e Stud nt
@ work Verdien je eerste cent als jobstudent!
Alles over jobstudenten • ABVV Jongeren www.abvvjongeren.be
• Vind een studentenjob www.vdab.be/jos
• ACLVB www.freezbe.be
• Awel, luistert naar kinderen en jongeren tel. 102 of www.awel.be
• ACV-jongeren www.acv-jongeren.be • Het portaal voor de jobstudent www.studentatwork.be
In deze brochure vind je heel wat bedragen. Die gelden alleen voor 2015. Voor de meest recente bedragen kan je terecht op: www.studentatwork.be
Een uitgave van De Ambrassade, Leopoldstraat 25, 1000 Brussel
Student @ work Verdien je eerste cent als jobstudent!
Veel studenten hebben een job. Ideaal om met je eerste centen op reis te kunnen gaan, zomerfestivals te doen, uit te gaan of wat je maar wil. Verlies de regels niet uit het oog en zorg dat je een duidelijk en wettelijk contract hebt.
Is een contract voor een studentenjob belangrijk? Zwartwerk lijkt aantrekkelijk, maar het is absoluut af te raden! Sommige werkgevers stellen het voor omdat zij er voordelen uithalen. Zij moeten jou dan minder betalen. Maar zwartwerk is in de eerste plaats onwettig en strafbaar. Het houdt ook gevaren in: werk je zonder contract, dan heb je geen schriftelijke bewijzen en sta je minder sterk wanneer je een conflict hebt over betalingen, werkuren of je takenpakket. Sta je er alleen voor? Nee. Als je problemen hebt met je studentenjob, zelfs bij zwartwerk, dan contacteer je de dienst Toezicht op de Sociale Wetten van de Federale Overheidsdienst Werk, een vakbond of de jobdienst van je school. Zij zoeken samen met jou een oplossing.
Wie mag er een studentenjob doen? Een werkgever kan niet zomaar iedereen tewerkstellen met een ‘arbeidsovereenkomst voor studenten’. Je kan een studentenjob aannemen als je voltijds onderwijs volgt en 16 jaar bent. Ben je 15 jaar en heb je de twee eerste jaren van het secundair onderwijs gevolgd? Dan mag je ook werken als jobstudent. Uiteraard kan je ook als je 18 jaar bent (na je leerplicht) en nog verder studeert, een studentenjob doen.
Hoe lang en wanneer kan je werken bij een werkgever? Met een studentencontract mag je zowel tijdens de vakanties als tijdens het schooljaar werken. Je mag als student maximum één jaar aan één stuk door werken bij dezelfde werkgever. Wil je er langer blijven werken? Dan moet je een gewoon arbeidscontract ondertekenen.
Kan je een studentenjob doen als je deeltijds onderwijs volgt? Als je deeltijds onderwijs of een deeltijdse opleiding volgt, kun je enkel als jobstudent aan de slag als je geen arbeidsovereenkomst, stageovereenkomst of leerovereenkomst hebt afgesloten en geen uitkeringen ontvangt. Je mag bovendien enkel werken tijdens de schoolvakanties.
Kan de werkgever je overeenkomst stopzetten? Ja, dat kan, maar na de proefperiode moet hij een opzeggingstermijn respecteren. • Bij een overeenkomst van een maand of minder, duurt die drie dagen. • Bij een overeenkomst van meer dan een maand, duurt die zeven dagen.
Wat moet er in een studentenovereenkomst staan? Je overeenkomst is belangrijk voor het geval er problemen ontstaan. Dan kan je terugvallen op de afspraken uit dat contract. Een studentencontract heeft heel wat verplichte gegevens. Op de website van de VDAB staat een modelcontract. Gebruik dat of vergelijk je contract met het voorbeeld. â
www.vdab.be/jos/modelcontract
Wat is een bruto- en nettoloon? Het brutoloon is het loon dat je werkgever aan jou verschuldigd is. Van dat loon trekt de werkgever de sociale bijdrage (solidariteitsbijdrage) af. De rest krijg je als nettoloon uitbetaald. De werkgever houdt geen bedrijfsvoorheffing (belastingen) in, als: • Je een schriftelijke studentenovereenkomst hebt. • Je binnen het systeem van 50 dagen werkt.
Kan je studentenjob starten met een proefperiode? Ja. De eerste 3 dagen worden altijd als proeftijd beschouwd, ook als dat niet in je contract is opgenomen.
Kan je de overeenkomst stopzetten? Je kunt je contract gedurende de proeftijd beëindigen zonder opzegging of vergoeding. Je brengt je werkgever in dat geval zo snel mogelijk op de hoogte. Wil je je overeenkomst na de proeftijd stoppen? Dan moet je een opzeggingstermijn respecteren. • Duurt de overeenkomst minder dan een maand? Dan is de opzeggingstermijn één dag. • Duurt de overeenkomst langer dan een maand? Dan is de opzeggingstermijn drie dagen.
Als je stopt met studeren, kan je dan nog een studentenjob doen? In principe niet. Een studentenjob is voorbehouden voor studenten. EĂŠn uitzondering: als je in juni (of in september, na een tweede zit) je studies beĂŤindigt en een diploma behaalt, kan je nog tot en met 30 september van dat jaar werken binnen het systeem van de 50 dagen. Opgelet: je blijft in dat geval enkel je recht op kindergeld als student behouden als je na de zomer verder studeert of als je gedurende de zomervakantie maximum 240 uren werkt. Schrijf je je in als werkzoekende? Dan kan je nog kindergeld krijgen als werkzoekende als je niet meer verdient dan een maximumbedrag.
Wat doe je als je ziek wordt? Iedereen kan ziek worden of een ongeval hebben. Het is zeer belangrijk dat je je werkgever ONMIDDELLIJK op de hoogte brengt en een medisch attest bezorgt. Binnen welke termijn je dat moet doen, staat in het arbeidsreglement. Je hebt geen recht op loon tijdens je ziekte, behalve als je langer dan een maand in dienst bent.
Hoeveel sociale bijdragen betaal je op je studentenjob? In principe houden werkgevers op elk loon in BelgiĂŤ een bedrag in voor de sociale zekerheid: 13,07% van je brutoloon. Jobstudenten betalen voor maximum vijftig dagen per jaar enkel een solidariteitsbijdrage. Die bedraagt maar 2,71% van je brutoloon. Ook je werkgever betaalt een solidariteitsbijdrage van 5,42% van je brutoloon (+ een bijzondere bijdrage van 0,01% ten voordele van het asbestfonds). Op de website Student@work kan je nagaan hoeveel van de vijftig dagen je nog over hebt om te werken.
Hoeveel verdien je met een studentenjob? Het loon dat je verdient, hangt af van het bedrijf waar je gaat werken. Binnen elke sector worden er collectieve arbeidsovereenkomsten afgesloten. Daarin staan ook afspraken over de minimumlonen, ook voor studentenjobs. Zijn er in de sector geen afspraken gemaakt? Van zodra je een maand werkt is het gemiddeld minimummaandloon verplicht.
Heb je recht op vakantie of op vakantiegeld? Nee. De werkgever moet je wel betalen voor de wettelijke feestdagen in de periode van je tewerkstelling. Werk je minstens 15 dagen (of 30 dagen) op dezelfde plaats? Dan heb je ook recht op de uitbetaling van de feestdagen die vallen binnen de 14 dagen (of maand) na het einde van je overeenkomst.
Moet je zelf belastingen betalen? Een jobstudent betaalt pas zelf belastingen wanneer zijn brutoloon op jaarbasis hoger is dan 9.458 euro (*). Je moet je studentenjob wel aangeven op je belastingsformulier.
Moeten je ouders meer belastingen betalen als jij geld verdient? Verdien je bruto jaarlijks meer dan een bepaald bedrag? Dan ben je niet meer financieel afhankelijk van je ouders. Zij moeten dan meer belastingen betalen. Dit zijn de bedragen (*) voor een kind van: - een gehuwd koppel: 6.500 euro bruto - een alleenstaande: 8.225 euro bruto - een alleenstaande met een handicap: 9.750 euro bruto (*) Dit zijn de bedragen van 2015. Ze gelden alleen als je uitsluitend inkomsten hebt uit een studentenjob.
Blijf je recht hebben op kindergeld? Als je in het eerste kwartaal (januari, februari en maart), tweede kwartaal (april, mei en juni) en vierde kwartaal (oktober, november en december) niet meer werkt dan 240 uur, dan blijf je recht hebben op kinderbijslag. Werk je meer? Dan krijg je geen kinderbijslag voor het kwartaal waarin je te veel hebt gewerkt. In het derde kwartaal (tijdens de zomervakantie) mag je onbeperkt werken als je na de zomer verder studeert. Studeer je niet verder? Dan heb je alleen nog recht op kinderbijslag als: • Je niet meer dan 240 uur werkt. • Als je bent ingeschreven als werkzoekende en je per maand niet meer verdient dan de toegestane limiet.
Mag je als jobstudent voor diverse werkgevers werken? Dat mag zeker. Let wel op dat je met elke werkgever een overeenkomst afsluit. Voor hoeveel werkgevers je werkt, maakt niet uit, zolang je niet meer dan 50 kalenderdagen per jaar wekt. Werk je meer dan 50 dagen? Dan betaal je hogere bijdragen op je loon.
Hoe vind je een vakantiejob? Er zijn verschillende manieren om een boeiende vakantiejob te vinden. Laat weten aan mensen in je omgeving dat je een job zoekt. De kans is groot dat het bedrijf waar familie werkt, op zoek is naar jobstudenten. Vraag ook aan je vrienden waar zij gewerkt hebben of gaan werken. Dan weet je meteen of het een aangename job is. Stap op tijd binnen bij enkele uitzendkantoren in je buurt. Zij hebben meestal een groot aanbod aan jobs. Op de website van VDAB vind je ook heel wat studentenjobs. Werk aan de winkel!
met steun van:
Student@work werkte mee aan deze folder.
Het portaal voor de jobstudent. www.studentatwork.be
Folders bestellen? Surf naar www.ambrassade.be/webshop
Voorjaar 2016: V.U. Eva Vereecke, Leopoldstraat 25, 1000 Brussel
Dit is een folder van Jongerengids. Jongerengids is de snelste weg naar betrouwbare informatie. Voor een antwoord op al jouw vragen, surf naar www.jongerengids.be.