2026 | EDITIE OKTOBER | NUMMER 63
SANNE DICHT OVER HAAR DEPRESSIE
Ontdek de grenzeloze carrièremogelijkheden bij FrieslandCampina Ben jij ondernemend, enthousiast, vernieuwend en inspirerend? Heb je veel in je mars en ben je altijd op zoek naar uitdagingen? Dan is FrieslandCampina op zoek naar jou. Met gemotiveerde en goed opgeleide collega’s kunnen we meer uit melk halen en onze ambities waarmaken.
Samen met onze ledenmelkveehouders zijn we experts in melk. Van de boerderij tot het eindproduct werken we iedere dag aan betrouwbare en smakelijke zuivelproducten, op een zo duurzaam mogelijke manier. En daar kun jij aan bijdragen!
Jouw carrière begint hier!
https://careers.frieslandcampina.com/
OKTOBER 2026 | LEEUWARDER STUDENTENKRANT
VOORWOORD
INHOUDSOPGAVE
13
19 15
In deze editie van de Leeuwarder Studentenkrant duiken we in onderwerpen die voor jou als student meer interessant zijn: ontlezing, 0%-alcoholfestivals en de Provinciale Verkiezingen. Er is grote bezorgdheid over het niveau van het Nederlands onder jongeren. Met de opkomst van AI zijn met name studenten nog luier geworden als op het schrijven aankomt. Jammer, want eigenheid is hét kenmerk waarmee je je onderscheidt van anderen, wat handig kan zijn als je een baan zoekt of hebt. Sterke, goed geformuleerde zinnen vergroten je overtuigingskracht. Daarom ben ik zo blij met onze redac teuren: studenten die de ruimte krijgen om met taal te spelen en die kans ook grijpen. Uit enorme hoeveelheden informatie destilleren ze een leesbaar artikel van zevenhonderd woorden. Elke keer ben ik weer positief verrast door de manier hoe zij hun opdracht vormgeven.
Marenthe studeerde Mindful Leadership op Bali ��������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 5 Op wie moet ik stemmen bij de komende Provinciale Verkiezingen? �������������������������������������������������������������������������� 7 Hoofdrol voor Firda-student Sep van der Veen in Oliver! ������������������������������������������������������������������������������������������������������� 9 Popacademie-student Sanne (28) dicht over haar depressie ������������������������������������������������������������������������������������� 10 Column Yannick: De prestatiemaatschappij ���������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 11 Goed genederlandst: beheersen studenten de taal? ������������������������������������������������������������������������������������������������������������ 13 Campusvraag: ‘Wat vind jij van alcoholvrij feesten?’ �������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 14 IBOS Leeuwarden blij met het Fries Onderwijsakkoord ��������������������������������������������������������������������������������������������������������� 15 Dé workingspots in 058, waar vind je die eigenlijk? ����������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 17 Zomerherinneringen op je bord: Italiaanse quiches voor je studentenhuis ������������������������������������������������������ 18 Agenda en De introweek van Elger Schuurman �������������������������������������������������������������������������������������������������������������������������� 19 Coverfoto
Nienke Maat
Redactie
Lorenza Blokker, Yannick Coenen, Thijs Haakma, Roosmarijn Sissing en Ritsko van Vliet (hoofdredacteur)
Advertenties Doede Vellema / 06 15 37 22 55 / info@leeuwarderstudentenkrant.nl Drukker
Mediahuis
Uitgever
Devea (www.devea.nl)
COLO FON
Verspreiding NHL Stenden, van Hall Larensteijn, University Campus Fryslân, dbieb, Popacademie, McDonalds, Markt 058, supermarkten, horeca, etc. Oplage
10.000 stuks
Online
www.leeuwarderstudentenkrant.nl /
leeuwarderstudentenkrant
Ondanks alle zorg die aan deze uitgave is besteed blijven vergissingen mogelijk. Wij kunnen daar echter geen aansprakelijkheid voor aanvaarden. ©2026
Een uitgave van: Devea | www.devea.nl
“Yannick, ik lees dat LEIP helemaal voor 0% alcohol gaat. Kun jij achter halen hoe dit onderwerp leeft onder Leeuwarder studenten?” Onze redacteur sprak zes studenten van verschillende hogescholen, en in de rubriek Campusvraag lees je dat de meeste studenten totaal geen moeite hebben met een avondje zonder alcohol. De Provinciale Verkiezingen vinden pas in maart 2027 plaats, maar veel politieke partijen roeren zich nu al. Een onderwerp dat waarschijnlijk alleen studenten van de Thorbecke Academie bezighoudt, want de opkomst onder jongeren is schrik barend laag. Daarom spraken we alvast met veertien deelnemende partijen om te horen wat ze voor Friesland kunnen betekenen. Want als je weet wat ze voor je kunnen doen, wordt de gang naar de stembus een stuk gemakkelijker. En verder in editie 63? Popacademie student Sanne vertelt openhartig over angsten en somberheid, Lorenza deelt recepten voor twee heerlijke quichetaarten, Firdastudent Sep is genomineerd voor zijn rol in Oliver! en gast redacteur Elger geeft ons een inkijkje in de introweek. Genoeg variatie dus om de Leeuwarder Studentenkrant uit de bak in je schoolhal te halen en tijdens een tussenuur in de belevingswereld van jou en je studiegenoten te duiken. Ritsko van Vliet hoofdredacteur
3
Vrijwilligerswerk op jouw manier! Vrijwilligersfestival 23 oktober
Dé plek om kennis te maken met 70 organisaties op het gebied van Cultuur, Zorg en welzijn, Ontmoeten, Dieren, Gezondheid, Beweging, Taal, Natuur en nog veel meer. Er is altijd wel iets waar jij blij van wordt en waar jij van betekenis kan zijn. Vrijwilligerswerk is voor iedereen! Vrijdag 23 oktober 2026 13.30 – 16.30 uur Stadsschouwburg De Harmonie - Leeuwarden Ben jij erbij? Gratis toegang!
Maak jij lekkere drankjes?
Neushoorn zoekt meerdere vrijwilligers voor achter de bar! Tijdens evenementen beleef jij de muziek en tap je het lekkerste drankje voor de gasten.
Schrijf mee aan het lokale nieuws
Hou je van schrijven en wil je graag meebouwen aan het lokale nieuws? Join the club van Omroep Leeuwarden! Ze zoeken een enthousiaste vrijwilliger voor de redactie.
Help jij bij klusjes klein of groot?
Netwerk Time to Connect helpt inwoners van Leeuwarden. Er zijn verschillende (kleine) dingen die je voor ze kunt doen. Bijvoorbeeld helpen met boodschappen, een tuin opknappen, oppassen, een maatje of koken voor daklozen.
Interesse of meer informatie? Kijk op www.samenleeuwarden.nl Amaryllis I Vrijwilligerswerk vrijwilligerswerk@amaryllisleeuwarden.nl 058 303 04 00 Of kom langs bij onze inloopmomenten
Check deze en andere leuke vrijwilligersplekken
www.samenleeuwarden.nl
Een initiatief van
A4 Wij eisen de nacht op.indd 1
24-08-2025 11:38
TEKST EN FOTO’S: RITSKO VAN VLIET
OKTOBER 2026 | LEEUWARDER STUDENTENKRANT het dagelijks leven. Daarom is het ook zo’n ideaal
eiland voor toerisme. De Balinezen lopen over van
gastvrijheid. Niet vanuit professie, maar vanuit hun
natuur. Vriendelijkheid zit hier in de genen. Ik heb niet veel contact met locals, maar elk contactmoment wordt vanzelf een gezellig praatje. Hun familie is alles. Wij Nederlanders zijn erg individualistisch,
maar bij de Balinezen staat het groepsbelang op nummer een. Dat sluit perfect aan bij wat ik in de minor leer: betekenisvol zijn voor een ander.
ALLES ERUIT HALEN
Voor Marenthe is haar Bali-periode ook vakantie.
Bijna elk weekend is ze onderweg met studiegenoten.
“Je zit hier nu, dan moet je ook alles eruit halen.
Ik heb bijna alle bijzondere plekken op Bali gezien. Heel bijzonder was de Komodo-tour op Flores,
twee eilanden verderop. We zagen daar hagedissen
Marenthe bij haar school in Kuta.
“BALINEZEN LOPEN OVER VAN GASTVRIJHEID” MARENTHE STUDEERDE MINDFUL LEADERSHIP OP BALI STUDENTEN VAN NHL STENDEN KUNNEN IN HUN DERDE JAAR EEN GRANDTOUR DOEN: STUDEREN OP ÉÉN VAN DE INTERNATIONALE VESTIGINGEN VAN DE HOGESCHOOL, IN THAILAND, INDONESIË, ITALIË, ZUID-AFRIKA OF ARUBA. HOTEL MANAGEMENT-STUDENT MARENTHE ZWEERS VOLGT OP BALI DE MINOR MINDFUL LEADERSHIP. DE LEEUWARDER STUDENTENKRANT ZOCHT HAAR OP BIJ DE SCHOOL IN EEN BUITENWIJK VAN KUTA. ZE WAS NET TERUG VAN EEN VRIJWILLIGERSOPDRACHT: IN EEN KAMPONG (EEN KLEIN DORPJE) ORGANISEERDE MARENTHE MET STUDIEGENOTEN EEN SPELLENOCHTEND VOOR OUDEREN. Marenthe koos niet zomaar voor de Hotel
Het is fijn om de ochtend ermee te beginnen,
Maarssen wist ik al dat ik in de hotelwereld wilde
waarin wij ons ontwikkelen tot mindful managers.
Management School. “Op de middelbare school in werken. Tijdens de Open Dag bij NHL Stenden zag ik het meteen: hier ga ik studeren. Leuke docenten,
goede leeromgeving. Onze familie heeft een vakantie huisje in Woudsend, dus Friesland was voor mij
geen onbekend terrein. De mogelijkheid om in het buitenland te studeren maakte het helemaal af.”
ONTWIKKELEN
Na een minor in Zuid-Afrika reisde Marenthe door
naar Bali. “Ik was nog nooit in Azië geweest en keek uit naar de cultuur. Bovendien wilde ik een minor
doen waarin ik mijzelf beter leer kennen. Bij Mindful
Leadership richt je je op onderwerpen als emotionele intelligentie, stressmanagement en empathie.
Ik kan best wel stressvol zijn en dat is niet handig
voor een weekend heen te vliegen. Zo’n binnen-
landse vlucht is betaalbaar en voor €15 per nacht slaap je in een luxe resort. Het is zo bijzonder om dat met elkaar te ervaren. Er ontstaan nieuwe vriendschappen, wie weet voor het leven.”
GROTE BORRELPLANK
Marenthe is zeker van plan om terug te komen.
“Het lijkt mij zo mooi om mijn vader en mijn broertje te laten zien waar ik heb gewoond en gereisd.
Zodat we dat Balinese gevoel voortaan met elkaar
kunnen delen. Ik heb Bali echt in mijn hart gesloten. Wie weet ga ik hier ooit een tijdje wonen. Met een diploma van de hotelschool kun je op dit eiland
zomaar werk vinden. Dan heb ik ook meer tijd om de rest van Indonesië en Azië te verkennen.”
Maar eerst gaat ze straks na een half jaar Zuid-Afrika en Bali terug naar huis. “Weet je waar ik het meest naar uitkijk? Samen met mijn familie een grote
borrelplank verorberen. Als het einde van het
avontuur in zicht is, begint het toch te kriebelen.” ●
“ Ver van huis ontwikkel ik mij enorm als persoon. Dat was niet gebeurd als ik in Leeuwarden was gebleven”
maar de rest van de dag vullen we met colleges Ik neem graag de leiding, maar om dat goed te
doen, kan ik hier nog heel wat leren. Ver van huis ontwikkel ik mij enorm als persoon. Dat was niet gebeurd als ik in Leeuwarden was gebleven.”
Reizen zit in de familie. “Mijn vader heeft in het
buitenland gewerkt. Onze vakanties waren altijd ver weg. Toen ik vertelde dat ik in het derde jaar naar het buitenland wilde, zeiden mijn ouders meteen: ‘Doen, doen!’ Niet alleen voor je persoonlijke
ontwikkeling, maar het staat ook goed op je cv. Opa en oma vinden het heel bijzonder. Zij zijn zelf niet zo avontuurlijk, maar ze volgen alles wat ik doe. Heel lief.”
in het hotelvak. Door de meditatieoefeningen merk
DIEPE INDRUK
van de dag in een yogahouding? “Zeker niet.
“Het hindoeïsme is hier helemaal verweven in
ik dat ik makkelijker ontspan.” Zit ze dan de helft
van wel drie meter lang. Het is heel normaal om daar
De Balinese cultuur maakt diepe indruk.
Studenten volleyballen bij zonsopgang op het strand.
5
LEEUWARDER STUDENTENKRANT | OKTOBER 2026
17 MAART 2027 VERKIEZINGEN VOOR DE PROVINCIALE STATEN
HET GEZICHT VAN DE STATEN DE PROVINCIE FRYSLÂN EN PROVINCIALE STATEN WILLEN GRAAG MEER BEKENDHEID ONDER DE STUDENTEN. OM ZE DAARBIJ TE HELPEN HEBBEN WE ZE GEVRAAGD TE VERTELLEN WAT ZE DOEN EN INZICHT TE GEVEN IN HUN MOOISTE POLITIEKE MOMENTEN.
CDA
DOUWE DAVID VAN DER BOON
BBB
NATALIE NAUTA Belangrijkste provinciale onderwerp: “Hoe houden we Fryslân als landbouwprovincie in stand en hoe houden we Fryslân leefbaar en herkenbaar?” Daarbij horen ruimte voor de boer, woningbouw, natuur, leefbare dorpen en ondernemerschap. Behaald resultaat: We hebben landbouw nadrukkelijk op de agenda van de provincie gehouden. Het Friese plan voor stikstof- en natuurherstel en het grond aankoopplan tezamen met de landbouwbrief waarin gepleit wordt voor ‘boerdiversiteit’ biedt boeren perspectief en ruimte en houdt ons platteland leefbaar.
Sinds april dit jaar werk ik als fractiemedewerker bij CDA Fryslân. Van maandag 7 september t/m donderdag 10 september ben ik namens het CDA in Brussel bij de EPP Youth Week geweest. De EPP (European People’s Party) is de grootste fractie in het Europees parlement en alle Christen-Democraten uit Europa zijn hierbij aangesloten. Tijdens de Youth Week kwamen zo’n 600 jongeren uit alle Europese lidstaten naar het Europees Parlement om daar in gesprek te gaan met Europarlementariërs en andere EPP’ers. Daarnaast was er ook veel ruimte om te netwerken met de andere jongeren. Al met al was het een zeer geslaagde week en een unieke ervaring! Een andere bijzondere ervaring die ik in mijn korte tijd dat ik hier rondloop heb mogen meemaken is het Steate silen. Politiek wordt, soms ook terecht, gezien als een groep mensen die tegenover elkaar staan en het niet eens kunnen worden. Tijdens het jaarlijkse uitje bleek dat de Steateleden het op persoonlijk vlak goed met elkaar kunnen vinden.
Mooiste moment: Het mooiste vind ik als politiek dichtbij de mensen komt: een boer die vertelt wat beleid in de praktijk betekent, een jongere die zich
PROVINCIAAL BELANG FRYSLÂN SANDRA DE JONG
Belangrijkste provinciale onderwerp: Samenwerken met gemeenten is belangrijk. Gemeenten staan het dichtst bij de inwoners en zien als eerste wat er speelt in dorpen en steden. Daarom moet de provincie vooral helpen en ondersteunen, in plaats van zelf taken over te nemen. Behaald resultaat: Op ons initiatief is de wegenbelasting de afgelopen periode meerdere keren níet verhoogd. Dat is een concreet resultaat dat jongeren en gezinnen direct merkten in hun portemonnee. Mooiste moment: Het mooiste moment blijft toch de borrel na de vergadering. Na stevige discussies even ontspannen werkt goed voor de sfeer en juist daar leer je elkaar echt kennen niet alleen als politicus, maar als mens.
zorgen maakt over woningbouw of een dorp dat zelf met initiatieven komt.
JA21
RONALD OENEMA Belangrijkste provinciale onderwerp: We hebben ons als JA21 ingezet voor kernenergie in Fryslân. Met succes: er kwam onder andere steun voor een locatieonderzoek en Voor opname van SMR’s in de POVI. Zo pakken we netcongestie aan.
VOLT
GERBEN DIJKSTRA Volt Fryslân doet voor de eerste keer mee aan de Provinciale Statenverkiezingen in maart 2027. Omdat onze lijsttrekker Gerben in het onderwijs werkt, begrijpt hij goed wat er speelt in het leven van jou als student. Dat is belangrijk, want jij vormt de toekomst van onze provincie. Volt Fryslân wil werken aan een leefbare provincie met ruimte voor innovatie en goede banen. Daar hoort natuurlijk ook betaalbare huisvesting bij. Ons doel is dat je na je studie niet alleen in Fryslân wilt blijven, maar dat je er ook echt de mogelijkheid toe hebt. Samen met de rest van Europa zet Volt Fryslân zich in voor een goede balans tussen de landbouw en de natuur. Bovendien blijven we zuinig op wat Fryslân uniek maakt: onze eigen taal en cultuur.
6
Behaald resultaat: Met één zetel is het ons gelukt om Holwerd aan Zee te stoppen. Daarmee hebben we voorkomen dat de Friese belastingbetaler opdraait voor een potentiële miljoenenstrop door dit prestigeproject. Mooiste moment: De installatie van Ronald Oenema als Statenlid. Maarten Goudzwaard maakte de overstap naar de Tweede Kamer. Dat laat zien dat JA21 groeit, in Fryslân én landelijk!
FNP
DINIE VISSER Belangrijkste provinciale onderwerp: Fansels is foar de FNP us taal, kultuer en ús lânskip de basis. Mar der heart by de leefberens en de takomst fan ús jongeren. Betelbere wenten, goed iepenbier ferfier en kânsen op wurk sadat men hjir bliuwe kin as men dat wol. Behaald resultaat: Dat bin er in soad mar wer’t wy grutsk op binne is dat de provinsje stappen set om rigel druk te ferminderjen foar it organisearjen fan eveneminten is wol in boppeslach. Mooiste moment: Dat bin er in soad! Wurkbesites fyn ik it moaist, echt mei de minsken yn petear wêze. Mar ek de leefberenstop yn Berltsum wie in grut sukses, besites oan Brussel en Den Haach… Tis gewoan machtich moai wurk!
OKTOBER 2026 | LEEUWARDER STUDENTENKRANT
CU
PETRA ELLENS Belangrijkste provinciale onderwerp: Brede welvaart door sterke dorpen, goede basisvoorzieningen en
een veilige leefomgeving. We versterken leefbaar-
LIJST KOSSE
heid, bereikbaarheid, sociale samenhang en de
FLORA VAN DER ERVE
bescherming van kwetsbare inwoners in Fryslân.
Belangrijkste provinciale onderwerp: De omslag
Behaald resultaat: Ondermijning is structureel
CHARDA KUIPERS & CHRISTA OOSTERBAAN
biodiversiteit, bescherming van natuur en landschap
beleidsbrief en Begroting. Extra middelen volgens de
Belangrijkste provinciale onderwerp: Als PRO Fryslân
naar een natuurinclusieve provincie: herstel van
en een landbouwtransitie die dierenleed wegneemt en boeren perspectief biedt binnen ecologische grenzen.
verankerd in beleid, zoals de Havenvisie, Landbouw Friese norm versterken veiligheid, leefbaarheid en bescherming van kwetsbare inwoners.
Behaald resultaat: De Friese Voedselbeweging,
Mooiste moment: De brede politieke steun voor onze
dat €3 miljoen beschikbaar is gesteld voor de
thema blijvend opgenomen in meerdere provinciale
Avalon en de Statenfractie hebben samen bereikt Bioregio Greidhoeke. In een Bioregio worden land-
bouw, gezondheid en samenleving samengebracht
consistente inzet tegen ondermijning. Daardoor is het beleidsstukken en stevig op de Friese agenda gezet.
PRO FRYSLÂN werken we aan een gezonde en schone provincie
waar jij je thuis voelt. Daarvoor moet je kunnen wonen waar je hart ligt, makkelijk met de bus of trein kunnen reizen en na je studie werk kunnen vinden dat bij je talenten past.
Behaald resultaat: We hebben ervoor gezorgd dat er sneller betaalbare woningen worden gebouwd
en zijn gezonde bodem, goede waterkwaliteit en
en dat er meer huurwoningen worden geïsoleerd.
biodiversiteit de uitgangspunten van het beleid.
We werken hard om duurzame bedrijven in Fryslân
te behouden en te laten groeien. En we zetten ons in
Mooiste moment: Elk moment waarop we aandacht
voor het herstellen van onze prachtige natuur en
voor het behoud van de Waddenzee konden vragen,
meer aandacht voor dierenwelzijn.
zeker nu de Waddenzee en alle dieren die er leven
ernstig bedreigd worden door mijnbouw, vervuiling
Mooiste moment: Ons samen met het culturele
en andere menselijke activiteiten.
veld te verzetten tegen de bezuinigingen op cultuur. Wij blijven ons inspannen om de bezuinigingen
D66
volledig terug te draaien.’
DANNY VAN DER WEIJDE Belangrijkste provinciale onderwerp: Voor D66 is
het economisch beleid van de provincie ontzettend belangrijk. Hoe werken we aan een economie die kansen geeft aan iedereen en bijdraagt aan een gezond klimaat.
PVV
Behaald resultaat: Een mooi succes dat deze
JEFFREY GRAANSMA
periode is behaald is een voorstel van D66 om
Belangrijkste provinciale onderwerp: Wonen.
samen met jongeren te werken aan de (sociale)
Zorgen dat er voldoende betaalbare woningen
veiligheid in de hele provincie.
starters, zodat zij de mogelijkheid houden om in
Mooiste moment: Een mooi moment was de uit
worden gebouwd voor en toegewezen aan Friese hun eigen dorp, stad of provincie te blijven wonen.
slagenavond van D66 in Leeuwarden bij de Tweede
Behaald resultaat: Mijn motie over AI en werkzeker-
zo’n geweldige uitslag en later nog een keer bij
heid werd aangenomen: onderzoek naar de impact
Kamerverkiezingen. Na een mooie campagne dan de gemeenteraadsverkiezingen.
LEEFBAAR COLIN DE BEER
Belangrijkste provinciale onderwerp: Leefbaarheid, betaalbare woningen, bereikbare voorzieningen en ruimte voor werk en ondernemerschap. Wij kiezen voor uitvoerbare oplossingen voor onze inwoners, zodat Fryslân een provincie blijft om te wonen,
van AI op de Friese arbeidsmarkt, met aandacht
werken en leven.
omscholing lastig is.
Van praten naar doen. Wij willen werken aan een
Mooiste moment: Mijn installatie als Statenlid in
bij de inwoners brengen. Nu kunnen maar weinig
om mij in Provinciale Staten daadwerkelijk in te
moet weer van ons allemaal worden: herkenbaar,
voor mbo-beroepen en mensen voor wie
duidelijke visie voor Fryslân en de politiek dichter
december 2023. Vanaf dat moment kreeg ik de kans
mensen twee Statenleden benoemen. De provincie
zetten voor Fryslân en haar inwoners.
begrijpelijk en vooral DIENSTBAAR.
VVD
SP
Belangrijkste provinciale onderwerp: Mobiliteit staat centraal in mijn werk als Statenlid. Ik zet mij in voor veilige wegen, goed openbaar vervoer en betere bereikbaarheid, zodat inwoners, ondernemers en bezoekers zich door heel Fryslân kunnen verplaatsen.
Belangrijkste provinciale onderwerp: Betaalbaar en dekkend openbaar vervoer. Ook als je in een dorp woont, moet je zonder auto betaalbaar naar werk, school, zorg en voorzieningen kunnen.
MARTIJN BRANDS
Behaald resultaat: In 2025 heb ik ervoor gezorgd dat er € 2,3 miljoen extra beschikbaar is gekomen voor cultuur. Dit laat zien dat je als Statenlid daadwerkelijk invloed hebt en concrete resultaten kunt bereiken. Mooiste moment: De werkbezoeken door Fryslân. In gesprekken met inwoners en ondernemers hoor je wat er leeft en speelt in de provincie.
HESSEL KUIKEN
Behaald resultaat: De motie die ik schreef over digitale soevereiniteit bij onze havens werd aangenomen.
Zo houden we de zeggenschap over onze digitale infrastructuur en data in Nederlandse of Europese handen. Mooiste moment: Mijn beëdiging als commissielid. Het moment waarop ik niet alleen kon meepraten, maar ook daadwerkelijk invloed kon uitoefenen op beleid dat mensen iedere dag raakt.
7
Kan jij door een ziekte of Kan jij door een ziekte of beperking niet werken beperking niet werken naast je studie? naast je Misschien hebstudie? je recht op studietoeslag Kan jij door een ziekte of Misschien heb je recht op studietoeslag
beperking niet werken hetCheck hier Check het hier naast je studie? Misschien heb je recht op studietoeslag
Check
TEKST THIJS HAAKMA | FOTO OLIVER: RON VAN HAL
OKTOBER 2026 | LEEUWARDER STUDENTENKRANT
HOOFDROL VOOR FIRDA-STUDENT SEP VAN DER VEEN IN OLIVER!
“DE MUSICALOPLEIDING MUZT HEEFT VOOR MIJ EEN GOEDE BODEM GELEGD OM HET VAK IN TE GAAN” GAAN” Elk jaar spelen alle leerlingen van de Sneker musicalopleiding MUZT mee in een grote theaterproductie. Dit jaar stond in april het bekende stuk Oliver! op de planken van Theater Sneek. Sep van der Veen, student aan de opleiding Acteur bij Firda, speelde een hoofdrol in die voorstelling. theatergebied, behalve de eindmusical in groep
“Er spelen bijna zeventig mensen bij MUZT,
op een schat aan toneelervaring. “MUZT heeft een
helaas afscheid neemt. Daarnaast zijn er
acht.” Inmiddels kan Sep na drie jaar terugblikken hele goede bodem gelegd voor het vak. Ik heb
inzicht gekregen in hoe producties worden opgezet
en wat daar allemaal bij komt kijken. Ook leer je veel over theater: zang, dans en spel.”
Sep heeft duidelijk voor ogen wat hij wil: “Musicals en
acteren. De combinatie van zang, dans en spel
geeft me veel energie.” Daarnaast wil hij veel van
de wereld zien. “Soms krijg je een klus aangeboden, bijvoorbeeld in London of in Duitsland. Dat zou ik Voor een volle theaterzaal mocht Sep een buiging maken, hand in hand met de andere hoofdrol-
spelers. “Ik speelde de rol van Fagin, een oudere
Ik denk dat ze mij helemaal in die rol zagen.”
Oliver! werd zes keer opgevoerd en elke voor stelling was uitverkocht. De zaal bood plek
aan zeshonderd mensen, waaronder trotse ouders, vrienden en familie die met verwondering keken.
Awards 2026. Sep is met zijn vertolking van
Ieder jaar presenteert de opleiding een nieuwe
Toch kreeg ik de rol! Ik heb er nooit om gevraagd.
mensen aan een productie.”
muziekproductie.
voor Sep als een verrassing. “Een hoofdrol is
meestal gaat die naar iemand in het vierde jaar.
In totaal werken er zo’n honderdtwintig
Als kers op de taart is Oliver! meerdere malen
afronden en fantaseert hij over een eigen
EEN DIEPE BUIGING
voor een derdejaars van MUZT niet gebruikelijk;
meerdere docenten en verschillende teams.
ook wel willen doen.” Verder wil hij zijn opleiding
man die een thuis probeert te creëren voor
dakloze kinderen.” Dat hij deze rok kreeg, kwam
onder leiding van Irene Martin, die dit jaar
De producties van MUZT zijn allesbehalve klein.
voorstelling: vorig jaar Charlie and the Chocolate Factory, dit jaar Oliver!. MUZT biedt plek aan iedereen die theaterervaring wil opdoen.
genomineerd voor de Amateur Musical
Fagin genomineerd voor Beste mannelijke
hoofdrol comedy. “Geweldig, zo’n nominatie.
In december maakt MUZT de nieuwe productie bekend en ik hoop dat ik dan weer zo’n
uitdagende hoofdrol krijg. Dat helpt mij ook enorm bij mijn studie. En wie weet daarna de wijde wereld in.” ●
EEN EIGEN DRAAI
Oliver! is gebaseerd op het boek Oliver Twist.
Het verhaal gaat over een kind dat op zoek is
naar een thuis. Na meerdere ontsnappingen uit benarde situaties komt Oliver bij Fagin terecht. “In het originele verhaal is Fagin een oudere
man van in de zestig. Dat ben ik natuurlijk niet.
Ik mocht de rol echt ontdekken en uitzoeken hoe ik hem vorm wilde geven. We kregen de vrijheid om hem anders in te vullen, waardoor onze Fagin uiteindelijk jeugdiger werd.”
Het aanpassen van een hoofdrol is een langzaam, creatief proces, vertelt Sep. “Je moet wel bij de
kern blijven en daar omheen ‘dansen’. Vanaf het
begin waren er kleine aanpassingen die we steeds verder ontwikkelden. De Fagin van de eerste
repetitie is niet te vergelijken met de Fagin die ik uiteindelijk speelde.”
ACHTER DE COULISSEN
“Gelukkig was ervaring geen vereiste om bij MUZT
te beginnen. Ik had hiervoor nog niets gedaan op
9
LEEUWARDER STUDENTENKRANT | OKTOBER 2026
BRON: LEEUWARDER COURANT
POPACADEMIE-STUDENT SANNE (28) DICHT OVER HAAR DEPRESSIE:
“HET “HET HAD MIJ GEHOLPEN ALS IK ER EERDER OVER HAD KUNNEN PRATEN” PRATEN” Volgens gegevens van het CBS en het RIVM komen angstgevoelens, depressieve gedachten en een negatief zelfbeeld steeds vaker voor, vooral onder adolescenten en jongvolwassenen. Sanne Bats weet ervan. Op basis van eigen ervaringen schrijft ze in Na regen komt onweer zonder omhaal over somberheid, een laag zelfbeeld, angsten, zelfbeschadiging en suïcidale gedachten. Naar buiten treden met een depressie en erover praten is moeilijk. “Het leven kan soms heel zwaar zijn, maar dat betekent niet dat je het er niet over mag hebben”, vertelt de in Groningen woonachtige Bats (Sappemeer, 1998). “Met deze bundel wil ik laten zien hoe het er van binnen aan toe kan gaan.” WANNEER BEGON DE SOMBERHEID BIJ JOU?
“Ik denk dat ik het altijd heb gehad. Als kind had ik al last van perfectionisme. Ik was extreem
streng voor mezelf. Alles moest op een bepaalde
Maar mijn broer heeft het niet. Het hoort bij mij,
Ik vermeed de herkenning soms, uit zelfbescherming.”
“Medicatie kan helpen, maar is geen wondermiddel.
EEN DICHTBUNDEL IS NIET HET EERSTE WAT JE
past. Het is niet zo dat je een pil slikt en vervolgens
DE POPACADEMIE IN LEEUWARDEN.
manier. Daardoor werd ik onzeker. Als daar
Het blijft zoeken naar wat werkt en welke dosering
stapelt alles zich op. Dan voelt het leven ineens
nooit meer ongelukkig bent. Zo werkt het helaas niet.”
vervolgens vervelende gebeurtenissen bijkomen, ontzettend zwaar.”
“Wat ik ook doe, is gevoelens van anderen over
nemen. Ik kan mij verdrietig voelen om dingen die niet eens direct met mijn eigen leven te maken
hebben. Dat maakt me empathisch, of misschien
wel hoogsensitief, maar ook kwetsbaar. Ik voel veel en intens.” Lachend: „Het kan behoorlijk vermoeiend zijn.” “De onzekerheid zit een beetje in de familie.
Soms kan ik me ineens heel slecht voelen zonder
duidelijke aanleiding. Dat lijkt iets wat diep in mij zit.
“ Uiteindelijk wil ik ook als zangeres op een podium staan. Nu ben ik nog te onzeker over mijn stem, ook omdat ik daar minder ervaring mee heb.” 10
me ook. Soms trok het me verder naar beneden.
zo werkt mijn brein blijkbaar.”
WANNEER ONTDEKTE JE DAT
SCHRIJVEN BELANGRIJK VOOR JE WAS?
“Ik was altijd goed met taal. Ik begrijp hoe de
Nederlandse taal werkt en daardoor kan ik er ook
VERWACHT VAN IEMAND DIE STUDEERT AAN
“Deze bundel is één van mijn projecten. Veel mensen
denken bij de Popacademie aan muzikanten en
bands, maar er is veel ruimte voor andere vormen van performance en storytelling. Voor mij past dit heel goed binnen mijn ontwikkeling als maker.”
mee spelen. Later, in donkere periodes, werd schrijven
“Mijn eerste liefde is zingen. Tegelijkertijd vind ik dat
Toen het echt heel slecht ging, kreeg ik het advies
gezet richting spoken word. Dan breng je wel je
een manier om dingen uit mijn systeem te krijgen.
om dingen op te schrijven. Ik hoefde dan niet alles uit te spreken, maar kon het wel kwijt. Dat bleek te helpen. Op een gegeven moment kreeg ik ook
feedback van mensen die zeiden: dit is niet alleen therapeutisch, dit is ook goed opgeschreven. Toen begon het idee te groeien dat er
ook heel spannend. Daarom heb ik eerst stappen teksten naar buiten, maar op een manier die
dichter bij het schrijven ligt. Inmiddels durf ik meer. Uiteindelijk wil ik ook als zangeres op een podium staan. Nu ben ik nog te onzeker over mijn stem, ook omdat ik daar minder ervaring mee heb.”
misschien meer mogelijk was.”
LAST HEBBEN VAN VERLAMMENDE
ZOCHT JE HERKENNING IN BOEKEN
“Als ik iemand een geweldige voorstelling zie geven,
ONZEKERHEID EN TOCH HET PODIUM OP WILLEN
OF GEDICHTEN VAN ANDEREN?
een musicalster of een zangeres, dan denk ik:
iets zag waar ik mezelf in herkende, kon dat juist
Perfectionisme maakt optreden lastig. Je wilt dat
“Niet zozeer in het begin. Als ik in films of theater
heel confronterend zijn. Dan dacht ik: oei, zo voel ik
dat wil ik ook kunnen. Dat gevoel is altijd gebleven. alles goed gaat. Zingen voelt heel kwetsbaar.”
VEEL JONGEREN
maken. Over ooit een kind krijgen
“Ik denk dat er te veel druk op
dat ik mijn problemen misschien
LIJKEN TE WORSTELEN
jongeren ligt. Sociale media spelen daar een grote rol in. Je vergelijkt jezelf voortdurend met een soort
bijvoorbeeld. Vroeger was ik bang zou doorgeven. Nu zie ik veel meer mogelijkheden.”
perfect leven dat eigenlijk niet
WAT HOOP JE DAT LEZERS
was toen ik op de basisschool zat.
“Begrip en herkenning. Dat mensen
bestaat. Ik ben blij dat het er niet
Daarnaast lijkt het alsof je op een
UIT JE BUNDEL HALEN?
makkelijker over psychische problemen
bepaalde leeftijd al van alles bereikt
gaan praten. Het blijft een taboe.
een baan, misschien een gezin. Als je
gevoeld om hierover te praten,
moet hebben: een huis, een rijbewijs,
daar niet aan voldoet, kun je het gevoel
krijgen dat je faalt. Terwijl iedereen zijn eigen tempo heeft.”
Als ik vroeger meer ruimte had
had dat geholpen. Daarom wil ik er graag op scholen over vertellen.
Het zijn zware onderwerpen, maar dat
betekent niet dat je ze moet vermijden.
HOE GAAT HET NU MET JE?
Tijdens de boekpresentatie kwam
vind ik soms vreselijk, maar ik merk
die zich nog nooit zo begrepen
“Die vraag krijg ik vaak. Ouder worden dat ik nu anders naar mijn verleden kan kijken. Ik kan terugblikken op
periodes waarin zelfbeschadiging en
iemand naar me toe die zei dat had gevoeld. Dat vond ik triest, maar ook heel bijzonder.” ●
oplossing was. Ik vind het leven nog steeds niet makkelijk, maar ik ben niet meer onveilig voor mezelf.”
WANNEER KWAM DIE VERANDERING? “Ik denk dat mijn huidige relatie daar
veel mee te maken heeft. Ik kan weer naar de toekomst kijken en plannen
CO LU MN
DE PRESTATIEMAATSCHAPPIJ Je kent het wel: opa en oma
Nog voordat de dag voorbij is, kijkt
kringverjaardag, klaar om het over
morgen weer gepresteerd worden?
komen binnen op de jaarlijkse
suïcidale gedachten een grote rol
speelden en zie nu dat dat niet de
OKTOBER 2026 | LEEUWARDER STUDENTENKRANT
YANNICK COENEN
TEKST: JOEP VAN RUITEN | FOTO: NIENKE MAAT
“ Ik vind het leven nog steeds niet makkelijk, maar ik ben niet meer onveilig voor mezelf”
men al in de agenda: wat moet er
alles en niets te hebben met je.
In zo’n sleur leven is allesbehalve
‘En, hoe is het met de studie?’.
jongeren moeten tijdens hun
Nog voordat je oma zit, klinkt het al: Je denkt: vrouw, ga eerst eens zitten, neem een kop koffie.
Maar in de ogen van de westerse maatschappij moet én zal je
presteren. Je moet en zal harder werken! Meer! Nu solliciteren!
leven. Kijk naar opgeleid Nederland: middelbareschooltijd al een studiekeuze maken. Ze studeren er op
los en wat blijkt? Ruim 50% van de studenten in het hoger onderwijs
ervaart prestatiedruk en 60% van
de opgeleide Nederlanders belandt
Je mag geen moment ‘doom-
uiteindelijk ergens anders dan
baan en ga werken! Doe iets met
Lekker gepresteerd, joh!
scrollend bedrotten’, zoek een
je leven! Werken, werken, WERKEN! In Nederland hebben we met
elkaar een prestatiemaatschappij
gecreëerd. Ik ben er zelf slachtoffer
van en jij ook. Op de middelbare
school dacht ik alleen maar aan
mijn punten en ervoor zorgen dat er geen rode cijfers in Magister verschenen. Papa en mama
tevreden houden, betekende zelf tevreden zijn. Nu uit zich dat in tentamens, genoeg geld
verdienen, sociaal presteren,
aan de matrix ontsnappen en
blijkbaar door online crypto
waarvoor ze zijn opgeleid.
Nieuwe studenten in ons mooie Leeuwarden staan aan de
vooravond van een fantastische studententijd, maar komen
uiteindelijk van een koude kermis thuis. Want: je moet nog harder werken, je ouders tevreden houden, je doel voor ogen
hebben, weten waarvoor je het doet, maar bovenal jezelf trots maken.
Nou goed, je pauze heeft alweer
te lang geduurd. Aan het werk! ●
cursussen te gaan verkopen. Nederland is bovendien koploper presteren. Als klein landje zijn we oppermachtig in water
management, leveren we de
beste technische chips ter wereld en rijden we anderen zoek op de schaatsbaan. Het probleem? We leven in één grote sleur,
dag in dag uit. Niet voor niets
liggen de schappen vol kant-enklaarmaaltijden in de schappen liggen of pronken voedsel reclames met de slogan
‘Binnen 10 minuten klaar’. Alles moet beter, sneller en efficiënter. Stilstaan in het
moment zit er, behalve met wat
alcohol in de hand, niet meer in.
11
Train slim. Leef sterker. STUDENTENFITNESS BIJ SPORTCENTRUM URSUS Studeren is topsport - en bij URSUS train je op een plek waar je écht resultaat haalt.
Nu ook Reformer Pilates en Hyrox trainingen*
(Bij vooru een jaar itbeta ald)
Van krachtige workouts in onze moderne fitness, tot groepslessen zoals THE TRIP, BodyPump, Strength Development, Yoga en meer. Je sport met flexibele openingstijden, twee locaties in Leeuwarden en altijd in een ontspannen, huiselijke sfeer. Bij URSUS krijg je meer dan alleen fitness: slimme coaching via de TechnoGym-app, gratis buitentrainingen, toegang tot URSUS 24/7 én de beste groepslessen van de stad. Alles om fit te blijven naast je studie - zonder gedoe. Waarom URSUS voor studenten? Flexibel & betaalbaar: €32,95 per 4 weken (maandelijks opzegbaar) Lager geprijsd dan de meeste andere basic gyms en studentenabonnementen ● Twee clubs: URSUS Leeuwerikstraat & URSUS 24/7 ● Groepslessen inbegrepen: THE TRIP, Pump, Yoga, Ceremony, enz. ● TechnoGym coaching: persoonlijk schema via de app ● Hele dag open: kies zelf wanneer je traint ● Thuisgevoel: sporten zonder gedoe, mét begeleiding ● ●
* Vraag naar de voorwaarden
Proeftraining op afspraak • sportcentrumursus.nl
1 CLUB, 2 LOCATIES IN LEEUWARDEN Leeuwerikstraat 119-121 info@sportcentrumursus.nl
Soldatendijkje 6 info@ursus247.nl
TEKST: ROOSMARIJN SISSING | FOTO 1: CHATGPT, FOTO 2: ROOSMARIJN SISSING
OKTOBER 2026 | LEEUWARDER STUDENTENKRANT
alleen de Radboud Universiteit zag tegenvallende
resultaten, ook onderzoeken als PISA en het OECDrapport Building Strong Foundations for Life laten
zien dat problemen met leren en taal al op jongere leeftijd zichtbaar kunnen zijn. PISA onderzocht de
leesvaardigheid van 15-jarigen, terwijl het OECD-
onderzoek keek naar de ontwikkeling van vijfjarigen. Wat extra steekt bij de PISA-resultaten is dat de
Nederlandse leesvaardigheid sterker is gedaald dan gemiddeld in de OESO-landen.
EEN BEETJE HULP KAN GEEN KWAAD?
Wat duidelijk blijkt, is dat de verminderde beheer sing van de Nederlandse taal onder studenten niet zo gemakkelijk kan worden opgelost.
Het hele probleem kan bovendien niet over één
kam worden geschoren. Is het dan niet beter om de hulp van digitale middelen te omarmen,
zodat studenten sterke teksten kunnen blijven schrijven? Of is het juist handig dat AI een
ingewikkeld rapport voor ze kan ontleden? Tuurlijk is het belangrijk dat studenten ook zonder
GOED GENEDERLANDST: BEHEERSEN STUDENTEN DE TAAL? DE BEHEERSING VAN DE NEDERLANDSE TAAL ONDER STUDENTEN LIJKT STEEDS VERDER ACHTERUITTE GAAN. VOORAL OP HET GEBIED VAN SCHRIJF- EN LEESVAARDIGHEID ZIJN ER ZORGEN OVER DE RESULTATEN. ONTLEZING, INTERNATIONALISERING EN DIGITALISERING HEBBEN HIER ONDER ANDERE INVLOED OP. MAAR IS DIT ECHT WEL ZO’N RAMP? FOUTLOOS OF TAALVAARDIG?
WAAR GAAT HET MIS?
zolang je de juiste tools bij de hand hebt. Met
kan verschillende oorzaken hebben:
kun je er al voor zorgen dat jouw Nederlandse tekst
op veel vlakken beïnvloedt. Dit is een structureel
Teksten schrijven is tegenwoordig heel simpel behulp van een spellingcheck, AI en het internet grotendeels vlekkeloos is geschreven. Deze
hulpmiddelen zijn natuurlijk allemaal heel handig,
maar ze dragen niet per se bij aan het zelfstandig ontwikkelen van taalvaardigheid.
Cijfers van de Radboud Universiteit laten zien dat
Daarnaast is het belangrijk om je af te vragen of
deze resultaten echt wel zo ernstig zijn als mensen denken. Michelle Czajkowski, promovenda bij het Centre for Language Studies, wijst ons op een
cruciaal punt: studenten hebben tegenwoordig vrijwel altijd toegang tot digitale hulpmiddelen,
probleem dat al op jonge leeftijd begint,
bijvoorbeeld doordat ouders niet of weinig
voorlezen. Ook op school kan weinig lezen een probleem zijn. Als dit vervolgens aanhoudt tot latere leeftijd, kan dit de taalvaardigheid
Nederlandse studenten een Engelse opleiding
volgen, kunnen zij ondersteuning krijgen bij hun
Nederlandse taalvaardigheid wanneer dat nodig is. NEDERLANDS IS OOK GEWOON LASTIG
Laten we eerlijk zijn, Nederlands is ook niet
makkelijk. Je moet letten op de d’s en t’s of de dt’s, afvragen of dit woord nou wel of niet aanelkaar
moet, is het dat of wat, als of dan, hun, zij of hen? Ondertussen moet je al die regels ook nog zien te onthouden als je last-minute een rapport probeert te schrijven.
inleveren, want als je niks checkt weet je zeker
die digitale hulpmiddelen zo handig. Maar kleine tip: waar je nog meer van leert is je eigen twijfels
controleren op websites zoals Onze Taal. Dan weet je niet alleen of je echt correct was, maar ook gelijk hoe het wel hoort. ●
Nederlandse taalvaardigheid te oefenen en te onderhouden.
•D igitalisering: Het gebruik van bijvoorbeeld sociale media zorgt ervoor dat jongeren veel informeel en soms slordig taalgebruik tegenkomen en
toepassen. Bovendien kan de grote hoeveelheid content op het internet invloed hebben op de aandachtsspanne.
en universiteiten, maar ook basis- en middelbare
natuurlijk ook gewoon ontzettend handig.
doen, is hun curriculum aanpassen. Ook wanneer
krijgen daardoor mogelijk minder de kans om hun
zelfstandig zijn geschreven, betekent nog niet dat hebben. Bovendien zijn deze hulpmiddelen
Wat hogescholen en universiteiten nu kunnen
het Engels aangeboden. Nederlandse studenten
Daarnaast wordt er niet altijd genoeg hulp aan
studenten bepaalde stof niet goed onder de knie
zichzelf in de vingers te snijden.
aanzienlijk beïnvloeden.
waardoor zij in staat zijn om consistent correcte
teksten te schrijven. Dat deze teksten niet volledig
deze middelen verantwoord kunnen inzetten zonder
dat het boordevol fouten zit. Daarom zijn juist al
die een opleiding niet in hun moedertaal volgen,
zij vervolgens aan kunnen werken.
passen, bijvoorbeeld door studenten te leren hoe ze
• Ontlezing: Jongeren lezen steeds minder, wat hen
echter niet bedoeld om studenten af te keuren op wijzen dat er mogelijk aandachtspunten zijn waar
om met de tijd mee te gaan en methodes aan te
Je kunt nooit zo maar snel even een opdracht
•V erengelsing: Steeds meer opleidingen worden in
hun taalvaardigheid, maar juist om hen erop te
rapport kunnen schrijven. Maar het is ook belangrijk
Dat er zo’n sterke daling in taalvaardigheid is,
studenten steeds slechter scoren op de
diagnostische toets Nederlands. Deze toets is
digitale hulpmiddelen nog steeds zelfstandig een goed
geboden vanuit scholen. Niet alleen hogescholen scholen hebben hierin een rol. Scholen zetten zich
wel steeds meer in om de taalvaardigheid van hun
leerlingen en studenten te ondersteunen. Want niet
13
TEKST: YANNICK COENEN
LEEUWARDER STUDENTENKRANT | OKTOBER 2026
Campusvraag
‘WAT VIND JIJ VAN ALCOHOLVRIJ FEESTEN?’ Kroegen en clubs verdwijnen, terwijl koffietentjes als paddenstoelen uit de grond schieten. Onder jongeren lijkt
een duidelijke verschuiving gaande: alcohol wordt duurder, het traditionele ‘stappen’ is minder vanzelfsprekend en huisfeestjes worden populairder. Ook het aantal jonge drinkers daalt, waardoor alcoholvrije feestjes steeds
vaker opduiken. De Leeuwarder Studentenkrant vroeg zich af hoe deze trend leeft in Leeuwarden. Studenten van verschillende hogescholen vertellen wat zij vinden van alcoholvrij feesten.
JESSE
ACADEMIE VOOR POPCULTUUR “Ik drink zelf niet. Ik ben nooit op een alcoholvrij
feest geweest, maar ik zou het positief vinden als die mogelijkheid er is. Ik kom wel op tentfeesten, waar drinken het hoofddoel is. Zelf heb ik geen
interesse in alcohol en ik wil controle houden over
wat ik doe. Ik vermaak me echt prima op de feesten die ik bezoek. Mijn vrienden dronken eerst heel veel, maar toen ze eens een nuchter gingen feesten,
AMY
ACADEMIE VOOR POPCULTUUR
ging er een wereld voor hen open. Mensen denken dat alcohol een sociale barrière weghaalt, maar zonder drank moet je gewoon schijt hebben aan wat mensen vinden.”
“Alcoholgebruik is voor iedereen persoonlijk. Ik drink al
WOUTER VAN A. VAN HALL LARENSTEIN
“Ik heb geen probleem met nuchter feesten. Zeker als
er meerdere mensen nuchter zijn. Je wilt niet de enige
van jongs af geen alcohol. Ik heb het niet nodig om
zijn die van het padje is. Wel vind ik dat met wat alcohol
los te gaan. Ik vind het sterker als je kunt genieten en jezelf kunt zijn zonder drankje. Daarom vind ik het
de avond sneller op gang komt. Mensen komen
gebruiken. Horrorverhalen over mensen die zich
andere hoogte. Het ligt er natuurlijk ook aan hoe
sneller los en in mijn ervaring bereikt de avond een
goed dat mensen tegenwoordig minder alcohol
vaak je gaat feesten. Ik vind het fijn om wat te
helemaal platdrinken, hoef ik niet te horen. Op onze
drinken en de rest mee te nemen in jouw energie.
campus, zeker binnen de creatieve scene, houden de mensen wel van een feestje of wat blowen.”
Ik zie sommigen nuchter al meer dan genoeg.”
WOUTER VAN B. VAN HALL LARENSTEIN
“Ik drink amper. Ik kies mijn avonden waarop ik een paar drankjes doe en voor de rest niet.
Vroeger heb ik zeker genoeg avonden met alcohol doorgebracht, maar dat is er een beetje uit en ik
mis het niet. Toch denk ik dat alcoholvrije feestjes
niet per se een goed idee zijn. Een drankje hoort er
ARJEN
VAN HALL LARENSTEIN
tegenwoordig toch een beetje bij, een lekker drankje op een feestje. Laat de keuze lekker aan de mensen zelf. Zo hou je iedereen blij!”
EVA
NHL STENDEN HOGESCHOOL
“Ik ben niet het grootste feestbeest, maar heb in
“Ik weet dat het geen populaire mening is,
tot me genomen. Zelf had ik altijd een versnapering
losser wordt en het soms gezelliger lijkt, maar de
mijn jaren in Leeuwarden toch wel het een en ander nodig om het vereiste energieniveau aan te tikken. Toch zijn er genoeg mensen die dit niet nodig
hebben, en daar heb ik respect voor. Ik ben liever mezelf dan dat ik de volgende ochtend wakker word als een mummie na 2000 jaar sluimeren. Ik vind het knap als je je nuchter kunt feesten,
maar persoonlijk moet ik genoeg sfeer-dronken zijn om hetzelfde niveau te bereiken.”
14
maar ik vind alcohol vergif. Iets waarvan je wat volgende ochtend merk je meteen het effect.
Op lange termijn heeft het ook grote effecten op je gezondheid. Daarbij vind ik het niet gezelliger worden met alcohol. Je wordt er misschien iets losser van op de dansvloer, maar veel mensen verliezen hun impulsbeheersing en respect
voor anderen. Alcoholvrij feesten vind ik dus
helemaal top! Gezellig, helder en respectvol.”
TEKST EN FOTO'S: IBOS
OKTOBER 2026 | LEEUWARDER STUDENTENKRANT
IBOS LEEUWARDEN BLIJ MET HET FRIES ONDERWIJSAKKOORD ‘HET ‘HET BIEDT BIEDT GROTE GROTE KANSEN KANSEN VOOR VOOR DE DE STUDENTEN’ STUDENTEN’
Het Interbestuurlijk Overlegorgaan Studentenverenigingen Leeuwarden (IBOS) is enthousiast over het gepresenteerde Onderwijsakkoord Fryslân 2026-2030.
Het akkoord biedt volgens IBOS kansen om de positie van studenten te versterken. Vooral de aandacht voor studentenwelzijn, soepele doorstroom tussen opleidingen,
regionale traineeships en een aantrekkelijker studentenleven stemt de organisatie positief. IBOS heeft het akkoord mede ondertekend.
STEPHAN VAN DER LINDEN
Voor IBOS is het belangrijk dat studentenwelzijn
leerroutes en een gezamenlijke doorstroom
zegt van der Linden. “Een regionaal traineeship
onderwijsinstelling wordt behandeld. In het akkoord
kunnen doorstromen naar een associate degree
zeker wanneer studenten kennismaken met
niet langer als een afzonderlijk onderwerp van een spreken Friese onderwijsinstellingen af kennis en goede voorbeelden te delen over onder meer
eenzaamheid, middelengebruik, inclusiviteit en
agenda. Mbo-studenten moeten laagdrempeliger of hbo-bachelor, terwijl ook nieuwe routes tussen hbo en wo worden verkend.
kan de stap van opleiding naar werk kleiner maken, verschillende werkgevers en maatschappelijke vraagstukken. Talent behouden lukt alleen als
daar passende banen, betaalbare woonruimte
sociale veiligheid. Ook willen zij ondersteunings-
“Niet het onderwijsniveau, maar het talent en de
studenten beter met elkaar verbinden.
aldus van der Linden. “Wie na het mbo wil doorleren
Ook de voortzetting van Leeuwarden Student
verdwalen tussen regels, loketten en verwachtingen.
werkingsverband willen onderwijsinstellingen,
netwerken voor bijvoorbeeld eerste-generatie-
“Studentenwelzijn houdt niet op bij de voordeur
van een onderwijsinstelling,” zegt Stephan van der
Linden, woordvoerder van IBOS. “Studenten wonen, werken en leven in dezelfde stad en lopen vaak
tegen vergelijkbare problemen aan. Het is daarom
ambitie van een student moeten centraal staan,”
aan het hbo, moet daarbij worden geholpen en niet
overheden en ondernemers blijven investeren
voor studenten én voor Fryslân.”
een inclusief studentenklimaat. Verder worden
STUDENTEN BINDEN AAN FRYSLÂN
gezamenlijk gaan optrekken. Door voorzieningen
expliciete aandacht voor regionale traineeships in
en kennis beter te verbinden, kunnen studenten sneller de juiste ondersteuning vinden.”
GELIJKE KANSEN DOOR BETERE DOORSTROOM
IBOS is ook positief over de ambitie om de overgangen tussen het voortgezet onderwijs, mbo,
hbo en wo eenvoudiger te maken. Het akkoord zet
onder meer in op betere begeleiding, doorlopende
City tot 2030 vindt IBOS belangrijk. Via dit samen
Een soepele overstap vergroot de kans op studie-
succes en voorkomt onnodige uitval. Dat is goed
goed dat onderwijsinstellingen, overheden, studentenorganisaties en welzijnspartners
en ontwikkelkansen tegenover staan.”
Daarnaast spreekt IBOS waardering uit voor de
tekortsectoren en andere manieren om afgestu-
deerden voor Fryslân te behouden. In het akkoord
in introductieactiviteiten, sport, ontmoeting en
een cultuurpas, voordelige toegang tot nieuws en bibliotheken en één centraal studenten
platform verkend. Het breed stedelijk overleg
met de gemeente, studentenverenigingen en IBOS krijgt eveneens een duidelijke plek.
worden ook een mogelijke Friese Impact Fellowship
Een opvallend voorstel is het onderzoek naar de
werken genoemd. Volgens IBOS bieden zulke
Achmeatoren tot centrale studie- en ontmoetings-
en een sterkere verbinding tussen wonen en
initiatieven studenten een concreet perspectief
op een loopbaan in de provincie. “Veel studenten willen best in Fryslân blijven, maar moeten wel kunnen zien welke mogelijkheden hier zijn,”
ontwikkeling van de bovenste verdiepingen van de plek. IBOS ziet daarin kansen, mits studenten vanaf het begin bij de uitwerking worden betrokken en de plek toegankelijk en betaalbaar blijft.
VAN AFSPRAKEN NAAR UITVOERING
IBOS benadrukt dat het akkoord nu moet worden
vertaald naar concrete acties, een heldere planning en meetbare resultaten. De organisatie wil daarbij
als vertegenwoordiger van studenten en studentenverenigingen actief betrokken blijven. “Dit akkoord
bevat veel goede ambities. De waarde ervan wordt de komende vier jaar bepaald door wat studenten er
daadwerkelijk van merken,” besluit Van der Linden.
“IBOS denkt graag mee, maar zal ook blijven vragen
naar de voortgang. Als we deze afspraken gezamenlijk uitvoeren, kan Fryslân een provincie worden
waar studenten niet alleen graag komen studeren, maar zich ook thuis voelen, zich ontwikkelen en na hun studie willen blijven.” ●
“ Door voorzieningen en kennis beter te verbinden, kunnen studenten sneller de juiste ondersteuning vindena” 15
LEEUWARDER STUDENTENKRANT | OKTOBER 2026
Als ik zie dat iemand zich ongemakkelijk voelt, vraag ik: Ben je oké?
�
TESS
SAMEN ZORGEN WE ERVOOR DAT IEDEREEN ZICH VEILIG VOELT IN leeuwarden.
TEKST ROOSMARIJN SISSING
TEKST EN FOTO’S: YANNICK COENEN
OKTOBER 2026 | LEEUWARDER STUDENTENKRANT
DÉ WORKINGSPOTS IN 058, WAAR VIND JE DIE 3.) DBIEB BLOKEIGENLIJK? HUISPOORT HET NIEUWE SCHOOLJAAR IS BEGONNEN EN HET BRUISENDE LEEWARDEN LIGT AAN JE VOETEN! EEN KEER MET JE OGEN
KNIPPEREN EN JE ZIT ALWEER MET JE HANDEN IN HET HAAR
VOOR DE EERSTE TENTAMENWEEK. TOETS OF NIET, LEKKER IN DIE WORKING GRIND ZITTEN IS GEWOON HEERLIJK, TOCH?
DAARMEE GA IK JE HELPEN! ALS STUDENT IN LEEUWARDEN WIL JE, NAAST DE PLEKKEN OP JE CAMPUS, WETEN WAAR JE TERECHT KUNT OM JE LAPTOP OPEN TE KLAPPEN. IN ABSOLUTE STILTE,
MIDDENIN DE STAD OF MET EEN KOFFIETJE ERBIJ BIJVOORBEELD. IK GEEF JE DÉ VIER WORKINGGEMS VAN LEEUWARDEN MEE.
Een andere bieb in Leeuwarden ligt dan weer wat zuidelijker in het stadscentrum. Het is wel
een hele bijzondere en het zeker waard om veel
studietijd in te besteden. Je kijkt je ogen namelijk uit in dbieb van de Blokhuispoort! Het is een oud gevangeniscomplex dat tot 2007 dienst deed
als huis van bewaring. Nu zijn er restaurantjes,
evenementen en dus veel boeken in gevangenis cellen te vinden. Met meerdere verdiepingen én een dakterras kun je ‘op je uitkijkpost’ genieten van de buitenlucht. De sfeer in het gebouw is
heel cool! De celdeuren zitten vaak nog steeds verwerkt in het interieur. Je hebt genoeg werk-
en computerplekken, maar ook vergaderzaaltjes. In tegenstelling tot Tresoar kun je die hier tegen een kleine prijs huren door online of telefonisch te boeken. Je kunt in de oud-gevangenis ook
elke dag langskomen. Het is bijna alsof je dan een escaperoom boekt.
1.) TRESOAR In het noorden van Leeuwarden vinden we dé
4.) DOUWE EGBERTS CAFÉ
Deze bibliotheek ontvangt graag studenten, is ruim
En dan een klassieker onder de koffie: het Douwe
En nog beter: een groepsruimte die helemaal
sfeer die je wilt hebben. En dat drie verdiepingen
ideale plek voor groepswerk en meetings.
Egberts Café in Leeuwarden bied je dé huiskamer
opgezet en heeft een groot aantal werkplekken.
hoog! Met de allerlekkerste koffie, broodjes en
gratis is! Als je bij de receptie deze ruimte voor een
zoetigheid kun jij hier je verslag aftikken. Het ligt
aantal uur inboekt, kunnen jullie lekker aan de slag.
pal in de uitgaansregio van Leeuwarden. Zelfs na
In grote delen van de bibliotheek wordt ook een digibordschermen, maar ook grote schrijfvellen
2.) DOPPIO
een late avond kun je meteen vroeg doorpakken:
moet kunnen stampen. Daarnaast is Tresoar óók
Koffie over alcohol. Kroegen en clubs worden minder
genoeg plek: kleine tafels, hoge tafels, lange tafels,
uitzicht, wie wil dat nou niet? Tresoar is zeven
de grond worden gestampt en de havercappu’s
stiltebeleid gevoerd en heb je de beschikking tot en whiteboards voor alle termen die je uit je hoofd nog gelegen pal naast de Oldehove. Studeren met dagen per week, dus je kunt hier altijd terecht voor jouw studysesh.
populair bij studenten, terwijl koffietentjes juist uit over de toonbank vliegen. Doppio, gelegen in
hartje Leeuwarden vlakbij het Fries Museum, biedt een plek met ambiance, gezelligheid en genoeg
een paar stappen verder en je hebt je cafeïne
boost te pakken. Het is lekker ruimtelijk en biedt je
ronde tafels. En eerlijk is eerlijk, wie wil er nou niet op een zolderverdieping werken met prachtig uitzicht op het gerechtshof? Vanaf 08.00 uur
heb je tot 22.00 om keihard te knallen.
plek om een middagje aan het werk te gaan met wat te drinken. Het is er gelijkvloers en daardoor inclusief voor mensen die slechter ter been zijn. Je ziet er altijd wel mensen die hetzelfde plan
hebben. Heb je dus een tussenuur met je vrienden en ben je de campus even zat? Doppio Espresso, oftewel ‘Dubbele espresso’ zit op steenworp
afstand van alle campussen in Leeuwarden.
Ideaal dus! Vanaf vroeg in de ochtend kun je al je favoriete koffiedrinken.
17
TEKST EN FOTO’S: LORENZA BLOKKER
LEEUWARDER STUDENTENKRANT | OKTOBER 2026
ZOMERHERINNERINGEN OP JE BORD
ITALIAANSE QUICHES VOOR JE STUDENTENHUIS De zomer kunnen we helaas niet voor altijd vasthouden… De dagen worden langzaam weer wat korter, de avonden frisser en de eerste herfstkriebels beginnen alweer te komen. Maar wie zegt dat het vakantiegevoel dan ook meteen moet verdwijnen? Met de smaak van vakantie kun je die zonnige dagen namelijk nog best even terughalen!
De Italiaanse keuken staat symbool
maar ook ideaal om met het hele
sferen. Tijd om alle vakantieherin
tafelen en natuurlijk heel veel lekker
midden op tafel tijdens de volgende
met elkaar te bespreken!
een quiche voor jezelf en vries de
bij in en voor je het weet zit je weer
Of nou ja… Mocht jouw studenten
drukke herfstweek nog een heerlijk
voor zon, lange avonden, gezellig
eten. Deze keer staat er een quiche
op het menu. Niet alleen ontzettend lekker en gemakkelijk om te maken,
studentenhuis te delen. Zet hem
huizenavond, schenk er iets lekkers
helemaal in de Italiaanse vakantie
neringen nog eens uitgebreid
huis nou geen huizenavonden
kennen, dan is dat natuurlijk ook
helemaal geen probleem. Maak lekker
rest in. Zo heb je ook tijdens een stukje zomer achter de hand.
Quiche met courgette ’ kip en pesto Nog niet helemaal klaar om afscheid te nemen van het vakantiegevoel? Dan staat er nóg een Italiaanse topper klaar. Deze quiche zit bomvol courgette, kip, zongedroogde tomaatjes, olijven en natuurlijk pesto. Kortom: alle ingrediënten voor een gezellig avondje Italië, gewoon vanuit het eigen studentenhuis.
Quiche Caprese
WAT HEB JE NODIG?
Bestrooi de kipfilets rondom met
½ courgette, 4 eieren, 250 g ricotta,
olijfolie in een koekenpan en bak
De quiche Caprese is een echte Italiaanse klassieker: mozzarella, cherrytomaatjes, pesto en pijnboompitjes… Als dit geen vakantie op je bord is, weten we het ook niet meer!
Italiaanse kruiden, 6 vellen
WAT HEB JE NODIG?
1 bol mozzarella, 400 g cherry-
tomaatjes, 30 g pijnboompitjes,
en daarna in kleinere stukjes.
Verdeel ook deze over de bodem.
5 eieren, 125 g crème fraîche,
Klop in een kom de eieren los met
1 theelepel oregano, 1 eetlepel
peper en zout. Giet het mengsel
50 g pesto, 6 vellen bladerdeeg, paneermeel, peper en zout Aan de slag! Verwarm de oven voor op 200
graden. Laat het bladerdeeg iets
ontdooien. Vet een quichevorm of
springvorm in en bekleed deze met
het deeg. Druk de randen goed aan, want al die Italiaanse heerlijkheid
moet natuurlijk netjes in de quiche
de crème fraîche, pesto, oregano, vervolgens over de tomaatjes en mozzarella.
En dan nog één laatste finishing touch: strooi de pijnboompitjes
erover en voeg eventueel nog een
beetje extra pesto toe. Zet de quiche ongeveer 35 minuten in het midden van de oven, totdat hij mooi goudbruin en gaar is.
blijven zitten.
Laat hem daarna nog even afkoelen
Bestrooi de bodem met een
misschien lastig als de keuken
beetje paneermeel. Halveer de cherrytomaatjes en verdeel ze
over de bodem. Snijd vervolgens de mozzarella in dunne plakken
18
voordat je hem aansnijdt. Geduld is inmiddels heerlijk naar Italië ruikt, maar geloof ons: daar wordt de
quiche alleen maar mooier van! Buon appetito!
Olijfolie, 200 g kipfilet,
50 g geraspte Parmezaanse kaas, 50 g zongedroogde tomaten,
2 eetlepels groene pitloze olijven, 2 eetlepels pesto, 1 theelepel bladerdeeg, peper en zout. Bakken maarrr! Verwarm de oven voor op 200 graden.
Laat het bladerdeeg iets ontdooien. Vet een quichevorm of springvorm in en bekleed deze met het deeg.
Druk de randen goed aan. Onder
peper en zout. Verhit een scheutje de kip rondom mooi bruin. Laat de kip even afkoelen en snijd hem daarna in plakjes.
Snijd de zongedroogde tomaten in stukjes en de courgette in plakjes. Bestrooi de bodem eerst met een beetje paneermeel. Verdeel
vervolgens de kip, courgette,
zongedroogde tomaten en olijven in de taartvorm en giet het
eimengsel eroverheen. Lepel tot
slot de pesto er lekker doorheen.
tussen kan de vulling worden
Zet de quiche weer zo’n 35 minuten
kom en meng de ricotta, Parme
hij mooi goudbruin en gaar is.
gemaakt. Klop de eieren los in een zaanse kaas en Italiaanse kruiden
erdoor. Breng het geheel op smaak met een beetje peper en zout.
in het midden van de oven, totdat
Laat ook deze Italiaanse topper nog eventjes afkoelen voordat je hem
aansnijdt. En daarna? Aan tafel! ●
OKTOBER 2026 | LEEUWARDER STUDENTENKRANT
:
AGENDA Cloudsurfers + support DE BEATRIKS | 24 OKTOBER
DEUR OPEN 20.00 | AANVANG 20.30 UUR | ENTREE €10,– Een nieuw tijdperk breekt aan voor
onverschrokken als altijd.
gevoel voor melodieën een breder
garagepunk, post-grunge en
Cloudsurfers. Met een aangescherpt palet stuwt de Nijmeegse vijfkoppige band hun sound vooruit, zonder de
explosieve energie en gecontroleerde chaos los te laten die hen op de
kaart zette. Dit volgende hoofdstuk
draait om groei: luider waar het telt, gelaagder waar het nodig is en
Cloudsurfers’ gemuteerde mix van psychedelische rock bruist van de
opwinding van een band die recht op het oog van de storm afgaat.
Bekend om hun explosieve liveshows heeft Cloudsurfers inmiddels een
reputatie opgebouwd die verder reikt dan de Nederlandse underground.
TEKST: ELGER SCHUURMAN | FOTO: OSIRIS
DE INTROWEEK VAN
ELGER SCHUURMAN
Hoe voelt het om je eerste stappen in het studentenleven te zetten? De Leeuwarder Studentenkrant vroeg Elger Schuurman, student Diermanagement aan Van Hall Larenstein, om zijn belevenissen met ons te delen.
Noordelijk Film Festival DE HARMONIE, SLIEKER, PATHÉ, POST-PLAZA EN NEUSHOORN | 4 T/M 8 NOVEMBER | STUDENTENTICKET €7 Vijfdaags filmfestival dat elk jaar in Leeuwarden plaatsvindt. “Dit jaar vertelt het Noordelijk Film Festival
verder. Een editie waarin we kijken naar de kunst van het vertellen,
de rol van folklore, wat verhalen in
gang kunnen zetten en waarom het
belangrijk is ze door te geven. Leven is
verhalen vertellen, en nieuwe verhalen
maken nieuwe waarnemingen mogelijk. Een verhaal opent de toekomst,
met de kracht van een nieuw begin.”
“Ik ben niet iemand die snel
deed. ’s Middags was de stads
introweek ver weg van huis, tussen
te weten kwam over Osiris en
iets spannend vind, maar een
mensen die je niet kent, is toch
best eng. Wat hielp was dat bijna iedere eerstejaars dat zo ervaart.
haar disputen/commissies. Erg leerzaam.
Zodra je de standaard vragen
Donderdag was alweer de laatste
iedereen gaat studeren, leer je
gingen we ’s middags fietsen dreggen.
achter de rug hebt en weet wat elkaar echt kennen en kun je
vrienden maken. Het helpt ook om gewoon lekker mee te doen met
alle activiteiten die voorbijkomen. Op maandag was er een soort
markt waar ik kennis kon maken
met verschillende verenigingen en
bedrijven in Leeuwarden. Hier kwam
dag. Na een kort bezoek aan school Net als de voorgaande dag sloten we de dag af met een feest in de soos. Het werd natuurlijk veel te laat, terwijl ik de volgende dag
heel vroeg op moest. Met twee
uur slaap om acht uur s’ ochtends tijdens het ontbijt meezingen met muziek hoort er helemaal bij.
ik voor het eerst in aanraking met
Tijdens deze introweek heb ik veel
en studentenvereniging Osiris,
ductie gekregen van mijn studie,
studievereniging Animoso
Explore the North
postentocht, waarbij ik van alles
verenigingen waar ik waarschijnlijk de rest van mijn studententijd bij
mensen leren kennen, een intro mijn muzieksmaak verbreed en
zowel de studie- als studenten
zal blijven. We sloten de dag af
vereniging ontdekt. Al met al
WEEKENDKAART VOOR STUDENTEN €28,50
een studiedag. Met mijn studie
zame week, eentje die ik nieuwe
Het Explore the North Festival is terug.
Explore the North is een initatief van
een crazy 88. Zo heb ik de stad,
van knutselpunk tot sacrale koor
samen met allerlei makers gedurende
PODIUM EXPLORE | 20 T/M 22 NOVEMBER
Van woede tot schimmelnetwerk en
productiehuis Podium Explore. Zij zetten
trippen, het festivalweekend van
het hele jaar diverse interdisciplinaire
ontdekkingstocht vol verhalen in vele
op verschillende plekken te zien zijn,
Explore the North is een driedaagse
vormen met o.a. Alabaster DePlume, Joshua Idehen en Aunty Rayzor.
met een silent disco. Dinsdag was vereniging trok ik door de stad voor mijn opleiding en de studie vereniging leren kennen.
projecten neer die door het hele land
Woensdag begon met een ‘actieve’
altijd met literatuur, meertaligheid en
energie en ik ben zelfs op beeld
taal als rode draad.
sportdag. Niemand had nog
vastgelegd terwijl ik een dutje
was het een erg leuke en leer- studenten volgend jaar 100% kan aanraden.” ●
“ Het helpt ook om gewoon lekker mee te doen” 19
pak je
gemak Ontdek ons assortiment verse maaltijden, salades en broodjes
Probeer onze maaltijden voor
6,99
verse salades
verse maaltijden
belegde broodjes
Jumbo Kooistra Leeuwarden, Stadionplein 3 | www.jumbokooistra.nl Jumbo Kooistra Leeuwarden, Hoeksterpad 1 | www.jumbokooistra.nl