νθή κ η ή τ α ν π ο λ ύ α ό ρ ισ τ η ι­ δ ίω ς σ το θέ μ α τω ν σ υ ν ό ρ ω ν κ α ι μ ά λ ισ τ α ω ς β ά ­ ση γ ια τη δ ιευθ έτη σ η το υ Ε λ λ η ν ικ ο ύ ζ η τ ή μ α τ ο ς ε ίχ ε τ η ν α υ το ν ο μ ία α π λ ώ ς το υ νέο υ κ ρ ά τ ο υ ς υ π ό τ η ν ε π ικ υ ρ ια ρ χ ία το υ Σ ο υ λ τά ν ο υ . Ε ξ ά λ λ ο υ , ή τα ν ε ν δ ε χ ό μ ε ν ο ν α ε γ κ α τ α λ ε ιφ θ ε ί η Σ υνθ ή κ η ε ίτε α π ό δ ια φ ω ν ία τω ν Τ ρ ιώ ν Δ υ ν ά μ ε ω ν ε ίτε α π ό ά λ λ ο υ ς

Η

λ ό γ ο υ ς. Έ π ρ ε π ε κ α τ ά σ υ νέ π εια ν α γ ίν ο ν τ α ι α π ό τη ν ε λ ­ λ η ν ικ ή π λ ε υ ρ ά τ α α π α ιτ ο ύ μ ε ν α κ ά θ ε φ ο ρ ά δ ια β ή ­ μ α τ α κ α ι ν α υ π ά ρ ξ ο υ ν ο ι κ α θ ο ρ ισ μ έ ν ε ς π ρ ο ϋ π ο ­ θ έ σ ε ις ώ σ τ ε ν α εν ερ γ ο π ο ιη θ εί η Σ υ νθ ή κ η , α λ λ ά κ α ι ν α ε φ α ρ μ ο σ τε ί ε π ί το ε υ ν ο ϊκ ό τε ρ ο γ ια το υ ς Έ λ λ η ν ε ς . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ε ρ γ ά σ τ η κ ε π ρ ο ς τη ν κ α τε ύ θ υ νσ η α υ τή μ ε ά κ ρ α ε π ιμ έ λ εια , μ ε έ μ π ν ε υ ­ ση κ α ι μ ε α π ο τ ε λ ε σ μ α τ ικ ό τ η τ α . Η υ π ε ρ ν ίκ η σ η τ η ς ε σ ω τ ε ρ ικ ή ς α τ α ξ ία ς κ α ι η δ η μ ιο υ ρ γ ία « ά ρ χ ώ ν ικ α ν ώ ν ν ά δ ια κ ρ α τ ή σ ω σ ι τ ά ς μ ετ ά τ ή ς Εύ-

αφιερωμα/45 ρ ώ π η ς σ χ έ σ ε ις » , δ η λ α δ ή ο ι π ρ ο ϋ π ο θ έ σ ε ις πο υ κ α θ ό ρ ιζ ε τ ο μυστικό ά ρ θ ρ ο τ η ς Σ υ ν θ ή κ η ς το υ 1827 γ ια ν α ε π έ λ θ ε ι η « π ρ ο σ έ γ γ ισ η » τ ω ν Ε υ ρ ω ­ π α ϊκ ώ ν Δ υ ν ά μ ε ω ν π ρ ο ς τ ο υ ς Έ λ λ η ν ε ς , ε ίχ ε συντ ε λ ε σ τ ε ί κ α τ ά τ ρ ό π ο μ ά λ ισ τ α ρ α γ δ α ίο κ α ι ε π ι­ β λ η τ ικ ό , α φ ό τ ο υ α ν έ λ α β ε τη δ ια κ υ β έ ρ ν η σ η τ η ς Χ ώ ρ α ς ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς . Ε ξ ά λ λ ο υ , τ ο ε ν δ ια φ έ ρ ο ν τ ω ν Τ ρ ιώ ν Δ υ ν ά μ ε ω ν α ν α θ έ ρ μ α ν ε ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς μ ε ε π ισ τ ο λ έ ς το υ κ α ι υ π ο μ ν ή μ α τ α α ρ ισ τ ο υ ρ γ η μ α τ ικ ά , ό π ο υ κ α ι π ρ ο έ β α λ ε ο λ ο έ ν α κ α ι τ ο λ μ η ρ ό τ ε ρ α τ α ε θ ν ικ ά δ ί­ κ α ια , έ χ ο ν τ α ς ω ς α ρ χ ή ν σ τ ις δ ιπ λ ω μ α τ ικ έ ς το υ ε ν έ ρ γ ε ιε ς το « δ ια β α θ μ ώ ν π ρ ο χ ω ρ ε ίν » . Έ τ σ ι, ε νώ α ρ χ ικ ά (1917-1827) δ έ χ ε τ α ι α δ ια μ α ρ τ ύ ρ η τ α τ η ν α π λ ή α υ τ ο ν ο μ ία ν τ η ς χ ώ ρ α ς (μ ε υ π ο τ έ λ ε ια σ τ ο ν Σ ο υ λ τ ά ν ο ! ), χ ω ρ ίς κ α θ ό λ ο υ ν α θίγε ι τ ο ζ ή τ η μ α τ ω ν σ υ ν ό ρ ω ν το υ ν έ ο υ κ ρ ά τ ο υ ς , τ ρ ε ις μ ή ν ε ς α ρ ­ γό τ ε ρ α (3 Ο κ τω β ρ ίο υ ) δ ια μ α ρ τ ύ ρ ε τ α ι π ρ ο ς το Α γ γ λ ικ ό υ π . Ε ξ ω τ ε ρ ικ ώ ν μ ά λ λ ο ν έ ν τ ο ν α γ ια τ υ ­ χ ό ν π ε ρ ιο ρ ισ μ ό τ ω ν ε δ α φ ώ ν π ο υ θ α δ ίν ο ν τ α ν σ τ η ν Ε λ λ ά δ α κ α ι δ ιε κ δ ικ ε ί γ ι ’ α υ τό ε κ τ ε τ α μ έ ν η π ε ρ ιο χ ή μ ε σ ύ ν ο ρ α « ά π ό τ ο ϋ Ά μ β ρ α κ ικ ο ΰ κ ό λ ­ π ο υ μ έ χ ρ ι το ϋ Θ ε ρ μ α ϊκ ο ύ ( Θ ε σ σ α λ ο ν ίκ η ς ) έ π ί γρ α μ μ ή ς δ ια π ε ρ ώ σ η ς τ ή ν Θ ε σ σ α λ ία ν κ α ί τ ή ν Μ α κ ε δ ο ν ία ν » , « π ρ ο σ τ ιθ ε μ έ ν ω ν δ έ κ α ί τ ώ ν ν ή ­ σ ω ν το ΰ τ ε Α ιγ α ίο υ κ α ί τ ή ς έ λ ά σ σ ο ν ο ς ’Α σ ία ς » . Δ ε ν α ν α φ έ ρ ε ι α κ ό μ η ω ς δ ιε κ δ ικ ο ύ μ ε ν α ε δ ά φ η ο ύ ­ τ ε τ η ν Κ ρ ή τη ρ η τ ώ ς ο ύ τε τ η ν Ή π ε ιρ ο . Ε ν τ ο ύ τ ο ις σ τ η ν α ρ χ ή το υ ίδ ιο υ ε γ γ ρ ά φ ο υ , α ­ π α ν τ ώ ν τ α ς γ ε ν ικ ό τ ε ρ α γ ια τ α ισ τ ο ρ ικ ά δ ίκ α ια τη ς Ε λ λ ά δ ο ς α να φ έρ ετα ι με προσφ υή τρ ό π ο κα ι σ ε π ε ρ ιο χ έ ς τ η ς Μ ικ ρ ό ς Α σ ία ς και στην Κύπρο κ α ι σ τ η ν Κ ρ ή τη : « Τ ά ό ρ ια τ ή ς Ε λ λ ά δ ο ς ά π ό τ ε σ σ ά ρ ω ν μ έν α ιώ ­ ν ω ν δ ιε γ ρ ά φ η σ α ν ύ π ό δ ικ α ιω μ ά τ ω ν , τ ά ό π ο ια οϋτ ε ό χ ρ ό ν ο ς , ο ΰ τε α ί π ο λ ύ μ ο ρ φ ο ι σ υ μ φ ο ρ α ί ο ϋ τε ή δ ο ρ υ κ τ η σ ία ο ύ δ έ π ο τ ε ϊσ χ υ σ α ν ν ά π α ρ α γ ρ ά ψ ω σ ι, δ ιε γ ρ ά φ η σ α ν δ έ ά π ό τ ο ΰ 1821 δ ιά το ΰ α ίμ α τ ο ς το ΰ χ υ θ έ ν τ ο ς ε ις τ ά ς σ φ α γ ά ς τ ώ ν Κ υ δ ω ν ιώ ν , τ ή ς Κ ύ π ρ ο υ , τ ή ς Χ ίο υ , τ ή ς Κ ρ ή τ η ς, τ ο ΰ Μ ε σ ο λ ο γ γ ίο υ κ α ί ε ις τ ά ς π ο λ υ α ρ ίθ μ ο υ ς ν α υ μ α χ ία ς τ ε κ α ί π ε ζο μ α χ ία ς , έ ν α ϊς έ δ ο ξ ά σ θ η τ ό γ ε ν ν α ΐο ν τ ο ΰ τ ο " Ε θνος».

Θέτει θέμα Κ ύπρου πρώ το ς το 1 8 2 8 ! Σ τη Σ ύ σ κ ε ψ η το υ Π ό ρ ο υ (1828) ό τ α ν η κ α τ ά ­ σ τ α σ η έ χ ε ι ε ξ ε λ ιχ θ ε ί π ο λ ύ ε υ ν ο ϊκ ά γ ια τ η ν ε π α ν ά τ α σ η π ο υ δ ε ν κ ιν δ υ ν ε ύ ει π ια ν α κ α τ α σ τ α λ ε ί, ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς κ ρ ίν ε ι ό τ ι μ π ο ρ ε ί π ια ν α ε κ θ έ σ ε ι π λ η ρ έ σ τ ε ρ α κ α ι τ ο λ μ η ρ ό τ ε ρ α τ ις ε λ λ η ν ικ έ ς δ ιε κ ­ δ ικ ή σ ε ις . Έ τ σ ι, σ τ ο α π ό Π Σ ε π τ ε μ β ρ ίο υ 1828 υ π ό μ ν η μ ά το υ « π ρ ο ς τ ο υ ς α ν τ ιπ ρ ο σ ώ π ο υ ς τ ω ν τ ρ ιώ ν Σ υ μ ­ μ ά χ ω ν Δ υ ν ά μ ε ω ν » , α ν α φ έ ρ ε ι α ρ χ ι κ ά « τ α μ ά λ ι­ σ τ α σ υ ν ε σ τ α λ μ έ ν α ό ρ ια τ ή ς Ε λ λ ά δ ο ς ή θ ε λ ε ν εϊσ θ α ι τ ά ά π ό το ΰ κ ό λ π ο υ το ΰ Β ό λ ο υ ά ρ χ ό μ ε ν α ,

κ α ι ά φ ίν ο ν τ α μ έ ν ε ις τ ο ύ ς Τ ο ύ ρ κ ο υ ς τ ή ν Θ ε σ σ α ­ λ ία ν κ α ί π ο λ ύ τ ή ς ’Η π ε ίρ ο υ μ έ ρ ο ς , δ ιά δ έ τ ώ ν Iσ χ υ ρ ο τ ά τ ω ν ό σ ο ν έ ν ε σ τ ι ό ρ ε ιν ώ ν ό γ κ ω ν φ θά -

Ο θάνατος του Λάμπρου Τζαβέλλα. Ε λαιογραφία αγνώστου ν ο ν τ α ε ις Σ α γ ιά δ α ις » . Ε π α ν έ ρ χ ε τ α ι ό μ ω ς γ ια τ ο ίδ ιο θ έ μ α σ τ ο ίδ ιο έ γ γ ρ α φ ο κ α ι π ρ ο σ θ έ τ ε ι: « ... Ή φ υ σ ικ ω τ ά τ η ο ρ ο θ ε σ ία , ε ξ ή ς μ ό ν η ς ή θ ε λ ε ά π ο λ ά β ει ή ν έ α ’Ε π ικ ρ ά τ ε ια τ ό ν π ρ ο σ ή κ ο ν τ α σ χ η μ α τ ι­ σ μ ό ν ... ή θ ε λ εν ε ΐσ θ α ι κ α τ ά γ ή ν μ έν , γ ρ α μ μ ή π ρ ο ϊο ΰ σ α ά π ό το ΰ ό ρ ο υ ς Ό λ ύ μ π ο υ κ α τ ά τ ό ν Θ ε ρ μ α ϊκ ό ν κ ό λ π ο ν , δ ιά το ΰ ό ρ ο υ ς Χ ά σ ια κ α ί Μ ε ­ τ σ ό β ο υ κ α ί Χ ο ρ μ ό β ο υ κ α ί Σ α μ α ρ ίν α ς κ α ί Γ α ρ δ ικ ίο υ , ε ις τ ό Π α λ έ ρ μ ο ν κ α ί τ ή ν Ά δ ρ ι α τ ι κ ή ν θ ά ­ λ α σ σ α ν . Τ ώ ν δ έ ν ή σ ω ν , ή μ έ ν Ε ύ β ο ια , ε ικ ό τ ω ς έ ν τ ό ς τ ώ ν έ λ λ η ν ικ ώ ν ο ρ ίω ν π ε ρ ιλ α μ β α ν ο μ έ ν η θέ­ λ ει σ κ ε π ά ζ ε ι τ ά τ ή ς ’Α τ τ ικ ή ς π α ρ ά λ ια π ά ρ ’ ά κ α ί μ η κ ύ ν ε τ α ι, ή δ έ Κ ρ ή τη έ σ τ α ι τ ό έ σ χ α τ ο ν π ρ ό ς μ ε ­ σ η μ β ρ ία ν μ εθ ό ρ ιο ν , σ κ έ π α σ μ α τ ώ ν ά λ λ ω ν το ΰ Α ιγ α ίο υ ν ή σ ω ν . " Ο σ ο ν δ έ π ε ρ ί τ ώ ν ν ή σ ω ν , κ α ί ή ισ τ ο ρ ία κ α ί τ ά μ ν η μ ε ία τ ή ς ά ρ χ α ιό τ η τ ο ς , ό λ α έ ν ε ν ί λ ό γ ω έ π ιμ α ρ τ υ ρ ο ΰ σ ιν , ό τ ι ή Ρ ό δ ο ς , Κύπρος κ α ί τ ό σ α ι ά λ λ α ι ά κ ό μ η (ν ή σ ο ι) ε ίν α ι τ ή ς Ε λ λ ά ­ δ ο ς δ ια μ ε λ ίσ μ α τ α » .

Η σοφή πολιτικ ή του τω ν Ί σ ω ν Α π οσ τ ά σ εω ν

Ε

ξ ά λ λ ο υ ο υ π ε ρ έ μ π ε ιρ ο ς Κ υ β ε ρ ν ή τη ς γν ώ ρ ιζ ε ά ρ ισ τ α ό τ ι ά σ τ ο χ ο ς τ υ χ ό ν χ ε ιρ ισ μ ό ς τ ω ν

46!αφιέρωμα σ χ έ σ ε ω ν τ η ς Χ ώ ρ α ς π ρ ο ς τ ις τ ρ ε ις Δ υ ν ά μ ε ις θα ή τ α ν δ υ ν α τ ό ν ν α μ α τ α ιώ σ ε ι τ η ν ε φ α ρ μ ο γ ή τ η ς Σ υ ν θ ή κ η ς τ η ς 6 η ς Ιο υ λ ίο υ κ α ι ν α β λ ά ψ ε ι τη Χ ώ ­ ρ α . Έ τ σ ι α π έ φ ε υ γ ε κ ά θ ε α π ό κ λ ισ η π ρ ο ς τη μ ια ή τ ις δ ύ ο α π ό τ ι ς τ ρ ε ις Δ υ ν ά μ ε ις σ ε κ ά θ ε θ έ μ α πο υ ν α μ π ο ρ ο ύ σ ε ν α τ ις ε ν δ ια φ έ ρ ε ι ά μ ε σ α ή έ μ μ ε σ α . Ε φ ά ρ μ ο σ ε α π α ρ έ γ κ λ ιτ α π ο λ ιτ ικ ή ίσ η ς φ ιλ ία ς π ρ ο ς τ ι ς Τ ρ ε ις Δ υ ν ά μ ε ις , π ο υ τ η ν α ν ύ ψ ω ν ε μ ά λ ι­ σ τ α σ ε α λ η θ ιν ή π ο λ ιτ ικ ή ε θ ν ικ ή ς α ν ε ξ α ρ τ η σ ία ς . Γ ια τ η ν π ο λ ιτ ικ ή α υ τή το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια υ π ά ρ ­ χ ο υ ν ε γ κ υ ρ ό τ α τ ε ς μ α ρ τ υ ρ ίε ς . Ο Σ π υ ρ ίδ ω ν Τ ρ ικ ο ύ π η ς γ ρ ά φ ε ι σ τ η ν Ι σ τ ο ρ ία τ ο υ π ρ ο ς α ν α ίρ ε σ η τ ω ν σ υ κ ο φ α ν τ ιώ ν γ ια δ ή θ εν ρ ω σ ικ ή π ο λ ιτ ικ ή το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια : « Ο ύ δ ε ν ό ς ή κ α ρ δ ία ή τ ο έ λ λ η ν ικ ο τ έ ρ α · ύ π έ ρ τ ή ς Ε λ λ ά δ ο ς μ ε ­ τή λ θ ε τ ή ν ρ ω σ σ ικ ή ν ε π ιρ ρ ο ή ν τ ο υ , κ α ί ό χ ι ύ π έ ρ τή ς Ρ ω σ σ ία ς τ ή ν Ε λ λ η ν ι κ ή ν ’Α ρ χ ή ν τ ο υ ... ο ύ δ ε ­ ν ό ς έφ είσ θ η ή ρ ω σ σ ικ ή Α ύ λ ή ε ίς ύ π ο σ τ ή ρ ιξ ιν το ύ Κ υβ ε ρ ν ή το υ , ο ύ δ έ ν ο ύ δ έ π ο τ ε ά π ή τ η σ ε π α ρ ’ έ κ ε ίνο υ ύ π έ ρ έ α υ τ ή ς έ ν Έ λ λ ά δ ι, κ α ί α γ α θ ο π ο ιό ς ά π έ βη π ρ ό ς τ ό ν τ ό π ο ν ή π ρ ό ς α ύ τ ό ν σ χ έ σ ις τ η ς » . Ο Ν ικ ό λ α ο ς Δ ρ α γ ο ύ μ η ς γ ρ ά φ ε ι σ τ ο β ιβ λ ίο το υ « Ι σ τ ο ρ ικ α ί Α ν α μ ν ή σ ε ις » : « ... έ μ ίσ ο υ ν δ έ τ ό ν Κ υ­ β ε ρ ν ή τ η ν » , ο ι Ά γ γ λ ο ι , « ο ύ χ ί ν ο μ ίζ ο ν τ ε ς φ ρ ο ν ο ϋ ν τ α τ ά τ ω ν Ρ ώ σ σ ω ν , ά λ λ ’ ώ ς έ π ιδ ιώ κ ο ν τ α τ ή ν ε ν τ ε λ ή α ν ε ξ α ρ τ η σ ία ν τ ή ς Χ ώ ρ α ς κ α ί τ ή ν έ π έ κ τ α σ ιν τ ω ν ο ρ ίω ν , &, μ ε τ ά τ ή ν π τ ώ σ ιν τ ώ ν Ο ύίγ ω ν (π ε ρ ίπ ο υ φ ιλ ε λ ευ θ έ ρ ω ν ) ή ξ ίο υ ν ν ά σ τ ή σ ω σ ιν ο ι Τ ό ρ ε ις (σ υ ν τ η ρ η τ ικ ο ί) κ α τ ά τ ό ν ’Ι σ θ μ ό ν τ ή ς Κ ο ρ ίνθ ο υ » . Τ έ λ ο ς ο Ά μ π ε ρ ν τ η ν , υ π ο υ ρ γ ό ς τ ω ν Ε ξ ω τ ε ρ ι­ κ ώ ν τ η ς Α γ γ λ ία ς σ τ α χ ρ ό ν ια 1828 ώ ς 1830, α ρ μ ο δ ιό τ α τ ο ς έ τ σ ι ν α γ ν ω ρ ίζ ε ι τ η ν α λ ή θ ε ια , γ ρ ά φ ε ι σ ε ε π ισ τ ο λ ή τ ο υ π ρ ο ς τ ο ν Τ ρ ικ ο ύ π η , π ο λ λ ά χ ρ ό ν ια α ρ γ ό τ ε ρ α : « Π ο ια ν γ ν ώ μ η ν θ ά έ κ φ ρ ά σ η ς π ε ρ ί το ύ " ρ ω σ σ ισ μ ο ϋ ” το ύ Κ υ β ε ρ ν ή το υ - δ ιό τ ι τ ό κ α τ ’ ε μ έ , έ χ ω τ ή ν π ε π ο ίθ η σ ιν , ό τ ι ή γ ά π α τ ή ν Ε λ λ ά δ α , ό τι ο ύ δ έ π ο τ ε σ υ ν έ λ α β ε τ ή ν ιδ έ α ν ν ά θ υ σ ιά σ η α ύ τή ν ε ίς τ ή ν Ρ ω σ σ ία ν κ α ί ό τι, κ α τ α δ ιώ ξ α σ α α ύ τ ό ν ή ’Α γ γ λ ία , κ α ί τ ό ν ά ν δ ρ α ή δ ίκ η σ ε κ α ί τ ή ν ύ μ ετέ ρ α ν π α τ ρ ίδ α έ ζ η μ ίω σ ε » . Η « ψ ύ χ ω σ η » τ η ς Α γ γ λ ία ς ό τ ι ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ή τ α ν ό ρ γ α ν ο τ η ς Ά ρ κ τ ο υ γ ια ν α β γε ι σ τη Μ ε σ ό ­ γ ε ιο μ π ο ρ ε ί ν α μ η ν α ιτ ιο λ ο γ ο ύ ν τ α ν α π ό π ρ ά ξ ε ις « φ ιλ ο ρ ω σ σ ισ μ ο ύ » τ ο υ , σ τ η ρ ιζ ό τ α ν ό μ ω ς σ ε π ρ ά ­ ξ ε ις « α ν τ ια γ γ λ ισ μ ο ύ » τ ο υ , ό π ω ς η κ ή ρ υ ξ η ό λ ω ν τ ω ν γ α ιώ ν ω ς εθνικών - δ η λ α δ ή μ η α π α λ λ ο τ ρ ιώ ­ σ ιμ ω ν , α π ό κ α ν έ ν α ν , ιδ ια ίτ ε ρ α δ ε τ ο υ ς υ π ο ψ ή ­ φ ιο υ ς Ά γ γ λ ο υ ς ε π ο ίκ ο υ ς . Ή τ α ν δ υ σ ο ίω ν η γ ι ’ α υ ­ τ ο ύ ς η τ ε λ ε υ τ α ία φ ρ ά σ η το υ υ π ο μ ν ή μ α τ ο ς το υ τ η ς 3 1 /8 /1 8 2 7 « π ρ ό ς τ ά Α ν α κ τ ο β ο ύ λ ι α Α γ ­ γ λ ία ς , Γ α λ λ ία ς , Ρ ω σ σ ία ς » , π ο υ α π έ β λ ε π ε σ τ η ν ε ­ π ιτ ά χ υ ν σ η τ η ς ε φ α ρ μ ο γ ή ς τ η ς Σ υ ν θ ή κ η ς τ η ς 6 η ς Ιο υ λ ίο υ κ α ι σ τ η ν ε ξ α σ φ ά λ ισ η ε π ε ίγ ο υ σ α ς ο ικ ο ν ο ­ μ ικ ή ς β ο ή θ εια ς : « ... Π ό λ ε ις , κ ώ μ α ι, χ ω ρ ία , κ α τ ε ­ σ τ ρ α μ μ έ ν α , έ ρ ε ίπ ια , έ ρ η μ α . Κ α ί ε ίς τ ή ν Ε λ λ ά δ α μ έν ει τ ο ύ τ ο μ ό ν ο ν ε ίς τ ό ν π ο λ υ π α θ ή κ α ί θ α υ μ ά σ ιο ν τ ό π ο ν , ό ά ρ χ α ιό τ ρ ο π ο ς τ ώ ν ο ίκ η τ ό ρ ω ν α ύ -

το ΰ χ α ρ α κ τ ή ρ κ α ί ά π ό φ α σ ις α ύ τ ώ ν ο μ ό ψ υ χ ό ς τε κ α ί ά τ ρ ε π τ ο ς , μ η δ έ π ο τ ε ν ά ύ π ο σ τ ώ σ ι τ ό ν τ ο υ ρ κ ι­ κ ό ν ζ υ γ ό ν , ούδ’ άλλον ξένον ζυγόν όποιον-

δήποτε».

Η ευφυής διπλή γ λ ώ σ σ α της άμυνας Τ έ σ σ σ ε ρ ις μ ή ν ε ς μ ε τ ά τ η ν ά φ ιξη το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια , ε υ τ ύ χ η σ ε , σ τ η ν Ε λ λ ά δ α , ν α π ρ α γ μ α τ ο π ο ι­ η θε ί η κ ή ρ υ ξ η α π ό τη Ρ ω σ ία το υ π ο λ έ μ ο υ ε ν α ­ ν τ ίο ν τ η ς Τ ο υ ρ κ ία ς , κ ά τ ι π ο υ ο ίδ ιο ς ε ίχ ε ε π ιδ ιώ ­ ξ ε ι α π ό τ ο κ α λ ο κ α ίρ ι το υ 1821. Ύ σ τ ε ρ α α π ό δ εκ α ο κ τά μ η ν ο αγώ να οι Τ ούρκ οι η ττή θη κ α ν από τ ο ν Ρ ω σ ικ ό σ τ ρ α τ ό κ α ι α ν α γ κ ά σ τ η κ α ν ν α υ π ο ­ γ ρ ά ψ ο υ ν τ η ν α π ό 14 Σ ε π τ ε μ β ρ ίο υ 1829 Σ υ ν θ ή κ η τ η ς Α δ ρ ια ν ο υ π ό λ ε ω ς . Σ ύ μ φ ω ν α μ ε τ ο ά ρ θ ρ ο τ η ς 10, η Τ ο υ ρ κ ία α π ο δ ε χ ό τ α ν ε κ τ ω ν π ρ ο τ έ ρ ω ν ό ,τ ι θ α α π ο φ ά σ ιζ α ν ο ι Τ ρ ε ις Σ ύ μ μ α χ ο ι Ρ ω σ ία Α γ γ λ ία , Γ α λ λ ία γ ια τη ρ ύ θ μ ισ η το υ ε λ λ η ν ικ ο ύ ζ η τ ή μ α τ ο ς . Σ ε α ν τ ισ τ ά θ μ ισ μ α τ η ς ε π ιτ υ χ ία ς α υ τ ή ς τ η ς Ρ ω ­ σ ία ς , π ο υ σ υ ν ε π α γ ό τ α ν κ α ι α ύ ξ η σ η τ η ς ε π ιρ ρ ο ή ς τ η ς σ τ η ν Ε λ λ ά δ α , ο ι Ά γ γ λ ο ι π ρ ό τ ε ιν α ν α ν ε ξ α ρ ­ τ η σ ία γ ια τ ο ν έ ο κ ρ ά τ ο ς . Τ η ν π ρ ό τ α σ η α υ τή δ έ ­ χ τ η κ α ν ο ι δ ύ ο ά λ λ ε ς Δ υ ν ά μ ε ις , Γ α λ λ ία κ α ι Ρ ω ­ σ ία , κ α ι μ ε τ ο Π ρ ω τ ό κ ο λ λ ο τ ο υ Λ ο ν δ ίν ο υ το υ Φ ε ­ β ρ ο υ ά ρ ιο υ 1830 α ν α γ ν ω ρ ίσ τ η κ ε α ν ε ξ ά ρ τ η τ ο ε λ ­ λ η ν ικ ό κ ρ ά τ ο ς . Τ ο Π ρ ω τ ό κ ο λ λ ο α υ τό ό μ ω ς π ο υ α π ο τ ε λ ε ί ο ­ π ω σ δ ή π ο τ ε σ τ α θ μ ό σ τ η ν ισ τ ο ρ ία τ η ς Ν ε ω τ έ ρ α ς Ε λ λ ά δ α ς δ ε ν ή τ α ν ικ α ν ο π ο ιη τ ικ ό σ ε α ρ κ ε τ ά θ έ ­ μ α τ α κ α ι ιδ ίω ς ω ς π ρ ο ς τ η ν ε δ α φ ικ ή έ κ τ α σ η το υ νέο υ κ ρ ά τ ο υ ς . Η Σ ά μ ο ς κ α ι η Κ ρ ή τη α φ ή ν ο ν τ α ν σ τ η ν Ο θ ω μ α ν ικ ή Α υ τ ο κ ρ α τ ο ρ ία , χ ω ρ ίς ν α κ α θ ο ­ ρ ίζ ε τ α ι τ ο υ λ ά χ ισ τ ο ν ε ιδ ικ ό π ρ ο ν ό μ ιο ή ν α λ α μ β ά νε τ α ι ά λ λ η μ έ ρ ιμ ν α γ ι ’ α υ τ έ ς ε κ τ ό ς α π ό τ η ν α μ ν η σ τ ε ία το υ ε λ λ η ν ικ ο ύ π λ η θ υ σ μ ο ύ τ ο υ ς . Σ τη Σ τ ε ρ ε ά Ε λ λ ά δ α ε γ κ α τ α λ ε ιπ ό τ α ν η σ υ ν ο ρ ια κ ή γ ρ α μ μ ή Κ ό λ π ο υ Β ό λ ο υ -Κ ό λ π ο υ Ά ρ τ α ς , π ο υ ε ίχ ε υ ιο θ ε τη θ ε ί α π ό τ ο π ρ ο η γ ο ύ μ ε ν ο Π ρ ω τ ό κ ο λ λ ο το υ Λ ο ν δ ίν ο υ τ η ς 2 2 α ς Μ α ρ τίο υ 1829, κ α ι κ α θ ο ρ ιζ ό ­ τ α ν σ υ ν ο ρ ια κ ή γ ρ α μ μ ή Α χ ε λ ώ ο υ - Σ π ε ρ χ ε ιο ύ . Ε π ι­ π λ έ ο ν , κ α τ ά τ η ν κ ο ιν ο π ο ίη σ η το υ Π ρ ω τ ο κ ό λ λ ο υ τ ο ν Α π ρ ίλ ιο το υ 1830, δ ια τ α σ σ ό τ α ν η Ε λ λ η ν ικ ή κυβ έρνη ση να α πο σ ύ ρ ει α μ έσ ω ς τα σ τρ α τεύ μ α τά τ η ς α π ό τ ις π ε ρ ιο χ έ ς π έ ρ α τ η ς σ υ ν ο ρ ια κ ή ς α υ τ ή ς γρ α μ μ ή ς. Α π έ ν α ν τ ι σ τ ο Π ρ ω τ ό κ ο λ λ ο κ α ι σ τ η ν α ν α κ ο ί­ ν ω σ η α υ τή , η σ τ ά σ η τ η ς Ε λ λ η ν ικ ή ς κ υ β έ ρ ν η σ η ς έ π ρ ε π ε ν α ε ίν α ι π ο λ ύ π ρ ο σ ε κ τ ικ ή . Έ π ρ ε π ε ν α υ ­ π ά ρ ξει α π ο δ ο χ ή του Π ρ ω το κ ό λ λο υ , ώ σ τε να λή ­ ξ ει η ε κ κ ρ ε μ ό τ η τ α κ α ι ν α π ρ ο κ ό ψ ο υ ν τ α β α σ ικ ά μ έ γ ισ τ α π λ ε ο ν ε κ τ ή μ α τ α γ ια τ ο ν ε υ τυ χ ή τ ε ρ μ α τ ι­ σ μ ό το υ Α γ ώ ν ο ς . Έ π ρ ε π ε ό μ ω ς η α π ο δ ο χ ή α υ τή ν α γ ίν ε ι μ ε κ ά θ ε δ υ ν α τ ή ε π ιφ ύ λ α ξ η ώ σ τ ε ν α π α ­ ρ α φ υ λ α χ θ ο ύ ν τ α δ ικ α ιώ μ α τ α το υ Έ θ ν ο υ ς , α λ λ ά κ α ι χ ω ρ ίς ν α ε π έ λ θ ε ι ρ ή ξη μ ε τ ις Τ ρ ε ις Δ υ ν ά μ ε ις ή σ ο β α ρ ή δ υ σ α ρ έ σ κ ε ιά τ ο υ ς , ε φ ό σ ο ν τ ο μ έ λ λ ο ν τ η ς χ ώ ρ α ς ε ξ α ρ τ ιό τ α ν α κ ό μ η σ ε μ έγ ισ τ ο β α θ μ ό

αφιερωμα/47 από τ η ν ε υ μ ενή δ ιά θ ε σ ή τ ο υ ς . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς , με άριστο χειρισμό, π έ τ υ χ ε ν α ικ α ν ο π ο ιή σ ε ι κ α ι τ α δ ύ ο α υ τ ά α ιτ ή μ α τ α , χ ρ η ­ σ ιμ ο π ο ιώ ν τ α ς δύο γλώσσες. Ο ι Τ ρ ε ις Δ υ ν ά μ ε ις α π α ιτ ο ύ σ α ν ά μ εσ η κ α ι π λ ή ρ η α π ο δ ο χ ή το υ Π ρ ω ­ τ ο κ ό λ λ ο υ . Ο Κ υ β ε ρ ν ή τη ς τ ο α π ο δ έ χ τ η κ ε υ π ό ι­ δ ία ν ε υθ ύνη . Υ π ε ν θ ύ μ ισ ε ό μ ω ς , ό τ ι δ ε ν έ χ ε ι π λ ή ­ ρη α ρ μ ο δ ιό τ η τ α γ ια τ ο θ έ μ α α υ τό κ α ι ό τ ι έ π ρ ε π ε , σ ύ μ φ ω ν α μ ε α π ό φ α σ η τ η ς Δ ' Ε θ ν ικ ή ς Σ υ ν έ λ ευ ­ σ η ς , το υ Ά ρ γ ο υ ς , ν α υ π ά ρ ξ ε ι κ α ι έ γ κ ρ ισ η α π ό Ε ­ θ ν ικ ή Σ υ νέ λ ευ σ η . Έ τ σ ι δ ιε τ ύ π ω σ ε ο υ σ ια σ τ ικ ά ε ­ π ιφ ύ λ α ξ η . Σ υ γ χ ρ ό ν ω ς α ν έ θ ε σ ε σ τη Γ ε ρ ο υ σ ία να ε κ φ ρ ά σ ε ι τ ο π ρ α γ μ α τ ικ ό φ ρ ό ν η μ α το υ Έ θ ν ο υ ς . Κ α ι η Γ ε ρ ο υ σ ία μ ε ε ιδ ικ ό έ γ γ ρ α φ ο δ ια τ ύ π ω σ ε δ ια ­ μ α ρ τ υ ρ ία γ ια τ ι ς α π α ρ ά δ ε κ τ ε ς α π ο φ ά σ ε ις τ ω ν Τ ρ ιώ ν Δ υ ν ά μ ε ω ν . Και η « Ά π ά ν τ η σ ι ς τ ή ς Ε λ λ η ν ι κ ή ς Κ υβ ερ νή σ εω ς . . . » σ τ η ν Α ν α κ ο ίν ω σ η το υ Π ρ ω τ ο κ ό λ λ ο υ και τ ο έ γ γ ρ α ψ ύ τ η ς Γ ε ρ ο υ σ ία ς ε ίχ α ν σ υ ν τ α χ θ ε ί α π ό τ ο ν ίδ ιο τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια . Κ α ι π έ τ υ χ α ν το σ κ ο π ό τ ο υ ς . Ο ι Τ ρ ε ις Δ υ ν ά μ ε ις μ ε ν ε ό τ ε ρ ο Π ρ ω τ ό κ ο λ ο το υ Λ ο ν δ ίν ο υ ( τ η ς 24/3 1 Σ επ τ ε μ β ρ ίο υ 1831) ε π α ­ ν ή λ θ α ν σ τ α σ ύ ν ο ρ α το υ Π ρ ω τ ο κ ό λ λ ο υ το υ Μ α ρ ­ τίο υ 1829, δ η λ α δ ή σ τη γ ρ α μ μ ή Κ ό λ π ο υ Β ό λ ο υ Κ ό λ π ο υ Ά ρ τ α ς . Σ τ ις ο δ η γ ίε ς π ρ ο ς τ ο υ ς π ρ ε σ β ε υ ­

τ έ ς τ ο υ ς σ τ η ν Κ ω ν σ τ α ν τ ιν ο ύ π ο λ η , ω ς ε π ιχ ε ιρ ή ­ μ α τ α γ ια τη ν έ α μ ε τ α β ο λ ή τ ω ν σ υ ν ό ρ ω ν α ν α φ έ ­ ρ ο υ ν σ χ ε δ ό ν κ α τ ά λ έξ η τ α ε π ιχ ε ιρ ή μ α τ α π ο υ ε ίχ ε π ρ ο β ά λ ε ι ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς σ τ α δ ύ ο έ γ γ ρ α φ ά το υ κ α τ ά τ ο ν Α π ρ ίλ ιο 1830: « ... Ή Α ιτ ω λ ία κ α ί ή Α ­ κ α ρ ν α ν ία ε ίσ ίν ά γ ο ν ο ι κ α ί π τ ω χ α ί χ ώ ρ α ι, ώ ν ό ε ύ ά ρ ιθ μ ο ς ά λ λ ά π ο λ ε μ ικ ό ς λ α ό ς , ο υ δ έ π ο τ ε ύ πετά χ θ η κ α θ ’ ο λ ο κ λ η ρ ία ν ε ις τ ή ν Ε ξ ο υ σ ί α ν τ ή ς Π ύ λ η ς . Ή κ τ ή σ ις τ ώ ν δ ύ ο τ ο ύ τ ω ν Ε π α ρ χ ιώ ν , ά ν τ ί ν ά π α ρ έ ξ η ε ις τ ή ν ’Ο θ ω μ α ν ικ ή ν Α ύ τ ο κ ρ α τ ο ρ ία ν α ϋ ξ η σ ιν ε σ ό δ ω ν ή ι σ χ ύ ο ς , δ έ ν θ ά ε ίν α ι δΓ α ύ τ ή ν είμ ή π η γ ή ά ν η σ υ χ ία ς κ α ί τ α ρ α χ ή ς , έ νώ ε ις τ ή ν Ε λ λ η ν ι κ ή ν Κ υ β έ ρ νη σ ιν ή θ ε λ ε π α ρ έ ξ η ό ρ ιο ν κ α τ ά λ λ η λ ο ν , π λ ή ρ η ά σ φ ά λ ε ια ν , κ α ί τ ά μ έ σ α δ ια τ η ρ ή σ ε ω ς φ ιλ ικ ώ ν π ρ ό ς τ ή ν Τ ο υ ρ κ ία ν σ χ έ σ ε ω ν , ά μ ο ιβ α ίω ς ά π α ρ α ιτ ή τ ω ν » . Ε τ σ ι ε ξ α σ φ α λ ίσ θ η κ ε η σ υ ν ο ρ ια κ ή γ ρ α μ μ ή Κ ό λ π ο υ Β ό λ ο υ -Κ ό λ π ο υ Ά ρ τ α ς , π ο υ έ γιν ε τ ε λ ικ ά α π ο δ ε κ τ ή α π ό τ η ν Ο θ ω μ α ν ικ ή Α υ τ ο κ ρ α τ ο ρ ία με τη Σ υ ν θ ή κ η τ η ς Κ ω ν σ τ α ν τ ιν ο υ π ό λ ε ω ς το υ Ιο υ ­ λίο υ 1832. Η Ε λ λ η ν ικ ή Ε π ικ ρ ά τ ε ια , μ ε τ ις δ ιπ λ ω μ α τ ικ έ ς ε ν έ ρ γ ε ιε ς το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια , ε ξ α σ φ ά λ ισ ε τ ο α π α ­ ρ α ίτ η τ ο ε λ ά χ ισ τ ο γ ε ω π ο λ ιτ ικ ό β ά θ ρ ο γ ια τ η ν ύ ­ παρξή τη ς. □

48/αφιερωμα

-*

Ζωή Φραγκοπούλου

Ο διαμεσολαβητής

δ ή λ ω σ η το υ I. Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια π ρ ο ς τη γ υ ν α ίκ α τ ή ς ζω ή ς τ ο υ , τη Ρ ω ξ ά ν δ ρ α (π α ρ α φ θ ο ­ ρ ά το υ Λ ο ξ ά ν τ ρ α , π α ρ α φ θ ο ρ ά κ ι α υ τ ό το υ Α λ ε ξ ά ν δ ρ α ) Σ τ ο ύ ρ τ ζ α π ω ς « ο π ρ α ­ γ μ α τ ι κ ό ς σ κ ο π ό ς τ η ς ζω ή ς μ ο υ ε ίν α ι η δ ιπ λ ω μ α τ ία κ α ι μ ό ν ο ν η δ ιπ λ ω μ α τ ία » μ ε τ η ν ο ­ π ο ία τ η ς δ ικ α ιο λ ο γ ιό τ α ν , ο υ σ ια σ τ ικ ά , γ ια τ ί δ ε ν τ η ν έ π α ιρ ν ε γ υ ν α ίκ α το υ , έ χ ε ι σ ίγ ο υ ρ α μ ε ­ γ ά λ η σ η μ α σ ία , ό π ω ς έ χ ε ι κ α ι κ ά θ ε ά λ λ η φ ρ ά σ η το υ ε ξ α ιρ ε τ ικ ά α κ ρ ιβ ο λ ό γ ο υ κ α ι λ α κ ω ν ι­ κ ο ύ α υ το ύ α ν θ ρ ώ π ο υ π ο υ τ ό σ ο σ α γ η ν ε ύ ει, δ ια χ ρ ο ν ικ ά , μ ε τ η ν α κ τ ιν ο β ο λ ία το υ . Τ ι ε ν ν ο ο ύ σ ε ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ; Π ω ς έ π ρ ε π ε ν α μ είνε ι α ν ύ π α ν δ ρ ο ς , π ε ρ ίπ ο υ ό π ω ς ο ι Ε π ί­ σ κ ο π ο ι ή ο ι Μ ο ν α χ ο ί; Ό τ ι , δ η λ α δ ή , το υ έ φ τ α ν ε ν α μ νη σ τε υ θ εί τ η ν Ε λ ευ θ ε ρ ία ή τ η ν Ε λ λ ά ­ δ α ή τη σ υ ν έ ν ω σ ή τ ο υ ς ; Ό π ω ς ο ι Κ α ρ δ ιν ά λ ιο ι ε ίν α ι ν υ μ φ ευ μ έ ν ο ι μ ε τ η ν Ε κ κ λ η σ ία τ η ν ίδ ια ; Ή ο Ν α π ο λ έ ω ν π ο υ δ ή λ ω ν ε ό τ ι έ χ ε ι μ ία κ α ι μ ό ν ο ν γ υ ν α ίκ α , τη Γ α λ λ ία ; Ή ο Χ ίτλ ε ρ , π ο υ μ ιλ ο ύ σ ε γ ια τη Γ ε ρ μ α ν ία μ ε ό ρ ο υ ς ε ρ ω τ ικ ά χ ρ ω μ α τ ισ μ έ ν ο υ ς ; Ή 0 Κ ε μ ά λ Α τ α τ ο ύ ρ κ , π ο υ π α ν τ ρ ε ύ τ η κ ε μ εν τ η ν Χ α λ ιν τ έ Ε ν τ ίπ α λ λ ά τ η ν ε ξ α ν ά γ κ α σ ε ν α φ ύ γει α π ό τ η ν Τ ο υ ρ κ ία ό τ α ν η ίδ ια το υ η γ υ ν α ίκ α π έ ρ α σ ε σ τ η ν α ν τ ιπ ο λ ίτ ε υ σ η ; Ε ίν α ι δ υ ν α τ ό ν ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς , β α θ ύ ς γ ν ώ σ τ η ς τ ω ν μ η χ α ν ο ρ ρ α φ ιώ ν π ο υ δ η μ ιο υ ρ γ ο ύ ν τ ο ν ε φ ιά λ τ η π ο υ λ έ γ ε τ α ι Ι σ τ ο ρ ία , ν α φ ο β ό τ α ν μ π α ς κ α ι β ρ ει τ η ν τ ύ χ η το υ Ι ο υ λ ια ν ο ύ , το υ α π ο κ λ η θ έ ν τ ο ς « π α ρ α β ά τ η » , π ο υ φ α ρ μ α κ ώ θ η κ ε α π ό τ η ν ίδ ια το υ τη γ υ ν α ίκ α , Χ ρ ισ τια ν ή ; Ό π ω ς μ ια γ υ ν α ίκ α , μ ια σ ύ ζυ γ ο ς , έ σ τ ρ ε ψ ε τ ο ν ρ ο υ τ η ς ισ τ ο ρ ία ς (κ α ι ν α ’χ ε ε π ικ ρ α τ ή σ ε ι ο χ ρ ισ τ ια ν ισ μ ό ς δ ε ν θ α ’χ ε , σ ε ά λ λ η π ε ρ ίπ τ ω σ η , π έ σ ε ι τ ό σ ο π η χ τ ό σ κ ο τ ά δ ι γ ια τό σ ο υ ς α ιώ ν ε ς , α ν ε ίχ ε ε π ιζ ή σ ε ι ο φ ω τ ισ μ έ ν ο ς κ α ι α ν ε ξ ίθ ρ η σ κ ο ς φ ιλ ό σ ο φ ο ς π ο υ β α σ ίλ ε υ ε , π ο υ έ φ ρ ιτ τ ε μ ε τ ο ν « χ ο μ ε ϊν ισ μ ό » τ ω ν τ ό τ ε ο π α δ ώ ν το υ Π α ύ λ ο υ , π ο υ έ λ ε γ α ν ό τ ι ε ίν α ι Χ ρ ισ τ ια ­ ν ο ί α λ λ ά , σ τ η ν π ρ α γ μ α τ ικ ό τ η τ α , ή τ α ν ο ίδ ιο ς π ρ ο α ιώ ν ιο ς ε ιδ ω λ ο λ α τ ρ ικ ό ς ό χ λ ο ς π ο υ ’χ ε β ρ ει τ ώ ρ α μ ια ν έ α κ α ρ α μ έ λ α ) μ ή π ω ς φ ο β ό τ α ν κ ά τ ι α ν ά λ ο γ ο κ ι ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ; Β έ β α ιο ν ε ίν α ι, π ά ν τ ω ς , ό τ ι δ ε ν ε ίχ ε , ψ υ χ α ν α λ υ τ ικ ά μ ιλ ώ ν τ α ς , κ α ν έ ν α ε μ π ό δ ιο ν α χ α ρ ε ί τη ζω ή κ α ι τ ις α π ο λ α ύ σ ε ις τ η ς . Α π λ ά δ ε ν τ ο θ έ λ η σ ε. Ή , μ ά λ λ ο ν , α π έ ν α ν τ ι σ τη φ ω νή τ η ς κ α ρ δ ιά ς κ α ι τη φ ω νή το υ π ν ε ύ μ α τ ο ς , α κ ο λ ο ύ θ η σ ε τ ο δ εύ τε ρ ο . « Έ κ α ν ε π έ τ ρ α τ η ν κ α ρ δ ιά το υ » κ α ι π ρ ο χ ώ ρ η σ ε . Ο ι ά ν τ ρ ε ς δ ε ν κ λ α ίν ε . Κ α ν ε ίς κ α ι π ο τ έ δ ε ν ε ίδ ε τ ο ν Κ υβ ερ νή τη να κ λ α ίε ι. Ν α α ν α τ ρ ιχ ιά ζ ε ι, ν α ι. Ν α το υ τρ έ μ ο υ ν τ α γ ό ν α τ α , ν α ι. Π ά ν τ α α π ό τ η ν σ υ γ κ ίν η σ η ( π .χ . σ τη μ ε γ α λ ε ιώ δ η υ π ο δ ο χ ή το υ , ό π ω ς μ α ς τ ο π α ρ έ δ ω σ ε ο Γ ε ώ ρ γ ιο ς Τ ε ρ τ σ έ τ η ς ) . Α λ λ ά ν α δ ε ίχ ν ε ι α δ υ ν α μ ία - π ο τ έ . Ο α δ υ σ ώ π η τ ο ς , σ υ ν ή θ η ς α ν τ ίπ α λ ό ς το υ , π ρ ίγ κ η π α ς Μ έττ ε ρ ν ιχ το ύ τ ο α ν α γ ν ώ ρ ιζ ε . Κ α ι α π ο ρ ο ύ σ ε γ ια τ α κ ίν η τ ρ ά το υ . Θ εω ρ ο ύ σ ε π ω ς ο ά ν θ ρ ω π ο ς α υ τ ό ς ή τ α ν « π ε ρ ίε ρ γ ο ς » , π ω ς « τ ρ ω γ ό τ α ν μ ε τ α ρ ο ύ χ α τ ο υ » , π ω ς δ ε ν ή ξ ε ρ ε κ α ν τ ι θέλ ει, κ ,λ π ., κ .λ π . Ε ίν α ι η κ ρ ιτ ικ ή π ο υ μ π ο ρ ε ί ν α κ ά ν ε ι έ ν α ς ά ν θ ρ ω π ο ς π ο υ π α ίζ ε ι μ ό ν ο ν τ α μ τ α μ γ ια έ ν α ν μ α έ σ τ ρ ο μ ια ς σ υ μ φ ω ν ικ ή ς ο ρ χ ή σ τ ρ α ς . Π ό σ ο μ α κ ρ ιά μ π ο ρ ε ί ν α σ τ έ λ ν ε ι ο δ ιε υ θ υ ν τή ς τό σ ω ν μ ο υ σ ικ ώ ν ο ρ γ ά ν ω ν τ α μ η ν ύ μ α τ ά το υ ; Π ώ ς ; Μ ό ν ο μ έ σ α σ τ η ν α ίθ ο υ σ α ; Τ ό τ ε τ ο ν σ κ ιά ζ ω ε γ ώ , π ο υ κ α θ ο δ η γ ώ α ν θ ρ ώ π ο υ ς , ε ίκ ο σ ι χ ιλ ιό μ ε τ ρ α μ έ σ α σ τη ζ ο ύ γ κ λ α ... Θ α ’τ α ν μ ά τ α ιο ν α ε ξ η γ ή σ ε ι κ α ν ε ίς σ τ ο ν π ρ ω τ ό γ ο ν ο τ η λ ε γ ρ α φ η τ ή π ω ς , ό σ ο θ α υ μ α σ τ ό κ ι α ν ε ίν α ι το ε π ίτ ε υ γ μ ά το υ , ά λ λ ο τ ό σ ο κ α ι π ε ρ ισ σ ό τ ε ρ ο ε ίν α ι ν α « β γ ά λ ε ι» ο μ α έ σ τ ρ ο ς α π ό τ ό σ α π ο λ λ ά α υ τ ό ν ο μ α ό ρ γ α ν α (π ο υ , α φ η μ έ ν α σ τη μ ο ν α ξ ιά τ ο υ ς , θ α ’β γ α ζ α ν δ ια φ ο ρ ε ­ τ ικ ό χ α β ά τ ο κ α θ έ ν α ) μ ια κ α ι μ ό νη θε ϊκ ή μ ε λ ω δ ία . Κι η μ ε λ ω δ ία α υ τή δ ε ν ή τ α ν γ ια το ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια η α π ε λ ευ θ έ ρ ω σ η τ η ς Ε λ λ ά δ α ς . Ο ύτε η κ ρ α τ α ίω σ η τ η ς Ρ ω σ ικ ή ς Α υ τ ο κ ρ α τ ο ­ ρ ία ς . Ή τ α ν - κ ι α υ τ ό ε ίν α ι α π ίσ τ ε υ τ α φ ιλ ό δ ο ξ ο ς σ τ ό χ ο ς - η σ υ μ φ ιλ ίω σ η ό λ ω ν π ρ ο ς ό λ ο υ ς ! Ε ίν α ι γ ια τ ο ν ( κ α λ ώ ς ε ν ν ο ο ύ μ ε ν ο ν α υ τό ν ) « Δ ο ν κ ιχ ω τ ισ μ ό » το υ , π ο υ ο Χ έν ρ υ Κ ίσσ ιν γ κ ε ρ , π ρ ώ η ν υ π ο υ ρ γ ό ς ε ξ ω τ ε ρ ικ ώ ν τ ω ν Η Π Α κ α ι α π ο λ ο γ η τ ή ς τ ω ν « Σ ιδ η ρ ώ ν Α ν ­ δ ρ ώ ν » τ ύ π ο υ Μ π ίσ μ α ρ κ ή Μ έ τ τ ε ρ ν ιχ , χ α ρ α κ τ η ρ ίζ ε ι ε ιρ ω ν ικ ά σ α ν ε π ιδ ίω ξ η το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ν α δ ιο ρ ισ τ ε ί Σ υ ν τ α γ μ α τ ικ ό ς Δ ια ιτ η τ ή ς τ η ς Ε υ ρ ώ π η ς τ ο ό τ ι α ν έ π τ υ ξ ε π ο λ ύ π λ ε υ ρ η δ ρ ά σ η (ο ρ γ ά ν ω σ η π α ν ε υ ρ ω π α ϊκ ώ ν σ υ σ κ έ ψ ε ω ν κ .ά .) γ ια ν α θ ε ρ α π ε υ τε ί τ ο κ α κ ό σ τη ρ ίζα το υ . Κ α ι ω ς φ ά ρ μ α κ ο ο Έ λ λ η ν α ς υ π ο υ ρ γ ό ς το υ Τ σ ά ρ ο υ π ρ ό τ ε ιν ε μ ια δ ό σ η α π ό τ η ν ίδ ια τ η ν υ π ο τιθ έ μ ε ν η α ρ ρ ώ σ τ ια : τη δ η μ ο κ ρ α τ ία . « Γ ια τ ι ς ε π α ν α σ τ ά σ ε ις δ ε ν ε υ θ ύ ν ο ν τ α ι ο ι λ α ­ οί, α λ λ ά οι ίδ ιε ς τ ο υ ς ο ι κ υ β ε ρ ν ή σ ε ις » . Ε ν ν ο ώ ν τ α ς π ω ς σ ε μ ια ε π ο χ ή π ο υ τ α ιδ α ν ικ ά κ α ι τ α ιδ ε ώ δ η τ η ς ε λ ε υ θ ε ρ ία ς κ α ι τ η ς ισ ό τ η τ α ς γ ν ώ ρ ιζ α ν π ρ ω τ ο φ α ν ή δ ιά δ ο σ η , ή τ α ν η α ν α ­ χ ρ ο ν ισ τ ικ ή π ρ ο σ ή λ ω σ η τω ν α ρ χ ο υ σ ώ ν τά ξ ε ω ν σ τ α φ α ν τ ά σ μ α τ ά τ ο υ ς α π ό τ ο π α ρ ε λ θ ό ν π ο υ ε μ π ό δ ιζ ε τ η ν κ ο ιν ω ν ικ ή σ υ ν α ίν εσ η κ α ι, έ τ σ ι, έ σ π ρ ω χ ν ε τ ο υ ς λ α ο ύ ς σ ε κοινωνικές ε ­ π α ν α σ τ ά σ ε ις , ό π ω ς ε ίχ α ν π ρ ό σ φ α τ α γ ίν ε ι - ε π α λ η θ ε ύ ο ν τ α ς π λ ή ρ ω ς τ ις π ρ ο β λ έ ψ ε ις το υ - σ τη Ν ε ά π ο λ η , σ τ ο Π ιε μ ό ν τ ε κ .λ π . Α ν δ ια β ά σ ε ι κ α ν ε ίς σ ή μ ε ρ α τ ο ν Τ ο κ β ίλ λ θ α δ ει, έ κ π λ η κ τ ο ς , τ ο ν σ υ γ γ ρ α φ έ α τ η ς « Δ η -

Η

αφιερωμα/49

Επιθυμιών και Νόμου

Νίκος Πάσσαρης

μ ο κ ρ α τ ία ς σ τ η ν Α μ ε ρ ικ ή » (1833) ν α β λ έ π ε ι, δ ιο ρ α τ ι κ ό τ α τ α π ό σ ο ακαταμάχητη θ α ή τ α ν η τ ά σ η ό λ ω ν τ ω ν α ν θ ρ ώ π ω ν , ό λ ω ν τ ω ν κ ο ιν ω ν ιώ ν , γ ια ισ ό τ ιμ η σ υ μ μ ε τ ο χ ή σ τ α κ ο ιν ά . Ο A lexis de T ocqe ville προβλέπει ό τ ι ο ι Η ν ω μ έ ν ε ς Π ο λ ιτ ε ίε ς θ α γ ίν ο υ ν η π ρ ώ τ η δ ύ ν α μ η σ τ ο ν κ ό σ μ ο , ε ξ α ιτ ία ς π ά ν ω α π ’ ό λ α το υ Δ η μ ο κ ρ α τ ικ ο ύ τ ο υ ς Π ο λ ιτ ε ύ μ α τ ο ς . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ε ίχ ε ρητά ε κ φ ρ ά σ ε ι σ ε Α μ ε ρ ικ α ν ο ύ ς Φ ιλ έ λ λ η ν ε ς τ ο ν θ α υ μ α σ μ ό το υ γ ια τ ο υ ς θ ε σ μ ο ύ ς κ α ι τ ο Σ ύ ν τ α γ μ α τ ω ν Η Π Α . Θ ε ω ρ ο ύ σ ε ό μ ω ς , κ α ι ε ίχ ε α π ό λ υ τ α δ ίκ ιο , π ω ς ή τ α ν ε ξ α ιρ ε τ ικ ά π ρ ο ω θ η μ έ ν ο ι γ ια τ η ν Ε υ ρ ώ π η κ α ι, α ν ε φ α ρ μ ο ζ ό ν τ ο υ σ α ν σ τ η ν Ε λ λ ά δ α , δ ε ν θ α γιν ό ν τ ο υ σ α ν π ο τ έ δ ε κ τ ο ί α π ό τ ι ς τ ρ ε ις Π ρ ο σ τ ά τ ιδ ε ς δ υ ν ά μ ε ις (Α γ γ λ ία , Γ α λ λ ία , Ρ ω σ ία ) π ο υ ε ίχ α ν κ ά ν ε ι κ α ι τ ο ν θ ρ ία μ β ο το υ Ν α υ α ρ ίν ο υ . (Α π ό λ ά θ ο ς ε κ τ ίμ η σ η τ ω ν ν α υ ά ρ χ ω ν ; Α π ό φ ιλ ε λ λ η ν ικ ή π ρ ω τ ο β ο υ λ ία τ ω ν π λ η ρ ω μ ά τ ω ν ; Α π ό υ π ε ρ β ά λ λ ο ν τ α ζ ή λ ο το υ C o d r in g to n ; Α π ό έ ­ ν α φ ιλ ε λ λ η ν ικ ό ξ έ σ π α σ μ α μ π ρ ο σ τ ά σ τ ις σ φ α γ έ ς το υ Ι μ π ρ α ή μ ; Κ α ν ε ίς δ ε ν ε ίν α ι β έ β α ιο ς ). Η ε π ιτ υ χ ία το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ν α ε ν ώ σ ε ι τ α α ν τ ιμ α χ ό μ ε ν α ά λ λ η λ α φ τ ω χ ά κ α ι π λ ο ύ σ ια Κ α ν τ ό ν ια τ η ς Ε λ β ε τ ία ς έ γ ιν ε μ ε τ ρ ό π ο α ν τ ά ξ ιο ε ν ό ς Μ α κ ια β έ λ λ ι. Μ ό ν ο π ο υ α π έ ν α ν τ ι σ τη θέ σ η το υ μ ε γ ά λ ο υ Φ λ ω ρ ε ν τ ιν ο ύ π ο λ ιτ ικ ο ύ σ τ ο χ α σ τ ή θ α ’π ρ ε π ε ν α το π ο θ ε τ ή σ ο υ μ ε έ ν α ν ρ ιζ ικ ά α ν ό μ ο ιό ν το υ , έ ν α ν « Α ν τ ι-μ α κ ια β έ λ λ ι» . Α υ τ ό ς δ ε ν θ α μ π ο ρ ο ύ σ ε ν α ’ν α ι π α ρ ά έ ν α ς ή ρ ω α ς τ η ς δ ια φ ά ν ε ια ς : Κ ρ ό μ γ ο υ ε λ , Σ α ιν Ζ (ύ )σ τ, Γ κ ά ν τ ι, Λ ίν κ ο λ ν , Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς . Ο Κ ερκ υ ρ α ίο ς κ ό μ η ς κ α τ ό ρ θ ω σ ε ν α μ π ε ρ δ έ ψ ε ι κ α ι ν α π α γ ιδ έ ψ ε ι τ ο υ ς π ρ ά κ τ ο ρ ε ς τ ω ν α ν τ ι π ά ­ λ ω ν το υ μ έ σ α σ τ ις ίδ ιε ς το υ τ ις μ η χ α ν ο ρ ρ α φ ίε ς , π ε ρ ίπ ο υ ό π ω ς έ ν α ς γ ν ώ σ τ η ς το υ τζ ο ύ ν τ ο χ ρ η σ ιμ ο π ο ιε ί π ρ ο ς ό φ ε λ ο ς τ ο υ τ ο β ά ρ ο ς το υ α ν τ ιπ ά λ ο υ τ ο υ . Έ τ σ ι κ α τ ό ρ θ ω σ ε ν α κ ά ν ε ι ό π λ ο το υ τ η ν ίδ ια τ ο υ τ η ν Ε υ θ ύ τ η τ α κ α ι Ε ιλ ικ ρ ίν ε ια - π ρ ά γ μ α π ρ ω τ ο φ α ν έ ς σ τ η ν π α γ κ ό ­ σ μ ια δ ιπ λ ω μ α τ ία . Η π ο λ ιτ ικ ή το υ σ τ α δ ιο δ ρ ο μ ία δ ε ν ά ρ χ ισ ε μ ε μ π ιμ π ε ρ ό . Ή δ η α π ό π ο λ ύ ν έ ο ς έ δ ε ιξ ε πυγ­ μή κ α ι τ σ ά κ ισ ε (μ ε β ο μ β α ρ δ ισ μ ο ύ ς κ α ι 6 ν ε κ ρ ο ύ ς ) μ ια σ τ ά σ η σ τ η ν Κ ε φ α λ λ ο ν ιά . Α π ό α υ ­ τ ή ν τ η ν π ρ ώ τ η π ρ ά ξ η « σ υ μ φ ιλ ίω σ η ς » τ ω ν α ν τ ιθ έ τ ω ν (έ σ τ ω κ α ι δ ια ρ ά β δ ο υ , ό π ο υ δ ε ν π ί­ π τ ε ι λ ό γ ο ς ...) έ ω ς τ η ν τ ε λ ε υ τ α ία , τη δ ια ν ο μ ή τ η ς ε λ λ η ν ικ ή ς γ η ς σ τ ο υ ς α κ τ ή μ ο ν ε ς π ο υ π ε ι­ ν ο ύ σ α ν , ενάντια σ τη θ έ λ η σ η μ ια ς Γ ε ρ ο υ σ ία ς σ κ ό π ιμ α κ ι ε γ κ λ η μ α τ ικ ά α ν α β λ η τ ικ ή ς , κ ω λ υ σ ιε ρ γ ικ ή ς κ α ι χ ρ ο ν ο τ ρ ιβ ικ ή ς (η ο π ο ία , φ υ σ ικ ά , δ ιέ β α λ ε αυτόν ω ς μ ό ν ο υ π ε ύ θ υ ν ο γ ια τη μ η δ ια ν ο μ ή τ η ς γ η ς , ψ έ μ α κ α τ ά π τ υ σ τ ο τ ο ο π ο ίο π ιπ ιλ ίζ ε τ α ι α π ό κ ά π ο ιο υ ς α ν ε ­ γ κ έ φ α λ ο υ ς μ έ χ ρ ι σ ή μ ε ρ α , δ ιό τ ι, α ν αυτός δ ε ν τ η ν δ ιέ ν ε ιμ ε , γ ια τ ί δ ε ν τ η ν δ ιέ ν ε ιμ α ν , τ ό τ ε , ο ι δ ια δ ε χ θ έ ν τ ε ς α υ τ ό ν ;) , ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς σ τ ά θ η κ ε έ ν α ς Σ υ μ φ ιλ ιω τ ή ς Ε χ θ ρ ώ ν , έ ν α ς Γεφ υ ρ ω τ ή ς Α ν τ ιθ έ σ ε ω ν , έ ν α ς Μ ε σ ά ζ ω ν (m ed iate u r) ή Μ ε σ ο λ α β η τ ή ς μ ε τ α ξ ύ τ η ς Ε π ιθ υ μ ία ς κ α ι τ ο υ Ν ό μ ο υ . Η Ε π ιθ υ μ ία ε ίν α ι π ά ν τ α έ ν α ς π ό θ ο ς α π ό λ α υ σ η ς (jo u issa n ce ) σ τ ο π α ρ ό ν , ε νώ ο Ν ό μ ο ς ε ίν α ι μ ια α π α γ ό ρ ε υ σ η το υ π α ρ ό ν τ ο ς π ρ ο ς χ ά ρ ιν το υ μ έ λ λ ο ν τ ο ς . « Η π ρ α γ μ α τ ικ ή ε υ τ υ χ ία ε ν ό ς ε π α ν α σ τ ά τ η δ ε ν β ρ ίσ κ ε τ α ι σ τ η ν ε κ μ ε τ ά λ λ ε υ σ η το υ π α ρ ό ν τ ο ς α λ λ ά σ τ η ν π ρ ο ε τ ο ιμ α σ ία τ ο υ μ έ λ λ ο ν τ ο ς » , έ λ ε γ ε έ ν α ς ε π α ν α σ τ ά τ η ς τ ο υ ε ικ ο σ τ ο ύ α ιώ ν α . Ο δ ι πλωμάτης-διπλομάτης Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς , δ ε ν έ χ ε ι μ ό ν ο ν τ ο έ ν α τ ο υ μ ά τ ι σ τ ο π α ρ ό ν κ α ι τ ο ά λ λ ο σ τ ο μ έ λ λ ο ν α λ λ ά έ χ ε ι δ ιπ λ ά - δ ιπ λ ά μ ά τ ια , ά γ ρ υ π ν α , ό χ ι τ έ σ σ ε ρ α α λ λ ά δ ε κ α τ έ σ ­ σ ε ρ α , ό π ω ς τ ό σ ο ω ρ α ία λ έ ε ι ο λ α ό ς τ ο υ ο π ο ίο υ τ η ν σ ο φ ία β α θ ιά ε κ τ ιμ ο ύ σ ε , ε ν ώ π ε ρ ιφ ρ ο ν ο ύ σ ε - α κ ρ ιβ ώ ς σ α ν τ ο ν Σ ο λ ω μ ό - τ η ν ν ε ο α π ο ικ ιο κ ρ α τ ία τ ω ν λ ο γ ιω τ ά τ ω ν , τ η ν α ρ χ ο ­ ν τ ο χ ω ρ ιά τ ικ η ψ ώ ρ α το υ λ ο γ ιω τ α τ ισ μ ο ύ . Ο Ν . Κ α ζ α ν τ ζ ά κ η ς έ π ια σ ε α π ό λ υ τ α τ η ν ο υ σ ία το υ δ ρ ά μ α τ ο ς το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια δ ε ίχ ν ο ν τ ά ς τ ο ν ν α α π ο δ έ χ ε τ α ι ν α σ τ ο ιχ ε ιω θ ε ί α υ τ ό ς ο ί­ δ ιο ς μ έ σ α σ τ ο « γ ιο φ ύ ρ ι» π ο υ α λ λ ιώ ς δ ε ν θ α σ τ ε ρ ιώ σ ε ι, ό π ω ς ε ίδ ε σ τ ’ ό ν ε ιρ ό τ η ς η Σ ο υ λ ιώ τ ισ σ α . Ο Κ υ β ε ρ ν ή τ η ς, ο « Κ ύ β ε ρ ν ο ς» (το « κ υ β ε ρ ν ώ » το ν ισ μ έ ν ο α λ λ ιώ ς , σ α ν ν α ή τ α ν κ α ­ τ ά ρ γ η σ η τ η ς κ υ β έ ρ ν η σ η ς ω ς π ρ ο ϊσ τ ο ρ ικ ή ς λ ε ιτ ο υ ρ γ ία ς κ α ι, τ α υ τ ό χ ρ ο ν α , ε π ίτ α σ η τ η ς Κ υ β ε ρ ν η τ ικ ή ς τ η ς λ ε ιτ ο υ ρ γ ία ς , μ ε τη σ η μ ε ρ ιν ή , η λ ε κ τ ρ ο ν ικ ή κ α ι π λ η ρ ο φ ο ρ ίσ τ ικ η έ ν ν ο ια τ η ς λ έ ξ η ς ), γ ίν ε τ α ι έ τ σ ι, έ ν α ς Ή ρ ω α ς ( α π ό τ ο serv u s: ο υ π η ρ ε τ ώ ν τ ο υ ς β ω μ ο ύ ς κ α ι τ ι ς ε σ τ ίε ς , ο φ ύ λ α κ α ς - Κ έ ρ β ε ρ ο ς το υ α π α ρ α β ία σ τ ο ύ τ ο υ ς) Τραγικός, ό χ ι α π λ ά Δ ρ α μ α τ ικ ό ς . Ο δ ρ α μ α τ ι κ ό ς ή ρ ω α ς σ υ ν τ ρ ίβ ε τ α ι α π ό έ ν α ν Ν ό μ ο π ο υ έ χ ε ι α π ο δ ε χ θ ε ί. Ο Τ ρ α γ ικ ό ς α π ό έ ν α ν Ν ό μ ο π ο υ δ ε ν έ χ ε ι α π ο δ ε χ θ ε ί, π . χ . η Α ν τ ιγ ό ν η δ ε ν τ ο ν α π ο δ έ χ ε τ α ι κ α ι π ο υ , γ ι ’ α υ τό , ε ίν α ι σ τη φ ύ σ η τ ω ν π ρ α γ μ ά τ ω ν ν α α λ λ ά ξ ε ι μ ε τ ά τ η ν , α ν α π ό φ ε υ κ τ η , σ υ ν τρ ιβ ή τ ο υ ή ρ ω α . Ο Ν ό μ ο ς - η Σ υ μ β ο λ ικ ή Τ ά ξ η - αλλάζει μ ε τ ά τ η ν π α ρ έ μ β α σ η τ η ς Α ν τ ι-γ ό ν η ς (τ η ς σ τ ε ί­ ρ α ς μ εν β ιο λ ο γ ικ ά , α λ λ ά γ ο ν ιμ ό τ α τ η ς σ υ μ β ο λ ικ ά ) . Α ς ε λ π ίσ ο υ μ ε ό τ ι ά λ λ α ξ ε κ α ι η σ υ λ ­ λ ο γ ικ ή μ α ς Η θ ικ ή α π ό τ η ν π α ρ έ μ β α σ η - ό λ ο ι μ α ς μ ια π α ρ έ μ β α σ η α π ο τ ε λ ο ύ μ ε - τρ υ Ι ω ά ν ν η Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια . Ή ό τ ι θ α α λ λ ά ξ ε ι, ό π ω ς έ λ ε γ ε ο Μ π ρ ε χ τ . « Τ α π ρ ά γ μ α τ α δ ε ν θ α μ είν ο υ ν ό π ω ς ε ίν α ι ε π ε ιδ ή ε ίν α ι ό π ω ς ε ίν α ι» . □

50/αφιερωμα

Επίκρισις Καποδιστρίου [ Α π ό τ α « Ε λ λ η ν ικ ά Σ ύ μ μ ικ τ α » το υ Κ ο ρ α ή , σ ύ ν ο λ ο α ν τ ικ α π ο δ ισ τ ρ ια κ ώ ν κ ε ιμ έ ν ω ν ι \ . το υ π ο υ γ ρ ά φ τ η κ α ν α π ό τ ο ν ίδ ιο , μ ε τ α ξ ύ 1830 κ α ι 1832, α ν θ ο λ ο γ ή σ α μ ε έ ν α σ η μ είο π ο υ ε ίν α ι δ ια φ ω τ ισ τ ικ ό : τη δ ια φ ω ν ία τ ο υ Κ υ β ε ρ νή τη μ ε τ η ν α ρ χ α ιο π λ η ξ ία κ α ι τ η ν « π ο ιη σ ιο π λ η ξ ία » π ο υ τ ό σ ο ο δ υ ν η ρ ά α ισ θ η τή γ ίν ε τ α ι κ α ι σ ή μ ε ρ α σ τ η ν Ε λ λ ά δ α , 160 χ ρ ό ν ια α ρ ­ γ ό τ ε ρ α , ό π ο υ κ ά θ ε κ α κ ο γ ο υ σ τ ιά το υ π ν ε ύ μ α τ ο ς ή το υ β ίο υ μ ο ιά ζε ι ν α α ν α μ έ ν ε τ α ι ό τ ι θα ε ξ α φ α ν ισ τ ε ί ω ς δ ια μ α γ ε ία ς , α ν ε κ δ ώ σ ε ι μ ια ή π ε ρ ισ σ ό τ ε ρ ε ς π ο ιη τ ικ έ ς σ υ λ λ ο γ έ ς ο δ ια π ρ ά ξ α ς α υ τή ν ή α υ τά ς. Τ ο υ ς λ ιβ έ λ λ ο υ ς α υ τ ο ύ ς , α ν κ α ι τ ο υ ς έ γ ρ α ψ ε ο ίδ ιο ς , τ ο υ ς τ ο π ο θ ε τ ε ί σ ε χ ε ίλ η α ν υ π ά ρ ­ κ τ ω ν α ν θ ρ ώ π ω ν , φ υ σ ικ ά α ν ω ν ύ μ ω ν , υ π ό μ ο ρ φ ή ν δ ή θ εν ε π ισ τ ο λ ώ ν .] Έ ν Α ίγ ίν η , Δ ε κ ε μ β ρ ίο υ 15, 1830 [ ...] ” Α ς έ ξ ε τ ά σ ω μ ε ν έ ν τ α ΰ θ α έ ν σ υ ν τ ό μ φ τ ί έ π ρ α ξ ε ν ό κ ό μ η ς Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ε ίς τ ή ν π α ίδ ε υ σ ιν τ ώ ν Ε λ λ ή ν ω ν , ά φ ’ ό το υ , κ α κ ή τ ύ χ η , ή λ θ ε ν ε ις τ ή ν Ε λ λ ά δ α . Π ρ ό τ ή ς έ π α ν α σ τ ά σ ε ω ς ό λ α ι α ί σ η μ α ν τ ικ ο ί π ό λ ε ις το ύ ’Ο θ ω μ α ν ικ ο ύ κ ρ ά τ ο υ ς ε ίχ α ν σ χ ο λ ε ία , κ α ί α ί μ ικ ρ ό τ ε ρ ο ι ά ν τ ε φ ιλ ο τ ιμ ο ΰ ν τ ο π ρ ό ς τ ά ς μ ε γ α λ υ τ έ ρ α ς ε ίς σ ύ σ τ α σ ιν σ χ ο ­ λ ε ίω ν [ ...] Κ α ί κ α τ ’ α υ τ ο ύ ς ά κ ό μ η τ ο ύ ς π ρ ώ τ ο υ ς χ ρ ό ν ο υ ς τ ή ς Έ π α ν α σ τ ά σ ε ω ς ύ π ή ρ χ ο ν ε ίς τ ή ν Ε λ λ ά δ α κ α ί ά λ λ α [ κ α ν ο ν ικ ά σ χ ο λ ε ία , μ έ δ α σ κ ά λ ο υ ς ] καί άλληλοδιδακτικά. Έ ν έ τ ε ι 1823 έ δ ίδ α σ κ ε ν έ ν Τ ρ ιπ ο λ ιτ σ ά ό κ ύ ρ ιο ς Ν . Ν ικ η τ ό π ο υ λ ο ς 200 έ ω ς 300 π α ιδ ιά κ α τ ά τ ή ν ά λ λ η λ ο δ ιδ α κ τ ικ ή ν μ έ θ ο δ ο ν . [ 'Υ π ή ρ χ α ν δ έ κ α ί σ τ ή ν ’Α θ ή ν α , Σ ύ ρ ο , Ν α ύ π λ ιο κ α ί σ έ π ο λ λ ά ν η σ ιά . Κ α κ ώ ς , σ υ ν ε π ώ ς] ό κ ύ ρ ιο ς κ ό μ η ς ά ν α φ έ ρ ε ι ε ίς έ α υ τ ό ν , κ α τ ά τ ό σ ύ σ τ η μ ά τ ο υ , κ α ί τ ή ν τ ιμ ή ν τ ή ς π ρ ώ τ η ς ε ίσ ά ξ ε ω ς κ α ί α ύ τ ώ ν τ ώ ν ά λ λ η λ ο δ ιδ α κ τ ικ ώ ν σ χ ο λ ε ίω ν ε ίς τ ή ν Ε λ λ ά δ α , κ α ί ώ ς τ ο ιο ΰ τ ο ν π α ρ ισ τ ά ν ε ι έ α υ τ ό ν ε ίς τ ό ν ξ έ ν ο ν κ ό σ μ ο ν . [ , . . ] Ό Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς δ έ ν ζη τε ί ά λ λ ο π α ρ ά τ ώ ν Ε λ λ ή ν ω ν , είμ ή τ ή ν ά ν ά γ ν ω σ ιν κ α ί γ ρ α ­ φ ή ν , κ α ί τ ά ς τ έ σ σ α ρ α ς π ρ ά ξ ε ις τ ή ς ά ρ ιθ μ η τ ικ ή ς κ υ ρ ίω ς . Κ α ί α ύ τ α ί α ί γ ν ώ σ ε ις , λ έγ ει ά σ υ σ τ ό λ ω ς , ε ίν α ι ί κ α ν α ί ε ίς ό λ ο υ ς έ π ίσ η ς χ ω ρ ίς τ ίν ο ς έ ξ α ιρ έ σ ε ω ς . [Σ έ τ ί θ ά χ ρ η σ ίμ ε υ α ν ο ί « έ ξ α ιρ έ σ ε ις » ; Β α σ ισ μ έ ν ε ς κ α τ ά π ά σ α ν π ιθ α ν ό τ η τ α σ τ ή ν έπιδεικτική - μ έ τ ή ν έ ν ν ο ια τ ή ς « έ π ίζ η λ η ς κ α τ α ν ά λ ω σ η ς τ ώ ν ά ρ γ ό σ χ ο λ ω ν τ ά ξ ε ω ν » το ύ T h o rste in V eblen - γνώση «έπιβλητικών λεπτομερειών», το ύ τ ρ ο μ ο κ ρ α τ ικ ο ύ τύ π ο υ π ο ύ τ ό σ ο ά ν υ π έ ρ β λ η τ α ο ικ τ ίρ ε ι μέ ά γ α ν ά κ τ η σ η ό Δ ιο ν ύ σ ιο ς Σ ο λ ω μ ό ς σ τ ό ν έ ξ α ίσ ιο « Δ ιά λ ο γ ό » το υ τ ο ύ 1824, (ό ό π ο ιο ς , ά λ λ ο ίμ ο ν ο ! , ο ύ τε σ ή μ ε ρ α δ ια β ά ζ ε τ α ι ό σ ο θ ά π ρ ε π ε ) κ α υ τ η ρ ιά ζ ο ν τ α ς τ ή ν στειρωτική έ π ίδ ρ α ση τ ώ ν Σ ο φ ο λ ο γ ιω τ α τ ικ ώ ν ά ν τ ιλ ή ψ ε ω ν π ά ν ω σ τ ά ζ ω ν τ α ν ά μ υ α λ ά τ ώ ν έ λ λ ή ν ω ν γ ε ν ικ ά κ α ί τ ώ ν έ λ λ η ν ο π α ίδ ω ν ε ίδ ικ ώ τ ε ρ α ] . [ ...] Ή Α .Ε . ή ρ ώ τ η σ ε ν έ π ε ιτ α μ ε τ ά π ο λ λ ή ς τ ή ς ο ρ γ ή ς τ ό ν κ . Β ε νθ ύ λ ο ν.

- Τ ί δ ιδ ά σ κ ε ις τ ώ ρ α ; - Έ ξ ο χ ώ τ α τ ε ! Π ο ιη τ ά ς .

- Κ α ί π ο ιη τ ά ς θέ λ ω κ ά μ ε ι τ ο ύ ς " Ε λ λ η ν α ς ; έ ξ ε φ ώ ν η σ ε μ α ν ιω δ ώ ς .

- " Ο χ ι έ ξ ο χ ώ τ α τ ε ! π λ ή ν ν ο μ ίζ ω , ό τ ι θ έ λ ε τ ε ν ά τ ο ύ ς κ ά μ ε τ ε " Ε λ λ η ν α ς , κ α ί ε ίς το ύ τ ο ε ίν α ι ά ν α γ κ α ία κ α ί ή γ ν ώ σ ις τ ώ ν π ο ιη τ ώ ν .

- Δ έ ν θ έ λ ω π ο ιη τ ά ς , έ π α ν έ λ α β ε ν ή Α .Ε . [ , ..] 'Ώ ς τ ώ ρ α δ έ ν έ μ π ο ρ ε ! ν ά γ ε ν ή ε ίς τή ν Ε λ λ ά δ α ο ύ τε κ ά ν , ό ,τ ι έ γ ίν ε τ ο έ π ί τ ο υ ρ κ ικ ή ς έ ξ ο υ σ ία ς ώ ς π ρ ό ς τ ή ν ά ν α τ ρ ο φ ή ν κ α ί π α ιδ ε ία ν τ ή ς ν ε ο λ α ία ς . Δ ιό τ ι ό Σ ο υ λ τ ά ν Γ ιά ν ν η ς είν α ι φ ρ ο ν ιμ ώ τ ε ρ ο ς το ύ Σ ο υ λ τ ά ν Χ α σ ά π η δ ε σ π ό τ η ς . [ ...]Ε ίν α ι π ε ρ ίε ρ γ ο π ώ ς ο Χ ίο ς ε ιλ ικ ρ ιν ή ς π α τ ρ ιώ τ η ς κ α ι μ ε γ ά λ ο ς λ ό γ ιο ς δ ε ν υ π ο π τ ε ύ ε ­ τ α ι τ η ν β α θ ε ιά α λ ή θ εια π ο υ α λ λ ο ύ π α ρ α θ έ τ ε ι ό λ ο ε π ιδ ο κ ιμ α σ ία : «ή λ ο γ ιό τ η ς τ ώ ν λ ο γιώ τ α τ ω ν δ ιώ χ ν ε ι τή λ ο γ ικ ή » .

αφιερωμα/51 [ Τ " ' ια μ α ς ε ίν α ι φ α ν ε ρ ό π ω ς ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ή θ ε λ ε τ η ν π ν ε υ μ α τ ικ ό τ η τ α ν α τη ν β λ έ π ε ι X ε ν σ α ρ κ ω μ έ ν η σ ε υ π ο δ ε ιγ μ α τ ικ έ ς π ρ ά ξ ε ις π ο υ α π ε ρ ιό ρ ισ τ α θ α ύ μ α ζε ( π .χ . τ η ν α υ το ­ θυ σ ία τ ω ν Σ ο υ λ ιω τώ ν , τ η ν ε ρ γ α τ ικ ό τ η τ α τ ω ν ν α υ τώ ν , τ ο ν μ ό χ θ ο τ ω ν α γ ρ ο τ ώ ν , τ η ν κ α ρ ­ τ ε ρ ία τ ω ν τ ε χ ν ιτ ώ ν , τ ο ά ο κ ν ο τ ω ν λ ε ιτο υ ρ γ ιώ ν κ .ο .κ .) κ ι ό χ ι σ ε σ α χ λ έ ς π τ ω χ α λ α ζ ο ν ικ έ ς ε π ιδ ε ίξ ε ις « κ ο υ λ τ ο ύ ρ α ς » . Ο σ η μ ε ρ ιν ό ς ό ρ ο ς το υ « κ ο υ λ τ ο υ ρ ιά ρ η » τα ιρ ιά ζ ε ι α π ό λ υ τ α σ τ ο ν Κ ορ α ή - μ ό ν ο ν τ η ς μ ε λ α ν ή ς α υ τή ς σ τ ιγ μ ή ς - ή σ τ ο ν σ ο φ ο λ ο γ ιώ τ α τ ο π ο υ γ ε λ ο ιο π ο ιε ί ο μ έγα ς Σ ολω μ ός:

«βαρειά κουλτούρα πλάκωσε, μαύρη σαν καλλιακούδα» (για τ η ν μ ε τ ά δ ο σ η υ π ε ύ θ υ ν ο ς ε ίν α ι ο κ . Ξ ε ν ο φ ώ ν Κ ο κ κ ό λ λ η ς , Σ ο λ ω μ ισ τ ή ς , Ε μ π ε ιρ ικ ισ τ ή ς κ α ι γ ε ν ικ ώ ς Ε λ λ η ν ισ τ ή ς ). Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς γ ν ώ ρ ιζε τ η ν β α θ ιά α λ ή θ εια π ο υ π ρ ό φ ε ρ ε ο Κ ά φ κ α : «η χειρωνακτική

εργασία εξευγενίζει τον άνθρωπο». Αποκτηνωμένοι γίνονται οι μόνον «πνευματικά» ερ­ γαζόμενοι. (Ο Χίμλερ, π.χ., είναι αμφίβολο αν θα ’χε βρει το κουράγιο να βάλει στο φούρ­ νο έξι εκατομμύρια ανθρώπινες υπάρξεις αν χρειαζόταν να σκοτώσει έστω κι ένα παιδί με τα χέρια του, α υ τ ό ς π ο υ δ ε ν μ π ο ρ ο ύ σ ε ν α δ ει ν α σ φ ά ζο υ ν έ ν α κ ο τ ό π ο υ λ ο . Χ ρ ε ια ζ ό τ α ν να κάθεται, π ίσ ω από ένα γ ρ α φ ε ίο , σ α ν π ε μ π τ ο υ σ ία το υ π ν ε ύ μ α τ ο ς τ η ς γ ρ α φ ε ιο κ ρ α τ ία ς , γ ια ν α μ π ο ρ ε ί ν α ε κ δ ίδ ε ι τ ις τ ε ρ α τ ώ δ ε ις δ ια τ α γ έ ς π ο υ ε ξ έ δ ω σ ε ...) Έ μ μ ε σ η α π ό δ ε ιξ η τ ω ν π α ρ α π ά ν ω ε ίν α ι ό τ ι η π λ η μ μ υ ρ ίδ α τ ω ν π ο ιη τ ικ ώ ν σ υ λ λ ο γ ώ ν πο υ κ υ κ λ ο φ ο ρ ο ύ ν κ ά θ ε χ ρ ό ν ο σ τ η ν Ε λ λ ά δ α το υ τ έ λ ο υ ς το υ ε ικ ο σ τ ο ί α ιώ ν α δ εν τ η ν ε μ π ο δ ί­ ζο υ ν κ α θ ό λ ο υ ν α κ ά θ ε τ α ι α π ο β λ α κ ω μ έ ν η μ π ρ ο σ τ ά σ τ ο χ α ζ ο κ ο ύ τ ι τ η ς τ η λ ε ό ρ α σ η ς κοιτά­ ζοντας α ν ό η τ α « σ ή ρ ια λ ς πο υ τ η ν ε μ π ο δ ίζ ο υ ν ν α δει τ α π ρ α γ μ α τ ικ ά τ η ς π ρ ο β λ ή μ α τ α με α π ο τ έ λ ε σ μ α ν α μη βλέπει π έ ρ α α π ό τη μ ύ τη τ η ς ...] .

▲ ΕΚΔΟΣΕΙΣ ▼

Εορτολόγιο με ζωγραφιές της 0. Φοκνερ: Το χωριουδάκι Ν. X. Λόρενς: 0 παραβάτης Π. Μεριμέ: Κάρμεν & άλλες νουβέλες

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΔΕΛΦΙΝΙ: Θεμιστοκλέους 23-25, 106 77 Αθήνα Τηλ. 3630955 FAX. 3636658 ΚΕΝΤΡΙΚΗ ΔΙΑΘΕΣΗ: "Πρόοδος" Μεσολογ­ γίου 5 Τηλ. 3621001 - 3630889 FAX. 3629207

Ε. Α. Αμποτ: Επίπεδος κόσμος Γιοβάννα: Παράθυρο στον άλλο τοίχο

52/αφιερωμα

Γ κ α ίτ ε π ε ρ ιέ β α λ ε μ ε ε κ τ ίμ η σ η κ α ι θ α υ μ α ­ σ μ ό τ ο ν Ιω ά ν ν η Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια , τ ο ν ο π ο ίο εί­ χ ε κ α ι π ρ ο σ ω π ικ ά γ ν ω ρ ίσ ε ι. Α υ τ ό π ρ ο κ ύ π τ ε ι κ υ ­ ρ ίω ς α π ό τ ο π ε ρ ίφ η μ ο β ιβ λ ίο το υ νε α ρ ο ύ θ α υ μ α ­ σ τή το υ E c k e rm a n n (« Σ υ ν ο μ ιλ ίε ς μ ε τ ο ν Γ κ α ίτ ε - G esp ra ch e m it G o eth e» ) α λ λ ά , κ α ι α π ό τ ις α υ ­ θ ε ν τ ικ έ ς μ α ρ τ υ ρ ίε ς π ρ ο σ ώ π ω ν τ ο υ σ τε ν ο ύ τ ο υ π ε ­ ρ ιβ ά λ λ ο ν τ ο ς . Τ έ λ ο ς , ο ίδ ιο ς ο μ ε γ ά λ ο ς π ο ιη τ ή ς κ α ι σ τ ο χ α σ τ ή ς μ ν η μ ο ν ε ύ ε ι τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια σ τ α Η μ ε ρ ο λ ό γ ια το υ (T agesb iich er) (2 Σ επ τ ε μ β ρ ίο υ 1822). « ...Ο κ ύ ρ ιο ς κ ό μ η ς v o n Stru v e ε π ίσ η ς , μ α ζί κ α ι ο κ ό μ η ς Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ...» . Ο Α υ σ τ ρ ια κ ό ς δ ιπ λ ω μ ά τ η ς v o n G en tz λ έ ε ι1 τ α ε ξ ή ς α π ο κ α λ υ π τ ικ ό τ α τ α γ ια τ η ν ά μ ε σ η , σ τε νή κ α ι π ρ ο σ ω π ικ ή σ χ έ σ η τ ο υ Γ κ α ίτ ε π ρ ο ς τ ο ν Κ απ ο δ ίσ τ ρ ια . « Σ ή μ ε ρ α γ ε υ μ ά τ ισ α σ τ ο σ π ίτ ι τ ο υ . Ο ι σ υ ν α ­ ν τ ή σ ε ις α υ τ έ ς έ γ ιν α ν σ τ ο Κ ά ρ λ σ μ π α ν τ , ό π ο υ ο Γ κ α ίτ ε έ μ ε ιν ε α π ό 25 Ιο υ λ ίο υ έ ω ς 1 Σ επ τ ε μ β ρ ίο υ 1818, ε π ο χ ή π ο υ π α ρ ε π ιδ η μ ο ύ σ ε ε κ ε ί κ α ι ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς , ό π ω ς π ρ ο κ ύ π τ ε ι α π ό δ ιπ λ ω μ α τ ικ ά α ρ ­ χ ε ία . Σ ύ μ φ ω ν α π ρ ο ς ό σ α γ ρ ά φ ε ι ο Γ ρ η γ ό ρ ιο ς Δ α φ ν ή ς , ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ε ίχ ε ε γ κ ρ ίν ε ι, ω ς ρ ω σ σ ικ ή κ υ β έ ρ ν η σ η , έ ν α φ υ λ λ ά δ ιο π ο υ κ α τ α δ ίκ α ζ ε τ ι ς γ ε ρ μ α ν ικ έ ς φ ο ιτ η τ ικ έ ς ε ν ώ σ ε ις ω ς ε σ τ ίε ς ε θ ν ι­ κ ισ τ ικ ή ς κ α ι φ ιλ ε λ εύ θ ε ρ η ς α ν α τ α ρ α χ ή ς , μ ε β ά σ η τ ι ς ιδ έ ε ς το υ Φ ίχ τ ε . Ο κ . Α ν δ ρ έ α ς Π α π α χ ρ ή σ τ ο ς , ε ιδ ικ ό ς μ ε λ ε τ η τ ή ς το υ Φ ίχ τ ε κ α ι μ έ λ ο ς τ η ς σ η μ ε ­ ρ ιν ή ς (1991) ε π ιτ ρ ο π ή ς ε π ιμ ε λ η τ ε ία ς τ ω ν Α π ά ­ ν τ ω ν τ ο υ , φ ρ ο ν ε ί ό τ ι τ ο κ ή ρ υ γ μ α το υ F ich te β ρ ή κ ε τ ε ρ ά σ τ ια α π ή χ η σ η σ τ η ν τ ό τ ε γ ε ρ μ α ν ικ ή ν ε ο λ α ία π ο υ έ β α λ ε γ ια σ τ ό χ ο τ η ς τη δ η μ ιο υ ρ γ ία ε ν ό ς κ α ι μ ό ν ο ν , ε ν ια ίο υ , Γ ε ρ μ α ν ικ ο ύ Κ ρ ά τ ο υ ς . (Σ τη σ υ νέ ­

Ο

χ ε ια , β έ β α ια , ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ε μ π ό δ ισ ε τ ο ν Μ έττ ε ρ ν ιχ ν α π ν ίξ ε ι κ ά θ ε φ ιλ ε λ εύ θ ε ρ η ζύ μ ω σ η ιδ ε ώ ν σ τη Γ ε ρ μ α ν ία , δ ίν ο ν τ ά ς το υ έ ν α σ κ λ η ρ ό μ ά θ η ­ μ α ...) Σ τ η ν ε κ τ ίμ η σ η το υ Γ κ α ίτ ε π ρ ο ς το π ρ ό σ ω π ο το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια σ υ ν έ β α λ α ν κ α ι α ρ κ ε τ έ ς π ρ ο σ ω ­ π ι κ ό τ η τ ε ς το υ ά μ ε σ ο υ π ε ρ ιβ ά λ λ ο ν τ ο ς το υ π ο υ εί­ χ α ν δ ε σ μ ο ύ ς μ ε τ ο ν Έ λ λ η ν α Ε υ γ εν ή . (« Ε υ γε ν ή » μ ε τ η ν έ ν ν ο ια τ η ς ε ξ ε υ γ ε ν ισ μ έ ν η ς ψ υ χ ή ς , ό χ ι τ η ς κ α τ α γ ω γ ή ς α π ό κ ά π ο ιο « τ ζ ά κ ι» , δ ε ν έ λ ε ιπ α ν τ έ ­ τ ο ιο ι α π ό τη Γ ε ρ μ α ν ία γ ια ν α α ν α ζ η τ η θ ε ί έ ν α ς τ ο ιο ΰ τ ο ς σ τ ο π ρ ό σ ω π ο το υ Κ ερ κ υ ρ α ίο υ δ ιπ λ ω μ ά ­ τη ) ό π ω ς ο π ρ ο σ ω π ικ ό ς γ ια τ ρ ό ς το υ Γ κ α ίτ ε , ο Χ ο ύ φ ε λ α ν τ , έ ν α ς α π ό τ ο υ ς φ λ ο γ ε ρ ό τ ε ρ ο υ ς φ ιλ έ λ ­ λ η ν ε ς τ η ς τ ό τ ε Γ ε ρ μ α ν ία ς , π ο υ ή τ α ν κ α ι π ε θ ε ρ ό ς το υ Α λ έ ξ α ν δ ρ ο υ Σ τ ο ύ ρ τ ζ α . Τ η ν Ρ ω ξ ά ν τ ρ α Σ τ ο ύ ρ τ ζ α , α δ ελ φ ή το υ , δ ε ν ενυμ φ εύ θη ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς γ ια ά γ ν ω σ τ ο ν λ ό γ ο (ίσ ω ς ε π ιθ υ μ ία το υ να ε ίν α ι α π ε ρ ίσ π α σ τ ο ς σ τ η ν ο δ υ ν η ρ ή κ α ι α ιχ μ η ρ ά τ ο υ π ο ρ ε ία ) α ν κ α ι σ υ νε δ έ ς,ν το , σ υ ν α ισ θ η μ α τ ικ ά μ ε π ά θ ο ς , ό π ω ς α π ε κ ά λ υ ψ ε η π ο λ υ ε τ ή ς κ α ι ε π ί­ μ ο χ θ η έ ρ ευ ν α τ η ς κ α θ η γ ή τ ρ ια ς κ . Ε λ έ ν η ς Κ ο ύ κ κ ο υ . (Τ ο Ρ ω ξ ά ν τ ρ α ε ίν α ι π α ρ α φ θ ο ρ ά το υ Λ ο ξ ά ν τ ρ α , ε κ το υ Α λ ε ξ ά ν δ ρ α ) . Η R o x a n d ra π α ν τ ρ ε ύ τ η ­ κ ε , τ ε λ ικ ά , τ ο ν κ ό μ η τ α E d lin g κ α ι ε γ κ α τ α σ τ ά θ η ­ κ ε σ τη Β α ϊμ ά ρ η ό π ο υ δ ε ν ά ρ γ η σ ε ν α γίν ε ι δ ε κ τ ή σ τ ο ν ιδ ια ίτ ε ρ ο κ ύ κ λ ο το υ π ο ιη τ ή . Ε ν ώ π α ρ ά λ λ η ­ λ α σ υ ν έ χ ιζε τη φ ιλ ε λ λ η ν ικ ή τ η ς δ ρ α σ τ η ρ ιό τ η τ α , ω ς Ε λ λ η ν ίδ α , κ α τ α γ ω γ ή ς π α ρ α δ ο υ ν ά β ια ς . Φ ι­ λ έ λ λ η ν ε ς κ ο ιν ο ί γ ν ω σ τ ο ί Γ κ α ίτ ε -Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια σ τ ά θ η κ ε κ α ι ο π ο λ ύ ς v o n H u m b o ld t, ο μ ε γ ά λ ο ς λ α ο γ ρ ά φ ο ς G rim κ α ι ο υ π ο υ ρ γ ό ς τ η ς κ υ β έ ρ ν η σ η ς τη £ Β α ϊμ ά ρ η ς G e rsd o rff.

αφιερωμα/53 Έ ν α φοβερό «πολιτικ ό μυστικό» ν ε α ρ ό ς Έ κ κ ε ρ μ α ν θ α ύ μ α ζε τ ο ν Γ κ α ίτ ε α ­ κ ρ ιβ ώ ς ό π ω ς ο Π λ ά τ ω ν τ ο ν Σ ω κ ρ ά τ η . Κ α ι το υ ο φ ε ίλ ο υ μ ε τ η ν ίδ ια α ιώ ν ια ε υ γ νω μ ο σ ύ νη γ ια τ η ν ό λ ο α υ τ α π ά ρ ν η σ η π ισ τή κ α τ α γ ρ α φ ή τ ω ν σ ο ­ φ ώ ν π α ρ α τ η ρ ή σ ε ω ν κ α ι σ κ έ ψ ε ω ν π ο υ κ ά θ ε, σ χ ε ­ δ ό ν , μ έρ α ε μ π ισ τ ε υ ό τ α ν ο γ η ρ α ιό ς Μ έ ν τ ο ρ ά ς το υ . (Α κ ρ ιβ ώ ς ό π ω ς έ κ α ν ε , κ α τ ά υ π ο δ ε ιγ μ α τ ικ ό τρ ό π ο , έ ν α ν α ιώ ν α α ρ γ ό τ ε ρ α , ο Γ κ ο ύ σ τ α β Γ ιά ν ο υ ς γ ια τ ο ν Κ ά φ κ α σ τ ο μ ν η μ ειώ δ ε ς β ιβ λ ίο το υ « Κ ο υ β ε ν τιά ζ ο ν τα ς μ ε τ ο ν Κ ά φ κ α » , ε κ δ ό σ ε ις « Κ έδ ρ ο ς » , 1984) γ ρ ά φ ε ι, λ ο ιπ ό ν , τη ν Π έ μ π τ η , 5 Ιο υλ ίου 1827: « Σ ή μ ε ρ α , κ α τ ά το β ρ ά δ υ , ο Γ κ α ίτ ε ε π ισ τ ρ έ φ ο ν τ α ς α π ό έ ν α ν π ε ρ ίπ α τ ο μ ε α μ ά ξ ι, με σ υ ν ά ν τη σ ε σ τ ο ν κ ή π ο . Π ε ρ ν ώ ν τ α ς μ ο υ έ νευ σ ε ν α τ ο ν ε π ισ κ ε φ θ ώ . Κ α τευ θ ύ νθ η κ α α μ έ σ ω ς σ τη ν κ α ­ τ ο ικ ία το υ ό π ο υ σ υ ν ά ν τη σ α το ν επ ιθ εω ρ η τή τω ν κ τιρ ίω ν , τ ο ν Κ ο υ ν τρ α ί. Ο Γ κ α ίτ ε κ α τ έ β η κ ε κ α ι α ­ ν ε β ή κ α μ ε μ α ζί τη σ κ ά λ α . Κ α θ ή σ α μ ε σ τη ν α ίθ ο υ ­ σ α υ π ο δ ο χ ή ς , τ η ν ο ν ο μ α ζό μ ε ν η « τ η ς Ή ρ α ς » , γ ύ ­

Ο

ρ ω α π ό έ ν α σ τρ ο γ γ υ λ ό τ ρ α π έ ζ ι. Δ ε ν ε ίχ α μ ε α κ ό ­ μη π ρ ο χ ω ρ ή σ ε ι στη σ υ ζή τη σ η ό τ α ν ο κ α γ κ ε λ λ ά ρ ιο ς μ π ή κ ε κ ι α υ τ ό ς κ α ι α π ο τ έ λ ε σ ε μ έ λ ο ς τ η ς σ υ ν τρ ο φ ιά ς μ α ς . Σ υ ζη τή σ α μ ε γ ια π ο λ ιτ ικ ά γ ε γ ο ­ ν ό τ α , γ ια τη δ ιπ λ ω μ α τ ικ ή α π ο σ τ ο λ ή το υ W ellin g to n 2 σ τη ν Π ε τ ρ ο ύ π ο λ η κ α ι τ ις π ιθ α ν έ ς τ η ς ε π ιπ τ ώ σ ε ις , γ ια το ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια κ α ι τ η ν ε π ι­ β ρ ά δ υ ν σ η τ η ς α π ε λ ευ θ ε ρ ώ σ εω ς, γ ια τ ο υ ς Τ ο ύ ρ ­ κ ο υ ς , π ο υ σ το ε ξ ή ς θ α π ε ρ ιο ρ ίζ ο ν το σ τ η ν Κ ω ν­ σ τα ν τ ιν ο ύ π ο λ η κ α ι γ ια ά λ λ α π ρ ά γ μ α τ α » . Π ο λ ύ π ιο σ η μ α ν τ ικ ή (π ιο σημαίνονσα, ίσ ω ς ) θ ε ω ρ ο ύ μ ε τη δ εύ τε ρ η μ νε ία το υ ο ν ό μ α τ ο ς το υ Κ απ ο δ ίσ τ ρ ια α π ό τ ο ν Γ κ α ίτ ε . Ο Έ κ κ ε ρ μ α ν τ η ν τ ο ­ π ο θ ε τε ί χ ρ ο ν ικ ά σ τ ις 2 Α π ρ ιλ ίο υ 1829, η μ έρ α Π έ μ π τ η . Ε ίν α ι, ε ξ α ιρ ε τ ικ ά δυσοίωνη, ιδ ια ίτε ρ α ό ­ τ α ν π ρ ο φ έ ρ ε τα ι α π ό έ ν α ν γ ν ώ σ τη τ ω ν π ρ α γ μ ά ­ τ ω ν (κ α ι τω ν δ ιπ λ ω μ α τ ικ ώ ν ) σ α ν τ ο ν Γ κ α ίτ ε . « Π ρ ό κ ε ιτ α ι ν α σ α ς α π ο κ α λ ύ ψ ω έ ν α π ο λ ιτ ικ ό μ υ ­ σ τ ικ ό (politisches G eh eim n is), μ ου ε ίπ ε ο Γ κ α ίτ ε , σ ή μ ερ α σ το τ ρ α π έ ζ ι - κ ά π ο ιο μ υ σ τικ ό π ο υ α ρ γ ά ή γ ρ ή γ ο ρ α θ α γ ίν ε ι π ο λ ύ κ ο ιν ό ... Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς

για την τύχη του Καποδίστρια

54/αφιερωμα δ ε θα μ π ο ρ έ σ ε ι ν α π α ρ α μ ε ίν ε ι γ ια π ο λ ύ α κ ό μ η ο κ ύ ρ ιο ς τ η ς κ α τ ά σ τ α σ η ς σ τ η ν Ε λ λ ά δ α , γ ια τ ί το υ λε ίπ ε ι έ ν α π ρ ο σ ό ν α π α ρ α ίτ η τ ο γ ια τ έ τ ο ια θέση : Δεν είναι στρατιώτης. (Er ist kein soldat, δ εν έ χ ε ι τ ίπ ο τ α το κ α ρ α β α ν ά δ ικ ο π ά ν ω το υ » , ίσ ω ς να ’τ α ν η π ισ τή σ τ ο π ν ε ύ μ α α λ λ ’ ό χ ι σ τ ο γ ρ ά μ μ α α ­ π ό δ ο σ η ), (η υ π ο γ ρ ά μ μ ισ η ε ίν α ι το υ Γ κ α ίτ ε ). Λ ο ιπ ό ν δ εν υ π ά ρ χ ε ι π ρ ο η γ ο ύ μ ε ν ο π ο λ ιτ ικ ο ύ π ο υ κ α τ ό ρ θ ω σ ε ν α ο ρ γ α ν ώ σ ε ι μ ια χ ώ ρ α σ ε ε π α ­ ν α σ τ α τ ικ ό α ν α β ρ α σ μ ό κ α ι ν α θέσ ει υ π ό έ λ ε γ χ ό το υ σ τ ρ α τ ιώ τ ε ς κ α ι σ τ ρ α τ η γ ο ύ ς . Μ ό νο μ ε το σ π α θ ί σ τ ο χ έ ρ ι κ α ί ε π ί κ ε φ α λ ή ς σ τ ρ α τ ο ύ ε ίν α ι δ υ ­ ν α τ ό ν ν α κ υ ρ ια ρ χ ή σ ε ι κ α ν ε ίς κ α ι ν α ε π ιβ ά λ ε ι τ η ν π λ ή ρ η υ π ο τ α γ ή σ τ ο υ ς ν ό μ ο υ ς π ο υ υ π α γ ο ρ ε ύ ε ι, σε ε ν ά ν τ ια π ε ρ ίπ τ ω σ η , π ρ ό κ ε ιτ α ι γ ια π α ρ α κ ιν δ υ ν ε υ ­ μ ένη π ε ρ ιπ έ τ ε ια . Ο Ν α π ο λ έ ω ν , α ν δ ε ν ή τ α ν ε σ τ ρ α τ ιώ τ η ς , π ο τ έ δ ε θ α ή τ α ν δ υ ν α τ ό ν ν ’ α νέ β ε ι έ ­ ω ς τ α ύ π α τ α α ξ ιώ μ α τ α . Χ ω ρ ίς τ ις π ρ ο ϋ π ο θ έ σ ε ις α υ τ έ ς , θ α α ν α γ κ α σ θ ε ί ν α α ρ κ ε σ τ ε ί σ ε δ ευ τερ εύ ο ν τ ε ς ε ν τ ε λ ώ ς ρ ό λ ο υ ς . Ε ίμ α ι ε γώ π ο υ το π ρ ο β λ έ ­ π ω κ α ι θ α ιδ ε ίτ ε π ω ς θ α δ ικ α ιω θ ώ . Η φ ύ ση τ ω ν π ρ α γ μ ά τ ω ν το α π α ιτεί· δ ε θα μ π ο ρ ο ύ σ ε ν α γίνε ι δ ια φ ο ρ ε τ ικ ά » . Ε ίν α ι ε ν τ υ π ω σ ια κ ό τ ο ό τ ι ο Έ κ κ ε ρ μ α ν γ ρ ά φ ε ι μ ε έ μ φ α σ η τ η ν « α π ό φ θ ε γ ξ η » το υ Γ κ α ίτ ε : « Δ ε ν έ ­ χ ε ι τ ίπ ο τ ε τ ο σ τ ρ α τ ιω τ ικ ό π ά ν ω το υ » . Ά ρ α τη ν τόνισε ο σ υ γ γ ρ α φ έ α ς , το υ F a u st. Κ α ι δ ε ν ε ίχ ε , β έ­ β α ια , κ α θ ό λ ο υ ά δ ικ ο . Α λ λ ά ό μ ω ς , γ ια τ ί μ ιλ ά ε ι γ ια «πολιτικό μυστικό»; Μ ή π ω ς έ χ ε ι ή δ η λ ά β ε ι γ ν ώ σ η τ ω ν π ρ ο θ έσ ε ω ν κ ά π ο ιω ν - π ο υ , σ ίγ ο υ ρ α , ε ίχ α ν δ ια σ υ ν δ έ σ ε ις , μ ε τ ο ν Μ έ τ τ ε ρ ν ιχ , τ ο ν ισ χ υ ­ ρ ό τε ρ ο , π ο λ ιτ ικ ό τ η ς ε π ο χ ή ς , ν α « τε λ ειώ ν ο υ ν » μ ε το ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ; Γ ια τί, α λ λ ιώ ς , ο π ά ν τ ο τ ε φ ε ιδ ω λ ό ς σ τ α λ ό γ ια το υ Γ κ α ίτ ε (θα δ ο ύ μ ε π α ρ α ­ κ ά τ ω ό τ ι ή τ α ν π ρ ο σ φ ιλ ή ς σ υ νή θειά το υ ν α μ η ν α ρ θ ρ ώ ν ε ι ο ύ τε μ ια λ έξ η σ’ ένα ο λ ό κ λ η ρ ο τρ ίω ρ ο δ ε ίπ ν ο , π α ρ ά το ό τ ι ό λ ο ι θ α έ δ ιν α ν π ο λ λ ά γ ια μ ία κ α ι μ όνη λ έξ η του ) θ α ε ίχ ε μ ιλ ή σ ε ι γ ια δ υ σ ο ίω ν ο π ρ ο α ίσ θ η μ ά το υ , ή ίσ ω ς π ο λ ιτ ικ ή π ρ ό β λ ε ψ η . Σ ε κ α μ ιά ό μ ω ς π ε ρ ίπ τ ω σ η δ ε ν θ α έ λ ε γ ε σ τ ο ν ν ε α ρ ό α κ ρ ο α τ ή το υ κ α ι θ α υ μ α σ τή το υ π ω ς « θ α το υ άπεκάλυπτε ένα π ο λ ιτ ικ ό μ υ σ τ ικ ό (Ic h will Ih n en ein p o litisches G eheim nis entdecken, d a s sich iib er k u rz o d c r la n g o ffe n b a re n w ird ), το ο π ο ίο θ α έ ρ θ ει σ τ ο φ ω ς τ η ς δ η μ ο σ ιό τ η τ α ς , α ρ γ ά ή γ ρ ή γ ο ρ α » . Ό τ ι γ ια τ ο ν ίδ ιο τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια έ χ ε ι τ η ν π ιο μ εγ ά λ η ε κ τ ίμ η σ η ο Γ κ α ίτ ε φ α ίν ε τ α ι κ α ι α π ό τ α ό-

Σημειώσεις 1. Πιθανόν να αναφέρεται στον πολιτικό πυρετό των φοιτητών για την ενοποίηση της Γερμανίας, βασικά ως Πρωσσίας, που οδήγησε έναν «εθνικιστή» φοιτητή της θεολογίας να σκοτώσει τον ποιητή Κότσεμπούε που, αν και φίλος του Γκαίτε, είχε στρατευθεί ως όργανο της Ρωσικής, αντιφιλελεύθερης προπαγάνδας που είχε συντονίσει ο Στούρτζας.

2. Πρόκειται για τον ναύαρχο Ουέλλιγκτον, τον θριαμβευτή ε­ πί του Ναπολέοντος, στο Βατερλώ. Στη Ρωσία πήγε, ως εκ-

σ α γ ρ ά φ ε ι σ τ ο π ε ρ ιο δ ικ ό « Τ έχ ν η κ α ι Α ρ χ α ιό τ η ­ τ α » (K u n st u n d A lte rtu m ) ω ς κ ρ ιτ ικ ή γ ια το β ιβ λ ίο το υ Ια κ ώ β ο υ Ρίξ ο υ Ν ερ ο υ λ ο ύ « Μ α θ ή μ α τ α Ν εο ε λ ­ λ η ν ικ ή ς λ ο γ ο τ ε χ ν ία ς » , τ ο ο π ο ίο ν ε ξε δ ό θ η γ α λ λ ι­ σ τ ί ω ς « C o u rs d e la litte ra tu re grecq u e m o d e rn e » (1828). « Π α ν τ ό ς ε ίδ ο υ ς π α ρ α τ η ρ ή σ ε ις συ νω θο ύν τ α ι γ ια τ ο ν α ν α γ ν ώ σ τ η , ε π ιφ υ λ α σ σ ό μ ε θ α ό μ ω ς ν α π ρ ο β ο ύ μ ε κ α ι σ τ ις δ ικ έ ς μ α ς α φ ο ύ π ρ ο η γ ο υ μ έ ­ ν ω ς ζή σ ο υ μ ε το γ ε γ ο ν ό ς ό τι ο ι κ ά λ λ ισ τ ο ι (die Besten) α π ό τ ο ύ ς Έ λ λ η ν ε ς σ υ σ π ε ιρ ώ ν ο ν τ α ι γύ ρ ω α ­ π ό τ α νέ α φ ώ τ α (L eu ch te), γύ ρ ω α π ό τ ο ν ευγενή Κ υ β ε ρ νή τη , ο ύ τ ω ς ώ σ τ ε ο ι δ ιδ α σ κ ό μ ε ν ο ι, ο ι σ ο ­ φ ο ί, ο ι ευ φ υ είς μ ε τη σ υ μ β ο υ λ ή τ ο υ ς , ο ι γε ν ν α ίο ι μ ε τ η ν π ρ ά ξ η κ α ι ιδ ια ίτ ε ρ α ο ι κ λ η ρ ικ ο ί ε ν α ρ μ ο ν ί­ σ ο υ ν μ ε τ α σ χ έ δ ιά το υ , μ ε τ ις ιδ έ ε ς το υ , τ η ν α γνή α ν θ ρ ω π ισ τ ικ ή -α π ο σ τ ο λ ικ ή δ ρ α σ τ η ρ ιό τ η τ ά το υ ς κ α ι ω ς Φ α ν α ρ ιώ τ ε ς υ ψ η λ ή ς σ τ ά θ μ η ς δ ειχ θ ο ύ ν κ α ι συ μ π ερ κ ρ ερ θ ο ύν σ ύ μ φ ω ν α μ ε τ ο υ ς π ό θ ο υ ς ο ­ λ ό κ λ η ρ η ς τ η ς Χ ρ ισ τ ια ν ο σ ύ ν η ς » .3 Β ε β α ίω ς, ο ίδ ιο ς ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ε λ ά χ ισ τ α θα σ υ μ φ ω ν ο ύ σ ε μ ε τ η ν υ ψ η λή ιδ έ α π ο υ ε ίχ ε ο Γ κ α ίτ ε γ ια το υ ς Φ α ν α ρ ιώ τ ε ς ο ι ο π ο ίο ι, κ α ι ν α μ η ν ε ίχ α ν π ρ ω τ ο σ τ α τ ή σ ε ι σ τη δ ο λ ο φ ο ν ία το υ ( ό π ω ς ρ η τά ε­ ν ο χ ο π ο ιε ί ο α γ ω ν ισ τ ή ς Κ ά ρ π ο ς Π α π α δ ό π ο υ λ ο ς τ ο ν «Σατανά» Α λ έ ξ α ν δ ρ ο Μ α υ ρ ο κ ο ρ δ ά τ ο ), το υ ­ λ ά χ ισ τ ο ν σ τ ά θ η κ α ν ε κ ε ίν ο ι π ο υ ε π ω φ ε λ ή θ η κ α ν τ α μ ά λ α α π ό α υ τ ή ν ... Α ς ε ίν α ι ό μ ω ς . Α ς μ ιλ ή σ ο υ ­ μ ε γ ια π ιο ε υ χ ά ρ ισ τ α θ έ μ α τ α ... Σ υ ν ο ψ ίζ ο ν τ α ς , ο Γ κ α ίτ ε υ π ή ρ ξ ε θ α υ μ α σ τ ή ς τ ο υ Ε λ λ η ν ικ ο ύ π ν ε ύ μ α τ ο ς - α ρ χ α ίο υ κ α ι σ ύ γ χ ρ ο ν ο υ . Ε ίν α ι γ ν ω σ τ ή η π ρ ο τ ρ ο π ή το υ π ρ ο ς τ ο υ ς ν έ ο υ ς : « Δ ια β ά ζ ε τ ε κ α ι π ά λ ι δ ια β ά ζ ε τ ε το υ ς Έ λ λ η ν ε ς » . Ε ίν α ι γ ν ω σ τή ε π ίσ η ς η π ρ ο σ ή λ ω σ ή το υ σ τ ο ν Ό ­ μ η ρ ο κ α ι τ ο υ ς α ρ χ α ίο υ ς Έ λ λ η ν ε ς τ ρ α γ ικ ο ύ ς . Ε ί­ ν α ι ε π ίσ η ς γ ν ω σ τ ό ό τ ι π ο λ λ ά έ ρ γ α το υ ε ίν α ι ε ­ μ π ν ε υ σ μ έ ν α α π ό μ υ θ ο λ ο γ ικ ο ύ ς ή ρ ω ε ς τ η ς α ρ ­ χ α ία ς Ε λ λ ά δ α ς (« Ιφ ιγέ ν ε ια ε ν Τ α ύ ρ ο ις » , « Π ρ ο μ η θ ε ύ ς» κ α ι τ α η μ ιτε λ ή « Σ ω κ ρ ά τ η ς » , « Ν α υ σ ικ ά » , « Ε π ιμ ε ν ίδ η ς » κ .ά .) . Τ έ λ ο ς ε ίν α ι γ ν ω σ τ ό ό τι τ ο π ία κ α ι θ ρ ύ λ ο ι τ η ς α ρ χ α ία ς χ ώ ρ α ς π α ρ ε λ α ύ ­ ν ο υ ν κ α ι δ ια ν θ ίζο υ ν τ α π ο ιη τ ικ ά κ α ι π ε ζ ο γ ρ α φ ικ ά τ ο υ κ ε ίμ ε ν α . Α λ λ ά ο μ ε γ ά λ ο ς π ο ιη τ ή ς δ ε ν ή τ α ν θ α υ μ α σ τ ή ς τ η ς α ρ χ α ία ς μ ό ν ο Ε λ λ ά δ α ς . Μ ε θε ρ ­ μ ό ε ν δ ια φ έ ρ ο ν π α ρ α κ ο λ ο υ θ ε ί σ τ ις δ υ σ μ έ ς το υ β ίου τ ο υ τ η ν έ ν δ ο ξ η χ ώ ρ α π ο υ α ν α γ ε ν ν ιέ τ α ι α π ό τ η ν τέ φ ρ α τ η ς . Σ τ ο σ η μ είο α υ τό υ π ά ρ χ ο υ ν π λ ή ­ θ ο ς μ α ρ τ υ ρ ίε ς κ α ι α υ θ ε ν τ ικ ά σ τ ο ιχ ε ία . πρόσωπος της Αγγλίας και δη του Κάνινγγος (Cunning), υ­ πουργού εξωτερικών της, για να αρχίσει διαπραγματεύσεις για μια από κοινού δράση κατά της Τουρκίας. Τελικά ο Wellington συνεφώνησε με τους Ρώσους 5 όρους (4 Απρ.

1826) στους οποίους θα συμφωνήσει και η Γαλλία (στην «Συνθήκη του Λονδίνου» ή «Ιουλιανή Σύμβαση»). Η σύ­ μπτωση; αυτή των γνωμών οδήγησε και στη ναυμαχία του Ναυαρίνου (8-20 Οκτωβρίου 1827) και την απελευθέρωση της χώρας.

3. Με επιστολή του προς τον διευθυντή του γνωστού, για τη μισελληνική του στάση, περιοδικού «Αυστριακός Παρατηρη­ τής» Γιόζεφ φον Πίλατ.

αφιερωμα/55

Σωκράτης Κονιόρδος

Εκτιμήσεις του Marx για τον Καποδίστρια

ία π ρ ώ τη π ε ρ ιδ ιά β α σ η σ τη ν Α ν θ ο λ ο γ ία κ ε ιμ έ ν ω ν το υ Μ α ρ ξ κ α ι το υ Έ ν γ κ ε λ ς γύ ρ ω α π ό το Α ν α τ ο λ ικ ό Ζ ή τη μ α , τη ν Ε λ λ ά δ α κ α ι τ η ν Τ ο υ ρ κ ία , πο υ έ κ α ν ε ο Π α ν α γ ιώ τ η ς Κ ο ν δ ύ λ η ς γ ια τ ις ε κ δ ό σ ε ις « Γ νώ σ η » (1985) α π ο δ ίδ ε ι ε ν τ υ π ω σ ια κ ο ύ ς κ α ρ π ο ύ ς . « Ε π ο ν ε ίδ ισ το » (!) χ α ρ α κ τ η ρ ίζ ε ι ο Μ α ρ ξ το ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια (σ ε ε π ισ το λ ή το υ σ τ ο ν E n ­ gels, 3.5.1854). Κ α ι ν α μ η ν α π ο δ ίδ α μ ε έ τ σ ι τ ο α γ γ λ ικ ό ε π ίθ ετ ο π ο υ χ ρ η σ ιμ ο π ο ιε ί (in fa ­ m ous), π ά λ ι θα ’τ α ν κ ά τ ι μ ειω τικ ό κ α ι δ υ σ ά ρ ε σ το , π .χ . « ξ ε δ ιά ν τ ρ ο π ο ς » , « ξ ε τ σ ίπ ω τ ο ς » , « κ α κ ό φ η μ ο ς » . Τ ο π ό σ ο έ ξω έ π ε σ ε ο Μ α ρ ξ ε ίν α ι η λ ίο υ φ α ε ιν ό τ ερ ο . Ν ό μ ισ ε ό τι η ό λη Ε λ ­ λ η νικ ή ε π α ν ά σ τ α σ η ή τ α ν δ η μ ιο ύ ρ γ η μ α Ρ ώ σ ω ν π ρ α κ τ ό ρ ω ν με ά φ θ ο ν ο χ ρ υ σ ά φ ι, ό τ ι ο Κ απ ο δ ίσ τ ρ ια ς ή τ α ν έ ν α ς α π λ ό ς υ π η ρ έ τ η ς το υ Α σ ια τικ ο ύ Δ ε σ π ο τ ισ μ ο ύ κ ι ό τι ο μ ό ν ο ς μ έ γ α ς κ ίν δ υ ν ο ς γ ια τ η ν κ ο ιν ω ν ικ ή ε π α ν ά σ τ α σ η ή τ α ν η Ρ ω σ ικ ή Α ρ κ ο ύ δ α .

Μ

«Υπάρχει μια αστεία ιστορία για δύο Πέρσες φυσιοδίφες που εξέταζαν μιαν αρκούδα. Ο ένας, που δεν είχε δει ποτέ του πριν τέτοιο ζώο, ρώτησε αν αυτό γεννά μικρά ή αυγά. Ο άλλος, που ήταν καλύτερα πληροφορημένος απάντησε: Το ζώο αυτό είναι ικανό για τα πάντα. Ασφαλώς η ρωσική αρκούδα είναι ικανή για τα πάντα, όσο γνωρίζει ότι τα ζώα, με τα οποία έχει να κάνει, δεν είναι ικανά για τίποτε». (Ο Μαρξ στον Ενγκελς, 1853) Η α ρ κ ο ύ δ α δ εν έ π ρ ε π ε κ α τ ά κ α ν έ ν α τ ρ ό π ο ν α β ρ εθ εί σ τη Μ εσ ό γε ιο , π ρ ά γ μ α πο υ σήμ α ιν ε ό τι η Ο θ ω μ α ν ικ ή Α υ τ ο κ ρ α τ ο ρ ία έ π ρ ε π ε ν α υ π ο σ τη ρ ιχ θ ε ί π ά σ η δ υ ν ά μ ε ι α π ό τ ις μ ε­ γ ά λ ε ς Ε υ ρ ω π α ϊκ έ ς δ υ ν ά μ ε ις . Θ α π ρ έ π ε ι ν α ε ιπ ω θ ε ί ό τι υ π ή ρ χ α ν κ ά π ο ια σ τ ο ιχ ε ία γ ια μ ια τέ το ια ε κ τίμ η σ η τ η ς κ α τ ά ­ σ τ α σ η ς . Η Τ ο υ ρ κ ία π α ρ α χ ω ρ ο ύ σ ε σ υ σ τ η μ α τ ικ ά ά σ υ λ ο σ τ ο υ ς φ ιλ ε λ εύ θ ε ρ ο υ ς Ε υ ρ ω π α ίο υ ς πο υ ε κ δ ιώ κ ο ν τ α ν για π ο λ ιτ ικ ο ύ ς λ ό γ ο υ ς α π ό τ ις π α τ ρ ίδ ε ς το υ ς (Π .χ . ο ι Α μ ε ρ ικ α ν ικ έ ς α ρ ­ χ έ ς δ ια μ α ρ τ υ ρ ή θ η κ α ν έν τ ο ν α γ ια τ η ν - π α ρ ά ν ο μ η κ α ι π α ρ ά τ υ π η - σ ύ λ λη ψ η το υ K oszta,

56/αφιερωμα Ο ύ γ γρ ο υ π ο ύ ’χ ε γ ίν ε ι π ια Α μ ε ρ ικ α ν ό ς υ π ή κ ο ο ς , α π ό Α υ σ τ ρ ια κ ο ύ ς π ρ ά κ τ ο ρ ε ς το υ Μ έττ ε ρ ν ιχ σ τη Σ μ ύ ρ νη , το 1853). Β ε β α ίω ς ο Μ α ρ ξ δ ε ν ξ ε χ ν ά ό τ ι ο α γ α π η μ έ ν ο ς το υ ή ρ ω α ς τ η ς π α γ κ ό σ μ ια ς λ ο γ ο τ ε χ ν ία ς , ο Π ρ ο μ η θ έ α ς , δ εν γ ε ν ν ή θ η κ ε α π ό Τ ο υ ρ α ν ικ ά ή Τ α τ α ρ ικ ά φ ύ λ α . Γ ι’ α υ τό κ α ι μ ετ ρ ιά ζε ι π ο λ ύ α υ τό π ο υ θα α π ο κ α λ ο ύ σ α μ ε « σ υ γ κ υ ρ ια κ ή το υ ρ κ ο φ ιλ ία » το υ . Μ ε τα ξ ύ δ ύ ο κ α κ ώ ν π ρ ο τ ιμ ά ε ι το μ η -χ είρ ο ν: τ ο ν κ α τ α ρ ρ έ ο ν τ α Σ ο υ λ τ α ν ισ μ ό α π ό τ ο ν α ν ε ρ χ ό μ ε ν ο Τ σ α ρ ισ μ ό . Γ ι’ α υ τό κ α ι μ ισ εί π α θ ια σ μ έ ν α τη Σ λ α β ικ ή Α π ο λ υ τ α ρ χ ία . Τ ο υ Γερμανού, υ π ο υ ρ γο ύ ε ξ ω τ ε ­ ρ ικ ώ ν τ η ς Ρ ω σ ία ς Ν εσ ε λ ρ ό ν τε (N esselro d e), π α ρ α τ η ρ ε ί ό τ ι τ ο ό ν ο μ α σ η μ α ίν ε ι κ α ι κ α μ ­ τ σ ίκ ι κ α ι τ σ ιγ κ λ ί. Δ ια μ έ ν ω ν σ τ ο Λ ο ν δ ίν ο , ο Μ α ρ ξ β ιο π ο ρ ιζ ό τα ν α π λ ώ ς γ ρ ά φ ο ν τ α ς ά ρ θ ρ α γ ια Α μ ε ρ ικ α ν ι­ κ έ ς ε φ η μ ε ρ ίδ ε ς . Κ α ι δ εν μ π ο ρ ο ύ σ ε π α ρ ά ν α ε ν τ υ π ω σ ιά ζ ε τ α ι α π ό τη φ ιλ ο τ ο υ ρ κ ικ ή σ τά σ η α ν θ ρ ώ π ω ν , σ α ν το ν D av id U rg u a rt, π ο υ ε ίχ ε κ α τ ε β ε ί α π ό τη Σ κ ω τ ία σ τ η ν Ε λ λ ά δ α γ ια ν α β ο η θή σ ει σ τ η ν π α λ ιγ γ ε ν ε σ ία τη ς . Κ α ν είς δ ε ν θα μ π ο ρ ο ύ σ ε ν α μη θεω ρ ή σ ε ι π ω ς ο ιδ ιό τυ ­ π ο ς α υ τ ό ς Ε υ ρ ω π α ίο ς ή τ α ν κ α λ ή ς π ίσ τ ε ω ς κ α ι υ π ε ρ ά ν ω π ά σ η ς υ π ο ψ ία ς , έ σ τ ω κ ι α ν ε ίνα ι ά ξ ιο ς σ α τ ιρ ικ ώ ν σ χ ο λ ίω ν α π ό τ ο ν Μ α ρ ξ γ ια τη ν α ν ε δ α φ ικ ή ρ ο μ α ν τ ικ ό τ η τ α τ η ς το υ ρ κ ο φ ιλ ία ς του . Π α ρ ά το ό τ ι μ ισ εί τ ο ν Τ σ ά ρ ο - ή , ίσ ω ς κ α ι γ ι’ α υ τό ! - τ ε λ ικ ά σ υ ν τ ά σ σ ε τ α ι μ ε τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια , ε ν α γ ν ο ία το υ , ο Μ α ρ ξ ό τ α ν γ ρ ά φ ε ι σ τη N ew Y o rk D aily T rib u n e (5 Α υγ.

1853) π ω ς οι Δ υ τ ικ έ ς Δ υ ν ά μ ε ις ε ίν α ι α σ υ ν ε π ε ίς , ψ ο φ ο δ ε ε ίς, α λ λ λ η λ ο ϋ π ο β λ ε π ό μ ε ν ε ς κ α ι π α γ ιδ ε υ μ έ ν ε ς α ν ά μ ε σ α σε δ ύο π ό ρ τ ε ς , α ν ά μ ε σ α σ τη Μ ε γά λ η Π ύ λ η κ α ι σ τη Ρ ω σ ικ ή Α υλή : « Α ρ χ ικ ά σ υ ν τ ά σ σ ο ν τ α ι μ ε τη ν π ρ ώ τη ε ν ά ν τ ια σ τ ις ε π ε κ τ α τ ικ έ ς τ ά σ ε ις τ η ς δ εύ τε ρ η ς (π ο υ ’ν α ι ε ύ λ ο γ ε ς , α φ ο ύ β λ έ π ε ι τ η ν τ ε ρ ά σ τ ια α υ τ ο κ ρ α τ ο ρ ία τ η ς π ε ρ ιο ρ ισ μ έν η σ ’ έ ν α κ α ι μ ό ν ο ε ξ α γ ω γ ικ ό λ ιμ ά ν ι, τη ν Ο δ η σ σ ό , κ ι α υ τό σ ε θ ά λ α σ σ α μη π λ ω τ ή τ ο ν μ ισ ό χ ρ ό ν ο κ ι ε κ τε θ ε ιμ έ ν ο σ τ ις α γ γ λ ικ έ ς ε π ιθ έ σ ε ις τ ο ν ά λ λ ο μ ισ ό ). Κ α ι μ ε τ ά , φ ο β ο ύ μ ε ν ε ς έ ν α ν γ ε ν ικ ό π ό λ ε μ ο π ο υ θα γεννούσε μια γενική επανάσταση, χ α λ α ρ ώ ν ο υ ν τ η ν π ίε σ ή το υ ς κ α ι α φ ή ­ ν ο υ ν τη ν Π ύ λ η ν α υ π ο χ ω ρ ή σ ε ι ε ξ ε υ τ ελ ισ μ έν η » . Έ τ σ ι ό μ ω ς , δ ικ α ιώ ν ε τ α ι α π ό λ υ τ α τ ο σ κ ε π τ ικ ό το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ! Π ω ς έ ν α ς ο λ ο κ λ η ρ ω ­ τ ικ ό ς π ό λ ε μ ο ς τ η ς Ρ ω σ ία ς κ α τ ά τ η ς Τ ο υ ρ κ ία ς θα ελε υ θ έ ρ ω νε το υ ς ο ρ θ ό δ ο ξ ο υ ς λ α ο ύ ς , θ α α ν α β ά θ μ ιζ ε τη δ ύ να μ η το υ νε α ρ ο ύ γ ίγ α ν τ α π ο υ γ ε ν ν ιό τ α ν κ α ι θ α ά ν ο ιγ ε το δ ρ ό μ ο π ρ ο ς τ η ν κ ο ιν ω ν ικ ή π ρ ό ο δ ο . Δ υ σ τ υ χ ώ ς , ο Τ σ ά ρ ο ς ε λ ε γ χ ό τ α ν υ π ε ρ β ο λ ικ ά π ο λ ύ α π ό το ν Μ έττ ε ρ ν ιχ κ α ι τ ο υ ς Ά γ γ λ ο υ ς ( α ν τίθ ε τα α π ό ό ,τ ι ν ό μ ιζε ο Μ α ρ ξ ) κ α ι δ εν τ ό λ μ η σ ε να δ ιε κ δ ικ ή σ ει ό σ α μ π ο ρ ο ύ σ ε έ τ σ ι κ ι α λ λ ιώ ς ν α π ά ρ ε ι, ό π ω ς τ ο ν π ρ ο έ τ ρ ε π ε ε υ φ υ έ σ τα τα κ α ι ρ ε α λ ισ τι­ κ ό τ α τ α ο ε υ σ υ ν ε ίδ η το ς υ π ο υ ρ γ ό ς το υ , ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς , ο ο π ο ίο ς ένιω θε α μ ο ιβ α ία σ υ μ π ά ­ θεια μ ε τ ο ν η γ ε μ ό ν α π ο υ υ π η ρ ετ ο ύ σ ε . Κ α ι π ο ν τ ά ρ ιζ ε , ό χ ι ρ ο μ α ν τ ικ ά , σ τ ις κ α λ ώ ς ενν ο ο ύ ­ μ εν ες μ ε γ α λ ό π ν ο ε ς β λ έ ψ ε ις το υ τ ε λ ευ τα ίο υ , ο ο π ο ίο ς Τ σ ά ρ ο ς , α ν ε ίχ ε ε κ τιμ ή σ ε ι, σ ω σ τά τη ν ε λ λ η ν ικ ή ε π α ν ά σ τ α σ η , θα ε ίχ ε ε π ω φ ελ η θ ε ί π ο λ ύ π ε ρ ισ σ ό τε ρ ο κ α τ ά τ η ς Τ ο υ ρ κ ία ς . Έ ­ τ σ ι ο Μ α ρ ξ , μ ε η μ ίσ ω σ το σ κ ε π τ ικ ό , β γά ζε ι σ ω σ τ ά σ υ μ π ε ρ ά σ μ α τ α : « Ό ν τ α ς π ο λ ύ α δ ύ ν α μ ε ς ή π ο λ ύ δ ε ιλ έ ς ο ι Δ υ τ ικ έ ς Δ υ ν ά μ ε ις , γ ια ν α ε π ιχ ε ιρ ή σ ο υ ν τη ν α ν α δ ιά ρ θ ρ ω σ η τ η ς ο θ ω μ α ν ικ ή ς α υ τ ο κ ρ α τ ο ρ ία ς , μ ε τ η ν ίδ ρ υ σ η μ ια ς Ε λ λ η ν ικ ή ς Ε π ικ ρ ά ­ τ ε ια ς [η ιδ έ α μ ια ς μ ε γ ά λ η ς Ε λ λ ά δ α ς , το υ χ α ρ τ ισ τ ή Ε . Jo n e s κ α ι ά λ λ ω ν φ ιλ ε λ λ ή ν ω ν τ η ς ε π ο χ ή ς , ο ι ο π ο ίο ι ή θ ε λ α ν μ εν τη δ ια τή ρ η σ η το υ sta tu s q u o σ τη ν Α ν α το λ ή , α λ λ ά μ ε « α ν α ­ δ α σ μ ό » υ π έ ρ τ η ς Ε λ λ ά δ ο ς , ό χ ι υ π έ ρ τ η ς Ρ ω σ ία ς] ή μ ια ς Ο μ ο σ π ο ν δ ια κ ή ς Δ η μ ο κ ρ α τ ία ς Σ λ α β ικ ώ ν κ ρ α τ ώ ν , ο μ ό ν ο ς το υ ς σ τ ό χ ο ς ε ίν α ι η δ ια τή ρ η σ η τω ν π ρ α γ μ ά τ ω ν ω ς έχο υ ν , δ η λ . τ η ς κ α τ ά σ τ α σ η ς τ η ς σ ή ψ η ς , π ο υ α π α γ ο ρ ε ύ ε ι σ τ ο ν Σ ο υ λ τ ά ν ο ν α χ ειρ α φ ετη θ εί α π ό τ ο ν Τ σ ά ρ ο κ α ι σ τ ο υ ς Σ λ ά β ο υ ς ν α χ ειρ α φ ετη θ ο ύ ν α π ό τ ο ν Σ ο υ λ τά ν ο » . Αυτή η κ α τ ά σ τ α σ η σ ή ψ η ς ο δ ή γ η σ ε τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια σ τη ν π α ρ α ίτ η σ ή το υ α π ό Υ π ο υ ρ ­ γ ό ς Ε ξ ω τ ε ρ ικ ώ ν τ η ς Ρ ω σ ία ς , α υ τή η ίδ ια τ ο ν ο δ ή γ η σ ε σ τ ο ν Γ ο λ γ ο θ ά το υ κ ι α υ τή η ίδ ια , σ ή μ ερ α , ε ίν α ι υπεύθ υνη γ ια π ο λ λ ά α π ό τ α δ ειν ά το υ σ ύ γ χ ρ ο ν ο υ ε λ λ η ν ισ μ ο ύ . Δ ιό τι, ό λ ο τ ο μ π ά χ α λ ο στη Γ ιο υ γ κ ο σ λ α β ία , ό λ ο τ ο α ίσ χ ο ς το υ « Μ α κ ε δ ο ν ικ ο ύ » ζ η τ ή μ α τ ο ς π ο υ θέ­ το υ ν τ α Σ κ ό π ια , κ α ι τ ό σ α ά λ λ α , ε ίν α ι α π ό ρ ρ ο ιε ς το υ κ ά κ ισ τ ο υ τ ρ ό π ο υ μ ε τ ο ν ο π ο ίο π ο ­ ρ ε ύ τη κ ε η Δ υ τικ ή κ α ι η Ρ ω σ ικ ή δ ιπ λ ω μ α τ ία , ξ ε β ρ ά ζ ο ν τ α ς , ω ς α ν ε π ιθ ύ μ η το ν , έ ν α ν π ο λ ύ μ εγ ά λ ο δ ιπ λ ω μ ά τ η : τ ο ν Ιω ά ν ν η Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια . Μ ό ν ο ν ό τ α ν η Ρ ω σ ία π ρ ο ή λ α σ ε έ ω ς τ η ν Α δ ρ ια ν ο ύ π ο λ η ( σ το ν π ρ ώ τ ο Ρ ω σ ο τ ο υ ρ κ ικ ό π ό λ ε μ ο , το υ 1829, θ α ε ξ α κ ο λ ο υ θ ο ύ σ ε ο δ ε ύ τε ρ ο ς, τ ο 1856), η Α γ γ λ ία δ ιενο ή θη ν α α να σ υ σ τή σ ε ι μ ια Μ ε γά λ η Ε λ λ ά δ α . Κι α υ τό ω ς « α ν τ ίβ α ρ ο » σ τη Σ λ α β ικ ή ε π α π ε ιλ ο ύ μ ε ν η π λ η μ ­ μ υ ρ ίδ α . Έ γ ρ α φ ε ο Ο υ έ λ λ ιν γ κ τ ο ν ω ς π ρ ω θ υ π ο υ ρ γ ό ς (ο ν ικ η τ ή ς σ τ ο Β α τε ρ λ ώ ) σ τ ο ν υ ­ π ο υ ρ γ ό το υ Ά μ π ε ρ ν τ η ν (30.8.1829) ό τ ι « π ρ έ π ε ι να α ν α σ υ σ τή σ ο υ μ ε μ ια ν Ε λ λ η ν ικ ή Α υ τ ο ­ κ ρ α τ ο ρ ία » . Δ υ σ τ υ χ ώ ς η σ κ έ ψ η α υ τή σ τ ά θ η κ ε π ο λ ύ π ε ρ α σ τ ι κ ή ../ □

αφιερωμα/57

Σεραφείμ Ράντζος

Η "βλάσφημη αμαρτία το ανοσιούργημα της δολοφονίας του εναντίον του πνεύματος” *1 ύ μ φ ω ν α μ ε τ α α π ο μ ν η μ ο ν ε ύ μ α τ α το υ Κ ά μ ­ πο υ Π α π α δ ό π ο υ λ ο υ , α γω ν ισ τή γ ε ννη μ έ νο υ σ τη ν Κ ύ π ρ ο , πο υ έ ζη σ ε α π ό κ ο ν τ ά κ α ι τη δ ο λ ο ­ φ ο ν ία (μ ε μ π α μ π έ σ ικ ο χ τ ύ π η μ α από πίσω, σ το Φ ά λ η ρ ο , κ ά π ο ιο υ « Ά γ γ λ ο υ » , ό π ω ς α κ ο ύ σ τ η κ ε ν α λ έει) το υ α ρ χ ισ τ ρ ά τ η γ ο υ Γ εω ρ γ ίο υ Κ α ρ α ϊσ κ ά κ η , ο Α λ έ ξ α ν δ ρ ο ς Μ α υ ρ ο κ ο ρ δ ά τ ο ς , ή τ α ν α υ τό ς πο υ σ υ ν τό ν ισ ε, τ η ν α π ο τ ρ ό π α ιη π ρ ά ξ η τ η ς σ φ α ­ γ ή ς το υ Κ υβ ερ νή τη . Κ α ι ν α μη δ ε χ τ ε ί κ α ν ε ίς α ν ε ­ π ιφ ύ λ α κ τ α τ α ό σ α γ ρ ά φ ε ι ο Ρ ώ σ ο ς δ ιπ λ ω μ ά τ η ς κ ό μ η ς Ιω ά ν ν η ς Ρ ιμ π ω π ιέ ρ (πο υ ε ίχ ε σ υ μ μ ε τ ά σ χ ε ι σ τ ις δ ια π ρ α γ μ α τ ε ύ σ ε ις γ ια τ η ν α ν ε ξ α ρ τ η σ ία τ η ς Ε λ λ ά δ α ς ) σ τ α Α π ο μ ν η μ ο ν ε ύ μ α τ ά το υ (« Ε ίμ α ι α ­ π ο λ ύ τ ω ς π ε π ε ισ μ έ ν ο ς ό τι η χ ειρ ή τ ις ε φ ό νευσ ε τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ν ε ξ ω π λ ίσ θ η π α ρ ά π ρ ά κ τ ο ρ ο ς τ η ς α π ε χ θ ο ύ ς Α γ γ λ ία ς» ), ε ίν α ι α δ ύ ν α τ ο ν ν α μ η ν π ισ τέ ψ ει τ ο ν α ν τ ίπ α λ ο το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια Α υ­ σ τ ρ ια κ ό δ ιπ λ ω μ ά τ η κ α ι ι σ τ ο ρ ικ ό Π ρ ό κ ε ς - Ό σ τ ε ν ό τ α ν γ ρ ά φ ε ι ό τι « γ ιν ό τ α ν σ χ ε δ ό ν α ν ο ιχ τ ά , σ το φ ω ς τ η ς η μ έ ρ α ς , έ ρ α ν ο ς χ ρ η μ ά τ ω ν γ ια ν α επ ιμ ισ θω θο ύ ν δ ο λ ο φ ό ν ο ι. Κ α ι τ ο ν έ ρ α ν ο ν α υ τό ν ο Ζ ω ­ γ ρ ά φ ο ς ε ν εθ ά ρ ρ υ νε κ α ι ο Μ α υ ρ ο κ ο ρ δ ά τ ο ς « α ν ε ­ χ ό τ α ν » . Α υ τ ό το « α ν ε χ ό τ α ν » ε ίν α ι μ ά λ λ ο ν έ να u n d e rstate m en t δ ιπ λ ω μ α τ ικ ό . Ο π α ν έ ξ υ π ν ο ς δο λ ο π λ ό κ ο ς Φ α ν α ρ ιώ τ η ς ίσ ω ς ε ίχ ε τ η ν ε ιλ ικ ρ ιν ή π ε π ο ίθ η σ η π ω ς μ ό ν ο ν η Α γ γ λ ία μ π ο ρ ο ύ σ ε ν α σ ώ σ ε ι τη ν Ε λ λ ά δ α . Η δ ια γ ω γ ή το υ , ό μ ω ς , σ τ ά θ η κ ε π ο λ λ έ ς.φ ο ρ έ ς α π α ρ ά δ ε κ τ η . Σ υ ν τό ­ νισ ε το υ ς σ τ α σ ια σ τ έ ς τ η ς Ύ δ ρ α ς , « κ α τ α φ έ ρ ν ο ν τ α ς » α κ ό μ α κ ι έ ν α ν Α ν δ ρ έ α Μ ια ο ύλ η να π ρ ο χ ω ρ ή σ ε ι σ τη ν π α ρ ά φ ρ ο ν η π ρ ά ξ η τ η ς π υ ρ π ό λ η σ η ς το υ ίδιο υ το υ ... ε λ λ η ν ικ ο ύ στό λ ο υ ! Κ α ι π ρ ω τ α γ ω ν ίσ τ η σ ε , α ν α μ φ ίβ ο λ α , σ τη ν ε ξ ό ν τ ω σ η γ ε ν ν α ίω ν ο π λ α ρ χ η γ ώ ν τ ύ π ο υ Β α ρ να κ ιώ τ η , Ο δ υ σ σ έ α Α ν δ ρ ο ύ τσ ο υ κ α ι Γ εώ ργ ιο υ Κ α ρ α ϊσ κ ά κ η . « Σ α τ α ν ά » το ν α π ο κ α λ ε ί σ υ νε­ χ ώ ς , μ ε π ίκ ρ α , ο Κ ά ρ π ο ς Π α π α δ ό π ο υ λ ο ς ( ε κ δ ό σ ε ις Β. Π α π α ζ ή σ η ). Π ισ τ ε ύ ο ν τ α ς ό τ ι ή τ α ν ε κ ε ίν ο ς π ο υ α νέ λ α β ε ν α « χ α λ ιν α γ ω γ ή σ ε ι» το ν Κ α ρ α ϊσ κ ά κ η , ο ο π ο ίο ς α λ λ ιώ ς, ίσ ω ς κ α τ α ­ λ ά μ β α ν ε κ α ι τ η ν Κ ω ν σ τα ν τιν ο ύ π ο λ η σ ε λ ίγ α χ ρ ό ν ια . Ο σ ο υ λ τ ά ν ο ς ε ίν α ι γ ν ω σ τ ό ό τ ι ε ίχ ε α ν η σ υ χ ή σ ε ι σ ο β α ρ ά « μ π α ς κ ι έ κ α ν ε ν ’ α ν η φ ο ρ ίσ ει κ α τ ά δ ώ θ ε ο γ ιο ς τ η ς κ α λ ο γ ρ η ά ς » , ο ο π ο ίο ς , α ς σ η μ ειω θε ί, δ ε νικ ή θ η κ ε π ο τ έ ω ς σ τ ρ α τ η γ ό ς . Α ν τίθ ε τα , η σ υ μ φ ο ρ ά τ η ς μ ά χ η ς του Α ν α λ ά τ ο υ , π ρ ο κ λ ή θ η κ ε α π ό τ ο ό τ ι δ εν ε ισ α κ ο ύ σ τ η κ ε . ( Ό π ω ς δ εν ε ισ α κ ο ύ σ τ η κ ε κ α ι

Σ

Σημειώσεις 1. Έτσι χαρακτηρίζει ο Τερτσέτης το φοβερό κακούργημα των δύο Μανιατών Μαυρομιχαλαίων (Άπαντα, εκδ. Γιώργου Βαλέτα, 3, σ. 242). Χωρίς τον πολύχρονο μόχθο του αείμνηστου Γ. Βαλέτα ελάχιστα τεκμήρια θα ήσαν γνωστά στο ευρύτερο κοινό. Του χρωστούμε, όπως και του Γεωργίου Τερτσέτη, αιώνια ευγνωμοσύνη.

58/αφιερωμα ο σ τ ρ α τ η γ ό ς Μ α κ ρ υ γ ιά ν ν η ς π ο υ , σ υ μ φ ω ν ώ ν τ α ς μ ε το ν Κ α ρ α ϊσ κ ά κ η , ή θ ε λ α ν , η μ ά χ η τω ν Ε λ λ ή ν ω ν μ ε το π ο λ ύ υ π έ ρ τε ρ ο το υ ρ κ ικ ό ιπ π ικ ό ν α δ ο θ ε ί σ τ ο ν Ε λ α ιώ ν α , ό π ο υ τ α δ έν τ ρ α θ α α π ο τ ε λ ο ύ σ α ν ε μ π ό δ ια γ ι’ α υ το ύ ς , κ ι ό χ ι σ τ η ν α ν α π ε π τ α μ έ ν η π ε δ ιά δ α π ο υ ε κ τ ε ιν ό τ α ν μ ετ α ξ ύ Π . Φ α λ ή ρ ο υ κ α ι Δ ά φ ν η ς, σ ’ ό λ η ν τη ν σ η μ ερ ινή Ν έα Σ μ ύ ρ νη ). Τ ο υ ς -τε ρ ά σ τιο υ ςμ ισ θ ο ύ ς το υ Κ ό χ ρ α ν κ α ι το υ Τ σ ε ρ τ ς τ ο υ ς π λ η ρ ώ σ α μ ε χ ιλ ια π λ ά σ ιο υ ς μ ε τη σ υ μ φ ο ρ ά . Κι α π ο τ ε λ έ ί π ρ ά ξ η τ ιμ ή ς γ ια το υ ς ε κ π ρ ο σ ώ π ο υ ς το υ έ θ νο υ ς το ό τι έ κ α ν α ν δ ε κ τ έ ς τ ις π α ρ α ι­ τή σ ε ις τ ο υ ς χ ω ρ ίς ν α τ ις α φ ή σ ο υ ν κ α ν ν α α ν α γ ν ω σ θ ο ύ ν , μ ’ έ ν α σ υ ν ε χ έ ς π ο δ ο β ο λ η τ ό α π ο ­ δ ο κ ιμ α σ ία ς , σ α ν π ρ ά ξ η α λ λ η λ ε γ γ ύ η ς π ρ ο ς τ ο ν Κ υβ ερ νή τη . Ο ι Φ α ν α ρ ιώ τ ε ς δ ικ α ίω σ α ν π λ ή ρ ω ς τη γ ν ώ μ η πο υ ε ίχ ε γ ι’ α υ το ύ ς ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς (« τέ ­ κ ν α το υ Σ α τ α ν ά » το υ ς α π ο κ α λ ο ύ σ ε , ό π ω ς το υ ς π ρ ο ε σ τ ο ύ ς «χριστιανούς Τ ο ύ ρ κ ο υ ς » κ α ι το υ ς λ ο γ ιώ τ α τ ο υ ς « π α ρ ά φ ρ ο ν ε ς » ) κ α ι σ τ ά θ η κ α ν α υ το ί πο υ κ υ ρ ίω ς ω φ ε λ ή θ η κ α ν α π ό το ξ έ κ α μ ά το υ . Ο α ν ε γ κ έ φ α λ ο ι Μ α ν ιά τ ε ς α ρ κ έ σ τ η κ α ν σ ε κ ά π ο ιε ς χ ιλ ιά δ ε ς χ ρ υ σ ά ν ο μ ίσ μ α ­ τα πο υ ο ι α π ό γ ο ν ο ί το υ ς μ έ χ ρ ι σ χ ε τ ικ ά π ρ ό σ φ α τ α ξ ό δ ε υ α ν σ τ α ς Ε υ ρ ώ π α ς κ α ι δ η σ το Η ­ νω μ έν ο Β α σ ίλ ειο . Τ η ν π ρ α γ μ α τ ικ ή λ εία , τη μ εγ ά λ η γ ε ω κ τ η σ ία , τη ν έ β α λ α ν σ τ ο χ έ ρ ι οι π λ ο ύ σ ιο ι το υ ε ξ ω τε ρ ικ ο ύ , ο ι Β ο γ υ νά ρ ο ι καινοί Φ α ν α ρ ιώ τ ε ς , ο ι ο π ο ίο ι κ ά θ η σ α ν σ τ ο σ β έρ ­ κ ο τ η ς ε λ λ η ν ικ ή ς κ ο ιν ω ν ία ς π ο υ ’χ ε τ ρ ε ις γ ω ν ίε ς (το ν λ α ό , το υ ς κ α π ε τ α ν α ίο υ ς κ α ι το υ ς κ ο τ ζ α μ π ά σ η δ ε ς ) ό λ ε ς ε ξ α σ θ ε ν η μ έ ν ε ς α π ό τ ις ά π ε ιρ ε ς α ν α μ ε τ α ξ ύ τ ο υ ς π ρ ο σ τ ρ ιβ έ ς . Η τρ α γ ικ ώ τ ε ρ η « α υ το -ε κ π λ η ρ ο ύ μ εν η π ρ ο φ η τε ία » (self-fu lfiflin g p ro p h ecy ) τ η ς Ν εο ε λ ­ λ η ν ικ ή ς ισ τ ο ρ ία ς π ρ έ π ε ι σ ίγο υ ρ α ν α ε ίν α ι η π ρ ο ε ιδ ο π ο ίη σ η το υ Π ε τ ρ ό μ π ε η Μ α υ ρ ο μ ιχ ά λ η π ρ ο ς τ ο ν μ η τρ ο π ο λ ίτη Ιγ ν ά τ ιο (2 Ο κ τω β ρ ίο υ 1827) π ω ς ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς π ρ έ π ε ι να κ α τέ βει σ τη ν Ε λ λ ά δ α π ε ρ ισ τ ο ιχ ισ μ έ ν ο ς α π ό τ ο υ λ ά χ ισ τ ο ν 6 .000 λ ο γ χ ο φ ό ρ ο υ ς αλλιώς: «η υ πό λ η ψ ις α υ τή τ η ς Ε ξ ο χ ό τ η τ ά ς το υ θ έλ ει κ λ ο ν ισ θ ε ί μ ε τ ’ ο λ ίγ ο ν ο π ό τ α ν φ θ ά σ ει να κρεμασθή από την διάκρισιν των μαχαιροφορούντων.. . Π ό σ ο ε ύ γ λ ω τ τ α π ρ ο δ ίδ ο υ ν ο ι ά ν θ ρ ω π ο ι τ ι ς π ρ ο θ έ σ ε ις τ ο υ ς , χ ρ ό ν ια ο λ ό κ λ η ρ α π ρ ιν α π ό τ α κ α ίρ ια σ τ α υ ρ ο δ ρ ό μ ια τω ν μ εγ ά λ ω ν Ν α ι ή τω ν μ ε γ ά λ ω ν Ό χ ι ! Ο Λημήτρης Υψηλάντης με τη στολή των Ιερολοχιτών (με νεκροκεφαλή και οστά στο πηλήκιο)

αφιερωμα/59

Βασίλης Κ. Δωροβίνης

0 Καποδίστριας, τα δημόσια κτίρια και οι απαρχές σχεδιασμού των ελληνικών πόλεων

Σε καμία περίοδο της ιστορίας μας από το 1828 και μετά, δεν έγινα ν στον τομέα του σχεδιασμού των πόλεω ν και της κατασκευής δημοσίων κτιρίων (σχολείων, διοικητηρίων, στρατώνων κ.λπ.), τόσα πολλά, σε τόσο σύντομο χρονικό διάστημα (σε μόλις τρισήμισι χρόνια), όσα έγινα ν δηλαδή στην Καπόδιστριακή περίοδο. Το τεράστιο αυτό έρ γο έμεινε σε πλήρη αφάνεια μέχρι πολύ πρόσφατα. ο πρώτο β ή μ α γ ια τ η ν κ ά λ υ ψ η α υ το ύ το υ κ ε ­ νο ύ έ γιν ε α π ό τ ο Τ ε χ ν ικ ό Ε π ιμ ε λ η τ ή ρ ιο τ η ς Ε λ λ ά δ α ς , τ ο 1973, μ ε μ ια έ κ θ ε σ ή το υ ( ε κ δ ό θ η κ ε τ ο 1976). Α κ ο λ ο ύ θ η σ ε έ ν α ά ρ θ ρ ο το υ Σ π ύ ρ ο υ Δ ο υ κ ά τ ο υ (1978) σ χ ε τ ικ ό ς τ ό μ ο ς μ ε ν τ ο κ ο υ μ έ ν τ α

Τ

τ η ς κ α π ο δ ισ τ ρ ια κ ή ς ε π ο χ ή ς α π ό τ α Γ ε ν ικ ά Α ρ ­ χ ε ία το υ Κ ρ ά το υ ς γ ια τ η ν η ρ ά κ λ ε ια π ρ ο σ π ά θ ε ια α ν α σ υ γ κ ρ ό τ η σ η ς τ ω ν ε λ λ η ν ικ ώ ν π ό λ ε ω ν . Τ η ν ίδ ια χ ρ ο ν ιά ξ ε κ ίν η σ α ν μ ια σ ε ιρ ά α π ό α γ ώ ­ ν ε ς γ ια τη δ ιά σ ω σ η κ α ι (ισ τ ο ρ ικ ή ό χ ι ε μ π ο ρ ικ ή )

60/αφιερωμα α ξ ιο π ο ίη σ η τω ν π ε ρ ίφ η μ ω ν Σ τ ρ α τ ώ ν ω ν το υ Κ απ ο δ ίσ τ ρ ια σ τ ο Ά ρ γ ο ς , ο ι ο π ο ίο ι ε υ α ισ θ η το π ο ίη ­ σ α ν γ ε ν ικ ό τ ε ρ α τ η ν Π α ν ε λ λ ή ν ια γ ν ώ μ η για τη ν κ α ίρ ια σ η μ α σ ία τ η ς κ τ ιρ ιο λ ο γ ία ς τ ω ν ε τώ ν 1828-1833. Η σ ύ γκ ρ ο υ σ η π ο υ έγιν ε ε ίχ ε π ο λ λ ά ε υ ε ρ γ ε τικ ά α π ο τελέσ μα τα. Π ρώ τα π ρ ώ τα , αποσ οβήθηκε ο κ ίν δ υ ν ο ς κ α τ ε δ ά φ ισ η ς ή ρ ιζ ικ ή ς α λ λ ο ίω σ η ς τω ν μ ε γ ά λ η ς ε θ ν ικ ή ς σ η μ α σ ία ς κ τ ισ μ ά τ ω ν α υ τώ ν . Δ ε ύ τερ ο ν , μ ε λ ε τ ή θ η κ α ν ε ξ α ν τ λ η τ ικ ά τ α Α ρ χ ε ία , τό σ ο τ α Γ ε ν ικ ά το υ Κ ρ ά το υ ς ό σ ο κ α ι ξ έν α (ιδ ίω ς τ α Γ α λ λ ικ ά ) κ α ι ά ρ χ ισ ε ν α δ η μ ιο υ ρ γ είτα ι α ν ά ­ γλ υ φ η η ε ικ ό ν α τ η ς τ ε ρ ά σ τ ια ς π ρ ο σ π ά θ ε ια ς πο υ κ α τ α β λ ή θ η κ ε . Τ ρ ίτο ν , φ ά ν η κ ε ό τ ι η Κ α π ο δ ισ τ ρ ια κ ή Δ ιο ίκ η σ η δ ε ν ή τ α ν α υ τ α ρ χ ικ ή α λ λ ά μ ά λ λ ο ν ε λ α σ τ ικ ή σ τ ις π ιέ σ ε ις τ η ς « κ ο ιν ή ς γ ν ώ ­ μ η ς» . Π ά ν τ ο τ ε έ κ α ν ε σ υ νε χή δ ιά λ ο γ ο μ ε το υ ς κ α ­ το ίκ ο υ ς π ρ ιν α π ο φ α σ ισ τ ε ί ο τ ιδ ή π ο τ ε . Γ ι’ α υ τό α ) Π ρ ο β λ έ φ θ η κ α ν μ ό ν ο ν ο ρ ισ μ έ ν ε ς ε π ε μ β ά ­ σ ε ις σ τ ο ν π α λ α ιό ισ τό τ ω ν π ό λ ε ω ν (ενώ λ ή φ θ η κ ε π ρ ό ν ο ια γ ια τη δ η μ ιο υ ρ γ ία δ ικ τ ύ ω ν υ π ο δ ο μ ή ς , κ υ ρ ίω ς ύ δ ρ ε υ σ η ς). β) Υ ιο θ ετή θ η κ ε, τ ε λ ικ ά , κ α ι ε φ α ρ μ ό σ θ η κ ε ιπ π ο δ ά μ ε ιο σ ύ σ τη μ α (ο ρ θ ο γ ω ν ίω ν τε τ ρ α γ ώ ν ω ν , πο υ π ρ ώ τ ο ς ε φ ά ρ μ ο σ ε ο Ρ ό δ ιο ς α ρ χ ιτ έ κ τ ω ν Ιππ ό δ α μ ο ς ), α λ λ ά σ χ ε δ ό ν α π ο κ λ ε ισ τ ικ ά γ ια νέα τ μ ή μ α τ α π ό λ ε ω ν ή γ ια νέες π ό λ ε ις . γ) Ε κ δ η λ ώ θ η κ ε ρ η τά η κ υ β ερ ν η τικ ή θέλ η σ η γ ια κ α τ ά ρ γ η σ η τ ω ν σ α χ ν ισ ιώ ν ( τη ς π ρ ο β ο λ ή ς το υ π ρ ώ το υ ορ ό φ ο υ π ά ν ω α π ό τ ο δ ρ ό μ ο , τ α είδ η γενικε υ μ έ νο υ ε ξ ώ σ τ η , π ρ ο β ό λ ο υ , σ τη ρ ιζ ό μ ε ν η ς με δ ο κ ο ύ ς λ ο ξο ύ ς ) γ ια λ ό γ ο υ ς υ γιε ινή ς (κ υ κ λ ο φ ο ­ ρ ία ς το υ α έ ρ α ) κ α θ ώ ς ε ξ έ λ ιπ α ν ο ι λ ό γ ο ι πο υ τ α ε ί­ χ α ν κ α τ α σ τ ή σ ε ι κ ά π ο τ ε α ν α γ κ α ία . Α ν τ ικ α τ α σ τ ά θ η κ α ν α π ό τ ο « ε υ ρ ω π α ϊκ ό » σ ύ σ τη μ α γ ια ο ι­ κ ο δ ο μ έ ς , δ η λ α δ ή τ η ς ε υ θ εία ς π ρ ο σ ό ψ ε ω ς τω ν κ τιρ ίω ν . δ) Υ ιο θ ετή θ η κ ε έ ν α ς α π ό λ υ τ ο ς Λ ε ιτο υ ρ γ ισ μ ό ς ( Φ ο ν ξ ιο ν α λ ισ μ ό ς ) π ο υ ε ξ ω τ ε ρ ικ ά ε κ δ η λ ώ ν ε τ α ι

μ ε α π έ ρ ιτ τ ε ς κ α τ α σ κ ε υ έ ς , δ ίχ ω ς τ α δ ια κ ο σ μ η τ ικ ά σ τ ο ιχ ε ία το υ ν ε ο κ λ α σ ικ ισ μ ο ύ , το υ λ ά χ ισ τ ο ν ό ­ π ω ς α υ τ ό ς ε ξ ε λ ίχ θ η κ ε α ρ γ ό τ ε ρ α . ε) Δ ό θ η κ ε μ ά χ η π ρ ο ς π ο ικ ίλ α ιδ ιο τελ ή σ υ μ φ έ­ ρ ο ν τα (α π ό τό τε ) γ ια ιδ ιο π ο ίη σ η κ α ι κ ε ρ δ ο σ κ ο ­ π ία γ η ς (ή δ η ), σ χ ε τ ικ ά νικ η φ ό ρ α γ ια το Δ η μ ό σ ιο , μ έ χ ρ ι τη δ ο λ ο φ ο ν ία τ η ς « ψ υ χ ή ς » το υ ο π ό τ ε ε π α ­ κ ο λ ο ύ θ η σ ε ό ρ γ ιο α υ θ α ιρ ε σ ιώ ν. σ τ) Έ χ ο υ μ ε ε ν τ ο π ίσ ε ι γ ια τ η ν ε π ο χ ή ε κ ε ίν η α ­ ρ ιθ μ ό α ρ χ ιτ ε κ τ ό ν ω ν - μ η χ α ν ικ ώ ν : 12 Έ λ λ η ν ε ς ( κ υ ρ ίω ς ο Σ τ α μ ά τ η ς Β ο ύ λ γ α ρ η ς, ο χ υ ρ ω μ α το π ο ιό ς σ τ ο γ α λ λ ικ ό σ τ ρ α τ ό ) , 7 Γ ά λ λ ο υ ς (του Μ η ­ χ α ν ικ ο ύ ) κ α ι 9 τ ε χ ν ικ ο ύ ς -μ η χ α ν ικ ο ύ ς ά λ λ ω ν ε­ θ ν ικ ο τ ή τ ω ν , π ο λ λ ο ί α π ό τ ο υ ς ο π ο ίο υ ς ε π ιφ ο ρ τί­ ζ ο ν τ α ι μ ε τ η ν ά μ εσ η ευθύνη ε φ α ρ μ ο γ ή ς σ χ ε δ ίω ν . Έ τ σ ι ο λ ο κ λ η ρ ώ θ η κ α ν σ χ έ δ ια γ ια ε ν ν έ α π ό λ ε ις τ η ς μ ικ ρ ή ς , τ ό τ ε , ε λ λ η ν ικ ή ς Ε π ικ ρ ά τ ε ια ς (β λ έ π ε χ ά ρ τ η ) κ α ι π ρ ο χ ώ ρ η σ ε ο σ χ ε δ ια σ μ ό ς γ ια ά λ λ ε ς ε­ π τ ά . Γ ια έ ξι ά λ λ ε ς έ γ ιν α ν ε ν έρ γ ειες μ ε σ κ ο π ό ν α α ρ χ ίσ ο υ ν ε ρ γ α σ ίε ς σ χ ε δ ια σ μ ο ύ . Α ν τίθ ε τα μ ε ό ,τ ι π ισ τε ύ ε τα ι, ο ι Β α υ α ρ ο ί α κ ο ­ λ ο ύ θ η σ α ν τ ο ν ίδ ιο , β α σ ικ ά , δ ρ ό μ ο μ ε τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια κ α ι σ κ ό ν τ α ψ α ν σ τ α ίδ ια , κ υ ρ ίω ς , ε μ π ό ­ δ ια (Σ .Σ . Π ε ρ ισ σ ό τ ε ρ α σ τ ο ιχ ε ία μ π ο ρ ε ί κ α ν ε ίς ν α β ρ ει σ τ η ν έ κ δ ο σ η το υ Υ π ο υ ρ γε ίο υ Χ ω ρ ο τ α ξ ία ς Ο ικ ισ μ ο ύ κ α ι Π ε ρ ιβ ά λ λ ο ν τ ο ς , Δ ιεύθυ νσ η Π α ρ α ­ δ ο σ ια κ ώ ν Ο ικ ισ μ ώ ν : « Έ κ θ ε σ η Σ χ ε δ ίω ν Ε λ λ η ν ι­ κ ώ ν Π ό λ ε ω ν 1828-1900», πο υ έ γιν ε σ τ α π λ α ίσ ια το υ Δ ιε θ ν ο ύ ς Σ υ μ π ο σ ίο υ « Ν εο ε λ λ η ν ικ ή Π ό λ η » , το ο π ο ίο ο ρ γ α ν ώ θ η κ ε α π ό τ η ν Ε τα ιρ ε ία Μ ε λ ετώ ν

αφιερωμα/61 Ν έου Ε λ λ η ν ισ μ ο ύ , τ ο 1984, μ ε υ π ε ύ θ υ νο υ ς τ η ν Ιω ­ ά ν ν α Σ ω τη ρ ίο υ α ρ χ ιτ έ κ τ ο ν α , τ ο ν Π α ν α γ ιώ τ η Η . Τ σ α κ ό π ο υ λ ο α ρ χ ιτ έ κ τ ο ν α 1 κ α ι τ ο ν Β α σ ίλ η Κ. Δ ω ρ ο β ίν η δ ικ η γ ό ρ ο , π ο λ ιτ ικ ό ε π ισ τ ή μ ο ν α κ α ι ι­ σ τ ο ρ ικ ό , μ ε ιδια ίτε ρ η ε ν α σ χ ό λ η σ η σ τ ο π ο λ ε ο δ ο μ ικ ό δ ίκ α ιο ).

Η δ ημοσιονομική πολιτική έ λ ο ς κ α ι το σ η μ α ν τ ικ ό τ ε ρ ο , η ο ικ ο ν ο μ ικ ή κ ά λ υ ψ η το υ σ χ ε δ ια σ μ ο ύ τω ν π ό λ ε ω ν κ α ι τ η ς κ α τ α σ κ ε υ ή ς τ ω ν μ ε γ ά λ ω ν δ η μ ο σ ίω ν κ τ ιρ ίω ν γ ί­ ν ε τ α ι μ ’ έ ν α ν ευ λ ύ γ ισ το κ α ι π ο λ ύ π τ υ χ ο τρ ό π ο . Τ ο ο υ σ ιώ δ ες β ά ρ ο ς ε ίν α ι τ η ς κ ε ν τ ρ ικ ή ς κ υ β έρ ν η σ η ς . Α λλά σ υμβάλλουν όλοι όσοι μπορούν: α ) Ο ι κ ά τ ο ικ ο ι σ υ χ ν ά σ ε γ η , ω ς π ρ ο ς τ ις δ ιευ ­ θ ε τή σ ε ις σ τ α π α λ α ιά τ μ ή μ α τ α τ ω ν π ό λ ε ω ν . β) Ο ι δ η μ ό σ ιο ι υ π ά λ λ η λ ο ι, μ ε μ ικ ρ έ ς κ ρ α τ ή ­ σ ε ις α π ό τ ο υ ς μ ισ θ ο ύ ς το υ ς , γ ια τ η ν κ α τ α σ κ ε υ ή τω ν διοικητηρίων κ α ι τ ω ν στρατώνων. γ) Ο ι κ ά τ ο ικ ο ι τω ν δ ια φ ό ρ ω ν π ε ρ ιο χ ώ ν γ ια τη ν α νέ γε ρ σ η σχολείων. Υ π ά ρ χ ο υ ν π ε ρ ιπ τ ώ σ ε ις σ τ ις ο π ο ίε ς α ν έ λ α β α ν ε ξ ο λ ο κ λ ή ρ ο υ τη ν κ α τ α σ κ ε υ ή ο ι π ο λ ίτ ε ς . Α λ λ ο ύ ό μ ω ς έ γ ιν α ν έ ρ α ν ο ι σ ε π α ν ε λ λ ή ­ νια κ λ ίμ α κ α (α π ο μ α σ τ ε ύ ο ν τ α ς τ ο ν κ α λ ώ ς ε ν­ νο ο ύ μ εν ο τ ο π ικ ισ μ ό , τ η ν α γ ά π η γ ια τ ο ν τό π ο το υ κ α θ ε ν ό ς π ο υ ε ίχ ε ε ξ α ν α γ κ α σ τ ε ί γ ια χ ίλ ιο υ ς δ υο λ ό γ ο υ ς ν α ζει μ α κ ρ ιά ) ή κ α ι σ ε μ ε γ ά λ ε ς π ε ρ ιο χ έ ς το υ ευ ρ ύ τερ ο υ ε λ λ η ν ισ μ ο ύ έ ξ ω α π ό τ η ν Ε π ικ ρ ά ­

Τ

τε ια , σ τ ις ευ η μ ε ρ ο ύ σ ε ς ε λ λ η ν ικ έ ς π α ρ ο ικ ίε ς τ η ς Α ιγ ύ π το υ , τ η ς Ρ ω σ ία ς , τ η ς Α γ γ λ ία ς , τ η ς Γ α λ λ ία ς κ .λ π .

Τα έργα της Α ίγινας Η σ η μ ερ ινή Α ίγ ιν α δ ε ν έ χ ε ι κ α μ ιά σ χ έσ η μ ε τη ν Α ίγ ιν α πο υ β ρ ή κ ε ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς . Τ ώ ρ α έ χ ε ι 15.000 κ α τ ο ίκ ο υ ς κ α ι τ ό τ ε ε ίχ ε ... 100.000! Δ ιό τι α π ο τ ε λ ο ύ σ ε κ α τ α φ ύ γ ιο , ά σ υ λ ο γ ια χ ιλ ιά δ ε ς ξε­ σ π ιτ ω μ έ ν ο υ ς α ν θ ρ ώ π ο υ ς . Α ν ξ ε χ ά σ ο υ μ ε α υ τή τη « λ ε π τ ο μ έ ρ ε ια » , δ εν μ π ο ρ ο ύ μ ε π λ έ ο ν ν α κ α τ α ­ νο ή σ ο υ μ ε γ ια τ ί ο κ υ β ε ρ ν ή τη ς έ κ α ν ε τ ό σ ο μ εγ ά λ α έ ρ γ α , τ ό σ ο γ ρ ή γ ο ρ α κ α ι τ ό σ ο π ιε σ τ ικ ά . Η μ ε γ ά ­ λη κ λ ίμ α κ α το υ ε π έ τ ρ ε π ε ν α χ ρ η σ ιμ ο π ο ιε ί τ α έ ρ ­ γ α κ α ι ω ς κ ιν η τή ρ ιο μ ο χ λ ό ο ικ ο ν ο μ ικ ή ς α ν ά π τ υ ­ ξ η ς. Α ς σ η μ ειω θε ί ε δ ώ , ό τ ι ο κ α θ η γ η τ ή ς Α λ έ ξ α ν ­ δ ρ ο ς Δ ε σ π ο τ ό π ο υ λ ο ς έ κ α μ ε α π ο τίμ η σ η το υ γ ε ν ι­ κ ό τ ε ρ ο υ δ η μ ο σ ιο ν ο μ ικ ο ύ έ ρ γο υ τ η ς κ α π ο δ ισ τ ρ ια κ ή ς κ υ β ε ρ ν ή σ ε ω ς (σ το ν « Ο ικ ο ν ο μ ικ ό Τ α ­ χ υ δ ρ ό μ ο » , τ ο 1976, γ ια τ α δ ια κ ό σ ια χ ρ ό ν ια α π ό τη γ έ ν ν η σ η το υ κ υ β ερ νή τη ) κ α ι κα τέλ η ξε, σ το σ υ μ π έ ρ α σ μ α ό τ ι η ο ικ ο ν ο μ ικ ή π ο λ ιτ ικ ή το υ Κ απ ο δ ίσ τ ρ ια α π ο τ έ λ ε σ ε έ ν α θαύμα. Α ν α σ ύ ν τ α ξ ε τη χ ώ ρ α ε κ τ ω ν ε ρ ε ιπ ίω ν μ ε το ν τ α χ ύ τ ε ρ ο δ υ ν α τ ό ρ υ θμ ό .

Το ορφανοτροφ είο Α ίγινας Κ τίσ τ η κ ε τ ο 1829 κ α ι ε ίν α ι το ο γ κ ω δ έ σ τ ε ρ ο κ τ ί­ ριο τ η ς κ α π ο δ ισ τ ρ ια κ ή ς ε π ο χ ή ς . Τ ώ ρ α , π ρ ο σ ω ­ ρ ιν ά , δ ίν ε ι κ α τ α φ ύ γ ιο σ ε π λ η γ ω μ έ ν α ζώ α π ο υ α ­ πε ιλ ο ύ ν τ α ι μ ε ε ξ α φ ά ν ισ η , λ ύ κ ο υ ς , π ο υ λ ιά κ .λ π . Ε ίν α ι ο ι π ρ ώ η ν φ υ λ α κ έ ς α π ό τ ις ο π ο ίε ς π έ ρ α σ α ν κ α τ ά κ α ιρ ο ύ ς π ο λ λ ο ί ε π ώ ν υ μ ο ι κ α ι α κ ό μ η α ν ώ ­ ν υ μ ο ι κ ρ α τ ο ύ μ ε ν ο ι. Ή τ α ν η θ λ ιβερ ή κ α τ ά λ η ξ η το υ μ ε τ α λ ε ιώ δ ο υ ς κ τιρ ίο υ π ο υ έ φ τια ξ ε ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς γ ια 500 ο ρ φ α ν ά το υ α γ ώ ν α . Π ο λ λ ά α π ό

Κ ΑΠ Ο ΑΙΣΤΡΙΑΚ Ο Ο ΡΦ ΑΝΟ ΤΡΟ Φ ΕΙΟ Φ υλακ ές Α ίγινας 1 8 2 8 -1 9 8 5

62/αφιερωμα α υ τά τ α π α ιδ ιά ε ίχ α ν π ο υ λ η θ ε ί σ ε σ κ λ α β ο π ά ζ α ρ ο τ η ς Α ν α τ ο λ ή ς κ α ι 30 τ α α γ ό ρ α σ α ν ο ι Γ ά λ λ ο ι κ α ι τ α ’φ ε ρ α ν σ τ η ν Α ίγ ιν α . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς π ερ ν ο ύ ­ σε α ρ κ ε τ ό χ ρ ό ν ο μ ε τ α π α ιδ ιά , τ α ο π ο ία κ υ ρ ιο λ ε ­ κ τ ικ ά λ ά τρ ευ ε ( α π ο κ α λ ώ ν τ α ς τ α « το ρ ο δ ό χ ρ ό υ ν μ έ λ λ ο ν τ η ς Ε λ λ ά δ ο ς » ) κ α ι α κ ο ύ γ ο ν τ ά ς τ α να π α ίζο υ ν μ ο υ σ ικ ή σ τ α ό ρ γ α ν α μ ε τ α ο π ο ία ή τ α ν ε ­ φ ο δ ια σ μ έ ν ο τ ο κ τ ίρ ιο . Η τ ε ρ ά σ τ ια ε σ ω τ ε ρ ικ ή α υ λή το υ Ο ρ φ α ν ο τ ρ ο ­ φείου κ α τ α τ μ ή θ η κ ε δ ια δ ο χ ικ ά κ α τ ά τη ν κ α τ α ­ σ τρ ο φ ικ ή μ ε τ α τρ ο π ή το υ , α ρ χ ικ ά σ ε Σ χ ο λ ή Δ ο - *1

Σημειώσεις 1. Ο συγγραφέας ως βιβλιογραφικό συμπλήρωμα του παρό­ ντος σύντομου άρθρου του παραπέμπει σε συνεργασία του στο περιοδικό «Αρχαιολογίας», όπου από το 1990 δημοσιεύ­ ονται μελέτες του για τα δημόσια κτίρια της καποδιστριακής εποχής. Επίσης αναφέρει την εργασία του Παν. Η. Τσα-

κ ίμ ω ν ή Ε υ ε λ π ίδ ω ν κ α ι μ ε τ ά σε φ υ λ α κ έ ς . Η ε ιρ ω ­ ν ε ία ε ίν α ι ό τι ο ι Υ π ο υ ρ γο ί Π ο λ ιτισ μ ο ύ τ η ς Ε υ ρ ω ­ π α ϊκ ή ς μ α ς Κ ο ιν ό τ η τ α ς δ έ χ θ η κ α ν ν α γίνε ι α ρ χ ε ίο τ ω ν π ο λ ιτ ισ τ ικ ώ ν ε κ δ η λ ώ σ ε ω ν ό λ η ς τ η ς Ε υ ρ ώ ­ π η ς . Ό μ ω ς η σ χ ε τ ικ ή π ρ ό τ α σ η π α ρ έ μ ε ιν ε α νενερ γή π α ρ ά τ ις φ ιλ ό τ ιμ ε ς π ρ ο σ π ά θ ε ιε ς το υ Δ η μ ο ­ τικ ο ύ Σ υ μ β ο υ λ ίο υ Α ίγ ιν α ς . Ο κ . Π ο ρ τ ε λ ά ν ο ς α ρ ­ χ ιτ έ κ τ ο ν α ς το υ Υ Π .Π Ο . έ κ α μ ε τη ν α π ο τ ύ π ω σ η το υ κ τιρ ίο υ κ α ι φ ρ ο νε ί ό τ ι δ ε ν α π α ιτ ε ί ιδ ια ίτ ε ρ α μ ε γ ά λ α π ο σ ά η α π ο κ α τ ά σ τ α σ ή το υ σ τη ν α ρ χ ικ ή μ ο ρ φ ή 2. κόπουλου «L’urbanisme dans le Peloponnese au 19e siecle: De la ville Othomane A la ville Neohellenique (διατριβή 3ου κύ­ κλου στο Πανεπιστήμιο 10 του Παρισιού, Nanterre, τόμοι 1-2).

2. Παράρτημα του Πανεπιστημίου Πειραιώς (20' είναι η από­ σταση με τα «ιπτάμενα δελφίνια») Μουσείο Κυκλαδικής Τέ­ χνης, Πολυχώρος Τεχνών, θερινό Πανεπιστήμιο για ελληνι­ κές σπουδές, Μουσείο Ελληνισμού και άλλα πολλά είναι οι

ΙΜΙΝΩΑΣ

ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΜΙΝΩΑΣ ΗΜΑΣ ΚΩΝΣΤΑΝΤΑΡΟΠΟΥΛΟΣ & ΥΙΟΙ Ο.Ε. ΚΕΝΤΡΙΚΗ Δ1ΑΘΕΣΗ:ΑΝΔΡ0Υ6 -11257 ΑΘΗΝΑ S 01-8231669 FAX. 01-8226473 ΒΙΒΛΙΟΠΩΛΕΙΟ: ΠΑΤΗΣΙΩΝ 126-11257 ΑΘΗΝΑ ® 01-8215664 FAX. 01-8226473

Η εναγώνια αναζήτηση δυο νέων παι­ διών μεσ’ από τους εφιαλτικούς δρόμους της πυρηνικής ενέργειας. Κοντά τους έ ­ να ολόκληρο χωριό που αφυπνίζεται κι ο­ λοένα και περισσότερο ξεσηκώνεται ενά­ ντια στην, έστω και για ειρηνικούς σκο­ πούς, χρήση της. Το σκηνικό και οι χαρακτήρες της Πέγκυ Γούντφορντ σ’ όλη τη μακριά διαδρομή τους, από τη γέννηση των απλών ερω­ τημάτων ώς την έμπρακτη αμφισβήτηση.

αφιερωμα/63

Γιάννης Τσιπράς

Ομόνοια και Ελληνική εί συμφορές, η ομόνοια θριάμβους [(2 8 .l0 .l9 9 l) Κ. Καραμανλής, ης Δημοκρατίας σε μήνυμά του].

Λ ιλ / Λ λ ι/Μ λι /\1 7 O V O IO l /ψ ν

1 ^

Η πολιτική διαθήκη του Καποδίστρια δ ιχ ό ν ο ια α π ο τ ε λ ε ί τ ο μ ο ν ιμ ό τ ε ρ ο χ τ ικ ιό τ ο υ Ε λ λ η ν ισ μ ο ύ . Α π ό τ η ν ε π ο χ ή τ ω ν Μ η δ ι­ κ ώ ν Π ο λ έμ ω ν μ έχρ ι σή μ ερ α . Τ ό σ ο οι ξ ένο ι π α ρ α τη ρ η τέ ς όσο κ α ι ο ι Έ λ λ η ν ε ς, έχο υ ν π α ρ α τ η ρ ή σ ε ι ε π α ν ε ιλ η μ μ έ ν α π ω ς μ ια ν ο σ η ρ ή φ α γ ω μ ά ρ α κ ά ν ε ι τ ο υ ς Έ λ λ η ν ε ς ν α ’ν α ι, ό χ ι α π λ ώ ς « ό λ ο ι ε ν α ν τ ίο ν ό λ ω ν » , ό π ω ς ε ίν α ι, κ α τ ά τ ο ν H o b b e s, ο ν ό μ ο ς τ η ς ζ ο ύ γ κ λ α ς το υ Λ ε β ιά θ α ν , τ ο υ σ ύ γ χ ρ ο ν ο υ Κ ρ ά τ ο υ ς , ( π ρ ά γ μ α π ο υ υ π ο ν ο ε ί π . χ . δ έ κ α β ο υ λ ή σ ε ις σ ε δ έ κ α ά τ ο μ α ) , α λ λ ά κ α ι « σ ύ ν ο λ ο ι ε ν α ν τ ίο ν ό λ ω ν » ( π .χ . τ ρ ιά ν τ α β ο υ λ ή σ ε ις σ ε δ έ κ α ά τ ο μ α , ό τ α ν τ ο κ α θ έ ν α έ χ ε ι δ ύ ο , τ ρ ε ις ή κ α ι π ε ρ ισ σ ό τ ε ρ ε ς β ο υ λ ή σ ε ις , σ τ ι ς ο π ο ίε ς α π α ιτ ε ί, τ α υ τ ό χ ρ ο ν α ή δ ια δ ο χ ικ ά , α π ό λ υ τ ο σ ε β α σ μ ό ). Υ π ά ρ χ ε ι έ ν α ε ίδ ο ς ε θ ν ικ ή ς ψ υ χ ο π ά θ ε ια ς π ο υ μ α ς κ ά ν ε ι ν α δ ίν ο υ μ ε τ η ν ε ν τ ύ π ω σ η δ ιχ α σ μ έ ν ω ν π ρ ο σ ω π ικ ο τ ή τ ω ν , φ ρ ε ν ο β λ α β ώ ν α π ό τ η ν π ο λ λ ή ν δ ιπ ρ ο σ ω π ία . « Γ ρ α ικ ο ί» (λ α τ ρ ε υ τ έ ς τ η ς Γ ρ α ία ς Ε κ ά τ η ς ) , μ ά λ λ ο ν θα ’π ρ ε π ε ν α α π ο κ α λ ο ύ μ εθ α « Ι α ν ο υ ΐτ ε ς » (α π ό τ ο ν δ ιπ λ ο π ρ ό σ ω π ο θε ό τ ω ν Ρ ω μ α ίω ν Ια ν ό ). Α ρ κ ε ί κ α ι μ ό ν ο ν τ ο ν α φ υ λ λ ο μ ε τ ρ ή σ ε ι κ α ν ε ίς το ω ρ α ίο β ιβ λ ίο το υ Α π ό σ τ ο λ ο υ Β α κ α λ ό π ο υ λ ο υ « ο χ α ρ α κ τ ή ρ α ς τ ω ν Ε λ λ ή ν ω ν » γ ια ν α π ά θ ε ι κ α τ ά θ λ ιψ η . Σ ε κ ά θ ε τ ο υ σ ε λ ίδ α α ­ π α ν τ ά τ α ι η λ έ ξ ις φθόνος. Ν ά π ώ ς ο ν ο μ ά ζ ε τ α ι η π ιο π α λ ιά μ α ς π λ η γ ή . Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς γ ν ω ρ ίζ ε ι κ α λ ά π ω ς έ ρ χ ε τ α ι γ ια ν α ε π ο υ λ ώ σ ε ι π λ η γ έ ς π ο υ δ ε ν ε π ο υ λ ώ ­ ν ο ν τ α ι, α π ό τ ο κ ε ς ε φ τ ά (7!) ε μ φ υ λ ίω ν π ο λ έ μ ω ν μ έ σ α σ τ α ισ ά ρ ιθ μ α χ ρ ό ν ια 1821-1828! Ο ι Τ ο ύ ρ κ ο ι δ ε ν ή σ α ν τ ίπ ο τ ε α ν δ ε ν υ π ή ρ χ ε ο εσωτερικός εχθρός: η σ π ο υ δ α ρ χ ία τ ω ν σ π ο υ δ α ρ χ ίδ η δ ω ν . « Π α ρ α β γ α ίν ο ν τ α ς » ο έ ν α ς μ ε τ ο ν ά λ λ ο ν γ ια τ α κ α τ α ρ α μ έ ν α π ρ ω τ ε ία το υ π ρ ο β α δ ίσ μ α τ ο ς , α ν ο ιγ ό τ α ν η κ ε ρ κ ό π ο ρ τ α τ ο υ ς α λ λ η λ ο φ α γ ώ μ α τ ο ς π ρ ο ς ό φ ε λ ο ς τ ο υ Α σ ιά τη Ε π ικ υ ρ ία ρ χ ο υ , π ο υ κ υ τ τ ο ύ σ ε σ α ρ κ α σ τ ι κ ά τ ο υ ς ρ α γ ιά δ ε ς ( = π ρ ο σ κ υ ν η μ έ ν ο υ ς ) ν α ζη τ ά ν ε α π ό ... α λ λ ή λ ο υ ς ν α . . . π ρ ο σ π έ σ ο υ ν σ τ ο κ ρ α τ α ιό τ ο υ ς δ ο β λ έ τι! Έ τ σ ι, τ α λ ό γ ια π ο υ ε ίπ ε ξ ε ψ υ χ ώ ν τ α ς ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς : « Α δ έ λ φ ια , ομόνοια!», τα συ νισ το ύ σ ε κ α ι ο ε θ ν ικ ό ς Π ο ιη τ ή ς , ο Δ ιο ν ύ σ ιο ς Σ ο λ ω μ ό ς , σ ’ έ ν α γ ρ ά μ μ α το υ σ τ ο ν Τ υ π ά λ δ ο , δ ε κ α ο χ τ ώ χ ρ ο ν ώ ν τ ό τ ε (1 Α υ γ . 1832), σ τ η ν Κ εφ α λ λ ο ν ιά α π ό τ η ν Κ έρ κ υ ρ α :

Η

Εσείς οι τρεις αδελφοί θα βρήτε στον Γουλιέλμο Τέλλο του Σίλλερ [...] αυτές τις λέξεις «Μα είσαστε ομόγνωμοι! ομόγνωμοι! ομόγνωμοι!:». Μα την αλήθεια, αυτοί οι τόποι μας έχουν ανάγκην από ανθρώπους και να είσαστε ανάμεσα σ ’ αυτούς, για να μπορώ κι εγώ να λέγουμαι πάντα, Αφοσιωμένος σας φίλος Α.Σ. Ο ι τ ό π ο ι μ α ς ε ξ α κ ο λ ο υ θ ο ύ ν ν α έ χ ο υ ν α ν ά γ κ η ν από Ανθρώπους. Ο μ ο ν ο ο ύ ν τ α ς . Ε ίν α ι σ η μ α δ ια κ ό το ό τ ι ε λ ά χ ισ τ ο ι ν ε ο έ λ λ η ν ε ς γ ν ω ρ ίζ ο υ ν γ ια π ο ιο ν λ ό γ ο η κ ε ν τ ρ ικ ό τ ε ρ η π λ α ­ τε ία τ η ς Α θ ή ν α ς ο ν ο μ ά σ τ η κ ε « Ο μ ο ν ο ία ς » . (Ε π ειδ ή δ η λ . ο Κ ω ν . Κ α ν ά ρ η ς α π ο σ ό β η σ ε ε ­ θ ν ικ ό δ ιχ α σ μ ό κ α ι σ υ μ φ ιλ ίω σ ε τ ις δ ύ ο α ν τ ιμ α χ ό μ ε ν ε ς π α ρ α τ ά ξ ε ις , γ ύ ρ ω σ τ ο 1864). Η ά νευ ό ρ ω ν υ π ο σ τ ή ρ ιξ η τ η ς ιδ έ α ς τ η ς ο μ ό ν ο ια ς δ ε ν θ α ’π ρ ε π ε , φ υ σ ικ ά , ν α μ α ς ο δ η γ ή ­ σ ε ι σ ε ε π ιδ ο κ ιμ α σ ία ό λ ω ν ε κ ε ίν ω ν τ ω ν π ο λ ιτ ικ ά ν τ η δ ω ν π ο υ , π ρ ο σ π ο ιο ύ μ ε ν ο ι ό τ ι έ χ ο υ ν ά γ ρ ιε ς δ ια θ έ σ ε ις γ ια τ ο υ ς « α ν τ ιπ ά λ ο υ ς » τ ο υ ς , π ρ ο χ ω ρ ο ύ ν σ ε λ ε ο ν τ α ρ ισ μ ο ύ ς γ ια τ ο θ ε α ­ θ ή ν α ι, ε ν ώ έ χ ο υ ν ή δ η μ ο ιρ ά σ ε ι τη λ ε ία σ τ α π α ρ α σ κ ή ν ια , κ ι ό τ α ν π α ιχ τ ε ί, π ια , τ ο ά θ λ ιο θ έ α τ ρ ό τ ο υ ς , ε π ισ η μ ο π ο ιο ύ ν τ η ν α ν ό σ ια σ υ μ π α ιγ ν ία τ ο υ ς ( σ τ ο ν α γ ώ ν α ε ν ω μ έ ν ο ι κ α ι σ τη μ ά σ α χ ω ρ ισ τ ά ) μ ε μ ια ε π ίδ ε ιξ η μ ε γ α λ ό κ α ρ δ η ς ε θ ν ικ ή ς « ο μ ο ψ υ χ ία ς » κ α ι « λ ή θ η ς» . Α υ τό ε ίν α ι π α ρ ω δ ία τ η ς ο μ ό ν ο ια ς π ο υ ζη το ύ σ ε ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς κ ι ο Σ ο λ ω μ ό ς . Δ ε ν ε ίν α ι τ ί π ο τ ’ ά λ λ ο π α ρ ά ε π ιβ ρ α β ε υ μ έ ν η δ ιχ ό ν ο ια ... □

64/αφιερωμα

Ο ήρωας Κατσαντώνης υποβάλλεται σε ψρικτά βασανιστήρια. Αγνώστου ζωγράφου. Δεξιά σελίδα: Ο θάνατος του Γ. Καραϊσκάκη στο Φάληρο το 1827. Λιθογραφία του Αλεξ. Ησαϊα

Σπύρος Οικονομίδης

Οι δύο δολοφονίες που είχαν χ ι μ ό ν ο ν ο Ιω ά ν ν η ς Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς δ ο λ ο φ ο ν ή θ η κ ε γ ια ν α λ ε η λ α τή σ ο υ ν ο ρ ισ μ έ ν ο ι τ ις Γ α ίε ς π ο υ , μ ό λ ις , λ ίγ ο π ρ ιν , είχε « π ρ ο λ ά β ε ι» ν α κ η ρ ύ ξ ε ι Ε θ ν ικ έ ς ( δ η λ α δ ή μ η -α π α λ λ ο τρ ιώ σ ιμ ε ς ) α λ λ ά γ ια τ ο ν ίδ ιο λ ό γ ο δ ο λ ο φ ο ν ή θ η κ ε κ α ι ο Υ π ο υ ρ γ ό ς το υ ε π ί τ ω ν Ο ικ ο ν ο ­ μ ικ ώ ν Δ η μ ή τ ρ η ς Π ε ρ ρ ο ύ κ α ς . Τ ο π τ ώ μ α το υ β ρ έθ η κ ε κ α τ α κ ρ ε ο υ ρ γ η μ έ ν ο σ τ ο υ ς α γ ρ ο ύ ς το υ Ά ρ γ ο υ ς κ α ι ο ι ( π ρ α γ μ α τ ικ ο ί) έ ν ο χ ο ι μ ά λ λ ο ν δ εν τιμ ω ρ ή θ η κ α ν π ο τ έ . Η δ ίκ η κ ά π ο ιω ν υ π η ρ ε τ ώ ν το υ , ό τι, δ ή θ εν , τ ο ν σ κ ό τ ω σ α ν γ ια κ ά τ ι α σ η μ ικ ά , σ τ ά θ η κ ε , φ α ίν ε τ α ι, π ρ ο π έ τ α ­ σ μ α κ α π ν ο ύ . Δ ιό τι, έ ν α ς α π ’ α υ τ ο ύ ς , π ρ ιν ε κ τ ε λ ε σ τ ε ί, α π ε κ ά λ υ ψ ε ό τ ι ε ίχ ε π ά ρ ε ι « ά ν ω ­ θεν» τ η ν ε ν τ ο λ ή . Ο φ ά κ ε λ ο ς τ η ς δ ικ ο γ ρ α φ ία ς σ ή μ ερ α έ χ ε ι λ ε η λ α τη θ ε ί κ α ι τ ίπ ο τ α δ εν π ε ­ ρ ιέχ ει. Τ ί έ κ α ν ε ο Δ η μ ή τ ρ η ς Π ε ρ ρ ο ύ κ α ς κ α ι σ υ ν ά ν τη σ ε , το 1851, τ η ν ίδ ια τύ χ η μ ε τ ο ν π ρ ο ϊ­ σ τ ά μ ε ν ό το υ κ α ι α γ α π η μ έ ν ο το υ π ρ ο σ τ ά τ η , τ ο ν Ιω ά ν ν η Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ; ( Ή τ α ν α κ ρ ιβ ώ ς ο Π ε ρ ρ ο ύ κ α ς α υ τ ό ς ο μ α ν τ α τ ο φ ό ρ ο ς π ο υ μ ετ έφ ε ρ ε τ ις π ρ ο σ κ λ ή σ ε ις - μ υ σ τ ικ ά - ν α κ α τέ β ει σ τ η ν Ε λ λ ά δ α ) . Π ρ ό β α λ λ ε α ν τ ιρ ρ ή σ ε ις κ α ι σ θ ε ν α ρ ή α ν τ ίσ τ α σ η κ α τ ά τ ω ν ε ξ ω φ ρ ε ν ικ ώ ν α ξ ιώ σ ε ω ν π ο λ λ ώ ν ο ρ ν έ ω ν πο υ ο σ μ ίσ τ η κ α ν λ εία κ α ι έ τ ρ ε ξ α ν π ά ν ω α π ό τ η ν α ιμ ό φ υ ρ τη κ α ι μ ό λ ις α να γ ε ν ν η θ ε ίσ α Ε λ λ ά δ α . Δ ύ ο κ α ι μ ό ν ο ν σ υ γ κ ε κ ρ ιμ έ ν α π α ρ α δ ε ίγ μ α τ α α ρ κ ο ύ ν γ ια ν α δ ώ σ ο υ ν τ η ν έ κ τ α σ η ε ν ό ς σ κ α ν δ ά λ ο υ μ π ρ ο σ τ ά σ τ ο ο π ο ίο τ α σ η μ ε ρ ιν ά ω χ ρ ιο ύ ν . Κ ά π ο ιο ς Κ ω ν σ τ α ν τ ίν ο ς Π α π α ρ ρ η γ ό π ο υ λ ο ς (κ α μ ιά σ χ έ σ η μ ε τ ο ν μ ε γ ά λ ο ισ τ ο ρ ικ ό , α ­ π λ ή σ υ ν ω ν υ μ ία ), γ ιο ς το υ Ιω ά ν ν η , σ υ μ β ο ύ λ ο υ ε π ικ ρ ά τ ε ια ς το υ Τ σ ά ρ ο υ , ζ η τά ε ι ν α το υ α ­ ν α γ ν ω ρ ίσ ε ι η κ υ β έρ ν η σ η Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ω ς υ π ο θ η κ ε υ μ έν ο σ ’ α υ τό ν έ ν α χ ω ρ ιό σ τ η ν Α χ ά ία , έ ν α ν τ ι 5.000 γ ρ ο σ ιώ ν , π ο υ το υ ε ίχ ε , δ ή θ εν , υ π ο θ η κ ε ύ σ ε ι ο Ισ μ α ή λ Μ π έ η ς (υ π εύ θ υ νο ς α π ό τ ο Τ ά γ μ α τ ω ν Ν ο μ ικ ώ ν τ η ς Ο θ ω μ α ν ικ ή ς α υ τ ο κ ρ α τ ο ρ ία ς γ ια τ η ν ο μ α λ ή ε κ π ο ίη σ η ε κ ε ί­ ν ω ν τ ω ν το υ ρ κ ικ ώ ν π ε ρ ιο υ σ ιώ ν π ο υ β ρ έ θ η κ α ν σ τ η ν Α τ τ ικ ή , τ η ν Ε ύ β ο ια κ α ι μ έ ρ ο ς τ η ς Φ θ ιώ τ ιδ α ς , μ έρ η σ τ α ο π ο ία ε ίχ ε κ α τ α ρ ρ ε ύ σ ε ι η Ε π α ν ά σ τ α σ η κ α ι ο ι Τ ο ύ ρ κ ο ι θ ε ω ρ ή θ η κ α ν « π ρ ό σ φ υ γ ε ς ε ν κ α ιρ ώ ε ιρ ή ν η ς » , π ρ ά γ μ α π ο υ σ ή μ α ιν ε ό τ ι θα μ ο ιρ α ζ ό ν τ ο υ σ α ν τ α 12.000.000 χ ρ υ σ έ ς δ ρ α χ μ έ ς π ο υ τ ο υ ς π λ ή ρ ω σ ε το Ε λ λ η ν ικ ό Δ η μ ό σ ιο γ ια ν α π ά ρ ε ι τη γη τ ο υ ς . Θ α δ ο ύ μ ε , π ιο κ ά τ ω , ό τ ι ε δ ώ π α ίχ τ η κ ε έ ν α π ά ρ α π ο λ ύ χ ο ν τ ρ ό π α ιχ ν ίδ ι). Κ α ι ο υ­ π ο υ ρ γ ό ς Ο ικ ο ν ο μ ικ ώ ν κ α ι το υ π ο υ ρ γείο Δ ικ α ιο σ ύ ν η ς α π α ν τ ο ύ ν ο ρ γ ισ μ έ ν α σ τ ο ν δ ιε κ δ ι­ κ η τή π ω ς : α) το ο θ ω μ α ν ικ ό δ ίκ α ιο Δ Ε Ν ε π έ τ ρ ε π ε τ η ν υ π ο θ ή κ ε υ σ η ο λ ό κ λ η ρ ο υ χ ω ρ ιο ύ , σ υ ν ε π ώ ς α π ο κ λ ε ίε τ α ι ν α έ γιν ε π ο τ έ μ ια τ έ τ ο ια σ υ μ φ ω ν ία , β) Ο Ι σ μ α ή λ Μ π έ η ς δ εν ε ίχ ε κ α ν έ ν α δ ικ α ίω μ α ν α υ π ο θ η κ ε ύ σ ει έ ν α χ ω ρ ιό , ε ν κ α ιρ φ π ο λ έ μ ο υ , α φ ο ύ , α κ ρ ιβ ώ ς , σ τ ά θ η κ ε το α ίμ α τω ν Ε λ λ ή ν ω ν α γ ω ν ισ τ ώ ν πο υ χ ύ θ η κ ε - κ α ι ε π ιτ υ χ η μ έ ν α - γ ια ν α α π ε λ ευ θ ε ρ ω θ εί η ε λ λ η ν ικ ή γ η γ ε ν ικ ά - το υ ε π ίμ α χ ο υ χ ω ρ ιο ύ σ υ μ π ε ρ ιλ α μ β α ν ο μ έ ν ο υ . Κ α ν είς ε ύ κ ο λ α φ α ν τ ά ζ ε τ α ι τη ν ο ρ γή τ ω ν ε π ίδ ο ξ ω ν μ ε γ α λ ό σ χ η μ ω ν κ α τ α π α τ η τ ώ ν μ ε τ έ ­ το ιο υ ς « μ ο ν ο μ α ν ια κ ά α φ ο σ ιω μ έ ν ο υ ς σ τ ο κ α θ ή κ ο ν » υ π ο υ ρ γ ο ύ ς τύ π ο υ Π ε ρ ρ ο ύ κ α .

Ο

αφιερωμα/65

στόχο την αρπαγή της γης Ο Π ε ρ ρ ο ύ κ α ς (δ η λ . ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς ) έ κ α ν ε γ ε ν ικ ή χ α λ ά σ τ ρ α σ τ α σ χ έ δ ιά το υ ς: τ ο υ ς αφ α ιρ ο ύ σ ε τ η ν κ α ρ α μ έ λ α τ η ς « χ ρ η σ ικ τ η σ ία ς » θ υ μ ίζ ο ν τα ς τ ο υ ς π ω ς το ο θ ω μ α ν ικ ό δ ίκ α ιο ό χ ι μ ό ν ο ν δ εν α ν ε γν ώ ρ ιζε κ α ν έ ν α τέ τ ο ιο δ ικ α ίω μ α κ τ ή σ η ς μ έσ ω μ ια ς - σ χ ε τ ικ ά μ α κ ρ ό ­ χ ρ ο ν η ς , α δ ιά κ ο π η ς κ α ι μη α μ φ ισ β η τη μ έ ν η ς χ ρ ή σ η ς - α λ λ ά κ α ι α γ ν ο ο ύ σ ε α κ ό μ η κ α ι τη ν ίδ ια τη ν έννο ια ! Σ υ ν ε π ώ ς τα ό σ α έ λ ε γ α ν ο ι π ρ ώ η ν ε κ μ ισ θ ω τ έ ς τ η ς κ α λ λ ιε ρ γ ή σ ιμ η ς ή ά λ ­ λ η ς (υ λ ο το μ ή σ ιμ η ς , κ .λ π .) γ η ς , τ α έ λ ε γ α ν π α ρ ε ρ μ η ν ε ύ ο ν τ α ς ε σ κ ε μ μ έ ν α το νό η μ α τω ν ε κ μ ισ θ ω τη ρ ίω ν (τω ν «ταπιών»), σ υ γ χ έ ο ν τ ά ς τ ο μ ε το το υ «χοτζέτ»: τίτλ ο υ ιδ ιο κ τ η σ ία ς , η ο π ο ία , Ο Μ Ω Σ , δ εν ξ επ ερ ν ο ύ σ ε τ α 500 ( π ε ν τ α κ ό σ ια ) τ ε τ ρ α γ ω ν ικ ά μ έ τ ρ α , ο ύ τε γ ια το υ ς Π α σ ά δ ε ς ! (Σ ύ μ φ ω να μ ε το Κ ο ρ ά νι, ό λ η η γη Α νή κ ε ι σ τ ο ν Α λ λ ά χ κ α ι έ χ ε ι ω ς δ ια χ ειρ ισ τή τ η ς τ ο ν Σ ό υ λ τ ά ν ο . Ο Σ ο υ λ τ ά ν ο ς π α ρ α χ ω ρ ε ί κ ά θ ε τό σ ο - π ο τ έ ισ ο β ίω ς κ α ι κ λ η ρ ο ν ο μ ι­ κούς - τ η ν Ε π ικ α ρ π ία τ η ς γ η ς , π ο τ έ τη ν Ψ ιλή τ η ς Κ υ ρ ιό τη τα ). Μ ό νη ε ξ α ίρ εσ η α π ο τ ε λ ο ύ ν οι Κ τή το ρ ες . Ο ι κ α τ α κ τ η τ έ ς ε ν ό ς τό π ο υ . (Ο μ ό ν ο ς π ο υ θα μ π ο ρ ο ύ σ ε - κ α τ ά το ο θ ω μ α ν ι­ κ ό δ ίκ α ιο - ν α ισ χ υ ρ ισ τε ί π ω ς η Ε λ λ ά δ α ε ίχ ε υ π ά ρ ξ ε ι « δ ικ ή το υ » θ α ή τ α ν ο ... Μ ω ά μ εθ ο Β ', ο Π ο λ ιο ρ κ η τ ή ς ...) Α λ λ ά , φ υ σ ικ ά , τ η ς Ε π α ν α σ τ ά σ ε ω ς ε π ισ υ μ β ά σ η ς , ή τ α ν π ο λ ύ λ ε­ π τ ό το θ έ μ α το υ ποιό Δίκαιο θ α ίσ χ υ ε. Ό π ω ς π α ρ α τ η ρ ε ί ο σ ο φ ό ς Ν ο μ ικ ό ς , Κ α θ η γη τή ς κ . Ν ικ ό λ α ο ς Π α ν τ α ζ ό π ο υ λ ο ς σ τ ο π ε ρ ισ π ο ύ δ α σ τ ο σ ύ γ γ ρ α μ μ α το υ « Η Δ ικ α ιο δ ο τ ικ ή Π ο ­ λ ιτικ ή κ α τ ά τη ν Ε π α ν ά σ τ α σ η κ α ι τ η ν Κ α π ο δ ισ τ ρ ια κ ή π ε ρ ίο δ ο » , 1821-1832 (Θ ε σ σ α λ ο ν ί­ κ η , 1978) η α ν τ ικ α τ ά σ τ α σ η το υ ο θ ω μ α ν ικ ο ύ δ ικ α ίο υ α π ό το Β υ ζα ν τιν ο ρ ω μ α ϊκ ό (ό π ω ς επ ε δ ίω ξ α ν ο ι π ε ρ ισ σ ό τερ ο ι, γ ια π ο λ λ ο ύ ς λ ό γ ο υ ς) δ ε ν ή τ α ν κ α θ ό λ ο υ α υ το ν ό η τη . Έ π ρ ε π ε ν α σ υ ντεθεί έ ν α νέ ο Δ ίκ α ιο . Π ο υ θα έ π α ιρ ν ε υ π ό ψ η το υ τό σ ο τ η ν Ε θ ιμ ικ ή π ρ α γ μ α τ ικ ό τ η ­ τ α ό σ ο κ α ι τ ις γ ε ν ικ ό τ ε ρ ε ς ε ξ ε λ ίξ ε ις το υ Ε υ ρ ω π α ϊκ ο ύ δ ικ α ίο υ . Φ υ σ ικ ά κ α ν ε ίς δ ε ν μ π ο ­ ρ ού σ ε π ο τ έ ν α φ α ν τ α σ τ ε ί π ω ς η δ ο λ ο φ ο ν ία το υ Κ υβ ερ νή τη θ α ο δ η γ ο ύ σ ε σ ε κ ά τ ι π ρ ω τ ο φ α ­ ν έ ς , ίσ ω ς , σ τ α π α γ κ ό σ μ ια Ν ο μ ικ ά Χ ρ ο ν ικ ά : τη ν κ α τ ά ρ γ η σ η Ο Λ Ω Ν (!) τω ν Δ ικ α σ τ η ρ ίω ν α π ό τ η ν Κ υβ έρ νη σ η . Ό π ω ς α ν α φ έ ρ ει ο Π α ν τ α ζ ό π ο υ λ ο ς , ε ν ώ π ιο ν τ ω ν α λ ύ τω ν - σ τ α μ ά ­ τια Τ Η Σ - α ντιφ ά σ ε ω ν :

Με το Διάταγμα Αριθ 38 της 8ης Οκτωβρίου 1832, η Διοικητική Επιτροπή της Ελλάδος [ α π ο φ α σ ίζει π ω ς ό λ α τ α Δ ικ α σ τ ή ρ ια τ η ς χ ώ ρ α ς , ή το ι] το Ανώτατο, τα δύο Έκκλητα και όλα τα Πρωτόκλητα Δικαστήρια, θέλουν διακόψει τας εργασίας των, και τα μέλη και οι υπάλληλοί των απολύονται^!!) Τ ο ν α π ίσ τ ε υ τ ο α υ τό ν ε π ικ ή δ ε ιο - ή , κ α λ ύ τ ε ρ α , επιτάφιο - λ ό γ ο γ ια τ η ν ΙΟ χρονη π ρ ο ­ σ π ά θ εια θ ε μ ελ ίω σ η ς τ η ς Δ ικ α ιο σ ύ ν η ς σ τη Χ οιρα μ α ς , μ ετ ά τη ν ε π ιτ υ χ ία τ η ς Ε π α ν ά σ τ α ­ σ η ς το υ 1821, το ν « ε κ φ ω ν ε ί» ο ίδ ιο ς ο Υ π ο υ ρ γ ό ς Δ ικ α ιο σ ύ ν η ς (!) Χ ρ ισ τ ό δ ο υ λ ο ς Κ λ ο νά ρ η ς μ ε κ ο ιν ο π ο ίη σ ή το υ σ ε ό λ α τ α Δ ικ α σ τ ή ρ ια τ η ς Ε π ικ ρ ά τ ε ια ς , π α ρ α γ γ έ λ λ ο ν τ α ς σ το υ ς

66/αφιερωμα δ ικ α σ τ έ ς ν α π α ρ α δ ώ σ ο υ ν τ α α ρ χ ε ία το υ ς σ τ ο υ ς Δ ιο ικ η τ έ ς ή στη Δ η μ ο γ ε ρ ο ν τία . Κ α ι να π λ η ρ ο φ ο ρ ή σ ο υ ν το υ ς π ο λ ίτ ε ς ό τ ι... « εγγίζει η ε υ τυ χ ή ς μ έρ α , κ α θ ’ η ν η α ν υ π ο μ ό ν ω ς περ ιμ εν ο μ ένη Β α σ ιλ ικ ή Ε ξ ο υ σ ία , φ θ ά ν ο υ σ α ε ν τω μ έ σ φ η μ ώ ν , θ έλ ει α ν ο ίξ ε ι τ ο ν ευρ ύ χω ρ ο ν τ ω ν δ ικ α ίω ν νό μ ω ν ν α ό ν , κ α ι έ κ α σ τ ο ς τω ν α δ ικ η μ έ ν ω ν θ έλ ει ε ύρ ει τ α χ ε ία ν κ α ι π λ ή ρ η δ ι­ κ α ιο σ ύ ν η » . Α υτή σ τά θ η κ ε η κ α τ ά λ η ξ η τ ω ν π ε ρ ίφ η μ ω ν « σ υ ν τ α γ μ α τ ικ ώ ν » , τ ω ν α ν τιπ ο λ ιτ ε υ ο μ έ ν ω ν τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια σ το ό ν ο μ α τ η ς « Σ υ ν τ α γ μ α τ ικ ό τ η τ α ς » : ν α π ερ ιμ έ ν ο υ ν δ ο υ λ ικ ά έ ν α ν ξ έ ­ νο ν μ ο ν ά ρ χ η ν α το υ ς μ ο ιρ ά σ ε ι το ψ ω μ ί. Σ τ ο μ υ α λ ό μ α ς έ ρ χ ε τ α ι ε δ ώ ο Μ έ γ α ς Ιε ρ ο ε ξ ε τα ­ σ τ ή ς του Ν το σ τ ο γ ιέ φ σ κ ι π ο υ μ ο ν ο λ ο γ ε ί α π έ ν α ν τ ι σ ’ έ ν α ν Ιη σ ο ύ π ο υ έ χ ε ι « κ α τ α τ ρ ο π ω θ ε ί» κ α ι το γν ω ρ ίζει. Ν α ι, κ α ι ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς « κ α τ ε τ ρ ο π ώ θ η » . Κ α ι γν ώ ρ ιζε ό τι ή τ α ν π ιθ α ν ό ­ τ α τ ο , σ χ ε δ ό ν β έβ α ιο , π ω ς ο ι Μ ή δ ο ι θ α δ ια β α ίν α ν ε , τ ε λ ικ ά , τ ις Θ ε ρ μ ο π ύ λ ε ς το υ Ν ό μ ο υ, π ο υ σ α ν ν έ ο ς Λ ε ω ν ίδ α ς, υ π ε ρ ά σ π ιζ ε. Ε ίν α ι ε ν τ υ π ω σ ια κ ό π ω ς το 1830 ο Α ν δ ρ έ α ς Μ ια ο ύ λ η ς, ( Β ώ κ ο ς ή τ α ν το ό ν ο μ ά το υ κ α ι το Μ ια ο ύ λ η ς π α ρ α τ σ ο ύ κ λ ι επ ε ιδ ή α γ ό ρ α σ ε έ ν α κ α ρ ά β ι α π ό έ ν α ν Τ ο ύ ρ κ ο ο ν ό μ α τ ι Μ ιαού λ), έ ν α χ ρ ό ν ο π ρ ιν κ ά ψ ε ι τ α π λ ο ία τ ο υ ... Ε λ λ η ν ικ ο ύ σ τό λ ο υ σ τ ο ν Π ό ρ ο ! (π ρ ά ξ η α π ο ­ τρ ό π α ιη κ α ι φ ρ ικ ια σ τ ικ ή , γ ια τη ν ο π ο ία δ ή λ ω ν ε , α ρ γ ό τ ε ρ α σ τη ζω ή το υ , β α θειά ν τρ ο π ή - μ ια ε λ λ η ν ικ ή π α ρ ο ιμ ία λ έει π ω ς « έ ν α ς β λ ά κ α ς α ρ κ ε ί γ ια ν α ρ ίξει μ ια π έ τ ρ α σ τη θ ά λ α σ ­ σ α , α λ λ ά γ ια ν α τη ν β γ ά λ ο υ ν δ ε ν ε π α ρ κ ο ύ ν ο ύ τε ε κ α τ ό μ υ α λ ω μ έν ο ι» ), η γ ή θ η κ ε Π ο ρ εία ςΔ ια δ ή λ ω σ η ς Δ ια μ α ρ τ υ ρ ία ς κ α τ ά το υ Π ε ρ ρ ο ύ κ α , γ ια τ ί δ ε ν ε π ικ ύ ρ ω ν ε τ ις (π λ α σ τ έ ς ) « α γ ο ­ ρ α π ω λ η σ ίε ς» π ο υ το υ π α ρ ο υ σ ιά ζ α ν ε . Α υ τό π ρ ο κ ύ π τ ε ι α π ό Δ ια κ ή ρ υ ξ η τ η ς Γ ε ρ ο υ σ ία ς . Η ο π ο ία μ π ο ρ ε ί να ψ έγει (α δ ίκ ω ς ) το ν Υ π ο υ ρ γό Ο ικ ο ν ο μ ικ ώ ν ω ς ά τ ε γ κ τ ο κ α ι υ π ε ρ β ο λ ικ ό , α λ λ ά , τ α υ τ ο χ ρ ό ν ω ς , το ν δ ικ α ιώ ν ει κ α τ α δ ικ ά ζ ο ν τ α ς το ν Μ ια ο ύλ η κ α ι τ ο υ ς κ ο μ π ιν α δ ό ­ ρ ο υ ς τ η ς γ η ς . Δ ιό τι ό λ ο ι ή ξ ε ρ α ν τ ό τ ε τ ι τ ε ρ ά σ τ ια συμπαιγνία ε ίχ ε σ τη θ ε ί σε β ά ρ ο ς το υ ε λ λ η ν ικ ο ύ δ η μ ο σ ίο υ . Ό π ω ς π ο λ λ ο ί ξ έρ ο υ ν κ α ι τ ις α ν τ ίσ τ ο ιχ ε ς ( μ ε ρ ικ ό τε ρ ε ς κ α ι τ ε μ α χ ι­ σ μ έ ν ες ) το υ σ ή μ ερ α . Α ς δ ο ύ μ ε τ ί σ τ ο ίχ η σ ε τη ζω ή σ τ ο ν ά τ υ χ ο Π ε ρ ρ ο ύ κ α , α φ α νή α λ λ ά μ εγ α λ ειώ δ η ε ρ γ ά τη τ η ς ε θ ν ε γ ε ρ σ ία ς . Η ε κ π ο ίη σ η τ ω ν κ τ η μ ά τ ω ν σ τη ν Α τ τ ικ ή , Ε ύβ ο ια κ α ι μισ ή Φ θ ιώ τιδ α α π ό Τ ο ύ ρ κ ο υ ς πο υ έ φ ευ γα ν σ τ ο υ ς Έ λ λ η ν ε ς πο υ ε ρ χ ό ν τ ο υ σ α ν ή ή σ α ν ή δ η π α ρ ό ν τ ε ς έ π ρ ε π ε ν α γίνε ι β ά σ ει ε ­ ν ό ς κ α τ α λ ό γ ο υ , ε ν ό ς υ π ο θ η κ ο φ υ λ α κ ε ίο υ , ε ν ό ς κ τ η μ α τ ο λ ο γ ίο υ . Α λ λ ιώ ς κ ιν δ ύ ν ε υ α ν οι Έ λ λ η ν ε ς α γ ο ρ α σ τ έ ς ν α δ ιπ λ ό - κ α ι τ ρ ιπ λ ο -α γ ό ρ α ζ α ν το ίδ ιο χ τ ή μ α τα υ τ ό χ ρ ο ν α . Ο Π ερ ρ ο ύ κ α ς π έ τυ χ ε , τ ό τ ε , έ ν α ν άθλο. Μ ε θ α υ μ α σ τή π α ν ο υ ρ γ ία (δ ε ν υ π ε ισ ε ρ χ ό μ ε θ α ε δ ώ σε λ ε ­ π τ ο μ έ ρ ε ιε ς πο υ α φ ο ρ ο ύ ν τ ο ν Π ε ρ ρ ο ύ κ α , δ ιό τ ι π ρ έ π ε ι ν α σ υ ντο μ ε ύ ο υ μ ε γ ια τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τρ ια , τ ο ν Ο δ η γ ό του) α π έ σ π α σ ε α π ό τ ο ν Ισ μ α ή λ Μ π έη το π ο θ η τό κ τ η μ α τ ο λ ό γ ιο . (Γ κ ά φ α μ εγ ά λ η του Τ ο ύ ρ κ ο υ , δ ιό τ ι κ α τ έ ρ ρ ε α ν έ τ σ ι ο ι δ υ ν α τ ό τ η τ ε ς π ο λ λ α π λ ο ύ π ο υ λ ή μ α τ ο ς). Μ ε β ά σ η το ο π ο ίο κ α ι π ρ ο χ ώ ρ η σ ε η ε κ π ο ίη σ η . Α φ ή ν ο ν τα ς , ό μ ω ς, έξω τα δάση, τις λί­ μνες, τα έλη. Τ υ χ ό ν δ ιε κ δ ικ ή σ ε ις ε π ί τ ω ν ο π ο ίω ν α π έ ρ ρ ιπ τ ε ω ς π ρ ο ϊό ν σ υ μ π α ιγ ν ία ς . Τ α τρ ία σ τ ά δ ια τ η ς λ ε η λ α σ ία ς τ η ς γ η ς σ τ ά θ η κ α ν , γ ι ’ α υ τό 1. Η δ ο λ ο φ ο ν ία το υ Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια 2. Η λ εη λ α σ ία το υ Κ α π ο δ ισ τ ρ ια κ ο ύ Α ρ χε ίο υ (το ο π ο ίο π ρ έ π ε ι ν α ή τ α ν ο γ κ ω δ έ σ τ α τ ο α ν λη φ θεί υ π ό ψ η η α τέ λ ε ιω τη ε ρ γ α τ ικ ό τ η τ α ό λ ω ν τ ω ν μ ελ ώ ν το υ τό τ ε υ π ο υ ρ γ ικ ο ύ σ υ μ ­ β ουλ ίου, η α να ρ ίθ μ η τ η σ ω ρ εία α ν α π ό φ ε υ κ τ ω ν ε γ γ ρ ά φ ω ν μ ε τ α ο π ο ία α ν α γ κ α σ τ ικ ά θα α ­ ν α δ ιο ρ γ α ν ω ν ό τ α ν το έ θ ν ο ς κ α ι η Ε π ικ ρ ά τ ε ια κ α ι η - ψ υ χ α ν α γ κ α σ τ ικ ή , θ α ’λ εγ ε κ α ν ε ίς - π ρ ο σ ή λ ω σ η το υ τό τ ε Π ρ ο έδ ρ ο υ τ η ς Δ η μ ο κ ρ α τ ία ς κ α ι Π ρ ο έδ ρ ο υ το υ υ π ο υ ρ γ ικ ο ύ Σ υ μ ­ β ουλ ίου Ιω ά νν η Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια κ α ι σ τη ν τ ε λ ευ τα ία π τ υ χ ή ε ν ό ς θ έ μ α τ ο ς το υ τ ε λ ευ τα ίο υ Έ λ ­ λ η ν α π ο λ ίτη ) 3. Η δ ο λ ο φ ο ν ία το υ «ζώντος Αρχείου» τ η ς π ερ ιό δ ο υ 1831-1851, το υ ίδιο υ το υ Δ η μ ή τρ η Π ερ ρ ο ύ κ α , σ το Ά ρ γ ο ς . Έ τ σ ι έ κ λ ε ισ ε κ α ι τ ο τ ε λ ευ τα ίο σ τ ό μ α πο υ θα μ π ο ρ ο ύ σ ε να πει π ρ ά γ μ α τ α π ο υ κ α ι σ ή μ ερ α - π ό σ ο μ ά λ λ ο ν τό τ ε - θ α τ ά ρ α ζ α ν το ν ύ π ν ο κ ά π ο ιω ν λ ίγ ω ν α λ λ ά ισ χ υ ρ ώ ν . Τ ω ν ο π ο ίω ν ο ι α π ό γ ο ν ο ι ε ξ α κ ο λ ο υ θ ο ύ ν ν α ε π ικ α λ ο ύ ν τ α ι « α γ ο ρ έ ς α π ό Τ ο ύ ρ κ ο υ ς » πο υ π ο τ έ δ εν έ γ ιν α ν , δ ιό τ ι π ο τ έ δ εν μ π ο ρ ο ύ σ α ν ν α γίνο υ ν. Ε κ τ ό ς , φ υ σ ικ ά , κι α ν ο π ρ έ σ β η ς τ η ς Ε λ λ ά δ α ς σ τη ν Κ ω ν σ τα ν τιν ο ύ π ο λ η κ ο ς Ζ ω γ ρ ά φ ο ς « α γ ό ρ α ζε » με α ρ κ ε ­ τ ό χ ρ ή μ α κ α ι α ρ κ ε τό τε ρ η ισ χύ ό λ η ν τ η ν έ κ τ α σ η το υ σ η μ ερ ινο ύ φ ερ ώ ν υμ ο υ π ρ ο α σ τ ίο υ α ­ π ό το υ ς Ο θ ω μ α ν ο ύ ς πο υ ή ξ ε ρ α ν ν α ξ εχ ω ρ ίζο υ ν το υ ς κ α λ ο ύ ς α π ό το υ ς κ α κ ο ύ ς ά π ισ τ ο υ ς. Ο λ α τα θ έ μ α τα πο υ κ α τ α τ α λ α ν ίζ ο υ ν τη ση μ ερ ινή Ε λ λ ά δ α (π υ ρ κ α γ ιέ ς δ α σ ώ ν , ε μ π ρ η ­ σ μ ο ί το υ ς α π ό ο ικ ο π ε δ ο φ ά γ ο υ ς, η α δ υ ν α μ ία π ο λ ε ο δ ο μ ικ ή ς α ν ά π τ υ ξ η ς κ α ι σ χ ε δ ια σ μ ο ύ , η α υ θα ίρ ετη δ ό μ η σ η , τα « κ τ η μ α τ ικ ά ο μ ό λ ο γ α » , ό λ α μ α ό λ α σ χ ε τ ίζ ο ν τ α ι μ ε μ ια σ τυ γερ ή π ρ ά ξ η : τη δ ο λ ο φ ο ν ία το υ Κ υβ ερ νή τη . « Π ίσ ω α π ό κ ά θ ε μ εγ ά λ η πε ρ ιο υ σ ία υ π ά ρ χ ε ι έ ν α έ­ γ κ λ η μ α » ( Μ π α λ ζ ά κ ). □

αφιερωμα/67

Θεόδωρος Κολοκοτρώνης

Δημήτρης Σαραντάκος

Αναπαριστώντας το θείο δράμα ν α λ η θ εύ ο υ ν ο ι ισ χ υ ρ ισ μ ο ί κ ά π ο ιω ν θ ρ η σ κ ε ιο λ ό γ ω ν -δ ρ α μ α τ ο λ ό γ ω ν , π ίσ ω α π ό τ α π α θ ή μ α τ α ό λ ω ν τ ω ν η ρ ώ ω ν τ η ς τ ρ α γ ω δ ία ς β ρ ίσ κ ο ν τ α ι τ α π α θ ή μ α τ α το υ Π ά σ χ ο ν τ ο ς Θ ν ή σ κ ο ν τ ο ς κ α ι Α ν α σ τ α ιν ό μ ε ν ο υ θεού ( Δ ιο ν ύ σ ο υ - Ιη σ ο ύ - Α δ ώ ν ιδ ο ς -Ά τ τ ε ω ς Ζ α γ ρ έ ω ς -Ο σ ίρ ιδ ο ς -Τ α μ ο ύ ζ , κ .λ π .) , δ ε ν θ α 'τ α ν ίσ ω ς ά σ κ ο π ο ν α δ ιη γη θ ώ το π ώ ς δ ε χ ό τ α ν το κ ο ιν ό , μ ε π ό σ η σ υ γ κ ίν η σ η , τ η ν π α ρ ά σ τ α σ η το υ δ ρ ά μ α τ ο ς « Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς » το υ Ν ίκ ο υ Κ α ζ α ν τ ζ ά κ η π ο υ έ δ ω σ ε ο ε ξ ω ρ α ϊσ τ ικ ό ς σ ύ λ λ ο γ ο ς Α ιγ ίν η ς το 1986, σ τ η ν Α ίγ ιν α , σ τ ο Ν α ύ ­ π λ ιο κ α ι σ τ ο ν Κ ο ρ υ δ α λ λ ό . (Μ ια μ ό νο φ ο ρ ά ε ίχ ε α ν έ β ε ι π ρ ιν , το 1946, α π ό το Ε θ ν ικ ό Θ έα τρ ο ). Τ ο κ ο ιν ό κ α τ α λ ά β α ιν ε π ο λ ύ κ α λ ά τ η ν τ ε ρ ά σ τ ια σ η μ α σ ία τω ν λ ό γ ω ν τ ω ν π ρ ω τ α γ ω ν ι­ σ τ ώ ν το υ δ ρ ά μ α τ ο ς : α π ’ τη μ ια β ρ ίσ κ ε τ α ι ο δ ιο ικ η τ ή ς τ η ς χ ω ρ ο φ υ λ α κ ή ς το υ Ν α υ π λ ίο υ , ο γ ν ή σ ιο ς λ α ϊκ ό ς α γ ω ν ισ τ ή ς Γ ιά ν ν η ς Μ α κ ρ υ γ ιά ν ν η ς , π ο υ ζη τά ε ι α π ό τ ο ν Κ υβ ερ νή τη να ο λ ο κ λ η ρ ώ σ ε ι τη « δ ειλ ή » το υ π ο ρ ε ία : ν α μ ο ιρ ά σ ε ι, β α σ ικ ά , τη γ η σ τ ο υ ς α κ τ ή μ ο ν ε ς . Α π ’ τ η ν ά λ λ η , ο ό χ λ ο ς τ ω ν υ α ιν ώ ν ο υ ρ λ ιά ζει: ζ η τ ά ε ι π ε ρ ισ σ ό τ ε ρ α π ρ ο ν ό μ ια . Σ τη μ έσ η , σ ο φ ό ς Ρ α δ ά μ α ν θ υ ς , ο α ρ χ ισ τ ρ ά τ η γ ο ς « Μ π ιθ ε κ ο ύ ρ α ς » ( π ε τ ρ ιν ό κ ω λ ο ς , σ τ α α ρ β α ν ίτ ικ α ) Κ ο λ ο κ ο τ ρ ώ ν η ς . Π ο υ σ υ μ β ο υ λ εύ ε ι σ ύ νεσ η σ τ ο ν Κ υ β ε ρ νή τη , δ ιό τι, α λ λ ιώ ς , « θ α το φ ά ε ι τ ο κ ε φ ά ­ λ ι το υ » . Ο Κ α ζ α ν τ ζ α κ ικ ό ς Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς λ υ τ ρ ώ ν ε τ α ι α π ’ τ η ν έ ω ς θ α ν ά τ ο υ θλ ίψ η το υ α π ό μ ια Σ ο υ λ ιώ τ ισ σ α . Π ο υ β λ έ π ε ι σ τ ’ ό ν ε ιρ ό τ η ς τ ο ν ά γ γ ε λ ο ν α τ η ς λ έε ι π ω ς τ ο γ ιο φ ύ ρ ι δ εν θ α σ τε ρ ιώ σ ε ι α ν δ ε ν σ το ιχ ε ιω θ ε ί, ό χ ι ο π α ρ α γ ιό ς , ο ύ τε ο μ ά σ τ ο ρ α ς , αλλά ο πρωτομάστο­ ρας. « Κ α τ ά λ α β α ! » λ έει, μ ιλ ώ ν τ α ς σ τ ο ν ε α υ τ ό το υ , ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς . Ε Γ Ω π ρ έ π ε ι ν α π ε θά νω . Π ρ ά γ μ α κ α ι π ο υ κ ά ν ε ι. « Ε μ ε ίς οι Ε β ρ α ίο ι ε ίμ α σ τ ε σ α ν τ ις ε λ ιέ ς . Π ρ έ π ε ι ν α μ α ς λ ιώ σ ε ι κ α ν ε ίς γ ια ν α β γ ά λ ο υ μ ε το λ ά δ ι, π ο υ π ε ρ ιέ χ ο υ μ ε » έ λ ε γ ε π ικ ρ ό χ ο λ α , ε ίκ ο σ ι χ ρ ό ν ια π ρ ιν α π ό τ α ν α ζ ισ τ ικ ά σ τ ρ α τ ό ­ π ε δ α σ υ γ κ έ ν τ ρ ω σ η ς , ο Φ ρ ά ν τ ς Κ ά φ κ α σ τ ο ν ν ε α ρ ό το υ φ ίλ ο Γ κ ο ύ σ τ α β Γ ιά ν ο υ ς . Μ ή π ω ς ό λ ο ι ο ι μ ε γ ά λ ο ι ά ν θ ρ ω π ο ι ε ίν α ι κ ά τ ι α ν ά λ ο γ ο ; « Μ ε τ ε ω ρ ίτ ε ς π ο υ π ρ έ π ε ι ν α α ν α φ λ ε γ ο ύ ν γ ια ν α φ ω τίσ ο υ ν τ ο υ ς ά λ λ ο υ ς α ν θ ρ ώ π ο υ ς » ; Ο Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια ς δ ε ίχ ν ε τ α ι π α ν τ ο ύ ν ά χ ε ι σ υ ­ ν ε ιδ η τ ο π ο ιή σ ε ι τ η ν β α θ ε ιά ν α υ τή ν α λ ή θ εια το υ Έ γ ε λ ο υ . Ο μ ε γ ά λ ο ς ά ν δ ρ α ς θ α σ υ ντρ ίβ ε ι, δ εν γ ίν ε τ α ι α λ λ ιώ ς . Ε ίν α ι η ίδ ια η φ ο ρ ά τ ω ν π ρ α γ μ ά τ ω ν π ο υ το α π α ιτ ε ί. Α υ τ ό , ό μ ω ς , π ο υ σ τ α μ ά τ ια τ ω ν κ α τ ώ τ ε ρ ω ν υ π ά ρ ξ ε ω ν θ α λ ά μ ψ ε ι ω ς π υ ρ π ό λ η σ η , σ τ α μ ά τ ια τ ω ν α ν ώ τερ ω ν θ α κ α τ α υ γ ά σ ε ι σ α ν φ ά ρ ο ς τ η λ α υ γ ή ς , α ιω νίο υ φ ω τ ό ς , α σ τ ε ίρ ε υ τ η ς έ μ π ν ε υ σ η ς . Ά λ λ α τα μ ά τ ια το υ λ α γ ο ύ , κ ι ά λ λ α τ η ς κ ο υ κ ο υ β ά γ ια ς . Α υ τ ό π ο υ ο υ π η ρ έ τ η ς ε ισ π ρ ά τ τ ε ι ω ς ή τ τ α , ο κ ύ ρ ιό ς το υ τ ο β λ έ π ε ι σ α ν νίκ η β α θ ε ιά , π ο λ ύ κ λ α δ η . Η φ ρ ά σ η μ ε τ η ν ο π ο ία ο Κ α ζα ν τζά κ η ς κ λ ε ίν ε ι τ ο ν « Τ ελ ε υ τ α ίο Π ε ιρ α σ μ ό » (η ω ρ α ιό τ ε ρ η , ίσ ω ς , κ α τ ά λ η ξ η μ υ θ ισ τ ο ρ ή μ α τ ο ς σ τ η ν π α γ κ ό σ μ ια λ ο γ ο τ ε χ ν ία ) σ ίγ ο υ ρ α ε φ α ρ μ ό ζ ε τ α ι κ α ι σ τ ο ν Κ α π ο δ ίσ τ ρ ια : « Έ σ υ ρ ε φ ω νή : Τ Ε Τ Ε Λ Ε Σ Τ Α Ι. [ Ό λ α τ έ λ ε ιω σ α ν ; ή ό λ α τε λ ε ιο π ο ιή θ η κ α ν ; έ γ ιν α ν τ έ ­ λ εια ;] Κι ή τ α ν σ α ν ν α έ λ ε γ ε : Τ ώ ρ α ό λ α α ρ χ ίζ ο υ ν » . □

Α

ισχύς του ελληνικού δυναμικού Γ 'Γ λ

ΜΑΓΔΑΣ ΚΙΤΡΟΜΗΑΙΔΟΥ: Ακριτικά τραγούδια και Παραλογές από την Κύπρο. Ανθολογία. Λευκωσία, 1990. Σελ. 212.

α ρ χ ικ ή κ α τ ά ρ τ ισ η τ η ς σ υ λ λ ο γ ή ς α υ τ ή ς έ γ ιν ε το κ α λ ο κ α ίρ ι το υ 1937. Τ ό τ ε η Μ ά γ δ α Κ ιτρ ο μ η λ ίδ ο υ κ α ι η α δ ελ φ ή τ η ς Α γ ­ γ ε λ ικ ή Π α σ χ α λ ίδ η - Π ιε ρ ίδ η , φ ο ιτ ή τ ρ ιε ς τ η ς Φ ιλ ο σ ο φ ικ ή ς , β ρ έθ η ­ κ α ν για δ ια κ ο π έ ς σ τη ν ε π α ρ χ ία Π ά φ ο υ τ η ς Κ ύ π ρ ο υ . Ο ι ε ξ ο ρ μ ή σ ε ις τ ο υ ς σ τ α χ ω ρ ιά Π α ν α γ ιά , Α σ π ρ ο γ ιά , Κ α ρ τ α μ ύ λ λ η , Σ τ α τ ό κ α ι Π έγ ε ια , κ α θ ώ ς κ α ι σ τ ο μ ο ν α σ τ ή ρ ι τ η ς Χ ρ υ σ ο ρ ρ ο γ ιά τ ισ σ α ς α π έ φ ε ρ α ν τ α 26 τρ α γ ο ύ δ ια , π ο υ π ε ρ ιλ α μ β ά ν ο ν τ α ι σ τ ο β ιβ λ ίο α υ τό . Δ ύ ο α π ό τ α τρ α γ ο ύ δ ια α υ τ ά κ α τ έ γ ρ α ψ ε η Ε λ έν η Μ α ϊμ α ρ ίδ ο υ σ τ α χ ω ρ ιά Κέδ α ρ ε ς κ α ι Α ρ μ ίν ο υ , ε π ίσ η ς τ η ς ε π α ρ χ ία ς Π ά φ ο υ . Ε κ ε ίν ο π ο υ ε ίν α ι σ η μ α ν τ ικ ό κ α ι π ρ έ π ε ι ν α π α ρ α τ η ρ η θ ε ί α μ έ σ ω ς ε ίν α ι ό τ ι έ γιν ε π ρ ο σ π ά θ ε ια σ τ η ν έ κ δ ο σ η α υ τή ν α α π ο δ ο θ ο ύ ν τ α τρ α γ ο ύ δ ια σ τη ν ε π ισ τ η μ ο ν ικ ή γ ρ α φ ή τ η ς Κ υ π ρ ια κ ή ς δ ια λ έ κ τ ο υ , ώ ­ σ τε ν α δ ια φ υ λ α χ θ ο ύ ν οι ιδ ιω μ α τ ικ έ ς λ έ ξ ε ις . Σ τη γρ α φ ή α υ τή η Κ υ­ π ρ ια κ ή δ ιά λ ε κ τ ο ς α π ο δ ίδ ε τ α ι μ ε το κ ο ιν ό ε λ λ η ν ικ ό α λ φ ά β η τ ο , α λ ­ λ ά μ ε χ α ρ α κ τ η ρ ισ τ ικ ά σ η μ εία π ρ ο ς δ ή λ ω σ η τ η ς π ρ ο φ ο ρ ά ς . Σ τ ο υ π ό μ ν η μ α το υ Μ ε ν ελ ά ο υ Χ ρ ισ το δ ο ύ λ ο υ , γ λ ω σ σ ο λ ό γ ο υ κ α ι ε ρ ευ νη το ύ το υ Κ έν τρ ο υ Ε π ισ τ η μ ο ν ικ ώ ν Ε ρ ευ ν ώ ν τ η ς Κ ύ π ρ ο υ , πο υ π α ρ α τ ίθ ε τ α ι σ τ ο τ έ λ ο ς το υ β ιβ λ ίο υ , γ ίν ε τ α ι μ ια ε π ισ τ η μ ο ν ικ ή ο ρ γ ά ­ ν ω σ η το υ υ λ ικ ο ύ το υ β ιβ λ ίο υ μ ε κ ρ ιτ ικ ή ε ισ α γ ω γ ή , ισ τ ο ρ ικ ή τ ε κ μ η ­ ρ ίω σ η κ α ι ε π ιμ έ ρ ο υ ς μ ο ρ φ ο λ ο γ ικ ή α ν ά λ υ σ η τ ω ν σ τ ο ιχ ε ίω ν γ ια κ ά ­ θε τρ α γ ο ύ δ ι.

Η

α τ ρ α γ ο ύ δ ια τ η ς κ α τ α γ ρ α φ ή ς α υ τ ή ς α ν ή κ ο υ ν σ τη γ ε ν ικ ή κ α τ η ­ γ ο ρ ία , σ ύ μ φ ω ν α μ ε τ η ν ε κ τ ίμ η σ η το υ Μ . Χ ρ ισ το δ ο ύ λ ο υ , « Ε ­ π ικ ά κ α ι Π α ρ α λ ο γ α ί π ρ ο ς λ ύ ρ α ν » . Π ρ ό κ ε ιτ α ι γ ια π α ρ α μ υ θ ια κ ά τρ α γ ο ύ δ ια μ ε έ ν τ ο ν ο ε π ικ ό χ α ρ α κ τ ή ρ α κ α ι δ ιη γ η μ α τ ικ ή μ ο ρ φ ή . Ο ό ρ ο ς « π α ρ α λ ο γ έ ς » χ ρ η σ ιμ ο π ο ιή θ η κ ε γ ια π ρ ώ τ η φ ο ρ ά α π ό το ν Ν ι­ κ ό λ α ο Π ο λ ίτ η , πο υ σ τ η ρ ίχ τ η κ ε σ ε μ ια π λ η ρ ο φ ο ρ ία το υ Δ . Κ α μ π ο ύ ρ ο γλ ο υ α π ό τ η ν « Ι σ τ ο ρ ία τ ω ν Α θ η ν α ίω ν » . Ό π ω ς δ ια σ ώ ζ ε ι ο Κ αμ π ο ύ ρ ο γ λ ο υ τ α δ η μ ο τ ικ ά τ ρ α γ ο ύ δ ια , « τ α φ έ ρ ο ν τ α τ ο ν τύ π ο ν ε π ώ ν ή ε π υ λ λ ίω ν » , ο ν ο μ ά ζ ο ν τ α ν π α ρ α λ ο γ έ ς . Ο Γ ιώ ρ γ ο ς Ιω ά ν ν ο υ σ τη δ ικ ή το υ α ν θ ο λ ο γ ία « Π α ρ α λ ο γ έ ς » α ν α ­ φ έρ ει ό τ ι σ τ α « κ υ π ρ ια κ ά α φ η γ η μ α τ ικ ά τρ α γ ο ύ δ ια σ υ ν α ν το ύ μ ε το ν π α ρ α π λ ή σ ιο π ρ ο ς τ η ν π α ρ α λ ο γ ή ό ρ ο " π ε ρ ιλ ο ή ” , κ α ι σ ε ά λ λ α , α λ ­ λ ο ύ , τ ο ν ό ρ ο " ε π ιλ ο γ ή ” . Σ τ ο κ υ π ρ ια κ ό τ ρ α γ ο ύ δ ι τ η ς Ζ ω γ ρ α φ ο ύ ς , π ο υ κ α τ α γ ρ ά φ ε ι ο Σ τίλ π ω ν Κ υ ρ ια κ ίδ η ς σ τ ο β ιβ λ ίο το υ « Α ι γ υ ν α ίκ ε ς ε ις τ η ν λ α ο γ ρ α φ ία ν » β λ έ π ο υ μ ε ν α α ρ χ ίζ ε ι μ ε τ ο ν ε ξ ή ς τρ ό π ο ν :

Τ

λαοχ φια

Ύρα

70)επιλογή Οσοι τζ’ αν είστε χριστιανοί τζ’ αν είστε βαφτισμένοι ελάτε να γριτζήσετε περιλοή γραμμένην... ο α κ ρ ιτ ικ ό τ ρ α γ ο ύ δ ι β ρ ισ κ ό τ α ν σ ε α κ μ ή α π ό τ ο ν έ ν α τ ο α ιώ ν α κ α ι μ ε τ ά , σ ύ μ φ ω ν α μ ε τ η ν έρ ευ ν α το υ Γ . Κ. Σ π υ ρ ιδ ά κ η . Τ ο α κ ρ ιτ ικ ό ε ίν α ι το π ιο π α λ ιό ε ίδ ο ς δ η μ ο τ ικ ο ύ τρ α γ ο υ δ ιο ύ . Δ ιά φ ο ρ ο ι μ ε λ ε τ η τ έ ς σ υ ν δ έ ο ν τ α ς ισ τ ο ρ ικ ά π ρ ό σ ω π α μ ε ο ρ ισ μ έ ν α τρ α γ ο ύ δ ια , κ α τ ό ρ θ ω σ α ν ν α ε π ε κ τ ε ίν ο υ ν τη ν α ρ χ ή το υ δ η μ ο τ ικ ο ύ τ ρ α γ ο υ δ ιο ύ μ έ χ ρ ι το υ ς μ έσ ο υ ς χ ρ ό ν ο υ ς τ η ς β υ ζ α ν τιν ή ς α υ τ ο κ ρ α τ ο ρ ία ς . Ο ι α ­ π α ρ χ έ ς ό μ ω ς το υ δ η μ ο τ ικ ο ύ τ ρ α γ ο υ δ ιο ύ ε ίν α ι φ α ν ε ρ ό ό τ ι β ρ ίσ κ ο ­ ν τ α ι σ τ ο α ρ χ α ίο θ έ α τ ρ ο κ α ι π ρ ώ τ ο ς πο υ έ ψ α ξ ε π ρ ο ς τ η ν κ α τε ύ θ υ ν ­ σ η α υ τή ή τ α ν ο C . F a u riel. Ε ξ ά λ λ ο υ τ ο μ α ρ τυ ρ ε ί κ α ι η ε ξ έ λ ιξ η τ η ς λ έ ξ η ς τ ρ α γ ω δ ία σε τ ρ α γ ο ύ δ ι, ή το υ θ ε α τ ρ ικ ο ύ ό ρ ο υ π α ρ α κ α τ α λ ο γ ή σε παραλογή. Τ ο κ υ π ρ ια κ ό δ η μ ο τ ικ ό τ ρ α γ ο ύ δ ι ω ς τ ρ ό π ο ς σ υ λ λ ο γ ικ ή ς ε κ δ ή λ ω ­ σ η ς ξ ε κ ιν ά κ υ ρ ίω ς α π ό το μ εγ ά λ ο π α ν η γ ύ ρ ι το υ Κ α τ α κ λ υ σ μ ο ύ στη Λ ά ρ ν α κ α , π ο υ ε ίχ ε γ ίν ε ι κ έ ν τ ρ ο δ ια δ ό σ ε ω ς κ ο ιν ο ύ π ο λ ιτ ισ μ ο ύ , ό ­ π ω ς ε π ισ η μ α ίν ε ι ο Μ . Χ ρ ισ το δ ο ύ λ ο υ . Η κ ο ιν ό τ η τ α τ ω ν Β ενετώ ν τ η ς Λ ά ρ ν α κ α ς δ εν ξ εχ ν ο ύ σ ε τη γ ιο ρ τή το υ β εν ε τσ ιά ν ικ ο υ κ α ρ ν α ­ β α λ ιο ύ , πο υ κ ρ α τ ο ύ σ ε α π ό τ ο ν ε ν δ έ κ α τ ο α ιώ ν α . Ο ι ξ έν ο ι τ η ς Κ ύ­ π ρ ο υ , ε ξ ε λ λ η ν ισ μ έ ν ο ι, μ ε τ ε ίχ α ν σ ε κ ο ιν ό κ ο ιν ο τ ικ ό β ίο . Η σ υ ρ ρ ο ή π ο λ λ ώ ν ξ έν ω ν σ τ η ν Κ ύ π ρ ο , κ υ ρ ίω ς λ υ ρ ά ρ η δ ω ν νη σ ιω ­ τώ ν , υ π ή ρ ξ ε η β ά σ η τ η ς δ ιά δ ο σ η ς τ ω ν τ ρ α γ ο υ δ ιώ ν . Ο ι Κ ύ π ρ ιο ι π ο ι­ η τ έ ς δ εν α ρ κ ο ύ ν τ α ν μ ό ν ο σ τ α ξ έ ν α , δ η λ α δ ή τ α κ ο ιν ά ε λ λ η ν ικ ά τ ρ α γ ο ύ δ ια , α λ λ ά σ υ ν έ θ ετ α ν κ α ι ν έ α , δ ίν ο ν τ α ς κ α ι κ υ π ρ ια κ ό ισ τ ο ­ ρ ικ ό π ερ ίγ υ ρ ο . Τ α « Α κ ρ ιτ ικ ά τρ α γ ο ύ δ ια κ α ι π α ρ α λ ο γ έ ς α π ό τ η ν Κ ύ π ρ ο » τ η ς Μ ά γ δ α ς Κ ιτρ ο μ η λ ίδ ο υ π ε ρ ιλ α μ β ά ν ο υ ν κ υ ρ ίω ς τ ρ ία β α σ ικ ά τ ρ α ­ γ ο ύ δ ια : Τ ο τ ρ α γ ο ύ δ ι το υ Δ ιγ ε ν ή , τ ο τρ α γ ο ύ δ ι το υ Κ ω ν σ τ α ν τ ά κ α ι τ ο τ ρ α γ ο ύ δ ι το υ Μ ω ρ ό γ ια ν ν ο υ . Τ α π ε ρ ισ σ ό τ ε ρ α α π ό τ α υ π ό λ ο ιπ α ε ίν α ι π α ρ α λ λ α γ έ ς τω ν τρ ιώ ν α υ τώ ν τ ρ α γ ο υ δ ιώ ν .

Τ

α δ η μ ο τ ικ ά τρ α γ ο ύ δ ια το υ Δ ιγε νή κ α τ ά κ τ η σ α ν ό λ ο τ ο ν ε λ λ η ν ι­ κ ό λ α ό , γ ι ’ α υ τό κ α ι ο ι π ά μ π ο λ λ ε ς π α ρ α λ λ α γ έ ς τ ο υ ς ε ξ α π λ ώ ­ ν ο ν τ α ι σ ε κ ά θ ε γ ω ν ιά το υ ε λ λ η ν ικ ο ύ χ ώ ρ ο υ . Ο χ α ρ α κ τ ή ρ α ς τ ω ν τ ρ α γ ο υ δ ιώ ν α υ τώ ν α π ο ρ ρ έ ε ι α π ό το μ ε γ ά λ ο μ ε σ α ιω ν ικ ό έ π ο ς Β α σ ί­ λ ε ιο ς Δ ιγ ε ν ή ς Α κ ρ ίτ α ς , τη δ ρ ά σ η το υ ο π ο ίο υ ο π ο ιη τ ή ς τ η ν τ ο π ο θ ε ­ τ ε ί σ τ ις α κ ρ ιτ ικ έ ς π ε ρ ιο χ έ ς τ η ς β υ ζ α ν τιν ή ς α υ τ ο κ ρ α τ ο ρ ία ς , ε ν σ α ρ ­ κ ώ ν ο ν τ α ς έ τ σ ι μ υ θ ικ ά τ η ν α ν τ ίσ τ α σ η κ α τ ά τ ω ν α ρ ά β ω ν . Ο Κ ω ν σ τ α ν τ ά ς π ρ ο έ ρ χ ε τ α ι α π ό τ ις π α ρ α δ ό σ ε ις κ α ι π ρ ο φ η τε ίε ς γ ια τ ο ν Κ ω ν σ τα ν τίν ο Π α λ α ιο λ ό γ ο , τε λ ε υ τα ίο β α σ ιλ ιά , κ α ι σ ε ό λ ε ς τ ις μ ο ρ φ έ ς το υ ε ίν α ι μ ε τ α γ ε ν έ σ τ ε ρ ο ς το υ Δ ιγε ν ή . Ο ι κ υ π ρ ια κ έ ς π α ρ α λ ο γ έ ς χ ρ η σ ιμ ο π ο ιο ύ σ α ν π α ρ α λ λ α γ έ ς τ η ς μ ο υ σ ικ ή ς ε π έ ν δ υ σ η ς το υ Ε ρ ω τ ό κ ρ ιτ ο υ , π ο υ ή τ α ν δ ια δ ε δ ο μ έ ν ο ς σε ό λ ο ν τ ο ν ε λ λ η ν ικ ό κ ό σ μ ο . Α ξ ιο σ η μ είω τη ε ίν α ι η π η γ ή τω ν τ ρ α γ ο υ δ ιώ ν α υ τώ ν τ η ς Κ ύπ ρ ο υ, π ο υ έ φ τ α σ α ν γ ια ν α α ξ ιο π ο ιη θ ο ύ ν ε π ισ τ η μ ο ν ικ ά σ τ α χ έ ρ ια τ η ς Μ ά ­ γ δ α ς Κ ιτρ ο μ η λ ίδ ο υ . Σ τ ο β ιβ λ ίο κ α ι σ τ ο τ έ λ ο ς το υ κ ά θ ε τ ρ α γ ο υ δ ιο ύ α ν α φ έ ρ ο ν τ α ι ο ι α φ η γ η τέ ς χ ω ρ ικ ο ί, π ο υ τ α δ ιέ δ ω σ α ν μ ε τ η ν ά σ β η ­ σ τη μ νή μ η τ ο υ ς . Μ ε ρ ικ ο ί α π ό α υ τ ο ύ ς ε ίν α ι ο ι Τ ο υ ρ κ ο κ ύ π ρ ιο ι, ό ­ π ω ς ο Τ σ ε λ ε π ή Χ α σ ά ν , ο Τ σ ε λ ε π ή Μ ο υ σ τ α φ ά ς , η Α ϊσ έ Χ α σ ά ν . Τ ο σ τ ο ιχ ε ίο α υ τό κ α τ α δ ε ικ ν ύ ε ι έ ν α κ ο ιν ό π ο λ ιτ ισ μ ικ ό π α ρ ε λ θ ό ν , μ έσ α σ τ ο ο π ο ίο φ α ίν ε τ α ι κ α θ α ρ ό τ α τ α η ισ χ ύ ς το υ ε λ λ η ν ικ ο ύ δ υ ν α μ ικ ο ύ , η υ π έ ρ β α σ η τ η ς ε λ λ η ν ικ ή ς δ η μ ιο υ ρ γ ικ ή ς ε υ φ υ ΐα ς .

Τ

Η Λ ΙΑ Σ Κ Ε Φ Α Λ Α Σ

Α Ν Α Λ Α Μ Β Α Ν Ω δ α κ τυ λ ο ­ γραφ ήσεις ελ λη νικ ώ ν και α γγλ ικ ώ ν κ ειμένω ν με η λε­ κ τρ ονικ ό υ πολογιστή Τηλ. 36.37.324 (πρω ινά) και 36.10.779 (απ ογεύ μ α τα )

επιλογη/71

χρηστικό ιστορικό ντοκουμέντο V. BERARD: Τουρκία και Ελληνισμός, Οδοιπορικό στη Μακεδονία, ('Ελληνες - Τούρκοι - Βλάχοι - Αλβανοί - Βούλγαροι - Σέρβοι). Μετάφραση: Μ. Αυκούδης, Εισαγωγή - Σχόλια: Θ. Πυλαρινός. Αθήνα, Τ ροχα λία , Γ' έκδοση, 1990. Σελ. 416.

α ι μ ό ν ο ό τι κ ρ α τ ά μ ε σ τ α χ έ ρ ια μ α ς σ ή μ ερ α τ η ν τρ ίτη έ κ δ ο σ η το υ β ιβ λ ίο υ σ τ α ε λ λ η ν ικ ά (π ρ ώ τη έ κ δ ο σ η Α π ρ ίλ ιο ς 1987), ε ί­ ν α ι α ρ κ ε τ ό ν α μ α ς π ε ίσ ει γ ια τ η ν α ξ ία το υ έρ γ ο υ . Η κ υ κ λ ο φ ο ρ ία το υ β ιβ λ ίο υ έγιν ε γ ια π ρ ώ τ η φ ο ρ ά α π ό τ ο ν σ υ γ γ ρ α φ έ α το ν Ιο ύ λ ιο το υ 1892, γ ια ν ’ α κ ο λ ο υ θ ή σ ε ι η δ εύ τε ρ η έ κ δ ο σ η το Γ ε ν ά ρ η το υ 1896 α φ ιερ ω μ έν η σ τ ο φ ίλ ο Φ .Ε . Λ ε γ κ ρ ά ν π ο υ τ ο ν ε ίχ ε σ υ ν τρ ο φ έ ψ ει σ το τ α ξ ίδ ι το υ . Σ τ ο ν π ρ ό λ ο γ ο τ η ς π ρ ώ τ η ς ε κ δ ό σ ε ω ς ε π ισ η μ α ίν ε τ α ι ο σ κ ο π ό ς γ ια τ ο ν ο π ο ίο π ρ α γ μ α τ ο π ο ιή θ η κ ε τ ο τ α ξ ίδ ι το υ σ υ γ γ ρ α φ έ α : « Ή θ ε ­ λ α ν α μ ελ ε τή σ ω ε π ιτ ό π ο υ το α ν α τ ο λ ικ ό ζ ή τ η μ α , χ ω ρ ίς π ρ ο κ α τ α σ κ ε υ α σ μ έ ν η γ ν ώ μ η α λ λ ά μ ε κ α θ ο ρ ισ μ έ ν ο σ τ ό χ ο » (σ . 11). Τ ο α ν το π έ τ υ χ ε ή ό χ ι, ν ο μ ίζω ό τ ι ο κ α λ ό π ισ τ ο ς α ν α γ ν ώ σ τ η ς θ α μ π ο ρ έ σ ε ι ν α τ ο κ ρ ίν ε ι μ ό ν ο ς το υ , π έ ρ α ν α π ό τ ις τ υ χ ό ν ε π ισ η μ ά ν σ ε ις . Ο π ρ ό λ ο ­ γ ο ς τ η ς ε λ λ η ν ικ ή ς ε κ δ ό σ ε ω ς ο ρ ιο θ ετ εί τ ο υ ς λ ό γ ο υ ς ( σ .σ . 19-20) πο υ το β ιβ λ ίο το υ Β. Μ π ε ρ ά ρ έ χ ε ι κ α ι π ά λ ι τη ν ε π ικ α ιρ ό τ η τ ά το υ , α φ ο ύ η ά γ ν ο ιά μ α ς π ά ν ω σ τ α θ έ μ α τ α α υ τά ε ίν α ι π ο λ λ έ ς φ ο ρ έ ς ε­ ξ ο ρ γ ισ τ ικ ή . Τ η ν ε ισ α γ ω γ ή (σ σ . 21-35) έ γ ρ α ψ ε ο κ . Θ . Π υ λ α ρ ιν ό ς , ο ο π ο ίο ς κ α ι ε φ ρ ό ν τισ ε ό χ ι μ ό ν ο ν α σ κ ια γ ρ α φ ή σ ε ι τ η ν π ρ ο σ ω π ικ ό τ η τ α το υ σ υ γ γ ρ α φ έ α , α λ λ ά κ α ι ν α κ α τ α τ ο π ίσ ε ι π λ ή ρ ω ς τ ο ν α ν α γ ν ώ σ τ η γ ια τη σ η μ α σ ία το υ χ ρ ό ν ο υ το υ τ α ξ ιδ ιο ύ το υ σ τη Μ α κ ε δ ο ν ία . Η ε λ λ η ν ι­ κ ό τ η τ α τ η ς Μ α κ ε δ ο ν ία ς δ ε ν έ π ρ ε π ε ν ’ ά φ η νε π ε ρ ιθ ώ ρ ια σ τ ο σ υ γ ­ γ ρ α φ έ α γ ια ν α ε κ φ ρ ά σ ε ι τ η ν ά π ο ψ η τ η ς π α ρ α μ ο ν ή ς τ ω ν Τ ο ύ ρ κ ω ν σ τη Μ α κ ε δ ο ν ία ( σ .σ . 337 κ α ι 339 κ .α .) , ο ύ τε κ α ι τ ις α υ θ α ίρ ε τε ς κ ρ ίσ ε ις τ ις ο π ο ίε ς κ ά ν ε ι σ ε π ο λ λ ά μ έρ η το υ β ιβ λ ίο υ το υ . Ό π ω ς π ο ­ λύ ε ύ σ τ ο χ α π α ρ α τ η ρ ε ί ο σ χ ο λ ια σ τ ή ς , σ τ ο ν Μ π ε ρ ά ρ μ π ο ρ ο ύ μ ε να δ εχ θ ο ύ μ ε κ ά π ο ιε ς φ ιλ ε λ λ η ν ικ έ ς δ ια θ έ σ ε ις ό χ ι ό μ ω ς φ ιλ ε λ λ η ν ισ μ ό . Ο ι α ν θ ε λ λ η ν ικ έ ς ε ν έ ρ γ ε ιε ς τ ω ν Τ ο ύ ρ κ ω ν κ α ι Β ο υ λ γ ά ρ ω ν π ε ρ ιγ ρ ά φ ο ν τ α ι μ εν , α λ λ ά ε κ σ τ ο μ ίζ ο ν τ α ι κ α ι α υ τά : « Γ ι^ ά μ ε ν ο ι Β ο ύ λ γα ρ ο ι κ ε ρ δ ίσ α μ ε , ο Τ ο ύ ρ κ ο ς μ α ς σ έ β ε τα ι κ α ι η Ε υ ρ ώ π η μ α ς υ π ο σ τη ρ ίζει» (σ . 162).

Κ

α κ ύ ρ ια θ έ μ α τ α π ο υ ε ξ ε τ ά ζ ο ν τ α ι α κ ό μ η σ τ η ν ε ισ α γ ω γ ή (σ τ ο ν π ίν α κ α π ε ρ ιε χ ο μ έ ν ω ν δ ε ν α ν α φ έ ρ ετα ι) μ ε σ κ ο π ό ν α ε π ισ η μ α ν θο ύ ν οι θ έ σ ε ις το υ σ υ γ γ ρ α φ έ α είνα ι: η ε λ λ η ν ικ ή γ λ ώ σ σ α κ α ι π α ι­ δ εία , η μ εγ ά λ η ιδ έ α , η π ρ ο π α γ ά ν δ α , η α ν ά π τ υ ξ η το υ Ε θ ν ισ μ ο ύ κ α ι η π τ ώ σ η τ η ς Θ ρ η σ κ ε υ τ ικ ή ς ε π ιρ ρ ο ή ς , η κ ο ιν ω ν ικ ή κ α τ ά σ τ α σ η το υ 1890 ( ν ο ο τ ρ ο π ία τ ω ν λ α ώ ν , η κ ο ιν ω ν ικ ή ζω ή - ο ι π ό λ ε ις τ η ς Μ α ­ κ ε δ ο ν ία ς , τ α Λ α ο γ ρ α φ ικ ά σ το ιχ ε ία ) κ .ά . π ο υ κ α θ ισ τ ο ύ ν π ρ ά γ μ α τ ι τ η ν ε ισ α γ ω γ ή γ ν ώ μ ο ν α τ η ς ό λ η ς μ ε λ έ τ η ς το υ β ιβ λ ίο υ . Τ ο π ε ρ ιε χ ό μ ε ν ο το υ β ιβ λ ίο υ χ ω ρ ίζ ε τ α ι σ ε τ έ σ σ ε ρ α μ έρ η : Π ρ ώ τ ο

Τ

ιοτ

ορ

Ία

72!επιλογή μ έρ ο ς , Π ρ ο ς τη Μ α κ ε δ ο ν ία (σ σ . 39-132), Δ ε ύ τερ ο μ έ ρ ο ς , Η Σ λ α β ι­ κή Μ α κ ε δ ο ν ία (σ σ . 135-188), Τ ρ ίτο μ έρ ο ς , η Μ α κ ε δ ο ν ικ ή π ά λ η (σ σ . 191-344), Τ έ τ α ρ τ ο μ έρ ο ς , η Ε λ λ η ν ικ ή Μ α κ ε δ ο ν ία (σ σ .

347-398). Α κ ο λ ο υ θ ο ύ ν Β ρ α χ υ γ ρ α φ ίε ς β ιβ λ ίω ν κ α ι π ε ρ ιο δ ικ ώ ν (σ σ .

399-400), Κ ύρια β ο η θ ή μ α τα (β ιβ λ ιο γρ α φ ία κ υ ρ ίω ς ε λ λ η ν ικ ή ) (σ σ .

401-404), Π ίν α κ ε ς κ υ ρ ίω ν ο ν ο μ ά τω ν , λ έξ ε ω ν ξ ε ν ικ ή ς π ρ ο ε λ εύ σ ε ω ς κ α ι π ρ α γ μ ά τ ω ν (σ σ . 405-416). Γ ε γ ο ν ό ς ε ίν α ι ό τ ι η ε λ λ η ν ικ ή έ κ δ ο σ η π λ ο υ τισ μ έ ν η κ α ι υ π ο μ ν η ­ μ α τισ μ έ ν η α π ο τ ε λ ε ί π ρ ά γ μ α τ ι έ να σ η μ α ν τ ικ ό ν το κ ο υ μ έ ν τ ο γ ια τη Μ α κ ε δ ο ν ικ ή γ η , π ο υ η α ν θ ε λ λ η ν ικ ή κ α ι σ ή μ ερ α π ρ ο π α γ ά ν δ α β ά λ ­ λ ει π α ν τ ο ιο τ ρ ό π ω ς ν α α ν α τρ έ ψ ει τη ν ισ το ρ ικ ή α λ ή θεια πο υ δ ε δ έ ­ χ ε τ α ι α μ φ ισ β ή τη σ η . Ο Β. Μ π ερ ά ρ π α ρ ’ ό λ ε ς τ ις μ εμ ψ ιμ ο ιρ ίες μ α ς κ α τό ρ θ ω σ ε ν α μ α ς α φ ή σ ει έ ν α α ξ ιό λ ο γ ο κ ε ίμ ε ν ο πο υ ο ι ε ιδ ή σ εις το υ β ο ή θ η σ α ν α ρ κ ε τ ά σ τ η ν κ α τ ά σ τ α σ η το υ π ρ ο β λ ή μ α τ ο ς . Τ ο ό τι ο υ σ ια σ τ ικ ά α π ο τ ε λ ε ί έ ν α « ο δ ο ιπ ο ρ ικ ό » , πο υ τ ο γλ α φ υ ρ ό το υ ύ φ ο ς τ ρ α β ά ε ι το ν α ν α γ ν ώ σ τ η , ε ίν α ι έ ν α ς ε π ιπ ρ ό σ θ ε τ ο ς λ ό γ ο ς χ ρ η σ ιμ ό ­ τ η τ α ς το υ έ ρ γο υ , α φ ού η χ ρ η σ τ ικ ό τ η τ ά το υ ω ς ισ το ρ ικ ο ύ ν τ ο κ ο υ ­ μ έν το υ ε ίν α ι α να μ φ ισ β ή τη τη . Χ ω ρ ίς ν α ε ίν α ι δ υ ν α τ ό ν ν ’ α ν α λ ύ σ ο υ μ ε μ ε λ ε π τ ο μ έ ρ ε ια το π ε ρ ιε ­ χ ό μ ε ν ο του β ιβ λ ίο υ ε ν το π ίζο υ μ ε τ η ν α ν α τ ο μ ία το υ χ ώ ρ ο υ πο υ ο σ υ γ γ ρ α φ έ α ς κ ά ν ε ι π ρ ο κ ειμ έν ο υ ν α π ρ ο σ δ ιο ρ ίσ ε ι τ ο ν γ ε ω γ ρ α φ ικ ό κ α τ α μ ε ρ ισ μ ό το υ π λ η θ υ σ μ ο ύ σ α ν δ ιέ ξ ο δ ο τ ω ν ο ρ ίω ν τ η ς έρ ευ ν ά ς του . Σ έρ β ο ι, Β ο ύ λ γα ρ ο ι κ α ι Α λ β α ν ο ί κ ιν ο ύ ν τα ι σ τ ο χ ώ ρ ο τ η ς Μ α ­ κ ε δ ο ν ικ ή ς γ η ς π ρ ο β ά λ λ ο ν τ α ς τ ις δ ιε κ δ ικ ή σ ε ις το υ ς σε μ ια κ α τ α ρ ρ έο υ σ α Α υ τ ο κ ρ α τ ο ρ ία π ο υ ε π ί χ ρ ό ν ια κ α τ α δ υ ν ά σ τ ε υ σ ε τ ο ν ε λ λ η ν ι­ κ ό π λ η θ υ σ μ ό , το υ ς δ ύ σ μ ο ιρ ο υ ς ρ α γ ιά δ ε ς . ι π ε ρ ιγ ρ α φ έ ς σ υ ν ο δ εύ ο ν τα ι α π ό π ο λ λ ά σ τ α τ ισ τ ικ ά σ το ιχ ε ία κ α ι π ίν α κ ε ς π λ η θ υ σ μ ώ ν , μ α θ η τικ ο ύ δ υ ν α μ ικ ο ύ κ α ι σ π ά ν ιε ς φ ω τ ο γ ρ α φ ίε ς πο υ α π ε ικ ο ν ίζ ο υ ν τ ό π ο υ ς κ α ι χ ώ ρ ο υ ς τ η ς ε π ο χ ή ς ω ς κ α ι σ κ η ν έ ς κ α ι τ ύ π ο υ ς α ν θ ρ ώ π ω ν τ η ς Μ α κ ε δ ο ν ία ς . Σ τ ις σ ε λ ίδ ε ς 191-344 το υ τρ ίτο υ μ έρ ο υ ς το υ β ιβ λ ίο υ κ α ι μ ά λ ισ τ α μ ε τ ο ν τ ίτ λ ο «η Μ α κ ε δ ο ν ικ ή π ά λ η » μ π ο ρ ε ί ο α ν α γ ν ώ σ τ η ς ν α π α ρ α κ ο λ ο υ θ ή σ ε ι π ρ α γ μ α τ ικ ά τη ν π ά λ η τ ω ν κ υ ρ ίω ν μ ν η σ τή ρ ω ν τ η ς Μ α κ ε δ ο ν ικ ή ς γ η ς πο υ σ τ α θ ε ρ ά μ ά χ ο ν τ α ι γ ια ν α ε π ικ ρ α τ ή σ ο υ ν μ ετ ά τη ν π ρ ο σ π ά ­ θεια τ ω ν Ε λ λ ή ν ω ν ν ’ α ν α κ τ ή σ ο υ ν τ α π ά τ ρ ια ε δ ά φ η π ο υ α π ό τ η ς ε ­ π ο χ ή ς τ η ς Β υ ζα ντινή ς Α υ τ ο κ ρ α τ ο ρ ία ς , ε ίχ α ν κ α τ α λ ά β ε ι ο ι ο ρ δ έ ς τ ω ν Ο θ ω μ α ν ώ ν . Ο ι δ ιε ν έ ξ ε ις σ τη χ ρ ισ τ ια ν ικ ή κ ο ιν ό τ η τ α δ η μ ιο ύ ρ ­ γ η σ α ν τ ις α ν τιθ έ σ εις Ε λ λ ή ν ω ν κ α ι Β ο υ λ γά ρ ω ν π ο υ θ α α π ο τε λ έσ ο υ ν, χ ω ρ ίς ν α π α ρ α β λ έ π ο υ μ ε τ ο υ ς Σ έρ β ο υ ς κ α ι το υ ς Α ρ β α ν ίτε ς, τ ο υ ς μ ετ έ π ε ιτα λ υ σ σ ώ δ ε ις α γ ώ ν ε ς γ ια τη ν α λ λ η λ ο ε ξ ό ν τω σ η κ α ι ε ­ π ικ ρ ά τ η σ ή το υ ς. Ο σ υ γ γ ρ α φ έ α ς ε φ ρ ό ν τισ ε ν α χ ω ρ ίσ ε ι το μ έ ρ ο ς α υ ­ τό του β ιβ λ ίου το υ , το ο π ο ίο ε ίν α ι κ α ι τ ο μ εγ α λ ύ τε ρ ο , σ ε έ ξ ι (6) κ ε ­ φ ά λ α ια μ ε σ κ ο π ό ν α ε ξ ε τά σ ε ι μ ε κ ά θ ε δ υ ν α τ ή λ ε π τ ο μ έ ρ ε ια το ρ ό λ ο τω ν Τ ο ύ ρ κ ω ν , τ ω ν Β ο υ λ γά ρ ω ν , τ ω ν Σ έρ β ω ν κ α ι τω ν Β λ ά χ ω ν για ν α ο λ ο κ λ η ρ ώ σ ε ι μ ε τ ις υ π ο κ ε ιμ ε ν ικ έ ς κ ρ ίσ ε ις το υ το 6 κ ε φ ά λ α ιο με τ ο ν τίτ λ ο « Η Ν ίκ η » . Κ α ι π ά λ ι θα ή τ α ν α νώ φ ε λ ο ν α σ τα θ ο ύ μ ε σ τ ο τ έ τ α ρ τ ο μ έ ρ ο ς πο υ ε ίν α ι κ α τ ά κ ύ ρ ιο λ ό γ ο α φ ιερ ω μ έν ο σ τη ν Ε λ λ η ν ικ ή Μ α κ ε δ ο ν ία , ό ­ π ω ς ο ίδ ιο ς α να φ έ ρ ει, γ ια τ ί ο ι π ε ρ ιγ ρ α φ έ ς α ν α φ έ ρ ο ν τα ι σ υ μ π τω μ α τ ικ ά σε π ο λ λ έ ς , κ α τ ά τη γ ν ώ μ η μ α ς , θέ σ ε ις, τ ις ο π ο ίε ς ο α ν α γ ν ώ ­ σ τ η ς , θα π ρ έ π ε ι ν α π λ η σ ιά σ ε ι μ ό ν ο ς το υ , α ξ ιο λ ο γ ώ ν τ α ς τ ις π ρ ο θ έ ­ σ ε ις το υ σ υ γγρ α φ έ α . Τ ελ ε ιώ ν ο ν τ α ς θα ή θ ε λ α ν α ε π ισ η μ ά ν ω ό τ ι δ ε θα ή τ α ν ά σ κ ο π ο α ν υ π ή ρ χ ε κ ά π ο ιο ς π ίν α κ α ς τ ω ν φ ω το γ ρ α φ ιώ ν πο υ σ υ νο δ εύ ο υ ν το β ιβ λ ίο.

Ο

Ν ΙΚ Ο Λ Α Ο Σ Λ Υ Κ . Φ Ο Ρ Ο Π Ο Υ Λ Ο Σ

ΣΥΜ ΒΟΥΛΟΣ ΕΚ ΔΟ ΣΕΩ Ν α­ ν α λ α μ β ά ν ε ι σ υ ν τ α κ τ ικ ή /δ η μ ο σ ιο γ ρ α φ ικ ή ε π ιμ έ λ εια κ ε ιμ έ νω ν κ α ι τη ν έ κ δ ο σ η ο ιο υ δ ή π ο τε ε­ ν τύ π ο υ μ ε ά ψ ο γη π ο ιό τ η τ α κ α ι σ ε σ υ μ φ έρ ο υ σ ε ς τ ιμ έ ς . Π α ρ α δ ί­ δ ετε χ ε ιρ ό γ ρ α φ α κ α ι π α ίρ ν ε τε το β ιβ λ ίο σ α ς έ το ιμ ο . Τ η λ . 8018515, 17:00-20:00.

δελτιο/73

ΤΟ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΚΟ Δελτίο συντάσσεται με την πολύτιμη συνεργασία του βιβλιοπωλείου της «Εστίας», τη διεύθυνση και το προσωπικό του οποιου ευχαριστούμε θερμά. Η ΤΑΞΙΝΟΜΗΣΗ των βι­ βλίων γίνεται με βάση το ^ Λ Α γνωστό Δεκαδικό Σύστημα +Λ/ 1 Ταξινόμησης, προσαρμο |ll|jf\l|l σμένο στην ελληνική βι- V l V / , U V βλιογραφία. ΣΕ ΚΑΘΕ κατηγορία βιβλίων προηγούνται αλ­ φαβητικά οι Έλληνες συγγραφείς και ακολου­ θούν οι ξένοι.

δ ελ 1 ο

Τ

9 Ο κτω β ρ ίο υ 22 Ο κτω β ρ ίο υ 1991

γ ρ α φ ικ ό

275

Ε π ιμ έλ ε ια : Έ φ η Α πάκη

Η ΚΑΤΑΤΑΞΗ των ξένων συγγραφέων γίνεται σύμφωνα με το ελληνικό αλφάβητο. ΣΤΗΝ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ των περιοδικών δεν περιλαμβάνονται εβδομαδιαία έντυπα. ΓΙΑ ΤΗΝ ακόμη μεγαλύτερη πληρότητα του Δελτίου, παρακαλούνται οι εκδότες να μας στέλνουν έγκαιρα τις καινούριες εκδόσεις τους.

ΓΕΝΙΚΑ ΕΡΓΑ

Αποκρυφισμός

Βιβλιογραφίες

G L A V U RT IC Μ. Σατανάς. Μετ. Γ. Αναγνώ στου. Α ­ θή να , Τ ο Κ λ ειδί, 1991. Σελ. 4 7 6 . Δρχ. 2 0 8 0 .

Φ Ο Υ Σ Α ΡΑ Σ Γ.Ι. Β ιβ λιογρ α φ ικά στον Π α πα δ ια μ ά ντη (Ανατ.) Α θήνα, Ε τα ιρ ε ία Ε λ λη νικ ο ύ Λ ο γ ο τ ε χ ν ι­ κο ύ κ α ι Ισ τορ ικ ού Α ρ χε ίο υ , 1991. Σελ. 32. Δρχ.

520.

Λευκώματα

____

Π α π α δ ια μ ά ντη ς και Σ κιά θος. Φ ω το γρ α φ ίες α π ό το Α ρ χείο Merlier. Α θήνα, Κ έν τρ ο Μ ικ ρ α σ ια τικ ώ ν Σ π ο υ δ ώ ν , 1991. Σελ. 114. Δρχ. 1870.

BU CK LA N D R. Τ ο π λ ή ρ ε ς β ιβ λ ίο τη ς μ αγείας. Μετ. Δ.Π . Κ ω στελένος. Α θή να , Κ ο ν ιδ ά ρ η ς , 1 991. Σελ.

4 2 8 . Δρχ. 4 0 6 0 . Μ Π ΡΑ Ν Τ Ο Ν Π Ω Λ . Η μυστική Ινδία. Μετ. Ε. Μ παρτζινό πο υ λ ο ς. Α θή να , Κ ά κ το ς, 1 9 9 1 . Σελ. 8 3 0 . Δρχ.

1560.

P A P U S . Π ρ α γμ α τεία επί των α π ο κ ρ ύφ ω ν επιστημών. Α θήνα, Τ ετ ρ α κ τύ ς, 1991. Σελ. 2 7 7 . Δρχ. 2 6 0 0 .

ΨΥΧΟΛΟΓΙΑ ΦΙΛΟΣΟΦΙΑ Εφαρμοσμένη μυχολογία Γενικά ΚΡΙΣΝ Α Μ Ο Υ ΡΤΙ ΤΖ. Η ζωή είναι μ πρ ο στά μας. Μετ. Ε. Γρα μ μ ένος. Α θή να , Κ α σ τα νιώ τη ς, 1 991. Σελ.

2 3 1 . Δρχ. 1870.

ΓΙΑ Ν Ν ΙΚ Ο Π Ο Υ Λ Ο Σ Α.Β. Ψ υ χο λ ο γία π ρ ο σ α ρ μ ο ­ γή ς του π α ιδ ιο ύ και του ενη λίκου. Α θή να , Γ ρ ή γ ο ­ ρ η ς, 1991. Σελ. 3 7 5 . Δρχ. 2 8 5 0 .

74/δελτίο ΣΤΑΛΙΚΑΣ Α.Β. Ε φ αρμοσμένη αθλητική μ υχολογία. Α θήνα, 1991. Σελ. 105. Δρχ. 3 740.

θήνα, Ε κδ ο τικ ή Α θη νώ ν, 1991. Σελ. 174. Δρχ.

800 0 .

C O H E N D. - STERN V. - BALABAN Ν. Π α ρ α τη ­ ρώντας και καταγράφ οντας τη σ υ μ περ ιφ ο ρ ά των π α ι­ διώ ν. Μετ. Δ. Ε υαγγέλου. Α θήνα, G u te n b e rg , 1991. Σελ. 310. Δρχ. 3120.

ΤΟΣΚΑ-ΚΑΜΠΑ ΣΟΥΛΑ. Ν ησιώτικοι π α ρ α δ ο σ ια ­ κοί χο ρο ί. Α θήνα, Φ ιλ ιπ π ό τη ς, 1991. Σελ. 130. Δρχ.

1040.

PEA L N .V . Π ώ ς να χαρείτε τη ζωή σας. Θ εσσ α λο νί­ κη, Π ο υ ρ να ρ ά ς, 1991. Σελ. 3 60. Δρχ. 2 080. Φ ΡΟ Ϋ Ν Τ Σ. Ν τάρα. Η ανάλυση μια ς υστερίας. Μετ. Κ. Λιάπτση. Α θήνα, Ε π ίκ ο υ ρ ο ς, 1991. Σελ. 140. Δρχ. 1455. Φ Ρ Ο Ϋ Ν Τ ΣΙΓΚΜΟΥΝΤ. Τ ρ εις μελέτες για τη θ ε ω ­ ρία της σεξουαλικότητας. Μετ. Λ. Αναγνώστου. Αθήνα, Ε π ίκ ο υ ρ ο ς, 1991. Σελ. 155. Δρχ. 1560. Θ Ρ Η Σ Κ Ε ΙΑ

Γ ε ν ικ ά ΓΡΗ ΓΟ ΡΙΟ Σ (ΙΕΡΟΜ ΟΝΑΧΟΣ) Ο εκκλησιασμός. Ά γ ιο ν Ό ρ ο ς , 1991. Σελ. 148. Δρχ. 8 30. Θ ε ο λ ο γ ία ΒΑ Ν Α ΤΟΣ Α. (ΕΠΙΣΚΟΠΟΣ) Φ ω ς ιλαρόν. Α θήνα, Α κ ρ ίτα ς, 1991. Σελ. 214. Δρχ. 1245. Κ Ο ΙΝ Ω Ν Ι Κ Ε Σ Ε Π ΙΣ Τ Η Μ Ε Σ

Ε θ ν ο λ ο γ ία FRAZER J .G . Ο χ ρυ σ ό ς κλώ νος. Μελέτη για τη μ α ­ γεία και τη θρησκεία. Τ ό μ ο ς Β'. Α θήνα, Ε κά τη , 1991. Σελ. 2 73. Δρχ. 260 0 . Ε Κ Π Α ΙΔ Ε Υ Σ Η -Π Α ΙΔ Α Γ Ω Γ ΙΚ Η

Γ ε ν ικ ά ΚΕΛ ΠΑ Ν ΙΔΗ Σ Μ. Κ ράτος πρ ό νο ια ς και εκπα ίδευ ­ ση. Θ εσσ αλονίκη, Κ υ ρ ια κ ίδη ς, 1991. Σελ. 964. Δρχ.

6240. Ε κ π α ίδ ευ σ η Π Α Π Α Ζ Α ΡΗ Σ Α.Χ. Η μουσική στην εκπαιδευτική δια δικ α σία . Κ ατερίνη, Τ έρ τ ιο ς , 1991. Σελ. 2 91. Δρχ.

2080.

GENTZRITTEL Μ. Τ ο δ ίκ αιο των μαθητών. Μετ. Τ. Πανταξή. Α θήνα, Ν έα Σ ύνο ρ α , 1991. Σελ. 259. Δρχ.

1660. ΓΛ Ω ΣΣΑ

Π ο λ ιτ ικ ή Γ ε ν ικ ά Τ ο ελληνικό κράτος. Ο ργάνω ση και λειτουργία. Α ­ θήνα, Μ α θ ιο υ δ ά κ ις-Α νδ ρ ο νό π ο υ λ ο ς, 1991. Σελ.

350. Δρχ. 2080.

ΕΞΑ ΡΧΟ Π Ο ΥΛ Ο Σ Ν. Η αντιδικία των τόνων. Α θή ­ να. Ε λ εύ θ ε ρ η Σ κ έμ ις , 1991. Σελ. 95. Δρχ. 725.

ΛΙΠΟ ΒΑΤΣ ΘΑ ΝΟ Σ. Ζητήματα πολιτικής μυχό λ ό ­ γιας. Α θήνα, Ε ξ ά ν τα ς, 1991. Σελ. 2 84. Δρχ. 2 285.

Θ Ε Τ ΙΚ Ε Σ Ε Π ΙΣ Τ Η Μ Ε Σ

Κ ο ιν ω ν ικ ή π ρ ό ν ο ι α

Α σ τ ρ ο ν ο μ ία

ΣΟΛΩ Μ Ο Σ Γ. Κοινωνική α σφάλιση. Α πό την κρίση στον ενιαίο φορέα. Α θήνα, Ν έα Σ ύνο ρ α , 1991. Σελ.

244. Δρχ. 1350.

Θ Ε Ο Δ Ο ΣΙΟ Υ Σ.-ΔΑΝΕΖΗΣ Μ. Τα άστρα και οι μύ­ θο ι τους. Α θήνα, Δ ία υλ ο ς, 1991. Σελ. 2 29. Δρχ.

312 0 .

Ε π ι κ ο ι ν ω ν ίε ς

Β ιο λ ο γ ία

ΔΟ Υ Λ Κ ΕΡΗ ΤΕΣΣΑ. Π α ιδ ικ ά μέσα επικοινω νίας και σεξισμός. Α θή να Π α π α ζή σ η ς. Σελ. 123. Δρχ.

1040.

CRICK FR A NC IS. Τι τρελό κυνηγητό. Η δ ιπ λή έλι­ κα κι εγώ. Μετ. Υ. Μ ιχαηλίδου-Γεω ργάτσου. Α θήνα, Κ ά τοπτρο, 1991. Σελ. 260. Δρχ. 260 0 .

ΜΠ Α ΣΑ Ν ΤΗΣ Δ. - ΣΤΡΑ ΤΟΣ Κ. Ο κό σ μ ο ς των ε ιδ ή ­ σεων. Α θήνα, Γ νώ σ η , 1991. Σελ. 3 13. Δρχ. 260 0 . Λ α ο γ ρ α φ ία Ε λληνικές φορεσιές.. Σ υλλογή Λ υκείου των Ελληνίδ ω ν Καλαμάτας. Κ είμενα: Ιωάννα Π απαντω νίου. Α-

δελτιο/75 ΕΦΑΡΜΟΣΜΕΝΕΣ ΕΠΙΣΤΗΜΕΣ Υγιεινή ΚΑ ΡΑ Μ Π ΕΛΑΣ ΓΙΩΡΓΟ Σ Ν. Ερωτική βοτανολογία. Α θήνα, Τ ο Κ λ ειδί, 1991. Σελ. 2 3 9 . Δρχ. 1765.

Κινηματογράφος Π ΑΝ Α Π Ω Τ Α Τ Ο Σ Δ. Ε ραστές του χ ρόνου. Α θήνα; Α ιγ ό κ ε ρ ω ς , 1991. Σελ. 4 8 + φωτ. Δρχ. 620. ΣΕΛΝ ΤΟ Ν Κ. - ΝΤΑΪΕΡ Ρ. - Μ Π Α Μ Π ΟΥ ΣΙΟ Τ. Κι­ νη μ α τογρ ά φ ος και ομ οφ υ λοφ ιλ ία . Μετ.-επιμ. Δ. Κολ ιο δ ή μ ο ς. Α θήνα, Α ιγ ό κ ε ρ ω ς , 1991. Σελ. 1 12 + φωτ. Δρχ. 1040.

ΛΟΓΟΤΕΧΝΙΑ Ποίηση ΒΙΩΝ. Ε πιτάφιος Α δώ νιδος. Π ρόλ.-μετ. Π. Μ πουκάλα ς. Α θήνα, Ά γ ρ α , 1991. Σελ. 27. Δρχ. 520. Β Λ Α Χ Ο Υ ΜΑΡΙΑ Φ. Σ τοχαστής του α νέμου. Α θήνα, Λ ω τό ς, 1991. Σελ. 69. Δρχ. 620. Κ Α ΡΟ Υ ΖΟ Σ ΝΙΚΟΣ. Ε υρ έσεις α π ό κυανό κοβάλτιο. Α θήνα, Ί κ α ρ ο ς , 1991. Σελ. 51. Δρχ. 1870. Κ Ο ΝΟ Μ Η Σ Ν.Χ. Α ρχαϊκή λυρική ποίηση. Α νθ ο λ ο ­ γία I: Χ ρονική ποίηση. Η ρά κλειο, Β ικ ε λ α ία Δ η μ ο τι­ κή Β ιβ λιο θή κ η , 1991. Σελ. 176. Δρχ. 2 0 8 0 . Μ Ο ΡΟ ΖΙΝΗ Σ Π. Έ να ήσυχο πρω ΐ. Π οιήματα. Θ εσ ­ σαλονίκη, Χ ειρ ό γρ α φ α . Σελ. 69. Σελ. 1140. ΣΙΜΩΤΑΣ ΤΑΚΗΣ. Λ ο ιπ ό ς οπλίτης. Θ εσσ αλονίκη, Χ ειρ ό γρ α φ α , 1991. Σελ. 54. Δρχ. 1 140

Πεζογραφία ΒΛ Α Χ Ο ΓΙΑΝ Ν Η Σ ΓΙΑΝΝΗΣ. Ιστορίες του Γιάννου Επαχτίτη και άλλα διηγήματα. Α θήνα, Ν εφ έλ η , 1991. Σελ. 169. Δρχ. 1040. ΓΚ Ο Τ ΣΟ Π Ο Υ Λ Ο Σ Α. Η ορ γή τη ς Α θήνας. Α θήνα, 1991. Σελ. 88. Δρχ. 5 40. Λ ΙΟΓΚΑ ΡΗΣ ΒΑΣ. Έ να σ υ νη θισμ ένο περιστατικό. Α θήνα, 1991. Σελ. 175. Δρχ. 8 3 0 . Μ Π Ο Υ Κ Ο Υ ΒΑ Λ Α -Α Ν Α ΓΝ Ω ΣΤΟΥ I. Ιζόλδη. Α θ ή ­ να, Ν έα Σ ύνο ρ α , 1991. Σελ. 169. Δρχ. 1350. Π Α ΝΑ ΓΙΩ Τ Ο Π Ο Υ Λ Ο Σ ΝΤΙΝΟΣ. Η μηχανή του χ ρόνου. Α θήνα, Σ α κ κ α λ ή ς. Σελ. 4 1 5 . Δρχ. 2 0 8 0 . ΡΙΤΣΟΥ Α. Ο ι υπερβατικοί. Μ υθιστόρημα. Α θήνα, Φ ιλ ιπ π ό τη ς , 1991. Σελ. 132. Δρχ. 935. Ύ π ο π το ς κόσμ ος. Τ ο κρ υ φ ό η μ ερ ο λ ό γιο τη ς Λ ό ρ α ς Π άλμ ερ. Ό π ω ς το ε ίδ ε η Τζένιφερ Λιντς. Μετ. Ν. Σιδέρ η . Α θήνα, Δ ω ρ ικ ό ς , 199 0 . Σελ. 245. Δρχ. 1245. Α ΡΤ Ω ΑΝ ΤΟ Ν ΕΝ . Η τέχνη και ο θάνατος. Μετ. Σ. Βελέντζας. Α θήνα, Μ α ύ ρ ο ς Ή λ ιο ς , 1991. Σελ. 121. Δρχ. 1040. ΒΕΡΝ ΙΟΥΛΙΟΣ. Ο δ ρ ό μ ο ς για τη Γαλλία. Μετ. Ιου­ λ ία Ιατρίδη. Α θήνα, Α ίο λ ο ς , 1991. Σελ. 185. Δρχ.

1660. ΒΕΡΝ ΙΟΥΛΙΟΣ. Τ α ξίδι μετ' εμ π ο δ ίω ν στην Αγγλία και τη Σκοτία. Μετ. Φ. Κ ονδύλης. Α θήνα, Α ίο λ ο ς, 1991. Σελ. 239. Δρχ. 1660.

G IB SO N W . Κ όμης μη δέν. Μετ. Γ. Δ ελη ολά νης. Α ­ θήνα, A q u a riu s, 1991. Σελ. 286. Δρχ. 1245.

GULIK R .V . Δ ο λ ο φ ό ν ο ι και χρυσάφι. Μετ. Ντίντα Ζάχου. Α θήνα, Θ εμ έ λ ιο , 1991. Σελ. 2 7 8 . Δρχ. 1400.

Τ Α Κ Ο Π Ο Υ Λ Ο Σ Π ΑΡΙΣ. Π α ρ α λυ πό μ ενα . Α θήνα.

1991. Σελ. 80. Δρχ. 2080.

ΕΙΜΣ Κ. Ο τυ χερ ό ς Τξιμ. Μ υθιστόρημα. Μετ. Φ ώ ντας Κ ονδύλη ς. Α θήνα, Κ α σ τα νιώ τη ς, 1991. Σελ. 320. Δρχ. 2 6 0 0 .

LUZI MARIO. Γοτθικό τετράδιο. Μετ. Μ. Δαλμάτη. (Δίγλωσση έκδοση ). Α θήνα, Διά ττω ν, 1991. Σελ. 59. Δρχ. 1040.

ΕΛ ΙΑΝ ΤΕ Μ. Ο γέ ρ ο ς και ο ι ανακριτές. Μετ. Μ αρία Χ υμού-Μ αρινέσκου. Α θή να , Φ ό ρ μ α , 1991. Σελ.

127. Δρχ. 1040.

ΡΙΛΚΕ ΡΑ ΪΝ ΕΡ ΜΑΡΙΑ. Τ ο τρα γούδι της α γά π ης και του θανάτου. Μετ. Σ. Δ ήμου. Θ εσσ α λονίκη , Χ ει­ ρ ό γρ α φ α , 1991. Σελ. 45. Δρχ. 1040.

Κ Α ΡΟ Λ Λ ΟΥΙΣ. Μ έσα α π ό τον κα θρέφτη και τι η Α ­ λίκη β ρ ή κ ε εκεί. Μετ. Σ. Γερ ο δή μ ο υ . Α θήνα, Ε ρμ εϊα ς , 1991. Σελ. 174. Δρχ. 1660.

K A RA GA TSIS Μ. Le C o lo n el L iapuine R o m an .

T rad . R e n e B o u ch et. A th e n es, H atier, 1 991. Pag. 2 5 5 . O rs. 187 0 KEIN T .M . Η πεταλούδα. Μετ. I. Κ αρατζαφέρη. Α θή ­ να, Σ ύ γ χρ ο νη Ε π ο χ ή , 1991. Σελ. 162. Δρχ. 935.

K O UM A N D A REA S MENIS. La verrerie. R o m an .

T rad . M. D u ra n d . A th en s, H atier, 1 9 9 1 . Pag. 159.

Drs. 156 0 . ΚΡΙΣΤΙ ΑΓΚΑΘΑ. Η Λ έσχη της Τ ρίτης συνεχίζεται.

76/δελτιο Μετ. X. Κ οντοδεοδώ ρου. Α δήνα, Ε ρ μ εία ς. Σελ. 86. Δρχ. 1040.

B A S C H SO P H IE . L e voy ag e im aginaire. A th e n es, H atier, 1 9 9 1 . P ag . 2 1 6 . Drs. 197 5 .

LIM ON O V Ε. Η μεγάλη εποχή. Μ υδιστόρημα. Μετ. Λίνα Σταματιάδη. Α δήνα, Ε ιρ μ ό ς , 1991. Σελ. 226. Δρχ. 1870.

ΜΠ ΩΝ ΤΛ Α ΙΡ. Α ισθητικές περ ιέρ γειες. Μετ.-επιμ. Ν. Ξ επουλιά. Θ εσσ α λονίκη , Β ά νια ς , 1991. Σελ. 187. Δρχ. 1245.

ΜΑΡΑΪΝΙ ΝΤΑΤΣΙΑ. Η μ ακριά ζωή τη ς Μ αριάννα Ο υκρία. Μετ. Ε. Κ ανδρή. Α δήνα, Ω κ εα νίδ α , 1991. Σελ. 337. Δρχ. 2080.

Δοκίμια

ΜΠΑΝΒΙΛ Τ. Μ εφίστο. Μετ. Ε. Α ντωνιάδη. Α δήνα, Ε στία, 1991. Σελ. 227. Δρχ. 1700. ΝΕΣΙΝ ΑΖΙΖ. Ο Ζ ήσης και ζει και δε ζει. Μετ. Π. Αμπατζής. Α δήνα. Δ ω ρ ικ ό ς , 1991. Σελ. 3 28. Δρχ.

1660.

PLA TERO D .C . Ο λυμ πιά δα . Η μητέρα του Μ εγά­ λου Α λεξά νδρ ου. Μετ. Μ. Σ κάρα. Α δήνα, Ν έα Σ ύ ν ο ­ ρα, 1991. Σελ. 400. Δρχ. 2 290.

SPINR A D Ν. Τ ο Τζακ Μ π άρον και η αιωνιότητα. Μετ. Δ. Α ρβανίτης. Α δήνα, Μ έδο υ σ α , 1991. Σελ.

315. Δρχ. 2080. ΣΤΑΙΝ ΣΟΛ. Ίχνη πρ ο δ ο σ ία ς. Μετ. Μ ά ριος Βερέττας. Α δήνα, Ψ υ χ ο γ ιό ς , 1991. Σελ. 4 5 1 . Δρχ. 228 5 .

ST R A T A S RENE. Δ ιπλή κλη ρονομ ικότη ς. Α δήνα, Ε λ λη νική Ε υ ρ ω ε κ δ ο τικ ή , 1991. Σελ. 3 6 6 . Δρχ.

2390.

Π Ε Τ ΡΟ Π Ο Υ Λ Ο Σ ΗΛΙΑΣ. Η μ υ θο λ ο γία του Β ερ ο λ ί­ νου. Α δήνα, Ν εφ έλ η , 1991. Σελ. 139. Δρχ. 1040. ΣΚΑΝΤΖΟΣ Σ.Ν. Π α ρ ά λλ η λ ο ς λό γο ς. Α δήνα, Ν ο μ ι­ κή Β ιβ λ ιο θ ή κ η , 1991. Σελ. 157. Δρχ. 1040. ΓΟ Υ Ε Α Ρ ΚΑΛΛΙΣΤΟΣ ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ. Ά ν δ ρ ω π ο ς και κοινω νία. Δοκίμια. Α δήνα, 1991. Σελ. 145. Δρχ.

1040. ΚΟΜΕΛΙΟ Κ. ΚΑΙ ΑΛΛΟΙ. Φ ιλ ο δο ξ ίες και μευδαισ δ ή σ εις της συ νεργα σία ς Ε υρ ώ πη ς και Τρίτου Κ ό­ σμου: Λ Ο Μ Ε IV. Ε ξ ά ν τα ς, 1991. Σελ. 505. Δρχ.

3120. ΣΤΑΡΟΜΠΙΝΣΚ1 ΖΑΝ. Τ ο πορτραίτο του καλλιτέ­ χνη ω ς σαλτιμπάγκου. Μετ. X. Μ πακονικόλαΓ εω ργοπούλου. Α δήνα, Ε ξ ά ν τα ς, 1991. Σελ. 133. Δρχ. 1040.

ΘΕΑΤΡΟ

JA M E S HENRY . Τ ο δ η ρ ίο στη ζούγκλα. Μετ. Σ π ά ρ ­ τη Γερ οδή μ ου . Α δήνα, Ε ρ μ εία ς, 1991. Σελ. 109. Δρχ. 1040.

Γενικά

ΤΣΑ Ν ΤΛ ΕΡ Ρ. Θ α περιμένω . Μετ. Ν. Μ παλής. Α δ ή ­ να, Μ α ύ ρ ο ς Ή λ ιο ς , 1991. Σελ. 52. Δρχ. 8 30.

Α Π ΕΡ ΓΗ Σ Σ.Γ. Λ εξικό όρ ω ν του αρχα ίο υ δρ ά μ α το ς και του α ρχα ίου δεά τρου. Α δήνα, Π ε λ ε κ ά ν ο ς . Σελ.

100. Δρχ. 830.

ΤΣΑ Ν ΤΛΕΡ Ρ. Ο κίνδυνο ς είναι η δο υλ ειά μου. Μετ. Ν. Μ παλής. Α δήνα, Μ α ύ ρ ο ς Ή λ ιο ς , 1991. Σελ. 134. Δρχ. 1040.

Φ Ω Τ ΙΑ Δ Η Σ Δ. Η εξάσκησ η του η δ ο π ο ιο ύ . Α δήνα, Γ κ ο ύ ζο ς , 1991. Σελ. 209. Δρχ. 1560.

H O ULIA RA S NIK O S. B ak ak o k o u le C h em in d ’ Ali B aba. N ouvelles. T rad. M. L ap aq u ellerie. A th en es, H atier, 1991. P ag. 153. Drs. 1560.

Μελέτες ΓΕΩΡΓΟΤΣΑ-ΚΑΤΣΙΓΙΑΝΝΗ Μ. Ο ποιη τή ς N.B. Τ υπ ά λ δος. Κριτικό δ οκίμιο . Α δήνα, 1991. Σελ. 51. Δρχ. 410. Θ ΕΟ Δ Ω Ρ Α Κ Η Σ Θ.Κ. Ο α σταύρωτος λ ό γο ς πα να ν­ θρ ώ πινη ειρήνη. Α δήνα, Μ α υ ρ ίδ η ς, 1991. Σελ. 82. Δρχ. 520. ΚΑΤΣΙΜΠΑΛΗΣ Γ.Κ. Α λ έξ α νδ ρ ο ς Π απαδια μ ά ντη ς. (Ανατ.). Α δήνα, Ε τα ιρ εία Ε λ λη νικο ύ Λ ο γο τεχ νικ ο ύ και Ιστορ ικ ού Α ρ χε ίο υ , 1991. Σελ. 19. Δρχ. 1560. Π Α Ν Α ΓΙΩ ΤΟ Υ Ν Η Σ Π.Ν. Ε πίτομη ιστορία της ελ λ η ­ νική ς λογοτεχνίας (1000 π.Χ ,-1991 μ.Χ.). Α δήνα, Γ κ ο ύ ζο ς , 1991. Σελ. 158. Δρχ. 1040.

A rrets sur im age. N ouvelles g recq u es. A th e n es, H atier. 1991, Pag. 197. Drs. 1 560.

Έργα_______________________________________ ΒΑΒΛ ΙΔΑΣ Α. Κ λειστοφοβία. Τ ρ ίπ ρ α κτο φανταστι­ κό δ ρ ά μα . Α δήνα, Δ ω δ ώ ν η , 1991. Σελ. 59. Δρχ.

7 25. Μ Π Α ΡΔ Α Κ Ο Σ Λ. Η κονσ έρβα . Έ ξι δεα τρ ικές εικ ό ­ νες της μοναξιάς. Α δήνα, Ε λ λ έ β υ ρ ο ς , 1991. Σελ.

127. Δρχ. 1040. Σ ΑΙΞΠ Η Ρ ΟΥΪΛΛΙΑΜ. Ο δέλ λ ο ς. Μετ. Θ.Μ. Πανταζής. Λ ευκ ω σ ία , 1991. Σελ. 107. Δρχ. 1040.

Μελέτες Μ Α ΡΚ Α Ν ΤΩΝ Α ΤΟ Σ ΓΕΡΑΣΙΜΟΣ Ε ισαγωγή στην Αττική Τ ρα γω δία . Α δήνα, G u te n b e rg , 1991. Σελ.

196.

δελτιο/77 ΙΣΤΟΡΙΑ

ΤΑΞΙΔΙΑ

Βιογραφίες

Κόσμος

ST E N D H A L . Η ζωή του Μότσαρτ. Μετ. Λ. Αβαγιανού. Α θήνα, Ε ξ ά ν τα ς, 1991. Σελ. 83. Δρχ. 725.

ΚΑΡΚΑΒΙΤΣΑΣ ΑΝ ΔΡΕΑ Σ. Τ α ξίδια στον Πόντο, την Π όλη, τη Σ μύρνή. Θ εσσ αλονίκη, Μ α λ λ ιά ρ η ςΠ α ιδ ε ία , 1991. Σελ. 173. Δρχ. 8 30.

Μαρτυρίες ΓΚ Ο ΡΜ Π Α ΤΣΟ Β Α ΡΑΪΣΑ. Ελπίζω. Μετ. Ε. Καλλιφατίδη. Α 8ήνα, Ω κ εα νίδ α , 1991. Σελ. 2 3 7 . Δρχ.

2 285. ΜΑΚΛΑΙΗΝ ΣΙΡΛΕΫ. Χ ό ρ ε ι^ ό σ ο μ πο ρ είς. Μετ. X. Σ ακ ελ α ρ οπού λ ου. Α θήνα, Κ ά κ το ς, 1991. Σελ. 315. Δρχ. 1870.

Ελληνική Ιοττορία Κ Α ΡΑ Θ ΑΝ Α ΣΗ Σ Α.Ε. Ο ελλη νισμ ό ς Kat η Μ ητρό­ π ο λ η του Ν ευ ρ οκοπ ίου κατά τον Μ α κεδονικό Α γώ ­ να. Θ εσσ α λονίκη , Ί δ ρ υ μ α Μ ε λ ετώ ν Χ ερ σ ο ν ήσ ο υ του Α ίμου, 1991. Σελ. 203. Δρχ. 2 9 0 0 . Κ Ο ΡΟ Μ Η Λ Α ΜΑΡΙΑΝΝΑ. Ο ι Έ λλ η νες στη Μ αύρη Θ άλασ σα. Α θήνα, Π α νό ρ α μ α , 199 1 . Σελ. 3 2 9 . Δρχ.

8320. Κ ΡΑ Ν Η Σ Δ.Α. Η πνευματική δ ρ ά σ η των Ελλήνω ν της Ο υγγα ρ ία ς και ειδικώ τερα των Μ ακεδόνω ν κατά την π ε ρ ίο δ ο 1600-1880. Α θήνα, Ε λ εύ θ ε ρ η Σ κ έμ ις , 1991. Σελ. 51. Δρχ. 415. ΚΥ ΝΗ Γ Ο Π Ο Υ ΛΟ Σ Ν.Λ. Π ά φ ρ α του Πόντου. Η χ ώ ­ ρα των γενναίων. Β ' έκδοση . Θ εσσαλονίκη, Μ α λ λ ιά ρ η ς-Π α ιδ ε ία , 1991. Σελ. 3 7 6 . Δρχ. 3 1 2 0 . ΜΠΑΚΟ Υ Ν Α ΚΗ Σ Ν. Τ ο φάντασμα της Ν όρμα. Α ­ θήνα, Κ α σ τα νιώ τη ς, 1991. Σελ. 180. Δρχ. 3 1 2 0 . ΤΖΑ ΝΑ Κ Α ΡΗ Σ Β.Ι. Ε ικ ονογρα φ η μ ένη ιστορία των Σερρώ ν. Τ ό μ ο ς Α'. Σ έρ ρ α ς, «Γιατί», 1 991. Δρχ.

10.400. Χ Α ΡΑ ΛΑ Μ Π ΙΔ ΗΣ Μ. Τ ο ποντιακό ζήτημα σήμερα. Α θήνα, Ί δ ρ υ μ α Μ ε σ ο γε ια κ ώ ν Μ ελ ετώ ν, 1991. Σελ.

6 7 + φωτ. Δρχ. 1245.

ΠΑΙΔΙΚΑ Ελεύθερα αναγνώσματα Τ α ταμ-ταμ. Α φρικάνικα πα ρ α μ ύ θια . Επιλ. - μετ. διασκ. Κ. Ζ ω ιτοπούλου-Μ αυροκεφαλίδου. Α θήνα, Σ ύ γ χρ ο νη Ε π ο χ ή , 1991. Σελ. 77. Δρχ. 1245. . Σ Ο Φ ΙΑ Ν Ο Π Ο Υ Λ Ο Υ Ε.-ΣΩ Λ ΟΥ Τ. Ιστορίες της μ ι­ κ ρ ή ς Μ ανούς. 3 Βιβλία. Α θήνα, Κ α σ τα νιώ τη ς, 1991. Σελ. 24. Δρχ. 1 0 4 0 (το κ ά θ ε βιβλίο)

ΠΕΡΙΟΔΙΚΑ ΑΝΤΙ. Δ εκα π ενθ ή μερ η πολιτική και πολιτιστική ε π ι­ θεώ ρη ση . Τ εύχη 4 7 6 , 4 7 7 . Δρχ. 250. Τ Ο ΒΗ Μ Α ΤΩ Ν ΚΟΙΝΩΝΙΚΩΝ ΕΠΙΣΤΗΜ ΩΝ. Τ ό ­ μ ο ς Β', τεύχος 5. Δρχ. 1040. ΓΙΑΤΙ. Μηνιάτικη σ ερ ρ αϊκή επιθεώ ρ η σ η . Τ εύχος 195. Δρχ. 2 50. ΓΡΑΜ Μ ΑΤΑ ΚΑΙ ΤΕΧΝΕΣ. Διμ η νια ία έκδο ση τέ­ χνης, κριτικής και κοινω νικού προβ λη μ ατισμ ού. Τ εύ­ χ ο ς 63. Δρχ. 4 50. ΓΡ Α Φ Η . Τ εύ χο ς 15. Δρχ. 5 00. ΓΥΝΑΙΚΑ. Τ ο κλασικό γυνα ικείο π ερ ιο δ ικό . Τ εύχος 107 5 . Δρχ. 6 00. ΔΕ Λ ΤΙΟ Ν ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΒΙΒΛΙΟΓΡΑΦΙΑΣ. Τ εύχος 2. Δρχ. 4 0 0 . ΔΙΑΒΑΖΩ. Δ εκα π ενθ ή μερ η επιθεώ ρ η σ η βλίου. Τ εύ χο ς 272. Δρχ. 5 00.

του β ι­

ΔΩΔΕΚ Α Ν ΗΣΙΑΚ Α ΧΡΟΝΙΚΑ. Ετήσια περ ιο δική έκδ ο σ ις. Τ ό μ ο ς ΙΔ', 1991. Δρχ. 3 1 2 0 . Ε Π ΙΘ Ε Ω Ρ Η ΣΗ ΣΥΜ ΒΟΥΛΕΥΤΙΚΗΣ ΚΑΙ Π ΡΟ Σ Α ­ Ν Α ΤΟΛΙΣΜ ΟΥ. Τ εύχος 16-17. Δρχ. 830. ΕΥ Θ Υ Ν Η . Π ερ ιο δ ικ ό ελε υ θ ε ρ ία ς και γλώ σσας. Τ εύ­ χ ο ς 2 38. Δρχ. 500. Η Χ Ο Σ ΚΑΙ HI-FI. Τ εύχος 2 23. Δρχ. 400. Θ ΕΣΣΑΛΙΚΟ Η Μ Ε ΡΟ Λ Ο ΓΙΟ. Τ ό μ ο ς 2 0 ό ς, 1991. Δρχ. 1400. Θ Η ΣΑΥΡΙΣΜ ΑΤΑ. Τ ό μ ο ς 21, 1991. Δρχ. 500 0 . ΙΛΙΣΟΣ. Έ ρευ να - φ ιλο σ ο φ ία - τέχνη. Σελ. 2 02. Δρχ.

400.

78/δελτιο ΛΑ Ο ΓΡΑ Φ ΙΑ . Δ ελτίον της Ε λληνικής Λ α ο γρ α φ ική ς Ε ταιρείας. Τ όμ ος Λ Ε ' (35), 1 9 8 7 -1 9 8 9 . Δρχ. 3 1 2 0 . Τ Ο Π Α ΡΑ Μ ΙΛ ΗΤΟ . Π ερ ιο δ ικ ό τέχνης. Τ ό μ ο ς Α': 1-7. Δρχ. 2285. Π ΕΛΟ Π Ο Ν Ν Η ΣΙΑ Κ Α . Τ ό μ ο ς ΙΗ', 19 8 9 -1 9 9 0 . Δρχ.

3640.

ΣΗΜΑ. Δ ίμ η νο π ε ρ ιο δ ικό . Τ εύ χο ς 4. Δρχ. 800. ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ. Τ εύ χο ς 37. Δρχ. 4 1 5 . Τ Ε Τ ΡΑ Μ Η Ν Α. Τ εύ χο ς 46 -4 7 . Δρχ. 520. Τ Ρ Ο Π Ο Σ ΖΩΗΣ. Υ νεία — ο ικο λ ο γία — πνευματική εξέλιξη. Τ εύ χο ς 16. Δρχ. 4 50.

Π ΕΡΙΣΚ Ο Π ΙΟ Τ Η Σ ΕΠΙΣΤΗΜ ΗΣ. Τ εύ χο ς 144. Δρχ.

650.

ΦΙΛ Ο ΤΕΧΝΙΚΟΣ. Έ κ δ ο σ η φιλοτεχνικού ο μ ίλου Χ ίου και Ο μ ή ρειο υ Π νευματικού Κ έντρου Δ ή μ ου Χίου. Τ εύ χο ς 8.

Ο Π Ο Λ ΙΤΗ Σ. Μ ηνιαία επιθεώ ρ η σ η . Τ εύ χο ς 115. Δρχ. 500.

Φ Ω Τ Ο ΓΡΑ Φ ΙΑ . Τ εύ χο ς 14. Δρχ. 5 20.

ΡΕΥΜ ΑΤΑ. Α πόμ εις - κείμενα - τέχνες. Τ εύ χο ς 3. Δρχ. 800.

Ζωοδόχου

Πηγής

MEDIA V IEW . Τ ο μ η νια ίο π ε ρ ιο δ ικ ό για τα m ed ia και τη δ ια φ ή μ ισ η . Τ εύ χ ο ς 11-12. Δρχ. 500.

21 - τ η λ . 3 6 . 1 5 . 4 3 3

δ ε λ τιο /7 9

Στην Κριτικογραφία περιλαμβάνονται όλες οι ε­ πώνυμες βιβλιοκριτικές και βιβλιοπαρουσιάσεις των ελληνικών εκδόσεων που δημοσιεύονται στον ημερήσιο αθηναϊκό τύπο. Περιλαμβάνονται, επίσης, και κριτικές δημοσιευμένες στον περιο­ δικό και επαρχιακό τύπο, ό­ σες ήταν δυνατόν να εξα­ σφαλίσουμε ή μας απέστει- 1 / Λ 1 Τ 1 1 λαν οι συντάκτες τους. Για ί \ Μ I I I Ι κάθε βιβλίο σημειώνονται, * μέσα σε παρένθεση: το όνο­ μα του κριτικού και ο τίτλος του εντύπου, καθώς και η ημέρα δημοσίευσης της κριτικής αν πρό­ κειται για εφημερίδα, ή ο αριθμός έκδοσης αν πρόκειται για περιοδικό έντυπο.

δ ελ Τ

1 ο

13 Ο κτω β ρ ίο υ 26 Ο κ τω β ρ ίο υ 1991

1

/ Λ \

γ ρ α φια 275 Ε π ιμ έλ εια : Μ αρία Τ ρουπ ά κη

Γ ενικ ά

Β ιο λ ο γία

Τ σ ινικ όπου λος Δ.: Κ ριτήρια ε π ιλο γ ή ς και επιλο γή κριτηρίω ν (Ν. Ν τόκας, Ελευθεροτυπία, 1 3 /1 0 )

Κ ρικ Φ.: Τί τρελό κυνηγητό (Κ. Τ σα ο ύ σης,

Ψ υ χο λ ο γία

Τ έχνες

Ε λκάιμ Μ.: Α ν μ ’ α γα π άς, μη μ’ α γα π ά ς (Μ. Θ εο δ ο σ οπ ούλ ο υ , Εποχή, 2 0 /1 0 )

Ε λληνικές φ ο ρ εσ ιές. Σ υλλογή Λ υκείου Ε λλη νίδω ν Κ αλαμάτας (Κ. Τ σα ο ύ σης, Έθνος, 2 4 /1 0 ) Έ ξα ρ χ ο ς Γ.: Α δελ φ ο ί Μ ανάκια (Μ. Φ άις, Ελεύθερος Τύπος, 1 3 /1 0 ) Μ πακ ουνάκ η ς Ν.: Τ ο φάντασμα τη ς Ν ό ρ μ α (Μ. Φ άις, Ελεύθερος Τύπος, 1 3 /1 0 ), (Κ. Σταματίου, Νέα, 2 6 /1 0 )

Κ ο ινω νιο λ ο γία B o tto m ore Τ.Β. Κ οινω νιολογία (Θ. Δ ια μ α ντό πο υ λο ς, Οικονομικός Ταχυδρόμος, 2 4 /1 0 )

Δ ίκα ιο Μ π ο υκα ού ρ η ς Γ.: Τ ο νομ ικό πλ α ίσιο των ά μ εσ ω ν ε ­ πενδύσ εω ν στις χώ ρ ε ς της Κ Ο Μ ΕΚΟΝ (Δ.Δ .Π , Οικο­ νομικός Ταχυδρόμος, 1 7 /1 0 )

Ο ικ ο λ ο γ ία Μ ο δινός Μ.: Τ ο π ο γ ρ α φ ίε ς (Α. Μ πογιατζής, Αντί, 1 8 /1 0 )

Έθνος, 20/ 10)

Γλώ σσα Α π ό μια συνομ ιλία για τη γλώ σσα. (Μ. Φ άις,

ρος Τύπος,

Ελεύθε­ 1 3 /1 0 )

Κ λασ ική Φ ιλ ο λ ο γία (Μ ελ έτες) Φ ά ρ ρ α ρ Σ.: Ο ι α ρ χέ ς της δ η μ ο κ ρ α τικ ής σ κέμ η ς στην κλασική Α θή να (Κ. Τ σα ο ύ σης, Έθνος, 1 3 /1 0 )

80/δελτιο Π οίη ση Κ α ρούζος Ν.: Ε υρ έσεις α π ό κυανό κοβ ά λτιο (Γ.Ι. Μ παμ πα σά κη ς, Επτάμισι, 2 5 /1 0 ) Κ ατσίμης Σ.: Ο Ν ά ρ κισ σ ο ς (Α. Ζ άρας, Ραδιοτηλεό­ ραση, 1 9 /1 0 ) Κ όρ σ ος Δ.: Α φ ρ οδίτη ε ξό ρ ισ το ς (Τ. Κ α περ νά ρ ο ς, Καθημερινή, 1 5 /1 0 ) Π άουντ Ε.: Σ χεδιάσματα και α π ο σπ ά σμ α τα α π ό τα C a n to s CX -C X X (Γ.Ι. Μ παμ πασάκης, Επτάμισι, 1 8 /1 0 ) Σ ύγχρονη Ο υγγρική ποίηση. Επιμ.: Ρ. Κ ακλαμανάκη (Γ.Μ., Αυγή, 1 3 /1 0 )

Π εζο γ ρ α φ ία *• Ζατέλη Ζ.: 1) Στην ερ ημ ιά με χά ρ ι (Ν. Ν τόκας, Ελευ­ θεροτυπία, 2 0 /1 0 ), (Ε. Κοτζιά, Καθημερινή, 2 7 /1 0 ) 2) Π ερ σινή αρρα βω νια στικ ιά (Ν. Ν τόκας, Ελευθερο­ τυπία, 2 0 /1 0 ) • Ζ όμ πολ α ς Τ.: Α ύρ ιο 8α είναι κα λύτερα (Δ. Γιάκος, Ε­ ξόρμηση, 1 3 /1 0 ) Μ η τροπούλου Κ.: Ο ι στα θ μο ί των τρένων (Α. Γριμάνη, ΕΝΑ, 2 3 /1 0 ) Π α νσέλη νος Α.: Β ρ α δ υ ές μ παλέτου (Β. Χατξηβασιλείου, Ελευθεροτυπία, 2 3 /1 0 ) Ρίτσου Α.: Ο ι υ περβα τικοί (X. Π α πα γεω ρ γίο υ , Αυγή, 20/ 10) Σ ολω μ ός Δ.: Η γυναίκα τη ς Ζ ά κυ νθο ς (Β. Χ ατξηβασιλείου, Αντί, 1 8 /1 0 ) Τ ρ ια νταφ υλ λ όπου λ ος Ν.Δ.: (Επιμ) Με τον τρ ό π ο του Π α πα δια μ ά ντη (Γ. Μ πουκάλας, Καθημερινή, 1 5 /1 0 ) Κ όνραντ Τ.: Νίκη (Μ. Φ άις, Ελεύθερος Τύπος, 1 3 /1 0 ) Κόντι Λ.: Έ να ς λ α γό ς με πρ ό σ ω π ο κοριτσιού (Ν. Μολυβιάτης, Ριζοσπάστης, 1 7 /1 0 ) Ν τάρελ Λ.; Ο σκοτεινός λ α β ύ ρ ιν θ ο ς (Α. Κώττη, Ριζο­ σπάστης, 2 4 /1 0 ) Σέξα Μ.: Η τρελή Μ αρία (Κ. Τ σα ο ύ σης, Έθνος, 2 4 /1 0 ) Sw eig S.: Σκακιστική νου βέλ α (Κ. Σταματίου, Ταχυ­ δρόμος, 2 3 /1 0 )

Ε.Ε.Μ.: Ο Ν ύφ ο ς του Μ έρφυ (Ν. Ντόκας, Ελευθερο­ τυπία, 1 3 /1 0 ) Π ετρό π ο υλ ο ς Η.: Η μ υ θο λ ο γία του Β ερ ο λίνο υ (Κ. Τ σα ο ύ σης, Έθνος, 2 4 /1 0 ) Έ λιο τ Τ.Σ. Η ενότητα του Ε υρω πα ϊκού πολιτισμού (Κ.Μ. Κ αλλιάς, Κ αθη μ ερινή , 1 5 /1 0 )

Π α ιδ ικ ά Δ ικαίου Ε.: Τ α κοριτσάκια με τα ναυτικά (Μ. Κ οντο­ λέω ν, Αυγή, 2 0 /1 0 ) Καμί Γ.: Ο ι δ ύ ο κό σ μ ο ι (Ε. Σαραντίτη, Ελευθεροτυ­ πία, 2 3 /1 0 )

Α λ λη λ ο γρ α φ ία Δ ιο νυ σίο υ Σ ολω μ ού Α λ λη λ ο γρ α φ ία (Γ.Β. Χατζηβασιλείου, Αντί, 1 8 /1 0 )

Ιστορία Ιστορικό α ρ χείο Ε μ μ α νουή λ Τ σο υ δερ ο ύ 1 9 4 1 -1 9 4 4 (Α.Χ. Π α π α νδ ρ ό π ο υ λ ο ς, Ταχυδρόμος, 2 4 /1 0 ) Κ ο ρ ό μ ηλ ά Μ.: Ο ι Έ λλ η νες στη Μ αύρη Θ ά λα σ σα (Α. Λαμ., Μεσημβρινή, 2 5 /1 0 ) Κ ύρου Α.: Στο σ τα υ ρ ο δρ ό μ ι του Α ργολικ ού (X. Γε­ ω ργίου, Γυναίκα, Ν οεμ β. 1991) Μ ηχιώ της X.: Τ υμ φ ρη στό ς και Τ υμ φ ρη στοί (Λ. Βουτσάς, Αυγή, 1 3 /1 0 ) Π α πα θα να σ ίο υ Γ.: Η ιστορία των Β λάχων (Κ. Σ ταμα­ τίου, Νέα, 1 9 /1 0 )

Μ α ρ τυ ρ ίες Ζ α χα ρ ιά δη Ν ίκου, Τ ο κρ υ φ ό α ρ χείο της Ε ξο ρία ς (Θ.Δ., Οικονομικός Ταχυδρόμος, 2 4 /1 0 ) Μ αντζουράνης Γ.: Τ α πα ιδ ιά του νότου (Τ. Μ ενδρ ά ­ κος, Αντί, 1 8 /1 0 ) D en sm o re J .: Η ζωή μου με τον J. M orrison των D oors (Μ. Φ άις, Ελεύθερος Τύπος, 1 3 /1 0 )

Μ ε λ έτε ς

Τ α ξιδ ιω τικά

Π ιερ ή ς Μ.: Α πό το μερτικόν τη ς Κ ύπρου (Δ. Π αυλάκου, Αυγή, 1 3 /1 0 ) Π λ άκ α ς Δ.: Λ ογοτεχνικός περ ίπ λ ο υ ς (Ε. Κοτζιά, Κα­ θημερινή, 1 3 /1 0 ) Τ ζούμα Α.: Η δ ιπ λή ανάγνωση του κειμ ένου (Ν. Ν τό­ κας, Ελευθεροτυπία, 2 0 /1 0 )

Β ερέττας Μ.: Η Μ αγεία του Μ παλί (Δ. Γιάκος, Εξόρ­ μηση, 2 0 /1 0 )

Για ννα ρά ς Γ.: Α νθολ όγη μ α τεχνημάτων (Ν. Ν τόκας, Ελευθεροτυπία, 1 3 /1 0 )

4 ΕΚΔΟΣΕΙΣ ΚΕΔΡΟΣ Γ. Γενναδίου 3 - Τηλ. 36.02.007 ΜΙΧΑΛΗΣ ΦΑΚΙΝΟΣ Ως φαίνεται, η γιαγιά κοιμάται ακόμη Ο Πέτρος ο Εισηγητής σάς παρουσιάζει ένα ταξίδι με τρένο προς την ανύ­ παρκτη Νέα Ιερουσαλήμ. Δημιουργός καινούργιων λέξεων ο ίδιος, εραστής των πέντε αισθήσεων, αποφασίζει να συνταξιδέψει σ’ ένα βαγόνι, με τον Ιω­ άννη τον Κυνηγά, τον Χωρομέτρη, τον Τυφλά Κύριο, τη Γυναίκο με τις βόμ­ βες, τη Μέριλιν των βορείων προαστίων, τον Ετοιμοθάνατο Κλόουν, τους δύο νάνους, την Έγκυο με το φλάουτο και τον πανταχού παρόντα Ελεγκτή. Κανένας δεν είναι σε θέση να γνωρίζει αν άλα τούτα τα πρόσωπα είναι υπαρκτά, αν είναι δημιουργήματα της φαντασίας του ή αν κάποιος άλλος κι­ νεί τα νήματα σε μια παγίδα που και ο ίδιος βρίσκεται μέσα. Είναι ένα ταξίδι που μοιάζει με παιχνίδι ανάμεσα στη φαντασία και στους προσωπικούς εφιάλτες, στο παρελθόν και στο μέλλον, στις λέξεις και στις αισθήσεις, την ώρα που η Ιστορία, έξω από τα παράθυρα του βαγονιού, πό­ τε τρυφερή και πότε βίαιη, πότε υπέροχη και πότε αποκρουστική, προσπα­ θεί να μπει στο τρένο, για να γίνει ο δωδέκατος επιβάτης.

Α ΝΔΡΕΑΣ ΝΕΝΕΔΑΚΗΣ: Οι Βουκέφαλοι Μυθιστόρημα Ο Ανδρέας Νενεδάκης είναι μια παρουσία στα ελληνικά γράμματα που εντυπωσιάζει για τον αριθμό των βιβλίων του. Έχει εκδόσει περί τα είκοσι βιβλία - θεατρικά έργα, μυθιστορήματα, διηγήματα, φιλολογικές και ιστορικές εργασίες, κ.ά. Στους «Βουκέφαλους» επιχειρεί μέσα από τη μυθιστορηματική πλοκή να ζωντανέψει τη ζωή της «πολιτείας του», την εποχή

των Βαλκανικών πολέμων και της Μικρασιατικής εκστρατείας και καταστροφής. Ένα πλήθος ανθρώπων ζωντανεύει ο Ανδρέας Νενεδάκης μέσα στις σελίδες του πυκνογραμμένου βιβλίου του. Το σκηνικό του συνθέτουν «οι Βουκέφαλοι» - δηλαδή οι κόνσολοι των ξένων δυνάμεων, μερικοί «κεφαλάδες», οι κληρικοί και γύρω απ’ αυτούς οι Ρωμιοί κι οι Τούρκοι, οι

1922

βενιζελικοί κι οι βασιλικοί, οι πρόσφυγες. Φαίνεται να τον απασχολεί ιδιαίτερα η σχέση Ελλήνων και Τούρκων στους ταραγμένους εκείνους καιρούς, ιδιαίτερα μιας κι ο ίδιος τη βίωσε μεγαλώνοντας σ’ αυτή την πολιτεία. «Η πολιτεία μας... Η πολιτεία των αρχοντορωμαίων, των Nobilitas Venetas, η γενέτειρα του Χορτάτζη...»

ΟΙ Τ ΕΛ ΕΥ Τ Α ΙΕ Σ ΣΥ ΛΛΟΓΕΣ ΤΟΥ

ΓΙΑΝΝΗ ΡΙΤΣΟΤ Το μεγάλο αντίο του Ποιητή

Αργά, Πολύ Αργά Μέσα στη Νύχτα Τ α Α ρνητικά

της

Το Γ υμνό

Σ ιωπής , 19β7

Δ έ ν τ ρ ο , 1 987

1

i Α ρ γά , Π ολύ Α ργά Μ έσα

στη

Ν ύχτα , ΐ9ββ

Δ ευτερό λ επ τα , 198 8 - ΐ9β9

Ριτςοϊ-

1

Α ρ γ ά , |Ί ο λ τ Α

' Μ

/ /

έ σα

|

τη

Ν

■

ργά

ύ χτα

!

jU. f ρρ . ^

4

1

ΕΚ ΑΟ ΣΕΙΣ ΚΕΑΡΟΣ Γ . Γ ε ν ν α δ ίο υ 3 — Τ η λ . 3 6 .0 2 .0 0 7

~