De Bezige Bij fictie - brochure Harry Mulisch voorjaar 2011

harry mulisch 1927-2010

‘En ’s avonds klonk er pianospel door het open raam.

De kamer was dan verlicht; een heel zacht rose licht.

Ik bleef altijd staan en luisterde, urenlang.

Totdat de muziek eensklaps ophield en het licht uitging.’

(De kamer, 1947)

harry mulisch 1927-2010 ‘De Nederlandse literatuur zonder Harry Mulisch is als een kerk zonder toren, een land zonder hoofdstad, een cirkel zonder middelpunt.’ – nrc handelsblad

Ook de internationale pers stond uitgebreid stil bij het overlijden van Harry Mulisch. The Independent schreef dat Nederland een van zijn grootste literaire zonen heeft verloren.

De Süddeutsche Zeitung prees De ontdekking van de hemel als ‘een van de meest invloedrijke romans’, El Pais noemde Mulisch ‘scherp, belezen en charmant’ en The New York Times roemde de auteur vanwege zijn gave om helder te schrijven over morele en filosofische zaken.

Harry Mulisch was de laatst levende van de illustere grote drie van de naoorlogse Nederlandse literatuur en behoort tot de succesvolste en meest gelezen auteurs van zijn generatie.

Hij laat een weergaloos oeuvre na, een literair universum van grote betekenis en van een virtuoze verbeeldingskracht. Hij schreef romans, novellen, verhalen, beschouwend proza, studies, autobiografisch werk, reportages, toneelstukken en gedichten. Zijn werk is in tientallen talen vertaald en door de meest prominente literaire critici in binnen- en buitenland met lof overladen.

‘Ik heb de oorlog niet zo zeer “meegemaakt”, ik bén de Tweede

Wereldoorlog.’ Zo luidt een van de gevleugelde uitspraken van Harry Kurt Victor Mulisch, zoon van een joodse moeder uit een Oostenrijks bankiersgeslacht en een Oostenrijks-Hongaarse vader die tijdens de Eerste Wereldoorlog officier was in het Duitse leger. De oorlog loopt als een rode draad door zijn literaire werk, van zijn doorbraak-roman Het stenen bruidsbed, over het bombardement op Dresden, tot en met zijn laatste roman Siegfried, waarin hij de denkbeeldige zoon van Hitler opvoert.

Thema’s als schuld en onschuld, goed en fout en alle schemergebieden daartussen hebben hem altijd beziggehouden.

In 1946 schreef Mulisch zijn eerste verhaal, ‘De kamer’, dat een jaar later in Elseviers Weekblad gepubliceerd werd. In 1952 verscheen zijn debuutroman archibald strohalm, waarvoor hij de Reina Prinsen Geerligsprijs kreeg. Dit boek, waarin de jongen Archibald jammerlijk faalt in het ontwerpen van een alomvattende filosofie, vormt het begin van een reeks romans, novellen en toneelstukken, die hun kracht ontlenen aan een superieur evenwicht tussen mythologische, magische en psychologische motieven.

5

Ook in het buitenland was De ontdekking van de hemel een ongekend succes. In Duitsland werd Mulisch bejubeld als een van de grootste levende Europese schrijvers en in Amerika leverde de publicatie van The Discovery of Heaven hem vergelijkingen op met Homerus en Dante. ‘Ik heb er nooit aan getwijfeld dat het zo zou lopen,’ zo liet Mulisch optekenen. In 2007 werd het boek verkozen tot Beste Nederlands­ talige Boek Aller Tijden. De ontdekking van de hemel werd in 2001 door Jeroen Krabbé verfilmd als The Discovery of Heaven, met Stephen Fry in de hoofdrol.

In 1998 verscheen de veelgeprezen roman De Procedure, die zich moeiteloos voegt in het rijkgeschakeerde en zich voortdurend vernieuwende oeuvre. Het boek werd in 1999 bekroond met de Libris Literatuurprijs. Het is een van de vele literaire prijzen die Harry Mulisch ontving, naast de Constantijn Huygensprijs (1977), de P.C. Hooftprijs (1977) en de Prijs der Nederlandse Letteren (1995). Ook in het buitenland werd hij gelauwerd, onder meer met de benoeming tot Chevalier de l’Ordre des Arts et des Lettres door het Franse ministerie van Cultuur (2001), de verlening van het Kruis van Verdienste eerste klasse in de Orde van Verdienste van de

6

© klaas koppe

Bondsrepubliek Duitsland (2003) en de Italiaanse Premio Flaiano Internationale literatuurprijs (2003) en Premio Nonino (2007). In het jaar 2000 was Mulisch auteur van het Boekenweekgeschenk. Het theater, de brief en de waarheid, over de affaire Jules Croiset, verscheen in een recordoplage van 760 000 exemplaren.

Werk van Harry Mulisch is vertaald in het Engels, Duits, Frans, Spaans, Portugees, Italiaans, Noors, Zweeds, Fins, Deens, Russisch, Ivriet, Pools, Hebreeuws, Tjechisch, Slowaaks, Hongaars, Roemeens, Servokroatisch, Sloveens, Indonesisch en Chinees. De Aanslag spant de kroon met een vertaling in meer dan dertig talen.

In 1977 werd Mulisch, op zijn vijftigste verjaardag, benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje-Nassau, in 1992 bevorderd tot Officier en in 1997 tot Commandeur in de Orde van de Nederlandse Leeuw. Op 8 januari 2007 ontving hij een eredoctoraat aan de Universiteit van Amsterdam.

Met de dood van Harry Mulisch wordt een tijdperk in de Nederlandse literatuur afgesloten. De Bezige Bij is hem grote dank verschuldigd en zal met onverminderde inspiratie zijn boeken blijven uitgeven. Het literaire universum van Harry Mulisch is oneindig.

© ed van der elsken

Met de roman Het stenen bruidsbed uit 1959 – over een Amerikaanse piloot die Dresden bombardeerde en na de oorlog terugkeert naar de verwoeste stad – brak hij door bij het grote publiek. In de jaren zestig verschuift Mulisch’ belangstelling meer en meer in de richting van het persoonlijke en maatschappelijke engagement. In 1961 schreef hij Voer voor psychologen, een bundel autobiografische beschouwingen, in 1962 De zaak 40/61 over het Eichmann-proces en in 1966 Bericht aan de rattenkoning, over de Provo-rellen in Amsterdam. Mulisch manifesteerde zich in deze jaren als een geëngageerde intellectueel, die Castro’s Cuba bezocht, zijn tocht in Het woord bij de daad beschreef en de vinger aan de pols van de tijd hield in het kolkende en opstandige Amsterdam.

In het jaar dat Mulisch 65 jaar werd, verscheen zijn magnum opus De ontdekking van de hemel (1992), door critici unaniem bejubeld als een meesterwerk. In deze roman komen alle thema’s en onderwerpen samen die hem tijdens zijn leven hadden gefascineerd. Het boek is te beschouwen als de fictionele pendant van zijn filosofische werk De compositie van de wereld. Mulisch zelf noemt beide werken respectievelijk zijn ‘moederboek’ en ‘vaderboek’.

© spaarnestad

© eddy posthuma de boer

In de jaren zeventig keerde Mulisch terug naar de romankunst. De tintelende orfische roman Twee vrouwen (1975) en de novelle Oude lucht (1977) zijn voorbeelden van ogenschijnlijk glasheldere verhalen, waarachter een complex netwerk van mythologische verwijzingen schuilgaat. In 1980 zag tevens zijn grote filosofische studie De compositie van de wereld het licht. Zijn grootste publiekssucces was De Aanslag (1982), een roman die het perspectief op goed en fout in de Tweede Wereldoorlog voor altijd kleurde. Deze virtuoze roman over de aanslag op een nsb’er en de gevolgen daarvan voor een Haarlems gezin bereikte ongekende oplagen. Wereldwijd werden meer dan een miljoen exemplaren verkocht. Bovendien werd Fons Rademakers’ verfilming van het boek bekroond met een Oscar.

7

Š cor jaring

Drie legendarische vroege romans nu samen in een mooie gebonden editie

8

9

De eerste drie romans van Mulisch in één band: De diamant, archibald strohalm en Het zwarte licht

november 2010 · gebonden, ca. 624 pag.

13,6 x 21,5 cm · ca. A 24,90 · isbn 978 90 234 6704 5 nur 301 · omslagontwerp Marry van Baar 9 789023 467045

10

De diamant

Het zwarte licht

Omstreeks 500 v. Chr. vindt in Voor-Indië een eenvoudige man een reusachtige diamant. Deze vondst blijkt politieke consequenties te hebben, waaraan de man ten offer valt. Hij is het eerste, maar lang niet het laatste slachtoffer. We volgen de diamant op zijn vernielende tocht naar het Rome rond het begin van onze jaartelling, waar hij een slavenopstand bewerkstelligt; we volgen hem in snelle vaart naar China, naar Tibet, en ten slotte naar het Amsterdam van de jaren vijftig, waar hem een onverhoeds einde wordt bereid.

De diamant (1954) is geschreven in een lichtvoetige stijl, die psychologische scherpte, humor en poëzie in een verbluffende synthese verenigd.

Het zwarte licht is het relaas van één dag uit het leven van de klokkenspeler Maurits Akelei. Het is zijn verjaardag, en toevallig ook de dag dat sommigen beweren dat de wereld zal vergaan, en Akelei heeft zich voorgenomen om een feestje te organiseren.

Hij is een klein volstrekt eenzaam mannetje, dat eens zijn hart heeft verloren aan de grote blonde Marjolein (die hij echter eens met een ‘echte neger’ heeft aangetroffen), en alleen iedere dag zijn beiaard bespeelt, zó dat alle mensen naar hem moeten luisteren.

Het zwarte licht (1956) confronteert de lezer, met een vermogen tot psychologische indringing, met beelden en situaties die zeldzaam zijn in onze literatuur.

archibald strohalm

Over De diamant:

Archibald Strohalm, een enigszins vreemde maar op het eerste gezicht niet uitzonderlijke man, begeeft zich op een zaterdag­middag in een avontuur dat gaandeweg het gewicht en de afmetingen van een drama op leven en dood krijgt. Op het moment dat hij van een kantoorbediende een soort zaligmaker is geworden, hebben zijn stadgenoten deze Archibald Strohalm allang vereenzelvigd met de andere gekken en artiesten van de stad. Met overtuigingskracht en in een meeslepende stijl beschrijft Mulisch de opkomst en de apocalyptische ondergang van de zelfbenoemde profeet.

Met zijn debuutroman archibald strohalm (1952) heeft Harry Mulisch meteen de toon gezet voor zijn hele oeuvre.

‘Mulisch heeft de stemming van ons hedendaagse gedachtenleven nauwkeuriger getroffen dan talloze wanhoopskreten in poëzie en proza; hij heeft tevens in zijn soepele en lenige woord- en beeldacrobatiek de vreugde van het bestaan gepaard aan een diep besef van de ontoereikendheid des geestes.’

– R. Blijstra, het vrije volk

‘Dit is een boek, dat aan het eerste vereiste beantwoordt der literatuur: dat het, lang nadat wij het gelezen hebben, nog voor ons zichtbaar blijft.

Wij vergeten het niet.’ – P.H. Ritter Jr., avro

Over archibald strohalm: ‘Het is bovenal een fris boek, een boek trillend van leven, een boek boordevol spontane vondsten. En een boek dat enkele brokstukken bevat zó anders, zó meeslepend, zó gaaf als er maar zelden hier en elders geschreven worden.’ – J. Greshoff, het vaderland ‘archibald strohalm is meer dan louter een verrassend debuut, het schijnt mij het begin van een kentering in onze hedendaagse letterkunde.’

– Jan Heyn Jr., de telegraaf ‘Dat men dus, om de zaken bij hun naam te noemen, met een tot in alle details geslaagd kunstwerk van doen heeft, of wel: met een meesterwerk. Het is een groot woord. Maar archibald strohalm is zo’n boek.’

– Hans Warren, provinciale zeeuwse courant

Over Het zwarte licht: ‘Achter de lichtheid, het parodiërend spel met woord en gedachte, voelt men hoe Mulisch’ oordeel over de mensen uitvalt, achter wier zogenaamd beredderen van de wereldse zaken hij de werkelijk gevaarlijke, onverantwoordelijke frivoliteit ziet schuilgaan, die hen blind maakt voor het heil, het geluk...’

– Adriaan van der Veen, nrc handelsblad

‘Van “lezen” was al na enkele bladzijden geen sprake meer. Het verhaal – als men het tenminste zo noemen wil – was autonoom geworden.

Het voltrok zich als een verschijnsel. Als iets dat in het verlengde ligt van het menselijk bewustzijn, van het “normale” denken en voelen.’

– C.J.E. Dinaux, het haarlems dagblad

11

Nieuwe paperbackedities van zeven beroemde boeken nu zeer scherp geprijsd

Het stenen bruidsbed

De zaak 40/61 een reportage

De Amerikaan Norman Corinth gaat voor een tandartsencongres terug naar de nu Oost-Duitse stad Dresden. Ze hebben iets met elkaar te maken, de stad en de Amerikaan. Corinth heeft in zijn bommenwerper de stad vernietigd en vernietigde daarbij ook zichzelf. De twee dagen in de stad zijn vooral een zoektocht door de ruïnes van Corinths eigen bestaan.

Het stenen bruidsbed (1959) is na meer dan vijftig jaar nog steeds een van de beste romans van de meester van de paradox.

‘Het is in de literatuurwetenschap niet en vogue nadrukkelijk blijk te geven van bewondering voor een boek; vandaar dat er in de rijke literatuur over Het stenen bruidsbed maar zeer zelden uitgesproken wordt dat het ook een heel mooi boek is, hoewel het dat toch is.

Sommige passages behoren tot het aller­mooiste wat ik ken in de Nederlandse literatuur.’ – J.A. Dautzenberg, De sleutel in de kast ‘Het stenen bruidsbed is een briljant en onthutsend amalgaam van erotiek en vernietigingsdrift.’ – vrij nederland ‘Voortreffelijk geschreven, concreet, lenig, slagvaardig. Dat het boek ten slotte meer problemen opwerpt dan oplost, lijkt mij een kwaliteit.’

– het parool ‘Boeiend geschreven: uitstekend, beeldend, verrassend.’ – trouw

november 2010 · paperback, ca. 192 pag. · 12,5 x 20 cm · ca. A 12,50 9 789023 466543 14

isbn 978 90 234 6654 3 · nur 301 · omslagontwerp Marry van Baar

De zaak 40/61 beperkt zich niet tot een biografie van Adolf Eichmann of tot de beschrijving van antisemitische gruweldaden, het behelst vooral het zeer persoonlijke ooggetuigenverslag van Harry Mulisch van het historische proces in Jeruzalem (1961). Verder wordt verslag uitgebracht van een reis naar Berlijn, waar de ruïne van Eichmanns kantoor werd onderzocht, en van een reis naar Polen, waar een bezoek werd gebracht aan het vernietigingskamp Auschwitz-Birkenau. De zaak 40/61 is een uniek document, geschreven met een volledig persoonlijke inzet.

‘Mulisch slaagt er dankzij zijn fenomenale schrijverstalent in de ondoorgrondelijke gemoedsgesteldheid van zijn hoofdpersoon uit te vergroten.’ – nrc handelsblad ‘Bewogen, cynisch, soms bijzonder grappig en steeds meeslepend.’

– Renate Rubinstein ‘Een indrukwekkend boek, omdat het de gruwelen van deze wereld zonder struisvogelpolitiek onder ogen probeert te zien.’

– H.A. Gomperts

november 2010 · paperback, ca. 224 pag. · 12,5 x 20 cm · ca. A 12,50

isbn 978 90 234 6644 4 · nur 301 · omslagontwerp Marry van Baar

9 789023 466444 15

Twee vrouwen

De Aanslag

Laura is op weg naar Nice om haar moeder te begraven. Gestrand in Avignon schrijft ze in ijltempo haar verhaal over de fatale liefde met Sylvia. Door haar man verlaten omdat ze geen kinderen kunnen krijgen, begint Laura een relatie met Sylvia. Nadat Sylvia haar liefde voor Laura heeft bekend, gaat ze er stiekem vandoor om een verhouding te beginnen met de ex-echtgenoot van haar geliefde. In een meeslepende vertelling verweeft Mulisch de fatale liefde tussen Laura en Sylvia met de klassieke noodlotsdrama’s van Orpheus en Oedipus.

Fake Ploeg, een collaborerende inspecteur van politie, berucht om zijn wreedheid, fietst tijdens spertijd door de buitenwijken van Haarlem naar huis. Door de winterse avond klinken plotseling zes scherpe knallen en Ploeg ligt dood op de stoep voor een rijtje van vier huizen, waarvan er een door de familie Steenwijk wordt bewoond. De verschrikkelijke gevolgen van deze gebeurtenis zullen de dan twaalfjarige Anton Steenwijk zijn leven lang blijven achtervolgen.

De Aanslag kreeg bij verschijning in september 1982 een juichende ontvangst in de pers, was een groot verkoopsucces en vond snel zijn weg naar een groot lezerspubliek in binnen- en buitenland: wereldwijd zijn meer dan een miljoen exemplaren verkocht.

‘Strak en overtuigend verteld, overtuigend ook in de tekening van de hoofdpersonen. Zeer briljant.’ – haagse post

‘De Aanslag hoort bij de hoogtepunten uit de Europese romans van onze tijd.’ – Elizabeth Hardwick

‘Mulisch heeft de eerste oorspronkelijke liefdesroman van de laatste jaren geschreven.’ – de volkskrant

‘Briljant. Verbluffend weergegeven.’ – John Updike ‘Een donkere fabel over toeval en ongeluk, kracht en zwakte, en de manieren waarop schuld en onschuld elkaar kunnen overlappen en verbanden met elkaar aangaan.’ – the new york times

november 2010 · paperback, ca. 144 pag. · 12,5 x 20 cm · ca. A 12,50 9 789023 466642 16

isbn 978 90 234 6664 2 · nur 301 · omslagontwerp Marry van Baar

november 2010 · paperback, ca. 256 pag. · 12,5 x 20 cm · ca. A 12,50

isbn 978 90 234 6634 5 · nur 301 · omslagontwerp Marry van Baar

9 789023 466345 17

De Procedure

Siegfried een zwarte idylle

Victor Werker doet onderzoek naar het geheimzinnige moment waarop dode materie overgaat in leven. De verteller in De Procedure lokt de lezer met de belofte dat die in de geheimen van dit moment zal worden ingewijd. Om deze belofte gestand te kunnen doen is een duivels spel met het goddelijke vereist, dat Victor Werker noodlottig zal worden.

De Procedure (1998) is een aangrijpend boek waarin Mulisch wederom alle registers bespeelt.

Rudolf Herter is een gevierd schrijver. Samen met Maria, de moeder van zijn zoontje Marnix, brengt Herter een bezoek aan Wenen, de stad van zijn Oosten­ rijkse vader en van Hitler.

Tijdens een televisie-interview ontspruit bij hem het idee voor een nieuwe roman. Wat hij wil is Hitler postuum een gefingeerde spiegel voorhouden, ‘waarin we zijn gezicht alsnog te zien krijgen’. Maar als hij na afloop van zijn lezing in de Wiener Nationalbibliothek kennismaakt met het bejaarde echtpaar Ullrich en Julia Falk, van wie hij de volgende dag iets over Hitler verneemt wat niemand weet, blijkt de werkelijkheid absurder dan de auteur kon bedenken.

Siegfried (2001) is een roman op eenzame, afgrondelijke hoogte waarin Harry Mulisch met zijn alter ego Rudolf Herter de gelegenheid heeft aangegrepen om zichzelf met de nodige zelfspot ten tonele te voeren.

‘Een fascinerende, vaak verbazingwekkende roman.’

– Arnold Heumakers, nrc handelsblad

‘Hitler zit nu gevangen binnen de muren van de fictie. Voor eeuwig.’

– vrij nederland

‘Het is wederom moeilijk om bij De Procedure niet ten prooi te vallen aan superlatievenhysterie.’ – de standaard

‘Mulisch’ Siegfried is een belangrijk boek: slim geconstrueerd en toch levendig, fantasievol en toch realistisch.’ – frankfurter allgemeine zeitung

‘Zo werd De Procedure een boek dat in structuur en inhoud probeert het zijn van de mens te ontrafelen. Zo’n boek moet en kan iedereen lezen.’ – algemeen dagblad

9 789023 466949 18

november 2010 · paperback, ca. 304 pag. · 12,5 x 20 cm · ca. A 12,50

november 2010 · paperback, ca. 208 pag. · 12,5 x 20 cm · ca. A 12,50

isbn 978 90 234 6694 9 · nur 301 · omslagontwerp Marry van Baar

isbn 978 90 234 6674 1 · nur 301 · omslagontwerp Marry van Baar

9 789023 466741 19

De ontdekking van de hemel

‘Het indrukwekkendste van De ontdekking van de hemel is misschien wel de volmaakte eenvoud waarmee dit toch allerminst simpele verhaal wordt verteld.’

– Carel Peeters, vrij nederland ‘Mulisch betoont zich een duivelskunstenaar.’

– Hans Warren ‘Een meesterwerk.’ – der stern

Is de hemel een organisatie die op het punt staat begrepen en opgerold te worden door de technologisch hoogontwikkelde mens van de twintigste eeuw?

De ontdekking van de hemel (1992) is een totaalroman waarin alle thema’s en obsessies uit het werk van Harry Mulisch in 65 hoofdstukken bijeenkomen.

Dit monumentale boek is tegelijk een psychologische roman, een filosofische roman, een tijdroman, een ontwikkelingsroman, een avonturenroman en een alles overkoepelend mysteriespel.

‘Een verbluffende tour de force, een zeer geslaagde totaalroman.

In De ontdekking van de hemel werpt Mulisch een fantastische lasso om zijn verbeeldingskracht.’ – de volkskrant ‘Deze vrolijke, grootse roman is een schitterende uiting van een krachtige verbeelding.’ – John Updike ‘Net als Homerus, Dante en Milton gebruikt Mulisch de kosmos als toneel en zijn thema is de geschiedenis en betekenis van alles.’

– wall street journal

november 2010 · paperback, ca. 936 pag. · 13,6 x 21,5 cm · ca. A 19,90 isbn 978 90 234 6684 0 · nur 301 · omslagontwerp Marry van Baar

9 789023 466840 21

Mijn getijdenboek 1927 - 1951

In Mijn getijdenboek (1975) heeft Harry Mulisch zijn eigen leven én voorgeschiedenis beschreven tot het moment dat hij in 1952 debuteerde. Aan de hand van meer dan 120 documenten en foto’s, die de eeuw tussen 1850 en 1950 bestrijken, vertelt hij over zijn voorouders, zijn jeugd, de oorlog, zijn school, zijn eerste ervaringen met meisjes en beschrijft hij het pad dat hij aflegde om de schrijver te worden die hij was. Een even fascinerende als onderhoudende autobiografie, waarin tal van onbekende facetten van Mulisch aan het licht komen.

‘Ik beschouw mijn levensloop als een bron van inzicht, een fons vitae, en zo zou iedereen tegenover zijn verleden moeten staan.’ – Harry Mulisch ‘Een duizelingwekkende schrijver.’

– frankfurter allgemeine zeitung ‘Mulisch is een zeldzaamheid in deze tijden.’

– John Updike

22

isbn 978 90 234 6714 4 · nur 301 · omslagontwerp Marry van Baar

© c. de boer

november 2010 · paperback, ca. 120 pag. · 21,5 x 28 cm · ca. A 24,90 9 789023 467144

Voer voor psychologen

Opspraak verslagen van de twintigste eeuw

In 1961 verscheen Voer voor psychologen. Alleen al de titel van het boek is sindsdien een eigen leven gaan leiden. Het bevat autobiografische notities, aforismen en herinneringen, allemaal geschreven met de stilistische brille van de grootmeester. Dit amusante, inmiddels klassieke boek gaat over ‘het moeilijke maar uitverkoren lot’ Harry Mulisch te zijn.

reeds aangeboden

Het begon in 1961, vijftig jaar geleden, met De zaak 40/61, zijn grote, indringende reportage over het proces-Eichmann in Jeruzalem. In de twintig jaren die volgden publiceerde Mulisch een aantal boeken waarin hij op alle mogelijke manieren zijn visie op onze wereld uiteenzette: Bericht aan de rattenkoning, Het woord bij de daad, Over de affaire Padilla, De toekomst van gisteren en Het seksuele bolwerk, stuk voor stuk titels waarmee hij de literaire en politieke wereld in beroering bracht. Het waren controversiële boeken, en dat zijn het gebleven. Met een tegelijk afstandelijke en betrokken blik kijkt Mulisch naar de wereld om zich heen en werpt er zijn politiek-filosofische licht op. Zijn analyses zijn vlijmscherp, zijn conclusies visionair – ze blijken weinig tot niets aan actualiteit te hebben ingeboet.

‘In het deel “Een onontvangen brief ” neemt Mulisch afscheid van zijn vader. De vanzelfsprekende tragiek van dit gebeuren – door de schrijver zelf vergeleken met de tragiek van koning Oedipus –maakt de lectuur van dit boek tot een ervaring, die ik niet gauw zal kwijt­ raken.’ – Hans van Straten, het vrije volk

Over De zaak 40/61:

‘Als u een mooi en machtig boek wilt lezen, een aanwinst voor onze literatuur, dan moet u zich op dit Voer voor psychologen werpen.’

– Louis Paul Boon

‘Een schitterend boek dat ik in één adem heb uitgelezen.’

– de volkskrant

reeds aangeboden

‘Bewogen, cynisch, soms bijzonder grappig en steeds meeslepend.’ – Renate Rubinstein Over Het seksuele bolwerk:

Over De toekomst van gisteren: ‘Boeiend en fascinerend.’ – het parool

9 789023 458739 24

november 2010 · gebonden, ca. 240 pag. · 13,6 x 21,5 cm · ca. A 19,90

november 2010 · gebonden, ca. 1120 pag. · 13,6 x 21,5 cm · ca. A 49,90

isbn 978 90 234 5873 9 · nur 301 · omslagontwerp Studio Jan de Boer

isbn 978 90 234 6249 1 · nur 301 · omslagontwerp Studio Jan de Boer

9 789023 462491 25

Š joost van den broek | hh

Uitgeverij De Bezige Bij bv · Van Miereveldstraat 1 · 1071 dw Amsterdam · Postbus 75184 · 1070 ad Amsterdam Telefoon algemeen: 020 - 305 98 10 · Fax algemeen: 020 - 305 98 24 · Fax verkoop/publiciteit: 020 - 305 98 39 E-mail: info@debezigebij.nl

verkoop en distributie belgië: WPG Uitgevers België nv - afd. boeken · Nassaustraat 37-41 · 2000 Antwerpen Telefoon: 03 - 20 59 400 · Fax: 03 - 23 39 569 · E-mail: boeken@wpg.be

foto voorzijde © paul levitton

www.debezigebij.nl