T EC H N I E K M A A K T J E W E R E L D
DE INGENIEUR nummer 2 | jaargang 131 | februari 2019
Bouwen zonder afval Zo maak je de woonwijk circulair
PRINS FRISO ING5NIEURSPRIJS BRENG TOT EN MET 17 MAART JOUW STEM UIT De kandidaten voor de PRINS FRISO INGENIEURSPRIJS dr.ir.ing. Almer van der Stoel
dr.ing. Maja Rudinac
ing. Eelco Osse
Directeur van CRUX Engineering, BouwRisk, High Five Solutions en Bambooder
Founder bij Robot Care Systems CEO bij Robot Robots Groep
Directeur en eigenaar van o.a. Osse Equipment Manufacturing Group en Machinefabriek Boessenkool
Je kunt je stem vanaf 18 februari uitbrengen via: www.kivi.nl/prinsfrisoingenieursprijs/stem-nu
met medewerking van:
illustratie OMA/LOLA/FABRICations
12 CIRCULAIR BOUWEN Willen we in 2050 een volledig circulaire economie hebben, dan moet vooral de bouwsector de mouwen opstropen. Maar hoe zorgen we ervoor dat straks alle gebruikte materialen en grondstoffen volledig zijn te hergebruiken? De Ingenieur doet acht aanbevelingen en bespreekt drie pioniersprojecten.
22 STEMMINGSMETER De manier waarop je typt, swipet en appt levert informatie op over hoe het met je gaat. En daar kunnen psychiaters hun voordeel mee doen.
38 DE START-UP-PRINS Nederland kán het beste start-up-land van Europa worden, stelt Constantijn van Oranje, special envoy van Startup Delta. Maar dan moet de overheid er wel echt werk van maken.
48 BESTRALEN MET PROTONEN Een opkomend wapen in de strijd tegen kanker: protonen. Bij het bestralen van een tumor beschadigen die namelijk veel minder omliggend weefsel dan röntgenfotonen.
Geknipt Vooraf Focus Giesen Circulair bouwen Möring Digital phenotyping To do Stenen uit vliegas Kandidaten ingenieursprijs Inbox Draadloze pacemakers Quote Podium To do Eureka Rolf zag een ding Protonentherapie Aldus Punt Media Kopstuk Voorwaarts Passie
T EC H N I E K M A A K T J E W E R E L D
DE INGENIEUR nummer 2 | jaargang 131 | februari 2019
Bouwen zonder afval Zo maak je de woonwijk circulair
Lees het laatste technieknieuws op www.deingenieur.nl facebook.com/deingenieur.nl @de_ingenieur
42 STERK IN HET PAK Het Amerikaanse Sarcos Robotics ontwikkelde een exoskelet voor de zware industrie dat de drager veel sterker maakt. Ook in Eureka: een thuistap voor zakken wijn, een terreinvoertuig met wielen én poten, en een blokkentoren als opslag middel voor wind- en zonne-energie.
Impressie van de circulaire woonwijk Bajes Kwartier. illustratie OMA
EUREKA
jaargang 131 nummer 2 februari 2019
De batterijen van de draadloze Nanostim-pacemaker bleken soms al na twee jaar het loodje te leggen. Wat was er precies aan de hand? En wat zijn de alternatieven?
illustratie Peter Welleman
INHOUD
34 PACEMAKERPERIKELEN
2 3 4 5 12 21 22 25 26 30 33 34 38 41 41 42 47 48 52 55 56 60 62 64