De Vijfhoek april 2014

s é m u rés s i a ç n a en fr

P 3A 9110 afgiftekantoor Brussel X Oude Graanmarkt 5 1000 Brussel

belgië-belgique P.B. Brussel x BC 6386

Maandblad > Jaargang 38 > nummer4 > APRIL 2014 (behalve in juli en augustus)

Buren van De Markten > p4 Geertje De Waegeneer Het uithangbord > p7 Op 22 mei 1967 bevond de hel zich in de Nieuwstraat

in de weer voor brussel © Arnout Willems

Brusselse pleinen: Het Rogierplein

Stadschap Vijfhoek > p8 Rogier underground

April in De Markten Laplan

Workshop Com-fort oor-fort

© Arnout Willems

Het Rogierplein Het Rogierplein wordt gedomineerd door hedendaagse hoogbouw waarin kantoren, hotels en winkelcentra onderdak vinden. De publieke functie van dit plein is voorlopig ver te zoeken, het ligt al open sinds oktober 2009. Het grootste deel ervan wordt momenteel opnieuw aangelegd, waarbij ook enkele toegangen tot het metrostation opengewerkt en vernieuwd worden. Volgend jaar hoopt men de transformatie van dit strategisch gelegen plein voltooid te krijgen en het zo te laten heropleven.

Wat als je moet vertrouwen op zintuigen…

Zicht verdwijnt, beweging verandert, je ruimte wordt beperkt. Is geluid een indicator? Wat vertrouw je? Wat voel je?

Wat is gemis van delen van je eigen lichaam, wat zijn de nieuwe kansen door een gebrek, wat zijn de onweerstaanbare verleidingen?

Workshop 1: van 22 april tot 15 mei, elke dinsdag en donderdag van 18u tot 21u30

Forsiti’a werkt aan een nieuwe productie tussen september en december 2014, onder regie van Ivan Vrambout. Voordien worden er twee verkennende theater-bewegingsworkshops georganiseerd in De Markten.

In de eerste workshop onderzoeken we samen met regisseur Ivan Vrambout en Said Gharbi, een blinde danser die enkele jaren bij Wim Vandekeybus werkte, wat de zintuigen ons geven en waarin ze ons verleiden.

• Info en inschrijving: laplan@demarkten.be, 02 512 34 25

Beide workshops zijn tweetalig, we starten de workshop steeds met een lichte maaltijd.

© Fritz Kahn

2

Workshop 2: van 27 mei tot 26 juni (meer informatie volgt)

Cursus

Lezing

De naam van de straat

Iran. Hervormingen binnen de revolutie

Op en rond het Poelaertplein Het Poelaertplein is een sleutelstuk op het Koninklijk Parcours van Leopold II, tussen de Regentschapsstraat en de Louizalaan. Het is aangelegd op een kunstmatig platform, bovenop de mooiste adellijke terrastuinen van Brussel. Achteraan in die tuinen werden ooit de Miniemen geïnstalleerd, met hun kerk die nu bij wijze van spreken onder het plein ligt. Sinds de renovatie van het stadspaleis van de Merodes in de Wolstraat is het terug iets eenvoudiger geworden om dit verleden terug te plaatsen in het moderne Brusselse stadsbeeld.

Sinds 1979 kennen wij van Iran alleen nog het clichébeeld dat het regime en zijn tegenstanders produceren: zwarte chadors, religieuze dictatuur, rabiaat anti-westerse rethoriek. Daarachter bevindt zich de meest seculiere maatschappij uit het Midden-Oosten, de hoogst geschoolde vrouwelijke bevolking, de laagste geboortecijfers, de oudste literaire traditie, een trotse beschaving. Kan de nieuwe president Hassan Rouhani ervoor zorgen dat Iran zijn rechtmatige positie in de wereldpolitiek terugkrijgt?

Begeleiding: Gie Goris, hoofdredacteur MO*

• Dinsdag 29 april van 19u tot 21u30 Deelnameprijs 8/7 euro

• Dinsdag 1 april om 20u.

Toegang 8/7 euro Info: UPV Brussel 02 629 27 50 upv@vub.ac.be

Voor kinderen Tijdens de zomervakantie vinden er 3 vakantiespeelweken plaats in De Markten.

Omdat de plaatsen snel volzet zijn kondigen we de stages nu reeds aan.

Bouwkamp Kleuters gaan aan de slag met allerlei bouwmateriaal: stenen, hout, doeken en bouwen huizen, straten, holen en kampen. Maar ze gaan ook met kleine spullen aan de slag en bouwen zo hoog mogelijke torens, een miniatuurdorpje, wie weet wel een computer.

Alles in het klein Dit is een speelweekje voor de allerkleinste kleuters. Alle activiteiten zijn helemaal op hun maat: kort en klein en overzichtelijk. Met veel begeleiding, veel gezelligheid, veel kleine hoekjes en kantjes.

• Van 18 tot 22 augustus Voor kinderen °2010 -°2011 Deelnameprijs: 80/60/40 euro

Bakken Pannenkoeken, wafels, brood, vis, potten, je eigen lijf in de zon, eieren, pizza’s, sieraden,… Hup, alles vliegt in de oven of in de pan of op de barbecue. Om te bakken.

• Van 25 tot 29 augustus Voor kinderen °2008 -°2009 De deelnameprijs: 80/60/40 euro

• Van 7 tot 11 juli Voor kinderen °2008 - °2009 Deelnameprijs: 80/60/40 euro

Organisatie en info: De Markten, 02 512 34 25, www.demarkten.be, demarkten@demarkten.be 3 3

buren van de markten Fotografe Geertje De Waegeneer je hier op twee wielen rijdt, die iPod in mijn oren heb ik dus afgeschaft. Brussel staat pal van urbanistische plannen en het duurt wel lang eer er iets verandert.

Maar het is beter dat er tien plannen bestaan waar maar de helft van uitgevoerd worden dan dat er maar twee bestaan. Want dan riskeert alles bij het oude te blijven.

© Geertje De Waegeneer

Op het zuidelijk georiënteerd balkonnetje van haar appartement aan de Adolphe Maxlaan bloeit al vroege lavendel, dankbaar bezocht door een wakkere bij. Ook de kerselaar in de hoek treft voorbereidselen voor een lenteoffensief. Het is hier dan ook aangenaam warm. Het verkeer beneden schuift traag richting Rogierplein. Op de tafel bij de balkondeuren ligt een nostalgische rode toile cirée met witte bollen, als een zomerse boerendochter in een hooiweide. Maar we zitten vier hoog centrum Brussel: een heel andere romantiek.

DV: Hoe is het om aan zo’n drukke laan te wonen?

GDW: Eigenlijk valt dat goed mee. Dat er nu tegen het middaguur aan nog een file staat, heeft alles te maken met de werken op de Boulevard en het Rogierplein. Het kan alleen maar beteren, zeker met de plannen van de nieuwe burgemeester om het verkeer op deze 4

Noord-Zuidas stokken in de wielen te steken. De Anspachlaan wordt voetgangerszone tussen het Beursplein en de Rijkeklarenstraat. Ik kijk er naar uit!

En de centrale lanen hebben nu al een fietsstrook, dat scheelt enorm. Ik heb me een plooifiets aangeschaft. Mensen verklaren mij zot omdat ik in Brussel fiets. Je moet inderdaad opletten als

DV: Ben je een stedenfan?

GDW: Absoluut. Ik kom uit Mechelen en studeerde fotografie in Brussel en in Gent. Mijn vriend en ik bezoeken graag grote steden. Binnenkort willen we naar Tokio. Ik hou van die dynamiek, die verscheidenheid, die nieuwe ontwikkelingen. Je zoekt dan een soort eenheid in die chaos. Als fotograaf is het een uitdaging, al moet je je hoeden voor clichés.

Brussel fotograferen als een lelijke grauwe stad wil ik eigenlijk niet. New York was een cadeau: de gezelligheid van die openbare ruimtes is goed te vatten in beelden. In Brussel is alles zo dicht op elkaar, zonder openheid. Ook de kalme ruimtes zijn niet echt kalm.

Ik hou daar wel van maar die vorm van grootstedelijkheid is fotografisch moeilijk. Dus fotografeer ik hier gezinstafereeltjes in de nabijgelegen Kruidtuin of het leven bij de vijvers van Elsene.

Maar ik heb het plan opgevat om naar Astana te trekken, de nieuwe hoofdstad van Kazachstan. In 1997 verhuisde de Kazachstaanse regeringszetel van Almaty naar een steppegebied, waar de ex-Sovjetstaat een nieuw urbanistisch

project uitbouwde. Interessant ook omdat er in 2017 de wereldtentoonstelling zal georganiseerd worden, met als thema ‘groene economie’.

DV: Is dat je eerste buitenlands project?

GDW: Ik fotografeerde emigranten in Calais die dromen van een beter leven in Groot-Brittannië en op een kans wachten. Maar ik heb daar uiteindelijk meer met hen gepraat dan gefotogra-

”

Verwondering is een belangrijke drijfveer voor een fotograaf.

Je kijkt en je legt vast wat op je af komt.

feerd.

In Indië verbleef ik voor een project bij expats. Aan de rand van de stad werd een glazen high-tech-city opgetrokken voor een aantal westerse IT-bedrijven waar werknemers arriveren in BMW’s.

Vlak naast die cleane technologiestad hokten de bouwvakkers. Duidelijker kan een sociaal contrast niet zijn. Die groep ongeletterden onderaan de kastenmaatschappij nemen geen deel aan de veelgeprezen economische groei

van het land. Sociale ongelijkheid lost zich niet vanzelf op, en ze wordt door crisissen enkel verscherpt. De steden worden er ook nog geteisterd door vervuiling en smog. Waar wij hier al over klagen! Ginder was je zicht letterlijk belemmerd door de smog. Hun mobiliteitsproblemen zijn echt van een ander kaliber dan de onze.

DV: Is verontwaardiging een belangrijke drijfveer voor een fotograaf?

GDW: Noem het meer globaal verwondering. Verontwaardiging over sociale ongelijkheid bereikt ook wel een limiet.

Ik wil daar als fotograaf niet blijven bij hangen. Misschien is er op dat punt enige verzadiging. Niet dat ik cynisch ben geworden, maar ik hou van humor. Het grappig hoekje van een dramatische situatie kan frisse foto’s opleveren. Dat bewijst bijvoorbeeld Nick Hannes, een fotograaf die rond trok in een camper en de crisis in Zuid-Europa in beeld brengt. Zijn gelauwerde foto toont een trouwfeest in een verlaten benzinestation, met genodigden die de sirtaki dansen in het geeloranje schijnsel van de Shell-lichtreclame. Ook Martin Parr, een Magnumfotograaf, blijft stilistisch eeuwig jong en persoonlijk.

DV: Hoe moeilijk is het fotograferen van mensen in hun eigen omgeving zoals Bieke Depoorter doet (jonge Gentse fotografe die in 2009 de Magnumprijs won nvdr)?

GDW: Bieke brengt intieme fotografie

van mensen in hun hoogst persoonlijke levenssfeer. Zij trekt naar niet evidente buitenlandse bestemmingen en vraagt op straat aan mensen om bij hen te logeren. Zonder de taal te spreken weet ze een vertrouwensband te creëren waarbij mensen haar letterlijk en figuurlijk binnenlaten. Dat ze lief, integer en mooi is, opent ongetwijfeld deuren. En die onbeholpenheid van de talige communicatie lijkt mij eerder een voordeel voor de kijker-fotograaf. Alles verloopt intuïtief en op visueel niveau. Je kijkt meer en scherper om via die weg zo veel mogelijk te kunnen begrijpen.

DV: Is het een kwestie van vertrouwen?

GDW: Mensen fotograferen is ook een kwestie van durven. Maar ik vind dat mensen vroeger, voor het Facebooktijdperk, meer open waren. Nu zit de vraag in ieders achterhoofd: wat gebeurt er met deze foto. Als je buur inkijk heeft in je tuin kan je al bang worden dat hij je fotografeert en op het internet gooit.

En foto’s worden gestolen en misbruikt.

Ik maakte een reportage in Matonge en er was een foto bij van een dansende zwarte man met bloot bovenlijf. Toevallig zag ik mijn foto verschijnen op een rechtse website bij een item over ‘gewelddadige zwarten’. Men haalt zonder toestemming foto’s van mijn blog en dat is nauwelijks te controleren.

DV: Je kan als fotograaf je onderwerpen strak en planmatig in scène zetten of meer improviseren.

GDW: Ik wil nu vooral kijken en fotograferen. Niet te veel bezig zijn met achtergronden en overwegingen. In Kazachstan wil ik ronddolen en de dingen op mij laten afkomen. Anoniem zijn. De enige vraag zal zijn: wat gebeurt er hier stedelijk, en dat visualiseren. Het plan is dus dat er in de eerste fase geen plan is. Het is daar ijskoud in de winter, daar jammeren ze niet om wat sneeuw en ijs die het verkeer in de war sturen. Hoe functioneert dat land bij een gemiddelde wintertemperatuur van –20°C en snikhete zomers? In een volgende fase kan ik planmatiger te werk gaan en mijn project nauwkeuriger omschrijven.

DV: Werk je al lang freelance? Welke opdrachten blijven je bij?

GDW: Na mijn studies aan het SintLukas en het Kask had ik wat overlevingsbaantjes her en der. Een stage bij De Standaard bood de mogelijkheid om daar halftijds te werken voor de beeldredactie. Persfotografie was dan een evidente oriëntatie. Soms kom je dan terecht tussen een horde collega’s-fotografen die allemaal zo ijverig mogelijk hun job willen doen. Nadien zit je onder de blauwe plekken! Nu word ik opgebeld voor een opdracht en bijgevolg plan ik mijn dagen onder voorbehoud.

Een goede herinnering heb ik aan de fotosessie bij een interview met Hélène Passtoors (72) in een Ardens huisje.

Nelson Mandela was net gestorven en zij sprak over hem en haar inzet bij het ANC in de jaren 80, een beetje van slag

© Geertje De Waegeneer

door het nieuws en de journalistieke aandacht. Het klikte tussen ons en de foto’s gaven goed weer hoe en wie ze is.

DV: Om een goede foto volledig in tekst om te zetten heb je soms veel woorden nodig!

GDW: ik denk dat ook. En het samenbrengen van sterke foto’s met treffende tekst is een übercombinatie. Misschien doe ik nog wel iets over Brussel samen met mijn schrijvende vriend? (de vriend

aan zijn pc mompelt iets van achter zijn massieve rug: een brede kwetsbare schutting tussen hem en het interviewgezelschap). Als koppel zijn we een mix van doemdenken en optimisme.

Maar mijn aanvankelijk pessimisme moest het afleggen tegen zijn hoopvol enthousiasme over Brussel. En humor met bevrijdende beelden of met spitse woorden - is niet kapot te krijgen!

Marleen Janssens

Résumé en français

La photographe Geertje De Waegeneer habite au quatrième dans une habitation située Place Rogier. Elle aime vivre en ville.

Elle apprécie la dynamique, la diversité et les nouvelles évolutions des grandes agglomérations urbaines. C’est un défi pour elle en tant que photographe, mais elle évite les clichés. Elle ne tient pas à photographier Bruxelles comme une ville laide et grisâtre. Elle préfère chercher l’unité dans ce chaos. Bruxel-

les est très compacte et sans ouverture.

Les espaces calmes n’y sont pas vraiment calmes. Elle aime cela mais ça se laisse difficilement photographier. Elle photographie donc les scènes familiales au Jardin Botanique tout proche ou les scènes de vie sur les rives des étangs d’Ixelles.

Pour son prochain projet à l’étranger, elle part à Astana, la nouvelle capitale du Kazachstan.

5

speakers’ corner > Gani Beljaj In Speakers’Corner laten we elke maand een wijkbewoner met migratieachtergrond aan het woord over straat, wijk en stad. er veel passage en een voordeel is dat we over een klein terrasje beschikken.

Ondanks het vele werk en de lange dagen, de zaak is zeven dagen op zeven open, verschaft mijn job mij en mijn vrouw plezier en arbeidsvreugde. En ook, een gezellig babbeltje met de klanten kan nooit kwaad.

De 39-jarige Gani Beljaj is afkomstig uit Kosovo en woont al 20 jaar in België.

Hij runt samen met zijn vrouw een drukbezochte snackbar op de Adolphe Maxlaan en heeft meer dan genoeg aandacht en interesse voor zijn buurt. Burgerzin en burgerplicht vindt hij heel belangrijk Kosovo Na het uiteenvallen van Joegoslavië vormden Servië en Montenegro een nieuwe federatie. Binnen Servïe was sprake van 2 provincies met beperkte autonomie, Vojvodina en Kosova. Begin jaren negentig begonnen de problemen in Kosovo. De discriminatie door de Serviërs was niet meer te dulden en ik werd het beu. Mijn familie werd voortdurend geviseerd en de bedreigingen volgden elkaar op. In 1994 verliet ik mijn dorp Istog dat zich op ongeveer 80 kilometer van de hoofdstad Pristina bevind. Twee jaar later brak dan de oorlog uit, die drie jaar aansleepte.

Brussel Ik belandde zonder enige voorkennis in Brussel.

De eerste maanden na mijn aankomst waren aartsmoeilijk, ik moest hier hele6

maal mijn leven vanaf nul herbeginnen.

Een hemelsgroot verschil met mijn klein dorpje, in de grootstad leven. Gelukkig startte ik daarna met mijn taalopleidingen, die een drietal maanden duurden en later behaalde ik mijn diploma als kok .

Na eerst in een restaurant op de Adolphe Maxlaan in de keuken gewerkt te hebben openden we op 1 december 2004 onze eigen zaak. Voor mij betekent dat een groot verschil, ik voel me er beter bij, het contact met de klanten stel ik op prijs. Op mijn vorig werk speelde mijn leven zich hoofdzakelijk tussen vier muren af.

Dankzij de centrale ligging draait de zaak uitstekend. Op het middaguur zit het goed vol. Mensen die hier in de buurt in de kantoren werken, toevallige voorbijgangers en toeristen komen hier lunchen. Vooral als het mooi weer is, is

In België wonen ongeveer 40.000 Kosovaren. Er is zelfs een voetbalploeg uit Schaarbeek, die in tweede provinciale speelt, en die FC Kosova heet. Een toeval is dat de familie van Adnan Januzaj (de talentvolle jongere die momenteel bij Manchester United speelt) ook afkomstig is uit Istog. Gani zat met één van de ooms van de voetballer in de klas.

De grootste Kosovaarse gemeenschap vinden we vooral in Zwitserland en Duitsland.

Albanezen en Kosovaren leren snel een andere taal. Na 1 à 2 jaar spreken ze bijna vloeiend Frans, Engels, Italiaans of Nederlands. Blijkbaar zit het in hun genen, ouderen die hier 40 à 60 jaar verblijven staan nog open om nieuwe talen aan te leren. En net zoals die generatie is ook Gani graag op de hoogte van de nationale en internationale politiek.

Buurt De buurt is ondertussen aangenaam veranderd. Begin jaren 2000 trof men op de centrale lanen nog veel night-, call- en sexshops aan. Het is echt niet prettig om een eroticawinkel vlak naast

je zaak te hebben. De laatste jaren is het hier steeds beter en beter geworden. De renovatie van de gebouwen ervaren de buurtbewoners zeer positief. De nieuwe burgemeester is ook strenger als het gaat om het uitreiken van handelsvergunningen. Er is meer politiecontrole.

De wijkagenten moeten herkenbaar zijn door hun uniform te dragen. In de omgeving bevinden zich veel nachtclubs, wat tot overlast kan leiden en er zijn hier te weinig openbare toiletten.

De verloedering van de Nieuwstraat steekt me wel tegen. Steeds meer en meer winkels met een zekere stijl verdwijnen. Het personeel aan de kassa is eerder koel en gereserveerd. Opmerkzaamheid vind ik heel belangrijk. Ik signaleer aan de bevoegde instanties als ik bijvoorbeeld iets aantref op het trottoir dat gevaarlijk is voor kinderen of ouderen. Properheid en het bevorderen van de levenskwaliteit in de stad is heel belangrijk voor ons.

Ik denk wel dat ik later niet meer terug zal keren naar mijn vaderland. Mijn twee kinderen lopen hier school, ik heb de Belgische nationaliteit en als je nagaat heb ik hier de helft van mijn leven doorgebracht. In mijn eigen land zou men mij als een buitenlander bestempelen.

Na al die jaren blijft Brussel en vooral het centrum nog steeds boeiend en fascinerend voor mij.

Aux Cent D’wiches, A. Maxlaan 36, 1000 Brussel 02 217 27 07

Résumé en français

Gani Beljaj a 39 ans, est originaire du Kosovo et habite en Belgique depuis 20 ans. Il exploite avec sa femme un snackbar très fréquenté et situé au boulevard Adolphe Max. Il s’intéresse beaucoup à son quartier et attache une grande importance au civisme et aux obligations civiques.

“Je suis arrivé à Bruxelles sans aucune connaissance préalable. Les premiers mois ont été très difficiles. Je devais tout recommencer à zéro. Quelle différence entre la vie dans la grande ville et la vie dans mon petit village. J’ai commencé alors à suivre des cours de langue pendant trois mois. J’ai obtenu ensuite un diplôme de cuisinier.

Après avoir travaillé dans un restaurant du quartier, nous avons ouvert notre propre snackbar le 1er décembre 2004. Le snackbar est ouvert sept jours sur sept. Mon job me procure beaucoup de satisfaction malgré les longues journées et l’énorme quantité de travail.”

het Uithangbord >”Op 22 mei 1967 bevond de hel zich in de Nieuwstraat”

klanten die, op de vlucht voor het naderende vuur, zich in de naburige straten te pletter storten…

voor een herdenkingsplechtigheid in de Finisterraekerk ter gelegenheid van de heropening van het grootwarenhuis. Dat was helemaal uit zijn as herrezen maar werd nu wel voorgesteld als een modelvoorbeeld op het vlak van veiligheid. Maar dat was buiten ingenieur René Charles gerekend die zijn zoon in de brand had verloren en met een striemende aanklacht die plechtigheid opende en afsluit met de woorden “Non, monsieur Bernheim, non, les familles des malheureuses victimes n’oublient pas”. René Charles vond immers dat de Innovation schuldig was omdat de zaakvoerders van voor 1967 meer geïnteresseerd waren in ongebreidelde en snelle uitbreiding van de verkoopoppervlakte dan in het naleven van veiligheidsvoorschriften.

In 1969 was alle hoop dan ook gevestigd op het gerechtelijk onderzoek dat maar bleef aanslepen maar in 1970 uitliep op een buiten-vervolgingstelling.

Een ramp met meer dan 300 dodelijke slachtoffers en 150 gewonden een “tragisch ongeval” noemen is natuurlijk een zwaar “understatement”, maar het reveleert wel de problematische relatie tussen het grootwarenhuis en de nabestaanden van de slachtoffers die nooit hebben willen weten van een groter gedenkteken in de buurt van deze onheilsplek. In oktober 1969 had Emile Bernheim, de zoon van de stichter van de Innovation, de nabestaanden uitgenodigd

Over de oorzaak van de ramp is vanaf de eerste dag heel wat gespeculeerd en gefantaseerd. Er wordt dan graag verwezen naar jonge extreem-linkse activisten die protesteerden tegen de “Amerikaanse week” die de Innovation organiseerde. Er is het gerucht dat een onbekende een bom zou tot ontploffing hebben gebracht. Het verhaal van de Duitse filoloog die door zijn zoon werd beschuldigd om het vuur te hebben aangestoken. Of misschien was de catastrofe wel het gevolg van

© Arnout Willems

Je moet al een erg aandachtige geest hebben om het plaatje ter grootte van een A3 ’tje op te merken dat in een van de ingangen van het grootwarenhuis Inno-Galeria een tiental jaar geleden werd opgehangen. De in steen gegraveerde tweetalige tekst luidt: “Nous gardons pieusement le souvenir des victimes de la tragédie du 22 mai 1967. Met vroomheid gedenken wij de slachtoffers van het tragisch ongeval van 22 mei 1967”. Dat is alles. Geen namen van slachtoffers. Geen aantallen. Alsof de initiatiefnemer van dit gedenktekentje woorden als “ramp” of “brand” angstvallig wilde vermijden en daarom koos voor het neutralere en abstracte “tragisch ongeval”. Zou er ergens op de wereld een gedenkplaat bestaan waarvan de geringe dimensie zo contrasteert met het aantal slachtoffers dat wordt herdacht?

Op die manier legt het gedenkteken de paradox bloot tussen de verschrikkelijkste ramp die België ooit heeft gekend en de plaats waar die tragedie zich heeft afgespeeld. Dit blijft tenslotte een grootwarenhuis, dat wil zeggen een plek waar klanten komen om in alle zorgeloosheid te shoppen en dus niet herinnerd willen worden aan die nare gebeurtenis van bijna een halve eeuw geleden. Want wie shopt wordt natuurlijk liever niet herinnerd aan beelden van winkelpersoneel dat als ratten in de val in giftige rookwalmen aan zijn eind komt, van klanten die als brandende fakkels tevergeefs zoeken naar een nooduitgang of van

een slecht gedoofde sigaret die een winkelbediende snel had weggegooid… De dag na de ramp schreef Het Laatste Nieuws al: “Voor het parket zal het zeker geen gemakkelijke taak zijn wegwijs te geraken in deze doolhof van geruchten, veronderstellingen, waanbeelden en … werkelijkheid”.

En toch had de ramp vermeden kunnen worden of tenminste het aantal slachtoffers veel minder kunnen zijn.

Indien er water in de leidingen had gestaan. Indien het Sprinklersysteem (waarvan altijd wordt gezegd dat het pas in de vernieuwde Inno voor het eerst werd aangebracht) had gewerkt.

Indien de Brusselse brandweerkorpsen brandslangen hadden gehad die wél met elkaar compatibel waren geweest. Indien de Innovation een duidelijk herkenbaar alarm had gehad. Indien de onervaren brandweerman die werkte in dienst van het grootwarenhuis niet eerst zelf had geprobeerd het brandje in de opslagplaats te blussen.

Indien de verschillende uitbreidingen van de warenhuisoppervlakte niet zo chaotisch en onoverzichtelijk waren uitgevoerd waardoor er geen duidelijk aangeduide nooduitgangen waren.

Indien de veiligheidsvoorschriften uit meer dan 10 lijntjes hadden bestaan.

Indien de straten rond het grootwarenhuis niet zo smal waren geweest. Indien de straten die wel breed genoeg waren niet vol met auto’s van

toegesnelde ramptoeristen hadden gestaan.

Het is misschien maar een magere troost voor de nabestaanden maar de catastrofe van 1967 heeft er uiteindelijk wel voor gezorgd dat er vandaag in heel het land heel strenge brandveiligheidvoorschriften worden gerespecteerd. Een ramp van die omvang is daarom vandaag gelukkig ondenkbaar.

Stefan Moens In deze rubriek staan we even stil bij een opvallend uithangbord, boodschap, gedenkteken, opschrift of de naam van een winkel, een café waarvan we de achtergrond proberen te achterhalen.

Résumé en français

Le grand magasin A l’Innovation située dans la Rue Neuve a été totalement détruit par un incendie le 22 mai 1967.

Une petite plaque commémorative à l’entrée du magasin rappelle cela.

Le souvenir de la plus grande catastrophe belge reste encore dificile aujourd’hui.

Après cette catastrophe, le Parlement belge a voté des prescriptions de sécurité très strictes afin d’éviter la répétition d’une semblable tragédie.

7

Stadschap Vijfhoek >Rogier Underground

De metro van Brussel wordt geroemd om zijn kunstwerken. Op de website Metro Arts and Architecture1 staat Brussel bij de vijftig meest interessante metro’s van de wereld en krijgt onder de noemer “metro’s met merkwaardige openbare kunstcollecties” twee sterren (3 is maximum) “worth a detour”.

De MIVB is ook terecht fier op zijn openbare kunstcollectie2 die doorgaans van hoge kwaliteit maar spijtig genoeg hier en daar te simpel en te louter decoratief is. Over de architectuur van metrostations wordt er in de brochure weinig verteld hoewel een aantal stations ook op dat vlak onze aandacht verdienen. Alma (1982) van Lucien Kroll en Erasmus (2003) van Philippe Samyn zijn twee uitersten zowel qua architectuur als qua ligging doch allebei quasi bovengrondse gebouwen.

8

Het ondergrondse stadslandschap Hoe staat het echter met de kwaliteit van het ondergrondse stadslandschap?

De vergeelde premetrostations onder de centrale lanen dateren van 1976 en zijn weinig inspirerende grote leegten met vele ondergebruikte ruimtes.

Beurs en Anneessens herbergden verschillende initiatieven zonder veel succes. Er worden sinds enkele jaren ideeën ontwikkeld maar tot hier toe zonder concrete uitwerking, er is nochtans nood aan dit soort ruimtes en attractieve initiatieven zouden ook de sociale controle in de ondergrondse publieke ruimte kunnen bevorderen.

(2006 Architectuur wedstrijd Anneessens weerhouden project Sum Projects

zonder gevolg) De knooppuntstations zijn dikwijls doolhoven waar je zelfs als ervaren Brusselaar het noorden kwijtraakt. De signalisatie van het ondergronds openbaar vervoersnetwerk is een zwak punt, de tijd dat tram 55 van Stilte naar Vrede reed en omgekeerd kon dan wel zeer poëtisch klinken maar waarom kon dat niet eenvoudiger van Evere naar Ukkel zijn of de grote richtingen van noord naar zuid en minder abstract. De verwarring van de Broken Circle Line van Simonis naar Simonis is nu wel een beetje gecorrigeerd, maar wie is in godsnaam Hermann Debroux en waar woont hij?

Een draaischijf van lijnen Laat ons het over Rogier hebben, een drie verdiepingen tellend ondergronds station, sedert vele jaren in verbouwing en permanent in vertraging. Een draaischijf van lijnen: op min één komen de metrolijnen 6 – Kleine Broken Ring3 - Heysel en 2 – Broken Circle Line voorbij, op min twee vinden we de Centrale Metro Plazza met alle diensten, bootik en boetieks en vertrekken de trams 25 en 55, op min drie rijdt de premetro die de Centrale lanen bedient met de tramlijnen 3, 4, 31 en 32.

De Centrale hall van het station is de min twee die een royale verbinding vormt

met het shoppingparadijs City 2 en die de hoofdstroom van reizigers opvangt, van daar worden de andere verdiepingen “gedispatcht”. De nieuwe inrichting heeft hier zeker gezorgd voor meer overzichtelijkheid, hoewel het toch nog nummertjes zoeken is in de overvloed van richtingen. Ooit gezien in Marseille waar de te volgen weg met kleurrijke lijnen op de vloer aangegeven was. Het moet gezegd dat de nieuwe winkels er stukken aantrekkelijker uitzien dan de vroegere hotdogkramen, men heeft duidelijk gemikt op chiquere (duurdere?) kwaliteit – Starbucks, Leonidas en meer… afwachten of het werkt.

Kunst De kunst in dit station zit een beetje in het verdomhoekje, het glas mozaïek “Geef kleur aan de solidariteit” van Pjeeroo Robjee en Gino Tondat, geschonken door Welzijnszorg en de Christelijke Arbeidersbeweging en waarbij 270.000 mensen elk een steentje hebben toe bijgedragen, komt helemaal niet tot zijn recht aan het begin van de konijnenpijp naar de chique galerij van Sheraton.

Het verbouwingsproject creëert een diepe patio die gelukkig licht brengt in de drie ondergrondse verdiepingen. Een sierlijke draaitrap en een lange dubbele roltrap brengen de reizigers van de centrale verdieping naar het midden van het plein. Het plein krijgt zo zijn functie van draaischijf terug. De troosteloos lange spiegel-trappen - konijnenpijpen

van min twee naar de Sheraton winkelgalerij kunnen dan afgeschaft worden.

De funderingswerken voor de grote spectaculaire luifel van XDGA Architects zijn gestart.

We wachten samen met de 850.000 maandelijkse reizigers (bron MIVB) met (on)geduld op het resultaat.

Marcel Rijdams http://mic-ro.com/metro/metroart.html http://www.stib-mivb.be/ kunst-metro-art.html?l=nl 3 Betere suggesties voor namen doorsturen aan MIVB aub 1

2

foto’s © Marcel Rijdams

Résumé en français

Le métro de Bruxelles est réputé pour ses œuvres d’art. La STIB peut être fière à juste titre de sa collection d’art public de grande qualité, mais parfois trop simple ou de nature purement décorative. Qu’en est-il de la qualité du paysage urbain souterrain?

Les stations quelque peu défraichies du prémétro situées en dessous des boulevards centraux datent de 1976 et constituent des grands vides sans beaucoup d’inspiration et présentant des espaces sous-occupés. Les stations « échangeurs » sont souvent des labyrinthes où même un bruxellois expérimenté s’y perd. La signalisation du réseau souterrain des transports publics constitue un point faible. La sta-

tion de prémétro Rogier, une station souterraine comptant trois étages, est en rénovation depuis des années, avec des retards permanents. La station est une plaque tournante de différentes lignes. Le nouvel aménagement a créé plus de transparence, bien qu’il faille encore chercher les numéros des nombreuses directions. L’œuvre d’art de cette station est un peu escamotée.

Il s’agit d’une mosaïque en verre “Les couleurs de la solidarité” de Pjeeroo Robjee et Gino Tondat. Elle n’est pas bien mise en valeur.

Avec les 850.000 voyageurs par mois (source STIB) nous attendons avec (im)patience la fin des travaux de rénovation.

> Hotel Le Palace: “c’était au temps où Bruxelles rêvait…”

vanaf 7,5 frank ‘verlichting en dienst inbegrepen’. Er waren ‘appartements privés aristocratiques’ en suites met mahoniehouten lambrisering en uitzicht op de Kruidtuin, toen nog niet geamputeerd. Het hotel richtte zich tot ‘les grands de la terre’ die er ‘l’ultime confort’ aangeboden kregen, met doormen, grooms en liftboys in goudbestikte livrei en witte handschoenen.

de geschiedenis van het hotel dat zijn deuren had gesloten en zijn prachtig meubilair verkwanseld of vernield zag door krakers. In 1982 werd het last minute opgekocht en na een heroïsche redecoratie- en renovatieslag heropend.

Op alle mogelijke manieren was getracht het oorspronkelijke, aan elke kamer aangepaste meubilair, opnieuw te verwerven en te restaureren. Maar de tijden waren veranderd en de ambities voor de uitbating van het hotel werden bijgesteld. Een advertentie uit die tijd, ‘a great dream…available for everybody’, maakt duidelijk dat het hotel niet langer in de champions league speelde.

Het paleis had zijn glorie verloren en werd een ‘budget hotel’ dat verschillende keren van eigenaar veranderde.

De vloek van de farao Brussel was ook in het begin van de 20e eeuw berucht om zijn afbraakzucht. Architect Pompe vond het derhalve nodig om het verhaal te verspreiden van de ‘geheime’ kist, tijdens de werken begraven onder de 2de pilaar van de balzaal. Als Brusselse iconoclasten het ooit in hun hoofd zouden halen om zijn Palace af te breken, zou de inhoud van die kist hen zuur opbreken.

Een bezwerende onheilsprofetie die wie weet heeft doorgewogen in 1981, toen men inderdaad op het punt stond het belle epoquerelict af te gooien, om er naar Brusselse obsessie kantoren op te bouwen. Het was een dieptepunt in

Renaissance In 2003 kwam Le Palace in handen van de Zweedse groep Pandox dat al enkele prestigehotels in zijn portfolio had. Er werd grondig gerenoveerd en verfraaid met historische referenties.

Een tiental ‘century rooms’ schitteren sindsdien in hun vroegere aankleding en hun authentiek meubilair. Voor de andere kamers liet de architect zich inspireren door niets minder dan het Stoclethuis en het coloriet van Klimt.

Le Palace werd een Crowne Plaza-hotel met 4 sterren. De vroegere feestzalen en salons werden omgevormd tot conferentiezalen, 15 in het totaal. In de legendarische balzaal installeerde men

In 1908 bouwden twee jonge architecten, van wie Antoine Pompe de meest bekende werd, het hotel Le Palace aan het Rogierplein, vlakbij het toenmalig Noordstation.

Een weloverwogen locatie, ideaal voor toeristen die de wereldtentoonstelling van 1910 zouden bezoeken, voor reizigers van de Oriënt-Express of voor gegoede burgers die in de hoofdstad zichzelf wilden verwennen. Het werd een complex met 7 verdiepingen in geometrische art-nouveaustijl, waarbij voor het eerst gewapend beton werd gebruikt. Pompe had nog voor Horta gewerkt en wist dus perfect hoe belangrijk lichtinval was.

Zijn opleiding in de sierkunst kwam van pas bij de binneninrichting van het luxehotel dat ook uitgerust was met een brasserie, een restaurant, een bar met lichtkoepel, een balzaal van meer dan 650 m², een kapperszaak (op de mezzanine), een bakkerij (in de kelderverdieping), een bibliotheek, fumoirs, salons en uiteraard een majestueuze entree. Bezoekers treden het vorstelijk hotel binnen ( hier stap je niet, je treedt) via een rijkelijk versierde ‘binnenlaan’ die van de Ginestelaan (aan de Kruidtuin) met een opschortend boogje naar het Rogierplein leidt. Het niveauverschil wordt opgevangen met marmeren trappen die een apart ritme creëren. De dames in zwevende crinoline toonden zich hier op hun mooist.

De rondbogen naar de zijruimtes zijn bekroond met Egyptische maskers.

Pompe plaatste ook gestileerde kariatiden op de buitengevel. Voor de interieurversiering van de suites werd ook Alban Chambon, bekend van hotel Metropole (1893) aan het werk gezet.

In 1911 had je in Le Palace een kamer, standaard met badkamer en telefoon,

9

“c’était au temps où Bruxelles rêvait…”

(VERVOLG)

© SMN

projectieschermen en apparatuur voor grote meetings. Le Palace is nu een zakenpaleis waar bedrijven, organisaties en instellingen vergaderen, congressen organiseren en stands installeren.

Gasten als Grace Kelly, Orson Welles en koning Hoessein van Jordanië zijn enkel nog nostalgische echo’s van een tot mythe gepromoveerd verleden. Nu

lopen er gehaaste ceo’s, voorzitters en mandatarissen zonder magie over de rode loper.

Te weinig toeristen De bezettingsgraad van grote Brusselse sterrenhotels is laag tijdens het weekend, wanneer de zakenlui elders uitblazen na hun drukke vergaderweek.

Rogier Hurkmans, de general manager van het hotel windt er geen doekjes om. ‘Toeristisch hinkt Brussel achterop in vergelijking met steden als Parijs, Londen en Amsterdam. Toeristen, slechts 30% van de bezetting, blijven niet lang in Brussel maar haasten zich naar Brugge en Gent met een ommetje naar de Hollandse tulpenvelden’.

Brusselse hotels vragen al jaren naar meer beleidsinspanningen om de hoofdstad toeristisch te promoten.

Voor het Crowne Plaza Le Palace zijn de aanslepende werken op en rond het Rogierplein nog een extra domper.

Men komt ook niet meer naar een hotel om te relaxen of zich te laten verwennen. Het cliënteel heeft thuis evenveel of meer luxe dan een sterrenhotel te bieden heeft. En o wee als er iets misloopt! Voor Rogier Hurkmans zijn negatieve commentaren op het internet een nachtmerrie. De concurrentie is hard, de kamerprijzen noodgedwongen laag: voor 125 euro overnacht je in een ruime, smaakvol ingerichte kamer met alles erop en eraan. En de show goes on, 24 /24 uur, 365 dagen per jaar.

Dromen Komt er ooit een vervolg op Georges Simenons roman ‘Le Locataire’, die zich afspeelt in het Palace van de jaren ’30?

Of zou een misdaadauteur van 2014 zijn hoofdpersonage te slapen leggen in een democratische zespersonenkamer van hotel Meininger, gesnurk inclusief?

10

Architect Pompe werd 106 jaar! Zijn droompaleis - momenteel precies even oud - is overeind gebleven terwijl ongeveer alles in de directe omgeving van aanschijn veranderde. De mirakels zijn inderdaad de wereld nog niet uit…

Marleen Janssens

Résumé en français

Deux jeunes architectes, dont Antoine Pompe est le plus connu, ont construit en 1908 l’hôtel Le Palace situé sur place Rogier, où se trouvait autrefois la gare du Nord. Un endroit stratégique et idéal pour les touristes de l’exposition internationale de 1910 et pour les voyageurs de l’Orient-Express ou pour les classes aisées à la recherche d’un séjour confortable dans la capitale.

L’hôtel a perdu sa gloire en 1982 et est devenu un ‘hôtel budget’ changeant plusieurs fois de propriétaire.

Le groupe suédois Pandox a racheté l’hôtel en 2003. L’hôtel vise à présent un public d’affaires et est un lieu de réunions et de congrès pour des organisations et des institutions. Les touristes ne constituent plus que 30% de la clientèle.

VOOR DE LEZERS VAN DE VIJFHOEK Voor 20 snelle lezers…

Voor velen staat winkelen in Brussel nog steeds gelijk met starten op het Muntplein en zigzaggend tussen de winkels richting Rogier stappen. Maar hoe lang nog? Blijft de Nieuwstraat even aantrekkelijk als projecten zoals U Place, Neo en andere aan de rand van de stad er komen? Hoe moet de Nieuwstraat heruitgevonden worden om de komende decennia te trotseren? Hoe kan de hele omgeving, met een wirwar van straatjes aantrekkelijk gemaakt worden? Zal de heraanleg van Rogier boven- en ondergronds hierop een begin van antwoord geven?

Kijk samen met Jens Aerts vooruit in de tijd. Hij is ingenieur architect en vennoot in Buur, Bureau voor Urbanisme en werkte in opdracht reeds verschillende studies uit voor grote reorganisatieprojecten in Brussel (Reyers, de Kanaalzone,…) en nu ook voor de Nieuwstraat. Hij heeft het met u op een bevattelijke manier over het verzoenen van verschillende functies van de stad: handel, wonen, verkeer, over langetermijndenken, over het verschil tussen ideaal en realiteit. De wandeling wordt afgesloten met een drankje op onze kosten in de buurt.

• Dinsdag 29 april om 18u Wil je er bij zijn? Bellen naar De Markten, 02 512 34 25 (max 2 personen per telefoontje)

Stadsberichten

Thuis

Het PispotFestival

Wie ’s middags of rond 16u wel eens voorbij het Sint-Katelijneplein komt op een zonnige dag maakt zich al naargelang vrolijk of ergert zich over en aan de trosjes jongeren die er over banken of over elkaar gedrapeerd een broodje eten of een zelfgerolde sigaret roken. “Het heeft er alles van een openluchtjeugdhuis”, zegt Fernando Vandekeybus.

scholen in het centrum om ons bekend te maken. We willen trouwens ook vermijden dat we een eentalig Nederlandstalig jeugdhuis worden. Zie maar naar de JHMJ in onze naam.”

Maar helemaal naar hun zin hebben die jongeren het niet op de straatstenen (of bij regenweer in de tochtige inrijpoort van De Markten). Ze willen een eigen ontmoetingsplek in het centrum, niet alleen rond de schooluren, maar ook ’s avonds en tijdens het weekend. En die is er binnenkort, weet Fernando te vertellen. Hij is de voorzitter van de nieuwe vzw JHMJDar (wat zoveel betekent als thuis).

De verzuchting dat jongeren een eigen, niet-commerciële ontmoetingsplek in Brussel nodig hebben weerklinkt al lang.

Ideeën doken op maar verdwenen weer of werden niet goed bevonden. Maar plots ging het snel: een concrete vraag kwam op een gegeven moment in het ene oor van een politicus terecht, nadat een opportuniteit hem in het andere oor was ingeblazen en de zaak was beklonken.

Ergens in mei “we willen onszelf niet al te zeer onder druk zetten,” aldus Vandekeybus nemen ze hun intrek in de Jacqmainlaan 124. April wordt gebruikt om ideeën over inrichting op tafel te gooien en uit te voeren.

Wat mogen jongeren er van verwachten? JHMJDar moet in de eerste plaats

Over de exacte lanceringsdatum wordt dus wat vaag gedaan, al helemaal intrigerend wordt het wanneer Fernando liever niks vertelt over de manier waarop dat zal gebeuren. “Het wordt een gigantisch feest op een lokatie die ik nog niet kan verklappen. Je hoort er nog van, en als dat niet zo is, dan ligt het helemaal aan jou…”

een plek voor ontmoeting worden voor jongeren die in het stadscentrum wonen of schoollopen. “Hopelijk kunnen we ook workshops organiseren begeleid door vrijwilligers, want veel geld hebben we nog niet. We hopen dat we ook een ontmoetingsplek kunnen zijn tussen de buurt en het jongerenpubliek. Ik zou het fantastisch vinden mocht iemand uit de buurt bijvoorbeeld een kookworkshop komen geven op een namiddag.” De plek op de Jacqmainlaan heeft best wel wat voordelen. Er zijn geen directe buren én er is een kleine binnentuin, wat mogelijkheden biedt voor kleine feestjes. De eigenaar is heel welwillend en verhuurt de ruimte aan een symbolische prijs. En het huis ligt dichter dan op wandelafstand van scholen, cinema of een mogelijke partnerorganisatie als JC Chicago.

Het initiatief vertrekt van een paar jongeren uit Maria Boodschap of met een MaBo-verleden die in hun zoektocht en bij de oprichting ondersteuning krijgen van het Platform van Brusselse Jeugdhuizen. “Maar we hoeden er ons voor om enkel een ontmoetingsplek voor Mabo-publiek te zijn. Na de zomer trekken we ook naar de andere middelbare

Straatsolidariteit Le Festival des solutions Homeless not Hopeless Op vraag van zijn bezoekers, startte de vzw Bij Ons/Chez Nous (een inloopcentrum dat sinds 1998 een ruimte biedt aan een thuislozenpubliek waar onthaal, ontmoeting en solidariteit centraal staan) in 2007 met de organisatie van het PispotFestival om hun eis voor meer gratis openbare toiletten in Brussel, ook voor vrouwen, op een ludieke manier kenbaar te maken. Jaarlijks werd bij deze gelegenheid, op een feestelijke en gezellige manier de aandacht van de beleidsmakers gevestigd op dit gemis, dat de straatbewoners in hun waardigheid zelf raakt. Om verschillende redenen vond het PispotFestival in 2013 niet plaats. Van deze pauze werd gebruik gemaakt om de organisatie van het festival te versterken, het concept te verruimen, de inhoud te verrijken en nog meer te openen voor het grote publiek.

Het is nu een platform van verenigingen dat het festival uitdenkt en organiseert.

Dit neemt echter niet weg dat de vzw Bij Ons/Chez Nous de coördinatie ervan blijft verzorgen.

Elk jaar wordt gekozen voor een thema dat naar één of ander aspect van dakloosheid en/of armoede in Brussel verwijst. De editie van 2014 is dus de start van deze nieuwe formule van het PispotFestival. Bij Ons/Chez nous wil nogmaals het accent

leggen op de ontmoeting tussen straatbewoners en hun buren, maar ook de bestaande oplossingen zichtbaar maken.

Het festival zal in een gezellige sfeer baden en opgeluisterd worden met optredens van Wallaroos, Tricycle, The Reeves, Keiki, Backseat, Two Stroke en My Dilligence met stijlen gaande van blues en jazz tot satanic pop, soul-rock en psychobilly.

Tevens wordt de gelegenheid gegeven aan de Brusselse verenigingen die werken met daklozen, om een stand te verzorgen.

Op die manier kunnen zij hun werk, hun missie en hun methodologie voorstellen en het grote publiek oproepen voor meer solidariteit. Ook dit jaar zal het festival voor de thuislozen zelf de gelegenheid zijn om hun stem te laten horen.

Eveneens nieuw dit jaar is de feestelijke optocht die het festival zal openen. Het is een uitnodiging voor het grote publiek om hun solidariteit met de straatbewoners te tonen. Deze opening moet het voor iedereen mogelijk maken om voeling te krijgen met de problematiek, vaak slecht gekend of karikaturaal voorgesteld, of om zich op één of andere manier te engageren aan de zijde van de straatbewoners of de verenigingen.

• Woensdag 30 april van 13u to 22u Pantsertroepensquare, toegang gratis Daarna afterparty in Café Central, Borgwal 14 Info: users.skynet.be/cheznous.bijons 02 513 35 96 11

zoniënmars 2014 advertentie A4 kleur.pdf

BERICHTJES VAN HIER EN GINDER Verenigingen en andere leuke activiteiten

Helemaal vrijwillig

In kader van de debattenreeks over mobiliteit in Brussel vindt het derde debat “Parking in Brussel: Who’s in control?” plaats op woensdag 2 april. De deelnemers aan dit panelgesprek zijn Roland Cracco, managing director van het internationale parkeerbedrijf Interparking NV, minister Brigitte Grouwels en mobiliteitsexpert Kris Peeters. Afspraak om 19u in de Parking Grote Markt, recht tegenover de “Control Room”.

Bij Tele-Onthaal kan je terecht met al je vragen en zorgen en is dag en nacht bereikbaar op het nummer 106. Elk gesprek is gratis, komt niet op de rekening en is anoniem.

Via www.tele-onthaal.be kan je op vaste tijdstippen chatten. Tele-Onthaal zoekt vrijwilligers om de ploeg te versterken.

Een nieuwe opleiding start op 26 april.

• Info: www.bralvzw.be Het Seniorencentrum organiseert in samenwerking met de bezoekersgroep Begijnhofwijk een gratis infonamiddag met als onderwerp “hoe zorg ik zo lang mogelijk zelf voor mijn financiën”? De activiteit vindt plaats op dinsdag 8 april om 14u in het Anker, Marcqstraat 25 te 1000 Brussel.

• Info & inschrijvingen: 02 427 28 62 of 02 210 04 60 info@seniorencentrum-brussel.be Dit jaar is het 150 jaar geleden dat kunstenaar, schilder en afficheontwerper Henri de Toulouse-Lautrec geboren werd. Om deze verjaardag in de verf te zetten is er op donderdag 10 april om 20u een lezing door Jan Boesman waarin Toulouse-Lautrec geduid wordt tegen een achtergrond van wielersport en dopingverhalen. Afspraak om 20u in het Goudblommeke in Papier, Cellebroersstraat 55 te 1000 Brussel.

• Info: 02 502 38 80 www.masereelfonds.be Op zondag 13 april om 16u vindt de uitvoering van de Mattheüspassie, door 12

het Antwerps Collegium Musicum olv dirigent Willem Ceuleers, plaats in de Sint-Lambertuskerk, Sint-Lambertusplein te Laken.

• Info & reservaties: laken@davidsfonds.be 0486 95 70 79 Over de prille lente zingen, dat doe je het best in april.

Dat zijn de zangers van de “Zingende Brug” dan ook van plan in De Markten op zondag 27 april tussen 15u en 18u.

Voel jij ook lentekriebels? Kom dan vrolijk meezingen!

• Info: www.dezingendebrug.be 02 215 30 31 De Vlaamse Club voor Kunst, Wetenschap en Letteren houdt op maandag 28 april, om 19u45 een lezing in De Markten. Econoom Gert Peersman komt “De perfecte storm”, dat hij samen schreef met Koen Schoors, bespreken.

In dit boek proberen de schrijvers een oplossing te vinden voor de huidige economische crisis.

• Info: www.vlaamseclubbrussel.be info@vlaamseclubbrussel.be De 17de culinaire kaas- & wijnavond van het Willemsfonds Laken en Willemsfonds Brussel-Centrum vindt dit jaar plaats op zaterdag 10 mei in de Kunsthumaniora in Laken (ingang parking: Karel Bogaerdstraat 4, 1020 Laken).

Vanaf 18u is iedereen welkom. U hebt de keuze uit een kaas- of een Breughelbuffet. Kaarten zijn in voorverkoop verkrijgbaar aan 12 euro.

• Info en inschrijvingen: info@elsampe.be 02 549 65 22 (kantooruren)

• Info: 02 511 86 63 brussel@tele-onthaal.be

2

19/02/14

17:43

ën rs Zodangim a zon 4.14 .

7 2 Zoniënanken kl Wandelen in het Zoniënwoud

5

10 15 25 km

Muzikale intermezzo’s in het bos INFO EN VERTREK

Gemeenschapscentrum WaBo 02 675 40 10 wabo@vgc.be

www.wabo.be

Een project van GC WaBo, in samenwerking met GC Kontakt, GC Op-Weule, GC Den Dam, VGC-sportdienst en gemeentebestuur Watermaal-Bosvoorde.

In het kader van Cultuurcentrum Brussel, het netwerk van de 22 gemeenschapscentra. Foto: © Vilda – Yves Adams | Ontwerp: www.pjotr.be

Zoekertjes Wil je het traditionele Nederlandstalige volkslied (her)ontdekken, wil je mee zingen in een meerstemming koor en wil je ook af en toe eens optreden in een rusthuis of voor het goede doel? Het Brusselse Seniorenkoor is nog op zoek naar gemotiveerde Brusselaars die wekelijks samen willen zingen. Het koor komt elke donderdagnamiddag, van 14u tot 16u, samen in een lokaal van Caritas International, Liefdadigheidsstraat 43A, 1210 Sint-Joost-ten-Node.

• Info: Robert Ollevier, 0485/41 57 33 debuel.ollevier@yahoo.fr Wij zoeken een oppas om onze zoon van 5 maanden twee tot drie keer per week van zijn crèche in Sint-Joost-ten-Node af te halen en op te vangen bij ons thuis, van 17 tot 19u ongeveer.

• Info: claravanmuysen@hotmail.com of 0498 23 15 99.

colofon Werkten aan dit nummer mee: Nora De Kempeneer, Pol Vervaeke, Etienne Philips, Jan Op de Locht, Veronique Van Craen, Marcel Rijdams, Arnout Willems, Stefan Moens, Marleen Janssens, Werner De Bus en Charles Six. Foto’s: De Markten en ingezonden Lay-out en druk: Drukkerij Atlanta Schaffen Oplage: 6.800 Advertentiewerving: De Markten, 02 512 34 25, demarkten@demarkten.be Verantwoordelijke uitgever: Isolde Boutsen De Vijfhoek is het maandblad van De Markten, Oude Graanmarkt 5, 1000 Brussel 02 512 34 25, demarkten@demarkten.be, www.demarkten.be

Met de steun van de Vlaamse Gemeenschapscommissie.

De Markten maakt deel uit van Cultuurcentrum Brussel.

Steun De Vijfhoek: Hartelijk dank aan Hilda Meesters uw steun blijft welkom op rekeningnummer BE62-433-1147061-61 van De Markten met vermelding “steun De Vijfhoek”.

Voor het meinummer van De Vijfhoek zijn teksten en aankondigingen welkom tot uiterlijk 12 april.

Openingsuren onthaal: Openingsuren onthaal: maandag tot donderdag van 9 tot 20u, vrijdag van 9 tot 17u en zaterdag van 9 tot 13u (behalve tijdens de schoolvakanties) Tijdens de paasvakantie is het onthaal open van 9u tot 17u. De Markten is gesloten op 20 en 21 april.