De Bezige Bij Poëzie - najaar 2011

De Bezige Bij PoĂŤzie naja a r 2 0 1 1

4

Ramsey Nasr Een plaatselijk heelal

6

Frank Koenegracht Lekker dood in eigen land

8

Lucebert Zij heeft haar naam vergeten

10

Tonnus Oosterhoff Leegte lacht

12

Remco Campert Dichter

14

Willem Frederik Hermans Volledige Werken deel 9

16

David Van Reybrouck & Peter Vermeersch Neem bijvoorbeeld graniet

Voor het eerst de gedichten van de Dichter des Vaderlands gebundeld!

Ramsey Nasr Een plaatselijk heelal en alle andere gedichten van de Dichter des Vaderlands tot nu toe

Blakende poëzie van een groot dichter, een betrokken denker en een uniek voordrachtskunstenaar In 2000 debuteerde een jonge en talentvolle acteur als dichter met de bundel 27 gedichten en Geen lied. Zijn naam: Ramsey Nasr. Afkomstig uit Rotterdam, als zoon van een Nederlandse moeder en een Palestijnse vader. Daarna ging het snel. Nasr vergaarde prijzen, trad veelvuldig op in binnen- en buitenland, werd benoemd tot stadsdichter van Antwerpen. Dit alles culmineerde op 27 januari 2009 in de benoeming tot Dichter des Vaderlands voor een periode van vier jaar.

Ramsey Nasr heeft deze eervolle positie aangegrepen om onder meer zijn politieke engagement vorm te geven in een aantal bevlogen, soms felle gedichten. Zo schreef hij de afgelopen tweeënhalf jaar onder meer over onze nationale identiteit, over de recessie, over Europa, over het misbruik in de katholieke kerk. Als Dichter des Vaderlands schoof hij aan bij Pauw & Witteman om actuele kwesties te bespreken, publiceerde hij polemische stukken op diverse opiniepagina’s en interviewde hij in het geheim de Birmese oppositieleidster Aung San Suu Kyi. De hoogste tijd voor een tussentijdse bundeling van de poëzie van de Dichter des Vaderlands. Een krachtig pleidooi voor de kunst in heel haar veelvormigheid en een poëtisch onderzoek naar wat het is dat ons bindt, hier in dit plaatselijk heelal.

15,-

ramsey nasr (1974) is dichter, schrijver, acteur en regisseur. Hij speelde bij Het

promotie

Zuidelijk Toneel, in tv-series (De Enclave, Overspel) en verschillende films (o.a. Mariken,

› optredens

Het echte leven). Als dichter debuteerde hij met de bundel 27 gedichten en Geen lied, gevolgd door onhandig bloesemend, waarvoor hij de H.C. Pernath-prijs ontving. Voor Canvas maakte hij twee programma’s over zijn reizen naar Tanzania en Birma/Myan-

› interviews

› advertenties › affiches

mar, waarover hij tevens twee reisdagboeken publiceerde: Homo safaricus en In de gouden buik van Boeddha. In 2009 werd hij, voor een periode van vier jaar, benoemd tot Dichter des Vaderlands.

ISBN 978-90 234 6994 0

oktober 2011 • paperback, ca. 176 pag. • 15 x 20 cm • ca. C 15,- • isbn 978 90 234 6994 0 nur 306 • omslagontwerp Brigitte Slangen • foto Keke Keukelaar

9 789023 469940 5

Frank Koenegracht Lekker dood in eigen land

Overrompelende nieuwe gedichten van een dwarse dichter

‘De wereld van Frank Koenegracht is niet vrolijk, maar er valt gelukkig wel veel te lachen,’ is het treffende motto van de dichter zelf. Zijn gedichten zijn vaak geestig en de werkelijkheid loopt er ‘op een prettige manier uit de hand’. Maar ook is hij diepzinnig en teder: Misschien gaat het sneeuwen maar ik denk van niet aangezien het dooit.

Als het vroeger sneeuwde begon soms iemand ineens te zingen: het sneeuwt, ’t zijn ijle vlinders die dansen door de lucht.

Nergens zijn Koenegrachts gedichten overemotioneel, of gewild geleerd, of plat humoristisch – altijd is zijn werkelijkheid vreemd en pijnlijk. ‘Wij zitten geen straf uit we lopen vrij rond./ We hebben vrij wandelen gekregen.’ Of om met criticus Piet Gerbrandy te spreken: ‘Het wordt tijd dat ook de rest van de Nederlanden het belang van Koenegrachts werk erkent.’

promotie

frank koenegracht (1945) was werkzaam als psychiater en publiceert sinds 1971.

› interviews

Lekker dood in eigen land is zijn achtste bundel. Hij werd voor zijn hele oeuvre onder-

› optredens

scheiden met zowel de Anna Blaman-prijs als de Frans Erens-prijs.

› advertenties

ISBN 978-90 234 6944 5

oktober 2011 • paperback, ca. 64 pag. • 15 x 20 cm • ca. C 19,90 • isbn 978 90 234 6944 5

9 789023 469445 6

nur 306 • omslagontwerp Brigitte Slangen • foto Keke Keukelaar

‘Koenegrachts verzen zijn onvoorspelbaar, en dat is juist zijn kracht. Hij haalt uit als je het allerminst verwacht. Maar er is een verademing: Koenegracht heeft een fabuleus gevoel voor humor.’ – nrc handelsblad ‘Frank Koenegracht toont zich een meester in het genre.

Zijn gedichten bevatten geen pathos, maar wekken de gedachte op aan een klein gebaar, een steekje onder water.’ – v rij nederland 7

Lucebert Zij heeft haar naam vergeten

Zevenentwintig nooit eerder gepubliceerde gedichten voor een keer samen in één band

Lucebert maakte in de periode rond 1950 voor vrienden een aantal unieke boekjes met gedichten, tekeningen en collages. Zeven boekjes die zijn ondergebracht in de collectie van het Stedelijk Museum en in privé-collecties, verschijnen in september van dit jaar in een schitterende facsimile-editie. Wat de boekjes extra bijzonder maakt is dat ze samen zevenentwintig nooit eerder gepubliceerde gedichten bevatten.

Ter gelegenheid van Gedichtendag 2012 worden deze niet eerder gepubliceerde gedichten eenmalig samengebracht onder de titel Zij heeft haar naam vergeten. Ze tonen de veelzijdigheid en openheid van Lucebert en zijn een onontbeerlijke aanvulling op zijn verzamelde gedichten.

‘Zijn poëzie schiet als een reuzenboom omhoog in het meestal zo prutserige Nederlandse dichthofje. Zijn lover ruist van nieuwe, grootse, soms verschrikkelijke geheimen.’ – Hans Warren ‘Bijna ieder gedicht van Lucebert is een bundel. Misschien nooit eerder heeft de Nederlandse taal zoveel van haar mogelijkheden kunnen tonen.’ – Kees Fens

lucebert (1924-1994) wordt beschouwd als een van de grootste Nederlandstalige

promotie

dichters van de twintigste eeuw. Zijn eerste bundel, triangel in de jungle gevolgd door de dieren der democratie, verscheen in 1951. Hij speelde een sleutelrol in de ontwikkeling

› advertenties

› affiches

van de Cobra-beweging en werd geroemd als de Keizer der Vijftigers. Hij ontving de Constantijn Huygensprijs, de P.C. Hooft-prijs en de Prijs der Nederlandse Letteren.

‘Lucebert is een profeet die met de grootst mogelijke urgentie een boodschap schreeuwt en fluistert.’

– Ilja Leonard Pfeijffer ISBN 978-90 234 6954 4

januari 2012 • luxe paperback, ca. 48 pag. • 15 x 20 cm • ca. C 14,90 • isbn 978 90 234 6954 4 nur 306 • omslagontwerp Brigitte Slangen • foto Eli van Zachten

9 789023 469544 9

Tonnus Oosterhoff Leegte lacht

Verbolgen poëzie van een volleerd dichter

Het minste wat je van de gedichten van Tonnus Oosterhoff kunt zeggen is dat ze eigenzinnig zijn – hij is met geen dichter in het Nederlands taalgebied te vergelijken. Ze zijn even raadselachtig als intrigerend. Er heerst onrust in de wereld van Oosterhoff: verontrusting, angst, verstoring, ontregeling – het hele spectrum van gevoelens aan gene zijde van de positiviteit wroet en woelt. In Leegte lacht is het niet anders, maar alles nog heviger dan in eerdere bundels. Het curieuze is dat de gedichten tegelijk een uiterst levendig tafereel vormen, het glinstert en vonkt in Oosterhoffs taal, er is geen regel die de lezer koud laat, integendeel, de vloed van woorden overweldigt hem. Eens te meer bewijst Oosterhoff een van de oorspronkelijkste dichters van dit moment te zijn.

promotie

tonnus oosterhoff (1953) debuteerde in 1990 met de bundel Boerentijger, meteen

› optredens

bekroond met de C.Buddingh’-prijs voor het beste poëziedebuut. Met de bundel Wij

› advertenties

zagen ons in een kleine groep mensen veranderen (2002) won hij de vsb-poëzieprijs.

Behalve poëzie schreef Oosterhoff ook verhalen en essays. Voor zijn roman Het dikke hart werd hem de Multatuliprijs 1995 toegekend.

› interviews

‘Menig dichter kan iets opsteken van de beheerste onrust in Oosterhoffs verzen.’ – Rob Schouten

ISBN 978-90 234 6974 2

oktober 2011 • paperback, ca. 96 pag. • 15 x 20 cm • ca. C 16,90 • isbn 978 90 234 6974 2

9 789023 469742 10

nur 306 • omslagontwerp Esther van Gameren • foto Ellen Karelse

‘Poëzie van taal gemaakt en niet van poëzie, uit een bijna leeg woordenboek geschraapte taal.’ – Kees Fens 11

Remco Campert Dichter

De complete gedichten, aangevuld met de laatste, beeldschone bundel Een oud geluid, ter gelegenheid van de campagne ‘Nederland leest’ Dichter is te lezen als de poëtische autobiografie van Remco Campert en wordt steeds opnieuw herdrukt en gelezen. Voor deze nieuwe editie wordt het boek aangevuld met Een oud geluid, het Gedichtendaggeschenk van 2011.

In het recente gedicht ‘Alleen nog dit’, waarin een interviewer de dichter nauwelijks nog de tijd laat om te zeggen hoe hij nu met de liefde omgaat, komt Camperts inventiviteit om eenvoudig, maar subtiel te formuleren prachtig tot uitdrukking: sindsdien in tiktakkende onrust verliet ik haar vaak maar en dat wou ik nog even zeggen weggaan deed ik nooit meer bij haar u heeft uw punt gemaakt Gelukkig zal Remco Campert altijd blijven schrijven, zeker nu hem, de tachtig voorbij, het recht op verveling is ontnomen: ‘die luie luxe is hem niet meer toegestaan’.

promotie

remco campert (1929) is dichter, romancier en columnist. In 1979 ontving hij de

› optredens

P.C. Hooftprijs voor zijn gehele oeuvre. In 2010 verscheen de verhalenbundel Om vijf

› interviews

uur in de middag en de bundel columns Mijn eenmanszaak.

› advertenties

Over Een oud geluid:

› affiches

ISBN 978-90 234 6964 3

oktober 2011 • gebonden, ca. 700 pag. • 12,5 x 20 cm • ca. C 34,90 • isbn 978 90 234 6964 3

9 789023 469643 12

‘Dichter kraakt onder het gewicht van de juweeltjes.’

– Mustafa Stitou

nur 306 • omslagontwerp Brigitte Slangen • foto Keke Keukelaar

‘Op iedere pagina staat wel iets wat je nooit meer vergeet.’

– de volkskr ant

Willem Frederik Hermans Volledige Werken deel 9

Het kleine poëtische oeuvre van Hermans in één band Hermans schreef in zijn leven niet veel poëzie: slechts ruim honderd gedichten, die in een relatief korte periode in een vroege fase van Hermans’ schrijverschap ontstonden. Zijn eerste gedicht publiceerde hij in 1939 in de schoolkrant, het laatste gedateerde is van 1953. Al een paar jaar eerder, in 1950, had hij aan Simon Vinkenoog geschreven: ‘Over de dichter W.F.H. kan ik je niet inlichten, doordien zijn poëzie mij sinds lang niet meer interesseert.’

Hermans publiceerde vier bundels poëzie. In 1944 verscheen in een kleine oplage in eigen beheer Kussen door een rag van woorden, in 1946 Horror Coeli en andere gedichten, in 1948 Hypnodrome. Gedichten en in 1968 Overgebleven gedichten.

Critici konden over het algemeen weinig beginnen met Hermans’ poëzie, hoewel Paul Rodenko en Ad den Besten genuanceerd positief waren. Hans van Straten formuleerde het in een recensie van Horror Coeli zo: ‘deze bundel [is] meer merkwaardig dan goed’. Terugblikkend schreef Hermans zelf in 1983 in een brief: ‘soms heb ik het gevoel dat deze gedichten, vooral de oudste, niet door mijzelf geschreven zijn, maar door een door mij verzonnen romanfiguur uit een roman die in de pen gebleven is.’

willem frederik hermans (1921-1995), fysisch geograaf, schrijver, dichter en

promotie

essayist, is de auteur van een groot en talloze malen bekroond oeuvre, dat geldt als

› affiches

een van de belangrijkste uit de Nederlandstalige literatuur. Vanaf 2005 verschijnen bij

› advertenties

De Bezige Bij zijn Volledige Werken, in samenwerking met het Willem Frederik Hermans instituut en het Huygens Instituut.

ISBN 978-90 234 6876 9

oktober 2011 • gebonden, ca. 320 pag. • 12,5 x 20 cm • introductieprijs ca. C 29,90,

ISBN 978-90 234 6866 0

na drie maanden ca. C 35,- (publiekseditie) • introductieprijs ca. C 75,-, na drie maanden ca. C 85,- (luxe editie) • isbn 978 90 234 6876 9 (publiekseditie) • isbn 978 90 234 6866 0 (luxe editie) nur 306

9 789023 468769

• omslagontwerp Marry van Baar (publiekseditie) en Adriaan de Jonge (luxe editie)

bandontwerp Tessa van der Waals (publiekseditie) • foto Peter Elenbaas/Hollandse Hoogte

9 789023 468660 15

David Van Reybrouck & Peter Vermeersch Neem bijvoorbeeld graniet De Europese grondwet in verzen

Grootse poëtische visie op wat Europa is, op wat het zou moeten zijn Het blijft modderen met Europa. De instellingen in Brussel slagen er maar niet in om de mensen te inspireren, te charmeren of te raken. Europa sukkelt van crisis naar crisis en zweeft ver boven de hoofden van de burgers. Steeds sterker dringt zich de vraag op wat Europa is en wat het zou kunnen zijn. David Van Reybrouck en Peter Vermeersch zochten naar een antwoord; ze vroegen tweeënvijftig dichters uit alle Europese landen om over het lot dat ons Europeanen samenbindt te dichten.

Van alle aangeleverde poëzie maakten ze één lang gedicht: een poëtische grondwet die níet is gemaakt in opdracht van de Europese Commissie en geen poging is tot het ultieme compromis. Het is politiek in andere, opwindende zin: het maakt van Europa resoluut opnieuw een bron van artistieke inspiratie, creativiteit en culturele samenwerking buiten de instellingen om. Europa wordt het onderwerp van een lang en mooi gesprek tussen de betrokken dichters. Ze omarmen de paradox: ze zijn vrolijk en zingen – en ze lijden.

david van reybrouck (1971), cultuurhistoricus, archeoloog en schrijver, debuteerde in 2001 met De plaag. Hij schreef twee toneelstukken, die Siel van die Mier en Missie, een roman, Slagschaduw, een pamflet, Pleidooi voor populisme, en het veelvuldig bekroonde Congo, een geschiedenis. Hij publiceerde door de jaren heen gedichten in diverse tijdschriften.

promotie › interviews

› optredens

› advertenties › affiches

peter vermeersch (1972) is slavist en hoogleraar sociale wetenschappen aan de universiteit van Leuven. Hij publiceert regelmatig essays en poëzie, en stelde de poëzieverzameling Het huis is groter aan de binnenkant samen en de meertalige essaybundel Brieven aan Europa.

David Van Reybrouck en Peter Vermeersch leiden samen het Brussels Dichterscollectief.

Neem bijvoorbeeld graniet werd genomineerd voor de European Book Award.

ISBN 978-90 234 6984 1

oktober 2011 • paperback, ca. 224 pag. • 15 x 20 cm • ca. C 18,90 • isbn 978 90 234 6984 1 nur 306 • omslagontwerp Studio Jan de Boer • foto Adrie Mouthaan (Van Reybrouck), Véronique Philips (Vermeersch)

9 789023 469841 17

Op 27 oktober worden ten huize van de uitgeverij alle poĂŤziebundels die dit najaar bij De Bezige Bij verschijnen tijdens een feestelijke dichtersavond gepresenteerd.

De Bezige Bij: ook in 2011 een huis waar eigenzinnige en vernieuwende poĂŤzie wordt gepubliceerd. foto ben van meerendonk

In de periode rond 1950 maakte Lucebert speciaal voor vrienden een aantal unieke boekjes met gedichten, tekeningen en collages.

De presentatie van deze zeven schitterende unica vindt plaats in het Stedelijk Museum in Amsterdam.

Het is de historische grond waar Lucebert in 1954 gekleed als Keizer der Vijftigers zijn troonrede wou uitspreken, en waar hem en zijn gevolg uiteindelijk de toegang werd ontzegd. Remco Campert, die destijds met veel verve de rol van hoveling op zich nam, is feestelijk middelpunt van deze avond. Hij neemt de facsimile-uitgaven, waarvan er ook een aan hem werd gericht, in ontvangst.

Uitgeverij De Bezige Bij Van Miereveldstraat 1 1071 dw Amsterdam Postbus 75184 1070 ad Amsterdam Telefoon algemeen: 020 - 305 98 10 Fax algemeen: 020 - 305 98 24 Fax verkoop/publiciteit: 020 - 305 98 39 E-mail: info@debezigebij.nl Internet: www.debezigebij.nl vertegenwoordigers: Géa Thuis Mobiel: 06 - 549 01 627 E-mail: g.thuis@debezigebij.nl Inky Menssink Mobiel: 06 - 203 69 003 E-mail: i.menssink@debezigebij.nl Rutger Vos Mobiel: 06 - 206 27 114 E-mail: r.vos@debezigebij.nl verkoop: Anne Schroën, hoofd verkoop en marketing Conny Hemelaar 020 - 305 98 21 Philippe Robbers 020 - 305 98 30 Elselien van der Kooi 020 - 305 98 20 Dennis van den Broek 020 - 305 98 37 E-mail: verkoop@debezigebij.nl publiciteit en promotie: Saartje Schwachöfer, publiciteit De Bezige Bij, Nederlandse en Vlaamse literatuur 020 - 305 98 15, s.schwachofer@debezigebij.nl Jolanda van Dijk, coördinator publiciteit 020 - 305 98 33, j.van.dijk@debezigebij.nl Sylvia de Vries, advertenties en pos-materiaal 020 - 305 98 29, s.de.vries@debezigebij.nl

www.debezigebij.nl

Vormgeving: Studio Jan de Boer | Amsterdam Prepress & beeldbewerking: Plusworks | Amsterdam

verkoop en distributie belgië: WPG Uitgevers België nv Mechelsesteenweg 203 2018 Antwerpen Telefoon: +32 - 3 - 285 72 00 Fax: +32 - 3 - 285 72 99 E-mail: boeken@wpg.be www.wpgboeken.be salesmanager: Frank Libeer Telefoon: +32 - 493 - 51 56 49 E-mail: frank.libeer@wpg.be verkoop binnendienst: Griet Verhelst Telefoon: +32 - 3 - 285 72 57 E-mail: griet.verhelst@wpg.be Pascale Smout Telefoon: +32 - 3 - 285 72 83 E-mail: pascale.smout@wpg.be accountmanagers boekhandel: Reiner Claessens Telefoon: +32 - 496 - 16 13 92 E-mail: reiner.claessens@wpg.be Katrien Peenen Telefoon: +32 - 499 - 94 27 66 E-mail: katrien.peenen@wpg.be accountmanager grootdistributie: Yves De Brauwer Telefoon: +32 - 479 - 80 00 10 E-mail: yves.debrauwer@wpg.be publiciteit en marketing fictie: Chris Boudewijns Telefoon: +32 - 3 - 285 73 04 E-mail: chris.boudewijns@wpg.be besteladres in belgië: Bestellingen in België via boekenbank (+), cbonline, of via orders@wpg.be of fax: 052 - 456 950 Vragen m.b.t. logistiek: CB Vlaanderen Telefoon: 052 - 456 940