Issuu

JAARGANG 6 - SEPTEMBER 2021

46.0an0h0uis

huis a verspreid

Met spannend interieur wek je betonnen gebouw tot leven 7 | Opleiding

15 | Ondernemen

21 | Sport

Masseren kun je leren; opleiding tot masseur in De Fabriek

Stationskwartier, een dynamische plek voor bedrijven en bezoekers

Kungfu; voor grotere weerbaarheid en meer zelfvertrouwen

Toegangsbeheer voor iedere deur Voor Het Stationskwartier hebben we een toegangsbeheeroplossing van SALTO Systems geleverd en geïnstalleerd . Met SALTO toegangscontrole is een veilige en beheerbare omgeving voor de gebruikers en beheerders van het pand gecreëerd.

RAADSMA IJZERSTERK

DEURBESLAG . HANG- EN SLUITWERK . DEUREN . IJZERWAREN EN BEVESTIGINGEN CHEMISCHE PRODUCTEN . GEREEDSCHAPPEN . LAND- EN TUINBOUW MACHINES EN ACCESSOIRES . WERKKLEDING . PERSOONLIIJKE VEILIGHEID

www.raadsma.nl

Dokkum . Heerenveen . Leeuwarden . Groningen . Emmeloord . (0519) 29 23 25

VOORWOORD

De balans tussen doen en laten en groen en groei

In deze editie: 5 | NIEUWS VAN DE ZWETTE

Nieuw bestuurslid bedrijvenvereniging, Media Art Festival, LUNA 2021, COEL Toetscentrum is verhuisd

We hopen dat iedereen een fijne zomer heeft gehad, in binnen- of buitenland, thuis of op de camping, toerend door Nederland of relaxed aan het strand of bij een meertje. En dan nu maar weer de mouwen opstropen en er serieus tegenaan met elkaar, want er moet wel brood op de plank komen.

7 | CULTUUR EN ECONOMIE

Werk en cultuur lokt mensen en bedrijven Theun Hoff nieuwe eigenaar Hertz Autoverhuur

Natuurlijk hebben we ook ontspanning op zijn tijd nodig. Steeds meer mensen zijn zich er van bewust dat er meer is dan werken en geld verdienen. Je wilt niet opgebrand raken, want daar heeft niemand wat aan. Te lezen valt in deze editie dat massages hip en happening zijn.

9 | OPLEIDING

Opleiding tot masseur in De Fabriek

Massageopleidingen doen het dan ook goed.

11 | ENERGIETRANSITIE

Druk op energienet De Zwette Lokale groene stroom van en voor De Zwette

Ook een van de manieren om opgebouwde spanning kwijt te raken is bewegen. Wandelen, fietsen, de trap nemen in plaats van de lift, allemaal mooi meegenomen. Naar de sportschool is ook een optie, wat te denken van kungfu? Met gezondheid,

12 | HIER WORDT HET LEUK

Stationskwartier volop in ontwikkeling

zelfverdediging en fitness als pijlers een goede manier om in balans te komen en te blijven. Verder in deze editie aandacht voor netcongestie op De Zwette. Te weinig ruimte op het

15 | BEDRIJFSVEILIGHEID

BHV Centrum Friesland voor bedrijfsveiligheid

elektriciteitsnetwerk zit het realiseren van projecten voor duurzame energieopwekking in de weg. Er wordt door de verschillende partijen hard gewerkt aan oplossingen. En dat die er moeten komen is wel duidelijk, want duurzaam is de norm. Ook de Friese Poort zet in

17 | SPORT

Kungfu voor grotere weerbaarheid en meer zelfvertrouwen

op duurzaamheid: zij leiden studenten op tot vakmensen van de toekomst: een wereld waarin energietransitie, circulaire economie en CO2-neutraliteit centraal staan.

19 | MAATSCHAPPIJ EN BEDRIJF

Tûmba: hijs regenboogvlag op Roze Zaterdag Hiemstra Verhuur: camper- en caravanstalling

De redactie

20 | COLUMN BOUWE DE BOER HIER WERK IK: Sijbren Oevering van Autobedrijf Eugen Tiesma

21 | DUURZAAMHEID EN OPLEIDING

Studenten oriënteren zich op energietransitie in de praktijk

22 | PUZZEL

Colofon De Zwettekrant Snekertrekweg 1 8912 AA Leeuwarden telefoon: 058 - 30 30 494 info@dezwettekrant.nl Redactie José van der Geest - JIPP jobs in print & promotion Gerry Hijlkema, Renate Huisman Vormgeving Gilbert Terpstra - Verkorteweg CCM Fotografie Sandra Wolf en bedrijven die beeldmateriaal beschikbaar hebben gesteld

Holwerd Dokkum

Advertentie-acquisitie Jan Boonstra - UitInMedia telefoon: 058 - 30 30 494 info@dezwettekrant.nl Oplage 46.000 exemplaren

Harlingen

Centrum De Zwette

Verspreiding FRL Leeuwarden Verspreidingsgebied Huis aan huis in Leeuwarden en veertig omliggende dorpen, bedrijven en winkelpark De Zwette

Ringweg

Leeuwarden Bolsward

ZWETTEKRANT | SEPTEMBER 2021

Heerenveen

Drachten

ADVERTEREN? AL VANAF € 88,PER WEEK! INFORMATIE: LEDBORD@DEZWETTE.NL 058 - 30 30 494

NIEUWS

Grardus Geerdink versterkt bestuur bedrijvenvereniging De Zwette en oplossingsgerichte houding een bijdrage te kunnen leveren aan de verdere ontwikkeling van het winkel- en bedrijventerrein.” Bedrijfsbussen Met hun bedrijf Vertrouwd Schoon begonnen Grardus en Reinder naast hun studie, vanuit huis, in Huizum, waar ze al snel uit hun jasje groeiden. De verstandhouding met de buren was prima, zegt Grardus: “Maar een paar van die grote bedrijfsbussen in de buurt, daar wordt niemand blij van.” Dus werd er verkast naar De Zwette. “Een netjes bedrijventerrein”, vindt de jonge ondernemer. “De panden zien er over het algemeen verzorgd uit en de ligging is uitstekend, je bent zo op de ring en kunt dan alle kanten op.”

Media Art Festival Je kunt binnenkort weer al je zintuigen prikkelen met licht-, geluids- en performancekunst van kunstenaars uit binnen- en buitenland. Van vrijdag 24 september tot en met zondag 10 oktober presenteert Stichting Media Art Friesland uiteenlopende kunstvormen in Stationskwartier aan de Snekertrekweg 1 in Leeuwarden. Het thema van Media Art Festival dit jaar is ‘Hier en nu’. Jonge getalenteerde kunstenaars krijgen hier de kans om hun licht- of geluidsprojecten en performancekunst te laten zien. Andrea Möller, directeur van Media Art Friesland: “Kunst neemt je mee, prikkelt je verbeelding. Het plaatst je ook in het hier en nu, je beleeft de kunst en je gaat op in de dynamische lichtprojectie of performancekunst. En h et biedt ook ruimte voor discussie, verbinding en inspiratie.” Het festival is dagelijks te bezoeken van 10.00 tot 22.00 uur. Kijk voor informatie over het festival en de kunstenaars op de Facebookpagina van Media Art Friesland of op de website www.mediaartfestival.nl.

In de vorige editie stelden we het nieuwe bestuurslid Sem Holtkamp voor. Tegelijk met hem versterkte Grardus Geerdink de club. Grardus is, samen met kompaan Reinder Ypeij, eigenaar van Vertrouwd Schoon, sinds 2019 gevestigd op De Zwette.

Algemeen belang Veel ervaring met het bestuurswerk is er, mede vanwege corona, nog niet, slechts een bestuursvergadering maakte Grardus mee. Hij is benieuwd naar hoe het in zijn werk gaat en van plan zich van zijn beste kant te laten zien en zich in te zetten voor het belang van De Zwette.

Grardus: “Van klanten op De Zwette hoorde ik verhalen vanuit het bestuur en het leek me interessant en goed voor mijn persoonlijke ontwikkeling om daar deel van uit te maken. Ik ben algemeen bestuurslid en denk met mijn flexibele

LUNA 2021

geen onbekende plekken of achterafsteegjes, er is een route met geweldige mediakunst en lichtinstallaties langs ruime buitenlocaties. Leeuwarden Urban Night Adventure (LUNA) vindt plaats van donderdag 30 september tot en met zaterdag 2 oktober. Je komt prachtige licht- en geluidkunst tegen van kunstenaars uit binnen- en buitenland. Op de Facebookpagina van LUNA wordt al een tipje van de sluier opgelicht over de kunstenaars en het verhaal achter hun project.

COEL toetscentrum verhuist naar Snekertrekweg Drie dagen genieten van prachtige lichtkunstwerCOEL (Coöperatie Examenlocaties) toetscenken in de binnenstad van Leeuwarden. Dit keer trum is verhuisd naar locatie Stationskwartier, die de toetsruimte aan de Snekertrekweg 1 vanaf begin september faciliteert. Sandra Wolf werkt voor het COEL toetscentrum Leeuwarden en is gecertificeerd toezichthouder, evenals collega’s Ellen Wolf en Lisette Giezen. Sandra: “Daarmee is gewaarborgd dat de kandidaten examen doen binnen een ideale situatie.” “Het toetslokaal is een ideale ruimte om toetsen af te nemen”, licht Sandra verder toe. “Het is rustig gelegen en de werkplekken zijn voorzien van computers, headsets en tussenschotten.” De toetsruimte is geschikt voor maximaal elf examenkandidaten. Sandra: “In het toetscentrum worden alle gangbare examens digitaal afgenomen op het gebied van makelaardij, financiële dienstverlening en boekhouden. Maar ook toetsen Sociale Hygiëne en taal- en rekentoetsen voor onderwijzers, het is dus heel divers.” Zowel voor initiële certificeringsals hercertificerings- en PE(plus)-examens kun je bij het toetscentrum terecht. De locatie aan de Snekertrekweg is voorzien van ruime parkeergelegenheid, maar is ook gemakkelijk bereikbaar met het openbaar vervoer.

Meer informatie over het festival is te vinden op www.mediaartfriesland.nl.

SkinVitaal HUIDVERBETERING

• Glycolpeeling • Microneedling • Gezichtsbehandeling (ook in duo) • Microdermabrasie • Collageen vliesmasker • Hotstone massage • Visagie • Ontharen • Gellak • Tanden bleken • Wimper lifting • Henna brows Stationskwartier, 3e verdieping, Snekertrekweg 1, 8912 AA Leeuwarden 06 - 83 60 35 39

ZWETTEKRANT | SEPTEMBER 2021

www.skinvitaal.nl

JUMBO.COM | Stadionplein 3, 8914 BX Leeuwarden

Bouwmaat, dáár kan je op bouwen Bouwmaat, de groothandel in bouwmaterialen, opgericht door bouwers, voor bouwers. Voor elke klus, van klein tot groot: wij hebben het in huis. Met een landelijk netwerk van vestigingen, een webshop en een app zijn wij de maatstaf in bouwen.

Op zoek naar uw droombadkamer? Bij Sanisale.com helpen we u graag verder.

We helpen bouwers te laten doen waar ze goed in zijn. Door advies, inspiratie en een sparringpartner te bieden vanuit een gedeelde passie. Op Bouwmaat kan je bouwen.

9.5 uit 10

ALLES VOOR DE VAKMAN onder één dak PROFESSIONEEL EN BREED assortiment SERVICES EN DIENSTEN om slimmer te ondernemen ONLINE BESTELLEN en afhalen in 49 vestigingen LIEVER BEZORGEN? Thuis of op de klus

Hou onze acties in de gaten op bouwmaat.nl!

Op zoek naar uw droomkeuken? Bij Keukensale.com helpen we u graag verder.

Bouwmaat Leeuwarden | Simon Vestdijkwei 1 | 8914 AX Leeuwarden T. 058-2340900 | E. leeuwarden@bouwmaat.nl | www.bouwmaat.nl

•

CULTUUR EN ECONOMIE

Werk en cultuur lokt mensen en bedrijven Explore the North, Welcome to The Village, Oranjewoud Festival, de 11 fonteinen van Friesland, het zijn zo maar een paar culturele pareltjes die we hebben overgehouden aan Culturele Hoofdstad 2018. “We kunnen nooit meer zeggen: ut het noait wat weest en ut sal noait wat wurde”, zegt artistiek leider LF2028 Sjoerd Bootsma. “Het tegendeel is bewezen.” Inmiddels zitten de cultuurmakers niet stil. In het kader van LF2028 zijn er in 2022, 2025 en 2028 onder de naam Arcadia grote internationale kunst- en cultuurmanifestaties. Met komend jaar een breed cultureel programma met onder meer BOSK, PARADYS, IIS en een rijk podiumkunstenprogramma dat zich afspeelt in Leeuwarden en omstreken.

“We zijn toe aan het maken van andere verhalen” Een levendige stad

Een rijk cultureel leven is belangrijk voor een prettig woon- en leefklimaat, stelt Sjoerd. “Werk en

cultuur zijn belangrijke redenen voor mensen om in een gebied te gaan wonen, werken en studeren. Maar een spannend cultureel klimaat trekt ook bezoekers, natuurlijk is dat goed voor een stad. Voor de hand ligt dan dat de horeca daar profijt van heeft, maar ook bedrijven vestigen zich graag in een levendige stad.”

De verbeelding prikkelen

zal trekken. Kunstenaars zijn bij uitstek mensen die met hun projecten onze verbeelding weten te prikkelen en mensen daardoor te verbinden.

Vasthouden van de flow

Hoe het er in 2028 uitziet in Leeuwarden? Sjoerd: “Ik hoop dat we de bruisende flow van 2018 kunnen vasthouden met elkaar. Dat Leeuwarden een nog creatievere plek wordt en dat studenten die afstuderen hier willen blijven en dat

Sjoerd Bootsma foto: Sandra Wolf

Sjoerd: “We leven in een tijd waarin er veel aan de hand is: bijvoorbeeld klimaatverandering of de steeds groter wordende meningsverschillen tussen groepen in de samenleving. Het is belangrijk dat we als stad en provincie culturele projecten organiseren die mensen juist bij elkaar brengen en die een hoopvolle blik op de toekomst werpen. We handelen naar de verhalen waarin we geloven, daarom is het belangrijk om kunstenaars te vragen om ons hoopvolle voorbeelden te tonen van hoe het ook zou kunnen zijn, bijvoorbeeld met het wandelende bos dat volgend jaar door de stad

In 2022 met Arcadia 100 dagen lang culturele activiteiten mensen zich hier willen vestigen. Dat is nu al veel meer zo dan een tien jaar geleden. Hopelijk hebben we het cynisme van ‘het wordt hier nooit wat’ nu definitief achter ons gelaten. Leeuwarden is een geweldige en open stad waar veel gebeurt, dat moeten we samen voortzetten.”

Theun Hoff nieuwe eigenaar Hertz Autoverhuur “Geen dag is hetzelfde”, vertelt Theun Hoff van Hertz Autoverhuur. Sinds 1 juni heeft hij de zaak aan de James Wattstraat overgenomen. “Maar ik heb in het verleden voor meerdere autoverhuurbedrijven gewerkt, dus ik ben wel wat gewend. En nu ben ik voor mezelf begonnen. Dat bevalt prima, je kunt het werk op je eigen manier inrichten.” Hertz Autoverhuur bestaat al meer dan honderd jaar en heeft rond de veertig verhuurlocaties in Nederland. Het bedrijf werkt grotendeels via een agentschap-formule. “Ik ken de vorige eigenaren en heb wel eens gezegd ‘als jullie willen stoppen, denk dan aan mij’. En dat deden ze gelukkig. Ik houd van de afwisseling die dit werk met zich meebrengt, het klantencontact en de vrijheid.”

Veelzijdig

Theun Hoff / foto: Sandra Wolf

“Je levert een auto aan een schadebedrijf, mensen bellen met autopech, ik maak de auto’s schoon. Je zorgt ervoor dat de auto’s worden afgeleverd of opgehaald. Het werk is erg veelzijdig”, aldus Hoff. “Zo hebben we momenteel achttien auto’s verhuurd aan Noorse militairen die op de vliegbasis aan het werk zijn. Mijn vader helpt mij met het

ZWETTEKRANT | SEPTEMBER 2021

rijden van de auto’s en op termijn zal ik een parttimer in dienst nemen. Als het heel druk is, helpen de vorige eigenaren mij.”

“Ik zorg wel voor de auto’s!” Wereldwijd

Hertz Autoverhuur levert auto’s aan zowel particulieren als bedrijven en dit doen ze wereldwijd. Het bedrijf op De Zwette is van maandag tot en met vrijdag geopend en het aanbod van voertuigen is zeer groot: van een kleine Renault Twingo tot een bestelwagen of camper. Ten tijde van de coronacrisis hadden autoverhuurbedrijven het minder druk omdat alles plat lag. “Ik hoop dat dat nog wordt ingehaald, ik zorg wel voor de auto’s!”

Duurzaam in leidingsystemen WWW.GRAINPLASTICS.NL

OPLEIDING

Masseren kun je leren; opleiding tot masseur in De Fabriek Werk, gezin, vrienden, hobby’s, de meesten van ons hebben het er maar druk mee en voor je het weet ben je uit balans. Geen wonder dat er in deze tijd van druk druk druk steeds meer aandacht is voor manieren om goed voor jezelf te zorgen, denk aan goede voeding, beweging en ontspanning. Massage past prima in dit rijtje, vindt Theo Vis, die samen met dochter Marina en schoonzoon Rober Dudink eigenaar is van ATS massageopleidingen.

Mensen hebben verschillende redenen om te willen leren masseren Diversiteit

Met een team van veertien docenten verzorgt ATS ruim twintig opleidingen en cursussen, waaronder de opleidingen Sportmassage, Ontspanningsmassage, Voetreflexmassage en MBO Anatomie & Fysiologie en de cursussen Triggerpointmassage en Kinesio taping. Workshops – meestal een dag of dagdeel – die onder meer gegeven worden zijn: Stoelmassage, Gewrichtscorrecties en Fasciatherapie. De deelnemende cursisten hebben heel verschillende achtergronden. Theo: “Iemand kan gisteren bij een bank ontslagen zijn en een heel andere kant op willen. Een ander wil een cursus volgen omdat zijn of haar kind sport, maar je kunt het ook gewoon doen omdat je het leuk vindt.” Theo Vis / foto's: Sandra Wolf en ATS Dat de wereld van massages zo’n grote vlucht heeft genomen, verbaast Theo niet. “Mensen worden er zich steeds meer van bewust dat het in het leven niet alleen draait om werken en geld verdienen. Ze willen niet alleen met hun hoofd, maar ook met lichaamswerk bezig zijn.” Hij weet uit eigen ervaring hoe het mis kan gaan. Ooit was hij vrachtwagenchauffeur en later mede-eigenaar van een machinefabriek, totdat door het drukke bestaan een burn-out roet in het eten gooide. Gaandeweg krabbelde Theo uit het dal en hij besloot een opleiding tot masseur te volgen. Na de opleiding vroeg de eigenaar van ATS massageopleidingen hem om docent te worden en twee jaar later gaf hij aan er mee te willen stoppen. In Theo zag hij een goede overnamekandidaat. Die voelde hier wel voor en besloot de uitdaging aan te gaan. Inmiddels zijn er vestigingen in Alkmaar, Hoorn, Dalfsen en in Leeuwarden. Vanwege de grote belangstelling heeft ATS sinds kort een eigen praktijkruimte in De Fabriek op De Zwette.

Het draait in het leven niet alleen om werken en geld verdienen

Kwaliteitswaarborg

Accreditatie van massageopleidingen gebeurt momenteel vanuit diverse particuliere organisaties. Theo: “Wij zien daar de meerwaarde niet van in. Het zijn grotendeels commerciële keuzes van opleiders om hier gebruik van te maken. Ik zou graag zien dat de overheid dat oppakte, zodat je een landelijke onafhankelijke kwaliteitswaarborg hebt. Zelf werken wij met een kwaliteitshandboek, waarin de protocollen van a tot z beschreven staan, zoals: hoe ga je om met klachten, welk niveau hebben de docenten en hoe zien de contracten eruit. Bovendien zijn wij geregistreerd bij het Centraal Register Kort Beroeps Onderwijs (CRKBO). Examens van de opleiding Sportmassage zijn in handen van het landelijke examenbureau: NGS examens. Andere examens, maar ook de online cursussen, worden afgenomen door middel van schoolexamens.”

Uitbreiding

Hoe de toekomst eruitziet? Theo: “Wij blijven werken aan het bieden van kwaliteit, ontwikkeling, veiligheid en een fijne leerervaring. En er zullen op termijn zeker nog locaties bijkomen, de behoefte aan massageopleidingen is er.”

ZWETTEKRANT | SEPTEMBER 2021

Rober Dudink en Marina Vis

KOM LANGS BIJ SANIDIRECT LEEUWARDEN:

BADKAMERS, SANITAIR & TEGELS Ben Lavion badkraan

276,Ben Lavion wastafelkraan Ben Vico bad

1855,-

174,-

Ben Segno toilet:

414,-

Bezoek ons op: Schenkenschans 1-S (boven de Keuken Kampioen) 058 289 50 82

SD2021-05-21Advertenties Hoorn en LeeuwardenWk20m - 125x195mm.indd 1

Henri en Inge EIGENAREN

Ter info: getoonde prijzen kunnen afwijken. Check actuele prijzen op sanidirect.nl of in de winkel.

Relaxt!

20-05-21 10:32

Meer dan 12 cursus-/vergaderruimtes voor 2 tot 200 personen Meer dan 14 cursus- en vergaderruimtes GRATIS FLEXWERKEN • SPREEKKAMERS • STILTEWERKPLEK • LOKAAL VOOR COMPUTERTRAINING • TRAININGS-/OEFENRUIMTES • DOJO • ETC. Wij werken volgens de RIVM-regels

Goed bereikbaar met openbaar vervoer • Gratis parkeren

058 30 30 490 - WWW.DEFABRIEKLEEUWARDEN.NL James Wattstraat 4, 8912 AR Leeuwarden, T. 058 - 30 30 490 Keuzemenu: 2 James Wattstraat 4 - 8912 AR Leeuwarden Bekijk ons aanbod op www.defabriekleeuwarden.nl

ENERGIETRANSITIE

Druk op energienet De Zwette; informatieavond voor ondernemers De discussie of er in de energiebehoefte moet worden voorzien vanuit duurzame bronnen, is een achterhaalde. De energietransitie is inmiddels in volle gang. Niet dat er geen hobbels op de weg zijn, het elektriciteitsnetwerk heeft moeite de ontwikkelingen bij te benen. Ook op De Zwette is momenteel sprake van netcongestie, het netwerk zit aan zijn max. Het bestuur van Bedrijvenvereniging De Zwette, en de gemeente Leeuwarden, vertegenwoordigd door Joep Poot, zitten echter niet stil, er wordt hard gewerkt aan oplossingen. Op 5 oktober is er op De Zwette een informatieavond om de ondernemers bij te praten.

Haalbaarheidsonderzoek

Om een en ander aan te pakken, is het platform On E Target betrokken, waarin diverse commerciële en niet-commerciële bedrijven samenwerken, ook Liander maakt hiervan onderdeel uit. Joep: “Met een haalbaarheidsonderzoek wordt onder andere gekeken naar waar en wanneer de piekbelasting van energie is, wie grootverbruikers zijn, wat de impact is op het netwerk en welke oplossingen er zijn.”

energieprofielen zich tot elkaar verhouden en waar de knelpunten zitten. Van daaruit wordt een architectuur ontworpen met oplossingen voor de energieknelpunten. 3. Impactoverzicht Het impactoverzicht geeft een integraal beeld weer van de inpassing van de geschetste energiehub (energie-infrastructuur) op zowel maatschappelijk, financieel als organisatorisch niveau.

Jaap Hoekstra, voorzitter De Zwette en Joep Poot bij het elektriciteitsstation Het haalbaarheidsonderzoek bestaat grofweg uit de volgende drie onderdelen: 1. Energiescan Met een energiescan worden alle huidige en toekomstige energiebehoeftes per bedrijf in kaart gebracht, zodat er een totaalbeeld ontstaat van de noodzakelijke behoefte en mogelijke wensen. 2. Architectuurmodel Vanuit de energiescan wordt er een grid architectuurmodel gemaakt dat inzicht geeft in hoe alle

Lokale groene stroom van en voor De Zwette De Zwette circulair en duurzaam in 2035 Bedrijven en winkelpark De Zwette in Leeuwarden wil in 2035 energieneutraal en circulair zijn. Alle bedrijven op De Zwette kunnen hun steentje bijdragen. Het dak van metaalbewerkingsbedrijf Mannen van Staal ligt al vol met zonnepanelen. Een derde van de opgewekte stroom gebruiken Theunis en Lize Bakker voor hun onderneming. De overige twee derde gaat naar Energie VanOns. Vrouw van Staal Lize: “Het lokale aspect van Energie VanOns gaf de doorslag; dat vinden we hartstikke mooi.” “We wilden al heel lang ook zelf zonnepanelen op het dak. We zitten sinds 2012 in ons huidige pand aan de Morseweg in Leeuwarden. Er liggen zo’n 1.900 panelen op ons eerste dak en ruim 1.322 op ons tweede dak. En we hadden al een carport met 400 panelen. Hiermee hebben we in totaal ongeveer 3.600 zonnepanelen.”

Groene stroom afnemen

Energietransitie vraagt inventieve oplossingen Voldoende energie

“Om de ontwikkelingen op het bedrijventerrein niet te laten stagneren kunnen cable-pooling, oftewel het door meerdere leveranciers gebruik maken van kabelcapaciteit, en batterijopslag eventuele oplossingen zijn”, zegt Joep. “Natuurlijk houden we contact met de ondernemers via verschillende kanalen, het is immers in ons aller belang dat er genoeg energie is voor de huidige en toekomstige ondernemers op De Zwette.” Voor informatie: joep.poot@leeuwarden.nl.

Lize. “Privé ben ik ook veel bezig met het milieu. We eten biologisch en naast ons bedrijfspand hebben we een biodiverse tuin laten aanleggen. Je kunt in je huis of bedrijf al eenvoudige stappen zetten. Heel

Lokale groene stroom is niet veel duurder dan grijze stroom

“Op deze manier wekken we zoveel stroom op, dat simpel: als de lamp kapot is, vervang je hem door dit ook afgenomen kan worden, en bij voorkeur een ledlamp of led tl-bak. Of stap over naar een lokaal”, vertelt Lize verder. “Zowel particuliere als energieleverancier die echte groene stroom levert. zakelijke klanten van Energie VanOns kunnen de Ook dan ga je de goede kant op.” door ons geproduceerde groene Lize Bakker en Jan Koster, adviseur Energie VanOns stroom afnemen. Wat ook belangrijk is: groene stroom is niet veel duurder dan grijze stroom en je helpt het klimaat ook nog eens.”

Grote of kleine stappen “Zelf vind ik het eigenlijk niet zo bijzonder”, zegt

ZWETTEKRANT | SEPTEMBER 2021

HIER WORDT HET LEUK

Bedrijfsverzamelgebouw Stationskwartier volop in ontwikkeling Een plek waar geëxperimenteerd mag worden, dat hebben we nodig in Leeuwarden cultureel klimaat in de provincie. Huisvesting voor culturele organisaties hoort daar ook bij. Daarom zijn we graag onderdeel van de ontwikkeling van dit pand. Het heeft veel potentie op dat vlak.”

Plek in ontwikkeling

Stationskwartier / foto's: Sandra Wolf / tekst: Yael Water

Op een steenworp afstand van Station Leeuwarden is sinds kort bedrijfsverzamelgebouw Stationskwartier te vinden. Het 15.000 m2 tellende gebouw aan de Snekertrekweg 1 biedt talloze mogelijkheden voor lokale ondernemers en organisaties. Met het centrum om de hoek en goede bereikbaarheid is het dé perfecte locatie om een werkruimte te huren. Het gebouw uit 1987 deed eerder dienst als postsorteercentrum en provinciehuis. Sinds 2011 stond het leeg. In eerste instantie geen pareltje om te zien, maar vastgoedontwikkelaar Jaap Hoekstra zag de potentie. “Tijdens een festival in het gebouw was ik direct onder de indruk van de grootte. Ook qua locatie zag ik een geweldige kans; vlak bij de stad, parkeren voor de deur en het station om de hoek.”

Maar om de toekomstvisie van Jaap te realiseren moet er nog heel wat werk verzet worden. “Stationskwartier moet binnen enkele jaren fossielvrij zijn. Daarvoor werken we met zonneenergie. Ook bouwen we verder op de bestaande structuur. Hergebruik van materialen is daarbij een bewuste keuze. Al zorgen we er natuurlijk wel voor dat isolatie, verwarming en luchtzuivering volgens de nieuwe standaard zijn.”

Bonte mix

Stationskwartier moet binnen enkele jaren fossielvrij zijn

Met duizenden vierkante meters verdeeld over vier verdiepingen is er voor ieder wat wils. Jaap hoopt een diverse groep ondernemers aan te trekken die hier dagelijks komen. Van bedrijven in de zakelijke dienstverlening tot tech-startups. “Stationskwartier moet een dynamische ontmoetingsplek worden waar je als ondernemer terecht kan voor het huren van ruimtes van 20 tot meer dan 2.000 m2.” De plek is ook voor dagjesmensen en locals. “Op de begane grond hopen we volgend jaar een horecagelegenheid inclusief terras te openen waar iedereen welkom is.”

Fossielvrije toekomst

De eerste huurders hebben hun intrek al gedaan.

Ondanks dat het pand nog volop in ontwikkeling is, ervaart Immie Stationskwartier als een fijne werkplek. “Natuurlijk merk je dat er gebouwd wordt. Maar er is altijd goed overleg met het team van Stationskwartier, we weten het vooraf als er werkzaamheden zijn waar we last van kunnen hebben.” Het vooruitzicht op een bedrijvige ontmoetingsplek is het allemaal waard. “Ik weet zeker dat dit een bruisende plek en hopelijk ook hotspot wordt. Huisvesting voor culturele initiatieven en diverse ondernemers, maar ook een plek voor voorstellingen, concerten en exposities. Een plek waar geëxperimenteerd mag worden, dat hebben we nodig in Leeuwarden.”

Koplopers

Inmiddels zijn er een aantal ondernemers en organisaties die zich in het pand gevestigd hebben. Zo ook stichting Leeuwarden-Fryslân 2018-2028, de stichting die Culturele Hoofdstad én nu het vervolg op Culturele Hoofdstad, de triënnale Arcadia, organiseert. “Toen Stationskwartier op ons pad kwam sprak het ons gelijk aan door de manier waarop het pand ontwikkeld wordt en de ruimte die er is”, aldus zakelijk directeur Immie Jonkman. “We vinden het belangrijk om bij te dragen aan een goed

ZWETTEKRANT | SEPTEMBER 2021

Nine Boersma

Jaap Hoekstra

Een plek waar je je als ondernemer wilt vestigen en als bezoeker wilt zijn mix aan ondernemers, organisaties en activiteiten valt er (straks) van alles te beleven”, zegt Jaap vastberaden.

Betonnen reus tot leven wekken

Om Stationskwartier echt tot leven te brengen is de hulp van interieurstylist Nine Boersma ingeroepen. “Dit project is een droom én een uitdaging. Echt ‘mooi’ kun je dit gebouw namelijk niet noemen. Maar er zit absoluut een bepaalde schoonheid in zo’n betonnen kolos. Het is als een soort vriendelijke reus in afwachting van zijn nieuwe leven.” Nine ziet het toekomstplaatje al helemaal voor zich. “Ik wil binnen Stationskwartier een fijne sfeer creëren, maar ook statements maken. Lef hebben is dan wel nodig. Dat maakt dit project zo leuk!”

Hier wil je zijn

Er moet nog veel gebeuren, maar dat Stationskwartier een energieke plek wordt staat vast. “Met een

Ruw en kleurrijk

Met een stevig skelet biedt het gebouw een goede basis om op verder te borduren. De stroming ‘Brutalisme’ inspireert Nine daarbij. “Deze stroming uit de jaren ’50-’70 is te herkennen aan het gebruik van beton, ruwe materialen en onbewerkte muren in combinatie met veel glas en staal. Inspiratie voor vernieuwing haal ik uit de directe omgeving van het pand. Zo gebruik ik bijvoorbeeld strepen, zoals je bij verkeerslichten of een spoorwegovergang ziet.” Ook de kleuren die Nine gebruikt zijn in de omgeving terug te vinden. “Denk daarbij aan de kleuren blauw en geel, zoals verkeersborden. Er zijn zelfs al een aantal muren ‘fietspad-roze’.”

ZWETTEKRANT | SEPTEMBER 2021

“Over twee tot drie jaar staat hier een fossielvrij pand met een horecagelegenheid waar bezoekers lokaal en verantwoord kunnen eten. Er zijn ook verschillende ruimtes om events te organiseren. Het is een plek waar je je als ondernemer wilt vestigen en als bezoeker wilt zijn.”

UCT Leeuwarden Elke week wordt er enthousiast les gegeven

info@vermeulenverpakkingen.nl www.vermeulenverpakkingen.nl verdedigen tegen een (sterkere) tegenstander. De trainingen vinden elke vrijdagavond plaats in De Fabriek in Leeuwarden. 17:00-18:00: Jing Wu kids kungfu 6 t/m 11 jaar 18:00-19:00: Jing Wu kids kungfu 12 t/m 15 jaar

Kerstdozen Verkrijgbaar in diverse maten.

UCT Leeuwarden: 06 21 913 064 • Facebook: UCT Leeuwarden

Bekijk ons assortiment in onze webshop!

Wi-safety is een full-service bedrijf voor advies, levering en onderhoud van: • Brandblussers • Brandslanghaspels • Noodverlichting • Ontruimingsplattegronden • CV installaties • Keuring gereedschappen en gebouwinstallaties • Keuring ladders, trappen en rolsteigers • BHV en EHBO

Supersnel en veilig internet via glasvezel!

Wi-safety Ceresweg 22 8938 BG Leeuwarden 058-720 09 92 info@wi-safety.nl www.wi-safety.nl

De beste glasvezeldeal op uw bedrijventerrein Sneller en stabieler internet Regionale netwerkbeheerder Netwerkbeveiliging passend bij uw bedrijf Security-bewustzijn creëren in uw bedrijf Behoefte aan een kritische blik en een goed veiligheidsadvies?

Bel ons op 058-845 8000 of mail uw verzoek of vraag naar info@ddfr.nl DDFR | François HaverSchmidtwei 3 | 8914 BC Leeuwarden

ddfr.nl

MEDIA ART FESTIVAL

24 september t/m 10 oktober 2021 dagelijks open van 10.00 - 22.00 uur Stationskwartier, Snekertrekweg 1, Leeuwarden

LUNA

30 september t/m 2 oktober 2021, 18.00 - 23.00 uur Op diverse locaties in het centrum van Leeuwarden

WWW.MEDIAARTFESTIVAL.NL

BEDRIJFSVEILIGHEID

BHV Centrum Friesland nestelt zich op De Zwette “Het is een supermooi pand”, vertelt Klaas Bergsma van het BHV Centrum Friesland. Sinds januari zijn Klaas Bergsma en Walle Jelsma de trotse eigenaren van het gebouw aan de Zwettestraat 3 en 3a. Klaas werkte voorheen bij de ambulancedienst en Walle bij de brandweer. In 2017 besloten ze hun krachten te bundelen en het Bedrijfshulpverlening Centrum Friesland op te zetten. “En inmiddels werken we met twaalf mensen en zijn we gespecialiseerd in alles wat met bedrijfsveiligheid te maken heeft.”

Klaas Bergsma (l) en Walle Jelsma / foto's Sandra Wolf

“Ons enthousiasme brengen we over op de cursisten” Jongens uit de praktijk Oefening op locatie / foto BHV Centrum

Als ambulancemedewerker bracht Klaas in 2017 een bezoek aan de brandweer Leeuwarden. Daar ontmoette hij Walle en ze raakten in gesprek. “Ik had al enige tijd het idee om voor mijzelf te beginnen met BHV-cursussen. Ik miste alleen iemand die brand-technisch goed onderlegd was. En Walle bleek dezelfde wens te hebben. Hij zocht juist iemand met medische kennis”, vertelt Klaas enthousiast. “We hebben de ideeën op papier gezet en zeiden ‘laten we er wat van maken’.”

“De risico’s verschillen nu eenmaal per onderneming. Bij een kapsalon heb je andere kennis nodig dan bijvoorbeeld bij een metaalverwerkingsbedrijf”, vertelt Klaas. “Daarnaast zijn wij jongens uit de praktijk. We hebben beiden gezien hoe het mis kan gaan als een bedrijf niet goed is voorbereid op calamiteiten. In dat opzicht hebben wij een streepje voor.”

Gegroeid

Sinds 2017 is het BHV Centrum Friesland in alle opzichten gegroeid. In het begin werd er gewerkt vanuit de kofferbak en later diende een garage als uitvalsbasis. “Al vrij snel na onze start kregen wij de kans om bij Omrin te laten zien wat wij in huis hadden. Zo konden wij ons verder ontwikkelen, van BHV tot volledige bedrijfsveiligheid.” Andere klanten zijn onder andere de Zorggroep Noorderbreedte, Damen Shiprepair en Cambuur. “Ook organiseren we ontruimingsoefeningen op locatie waarbij hulpverleningsinstanties kunnen worden ingezet.”

Enthousiasme

Bij het BHV-centrum werken twaalf mensen, waaronder enkele zzp'ers. “En die zijn allemaal super-gemotiveerd. Ons enthousiasme brengen we over op de cursisten. Sommigen krijgen de BHV-taak min of meer opgelegd en het is mooi als je deze mensen toch enthousiast krijgt. De werkgever betaalt er ook voor.”

De risico’s verschillen per onderneming

Van kofferbak naar De Zwette

Incompanytrainingen

Perfectionistisch

Benodigdheden werden aangeschaft, de website ging de lucht in en de mannen meldden zich aan bij het Nederlands Instituut Bedrijfshulpverlening. “Wij wilden ons richten op incompanytrainingen, dus trainingen op de werkvloer. Veel BHV-aanbieders geven cursussen aan grote groepen op een locatie die wordt afgehuurd. “Aan het eind van de dag wordt gezegd ‘kijk morgen nog eens op de werkvloer hoe je dit kunt toepassen’. Dat gebeurt vaak niet. Met een incompanytraining voorkom je dit.”

Binnenkort wordt ook de webshop operationeel, hier vind je bijvoorbeeld rookmelders, EHBO-artikelen en schuimblussers. “Als deze de lucht ingaat, moet het ook helemaal goed zijn. Wij zijn beiden perfectionistisch ingesteld. En dat geldt voor elk onderdeel. We willen kwaliteit bieden en denken goed na over de keuzes die we maken. Dat geldt ook voor ons nieuwe onderkomen op De Zwette. Het is een vrijstaand pand met eigen parkeerplekken en het zit ons als gegoten. Alsof het voor ons is gebouwd.”

ZWETTEKRANT | SEPTEMBER 2021

LekKEr NedERlaNdS etEN of SnaCkEN biJOf EetHUis DE loREnTz. OokeEThuIS VOor UW caTEriNg KunT U LEkKer NEdeRlANdS EteN SnACkeN bIJ de LOreNtZ biJ OnS teREcHt. BesTElLen KAn ZowEL teLEfoNIsCh aLs ONliNE.

OoK vOoR Uw CatERinG kUNt u BIj oNs TEreChT. bESteLlEN kaN zOWel TEleFOniScH AlS onLIne.

Maak kennis met de nieuwe DAF XF, XG, XG+

3-gaNgENmeNU: € 16,50

EeThUiS dE LorENtZ

LORENTZKADE 1, 8912 AZ LEEUWARDEN TEL: (058) 213 9598 WEBSITE: WWW.EETHUISDELORENTZ.NL

INZETBAAR OP ELK TERREIN LEANBEDRIUW & KRAANFERHIER

OKKEMA E A S T E R E I N

T. 0515 33 13 66 INFO@OKKEMA.NL WWW.OKKEMA.NL

Morseweg 15 | 8912 BG Leeuwarden | 058 288 0288 De Wymerts 4 | 8701 WT Bolsward | 0515 57 22 00

Hertz Leeuwarden is sinds jaar en dag dé betrouwbare partner in mobiliteit. Of het nu Hertz Leeuwarden is sinds jaar en een dag verhuizing, dé betrouwbare in mobiliteit. hetde nu gaat om een bestelwagen voor een partner ruime sta onwagonOf voor gaat om een bestelwagen voor een verhuizing, een ruime sta onwagon voor de wintersport, een zuinige auto voor een weekendje weg of een shortlease auto voor Hertz Leeuwarden is sinds jaarvoor en dag dé betrouwbare partner in mobiliteit. Ofvoor het nu wintersport, eenlanger. zuinige auto een weekendje weg ofwij een shortlease een maand of Waar deeen reis ook naartoe gaat, hebben al voor jdauto dede geschikte gaat om een bestelwagen voor verhuizing, een ruime sta onwagon een langer. Waar de reis ook naartoe gaat, wij hebben al jd de geschikte automaand voor uofeen klaarstaan. wintersport, zuinige auto voor een weekendje weg of een shortlease auto voor auto voor u klaarstaan. een maand of langer. Waar de reis ook naartoe gaat, wij hebben al jd de geschikte Wacht niet klaarstaan. langer en neem contact op met Hertz Leeuwarden en informeer naar een auto voor Wacht nietulanger en neem contact op met Hertz Leeuwarden en informeer naar een

pe persoonlijk aanbod. Want persoonlijke service is wat u kunt verwachten van Hertz.

pe persoonlijk aanbod. Want persoonlijke service is wat u kunt verwachten van Hertz. Wacht niet langer en neem contact op met Hertz Leeuwarden en informeer naar een pe persoonlijk aanbod. Want persoonlijke service is wat u kunt verwachten van Hertz.

SPORT

Kungfu voor grotere weerbaarheid en meer zelfvertrouwen Onder het toeziend oog van meester (Sifu) Menno Frieswijk beoefenen kinderen, jongeren en volwassenen in een lokaal in De Fabriek op maandag en vrijdag de gevechtskunst kungfu. De volledige naam is: Practical Wing Chun en Jing Wu Kids Kungfu UCT Friesland. UCT staat voor Unarmed Combat Training.

Je leert gedrag van mensen en situaties inschatten foto: GuidoHibma.nl

Menno, naast Sifu ook docent aan het vmbo, kreeg twintig jaar geleden een flyer van zijn zus in handen gedrukt met de woorden: ik kan dan niet, ga jij maar naar die kungfudemonstratie. Menno: “Ik was direct verkocht. Wat een fantastische sport. Tijdens de demonstratie werd uitgelegd en voorgedaan hoe je je op hetzelfde moment op een simpele manier kunt verdedigen en kan aanvallen. Dit moest wel een heel effectief vechtsysteem zijn.”

jonge deelneemsters kwam tegenover een joch te staan die haar in het gezicht wilde slaan, zij kon dat met een hand afweren en is nadien nooit meer lastiggevallen door hem.” Het gedrag van mensen en situaties inschatten, risico’s afwegen en vechten zoveel mogelijk vermijden, dat is wat Menno zijn leerlingen voorhoudt. “Maar als je je moet verdedigen omdat de situatie daar om vraagt, dan is het niet anders, en dan is het prettig te weten dat je daarvoor genoeg zelfvertrouwen en techniek in huis hebt.”

Iedereen kan deze vorm van kungfu beoefenen Respect

“Gezondheid, zelfverdediging en fitness zijn de pijlers waarop deze vorm van kungfu is gebaseerd”, vertelt Menno. “Jong of oud, man of vrouw, iedereen kan deze sport beoefenen. Onze trainingsomgeving is plezierig en veilig, we gaan met respect met elkaar om en er wordt gevochten zonder elkaar pijn te doen. Dat betekent dat je luistert naar de meester als hij wat uitlegt, dat je met schone kleding en schone handen en voeten de zaal binnenkomt en dat je het met aandacht volgt als er iets wordt voorgedaan.”

Vechten voorkomen

Een gevecht voorkomen is altijd beter dan het aan

Ultieme vorm

Menno Frieswijk / foto's: Sandra Wolf

te gaan, doceert Menno. “Zo kwam ik laatst een groepje jongelui tegen, die niet echt iets goeds in de zin hadden. Ik steek dan gerust de straat over om een confrontatie uit de weg te gaan.” Maar hij heeft ook een mooi ander voorbeeld. “Een van mijn

ZWETTEKRANT | SEPTEMBER 2021

Menno heeft een respectabele rij voorgangers, met als bekendste misschien wel Bruce Lee, de held uit diverse kungfu gevechtsfilms, en hij traint nu al bijna twintig jaar onder leiding van Sifu Benno Westra bij UCT International. Ook volgde Menno diverse internationale seminars om uitgebreid kennis op te doen over de verschillende Wing Chun-systemen. Sinds 2017 mag hij zichzelf Sifu noemen. “Voor mij is dit de ultieme vorm van kungfu. Het is praktisch, slim, inventief, en er zit veel uitdaging in de details. Het biedt alles wat ik zoek in een vechtkunst.”

OP ZOEK

eZ d t e N A h A t f blij

KOM N

O G T I W R A A N OP ZOEK er zo groot e k n 3 e d W e wor e aandacht k j i o l o n s maar de per l ! blij ft hetze fde

? D E . O G W T I R A W A R N A A M N O K K E O OP Z Installatie-ontwerp

OP ZOEK NAAR WITGOED?

S . A . W R A A N KOM Energie-advies

Klaar voor een duurzame toekomst?

KOM NAAR W.A.S

L D A A R R O O V IT U N E L L VELE MODE

VELE MODELLEN

VA A TWA SS ER S ES IN H VELE MODELLEN MODELLEN UIT VOORRAAD LEVERBAAR! C A SM A W VELE UIT VOORRAAD LEVERBAAR! N O V EN S K O O K P LA TE OVENS OVENS OVENS

KOOKPLATEN KOOKPLATEN KOOKPLATEN

WASMACHINES WASMACHINES

VAATWASSERS VAATWASSERS

EN KOELKASTEN KOELKASTEN W.A.S LEEUWARD KOELKASTEN

Zwettestraat 9 en 8912 AH Leeuward W.A.S LEEUWARDEN LEEUWARDEN Openingstijden rden.nl W.A.S Openingstijden W.A.S LEEUWARDEN Openingstijden ail: post@wasleeuwa E-m Zwettestraat 9 Maandag Gesloten Zwettestraat 9 Maandag Gesloten Zwettestraat 9 Maandag Gesloten 23 14 62 8912 AH AH Leeuwarden Leeuwarden Dinsdag 10:00 - 06 18:00 11 : Openingstijden Tel. 8912 Dinsdag 10:00 18:00 b.: 8912 AH Leeuwarden Dinsdag Mo12:00 10:00 -- 18:00 18:00 E-mail: Woensdag E-mail: post@wasleeuwarden.nl post@wasleeuwarden.nl Woensdag 12:00 -- 18:00 arden.nl E-mail: post@wasleeuwarden.nl Woensdag wa 12:00 18:00 sleeuw Tel.: Donderdag 12:00 18:00 Mob.: 06 Tel.: 06 -- 11 11 23 23 14 14 62 62 Donderdag --- 18:00 Maandag gesloten Mob.: Tel.: Donderdag 12:00 12:00 18:00 arden.nl Mob.: 06 - 11 23 14 62 Vrijdag 12:00 18:00 euw sle wasleeuwarden.nl wa

! R A A B R E V E L D A A R R O O V T I U OVENS KOOKPLATEN N E L L E D O M E L E V t 9! Bent u toe aan verduurzaming van uw woning, bedrijfspand of utiliteitsbouw? Ewout Muntz biedt inzicht en oplossingen voor minder en efficiënter SERVICE EN EN PERSOONLIJKE PERSOONLIJKE AANDACHT AANDACHT STAAN STAAN VOOR VOOR ONS ONS VOOROP VOOROP SERVICE energieverbruik. SERVICE EN PERSOONLIJKE AANDACHT STAAN VOOR ONS VOOROP

traa s e t t e wASSERS KASTEN L Z E O K e d N W A T A WA S M A C H IN EAS VA ot

S VOOROP HT STAAN VOOR ON ACzakelijke NLIJKE AAND • Voor particuliere en klanten OO RS PE EN E IC SERV

• Inzicht in het verbruik • Inzicht in energieverlies • Bouwkundig advies • Installatietechnisch advies • Specialist op het gebied van warmtepompen

OVENS

Witgoed m W.A.S LEEUWARDEN Witgoed met met Witgoed met Witgoed nlijke aandacht persoowasleeuwarden.nl Zwettestraat 9 persoonlijke aandacht persoonlijke aandacht aandacht persoonlijke Vrijdag 12:00 - 18:00 Vrijdag 12:00 -- 17:00 18:00 wasleeuwarden.nl Zaterdag 10:00 wasleeuwarden.nl Zaterdag 10:00 - 17:00 8912 AH Leeuwarden Dinsdag 10:00 - 18:00 wasleeuwarden.nl Zaterdag 10:00 - 17:00 Zondag Gesloten Zondag Gesloten ! ! rt a a Zondag Gesloten t ma rt!! 30 m art ar aa m et m 30 en m et 30 t en E-mail: post@wasleeuwarden.nl met Woensdag to en n tott vaa t 30 ma 10:00 - 18:00 ie vv n 111 to an e ct a m gs ie ct in a n n gs pe ie O e in ct n a penTel.: ings06 - 11 23 14 62 n 1atot 9!Donderdag 10:00 - 18:00 OOpe ra at 9! vsatr e t i t e e t c Z a e s w t Vrijdag 10:00 - 18:00 g et N pendienZ N AAAAOwasleeuwarden.nl Zaterdag 10:00 - 17:00 t oo gr Zondag gesloten t zo oot er zo gr groo keer den 3 ke

KOOKPLATEN

orden wor n 33 keer zo e aandach W w t Weee w chtt dach orde jk nda li aan W oon jkee aa rsoo lijk nli pe de rs pers aarr de maa n de oo m pe r hetzelfd e! maa e! fde! elfd ft tzel ij hetz bl ft he ijft blij bl

gro keer zo ht 3 n e d r aandactijden e k j i We wo l n gs in Open e pNersoo r dDE Gesloten W.A.S LEEU maWaAR ! e Maandag d lf e z t e 9 t h aa str t te 10:00 - 18:00 et Zw blijf Dinsdag

en ventilatiesystemen

en 8912 AH Leeuward euwarden.nl sle wa st@ E-mail: po l.: .: 06 - 11 23 14 62 Teob M wasleeuwarden.nl wasleeuwarden.nl

Witgoed met persoonlijke aandacht t! r a a m 0 et 3 m n e t STAAN VOOR ONS VOOROP o Tevredenheidst weten Wen laten1 altijd a Gemakkelijk betalen v garantie e i wanneer we langskomen t cof factuur a vias Tikkie g n i e n i t c Ope a s g n i pen Freark Damwei 26 8914 BM Leeuwarden 06 480 80 797 info@ewoutmuntz.nl www.ewoutmuntz.nl

W.A.S LEEUWARDEN W.A.S LEEUWARDEN Zwettestraat 9 Zwettestraat 9 8912 AH Leeuwarden W.A.S LEEUWARDEN 8912 Leeuwarden E-mail:AHpost@wasleeuwarden.nl Zwettestraat 9 E-mail: post@wasleeuwarden.nl Tel.: AH058 - 216 43 73 8912 Leeuwarden Tel.: 058- -11 216 Mob.: post@wasleeuwarden.nl 06 2343 1473 62 E-mail: Mob.: 06 11 23 14 62 wasleeuwarden.nl Tel.: 058 - 216 43 73 wasleeuwarden.nl Mob.: 06 - 11 23 14 62 wasleeuwarden.nl

! 9 t a a estr

t t e w Z e d N A A

s e t t e w Z e d N AA

Kantoor schoonmaak Zonnepanelen reinigen Bekijk de website voor alle diensten

Lillianne - mei 2021 via Google Reviews

www.vertrouwdschoon.nl telefoonnummer: 0566 700 220

W pers

12:00 - 18:00 12:00 - 18:00 12:00 - 18:00 10:00 - 17:00 Gesloten

n e t o t 1 n a v

W.A.S LEEUWARDEN Zwettestraat 9 8912 AH Leeuwarden euwarden.nl E-mail: post@wasle 058 - 216 43 73 Tel.: 62 14 23 11 06 : Mob. wasleeuwarden.nl

oot r g o z r 3 kee cht a n d e d n r a o a We w lijke n o o s r e de p maarGlasbewassing lfde! e z t e h t blijfGevelreiniging

Inmiddels een vertrouwd adres voor de jaarlijkse schoonmaak van onze woning. Erg behulpzaam en prettig in de communicatie, zeker een aanrader!

Openingstijden Openingstijden Maandag Gesloten Maandag Gesloten Dinsdag 09:30 - 18:00 Openingstijden Dinsdag 09:30 Woensdag 09:30 -- 18:00 18:00 Maandag Gesloten Woensdag 09:30 18:00 Donderdag 09:30 --- 18:00 18:00 Dinsdag 09:30 Donderdag 09:30 18:00 Vrijdag 09:30 --- 18:00 18:00 Woensdag 09:30 Vrijdag 09:30 18:00 Zaterdag 09:30 --- 18:00 17:00 Donderdag 09:30 Zaterdag 09:30 - 17:00 Zondag Gesloten Vrijdag 09:30 - 18:00 Zondag Gesloten Zaterdag 09:30 - 17:00 Zondag Gesloten

Woensdag Donderdag Vrijdag Zaterdag Zondag

info@vertrouwdschoon.nl whatsapp: 06 483 44 127

Voor de lekkerste broodjes haring of haring aan de staart, verse kibbeling en lekkerbekjes!

EN W.A.S LEEUWARD Zwettestraat 9 rden 8912 AH Leeuwa euwarden.nl E-mail: post@wasle 058 - 216 43 73 Tel.: 62 Mob.: 06 - 11 23 14 wasleeuwarden.nl

De Visstop vindt u aan de Zwettestraat 21 op bedrijven en winkelpark De Zwette.

Geopend: woensdag t/m zaterdag: 11.00 - 17.00 uur (vrijdag tot 17.30) Bestellen? Bel: 06 – 21 91 24 70

Openingstijden Gesloten Maandag 09:30 - 18:00 Dinsdag 09:30 - 18:00 Woensdag 09:30 - 18:00 Donderdag 09:30 - 18:00 Vrijdag 09:30 - 17:00 Zaterdag Gesloten Zondag

e k 3 n e d r o We w o o s r e p e d r a ma d f l e z t e h t f j bli

• Reparatie, onderhoud en montagewerk voor caravan, camper en vouwwagen • Verkoop onderdelen gebruikt en nieuw • Caravanverhuur

nieuwsgierig wat wij u kunnen bieden kom langs of bel 06 48 77 86 06 of 06 18 833 749 ( dinsdags altijd gesloten )

Openingstijden Gesloten Maandag 09:30 - 18:00 Dinsdag 09:30 - 18:00 Woensdag 09:30 - 18:00 Donderdag 09:30 - 18:00 Vrijdag 09:30 - 17:00 Zaterdag Gesloten Zondag

Fahrenheitweg 28A 8912 AJ Leeuwarden naast Aquaduct - Westelijke Invalsweg

MAATSCHAPPIJ EN BEDRIJF

Aandacht voor diversiteit en gelijkwaardigheid is nog steeds nodig Moeders en vaders van Friesland laten zich horen en zien. Op 16 oktober 2021 is het feest, dan vindt Roze Zaterdag plaats in Leeuwarden. Een groots evenement met bezoekers uit binnen- en buitenland. Dit inclusieve evenement staat al jarenlang garant voor een kleurrijke, unieke feestdag. We vieren deze dag onze diversiteit en gelijkwaardigheid. “Die beweging zetten we voort als ouders”, aldus moeder Tineke Admiraal. Hetzelfde gevoel leefde ook bij Sipke Jan Bousema die samen met het Friese discriminatiemeldpunt Tûmba dit idee omzette in een plan: in Friesland op 16 oktober 1.100 regenboogvlaggen laten wapperen. Tineke Admiraal, moeder van een regenboogkind, vertelt: “Als de regenboogvlag ergens uithangt, dan doet dit niet alleen iets met de lhbtiq+ community, maar ook met ons als ouders. Zo’n vlag laat zien: hier worden we allemaal geaccepteerd, we kunnen onszelf zijn en ons veilig voelen. Dus ik wil iedereen graag oproepen om mee te doen aan ‘Regenboogvlaggen

Steven en Patricia hijsen de regenboogvlag bij De Fabriek

te vaak. Dagelijks worden lhbtiq+’ers buitengesloten, gepest of gediscrimineerd op school, het werk of tijdens het sporten.

Wat kun jij doen?

Laat de vlag zien tussen 11 en 16 oktober. Haal dus die regenboogvlag uit de kast, of bestel hem via dvc.nl, bol.com, vlaggenunie.nl of je lokale webshop. Hijs de vlag in de mast, of hang hem voor je raam. Tineke: “Zo steunen we de regenbooggemeenschap. Want lhbtiq+’ers staan niet alleen: zij hebben ouders, broertjes en zusjes, kinderen, pakes en beppes, vrienden, klasgenoten, buren en collega’s. Wij zijn allemaal de regenbooggemeenschap.”

Registreer je vlag

voor Fryslân’. Laat zien dat iedereen hier welkom is!” Dat deze zichtbare en hoorbare steun anno nu nog steeds hoognodig is blijkt helaas nog maar al

Schaf de vlag aan, hang hem in de mast of voor je raam en plant deze op www.regenboogvlaggenvoorfryslan.frl. Zo meten we het precieze aantal regenboogvlaggen in heel Friesland en weten we of we in de week van Roze Zaterdag het doel van 1.100 vlaggen gaan halen.

Hiemstra Verhuur biedt onderdak aan campers en caravans Er zijn de afgelopen tijd heel wat campers en caravans verkocht. Dat is gunstig voor het sinds mei op De Zwette gevestigde bedrijf van de familie Hiemstra. Zij verhuren loodsen, kantoorruimte, garageboxen, maar vooral bieden zij stalling voor de eerder genoemde voertuigen onder de naam Hiemstra Verhuur.

houdt voor haar werk als zzp kraanmachinist. “Ik zit al bijna dertig jaar op vrachtwagens en kranen. Prachtig werk, altijd onderweg, buiten en vrij.”

Bezit onder dak

Een mooie combinatie van werkzaamheden Tot vorig jaar had de familie Hiemstra, bestaande uit vader, moeder en twee dochters, een loonbedrijf in Deinum. Vader Lieuwe bereikte de pensioengerechtigde leeftijd en wilde zich wat terugtrekken uit het bedrijf. Hoogwerkers worden door hem vanuit Deinum nog wel verhuurd. Dochter Marijke: “Heit hoopte dat ik het loonbedrijf zou willen overnemen, maar het is een druk bestaan. Het werk van alle boeren komt altijd allemaal tegelijk. Ik wilde graag iets doen waarbij ik beter mijn eigen tijd kon indelen.”

Marijke Hiemstra / foto: Sandra Wolf

Kraanmachinist

Ze verkochten het loonbedrijf en vonden een pand van 3200 m2 aan de Edisonstraat nummer 16, en zijn nog druk bezig het gebouw op te knappen. Ondertussen is een deel van de stalling al bezet. Marijke is er momenteel dagelijks te vinden, maar ze hoopt dat ze straks weer wat meer tijd over-

ZWETTEKRANT | SEPTEMBER 2021

Een mooie combinatie van werkzaamheden, vindt Marijke. “We verwachten hier op De Zwette een mooie tijd te blijven. Er zijn in de omgeving een aantal stallingen gestopt, en

Een deel van de stalling is al bezet mensen willen hun campers en caravans, maar ook hun boten, toch graag ergens onderdak wegzetten, en daarvoor kunnen ze hier bij ons terecht.”

COLUMN/HIER WERK IK

20 BOUWE DE BOER

HIER WERK IK

Projectleider Freonen fan Fossylfrij Fryslân & Energiecommissaris Fryslân

Het klimaat van 2021 Eind dit jaar is in Glasgow de nieuwe wereldklimaattop. Alle landen in de wereld proberen, net als in december 2015 in Parijs, afspraken te maken over de uitstoot van CO2. ‘Parijs’ was een uniek moment. Nog niet eerder werd het klimaatprobleem zo breed, zo serieus genomen als op die bijeenkomst. Er ging een golf van hoop over de wereld, tijd voor actie. Kijkend naar Nederland is die actie nogal onder de maat gebleven. Urgenda spande zelfs een rechtszaak aan tegen de staat om de afgesproken doelen ook daadwerkelijk te gaan halen. Ik was er bij aanwezig toen de rechter op 20 december 2019 Urgenda in het gelijk stelde. We zijn nu september 2021 en vandaag is in het nieuws dat dit demissionaire kabinet Rutte het komende regeerjaar zeven miljard uittrekt om de doelstelling van Parijs te gaan halen. Misschien toch ook wel geschrokken van het VN- IPCC-rapport dat onlangs verscheen? Ondertussen stijgt de wereldmarktaardgasprijs deze week spectaculair. En dat is best goed nieuws. Het betekent dat duurzame energie ook financieel steeds aantrekkelijk wordt, zonder subsidies. Dat in Leeuwarden op dit moment wordt geboord naar warmte uit de diepe bodem (2,5 kilometer) komt na een voorbereiding van zeven jaar op een mooi moment. Bedrijven en inwoners kunnen straks op grote schaal aangesloten worden. Dat betekent een enorme reductie van CO2. Aardgas wordt in die panden afgesloten en de prijs voor de warmte ligt voor langere tijd vast. En wat doet dit kabinet? Die wil een vergunning afgeven voor het verder winnen van aardgas onder de Waddenzee. Dat is weer gaan voor de korte termijn en de groei-economie. Kan het anders? Ja, het kan anders. Op dit moment zit ik in Portugal voor vier maanden. Een beetje werken, een beetje rondkijken. Vrijwel niemand in dit land met elf miljoen inwoners en twee keer zoveel ruimte als Nederland, weet dat Portugal in Europa in de top vijf staat. De top vijf van goed presterende landen in Europa op het gebied van duurzame energie. Portugal wil inzetten op duurzaam toerisme en wil toeristen trekken die gaan voor een groene vakantie. De overheid pakt het groots aan. Stuwmeren, grote windparken en de geplande aanleg van mega zonneparken zetten Portugal in de eregalerij. Er zijn nu al dagen in het jaar dat Portugal alle stroom betrekt uit duurzame bronnen. Portugal heeft zelf geen gas of olie. Dat moet het land dus inkopen. Je kunt je voorstellen dat deze gestructureerde duurzame aanpak leidt tot meer banen, een positief toerisme-imago en uiteraard een forse reductie van de CO2-uitstoot. Portugal doet meer dan het met de Europese Unie heeft afgesproken. De formule is helder: een visie op langere termijn. Net als Denemarken, Zweden en Duitsland. De bevolking zelf komt in het Portugese verhaal nauwelijks voor. Huizen met zonnepanelen? Ze zijn er nauwelijks (in Nederland al meer dan een op de vijf huizen). Elektrische auto’s? Sporadisch in de steden. Maar ja, wat wil je ook als een gemiddeld salaris hier iets meer is dan duizend euro per maand. Het nieuwe kabinet komt maar moeilijk uit de bevalling. Gezien bovenstaande een zorgelijke ontwikkeling. In feite gaat het in de huidige formatie voor een groot deel om economie en klimaat. Gaat ons klimaat nu eindelijk de aandacht krijgen? In mijn volgende bijdrage voor de Zwettekrant weten we meer.

ZWETTEKRANT | SEPTEMBER 2021

Sijbren Oevering / foto: Sandra Wolf

Gek op auto’s en techniek “Ik ben Sijbren Oevering en ik werk sinds tien jaar bij Autobedrijf Eugen Tiesma. Eugen heeft vroeger bij Autosloperij Johnny van der Kooi gewerkt. Daar kwam ik hem wel eens tegen als ik op zoek was naar onderdelen. Het autowereldje is klein. Ik was zzp'er en kwam hier zeven jaar geleden in loondienst. Dat bevalt mij heel goed. Eugen is een goede en sociale baas en de werksfeer is prima. Dat vind ik belangrijk.” “Ik ben gek op auto’s en techniek, altijd al geweest. Als thuis de wasmachine stukgaat haal ik die zelf uit elkaar om te zien wat er aan de hand is. Als het even kan, wil ik alles zelf fiksen. Zo ook met de smartphone. Ik heb de Monteursopleiding Motorvoertuigen gedaan aan de mts. Auto’s zijn mijn grote hobby, dus ik ga met veel plezier naar mijn werk.”

“Als thuis de wasmachine stukgaat haal ik die zelf uit elkaar” “Het is lastig om goed personeel te vinden in de technieksector. Voor de vakantie zijn twee werknemers vertrokken om voor zichzelf te beginnen. We hebben net een nieuwe collega aangenomen. Als het even kan hebben we een stagiair in dienst die meedraait en het vak kan leren.” “We hebben het smoordruk momenteel. Ik ben chef-werkplaats, monteur en apk-keurmeester. Ik heb veel contact met de klanten en maak offertes op. Ik ben blij dat ik ook tijdens de crisis op locatie aan de slag kon en niet thuis hoefde te werken, zoals mijn vrouw. We zijn samen net drie weken op vakantie geweest naar Polen. Dat is zeer goed bevallen. Ik houd wel van wat ruimte om mij heen, massatoerisme is niets voor mij.”

DUURZAAMHEID EN OPLEIDING

Studenten oriënteren zich op energietransitie in de praktijk Eindelijk was het dan zo ver, de deuren van scholen konden weer open. Ook ROC Friese Poort is weer begonnen. In een introductieweek maakten de studenten kennis met elkaar, met de opleiding en met de ontwikkelingen in de praktijk. Met eerstejaarsstudenten werd een bezoek gebracht aan diverse bedrijven, want levensechte praktijksituaties bij verschillende bedrijven zelf beleven is de beste oriëntatie op het werkveld, is de overtuiging van de opleiding. Op 24 augustus namen studenten werktuigbouw een kijkje bij het bedrijf Mannen van Staal en op 25 augustus waren eerstejaarsstudenten installatie, electro en mechatronica bij De Fabriek in Leeuwarden voor een gastles over waterstof van Tieluk, een rondleiding door De Fabriek en een workshop Trias Energetica.

Energietransitie

Roeland Westra, projectleider Centrum Duurzaam van ROC Friese Poort houdt de studenten voor: “Om klimaatverandering tegen te gaan is het nodig om minder CO2 uit te stoten. Dit is een ingrijpende transitie waarin we onze huidige energievoorziening structureel anders gaan organiseren: van gas naar gasloos zoals energieneutraal, all electric en nul op de meter. Kijk hoe bedrijven dit doen en leer te verduurzamen volgens een plan.”

oud gebouw als De Fabriek te verduurzamen”, verwoordt Jaap Hoekstra zijn duurzaamheidsambities als vastgoedondernemer. “De Fabriek is geïsoleerd met 12 cm PIR isolatieplaat en op het dak ligt wit dakleer. We verwarmen per ruimte en in elke ruimte zitten sensoren en tijdschakelaars, waardoor de verlichting en verwarming uitgaan wanneer er niemand aanwezig is. Zo kun je een centraal gestuurde verwarmingsinstallatie toch heel decentraal beheersen.”

Trias Energetica

Gastles waterstof

Tieluk maakt een duurzaam apparaat waarmee aardgas in de cv-ketel vervangen wordt door groene waterstof. Frank Turksma: “Door het bijmengen van waterstof in de verbranding van verwarmingsinstallaties is het mogelijk om een rendement van vijftig procent te behalen. In de toekomst is zelfs een rendement van zeventig procent mogelijk. Door het hergebruiken van restwarmte is een nog hoger rendement te behalen. Waterstof maakt dan ook deel uit van de energiemix van zon, wind, aardwarmte en biomassa.”

Rondleiding De Fabriek

“Wij willen laten zien dat het mogelijk is om een

In deze workshop worden studenten uitgedaagd om te verduurzamen met een mix van maatregelen: de Trias Energetica. Roeland: “De eerste stap is energiebesparing door bijvoorbeeld isolatie en warmteterugwinning. Het gebruik van duurzame energieopwekking door wind, zon, aardwarmte en biomassa is de tweede stap. En de derde stap is, indien nodig, het efficiënt gebruiken van fossiele brandstoffen. Richting energieneutraal dien je nog een stap toe te voegen: het gebruik van reststromen, zoals douchewater en warmte uit ventilatielucht.” Aan de hand van een kaartspel liet Roeland de studenten vervolgens kennismaken met 25 duurzame technieken, zoals isolatie, warmtepompen, lagetemperatuurverwarming en zonneboilers.

Mannen van Staal

“Wij maken aparte en gekke dingen van metaal”, zo begint Gerke Draaistra van Mannen van Staal de rondleiding. “We construeren, engineeren, buigen, designen en zijn actief in de kunst. Ook spelen we in op nieuwe ontwikkelingen zoals energie en duurzaamheid. Zo maken we constructies voor

ZWETTEKRANT | SEPTEMBER 2021

carports waar zonnepanelen op liggen”. Binnen het bedrijf zelf worden ook duurzame maatregelen genomen, zoals het rijden in elektrische auto’s en gasloos verwarmen. Gerke: “Als je als bedrijf niets doet met duurzaamheid heb je in de toekomst geen bestaansrecht.”

Levensecht onderwijs

“Met de combinatie van theoretische lessen en het ontdekken en doen door middel van Challenges, Duurzaam Doen Lezingen, praktijkdagen en gastlessen combineren onze studenten het beste van twee werelden”, stelt Roeland. Zo ontwikkelen studenten zich tot vakmensen van de toekomst: een wereld waarin energietransitie, circulaire economie en CO2-neutraliteit centraal staan.”

Puzzel Maak kans op een waardebon van € 50,-, beschikbaar gesteld door Lippe Wonen. 1) Zoek de woorden op en streep ze door. De letters die overblijven vormen een woord. 2) Het gevonden woord komt uit een artikel uit deze krant. Noem de titel van het artikel. Stuur de oplossing met jouw adres en telefoongegevens voor 30 november 2021 naar: De Zwettekrant, Snekertrekweg 1, 8912 AA Leeuwarden. Of stuur een mail naar puzzel@dezwettekrant.nl. In de volgende editie maken we de prijswinnaar bekend.

PUZZEL 05-09-2021 18:13

Print de woordzoeker

september K

NETCONGESTIE C N E S S ONTMOETINGSPLEK

05-09-2021 18:13

REGENBOOGVLAG E M S I L SAMENLEVING SCHUIMBLUSSERS B P R A K SIFU A D D I S VERDEDIGING WORKSHOPS K B O V E ZELFVERTROUWEN

Print de woordzoeker

1. Oplossing. Oplossing AMBULANCEDIENST AUTOPECH BALANS woordzoekerfabriek.nl - maak je eigen woordzoeker BA 2. Vraag: In welk artikel staat het gevonden woord?

AMBULANCEDIENST AUTOPECH BALANS BATTER OPSLAG BEDR VENVERENIGING BESTUURSLID BEZOEKERS BRANDWEER BRUTALISME CIRCULAIR CURSUSSEN DISCRIMINATIE DIVERSITEIT DUURZAAM ENERGIETRANSITIE FLOW INTERIEURSTYLIST KABELCAPACITEIT MASSEREN MELDPUNT NETCONGESTIE ONTMOETINGSPLEK PRAKT KRUIMTE REGENBOOGVLAG SAMENLEVING SCHUIMBLUSSERS SIFU VERDEDIGING WORKSHOPS ZELFVERTROUWEN

Noem de titel:

BESTUURSLID BEZOEKERS BRANDWEER BRUTALISME CIRCULAIR CURSUSSEN DeDISCRIMINATIE juiste oplossing van de puzzel was ‘omgevingspsychologie’. Mevrouw Alie van der Meer uit Stiens DIVERSITEIT heeft de puzzel goed opgelost. Ze krijgt de prijs, een boodschappenpakket ter waarde van € 50,- van DUURZAAM Jumbo Stadionplein Leeuwarden, hier uitgereikt. ENERGIETRANSITIE FLOW INTERIEURSTYLIST KABELCAPACITEIT MASSEREN MELDPUNT NETCONGESTIE

Prijswinnaar puzzel juni

https://woordzoekerfabriek.nl/printen/DvPKISELvbgKcvnM1vSatUk0yZJpYoKr.html

ZWETTEKRANT | SEPTEMBER 2021

1/2

2/2

Ontdek het gemak van FRL

POSTBEZORGING • HUIS-AAN-HUIS VERSPREIDING • PAKKETBEZORGING

FRL is de allround specialist op het gebied van bezorging en logistiek: postbezorging, huis-aan-huis verspreiding, zakelijke markt. FRL biedt landelijke dekking, kwalitatief hoogwaardige bezorging en hanteert aantrekkelijke tarieven.

Leeuwarden • 058 - 21 54 157 • www.frlpost.nl